Педагогикалық шығармашылық негіздері

Кіріспе

І. Негізгі бөлім
1.1 Педагогикалық шығармашылық негіздері
1.2. Мұғалімнің тұлғалық және кәсіби мүмкіндіктерін жетілдіру жолдары
1.3. Мұғалім мәдениеті

Қорытынды
Әдебиеттер тізімі
        
        Мазмұны
Кіріспе
І. Негізгі бөлім
1.1 Педагогикалық шығармашылық негіздері
1.2. Мұғалімнің тұлғалық және кәсіби мүмкіндіктерін жетілдіру жолдары
1.3. Мұғалім мәдениеті
Қорытынды
Әдебиеттер ... ... жай ... ... ... жаңаны табатын өнер.
(Ж.Аймауытов.)
Атақты педагог ғалым В.Сухомлинский «Мұғалімдік мамандық-адамтану,
адамның күрделі және қызықты, шым-шытырығы мол жан ... ... ... ... пен ... өнер ол ... жүрекпен ұға
білу болып табылады» деп ұстаздық өнерге ерекше баға ... ... ... ... жақсы мұғалім бәріненде қымбат, өйткені,
мұғалім -мектептің жүрегі» дегені бекер айтылған сөз ... ... ... ... ... ... ... шешуде мұғалімнің
кәсіптік мәдениеті басты алғы шартта тұратыны аян. ... ... ... ... мен ... ... лайықты мұғалімдерге
зәру болып отырғаны жасырын емес.
Осыған орай, қазаігі таңда мұғалімнің ұстаздық тұлғасын өз ... ... ... ... ... ... міндеттердің
біріне айналып отыр. Мұғалімнің кәсіптік мәдениетін көтеру мектептің
әдістемелік ... ... ... ... Әдістемелік жұмыс-
педагогикалық ғылыми-теориялық , жалпы мәдени, ... ... ... ... жүйелі жеке және ұжымдық жұмыс.
Мұғалімнің кәсіптік дәрежесін арттырудың жолдарын ... ... ... жинақтай келе ғалым Ш.Т. Таубаева мынадай қортында
жасаған: «Кәсіптік қызығушылық ... ... ... ... ... ал ол ... ... қажеттілікке тек мұғалімнің
жеке өз басының ұмтылуы ... ғана ... ... ... ... ... ... талаптар қойылады:
1. Педагогикалық және психологиялық деңгейін көтеру;
2. Оқыту мен тәрбиелеудің ең ... ... ... және ... ... меңгеру және оны өзінің
кәсіптік жұмысында қолдана білу;
3. Мұғалімнің ... оң ... ... ... оның ... ... Өз ... көтеруге, шығармашылық жұмыс атқаруға ... ... ... ... ... Педагогтар жұмысында еңбекті ғылыми ұйымдастыруды әр мұғалімнің
күнделікті ісіе айналдыру т.б.
Бұлар әр мұғалімнің нақты әрі нәтижелі ... ... ... ... Демек, мұғалімнен жасанды қабілеттілік емес, нақты ... ... ... ... етіледі.
1.1 Педагогикалық шығармашылық негіздері
Мұғалім еңбегі – ғылым, педагогикалық өнер, таланттылық ... ... әр ... ... Әр ... дайындығы мен табиғаты әр
түрлі балаға білім мен ... ... ... ... ал ... ... суреткерлік шығармашылықтың белгісі. Ескілікті елемей жаңа жолмен
жүруге бағыт алу, біртүрлілікті ... ... ... тудыру, жасап көру-
жаңашыл мұғалімнің күнделікті кәсіби жағдайы. Шығармашылық – ... сапа ... ал ... ...... реформаның негізгі
кәсіпкері.
Шығармашылық – мәселені белгілі тәсілдермен шешуге болмайтын жағдайда
туындайды. Дегенмен, бұл қисынсыз әрекет емес. Жаңа тапқыр ... ... ... ... ... ... ... тұратын күрделі
психологиялық үрдіс. Осы мәселені зерттеген ғалымдар педагогикалық
шығармашылық ... ... ... анықтаған:
1) педагогикалық ойдың пайда болуы; 2) түпкі ойды талдау;
3) педагогикалық ойды әрекетке айналдыру; 4) ... ... ... Кан-Калик, Н.Д. Никандров);
1) жаңалықты көру; 2) педагогикалық өнертапқыштық құрастыру, модельдеу; 3)
жетілдіру (Загвязинский).
Бұл кезеңдерде қызығушылық, интеллект, ... ... тез ... білу, байқампаздық, ойлау операцияларын іске қоса алу, ... ... ... пен ... деген сенушілік сияқты тірек
сапаларының болуы шығармашылық әрекетті нәтижелі етеді.
Шығармашылық әрекетте мұғалімнің өз ... сыни ... ... ... ... оны орындаудағы дербестігі, жағымды мотивацияның
қалыптасыу т.б. орын ... ... ... ... ... психологиялық сапалары дамиды: жалпы ... ... ... ... ... ақыл-ой қабілеттері мен ... ... және ... ... ... ... мәселені
терең түсіне білу және оны шешудің ең тиімді жолын ... алу, ... ... бастаған істі аяғына дейін жеткізеалу, тәуекелге
бел байлай білу, саналылық, ... ... ... ... ... ... ... әдіснамалық қағидалардың
негізгілерінің бірі әрекеттік ұстаным ... ... ... ... негізін жасаған ғалымдар Б.Г. Ананьев, А.И. Леонтьев, А.Р.
