Ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есеп беру, оның аудиті және алдауы

МАЗМҰНЫ
Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5

1.ЗЕРТТЕЛГЕН КӘСІПОРЫННЫҢ ТЕХНИКА.ЭКОНОМИКАЛЫҚ СИПАТЫ ЖӘНЕ АҒЫМДЫ АКТИВТЕРДІҢ АНЫҚТАМАСЫ ... ... ... ...7
1.1. Зерттелген кәсіпорынның ұйымдастырушылық құрылымы ... ... ... ..7
1.2. Кәсіпорынның техника.экономикалық көрсеткіштерін сипаттау...12 1.3. Ағымдағы активтердің анықтамасы және оның жіктелуі ... ... ... ... ... ...23

2 АҚША ҚАРАЖАТТАРЫНЫҢ ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25
2.1. Ақшалар есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
2.2.Касса және есеп.айырысу шотындағы операцияларының есебі ... ... ... 30
2.3. Ақшаның уақытылы құны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 35

3. АҚША ҚАРАЖАТТАРЫНЫҢ ҚОЗҒАЛЫСЫ ТУРАЛЫ ЕСЕП БЕРУ, ОНЫҢ АУДИТІ ЖӘНЕ АЛДАУЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 40
3.1. Ақша қаражатының қозғалысы туралы есеп беру ... ... ... ... ... ... ... ...40
3.2. Аудит мәліметтерінің көздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...43
3.3. Қаржылық есеп беруге жасалған түсініктеме жазба ... ... ... ... ... ... ... .50

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..56
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .58
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
.................................................5
1.ЗЕРТТЕЛГЕН КӘСІПОРЫННЫҢ ТЕХНИКА-ЭКОНОМИКАЛЫҚ СИПАТЫ ЖӘНЕ АҒЫМДЫ
АКТИВТЕРДІҢ АНЫҚТАМАСЫ...............7
1.1. Зерттелген кәсіпорынның ұйымдастырушылық құрылымы..............7
1.2. Кәсіпорынның техника-экономикалық ... ... ... ... анықтамасы және оның жіктелуі.......................23
2 АҚША ҚАРАЖАТТАРЫНЫҢ
ЕСЕБІ...........................................................25
1. Ақшалар
есебі............................................................
.................25
2.2.Касса және есеп-айырысу шотындағы операцияларының есебі............30
2.3. Ақшаның уақытылы
құны........................................................................
35
3. АҚША ... ... ... ЕСЕП БЕРУ, оның аудиті ЖӘНЕ
АЛДАУЫ......................................................................
..........40
3.1. Ақша қаражатының қозғалысы туралы есеп
беру...............................40
3.2. Аудит мәліметтерінің
көздері...................................................................43
3.3. ... есеп ... ... ... ... ... ... кәсіпорыннан өндіріс ... ... ... прогрестің жетістіктерінің негізінде
өнім мен қызмет көрсетудің ... ... ... ... ... ... ... формаларын, шаруасыздықты жеңуді, кәсіпкерлікті
белсендіруді, бастамаларды және т.б. ... ... ... өз ... ... мен ... үшін бухгалтерлік
есепті белсендірек қолданудың қажеттілігін ... ... ... ... ... материалдық ресурстармен
толық жабдықтау, қамтамасыз ету табылады. Өндірістік ... ... ... материалдық ресурстар құрайды. Сондықтан мүмкін болатын өз
пайдасына пайдалануды бақылау мен профилактикалау мақсатымен бухгалтерлік
есептегі ... ... ... ... ... ие ... тауарлы-материалдық босалқылардың, ақшалы қаражаттардың сақталуын,
өзіндік құнды төмендетудің ... ... ашу және ... жүйелі
бақылаудың маңызды құралы болып табылады.
Отандық экономиканы тұрақтандыру мен ... ... ... ... ... ... ... шарты аудиторлық тексеру
болып табылады.
Қазіргі Қазақстанда кәсіпкерлік пен капитал нарығының ... ... ... ... ... ... аудит кәсіпорынды баксқару жүйесінің, ішкі ... ... ... ... ... ... ыңғай алуда.
Аудиторлық тексеруде маңызды учаскелердің бірі тауарлы-материалдық
босалқылардың аудиті болып ... ... ... ... жұмыстың «Тауарлы-
материалдық босалқылардың есебі мен аудиті» тақырыбының өзектілігі ... ... ... ... ... есебі мен
аудиті мәселесін Ақтөбе электрмен жабдықтау ... ... ... ашып көрсету және зерттеу болып табылады.
Дипломдық жұмыстың міндеттері:
- АЭЖД кәсіпорынының қызметімен, оның ... ... ... процесстерімен танысу;
- АЭЖД кәсіпорынының негізгі техника-экономикалық көрсеткіштеріне терең
және жан-жақты талдау жүргізу;
- берілген кәсіпорында ақша ... ... ... КӘСІПОРЫННЫҢ ТЕХНИКА-ЭКОНОМИКАЛЫҚ СИПАТЫ ЖӘНЕ АҒЫМДЫ
АКТИВТЕРДІҢ АНЫҚТАМАСЫ
1.1. ... ... ... ... – бұл 943.4 км ... ... ... автоматтық блоктау және
көлденең электрлік жабдықтау, ... 225 ... ... ... және ең ... – бұл тұтынушыларды тұрақты түрде
электрлермен жабдықтау қызметін қамтамасыз ететін энергетикалық шаруашылық
болып табылады.
Бүгінгі АЭЖД-ның ... ... ... ... 1936ж. электр станциясының
ғимаратын іске қосудан басталды. Ол уақытта Ақтөбе бөлімшесі Орынбор темір
жол құрамына кірді.
Электр станциясын іске ... ... ... ... ... локоматив депосының ғимаратына қондырылған тұрақты ... ... ... ... ... іске қосу ... ... және темір жол кәсіпорындарын электр қуатымен ... ... ... ... станциясының ғимаратына орналасқан болатын.
Оның құрамына жылу күшін беру шаруашылығының бөлімі ... оның ... ... А.Д., ... П.И., ... Ю.П. болды. Ал электр
станциясының алғашқы жетекшілері Клюковкин П.А., Дорогинин М.С. болды.
Олар қиын-қыстау ... ... ... ол ... ... жол ... көшірілген болатын. Жұмыс өте ауыр жағдайларда жүргізілді.
Дизельдердің жұмысын отынмен ... үшін ... ... ... шеңберінің көмегімен станцияның аумағына қуып әкелінді және ... ... ... ... мұз ... ... ... сондықтан оны
бактарға қолымен құюға тура келді, ал бұны атқаратын ... ... ... ... ... ... электр станциясына жұмыс істеуге бүгінгі күні ... ... ... ... ... В.Г. мен ... Е.М. өте жас
кезінен келді.
Ивлев В.Г. жұмысты электромонтер ... ... ... соң ... жол ... бітірді. Көптеген жас жұмысшыларға ол электромонтер
кәсібін алуға ... ... ... ... ... ... ... И.Б. Боруховичтің жетекшілігімен электр станциясының базасында
Қазақ темір жолының Ақтөбе бөлімшесінің Энергия учаскесін ұйымдастырды.
Энергетикалық ... ... анау ... ... ... Тек ... де, ... жетекшілік пен өзінің кәсіпорынына шын
берілген қызметкерлердің, ... ... ... жол ... сенімді жабдықтаудың мүмкіндігі туды.
Ұжымның тынымсыз еңбегі өз дәрежесінде ... ... ... ... Қазақ республикасының ВОИР Кеңесінің ... ... ... ... ... ... 1970ж. Энергия учаскесіне «Коммунистік еңбек кәсіпорны» жоғары
атағы берілді.
1978ж. 4-ші маусымындағы ... ... ... ... ... жол ... МПС және Кәсіподақтың ОК Өтпелі Қызыл
ту белгісі берілді. 1980ж. РРУ комсомолдық жастар ... ... В.К., ... ... ... бастығының орынбасары)
Қазақстанның еңбек атақтарының тарихи Кітабына ... ... ... (8 ... «Бесжылдықтың жас гвардияшысы» жұлдызшасымен марапатталған
болатын.
1998ж. бастап Ақтөбе ... ... ... ... ... ... Республикалық мемлекеттік кәсіпорнының құрамына, ал 2001ж.
«Қазақстан темір жолы» Ұлттық ... ... ... ... ... ... жол тұтынушыларын және электр қуатының басқа да көздері жоқ
темір жолға жақын жатқан елді ... ... ... мен ... ету ... яғни бұл ... негізгі қызметі болып табылған.
Электрмен жабдықтау дистанциясының негізгі ... - бұл ... ... ... ... ... және ... түрде
қамтамасыз ете алатын жағдайда ұстау. Бұл міндетті орындау үшін ... ... ... ... асырады: эксплуатациялық қызметкерлердің
көмегімен электрмен жабдықтау құралдарын ағымдағы күтіп-баптау жұмыстарын
атқарады және ол үшін ... ... ... ... және ПС ... беру желілерін, әуе және кабельдік тарату желілерін,
трансформаторлық кіші ... ... ... ... ... ... өтпе жолдарды және басқа да тұтынушыларды, телемеханика
үлесін, көлік ғимараттары мен жайларын ... ... ... жарықтандыру жұмыстарын атқарады.
Электрмен жабдықтау дистанциясы өз қызметін Зайсан – ... ...... аралығында атқарады.
АБ және ПС желілерінің ... ... 612 км ... ... 20 тамақтану пунктері отыр, оларда жалпы қуаттылығы
350 кВт ... ... бес ... ... ... ... ... кВт болып бекітілген үш стационарлық электр станциялары, қуаттылығы
1,1 мың кВт болып бекітілген бір ПЭ-6 ... ... ... ... 51,54 мың кВт ... ... 219 трансформаторлық кіші
станциялар орналасқан. Жоғары вольттық әуе желілерінің ұзындығы – 242,5 км,
төмен вольттықтар – 151,6 км, ... ... ... ...... төмен вольттықтар – 78,3 км.
Дистанцияда жұмыстың көлемі 12105,3 техникалық ... ... ... 4 ... жабдықтау ауданы (Ақтөбе, Қандыағаш,
Шұбар-Құдық, ... және ... ... ... 2
қызметкері бекітілген эксплуатациялық-өндірістік учаскесі кіреді.
Электрмен жабдықтау аудандарының құрамына 9 монтерлық пунктер ... ... ... ... ... ... – Тамды, Қараторғай, Зайсан
станциялары;
• Қандыағаш электрмен жабдықтау ауданы – 313-ші ... ... ... жабдықтау ауданы – Темір, Қарауылкелді,
Жарлы станциялары;
• Никельтау электрмен жабдықтау ауданы – ... ... ... техникалық құралдарға ие: автомашиналар – 18 дана, ... ... ... ... – 15 ... ... – 3 дана. Оның үстіне, дистанцияда: майлау шаруашылығының
базасы – 1 ... ... – 2 ... ... мұнара – 1 дана, трактор –
3дана, бұрғылау бағанасы – 1 ... ... (жүк ... ... және т.б.) – 10 дана бар.
Кәсіпорынды директор басқарады. Ол заңдарға ... ... ... ... ... ... Өндіріс бірліктерінің, кәсіпорынның
құрылымдық бөлімдерінің жұмыстарын және ... ... ... ... ... мен ... жоғары қарқынына
кәсіпорынның қызметін бағыттайды, ... ... ... ... ... ... ... әлемдік үлгілерге сәйкестендіреді,
қарқынды технологияны кеңінен енгізу арқылы еңбек ... ... ... ... Сондай-ақ, ол кәсіпорынның бекітілген сандық
және сапалық көрсеткіштерге сәйкес мемлекеттік жоспарлардағы тапсырмаларды,
мемлекеттік бюджетті, жабдықтардың, тұтынушылардың және ... ... ... ... ... ... ... саласында
жетекшілікті жүзеге асырады, электр мен ... ... ... ... және қамтамасыз ете алатын ... ... ... оған бағынатын қызметтер мен бөлімдердің жұмысын
бағыттап отырады.
Бас инженер техникалық саясатты анықтайды. Электр ... ... ... сапасын жақсартуды ұйымдастырады, сонымен қатар жөңдеу-
эксплуатациялық жұмыстарды жетілдіру және жаңарту, техникалық құжаттарды
(сызбадар, графиктер және т.б.) ... ... ... ... ... ... етеді.Өзіне бағынышты өндірістік
бөлімдердің (ЭПУ, РЭС) ... ... ... ... ... ... қызметін
ұйымдастыруды және ... ... ... ... ... ... Экономикалық жоспарлау бөлімінің
жұмыстарын басқарады: Негізгі көрсеткіштер ... ... ... шаруашылық қызметіне талдау жасайды, ... ... ... ... кәсіпорынды білікті кадрлармен қамтамасыз
ету жұмыстарын басқарады.
1.2. Кәсіпорынның техника-экономикалық көрсеткіштерін сипаттау
Шаруашылық қызметін талдау – бұл қол ... даму ... ... үшін қазіргі кездегі өндірістің ... ... бір ... қызметінің нәтижелерін зерттеу әдісі.
Өндірістің басқару құрамы ретінде талдаудың ролі ... ... ... мен әрекеттері дәл есептеулерге, терең және ... ... ... ... жағдайды талдау кәсіпорынның шаруашылық қызметін ... ... ... ... Және ол 3 ... ... жабдықтау,
өндіріс және өткізу; бұлардың жиынтығы ... ... ... қызметті құрайды. Кәсіпорынның қаржылық қызметі – бұл оның осы
қызмет нәтижесінде меншікті және тартылған ... ... мен ... ... ... ... табылады. Ол қаржы ресурстарының жүйелі
түрде түсуі мен тиімді пайдаланылуына, есеп және несие ... ... және ... ... ... ... сондай-ақ кәсіпорынның тиімді қызмет етуі мақсатында
қаржылық тұрақтылыққа қол жеткізілуге ... ... ... ... ... және ... жақтары арасында тығыз
байланыс пен өзара тәуелділік бар. ... ... ... ... оның ... ... ... Кәсіпорынны
ң өзі алатын төлемдерді және ақша қаражаттарын алуы оның өнімді
сатуына, ... ала ... ... ... ... өнім ... деңгейге сәйкестігіне және оны бір қалыпты өндіруге және төлеуге
байланысты болады.
Қаржылық және статистикалық есеп берудің №2 ... ... ... ... ... №1-Т үлгісі «Еңбек бойынша есеп», №11
үлгісі «Негізгі құралдар мен материалдық емес ... ... бары ... ... ... мәліметтерін қолдана отырып, АЭЖД-ның негізгі
техника-экономикалық көрсеткіштеріне талдау жасайық.
Кесте 1.
2004-2005 ж.ж. АЭЖД ... ... ... ... |Өлш. |2004 ж. |2005 ж. ... |
| | ... | | |(+,-) ... ... ... ... | | | | |
| ... ... ... |мың тг |227083 |282550 |55467 ... ... ... ... | | | | |
| ... ... құны |мың тг |328759 |414174 |85415 ... ... ... ... |мың тг |-101676 |-131624 |- ... ... ... |мың тг |17015 |23511 |6496 ... ... ... түскен кіріс |мың тг |-118691 |-155135 |- |
| ... | | | | ... ... емес ... түскен | | | | |
| ... ... |мың тг |753 |1505 |752 ... ... ... ... |мың тг |-117938 |-153630 |- ... кетсенің жалғасы ... ... ... ... ... |185 |205 |20 |
| ... | | | | ... ... ақы қоры |мың тг |60221 |83109 |22888 ... |Бір ... ... ... |мың тг |325,52 |403,44 |77,92 |
| ... ақысы | | | | ... ... ... ... | | | | |
| ... құны |мың тг |193399 |279512 |86113 ... |Қор ... |тг |1,17 |1,01 |-0,16 ... ... ... ... ... ... ... кіріс есепті жылы өткен жылмен салыстырғанда, 55467 мың тг артқан.
Ал көрсетілген қызметтің өзіндік құны 85415 мың тг ... ... ... ... кәсіпорынның жалпы кірісін немесе
зиянын көрсетеді. Кәсіпорын екі жылы да жалпы зиян алған, ол 2004ж. ... тг 2005ж. -131624 мың тг ... ... ... ... ... 2004ж. және 2005ж. ... 17015 мың
тг және 23511 мың тг құрады, яғни есепті жылы олардың 6496 мың тг ... ... ... көрініп тұр. Олар жалпы кіріс
сомасынан шегеріліп тасталады да, нәтижесінде негізгі ... ... ... ... ... ... негізгі қызметтен 2004ж. -118691
мың тг, ал 2005ж. -155135 мың тг зиян ... бұл ... ... әрине,
нашар көрсеткіш болып отыр.
Шаруашылық қызмет барысында субьектілер, әдетте, негізгі емес
қызметтен де ... ... алуы ... Сол ... АЭЖД ... жылы 1505
мың тг, өткен жылы 753 мың тг көлемінде негізгі емес ... ... ... 2 ... ... ... негізгі көрсеткіші таза кіріс (зиян) болып
табылады, ол кәсіпорынның негізгі және ... емес ... ... ... ... ... ... анықталады. Есепті жылы да, өткен
жылы да берілген кәсіпорын зиян ... 2005ж. ... ... ... ... 153630 мың тг зиянды құрады. Бұл зиян шегу іс
жүзінде қалыптасқан эксплуатациялық шығындардың 164957 мың тг ... ... ... шығындары -23511 мың тг) ... ... ... арқылы түсіндіріледі.
Кәсіпорынның шаруашылық қызметі еңбек ресурстарымен ... ... ... ... тізімдік саны есепті жылы 20
адамға өскен. Жұмыскерлердің ... ақы қоры ... жылы ... ... 22888 мың тг ... ... ... өскен.
Сәйкесінше бір жұмыскердің орташа жылдық еңбек ақысы 77,92 мың тг ... ... ... ... ... ... құны 2005ж. 279512 мың тг, ал 2004ж.
193399 мың тг болды, 86113 мың тг ... ... ... тиянақты талдау үшін негізгі құралдардың ... ... ... Ол үшін ... талдау кестесін құрамыз.
Кесте 2.
2004-2005 ж.ж. АЭЖД-ның негізгі ... ... мен ... ... |2004ж. |2005ж. ... |
| | | | |(+;-) |
| | ... |
| | |мың тг |, |мың тг |, | |
| | | |% | |% | ... ... пен ... |58158 |24,8 |55841 |17,7 |113999 ... ... мен жабдықтар, |110740 |47,2 |117531 |37,3 |228271 |
| ... ... | | | | | ... |Көлік құралдары |63375 |27,1 |140321 |44,5 |203696 ... ... да ... ... |1966 |0,8 |1700 |0,5 |3666 ... ... ... |199 |0,1 |- |- |199 |
| ... |234438 |100,0 |315393 |100,0 |549831 ... ... ... негізгі құралдардың құрамында есепті жылы
елеулі өзгерістер болған. Үлкен үлес машиналар ман ... ... тиіп ... 2004ж. олар 47,2%, ал 2005ж. 37,3% ... яғни ... 228271 мың тг ... түсу болса да, олардың азайғандығы көрініп тұр.
Келесі үлес салмағы үлкен негізгі құралдың түрі бұл ... ... ... Олар 2004ж. 27,1%, ал 2005ж. 44,5% ... яғни үлес ... ... ... құрамында да елеулі өзгеріс болған. Олар өткен
жылы 24,8%, ал есепті жылы негізгі ... ... ... ... алғанда, негізгі құралдар ... жылы ... ... 549831 мың тг ... Бұл ... ... пен үйлердің
113999 мың тг, машиналар мен жабдықтардың 228271 мың тг, көлік ... мың тг және ... да ... ... 3666 мың тг ... ... отыр. Ал аяқталмаған құрылыс есепті жылы түгелдей жойылған,
яғни басқа негізгі құралдардың құрамына көшірілген.
Кәсіпорын қызметінде ... ... мен ... ақының үлкен мәні бар,
себебі кез келген кәсіпорын үшін ... ақы ... да бір ... іске ... үшін ... ... ... ақы қорының өзгеруіне
еңбек ресурстары тікелей әсер етеді. Ол үшін ... ... мен ... ... 3.
2004-2005ж.ж. АЭЖД жұмыскерлерінің категория құрамы мен құрылымы
|Жұмыскерлер ... |2004ж. |2005ж. ... |
| | | |(+;-) |
| ... ... ... |
| | |, % | |, % | ... Жұмыскерлер, барлығы |185 |100,0 |205 |100,0 |20 |
|- ... |171 |92,4 |191 |93,2 |20 |
|- ... |14 |7,6 |14 |6,8 |- ... ... жұмыскерлердің құрамында жұмысшылар саны үлкен үлес
салмағын алып отырғандығын көруге болады, бұл ... ... ... ... үлесі 92,4%-ті, ал есепті жылы олар ... ... ... ... байқалады. Есепті жылы жұмысшылар 20 адамға өскен.
Ал ... саны ... ... ... ... жұмыскерлерінің
саны 20 адамға (205-185) көбейген.
Келесі кезекте еңбек ақы қорының құрамындағы өзгерісті ... ... жылы 22888 мың тг ... ... ... ... еңбек ақы
қорында 21797,12 мың тг өсу жағына қарай өзгеріс болған, ал ... ақы қоры 1090,88 мың тг ... Мұны ... көру үшін ... кестесін
құрастырайық.
Кесте 4.
2004-2005ж.ж. АЭЖД жұмыскерлерінің еңбек ақы қорының
құрамы мен құрылымы
| |2004ж. |2005ж. ... ... | | |(+,-) |
| ... |үл.сал.|сомасы, |үл.сал.| |
| |мың тг |, % |мың тг |, % | ... ақы ... ... |60221 |100,0 |83109 |100,0 |22888 ... ... | | | | | |
|- ... ... |92,4 |77460,84 |93,2 ... |
|- ... |4557,28 |7,6 |5648,16 |6,8 |1090,88 ... ... ақы қоры 2004ж. ... 2005ж. ... ... Қызметкерлердің еңбек ақы қорының жалпы қордағы үлес ... ... жылы ... ал өткен жылы 7,6%-ті құрап отыр.
Негізгі қаржы-экономикалық көрсеткіштерді талдау кезінде ... ... ... ... ... ... ... жағдайы іс жүзінде оның қызметінің
соңғы қорытынды нәтижелерін көрсетеді.
Кесте ... 2005 ж. ... ... ... |Өлш. |Іс ... ... ... | |(+,-) |
| | |жыл |жыл | |
| | ... ... | ... ... | | | | ... Ұзақ мерзімді активтер |мың тг |234468 |315423 |80955 ... ... ... |мың тг |18320 |16937 |-1383 ... ... | | | | ... ... ... | |7893 |9417 |1524 ... ... ... | |1333 |448 |-885 ... ... қарыздар | |9094 |7072 |-2022 ... | |252788 |332360 |79572 ... ... | | | | ... ... капиал |мың тг |-158102 |-311732 |- ... Ұзақ ... ... |мың тг |- |- |- ... ... ... |мың тг |410890 |644092 |233202 ... | |252788 |332360 |79572 ... ... ... |% | | | ... Жабу ... (Кж.) ... | |0,044 |0,026 |-0,018 ... | | | | ... ... ... ... | |0,025 |0,012 |-0,013 ... (қатар 1.2.ә+1.2.б)/2.3. | | | | ... ... ... | |0,003 |0,001 |-0,002 ... ... ... | | | | ... | | | | ... ... ... жабу ... (Кж) 1-ге жуық болуы
тиіс деп есептейді. Егер жабу ... 1-ге ... ... онда
кәсіпорын жоғары қаржы тәуекеліне ұшырайды. Егер Кж=3 болса, ... ... ... ... ... ... ... жабу коэффициеті
жыл басында 0,044, ал жыл соңында 0,026 ... ... ... ... отыр.
Абсолюттік өтімділік коэффициенті (Кабс.ө.) 20%-тен үлкен не тең болуы
қажет. АЭЖД кәсіпорынында берілген ... жыл ... ... яғни ... кем ... ал жыл соңына іс жүзінде жоқ деп есептеуге
болады. Сонымен, берілген кәсіпорын жыл ... ... ... 0,3%-тін ғана тез арада қолма-қол ... ... ал жыл ... оны жоқ деп санаймыз.
Жалпы алғанда, АЭЖД кәсіпорынының төлем қабілеттігі жоқ, өйткені ... 1-ден ... ... ... ... жалпы көлемінде материалдық шығындардың үлесі
жоғары болатындығына ... ... ... ... ... ... материалдардың үлес салмағының қаншалықты екендігін ... ... ... құру үшін ... есеп ... №5-з үлгісі
«Өнімді өндіру мен өткізуге кеткен шығындар туралы ... ... ... ... ... көрсетуге кеткен шығындарының құрамы мен
құрылымы
|№ |Көрсеткіштер |2004ж. |2005ж. ... |
| | | | |(+,-) |
| | ... ... |
| | |мың тг |, % |мың тг |, % | ... ... ... |120865 |36,8 |142646 |34,4 |21781 |
|2. ... ... ... |20774 |6,3 |39145 |9,5 |18371 ... ... емес | | | | | |
| ... амортизациясы |- |- |- |- |- ... ... ақы ... |60221 |18,3 |83109 |20,1 |22888 ... ... да ... |126899 |38,6 |149274 |36 |22375 |
| ... |328759 |100,0 |414174 |100,0 |85415 ... ... көрініп тұрғандай, өндіріс ... ... ... 85415 мың ... өскен. Оның құрамында ең үлкен үлес салмағы басқа ... тиіп ... 2004ж. ... ... 38,6%, ал 2005ж. ... 22375
мың тг өскендігіне қарамастан, үлес салмағы 36% құрайды. ... ... ... ... ... ... бабы иеленіп отыр, яғни өткен
жылы 36,8%, ал есепті жылы 34,4% дейін ұлғайған.