Лурья, С.Л. Рубенштейн, Л.С. Выготский оны ... ... ... ... ... түрдегі, мақсатқа жетуге бағытталған тікелей
жасалатын, еркін ниеттілік, белсенділік. Әрекетте адам ... ... оның ... іскерлігі, қайтаркерлігі қалыптасады. Осы
авторлар әрекеттің төмендегідей ішкі құрылымдардан тұратынын ... және ... ... ... ... ... рефлексия. Бұлар
психологиялық теорияларда төмендегідей талданады:
Қажеттілік және мотив – адамның мұқтаждығын өтейтін ... ... Жеке ... өмір ... ... ... ... басқа
да әлеуметтік жағдайларының жеткіліксіз болуын сезінуі. Белсенді әрекеттің
негізі. ... ... тән ... ... үшін ... ... білу ... - әрекетарқылы оның жеткісі келетін ақырғы нәтижесінің үлгісі
де, ал, ниет-сол нәтижеге жетуге ішкі талпыныс. Мысалы, адам ... ... жету үшін оны ниет ... ... мүмкін. Сондықтан әрекет ниетке
талдау беруден басталады және ниет әрекеттің сырын ашатын ... ...... жету үшін ... амалдарын белгілеу, жолдарын
таңдау. Нәтижеге не арқылы қол ... Ол үшін ... және ... бар ...... бастапқы қалпынан өзгерту қандай жолмен
жүзеге асады, оның ... ... және ... ... ...... ... қалай өһзгеріп жатқандығын, оған не әсер
етіп, өзгерістің қалай іске асып ... ... – ол ... өнім, үрдістің аяқталу сәтінде қандай өнім
алынғандығын көрсетеді.
Рефлексия – адамның өз ... ... ... ... жүру ... мен ... ... баға беру үрдісі.
Шығармашылықты әрекет ретінде қарастыру адам дамуының мүмкіндігінің
шексіздігін танытады. ... ... ... ... алу жолындағы
белсенділігі туоалы Ю.Н. Кулюткин, А.В. Даринский, т.б. атап ... ... ... өзінің даралығын, ... ... ... ... аз ... ... субьект-субьектілік парадигма жағдайында шығармашылық адамның өзін-өзі
өзгерте алуы ретінде қарастырылады. Себебі- ... ... ... ... ... ең ... ... бағытталады. Ол өзінің «кәсіби
дамуының жақын аймағын» ұйымдаастыру арқылы ең алдымен өзін ... ... ... ... жаңа деңгейге көтереді.
Ғалымдар шығармашылықты әлемді жаңартудың формасы ретінде қарастырады
(А.Бергсон, В.И. Вернадский т.б.) Оны ... адам ... ... қабілеттері мен қажеттіліктеріне орай жасампаздықсыз өмір сүре
алмайтындығына, ал кейбір адамдарда шығармашылыққа деген қажеттілік ... ол оның ... ... деп ... ... таладау жасау: тек шығармашылықта, шығармашалық арқылы ғана адам
өз табиғи қалпының шыңына ... ... ... адам ... бір туар адам (В.А. ... жеке ... ... «ішкі» «өзін-өзі жасау» және ... ... ... ... ... ... жүреді деген қорытынды жасауға
негіз болды.
Прогрессивті даму ... ... ... ... әлеуеті:
бейімделу, өзін-өзі айқындау және өзін-өзі іске қосу кезеңдерінен тұрады.
Бейімделі кезеңдеріне шығармашылық әлеуеттің ... ... ... ... жатады. Бұл кезеңде ойлау стилін және дүниетанымды
қайта құру орын ... ... ... ... ... негіз
болатын репродуктивті элементтер молаяды.
Шығармашылыққа бейімделу кезеңі оған белсенді араласумен алмасады.
Бұл кезеңде мұғалім өз ... жаңа ... мен ... ... ... баға ... оның ... шығып, нақты өмір
сұраныстарына сәйкес қызмет етуге бет бұрады.
Өзін-өзі іске қосу ... ... ... ... ... сол ... өзін сынап көру, өзінің ашылмаған мүмкіндіктерін,
шығармашылық қабілеттерін іске қоасды.
Мұғалімнің шығармашылық ... ... ... ... ... ... және сабақтастық қағидаларына сәйкес жүріп
отырады. Жаңа құндылықтар жүйесі, ойлау тәсілдері, тұлғаның шығармашылық
тәжирибесі ... ... ... ... соның негізінде жаңалықты
тудырады. Бұл – ... ... ... ... ... сыни баға
беру, оның бағытын айқындау, ... ... ... ... ... ... ең тиімді жолы.