Жалпы өндіріс шығындары ... өсуі ... ... ... ... ... ... келесі кезекте материалдық шығындардың өндірісте үлгісінің
үлкендігіне көз жеткізе ... ... ... мен ... ... ... АЭЖД ... материалдық шығындарының құрамы мен
құрылымы
|Көрсеткіштер |2004ж. |2005ж. ... |
| | | |(+,-) |
| ... |
| |мың тг |, % |мың тг |, % | ... шығындар, барлығы|120865 |100,0 |142646 |100,0 |21781 |
|соның ішнде: | | | | | ... пен ... |86012 |71,2 |104876 |73,5 |18864 ... |6249 |5,2 |6626 |4,7 |377 ... және ыдыстық заттар |30 |- |19 |- |-11 ... ... |838 |0,7 |927 |0,64 |89 ... ... |977 |0,8 |958 |0,66 |-19 ... материалдар |26759 |22,1 |29240 |20,5 |2481 ... 2-ның ... ... ... ... ... ең ... үлес салмағы шикізат пен материалдар алып
отыр, 2004ж. ол ... ал 2005ж. ... ... яғни ... ... ... шикізат пен материалдардың бұлайша көп
болуы ... ... ... ... тәуелді екендігімен
түсіндіріледі.
Ал енді ең аз үлес ... ... ... мен ... материалдары
алып отыр, олар есепті жылы сәйкесінше 0,64%-ті және 0,66%-ті құрайды.
Ары қарай қолда бар материалдық ресурстарды пайдаланудың ... ... ... ... ... ... сиымдылығы мен материал қайтарымы болып табылады (сәйкесінше МС
және ... ... ... шығынының (МШ) талданып отырған
кезеңдегі өнімнің (жұмыстардың, қызметтердің) ... ... ... (Ө) ... ... ... яғни
МС = МШ / Ө
Формулаға 2004ж. және 2005ж. АЭЖД-ның сандық ... қоя ... ... ... = 120865 / 227083 = 0,53 тг
МС2005 = 142646 / 282550 = 0,50 ... ... ... ... ... қызметтің) 1 тг
кеткен материалдар шығынын көрсетеді. Келтірілген есептеуден көріп
отырғанымыздай, 2005ж. материал сиымдылығының ... 2004ж. ... ... ... шықты, бұл жағдайды жақсы көрсеткіш деп ... ... ... ... кері ... және ол ... ... талданып отырған кезеңдегі материалдар шығынына
қатынасымен ... ... = Ө / ... ... көрсеткішін 2004–2005ж.ж. АЭЖД-ның ... ... ... ... = 227083 / 120865 = 1,88 ... = 282550 / 142646 = ... ... шығарылған өнім (көрсетілген қызмет) көлемінің
жұмсалынған материалдардың 1 тг ... ... ... 1 ... жұмсай отырып, АЭЖД 2004ж. және 2005ж. ... 1,88 тг ... тг ... көрсетеді. 2005ж. берілген көрсеткішті 2004ж. ... ... ... ... ресурстарды пайдаланудың
тиімділігінің жоғарылағандағы туралы ... ... ... мен материал қайтарымының көрсеткіштерін талдау,
олардың көрсетілген қызмет көлемінің өзгерісіне әсерін ... үшін ... ... ... пайдалану тиімділігі көрсеткіштерінің
талдау кестесін құрастырайық.
Кесте8.
Материалдық ресурстарды пайдалану тиімділігінің көрсеткіштерін бағалау
|№ ... |Өлш. |2004ж. |2005ж. ... |
| | ... | | |(+,-) |
|1. ... ... ... |мың тг |227083 |282550 |55467 |
| ... түскен табыс | | | | ... ... ... |мың тг |120865 |142646 |21781 ... ... ... (2:1) |тг |0,53 |0,50 |-0,03 ... |Материал қайтарымы (1:2) |тг |1,88 |1,99 |0,11 ... ... ... көрсеткен қызметінің көлемі 55467
мың тг өсті, соның ішінде материалдардың ... ... ... мың тг ... және ... қайтарымының өсуі есебінен
+13295,15 мың тг [(+0,11)*120865] өскен.
Бұл екі фактордың әсерінің жалпы ... ... ... мың ... ... береді.
Өнімнің материал сиымдылығы көрсеткішінің -0,03 тг ... ... ... ... ... ... ... және көрсетілген
қызметтің -7323,5 мың тг [(227083*0,50)-120865] көлемінде азаюына әсерін
тигізді, демек АЭЖД-ның 2005ж. бөлінбеген ... әсер ... ... ... ... және оның жіктелуі
Актив деп кәсіпорынның ақшаға (құнмен) бағаланатын игіліктері мен
құқықтарын, мүліктерін (заттарын) ... Олар ... ... ... нәтижесі болып есептеледі. Кәсіпорындар мен ... ... ... сол кәсіпорынды басқару, өнім өндіру, басқадай
заңды және жеке тұлғаларға қызмет ... яғни ... ... ... ... үшін ... Осы активтерді пайдалану арқылы алдағы
уақыттарда алынатын кіріс (пайда) — кәсіпорындар мен ұйымдардың ... ... ... ... ... қосылып оның көлемін (үлесін) арттырып
отырады.
Кәсіпорындар активтерді өздері өндіріп шығару (жасап ... ... ... ... ... жалға алу арқылы ... ... ... ... қарай мынадай екі топқа белінеді:
- ... ... (бір жыл ... ... ... ... (бір ... артық уақыт пайдаланатын);
Жалпы бухгалтерлік есеп стандарттарына сәйкес ... ... ... ... ... ... ... қаржы салымы (инвестиция);
ә) ақшалар;
б) тауарлық-материалдық қорлар;
в) алдағы уақыт шығындары. (бір жыл ... ... ... ... мерзімді дебиторлық борыштар, оның ішінде:
төленген аванстар;
алынуға тиісті борыштар;
алынған векселъдер;
жұмысшылар мен қызметкерлердің дебиторлық қарызы;
басқа да ... ... АҚША ... ЕСЕБІ
2. Ақшалар есебі
Қай саладағы кәсіпорындар мен ұйымдар болмасын өз қызметі барысында
басқа ... және жеке ... ... жасайтындығы белгілі. Сол
уақытгардағы операциялардың барлығы ... ... есеп ... ... ... ... Ал ақша ... есеп айырысу белгілі ... ... ... ... ... ... ... қызмет ететін
кәсіпорындар мен ұйымдар ақшалармен есеп айырысу операцияларын Қазақстан
Республикасының Ұлттық банк ... ... ... мен ... ... ... мен ... ақшалар арқылы есеп айырысу операцияларының
бухгалтерлік есебін жүргізгенде мыналарды басшылыққа алу ... ... ... есеп ... ... ... және уақтылы дер
кезінде есептеу;
кәсіпорындар мен ұйымдардағы ақшалардың түгелділігін және олардың
тиімді ... ... ... ... ... ... кәсіпорын ақшаларының
кіріске алынуы мен шығыс ... ... ... шоттарында тек қана жедел арада міндеттемелерді өтеу үшін
төлем жасауға қабілетті активтер есептеледі. Кәсіпорындар мен ... ... ... есеп ... және ... ... ... ақшаларынан, чектеріндегі ақшаларынан,
банктердегі арнаулы шоттарындағы ақшаларынан, ... ... ... ... ... мен ... ... балансындағы
ақшаларының қалдығы деп аталатын ... осы ... ... ... ... ... қалдығының жиынтық сомасы жазылады.
Ак;ша баламалары (эквиваленті) — бұл ақшаларға үқсас, ... ... ... болып табылады. ... ... ... қағаздар және ... ... ... Түрлі
ұсталымдар мен айыппүлдар ұйымның ... ... ... да ... ... ... кассадағы ақшалар ... ... ... ... яғни активті шоттың
қалдығындағы сомадан артық сомада төлем төлеу нәтижесінде ... ... ... Бұл сома қысқа мерзімді міндеттеме болып табылады ... ... ... ... ... кәсіпорындар мен ұйымдардың
банк мекемесі арқылы басқаларға ... ... ... есеп ... ... ... артық болған уақытта ғана пайда болады. ... ... ... ... ... онда бұл сома кәсіпорынның
балансында немесе өз алдына ... ... ... ... тиіс.
Қаржы салымдары есебі
Қаржы салымына (қаржылық инвестиция) көсіпорындар мен ұйымдардың басқа
занды ... ... ... ... облигацияларды және басқа
да құнды қағаздарды сатып алуға, ... ... тағы да ... ... жұмсаған қаржылары жатқызылады.
Қаржы нарығының айрықша ... ол — ... ... ... Ал
қаржылық инвестициямен осы құнды қағаздар ... ... ... күні елімізде көптеген акционерлік қоғамдар, ... ... және ... емес ... ... қатар басқа да кәсіпорындар мен ұйымдар тіркелген. Осы жоғарыда
аталған кәсіпорындар мен ұйымдардың барлығы да ... ... ... ... қатысушылары қатарына жатқызылады. Олардың
кейбіреулері ... яғни ... ... ... ... болып
табылса, ал екіншілері инвестор ретінде қызмет атқарады. Кәсіпорындар ... жаңа ... ... ... ... ... құру ... әрқашаңда ірі капитал салымын керек етеді. Ал
бұндай жұмысты атқару үшін өндірушілерде әр ... ... бола ... да ... мен ... ... ... нарығына несиелер мен
заемдарының қаражаттарын, айналымға акциялары мен облигацияларын шығарса,
онда ... ... ... ... ... ... ... акция, облигация және басқа да құнды (бағалы) қағаздарын
шығару ... ... ... ... заңды тұлғалар эмитент деп
аталады және сонымен қатар олар құнды (бағалы) ... ... ... ... ... бір ... борышты (міндетті) болып
табылады.
Эмитенттің кім болғанына ... ... ... ... үш ... бөлінеді:
мемлекеттік;
муниципалдық;
корпоративтік.
Құнды (бағалы) қағаздарды жалпы мынадай екі топқа бөлуге болады:
а) ақшалай құнды (бағалы) қағаздар;
ә) капиталды құнды (бағалы) ... ... ... байланысты құнды қағаздар мынадай екі топқа
бөлінеді:
қарыздық құнды (бағалы) қағаздар;
инвестициялық қунды (бағалы) ... ... ...... ... бұл түрі ... ... уақыт барысында белгіленген пайыз көлемінде (процентімен)
тиісті қарыздарын өтеуге ... ... ... құнды (бағалы)
қағаздарға облигацияның барлық түрлері, вексельдер, тағы да басқа ... ... ... ...... қағаздың бұл түрі иемденушіге
активтің бір бөлігін иемденуге құқық береді. ... ... бұл ... ... ... ... шығарылу мақсатына байланысты мынадай екі түрге
бөлінеді:
қорлы құнды ... ... ... ... ... құнды қағаздар — бұндай ... ... қор ... ... және көп мөлшерде эмиссияланады. Құнды қағаздардың бұл
түріне акциялар және облигациялар жатқызылады.
Саудалық ... ...... ... бұл түрі ... бір
коммерциялық бағытпен сауда операциялары кезінде есеп айырысуға ... ... ... ... ... ... ... екіге бөлінеді:
нарықтық құнды (бағалы) қағаздар;
нарықтық емес құнды (бағалы) қағаздар.
Атқаратын қызметіне және роліне байланысты құнды қағаздар ... үш ... ... ... ... (чектер, вексельдер, депозиттік сертификаттар),
туынды (варианттар, опциондар, ... ... тағы ... дегеніміз кәсіпорындар мен ұйымдардың қандай-да бір акционерлік
қоғамды дамыту үшін қаржы салғандығын куәландыратын және иесіне ... ... бір ... ... ... ... ... алуға
құқық беретін құнды қағаз болып табы-лады. Акциялар айналым ... ... ... Кәсіпорындар мен ұйымдарды басқаруға қатысу
құқығына сәйкес акциялар мынадай түрлерге бөлінеді:
жәй акциялар;
артықшылығы бар акциялар
Акцияның бір акционерден екінші акционерге ... ... ... ... ... және ұсынбалы акциялар деп аталатын екі түрге
бөледі.