Шығармашылық әрекетті жүзеге асыратын субьект – ... ... ... ... ... ... ... ойы ұшқыр, алғыр болуы керек
екендігі ғылымда дәлелденген. Ең бастысы, шығармашыл ... ... ... қажеттілік, тұрақты сұраныс болып, өз ісінен қанағат табу
сезімі болуы қажет. ... ... ... ... ... аштым деп
ойлайды, ал шын мәнінде олар адамды ашады» - ... К.Г. ... ... ... Бұл ... адамды дамытады, шебер етіп шыңға
көтеретін факторлардың бірі екеніне дәлел бола ... ... ... тұрғысынан қарасақ, тұлғадағы шығармашылық басқа адамдарда жоқ
немесе аз мөлшердегі жекеліктерді дамытады. Таза жаңалықта жаңа ... оның ... ... ... ... әлемдік тәжирибесі мазмұндық ,
процессуалдық, жеке ... ... ... ... ... ... жағдай дәріскердің мазмұнды тыңдаушысына
жеткізуді мақсат етеді, екінші тәсіл- оқыту үрдісін ... ... ... арқылы ұйымдастыруды көздейді, ал соңғысында оқыту білім
көтерушінің ... ... ... ... тәсілде
дәстүрлі оқыту жүйесінің белгілері басым болса, ал процессуалдық-әрекеттік
тәсіл андрагогикалық оқыту үлгісінің ... ... ... ... ... тарай қойған жоқ, себебі білім көтеруді бізде топтар,
ағымдар бойынша ұйымдастыру үрдісі қалыптасқан.
Бұл үш ... ... ... сай ... ... ... ... тұлғаға бағытталған, белсенді танымдық
әрекетке негізделелген, тұлғаға бағытталған – ... ... ... оқыту – адам бойындағы адами қасиеттерді ... ... әрі ... ... ... қолдау көрсету. Оның өзін-өзі жүзеге
асыру, ретке ... ... ... ... ... ... ... меңгеруін қамтамасыз етеді.
Қоғамнық санада шығармашылық іс-әрекеттің негізгі басымдылық ... ... ... ойлауды, білім беру деңгейлерінде мұғалімнің
өзін-өзі, өзінің бар күшін, қуатын іске қосуға ... ... ... жасауды талап етуде. Мұғалімнің кәсіби шығармашылыққа деген
еркіндігі мол деп ресми түрде жарияланып жүргенімен, шеберлікті меңгеріп,
шығармашылыққа жету үшін ... ... ... ... ... ... деңгейдегі әдістемелік жұмыстардың басты мақсаты- ... ... ... ... педагогикалық сүйемелдеу арқылы
жаңаша жұмысқа деген ұмтылысына дем беру, өз философиясына, ... ... ... ... ... ... ... табылады.
Демек, әдістемелік, білім көтеру жұмыстарының сапасын ...... ... ... орай республикадығы мұғалімдердің біліктілігін
арттыратын ... ... өз ... ... ... қайта
қарап, бербұрыстар жасады. Біліктілікті арттыруды технологияландыру, оның
мазмұнының ... ... ... ... қамтамасыз ету,
ақпараттық технологиялардың соңғы мүмкіндіктерін пайдалану ... ... ... көтеру жұмыстарын ұйымдастыруды жоғарыдағы
құрылымнан тұратын әрекеттік негізде жүргізу – ... ... ... ... ... Жаңа ... танымдық белсенділік
арқылы меңгеру білімдік әрекеттер арқылы іске ... ... ... ... өз ... ... ... әлеуметтік белсенділігі. Білімдік
әрекетте мұғалім жаңалықты ашып, оның дамуының диалектикасын меңгереді, «
өткен тәжирибеде қайта ... ... ... жаңартады», сол арқылы өзін-
өзі таниды, табады, айналаны, қоғамдық өмірді өзгерте алатын ... ... ... ... технологиялардығы жаңашылдықты тану тиімді
қолдану барсында мұғалімнің шығармашылық әлеуетіне негіз болатын қасиет-
сапалары іске ... ... ... өн ... өткізеді. Өйткені кез-
келген технология ғылым мен практика арасындағы аралық құрылым болып
есептелінеді. ... ...... ... негізі. Ал,
педагогикалық технология – оқыту теориясын ... мен ... ... ... ... ... ... сәйкес оқыту процесін тиімді
құрып, жүзеге ... ... ... ... мақсат қойып, нәтижені интуитивті
түрде жобалай алу, оның оқушының дамуының ... ... ... ... ... әкелетін сабақ жоспарын құру, ұйымдастыра алу – сөзсіз
шығармашылықтың нәтижесі.
1.2. Мұғалімнің тұлғалық және кәсіби мүмкіндіктерін ... ... ... ... өзгерістердің мектепке әсері оқу үрдісіне
ізгіліктілік және демократиялық бағыттарды енгізуді қажет ... ... ... тұлғасының өзіндік дамуына, танымына, өзін-өзі жетілдіруіне
бағытталған оқыту талабы ... тек ...... ... ғана емес, ерекше тұлғасына, шығармашылық даралығына деген
сұрансытарды алға қойып отыр. Бүгінгі ... ... ... дамыған,
жан дүниесі терең, өмірге көзқарасы жоғары ... ... ... ... ... өзі ... алатынадамның қолынан ғана ... ... ... ... ... ... ... даяр,
сондықтан өз әрекеттеріне өзгеріс енгізе ... әр ... ... ... ... ... үшін ... туғыза алатындығымен құнды.