Облигация дегеніміз оның иесінің ақша салғандығын ... ... ... ... ... осы ... қағаздың атаулы (номиналды) құнына
белгіленген пайызды ... ... ... өтеу ... құнды қағаз болып табылады. Облигациялар белгілі бір мерзімге
шығарылады. Жалпы ... ... ... ... ... маңызды көзі болып табылады.
Яғни, облигациялар — кәсіпорындар мен ... ... ... ... Ол ... ... ... жұмсалады.
Облигацияларды мерзімдік, қарыздық міндеттемелер ретінде өтеу кепілдігі
эмитент тарапынан ... ... ... болып табылады. Жалпы кепілдік
эмитенттің банкрот болып өз міндеттемелерін орындамаған жағдайда ... сол ... мен ... яғни облигацияны шығарған
ұйымның мүліктерінің белгілі бір бөлігін алуға құқылы екендігін көрсетеді.
2.2.Касса және есеп-айырысу шотындағы операцияларының есебі
Кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... есеп ... үшін, күнделікті ... ... ... ... ... ... отыру үшін, кеңсе
тауарларын сатып алу үшін, сондай-ақ ұйымның хат және басқа да құжаттарды
пошта ... ... үшін есеп ... ... Касса арнайы
жабдықталған, яғңи дабылдама (дыбыстық белгілер, сигнализация) орнатылған,
және ақшаларды сақтайтын ... бар ... ... ... ... мен ... кассирлік жұмысқа қызметкер орналасқан уақытта,
яғни ұйым басшысы касса қызметкерін тағайындау туралы (жайлы) бұйрыққа қол
қойғаннан ... ... ... ... ... материалдық
жауапкершілікке келісімшарт жасалуы қажет. Кәсіпорындар мен ... есеп ... ... ... ... сол есеп ... шоты ... мекемесі берген чек кітапшасы арқылы ғана ала алады. Банк мекемесінен
нақты ақша алу үшін кәсіпорынның ... ... чек ... ... Бұл чек ... ... ... чекке банк мекемесінен
алынғалы отырған, яғни ... ... ... ... ... және бұл ... қандай мақсатқа жүмсалатындығы жазылып көрсетілуі
тиіс. Толтырылған чекке көсіпорынның бас бухгалтері және ... қол ... ... мөр ... басылады. Барлық толтыруға тиісті ақпараттар
толтырылмағанша, чекке қол қоюға болмайды. Сонымен ... ... ... яғни қол ... ... ... қолы қойылмаса (екі ... ... мөр ... рүқсат етілмейді. Кәсіпорындар ... ... ... банк ... ... ақша аларда банк
бақылаушысының қатысуымен ақшаны санап алуы тиіс. ... ... ... ... ... ақша сол ... күні ... мен ұйымдардың
кассасына кіріске алынуы керек. Ол үшін кассир кассалық кіріс ету ордерін
толтырып, содан соң оны ... ... ... ... ... ... ақшаны кіріске алу, яғни қабылдау үшін бас ... ол ... ... адамның кассалық кіріс ету ордеріне қол ... және ақша ... ... немесе жеке тұлғаға осы толтырылған кассалық
кіріс ету ордерінің квитанциясы беріледі. Осы нақты ақшаны кассаға қабылдау
барысында ... ... ... ету ордеріне ұйымның аты, ақша
төлеуші заңды немесе жеке ... ... ... ... және не ... төлеп жатқандығы, сол ақшаның төленген уақыты ... айы, ... ... мен бас бухгалтердің қолдары қойылуы қажет.
Кәсіпорындар мен ұйымдардың кассасыннан нақты ақша кассалық шығыс ету
ордері немесе тиісті ... ... ... ... да ақша ... ... ... мен ұйымдардың басшысы мен бас
бухгалтерінің қолдары қойылған ақша алу үшін ... ... ... ... ... ... беріледі. Бұл құжаттарға кассалық ордердің
деректемесі (реквизиті) көрсетілген мөртаңба (штамп) басылуы керек.
Кәсіпорындар мен ... ... ... ... қабылдау немесе
кассадан ақша төлеу барысында (кассир) касса қызметкері кассалық кіріс ету
және кассалық шығыс ету ... ... ... бұл ... ... мен бас бухгалтерінің қолдарының болуын, және ордерлерде
керсетілген қосымша құн түгелдігіне ... ... ... Бұл ... ... ... ... тиісті жеріне
касса қызметкері өз қолын қоюы керек. Касса операцияларының есебі кассалық
кітапқа тіркеліп ... ... Бұл ... касса қызметкері жүргізеді.
Кассалық кітаптың беттері (парақтары) нөмірленіп және оған жіп ... ... мен бас ... қолдарын қойып, куәландыруы керек.
Кәсіпорынның кассасына келіп түскен, кірістелген ... ... ... яғни шығыс етілген ақшалардың кімнен келіп түскендігін
немесе кімге не үшін төленгендігін білу үшін ол операцияларға ... ... және ... ... сонымен қатар кіріске
алынған, сондай-ақ шығыс ... ... ... ... ... ... мен ұйымдардың есеп айырысу шоты бойынша жүргізілетін
операцияларының есебі
Кәсіпорындар мен ұйымдар ... ... ... үшін ... банк ... есеп ... шотын ашулары тиіс. Кезкелген
кәсіпорындар үшін әрбір банк мекемесінен бір ғана есеп айырысу ... ... Есеп ... ... ашу үшін ... мен ... ... мынадай құжаттарды табыс етуі қажет:
банк мекемесінің атына шот ашу туралы ... қүру ... ... ... көшірмесі;
- кәсіпорынның басшысы, бас бухгалтері және олардың
орынбасарларының ... ... ... ... ... басылған арнаулы үлгідегі
карточка және басқа қужаттар;
Кәсіпорынның басқа кәсіпорындар мен ұйымдарға төлейтін төлемі өдетте
қолма-қол ... есеп ... ... теленеді.
Негізгі есеп айырысу құжаттары болып: төлем тапсырмасы, есеп ... ... ... ... ... салық және кеден
органдарының инкассалық өкімі және тағы да ... ... ... ... ... ... қол қоюға құқығы бар екі ... ... ... мен бас ... ... ... ... Онсыз құжат
орындалуға қабылданбайды. Банк мекемесі өзі қызмет көрсететін кәсіпорындар
және ұйымдармен, яғни есеп айырысу шотының ... ... келе ... ... ... шоттың көшірмесін жіберіп отырады. Осы
көшірмемен бірге есеп айырысу шоты ... ... ... ... ... есеп ... құжаты да бірге беріледі. Көшірмеде
кәсіпорындар мен ұйымдардың шотындағы ... ... ... және ... қалдығы және операция бойынша есеп айырысу шотына келіп түскен,
яғни ... және одан ... ... яғни ... қаржылар сомасы
көрсетіледі. Кәсіпорындар мен ұйымдардың бухгалтериясында банк мекемесі
берген шоттың көшірмесінде ... ... ... және ... ... ... ... сәйкестігі тексеріледі. Ұйымдардың
есеп айырысу шотындағы ақшаларының жұмсалу нөмірі 2-ші (екінші) журнал-
ордерде, ал ... ... ... ақшалардың сомасы осы журналдың
тізімдемесінде есептеледі.
Кесте 9
Есеп айырысу шотындагы ... шоты ... ... |Операциялардың мазмұны ... | |ін шот |тін шот |
|/ |2 |3 |4 |
|1 ... ... ... ... |441 |301 |
| ... ... ... ... үшін | | |
| ... ... сома есеп айырысу шотына кіріске| | |
| ... | | |
|2 ... ... ... ... |441 |321-323 |
| ... ... ... ... ... | | |
| ... ... ... сома есеп ... ... | | |
| ... алынды. | | |
|3 ... ... ... ... ... | | |
| ... ... |441 |302 |
| |- ... ... ... сомасы; |441 |332 |
| |- ... ... ... | | |
|4 ... деп ... ... ... есеп |441 |411 |
| ... ... ... ... | | |
|5 ... айырысу шотына кәсіпорынның жарғылық |441 |511 |
| ... ... ... үлес ... | | |
| ... ... сома | | |
|6 |Өз ... ... сатудан есеп айырысу |441 |521 |
| ... ... ... ... сомасы | | |
|7 ... ... ... жалға алушылардан |441 |724 332 |
| ... ... үшін ... қаржы | ... ... | | ... | | |ен ... |
|8 ... ... ... алып пайдаланғаны үшін|441 |724 (332 |
| ... ... ... ... есеп | ... ... |
| ... ... ... алынды. | ... | | |ен ... |
|9 ... ... ... кассадан келіп кіріске |441 |451 |
| ... сома | | ... да ... ... өтеу үшін ... |334 |
| ... сома | | ... банк несиесі есеп айырысу шотына кіріс|441 |601 |
| ... | | ... ... ... ... ... шотынан |441 |423 |
| ... ... сома | | ... ... шотына келіп кірістелген банктен |441 |602 |
| |тыс ... ... | | ... айырысу шотына келіп түскен акциялардың |441 |724 |
| ... | | ... ... ... ... ... |441 |724 |
| ... ... ... ... табыстар | | ... ... ... ... ... шотына келіп түскен ұзақ мерзімге|441 |724 |
| ... ... ... ... | | ... ... ... ... ... |441 |723 |
| ... ... ... сома | | ... ... салық сомасының артығы есеп |441 |631- 639 |
| |айырысу шотына ... | | ... ... ... құны.
Бухгалтерлік есепте ұзақ мерзімді есеп айырысуларға ... ... ... ұзақ мерзімді міндеттемелер мен ұзақ мерзімді
дебиторлық борыштар көрсетілетінін және ... ... ... ... ... етеді. Сондықтан ағымды - ... ... ... ... ... Бұл ... келесі сұраққа жауап берген
дұрыс болады. Қаржылық есептер, ұзақ ... ... ... ... ... ақша ... ... құнын көрсеткенде пайда болатын құн
бойынша;
2) болашақ ... ... ... ағымды құны бойынша.
Ақшаның уақытылы құны теориясы әр бухгалтерге ... ... ... әр ... ... ... пайдаға ие
болатын ресурс ... ... – бұл ... ... ... ие болатын
компанияның активі, басқаша айтқанда ... ... ... ... ақша ... ... түсуі мен шығуы болашақ ақша
ағымының ... ... ... ... кезде бар ақша құралдарының болашақ құны ... value) бір ... соң тең ... ... құн + ... ... ... ( болып табылатын пайдалану көлемі. Мысалы:
қазір, бізде бар 1000 ... 1 ... ... = 1000 + ... ... ақшаның құны болашақ ... ... ... ... ... ақшаның құны қазіргі ақшада көрсетілуі мүмкін.
Ағымды құн PV (present value) осы ... ... ... құнды, ағымды құн арқылы анықтауға болады және ... ... ... құн ... ... ... ... болашақ
құн 1000 тенгеге тең (1 жылдан кейін алынатын), оның қазіргі ... құны ... ... анықталады. Болашақ құнның есептік сыйақы
суммасы ... ... ... және бұл ... % ... үшін ... ретінде түсінуге болады. 1 сумманың болашақ
құны негізгі ... ... ... ... ... %-ң ... ... және олардың қосуымен. 1 сумманың ағымдағы құны
болашақта ... ... ... Осы ... болашақ құнынан
бірнеше кезеңде ... ... %-ды ... ... ... бұл
процесс дисконттық деп аталады.
Ақшаның уақытылы құны принциптері негізінде ақша ... ... ... ... ұзақ ... есеп айырысу-лар
ғана ... ... ... ... қатар бірдей бөліктен –
аннуитеттік ... ... ... ... ішінде бағалануы да
мүмкін. ... 2 ... ... ... ... – пренумерандо д.а.;
2) кезеннің соңындағы – жай немесе постнумеранды ... ... түрі ... оны жай деп ... ... құны ... ... немесе белгіленген ставка
бойынша курделі %-ң есептеу жолымен кезеңнің ... саны ... ақша ... ... ... ... құн ретінде бағаланады.
Аннуиттеттің ағымды құны бірнеше ... ... ... ... ... ... (түсімдер немесе ... ... ... ... ... ... ақшаның уақытылы құнын
есептеу үшін формалар берілген (Кесте ... ... ... құнын анықтау.
|Анықтау жолы ... ... і ... бойынша күрделі | ... ... ... n ... |і - ... ставкасы, ... бір ... ... |n – кезеңдер саны. ... ... ... ... | ... і дисконттау ставкасы бойынша| ... n ... ... бір | ... төлемнің ақша бірінің | ... ... | ... FVA, і, n (Future value of | ... annuity) i ... %-ң| ... бойынша сәйкес кезеңнен| ... іске ... n ... ... ... ... | ... FVAD (і, n) (Future value of | ... annuity due) i ... %-ң | ... ... сәйкес | ... ... іске ... n | ... төлем-нің болашақ | ... | ... PVA i, n (Present value of | ... ordinary annuity) i ... | ... ставкасы бойынша сәйкес | ... ... іске ... n| ... ... ағымды | ... | ... PVAD, i, n (Present value of | ... annuity due) i ... %-ң | ... ... ... | ... ... іске ... n | ... төлемнің ағымды | ... | ... ... ... ... ... ... Бұл төлемдер
келесі түрде іске асырған.