Алайда, бірнеше инновациялық , ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндіктерін дамытуға
даярлығының төмендігін көрсетті. Бұған түрлі ... ... ... кәсіби өсуге бағытталған жұмыстардың жеткілііксіздігі ғана
емес, оны өткізушілердің ... ғана ... да ... ... сол жұмыстардың мазмұны мұғалімнің ... ... ... ... ... негізделмегені айқын
байқалады.
Арнай курс мұғалімнің өзіндік танымына ... ... ... ... ... ... оның тұлғалық және
кәсіби өсуіне бағытталған. Оның мақсаты: ... ... ... мен мүмкіндіктерін танып білуі арқылы өзіндік қажеттіліктерін
айқындауға, педагогикалық ... ... ... ... ... айналамен қарым-қатнастық әрекеттерін өзгерте отырып, өзінің
және ... ... ... асыруға көмек көрсету.
Сабақ – мұғалімнің шығармашылық еңбегінің нәтижесі Оның өз ... ... ... ... ... яғни ... ... шығармашылық жұмысы ең алдымен сабаққа даярлықтан
басталады: сабақ жоспарын құру, оны өту ... ... озық ... ... ... дәрежелері мен қабілеттерін ескере отырып
көрнекі құралдар, дидактикалық материалдар дайындау, техникалық құралдарды
пайдалану.
Осыларды ойластыра келе оқу ... ... ... өту ... Жаңа ... өту барысында есте сақтау қабілеттерін жетілдірумен
қатар, көрнекіліктермен тәжирибелерді көрсету арқылы әсер қалдыруға көңіл
бөлген жөн. ... –ақ ... жас ... ... ... ... дұрыс. Педагогикалық барлық талаптарды
біріктіре ... ... оқу ... ... ... ... және баяндауына, есепті талдай алуына, пән ... ... ... ... ... ... жағдайда ғана сабақ жоғары деңгейде
өтеді.
Математика ... ... ... ... ... ... ... дамыта оқытудың бірден бір діңгегі деуге ... ... ... ... ... ... ... логикалық ойлау, өз бетімен жұмыс істеу дағдыларының дамуына
себебін тигізеді, оқу ... ... жаңа ... ... ... ... алған білімінінң деңгейі мен сапасын көтеруге
мүмкіндік ... Бұл ... ... ... ... ертегі, ойын,
бәйге сабақтарын ұйымдастыруға болады.
Ұлттық дәстүр элементтерін пайдаланып, сабақты түрлендіріп ... ... әсер ... ... ... ... ... арттыру - әр сабақтағы
олардың өзіндік оқу ... ара ... ... ... оқу белсенділіктерін арттыру мақсатындағы ... ... ... –ақ ... керек.
Қай қоғам болсын азаматтарға білім ... ... ... ... ... сапалылыққа жетуді жоққа шығарған емес, шығармайды да. Білім
– объективтік құбылыс. Бүгінгі таңда да сол ... ... ... ... мол. ... жалпы білім берудің, соның ішінде педагог
кадрларды даярлаудың ішкі құрылымдық ... ... ... ... ... оқу ... ... өзгеріске ұшырады, оқытудың оқу ісін
ұйымдастырудың жаңа әдістемелік ... ... ... ... өзгеруіне байланысты оқулықтар мен оқу құралдары толықтай
қайта жасалуда, бұған білім саласының ғылыми-зерттеу ... ... ... ... мен ... ... ... Жаңа қолға
алынған істе әдетте кемшіліксіз болмайды. Әйсе де қазірдің өзінде ұлттық
мүддемізге, халқымыздың ... ... даму ... негізделген оңды оқулықтар оқушылар қолына тие бастағанын атап
айтқан жөн. Осы ... де ... ... жұмыстарда үкімет қатаң
бақылауына алып, ұдайы қамқорлық жасап келеді.
Ұстаз өз шәкіртінен саналы да ... ... ... ... ... ... ... жасаса, педагог жанды, ойлы тіршілік иесімен
жұмыс істейді және оны бір өзі ... ... ... ... бір
қалыптасқан жағдайлардың ықпалымен жүзеге асырады.
Қазақ әдебиетінің ХХ ғасырдағы ірі ... ... ... ұстаз қызметін былай сипаттайды: ... ... ... ... ... қызметі тәмәм болмайды. Ол балаларды тәрбиелеуге
міндетті, ... ... ... ... ... ... ол -
шәкірттерінің алдағы өмірін, бір кұнднрде зарығатын, тарығатын, ... ... ... ... көз ... ... өз ... кешірген
тәжірибесіне толғанып, оларға келешекте жазатайым аяғын шалыс басып,
өмірден соққы жеп ... күні ... ... ... ... және ... ... екінші съезінде Елбасы Н.Ә.
Назарбаев: «Мұғалімдер – қоғамның ең білімді, ең ... ... ең ... ... ... табылады. Білім саласы қызметкерлерінің
отаншылдығы халықтың басқа ... ... ... ... ... кеше отырып, жастарға өзінің бойындағы бар ... қана ... ... ... ... саналы ғұмырын ағарту ісіне арнаған ұлтымыздың ұлы ұстазы
Ахмет ... ...... ... ... ал ... сол білімді іске асыра білу дағдысы» деп бағалаған еді. ХХІ ғасырға аяқ
басқан бүгінгі Қазақстан ... сол ... ... ... білу
мәселесіне қайта тірелді. Оның үстіне тарихи бетбұрыстар мен қоғамдық
жаңғырулар ... бұл ең ... ... ... ... ... керек.