1 жыл - 500$;
2 жыл - 200$;
3 жыл - ... ... 7 жыл ... ... ... ставкасы 6%-қ
ставка, ал бұл есепте төлемдердің ... ... 7 жыл ... ... ... ... Біз оның ағымды құны формасы ... ... бұл ... ағымды құн 4-ші ... ... ... құн ... ... АҚША ... ... ТУРАЛЫ ЕСЕП БЕРУ , оның аудиті ЖӘНЕ
ТАЛДАУЫ
3.1.. Ақша қаражатының қозғалысы туралы есеп ... беру 4 БЕС ... ... жасалады. Есепте негізгі (немесе
операциондык), инвестициялык және ... ... ... ... ... ... ақшалай каражат ағыны (таскыны) ... ... ... ... ... пайдаланылатын таза ақшалай каражаты,
ақшалай қаражаттың және ... ... таза ... ... және ... ... ... пен оның эквивалентгері
көрсетіледі.
№4 бухгалтерлік есеп стандартына сәйкес ... ... ... ... ... есеп" заңды тұлғаның қаржылық жағдайындағы
өзгерісті бағалауға мүмкіндік береді, бүл оларды ... ... ... ... алатын негізгі қызмет пен инвестициялық және қаржы
қызметтеріне жатпайтын езге де ... ... ... ... ... алу мен сату) және қаржылық қызметі (жеке капиталы мен
заем ... ... және ... ... нәтижесі болып
табьшатын занды тұлғанің қызметі) тұрғыдан алғанда ... ... ... ... ... ... ... Ақша каражатгарының
козғалысы туралы есеп субъекттің есепті жылдың ішіндегі қаржылық есебінің
кұрамында беріледі.
Ақша ... ... ... ... ... ... тұрғысынан алған мағлүматгардың мазмұнын ашу үшін керек,
мұның езі занды тұлғаның қаржы ... және ... ... ... ... ... кызметтен түсетін ақша қаражаттарының қозғалысын ашып
көрсеткен кезде тура әдіс пайдаланылуы мүмкін, бүл әдіс ... ... ... мен төлемдердін негізгі түрлері ашып көрсетіледі, не
жанама әдіс ... ... бұл әдіс ... ақшалай тұсім
каражатгары мен төлемдердін негізгі түрлері ашып көрсетіледі, не ... ... ... бұл әдіс ... таза табыс пен зиянға
ағымдағы активтер мен міндеттемелерге, ақша ... ... ... ... ... ... болып табылатьм
кірістеріне немесе зияндарьша кдрап түзетулер енгізіледі.
Операциондық қызметтегі ақша козғалысын анықтау үшін ... ... ... ... ... ақша ... негізгі түрлері ашылады. Мысалға,
өнімді сатудан түскен түсімнен сатып алынған материалдардын барлықтөлем
түрлерін, КДШ ... ... ... несие үшін
пайыздықтөлемдерін, бюджетке тиесілі төлемдерін шегереді.
Операциондық қызметте тікелей әдісті ... ... ... ... мен ... нәтижесі: өнімді, жүмысты, қызметті
сатканнан түскен түсімнен, алынған аванстан, ... ... және т.б. ... жабдықтаушылармен және мердігерлердін
қарызын төлегеннен, берілген аванстан, төлеген жалақыдан, бюджет ... тыс ... және т.б. ... ... ... — бүл ... ... немесе зиян езгерген ағымдағы
активтер мен міндеттемелеріне, ақшасыз операцияларына, сондай-ақ ... ... ... ... және ... ... ... табылатын табыстар мен шығыстарға ... ... Бұл ... ... мәліметгері мен қаржылық-шаруашьшыққызметінің
нәтижесі туралы есеп беру ... ... ... Бұл әдіс ... кьізметінің нәтижесі туралы есеп берудің әрбір баптарына түзету
енгізуді кездемейді. Тек кана таза табыс ... ... ... ... ... ... ... түзетулер енгізіледі.
Келесі 11 кестеде таза табысты түзету көрсетілген
Кесте 11
Таза табысты (зиянды) тузету
|Таза табысты тұзететін ... ... ... ... | ... емес активтер |Есептелген амортизация сомасы таза табыс сомасына |
|мен негізгі кұралпар ... ... ол ақша ... ... |
|бойынша есептелген ... ... | |
| | |
| | |
| | ... активтердің |Егер ағымдағы активтер өсетін болса, онда ағымдағы|
|сомасының өзгерістері: ... ... ... ал егерде керісінше |
|дебиторлык кдрыздар, қорлар|болса, онда ақша каражаттары өседі, онда ... ... ... ... табысы да көрсетеді. ... ... ... | ... ... активтер т.б. | |
| | ... ... ... ... ... ... ақша |
|сомасының өзгерістері |ағымының сомасы да ... егер ... ... ... ... ... онда ақша ... да азаяды, онда |
|несиелерін қоспағанда), |олардан алынған шығысы да көрсетеді. ... ... | ... баска да | ... ... | ... ... ... ... ... көзі, олар бухгалтерлік, аналитикалық және есептен
тыс мәліметтер. Бухгалтерлік есеп ... ... ... есеп және ... ... және статистика ақпараттары;
талдамалы есеп көрсеткіштері. Бухгалтерлік есеп және оның ... ... көзі ... ең ... ... ... ... ондағы
мәліметтер әрқашанда дұрыс, есеп құжаттары арқылы анықталған ... ... ... ... ... ... түрде
бақылау, талдау арқылы қорытындыланған ... ... ... ... ... ... ... дайын өнімнің қозғалысы
түгелдей накты есеп ... ... бір ... келтірілген. Мысалы,
үздіксіз түгелдей бақылау арқылы шаруашылық әрекеттерін құжатқа тіркеу
арқылы бухгалтерлік есептер жүйесіне ... ... ... қолданылған.
Статистикалық есеп және оның ақпараттары аудит мәліметі ретінде қоғамға
экономикалық көп санды құбылыстар ... ... ... есеп ... Оның ... ... ... фактілерді,
іс-әрекеттерді тек санымен ғана ... ... оның ... ... ... да, ол ... мәлімет. Себебі, статистика есебінің
мәліметі арқылы экономикалық талдау жасалынады да оның ... ... өте ... ... ... есеп және оның ақпараты, өзінің негізгі міндетіне сәйкес
кәсіпорын шаруашылығының әр кезеңдегі ... ... ... және ... барысында тікелей қолданылатын болғандықтан оның аудит мәліметі
ретінде алатын орны ерекше болады. Әсіресе, ішкі аудит қызметінде оның ... ... ... ішкі аудиттің жұмысшылары да. кәсіпорын басшысы да
оперативтік есеп мәліметіне сүйене отырып ... ... ... ... болған жағдайда жедел түрде фактілерге талдау жасап тиімді шешім
қабылдайды, аудит ... даму ... ... есеп ... ... ... болып отыр. Себебі, аудит өте тығыз уақытта өткізіледі, оған
көптеген себептер бар. Сондықтан бухгалтерлік, ... ... ... ... тек қажет болған мәліметті талдамалы әдіспен
қолдану, аудит кызметінде ... ... көзі ... ... Тағы ... ... ретінде, алғашқы есеп құжаттарынан алынады.
Тікелей мәлімет көзі — фактілерге тікелей кепілдік анықтама беретін
құжаттар, бухгалтерлік есеп ... ... ... ... түгендеу
барысының қорытындысын анықтау актісі. Яғни, нақты материалдық ... ... көзі ... ... ... ... көзі - ... емес, бірақ сол кәсіпорын шаруашылығының ... ... ... ... ... субъектісінің басқа сыбайлас
кәсіпорындармен қарым-қатынасын сипаттайтын мәліметтер.
Бухгалтерлік есеп құжаттары өзінің дәлел көзі ... төрт ... ... құжаттар — топтаушы, екінші ерікті және қосымша құжаттар
болып бөлінеді. Алғашқы есеп ... деп — ... ... ... ... ... ... болатын жазбаша анықтама, ... саны және ... ... ... ... көрсетіледі.
Топтаушы құжаттар — олар шаруашылық барысындағы өзара ішкі ... ... ... ... бір жүйеге келтірілген
кұжаттар. Теорияда оларды екінші сатыдағы ... ... Оған ... іс-әрекеттері алғашқы құжаттар арқылы тіркеледі.
Өзінше ерікті құжаттар — ол ... ... ... ... ... ... өз еркімен жасайтын
құжаттары. Олар мағынасы, мазмұны, зандылығы жағынан белгіленген талапқа
сай, ... ... ... ... ... арналған құжаттар.
Қосымша қүжаттар - ол құжаттар кәсіпорын шаруашылығына ... ... ... ... ойын көрсететін, негізінде экономикалық
фактілерді, құбылыстарды анықтайтын, аудиттік ... ... ... ... құжаттар.
Алғашқы есеп қүжаттары арқылы ... , ... ... ақша ... пайдалануда жіберілген қылмыскерлік, өндіріс
процесіндегі кемшіліктер анықталса, топтаушы құжаттар арқылы — бухгалтерлік
есеп кестесіндегі көрсеткіштерінің дұрыстағы анықталады. ... ... ... ... ... ... факгілер дәлелденбейді, бірақ олардың
мәліметі арқылы аудиторлық тексеру ... ... ... ... ... жұмысында осы құжаттар ... ... ... ... ... ... ... тексеру барысындағы фактілер
тек құжаттар арқылы анықталады.
Аудит ... ... ... ... ... мағынасына
сәйкес топтау, ол аудитор мамандығының , деңгейіне байланысты аудитордың
жұмыс қағазында тіркеледі. Аудитор тексеру актісін ... үшін сол ... ... ... ... өз ... ... дәлелдейді.
Қорыта келгенде, аудитор әр түрлі қүжаттар арқылы жан-жақты материалдар
дайындап шаруашылық субъектісінің табыстылық, қаржылық есептерін тексеріп,
таза пайда ... ... ... ... ... қорытынды
дайындайды. Онымен қоса жұмыс қағазындағы жиналған фактілерге сүйене отырып
кәсіпорын шаруашылығының тиімді даму ... ... ... ... есебі және оның мазмүны.
Аудиттің негізгі мақсаты шаруашылық ... ... ... ... онын, мәлімет негізі — бухгалтерлік есеп ... ... ... ... болады. Осы орайда мәлімет ... есеп ... ... орын ... себебі қандай есеп болса да есеп
көрсеткіштері есеп жасау үшін есеп кестелері арқылы бір жүйеге келтіріледі.
Өз кезегінде есеп ... сол есеп ... ... екі ... ... ... ... мәліметтер арқылы жасалынады.
Аудит тұрғысынан мәлімет көзінің ең негізгісі - ол ... ... ... ... ... субъектісінің барлық жағынан жетістіктері, қаржылық
жағдайы, табыстылығы толығымен көрсетіледі.
Қазіргі кезде біздін елімізде қабылданған "Бухгалтерлік есеп стандарты"
заңына сәйкес кәсіпорындар үш ... ... ... ... баланс;
қаржы — шаруашъшық нәтижесінің есебі;
ақша қаражатының есебі.
Қандай құрылымдық ... ... да, ... ... ... ... ... шаруашылық субъектілері қазіргі мемлекетіміздің заңды
талабына сәйкес, ... және ... ... ... жылдық бухгалтерлік есебін (отчетын) жасайды. Оның негізгісі
жылдық ... ... ... № 1), ... — шаруашылық нәтижесінің
есебі (отчеты) (форма № 2).
Бухгалтерлік есеп, баланс өте күрделі бухгалтерлік есеп әдісі . ... ... ... ... ... ... , оның қаржыландыру
көзімен жүйелеуге келтіріп, оларды экономикалық ... ... ... ... ... ... байланыстырып көрсетеді. Қазіргі
кездегі бухгалтерлік баланстың ерекшелігі, инвестиция жолымен ... жөне ... да осы ... ... баланс көрсеткішіне сәйкес, кәсіпорынның, ... ... ... қаржылық көлемін, ... ... ... ... ... деңгейін тағы басқа жан-
жақты ... ... ... ... ... ... ... есеп стандарты" талабына сәйкес жасалынады. Онда бухгалтерлік
баланс ... ... ... ... оның мақсаты, міндеті, жалпы
кәсіпкерлік шаруашылық алатын орны анықталған.