Тарихи – ғылыми тұрғыдан алғанда, жас ұрпаққа тәрбие және білім беру
педагогика ғылымының ... ... ... осы ұғым ... алып ... ғана ... толық мәнін, мақсатын айқын
аша алады. Себебі бұл екі категорияның да мақсатты ...... ... ... ... ... ... беру мен тәрбиенің
өзара тығыз байланыстыәрі үйлесімді жүргізілуі ... атты ... ... етіп ... ... ... ... ошағы – мектеп. Тәрбменің ауданы одан кең, түбі
тереңадамның өсиетіе, жетілетін ... ... ... ... әсері жігіттік, кекселік кездерінде де қалмайды. Тәрбие болмаған
жерде шын ақылды, мәдениетті өмір де болмақ емес» деп ... ... ... бүгін таңда педагогикалық қоғам дамуының барсында
қордаланған қуатты рухани қазынасын ... ... ... пайдалану керек,
адамдардың қауырт өзгеріп жатқан әлеуметтік психологиясын іс жүзінде ... ... ... ... Қазақсатан Республикасы Конституциясы
кепілдік еткен жас ұрпақтың үйлесімді ... ... ... ... ... ... бар деген сұрақтарға жауап беру
қажеттігі туындап отыр? Бұл орайда, руханилық пен жеке ... ... және ... мәселелерді ажырамас бірлікте
қарастырудың маңызы ерекше екенін атап айтқан жөн. Демек, аталған ... іске ... үшін ... ... де ... ... ... ол мынаған асяды:
- тәрбие берудің мақсаты мен ... ... бұл ... ... ... ой, ... ... және дене тәрбиесінің бірлігі
жөнінде болып отыр;
- барлық құралдардың, әдістер мен ... ... ... пен ... буындар, технологиялық әдістер арқылы
жүйелі басқару;
- тәрбие үрдісіне барлық қатысушылардың: ұстаздар мен студенттердің, ата-
ананың, ... пен ... ... ... және ... ... ... Әл-Фараби үйрету мен тәрбиелеу ұғымдарының мәнін былай ашып
көрседі: «Үйрету дегеніміз – халықтар мен ... ... ... сөз. ... ...... ... білімге негізделген
этикалық ізгіліктер мен өнерлерді дамыту деген аөз. Үйрету тек сөзбен
іске асырылады, ал ... ... ... мен ... ... ... ... іс-әрекет жасау дағдысы сіңіріледі, олар
осындай іс-әрекетке жігерлендіріледі, осы ... ... ... ... ... қасиеттер және бұлармен
байланыстыәрекеттер жан дүниесін баурап ... және ... ... ... ... ... ... Ал бірдеңе жасау тілегі кейде
сөз арқылы, кейде іс-әрекет арқылы қоздырылады».
Ұлы ойшыл атап көрсеткендей, білімге негізделген қасиеттерден ... ... ... жас адам бойына сіңіру, оларды ... жан ... ... ... ... ... сияқты әс салалы істерді ұйымдастыру, үйлестіру, өмір талабына
сәйкестендіру міндеттері бүгінгі таңда ... оқу ... ... ... бір ... дүние тұрғысынан қарау, ең алдымен, аталған
бүтіндікті бұзудағы тәрбие ... ... мәні көп ... ... ажырамас бірлікте үйлесімді дамуын қамтамасыз ете алмауынан,
оның басты себебі – адамның қалыптасуындағы тәрбие салалары ... ... ... ... ... ... ... тәрбиесін үйде эстетикалық және адамгершілік тәрбие
негіздерінен бөлек алып қарауға мло ... ... ... оқу ... ... беру ... бір-бірінен бөлек, байланыссыз
жүргізілуінен; педагогтердің отбасының кұрделі тіршілігін ескермеуінен;
ата-аналардың қазіргі жоғары мектептің ... ... ... ... оқу ... ... өмірін ұйымдастыруда басқа адамға
деген бауырмалдық, қайырымдылық, жауапкершілік, ортақтастық, ... ... ... ... толық ескерілмеуінен; жоғары оқу
орындары басшылары мен оқытушылары арасында ... ... әлі де ... ... ... сан қилы ... мен өзгерістер, олардың адамның
тұрмыс-тіршілігіне, кісілік болмысына тікелей әсер етуі жеке ... ... ... ... алға қояды. Бұл орайда, қазіргі жоғары
оқу орны қабырғасында оқып жүрген студенттердің адами келбеті, азаматтық
тұлғасы қалай қалыптасады ... ... ... ... жөн. ... ... әлеуметтік топқа жатады, ол – ертең зиялы қауымның
қатарын толықтыратын ... да ... ... тұлға. Студенттің басты
мақсат-мұраты – терең білім алу, өзінің ой-өріс көкжиегін ... ... дене ... ... ... өсіп, толысу, өз
кәсібінің майталман шебері болу.
Студент – жетілу және ... ... ... ... отырып тәрбиелеу,
тәрбиелей отырып оқыту педагогика ғылымының басты қағидасы. Білім беру
мен тәлім-тәрбиенің бірлігіне ... бұл ... ... ... ... - ... ... азаматтың қасиетті борышы. ... ... ... ертеңімізге жалғастыратын, жерін, ... ... адал ... ... құзыры ұстаздарға жүктеліп отыр.
Ұстаздар мен ғалымдардың ІІ съезінде ... ... ... ... ... еді: «Қымбатты ұстаздар, сіздер біздің балаларымызды өсіріп,
олардың ақыл-ойын жетілдірудесіздер. Олар үшін кейде ... ... ... ... Жаңа ... ... ... оларды зиянды әдеттерден, есірткіден ... ... өмір ... ... ... күш – ... жетеді. Ел
үшін оның балалары балған шағын тәуелсіз Қазақстан үшін мақтаныш сезімін
бойларына сіңіріп, оның тарихы мен ... ... ... өте ... қоғам, халық өзінің жарқын болашағына саналы азаматтарын ... сол ... ... дара ...... екені Елбасы лебізінен
айқын көрініп тұр.
1.3. Мұғалім мәдениеті
Атақты педагог ғалым В.А. Сухомлинский ... ...... ... ... және қызықты, шым-шытырығы мол ... ... ... ... ... ... пен ... өнер –
даналықты жүрекпен ұға білу болып табылады» - деп, ұстаздық өнерге ерекше
баға берген.
Жас жеткіншектерге ... беру ... ... ... ... Бұл ... әрқашанда педагогика ғылымының өзекті мәселелері болып
табылады. Адамгершілік, әдептілік, имандылыққа ... ... жеке ... тән ... мен ... ... адамгершілік тұлғасының этикалық мәдениетінің ... Н.К. ... М.К. ... С.Т. ... А.С.
Макаренконың, Н.И. БолдыревтіңА.Жақыповтың, С.Ұзақбаеваның, т.б. ... ... ... тәрбиенің аса маңыхзды факторлары
ретінде қарастырылады.
Сондай-ақ ... ... ... мәдениеті, өзін өзі басқару
шеберлігі, басқару техникасы туралы сөз ... ... ... ... талаптар да оқу-тәрбие жұмысының мазмұны ... ... күн ... ... ... ... жаңа сипат алып
отыратындығын естен шығармауымыз керек. Мұның өзі ... ... ... мен ... ... туындап отыратын нәрсе.
Оқушыларды этикалық мораль ... ... ісін ... үшін
мұғалімнің, ең алдымен, этикалық мораль ұстанымдары мен нормаларын өзі
толық меңгеріп, ... ... ... беру ... ... ... ... белгілі бір ережені жаттап алып, бұлжыипай іс ... ... ... деп ... болмайды. Моральдық сана қарапайым ... ... ... ... ... адамгершілігі сырттай көзге
түсетін әдептілік, ұқыптылық, ... ... ... ... ... қасиеттермен ғана бағаланады. Әрине, бұл айтылғандардың бала тәртібі
мен саналылығын қалыптастырудың қажетті құрамдас ... ... өсу, ... ... ... ... ... алғы шарты.
Алайда адамгершілікке, әдептілікке тәрбиелеу ісін тек осы тұрғыдан
қарастырсақ, моральдық ... беру үшін ... ... бұлай істе» деп
ү.йретудің өзі-ақ жеткілікті блар еді. Ал, шын мәнісінде, мәселе ... ... ... ... ... де ... сырт көрініске өте
ұнамды болып көрінеді. Сондықтан осы адамдардың сыртқы бейнесі оның ішкі
рухани дүниесімен ... ... ... ма, ... ... мән ... керек.
Жас буын өкілдерінің арасында біздің моральға жат қылықтар кездесе
қалса, онда оны ... және ... ... ... ... ... ... мұғалімнің тәрбиеші ретінде қызметі елеулі орын
алады. Мұғалімнің рухани дүниесін ... оның ... ... ... ... ...... педагогика ғылымының басты міндеті.
Педагогикалық жұмыста мақсатты тәрбие ісі мұғалімнің тәрбиелік
қызметі ... іске ... ... ... ғалымдардың ( С.Қалиев,
Ә.Нысанбаев, Қ.Жарықбаев, Ш.Т.Таубаева, Ә.Табылдиев, Б.Барсай т.б. ... ... ... ... ... мен ... төмендегідей бөліктермен анықтауға болады деп есептейміз.
1. Мұғалімнің сыртқы келбет мәдениеті.
2. Мұғалімнің өзін-өзі басқару шеберлігі.
3. Мұғалімнің мимика және ... ... ... ... Мұғалімнің мәдениеті, әдебі, сөйлеу шеберлігі, шешендік қасиеті, дем
алуы, дауыс дикциясы, интонациясы.
Сыртқы бейне мәдениеті.
1. ... а) тік және ... ... ә) ұқыптылық және жинақылық,
2. Киім. а) қарапайымдылық, ә) түстік гармония (өзіңе жарасатын түстен
киім кию) в) ... жас ... ... және ... ... ... (алқа, моншақ, сақина) дұрыс пайдалану.
3. Гримм (бояну)
4. Шаш үлгісі (ұқыпты, жинақы)
5. Мимика а) ... ... ... ә) ... әңгімелесушіге бағытталуы, б) эмоциялық мәнерлілік, в)
бет әлпеттің айтар ойға сәйкестігі.