Стандартта бухгалтерлік баланстың ... ол ... ... ... ... ... ... толық көрсету және оңда болған өзгерістерді
анықтау. Екіншіден, пайдаланушыларды қажет мәліметпен камтамасыз ... ... ... ... ... ... ... тексеру, оның бухгалтерлік есеп корсеткіштерімен анықталады.
"Бас кітап" көрсеткіші баланс көрсеткішіне ... ... ... Ал одан әрі
нақты тексеру қажет болған ... ... ... ... ... қажет.
Республикамыздағы «Бухгалтерлік есеп» департаментінің белгілеген
бухгалтерлік балансының үлгісі (үлгі № ... ... ... ... ... ... ж. ... субъектісі мүлкінің |Шаруашылық субъектісінің ... ... ... ... ... құрал ... қор ... ... тозу ... ... ... төленген капитал |
|Негізгі ... ... ... ... ... ... ... | ... ... ... ... |Резервтік капитал ... ... ... | ... ... өнім табыс |Осы жылғы ... ... ... ... ... кредиторлык алашақ |
| ... ... өнім | ... ... ... ... мерзімді несие ... | |
| ... ... ... |
| ... ... мерзімді инвестиция | |
| ... ... ... со- |
| ... ... қаржысы | ... ... ...... ... ... ... алдында кәсіпорын
табысына түсініктеме беру ... ... ... есеп ... ... ... ... анықтауға арналған. Бұл заңның
ерекшелігі сол, ол шаруашылық ... ... ... ... қызмет
көрсетуден алған төлемі кәсіпорын табысы деп анықталған. ... ... ... ... ... ... түрінде пайдалануы әсерінен
алынған "процент", ақцияға ... ... ... ... ... ... табыстар жатады.
Стандарт талабына сәйкес "қаржы-шаруашылық нәтижесінің есебін " жасаган
кезде шаруашылық субъектісі өзінің түсініктеме ... ... ... ... анықтауға арналған есеп саясатында көрсетілген ереже
нұсқауға түсініктеме беруге;
нақты табыстар түріне ... ... ... ... сату ... ... ... "процент" несие беру операциясынан; роялти -
компьютер программасын, патент, сауда ... ... үшін ... ... ... ... ақша қаржысынан түскен табысқа;
бухгалтерлік есеп стандарты бойынша ... ... ... төмендегідей болып бекітілген.
24 Кесте
Қаржы-шаруашылық нәтижесінің есебі
|I. |Дайын өнімді ... ... ... |(+) ... ... ... ... ... қүны |(-) |
|3. |Дайын өнімнің жиынтық ... (%) |(1-2) ... ... ... жалпы және әкімшілік |(-) |
| ... | ... ... сату ... |(-) ... |"Процент" төлеу шығыны |(-) ... ... ... ... ... |(3-4, |
| | |4а-5) ... ... кәсіпкершілік табысы (зияны) |(+,-) |
|8. ... ... ... ... |(6+7-8) ... ... ... (%) |(%) ... ... төленгеннен кейінгі табыс |(8-9) ... ... ... түскен табыс (зиян) |(+,-) |
|12. ... ... ... |? ... ... ... ... есебін тексеру үшін аудитор алдымен
бухгалтерлік есеп ... ... есеп ... ... ... Есептің әр бір жолын тексеру үшін оның ... ... ... одан ... ғана ... ... өнімді сатудан түскен табыс - Бұл ... ... ... ... ... талабына сәйкес, табысты
есептеу әдісіне ... ... ... Онда "кассалық әдіс" немесе ... ... ... ... анықталады.
Дайын өнімнің өндірістік өзіндік құны — Бұл көрсеткішті ... ... ... ... ... ... өндіріс өніміиің
өзіндік құнын анықтау әдісіне сүйене ... оның ... ... ал оның әр ... ... үшін ... ... есептеуді тексеру
қажет.
Қазақстан Республикасы Президентінің "бухгалтерлік есеп" туралы
Указында (№ 2732, ... ж.) ... ... ... есентеу жүйесі
анықталган. Онда өндіріс шығынын ... үшін ... ... — бабы
белгіленген:
– материалдар шығыны;
– негізгі құралдың тозу табысы;
– еңбек ақы төлемі;
– әр түрлі ... ... ... ... ... ... қоры, жолдар, жұмыссыздыққа қарсы қамсыздандыру
қоры;
– суға ... ... ... шығыны, занды тұлға үшін төлем,
геологиялық шығындарға төлем, тағы басқадай ... ... тағы ... ... алғашқы бухгалтерлік есебін құжаттау ... ... Бұл ... ... ... ... есебін тексеру
арқылы анықталады. Материалды кіріске алу ... ... ... үшін ... есеп айырысу журнал - ордері арқылы тексеру
ерекше орын ... ... ... ... алу, ол үшін ... ... тексеруі жолын қамтамасыз етеді. Материалды шығысқа шығару
есебінің қүжаттарын тексеру, материалды ... ... ... ... ... ... Қаржылық есеп беруге жасалған түсініктеме жазба.
Түсініктеме жазба — кәсіпорында жасалған ... ... ... ... кезекте, бизнес-жоспарының барлык тауарлары бойынша ... ... ... жайына кысқаша баға беріледі жөне есептік
кезенде кәсіпорынның жүмысына он және теріс әсер еткен ... да ... ... ... есеп берудің бір бөлігі ... ... ... ашуы ... Есеп ... ... ... есеп саясатында қаралган негізгі
ережелері (есепті үпымдастырудың нүсқасы):
материалдык, емес активтер мен негізгі құралдар — бағалаудын тәсілдері ... ... ... ...... ... баланстык күнын
анықтау және қайта бағалаған ұзак мерзімді қаржылық инвестицияның
есептен шыкканын, кайта бағалаудан алынған табысын шығару; инвестицияны
сатканнан алынатын табыска ... қою; ... ... ... ... ...... есепке алудың әдісі және
оларды бағалау, сатып алынған тауарларды, аяқталмаған ... және ... ... ... ... және сатып алушылармен, әртүрлі дебиторлармен,
еншілес, тәуелді және ... ... ... ... ... ... ... бойынша резервтерді жасау;
меншік капиталы — жарғылық және резервтік ... ... ... капиталды табыска жатқызу, есептік жылдағы табысты
тарату, дивидендтерді төлеу т.б.;
міндеттеме — ... ... ... шыққан еңбеккерлердің еңбек
ақысы төлеудің резервін жасау және т.б.;
табыс және шығыс, ендірістік есеп-табыс пен ... ... ... және көмекші өндірістегі шығын есебін үйымдастырудың әдістері (жай,
тапсырыс, өндеу бойынша және т.б.); ... ... ... ... дайын болу деңгейі бойынша және т.б.), ... ... шала ... ... ... (шала фабрикаттык, шала
фабрикаттык емес), үстеме шығыстарын таратудың әдістері және т.б.
Егер де есепті жылда қабылданған ... ... ... ... онда ... ашып және ... негізділігін дәлелдеу керек; ал егер де
олардың сонынан мәнді материалдык және ... ... ... онда ... өзгерістерді бағалау (есептеу) керек.
2. Тусініктеме жазба баланс бойынша ұзақ және ... ... ... үзақ және ... ... ашып ... Үзақ ... активтердің бөлігіне қатысты:
негізгі кұрал - ұзақ мерзімді жалға алынған, меншігіндегілер, уакытша
әкелінгендер мен ... ... ... ... ... ... бойынша кепілдікке қойылған активтер; амортизацияны
есептеу әдісі; запастағы ... ... ... ... сондай-ақ
әзірше өндірісте пайдаланбай түрған негізгі кұралдар және т.б.;
материадцық емес ... ... ... ... ... - ... ... және ... ... ... ... инвестордың табысына пайыздардың, роялтилердің, дивидендтердің және
қыска мерзімді қаржылық инвестициялардың біршама сомасы ... ... ... ... ... қою және ... мерзімді дебиторльіқ карыздар түрлері бойынша және ... ... ... ... болашак кезеңнің шығыстары, оларды
есептен шығару мерзімі бойынша есепке алынады және т.б.
- Ағымдағы ... ... ... ... түрлері бойынша, болашақ кезеңнің шығыстары ... ... ... ақша ... ... ... қысқа мерзімді
инвестициялардын ағымдағы және ... күны ... ... ... етеу мерзімі бойынша ашылады.
-Меншік капиталдарының белігіне катысты: есептік ... ... ... ... ... ... ... өрбір акциясыныңтүрлері бойынша келесі ... ... ... ... ... ... ... сомасы мен
саны; номиналды (атаулы) және ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... дивидендтер; сатып
алынған меншік акциялары (акциятүрлері, ... ... ... кезенде және
келешекте шығару опциондардың жағдайын және сомасын, ... ... ... ... Үзак ... міндеттемелерге катысты (өтеу мерзімі бір жылдан астам
кезендерге жататындар): несие мен карыз каражатгарының ... ... ... кейінге қалдыралған салықтар; қарыз каражаттары мен банк
несиелері бойынша пайыздык мөлшерлемесі; карыз ... және ... етеу ... және ... ... ... ... баска да талап етілетін мәселелер.
—Қыска мерзімді міндеттемелерге ... ... ... ... ... ... ... несиелердің сомасы; ұзак мерзімді несиенін
ішіндегі кысқа ... ... ... ... және ... да ... ... кредиторлық карыздардың сомасы; болашақ кезенде түсетін
табыс түрлері; күтпеген жағдайлар бойынша жасалатын ... ... ... ... ... қаржыландыруға (рефинансированияға)1
жаткызылған бөлігі (қайта қаржыландыруға ... ... ... және ... және ... Қаржыяық-шаруашылык; қызметінің нәтижесі туралы есеп беру бойынша
жазылган тусініктеме жазбада мына ... ... ... ... ... ... ... табыстың төмендеуіне әсер
ететін факторлар; сатылған өнімнің өзіндік кұнының өсуіне әсер ететін,
факторлар;
жалпы және ... ... ... ... ... ... ... алынған табыстар мен шығыстар — есептік кезенде орын
алған әрбір төтенше жағдайға түсінік беру керек;
есептік кезенде орын алған және ... ... ... ... ... ... етпейтін шаруашылық операцияларын баяндау керек.
4. Ақша қаражатының қозгаяысы ... есеп беру ... ... ... мына ... ... ... қызметтен түсетін ақша қаражатгарыньщ козғалысын ашу ... ... ... ... ... ме, жоқ әлде ... ма);
түсетін акдіа қаражаттары мен клиент ... ... ақша ... ашыла ма, әсіресе, кәсіпорынның өз ақша ... ақша ... асып ... жағдайда;
ақша каражатының козғалысы бойынша шектеулер және т.б.
Бұл арада ескеретін бір жайт, ... ... ... ... ... берілетін түсініктемелерге жол бермеуді кадағалау керек.
5. Тусініктеме жазбада ... ... ... мен ... ... бага ... ... есеп беру нақты бір ... ... ... ... бір-бірімен байланыскан кешенді көрсеткіштерін
керсетеді.
Рефинансирования (кайта ... ... ... ... ( бүл жағдайда ол кредиторлык карызға катысты) ұзақ мерзімді
бағалы кағазға ауыстыру ... ... есеп ... ... ... және ... байланысқан, ал бүл кәсіпорынның қаржылық-шаруашылық жағдайы туралы
ақпараттарды динамикалыктүрғысынан жан-жакты камтамасыз етеді және ... үшін ... ... базасы ретінде каржьшық есеп берудін. пайдалануына
өз септігін тигізеді. Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың ... ... есеп ... ... ақпараттың көлеміне және
мақсатына тәуелді болып ... Егер де ... ... ... ... даму ... мен ... туралы ақпараттарды
көрнекті әрі жай ғана алу ... онда ... ... ... ғана ... Егер де ... ... шаруашылык. жүргізуші
субъекттің экономикалық жағдайын тәптіштеп толык түрінде талдау болса, онда
қаржылық-шаруашылық ... ... ... ... ... ... АЭЖД мәліметтері бойынша орындалды, оның ... - ... жол ... және электр қуатының басқа да көздері жоқ
темір жолға жақын жатқан елді аймақты ... ... ... ... ...... қызмет түрі, оны өндіру мен өткізу
процессімен біріктірілген, яғни ол ... ... ... өткізілген деп
есептеледі.
Жұмыстың бірінші бөлімінде АЭЖД ... ... ... ... ... ... Мұнда зерттеліп
отырған кәсіпорында ... жылы ... ... ... ... атап өту керек. Кәсіпорынның қаржылық жағдайы екі жылы ... ... ... бұл ... өте ... ... ... кәсіпорын оны
жақсарту бойынша шаралар қабылдауы тиіс.
Дипломдық жұмыстың екінші бөлімінде ақша ... ... ... ... ... ... ақша қаражаттарының қозғалысы туралы есеп және
оның талдауы қарастырылған.
Жүргізілген зерттеулерден мынадай ... ... АЭЖД ... ... ... зиян шеккен, ал негізгі емес
қызметтен болмашы ғана табыс ... яғни ... ... Тауарлы-материалдық босалқылардың есебі БЕС-на сәйкес жүргізіледі
және оның тәртібі есеп саясатында ашып көрсетілген;
3) Кәсіпорында ... ... ... және ... өскен, бұл материалдық ... ... ... ... Жалпы алғанда, АЭЖД-ның төлем қабілеттілігі жоқ деп есептеуге
болады, өйткені жабу коэффициенті 1-ден әлдеқайда ... ... (2004ж. Кж.= 0,044, ал 2005ж. Кж.= ... Кәсіпорында көрсеткен қызметтердің өзіндік құны есепті жылы өткен
жылмен салыстырғанда жоғарылаған. Сол үшін кәсіпорынға ... ... ... ... ... ... оның ... қызмет көрсету көлемін ұлғайту;
- еңбек өнімділігі деңгейін арттыру;
- шикізат пен ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Конституциясы. – Алматы, 1995 – 20 б.
2. Қазақстан ... ... ...... ... ... Закон «О бухгалтерском учете»,. Бюллетень бухгалтера, 2002.
4. «Салықтар мен бюджетке төленетін ... да ... ... туралы»
ҚР Президентінің 24.04.1995ж. күнгі №2235 Заң күші бар Жарлығы.
5. Государственная программа по совершенствованию бухгалтерского учета ... на ... Указ ... РК от ... ... бухгалтера, 1998. №18(212), апрель – С. 2-7.
6. Стандарты бухгалтерского учета РК: ... ... РК ... ... ... Қазақстандық аудит стандарттары. Қазақстан – аудит. – Алматы: Қаржы-
қаражат, 2004. – 152бет.
8. Методические указания к ... ... ... ... ... бухгалтерского учета и аудита, 1997. – 164стр.
9. Бухгалтерлік есеп принциптері: Оқулық /Жалпы ред. басқарған ...... 2002. – 365 ... ... Н.В., ... М.Л. ... финансовых результатов от
реализации», Бухгалтерский учет, №2, 2004. – С. 21-23.
11. ... К. ... в ... и ... ... ... для ... / Пред. с ангел. под ред. Эриаливии ... ... ... П.С. – 3-е изд. перераб. и доп. – М.:
Аудит, ЮНИПИ, 1998. – ... ... К.Ш., ... Э.Т., ... Ж.Г. «Кәсіпорынның
қаржылық жағдайын талдау» /Оқу құралы. – Алматы: Экономика. 2001. ... ... ... К.Ш. Анализ финансового положения предрпиятия. Учебное
пособие. – Алматы: Экономика, 1998. – 184стр.
14. Ержанов М.С., ... С.М. ... ... на ... ... ... – Алматы: изд. дом «Бико», 1997. –
122стр.
15. Ковалев А.И., Привалов В.П. анализ финансового ... ... М.: ... ... и ... 1997. – ... Кондраков Н.П. Бухгалтерский учет. Учебное пособие. – М.: Инфра – М,
2004. - 560стр.
17. Макальская М.А., ... А.Ю. ... по ... ... ... ... 8-е, доп. и ... – М.: ИКЦ. ДИС, 1997. –
432стр.
18. Радостовец В.К., Радостовец В.В., ... О.И. ... учет ... 2-е изд. доп. и перераб. – Алматы: Центраудит –
Казахстан, 1998. - ... ... В.К., ... В.В., ... Т.Ғ., ... ... бухгалтерлік есеп: Өңделіп және толықтырылып ...... ...... ... 2002, - 656 ... ... Г.В. Анализ хозяйственной деятельности ... ... ... – М.: ... и ... 1999. – ... ... Ч.Т., Фостер Дж. Бухгалтерский учет: управленческий аспект.
Пер. С анг. / Пред ред. Я.в. ... – М.: ... и ... – 416стр.
Баяндама
Құрметті Мемлекеттік аттестациялық комиссиясының төрағасы және
комиссия мүшелері ... ... мен ... ... ... мен талдауы » тақырыбына жазылған диплом жұмысын ұсынғым келеді.
Нарықтық экономика ... ... ... ... ... ... ... жетістіктерінің негізінде
өнім мен қызмет көрсетудің бәсеке қабілеттілігін, шаруашылық жүргізу мен
өндірісті басқарудың тиімді формаларын, ... ... ... ... және т.б. ... ... жағдайында өз жұмысын басқару мен жетілдіру үшін ... ... ... ... ... ... жұмысының шарты болып, материалдық ресурстармен
толық жабдықтау, қамтамасыз ету табылады. Өндірістік ... ... ... ... ... ... Сондықтан мүмкін болатын өз
пайдасына пайдалануды бақылау мен профилактикалау мақсатымен бухгалтерлік
есептегі құжаттық рәсімдеудің дұрыстығы ... ... ие ... тауарлы-материалдық босалқылардың, ақшалы қаражаттардың сақталуын,
өзіндік құнды төмендетудің қосымша резервтерін ашу және пайдалануды ... ... ... ... ... экономиканы тұрақтандыру мен көтеруге ... ... ... ... ... ... ... аудиторлық тексеру
болып табылады.
Қазіргі Қазақстанда кәсіпкерлік пен ... ... ... тәуелсіз кәсіби аудитке қажеттілік туады.
Қазақстанда аудит кәсіпорынды ... ... ішкі ... ... ... негізделген жүйелі бағытталған ыңғай алуда.
Аудиторлық ... ... ... бірі ... ... ... ... айтылғандардан берілген Дипломдық жұмыстың «Тауарлы-
материалдық босалқылардың есебі мен ... ... ... ... ... ... ... босалқылардың есебі мен
аудиті мәселесін Ақтөбе электрмен жабдықтау ... ... ... ашып ... және ... ... табылады.
Дипломдық жұмыстың міндеттері:
- АЭЖД кәсіпорынының ... оның ... ... ... ... ... АЭЖД кәсіпорынының негізгі техника-экономикалық көрсеткіштеріне терең
және жан-жақты талдау жүргізу;
- берілген кәсіпорында ақша ... ... ... – бұл 943.4 км ... ... ... ... блоктау және
көлденең электрлік жабдықтау, сондай-ақ 225 трансформаторлық ... ... және ең ... – бұл тұтынушыларды ... ... ... ... қамтамасыз ететін энергетикалық шаруашылық
болып табылады.
Бүгінгі АЭЖД-ның құрылу тарихы өткен ғасырда 1936ж. электр станциясының
ғимаратын іске қосудан басталды. Ол ... ... ... ... ... ... кірді.
Электр станциясын іске қосқанға дейін тұтынушыларды электр қуатымен
жарықтандыру локоматив депосының ғимаратына ... ... ... ... ... ... ... іске қосу «Москва»
жұмысшылар ауылын және темір жол кәсіпорындарын электр қуатымен жабдықтауға
мүмкіндік берді.
Ақтөбе ... ... ... ... орналасқан болатын.
Оның құрамына жылу күшін беру шаруашылығының бөлімі кірді, оның ... ... А.Д., ... П.И., ... Ю.П. ... Ал ... алғашқы жетекшілері Клюковкин П.А., Дорогинин М.С. болды.
Олар қиын-қыстау кезеңде жұмыс ... ол ... ... жол ... ... болатын. Жұмыс өте ауыр жағдайларда жүргізілді.
Дизельдердің жұмысын ... ... үшін ... ... ... шеңберінің көмегімен станцияның аумағына қуып әкелінді және баптарға
құйылды. Қысқы уақытта мұнай мұз ... ... ... ... ... ... құюға тура келді, ал бұны атқаратын қызметкерлердің құрамы
көбінесе жасөспірімдерден құрылған еді.
1998ж. бастап Ақтөбе электрмен жабдықтау ... ... ... ... ... ... кәсіпорнының құрамына, ал 2001ж.
«Қазақстан темір жолы» Ұлттық компаниясы» ... ... ... ... ... жол ... және ... қуатының басқа да көздері жоқ
темір ... ... ... елді ... электр қуаты мен қамтамасыз ету үшін
құрылған, яғни бұл ... ... ... ... ... ... ... негізгі міндеті - бұл электрмен
жабдықтау техникалық құралдарын тұтынушыларды сенімді және ... ... ете ... ... ... Бұл міндетті орындау үшін дистанция
қызметтің келесі түрлерін жүзеге асырады: ... ... ... ... ... ағымдағы күтіп-баптау жұмыстарын
атқарады және ол үшін жоспарлы-ескертулік жөндеу графиктерін құрастырады,
АБ және ПС ... беру ... әуе және ... ... ... кіші ... ... жөндеу жұмыстарын, темір жол
станцияларын, өтпе жолдарды және басқа да ... ... ... ғимараттары мен жайларын электрмен жабдықтау құрылғыларын
сырттай жарықтандыру ... ... ... ... өз ... ... – Сағыз және
Қандыағаш – Никельтау аралығында атқарады.
АБ және ПС желілерінің эксплуатациялық ұзындығы 612 км ... ... 20 ... пунктері отыр, оларда жалпы қуаттылығы
350 кВт болып бекітілген бес дизель ... ... ... 2,145
мың кВт болып бекітілген үш стационарлық электр станциялары, қуаттылығы
1,1 мың кВт болып ... бір ПЭ-6 ... ... станциясы, жалпы
қуаттылығы 51,54 мың кВт ... ... 219 ... ... ... Жоғары вольттық әуе желілерінің ұзындығы – 242,5 км,
төмен вольттықтар – 151,6 км, жоғары вольттық ... ...... ... вольттықтар – 78,3 км.
Қаржылық және статистикалық есеп берудің №2 үлгісі «Қаржы-шаруашылық
қызметтің нәтижелері туралы ... №1-Т ... ... бойынша есеп», №11
үлгісі «Негізгі құралдар мен материалдық емес активтердің ... бары ... ... ... ... ... ... АЭЖД-ның негізгі
техника-экономикалық көрсеткіштеріне талдау жасайық.
Кесте 1.
2004-2005 ж.ж. АЭЖД ... ... ... ... |Өлш. |2004 ж. |2005 ж. ... |
| | ... | | |(+,-) ... ... (жұмысты, қызметті) | | | | |
| ... ... ... |мың тг |227083 |282550 |55467 ... ... ... ... | | | | |
| ... ... құны |мың тг |328759 |414174 |85415 ... |Жалпы кіріс (зиян) |мың тг |-101676 |-131624 |- ... ... ... |мың тг |17015 |23511 |6496 ... ... ... түскен кіріс |мың тг |-118691 |-155135 |- |
| ... | | | | ... ... емес ... ... | | | | |
| ... ... |мың тг |753 |1505 |752 ... ... ... барлығы |мың тг |-117938 |-153630 |- ... ... ... ... |адам |185 |205 |20 |
| ... | | | | ... ... ақы қоры |мың тг |60221 |83109 |22888 ... |Бір ... ... ... |мың тг |325,52 |403,44 |77,92 |
| ... ... | | | | ... ... ... ... | | | | |
| ... құны |мың тг |193399 |279512 |86113 ... |Қор ... |тг |1,17 |1,01 |-0,16 ... ... ... ... ... қызмет көрсетуден
түскен кіріс есепті жылы ... ... ... 55467 мың тг ... ... қызметтің өзіндік құны 85415 мың тг ... ... ... ... ... ... кірісін немесе
зиянын көрсетеді. Кәсіпорын екі жылы да ... зиян ... ол 2004ж. ... тг 2005ж. -131624 мың тг құрап отыр.
АЭЖД бойынша кезең шығындары 2004ж. және 2005ж. сәйкесінше 17015 ... және 23511 мың тг ... яғни ... жылы олардың 6496 мың тг немесе
23,5%-ке [(17015/23511)*100-100] ... ... тұр. Олар ... ... шегеріліп тасталады да, нәтижесінде негізгі қызметтің қаржы
нәтижесі анықталады.
Талданып отырған жылдары кәсіпорын ... ... 2004ж. ... тг, ал 2005ж. -155135 мың тг зиян ... бұл ... ... әрине,
нашар көрсеткіш болып отыр.
Шаруашылық қызмет барысында субьектілер, әдетте, негізгі ... де ... ... алуы ... Сол сияқты АЭЖД есепті жылы 1505
мың тг, өткен жылы 753 мың тг ... ... емес ... ... ... 2 ... өскен.
Кәсіпорынның нәтижелі негізгі көрсеткіші таза кіріс (зиян) ... ол ... ... және негізгі емес қызметінен алынған
кірісінен табыс салығын шегеру арқылы анықталады. Есепті жылы да, ... да ... ... зиян ... 2005ж. ... ... ... нәтижесі 153630 мың тг зиянды құрады. Бұл зиян шегу іс
жүзінде қалыптасқан ... ... 164957 мың тг ... ... ... ... -23511 мың тг) ... шығындардың
«Құқығымен» жабылмағандығы арқылы түсіндіріледі.