6. Понтомимика. а) жест ... ә) ... ... ... ... б) қозғалыс (еркін), в) қозғалыста ... ... ... ... жүру, шусыз отырып тұру.
Педагогикалық қарым-қатнас мәдениеті.
1. Қарым-қатнасқа сабырлы, ... ... ... сақталуы:
әңгімелесушіні тыңдай білу, сұрақ қоя білу, өз өзіңді талдай ... ... ... ... қатынасқа түсуді үйрену, ... ... ... ... білу.
2. Көрермендермен қарым-қатнасқа түсуге үйрену, аудиторияға қарап жұмыс
істеу, тыңдаушылардың реакциясын бақылау және ... Өз ... ... ... ... ... әкету. А) еркін, таза және
конспектіге қарамай сөйлеуге үйрену, ә) сөйлеуге, ... ... ... ... ... әңгімеге дайындығының, тыңдаушының
әңгімеге деген көзқарасын түсінуге ынтызарлығын көрсетеді, б) өзіңнің
сезіміңді әңгімелесушіңе немесе тыңдаушыға бере алу ... ... ... ... ... ... өзіңе күш түсіруден аулақ болу.
2. Сөйлер алдында пайда болатын шеімсіздікті жеңе ... ... ... іске ... ... ... ... өзің ұстай білу.
5. Әрдайым жақсы көңіл күй ауанын жасауды үйрену.
Сөйлеу мәдениеті.
1. Сөз екпінін сақтау, сөздің грамматикалық дұрыстығына көңіл бөлу.
2. Сөз ... (сөз ... ... ... ... ... ... сөйлеудегі дауыстың маңызы, оны тәрбиелеу жолдары.
а) дикция, ә) екпін қоя ... б) ... ... ... ... ... в) дауыс ырғағы, (интонация), г) үзіліс (пауза) .
Балаларды оқыту мен тәрбиелеу ісінде жалпы әдеп атаулыны ... ... өзі ... әдеп ... табылады. Әдетте,
әдепті адамдарды олардың кішіпейілділік, басқаны түсіне білушілік,
жылы шырайлық, ... ... , ... пікіріне құлақ
асушылық, ұстамдылық, байсалдық, әзілкештік сияқты ... ... ... ... ... ересек адамдармен де солай, тек ықыласпен
сөйлесуі керек.
Педагогикалық әдептің ... ... ... шын ықыласты және
олардың адамдық ... ... ... ... Педагогикалық әдеп
баланы адам ретінде сыйлау деп есептеуге болады.
Педагогикалық әдеп – мұғалімнің кәсіптік сапалы және ең етене
кәсіптік ... Қай ... ... оның бір ... айрықша
белгісі болады. Ол ... ... ... әдетінен, сөйлеген
сөзінен, тіпті киім киісінен де байқалады. ... ... ең ... оның ... ... ... Әнші үшін үн
немесе музыкантүшін музыканы ұғыну қандай қажет болса, мұғалім ... әдеп ... ... ... ... әдеп сақталмайынша оқушылармен тіл
табысу мүмкін емес, ал оқушылардың ... ... ... ... жоқ. Белгілі ... ... ... ... ... құр болса, оқушылар тәрбиесіне залалы
тиеді, олардың бойында кейін түзетуге қиын соғатын неше ... ... ... ... ... ... болады. Левитовтың байқауынша,
мұғалімнің әдеп әлемінен алыстығы оқушыны ... ... ... ... ... ... ... мұғалімге өшігіп,
бәрін теіс істеуге бейім тұратын болып кетуі ықтимал. Педагогтің әдебі
ілтипаттылық, сенім білдірушілік, әділдік, ... мен ... ... ... өлшенеді. Енді осы түсініктерге тоқталайық.
Ілтипаттылық. Әдетте оқушылар өздері жақсы көретін мұғалімдер оларға
дауыс көтеріп сөйлесе де көңілдеріне ауыр алып ... ... ... ... әділ ... баға ғана емес, мұғалімдер ... ... ... ... ... да, ең болмағанда
қастарына жақындап жап-жапсар білмесе де олардың көңілдеріне келеді.
Өздеріне мұғалімнің назарын аудару үшін ... ... ... ... да ... ... жаңа ... түсіндірумен қатар оларға
назар аудара ... ... ... ... ... ... ... олардың араларынажарықшақ сызаты түседі.
Сенім. Педагогикалық әдеп ... ... ... ... арта ... де ... ... пайымдауынша, қателесу қаупі
төніп тұрса да мұғалім оөқуда болсын, ... ... ... ... ... ... ... жасауы қажет.
Балалар өздерінің күштері мен мүмкіндіктерін толық шамалай
алмайды. Олар ... ... ... ... де ... мұғалімнің бағасына да сүйенеді. Сондықтан мұғалімдер олардың
қабілеттерін бағалауда өте сақ болғаны жөн. ... ... ... ... ... ... ал ... құлдыратып бағалау одан да оғаш.
Әділдік. Мұғалімнің қандай қасиеттерінбағалайсыз ... ... ... көп: ... деп жауап береді. Егер мұғалім ... ... ... мол, ... ... ... ... одан
беделді адам болмайтыны түсінікті.