Кәсіпорынның шаруашылық ... ... ... ... ... ... орташа тізімдік саны есепті жылы 20
адамға өскен. Жұмыскерлердің еңбек ақы қоры ... жылы ... ... 22888 мың тг ... ... ... өскен.
Сәйкесінше бір жұмыскердің орташа жылдық еңбек ақысы 77,92 мың тг немесе
19,3%-ке [(325,52/403,44)*100-100] артқан.
Қай ... ... мен ... болмасын өз қызметі барысында
басқа занды және жеке ... ... ... ... Сол
уақытгардағы операциялардың барлығы дерлік ақшамен есеп ... ... ... ... Ал ақша ... есеп ... белгілі бір
заңға сәйкес жүргізілуді қажет етеді. Біздің елімізде қызмет ... мен ... ... есеп ... ... ... Ұлттық банк мекемесі белгілеген ережелер мен тәртіпке
сәйкес жүргізіп отырады.
Кәсіпорындар мен ұйымдарда ... ... есеп ... ... ... ... мыналарды басшылыққа алу керек:
- ақшалар арқылы есеп айырысу операцияларын толық және уақтылы дер
кезінде есептеу;
кәсіпорындар мен ... ... ... және ... пайдаланылуын бақылау;
есеп айырысу, төлеу тәртібін ... ... ... ... мен ... ... дұрыс есептеу.
Ақшалар шоттарында тек қана жедел арада міндеттемелерді өтеу үшін
төлем ... ... ... ... Кәсіпорындар мен ұйымдардың
ақшалары олардың ... есеп ... және ... шоттарындағы
ақшаларынан, аккредитивтеріндегі ақшаларынан, чектеріндегі ақшаларынан,
банктердегі арнаулы шоттарындағы ... ... ... ... құралады. Көсіпорындар мен ұйымдардың бухгалтерлік балансындағы
ақшаларының ... деп ... ... осы ... аталған ақшалар
шоттарындағы ақшалардың барлық қалдығының жиынтық сомасы жазылады.
Ак;ша баламалары (эквиваленті) — бұл ақшаларға ... ... ... ... ... ... Оларға қазыналық вексельдер,
коммерциялық қағаздар және депозиттік ... ... ... мен ... ұйымның ақшалары қатарына жатқызылмайды.
Сондықтан да оларды ... ... ... ... ... ... ... иелігіндегі, яғни активті шоттың
қалдығындағы сомадан артық сомада төлем ... ... ... ... қалдық. Бұл сома қысқа мерзімді міндеттеме болып табылады және
кредиторлық борыш ретінде ... ... ... мен ... ... ... басқаларға төленген қаржысы (сомасы) есеп айырысу
шотындағы қалдық сомадан артық ... ... ғана ... ... ... ... көлемде болатын болса, онда бұл сома ... ... өз ... ... ... құжатында бөлек
көрсетілуі тиіс.
Негізгі есеп айырысу құжаттары болып: төлем ... есеп ... ... ... ... ... салық және кеден
органдарының инкассалық ... және тағы да ... ... ... ... құжаттарында оларға қол қоюға құқығы бар екі лауазымды адамдардың
(кәсіпорын басшысы мен бас бухгалтерінің) қолдары болуы керек. ... ... ... Банк ... өзі ... ... ... ұйымдармен, яғни есеп айырысу шотының иесімен келісімге келе ... ... ... ... ... ... отырады. Осы
көшірмемен бірге есеп айырысу шоты ... ... ... ... саналатын есеп айырысу құжаты да ... ... ... мен ... шотындағы қаржының айдың басындағы және айдың
соңындағы қалдығы және операция бойынша есеп айырысу шотына келіп ... ... және одан ... ... яғни жұмсалған қаржылар сомасы
көрсетіледі. Кәсіпорындар мен ұйымдардың ... банк ... ... ... ... ... ... және олардың
көшірмемен бірге берілген құжаттарға сәйкестігі тексеріледі. ... ... ... ... ... ... 2-ші (екінші) журнал-
ордерде, ал шотқа кіріс етілген ақшалардың ... осы ... ... ... ... ... ақшалар шоты бойынша жүргізілетін
операциялар
|№ |Операциялардың мазмұны ... | |ін шот |тін шот |
|/ |2 |3 |4 |
|1 ... ... ... ... |441 |301 |
| ... ... ... ... үшін | | |
| ... ... сома есеп айырысу шотына кіріске| | |
| ... | | |
|2 ... ... ... ... |441 |321-323 |
| ... ... ... ... ... | | |
| ... алынуға тиісті сома есеп айырысу шотына | | |
| ... ... | | |
|3 ... ... шотына ... ... | | |
| ... сома: |441 |302 |
| |- ... ... ... ... |441 |332 |
| |- ... пайыздар (проценттер). | | |
|4 ... деп ... ... ұйымның есеп |441 |411 |
| ... ... ... ... | | |
|5 ... ... шотына кәсіпорынның жарғылық |441 |511 |
| ... ... ... үлес ... | | |
| ... ... сома | | |
|6 |Өз ... қайта сатудан есеп айырысу |441 |521 |
| ... ... ... ... ... | | |
|7 ... ... шотына жалға алушылардан |441 |724 332 |
| ... ... үшін ... ... | ... бұрын|
| | | ... | | |ен ... |
|8 ... ... жалға алып пайдаланғаны үшін|441 |724 (332 |
| ... ... ... ... есеп | ... ... |
| ... шотына кіріске алынды. | ... | | |ен ... |
|9 ... ... ... ... ... кіріске |441 |451 |
| ... сома | | ... да ... ... өтеу үшін келіп|441 |334 |
| ... сома | | ... банк ... есеп ... ... кіріс|441 |601 |
| ... | | ... ... шотына банктегі арнайы шотынан |441 |423 |
| ... ... сома | | ... ... ... келіп кірістелген банктен |441 |602 |
| |тыс ... ... | | ... ... шотына келіп түскен акциялардың |441 |724 |
| ... | | ... ... ... ... ... |441 |724 |
| ... ... ... түскен табыстар | | ... ... ... ... ... ұзақ мерзімге|441 |724 |
| ... ... ... сомасы | | ... ... ... ... ... |441 |723 |
| ... келіп түскен сома | | ... ... ... ... ... есеп |441 |631- 639 |
| ... ... қай-тарылды. | | ... ... ұзақ ... есеп ... ... ... есепте, ұзақ мерзімді міндеттемелер мен ұзақ ... ... ... және олардың өтелуі болашақ ақша
төлемдерді талап ... ... ... - қаржылық есепте ... ... ... Бұл ... ... ... жауап берген
дұрыс болады. Қаржылық ... ұзақ ... ... ... дұрыс болады:
3) ақша төлемдердің номиналдық құнын көрсеткенде пайда болатын құн
бойынша;
4) болашақ ... ... ... ... құны ... ... құны теориясы әр бухгалтерге ... ... ... әр ... ... ... пайдаға ие
болатын ресурс болып табылады.
Ақша – бұл болашақ ... ... ие ... ... басқаша айтқанда сыйақы бойынша пайда ... ақша ... ... ... мен ... ... ақша
ағымының ағымды эквивалентін ... ... ... бар ақша ... болашақ құны FV
(future value) бір ... соң тең ... ... құн + ... ... ... ( ... табылатын пайдалану көлемі. Мысалы:
қазір, бізде бар 1000 тенге 1 ... ... = 1000 + ... ... ақшаның құны болашақ ақшада көрсетілуі мүмкін және
керісінше болашақ ... құны ... ... ... ... құн PV (present value) осы ... ... ... құнды, ағымды құн ... ... ... және ... ... ... құн ... анықтауға болады. Мысалы: болашақ
құн 1000 тенгеге тең (1 жылдан кейін алынатын), оның ... ... құны ... жолмен анықталады. Болашақ құнның есептік ... ... ... ... және бұл ... % ақшаны
пайдаланғаны үшін ... ... ... болады. 1 сумманың ... ... ... ... ... ішінде күрделі %-ң есептеу
жолымен ... және ... ... 1 ... ағымдағы құны
болашақта келесі ... ... Осы ... ... ... кезеңде есептеп күрделі %-ды алумен. Басқаша ... ... ... деп аталады.
Ақшаның уақытылы құны принциптері негізінде ақша ... ... ... ... ұзақ ... есеп ... ... бағалануы мүмкін, сонымен қатар бірдей ... ... ... ... бірнеше кезең ішінде ... ... ... 2 ... ... ... ... – пренумерандо д.а.;
4) кезеннің соңындағы – жай немесе ... ... ... түрі ... оны жай деп ... болашақ құны бірнеше төлемнің немесе белгіленген ставка
бойынша курделі %-ң ... ... ... ... саны ... ақша суммалық төлемі ретінде болашақ құн ... ... ... құны ... болашақ төлемдер ішінде ... ... ... ... ... ... ағымды
эквивалентті болып табылады. Келесі кестеде ақшаның ... ... үшін ... ... (Кесте 10):
Кесте 10
Ақшаның уақытылы құнын анықтау.
|Анықтау жолы ... ... і ... бойынша күрделі | ... ... ... n ... |і - ... ... ... бір ... ... |n – кезеңдер саны. ... ... ... құны. | ... і ... ... ... ... n ... ... бір | ... төлемнің ақша бірінің | ... ... | ... FVA, і, n (Future value of | ... annuity) i күрделі %-ң| ... ... ... ... ... іске ... n аннуитеттік| ... ... ... | ... FVAD (і, n) (Future value of | ... annuity due) i ... %-ң | ... ... ... | ... ... іске асырып n | ... ... ... | ... | ... PVA i, n (Present value of | ... ordinary annuity) i ... | ... ... бойынша сәйкес | ... ... іске ... n| ... ... ... | ... | ... PVAD, i, n (Present value of | ... annuity due) i ... %-ң | ... ... ... | ... ... іске ... n | ... ... ... | ... | ... ... ... ... ... керек. Бұл төлемдер
келесі түрде іске ... жыл - ... жыл - ... жыл - ... ... 7 жыл ... ... дисконттау ставкасы 6%-қ
ставка, ал бұл ... ... ... соңғы 7 жыл ішінде үнемі
аннуитет болып ... Біз оның ... құны ... ... ... бұл ... ағымды құн 4-ші ... ... ... құн ... ... беру 4 БЕС ... ... жасалады. Есепте негізгі (немесе
операциондык), инвестициялык және қаржы ... ... ... асыру
нәтижесінде алынған ақшалай каражат ... ... ... ... сондай-ақ қаржы қызметінде пайдаланылатын таза ақшалай каражаты,
ақшалай қаражаттың және ... ... таза ... ... және аяғындағы ақшалай ... пен оның ... ... есеп ... ... ... ... "Ақша
қаражаттарының козғалысы туралы есеп" заңды тұлғаның қаржылық ... ... ... ... бүл ... есепті кезең ішіндегі
операциондык, (кіріс алатын негізгі қызмет пен инвестициялық және ... ... езге де ... инвестициялық (ұзак мерзімді
алашақтарды сатып алу мен сату) және қаржылық ... ... ... ... каражатгарының мөлшері және кұрамьшдағы өзгеріс нәтижесі болып
табьшатын занды ... ... ... алғанда каражаттардың түсуі мен
жүмсалуы туралы хабарламамен кдмтамасыз етеді. Ақша ... ... есеп ... ... ... ... ... есебінің
кұрамында беріледі.
Ақша каражаттарының козғалысы операциондық, инвестициялык және
қаржылық кызметі тұрғысынан алған ... ... ашу үшін ... езі ... ... қаржы жағдайын және қызмет түрлерінін ықпалын
бағалауға мүмкіндік береді.
Инвестициялык ... ... ақша ... ... ашып
көрсеткен кезде тура әдіс пайдаланылуы мүмкін, бүл әдіс ... ... ... мен төлемдердін негізгі түрлері ашып көрсетіледі, ... әдіс ... ... бұл әдіс ... ... ... мен ... негізгі түрлері ашып көрсетіледі, не ... ... ... бұл әдіс ... таза ... пен ... ... мен міндеттемелерге, ақша операцияларының өзгерістеріне,
соңдай-акинвестициялық немесе қаржылык кызметтің нәтижесі ... ... ... ... ... түзетулер енгізіледі.
Операциондық қызметтегі ақша козғалысын анықтау үшін тікелей ... ... ... әдісте ақша қозғалыстарының негізгі түрлері ашылады. Мысалға,
өнімді сатудан түскен ... ... ... ... барлықтөлем
түрлерін, КДШ (көлік-дайындау шығыстарының) төлемін, несие ... ... ... ... ... ... тікелей әдісті пайдаланған ... ... ... мен ... ... ... жүмысты