Мұғалімге «әділетсіз» деген ат оның тек әділетсіз болғандығын
ғанаемес, сонымен қатар оқушылармен жұмыс ... әдеп ... ... мүмкін. Мұғалім оқушыларға тек қана әділ қарап қоймай,
соған қоса өз ісінің дұрыстығына иландыра білуі ... ... ... оның ... ... немесе өзіне-өзінің ұдайы талап
қоймауынан және оқушылардың білімін бағалай білмейтіндігінен ... ... ... ... болса, оқушылар оның кез келген
қатесін кешіреді. Керісінше, мұғалім, әділетсіздік жасап, жалған мінез
көһрсетсе, оқушылардың ... ... ... салқындауы осыдан
басталады.
Төзім мен сабыр сақтау. Мұғалімнің педагогтік әдеп ... үшін ... ... ... ... көп ... шешуші мәні бар. Бұл,
әрине, өртеніп ... ... ... ... еш ... ... ... сөз емес. Ондай жағдайларда оған өзін ақылға ... ... ... ... ... ... ... өзін-өзі
ұстай білушілік сияқты қасиеттер ұстаздың белсенді құралы болуы тиіс.
Қай кезең, қай дәуірде болсын адамға білім мен ... ... ... жоқ. ... – ұрпақ тәрбиелеп өсіруші өқоғам сенген адам. Ұстаздық
қызметтің қыры мен сыры мол. ... да ... ... өз ... ... жетік игеру жолында жоғарыда көрсетілген кәсіптік сапаларды толық
меңгерсе, бүгінгі қоғамымызды байтатын, дамытатын, ... ... мол ... ... ... ... ... – проблемалық сипаты бар, барлық ішкі
байланыстарды біріктіретін, нәтижеде жаңа ... және ... ... ... ... әрекеті» деген тұжырым жасауға
болады. ... өз ... ... ... оның ... ... әрекетіндегі мәселелерді табысты шешуін ... ... ... ... ... дамытады.
Шығармашылық жолы – ол үміттер мен күдіктер, жеңілістер мен ... Осы ... ... сабақ ала білу, жетер биігін белгілей алу, өзінің
жетістіктері мен ... ... ... алу – ... өзін-өзі
шығармашылықпен дамытудағы стартегиялық бағыттары болып табылады.
Қазіргі ... ... ... тану ... ... мұғалімнің шығармашылық әлеуетіне негіз болатын қасиет-
сапалары іске ... ... ... өн ... өткізеді. Өйткені кез-
келген технология ғылым мен практика арасындағы аралық құрылым ... ... ...... шығармашылық негізі. Ал,
педагогикалық технология – оқыту теориясын ... мен ... ... ... ... ... мақсаттарға сәйкес оқыту процесін тиімді
құрып, жүзеге асыру болып ... ... ... қойып, нәтижені интуитивті
түрде жобалай алу, оның оқушының дамуының іргелес аймағына ... ... ... ... сабақ жоспарын құру, ұйымдастыра алу – сөзсіз
шығармашылықтың нәтижесі.
Қай кезең, қай дәуірде болсын адамға білім мен ... ... ... жоқ. Ұстаз – ұрпақ тәрбиелеп өсіруші өқоғам ... ... ... қыры мен сыры мол. ... да ... ... ... әрбір қыр-сырын жетік игеру жолында жоғарыда көрсетілген кәсіптік
сапаларды толық меңгерсе, бүгінгі ... ... ... адам ... мол ... ... күмәнсіз.
Әдебиеттер тізімі
1. Ы.Алтынсариннің таңдамалы педагогикалық шығармалары. Алматы,Рауан.
1991ж.
2. Р.М. Қоянбаев. Тәрбие теориясы. Алмат,1991.
3. М.Жұмабайұлы Педагогика . ... ... ... Психология. Алматы,1995.
5. Р.М. Қоянбаев.Қысқаша педагогикалық сөздік. Алматы, 1993.
6. Б.Алтаева. Педагогикалық шығармашылық. Қазақ тілі мен ... ... ... Ұстаз- білім мен ... ... ... ... Мұғалім мәдениеті №№ Қазақстан мектебі \\2003№2
9. Ә.Мұхамбетжанова. Мұғалімнің тұлғалық және ... ... ... \\ ... \\ 2004 №2

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
И.А.Моисеевтің КСРО –ға еңбек сіңірген Академиялық халық би ансамбліндегі педагогикалық және шығармашылық қызметі73 бет
Оқушыларды шығармашылыққа баулудың педагогикалық негіздері48 бет
Педагогикалық үрдісте жаңа технологияларды тиімді пайдалану, білім беру жүйесінде шығармашылық пен ізденістерді іске асыру16 бет
Педагогикалық үрдісте жаңа техпологияларды тиімді пайдалану, білім беру жүйесінде шығармашылық пен ізденістерді іске асыру6 бет
Саттар Ерубаевтың шығармашылық мұрасындағы адамгершілік тәрбиесінің педагогикалық негіздері (тарихи бағыт)30 бет
«Информатика сабағында оқушылардың шығармашылық белсенділігін дамыту »57 бет
А.Байтұрсыновтың педагогикалық көзқарасы мен қызметі21 бет
Ақпараттық - коммуникациялық технологияны қолдануда пән мұғалімдерін дайындау36 бет
Біртұтас педагогикалық процесс жайлы ұғым23 бет
Жаңа педагогикалық технологияларды пайдалану83 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь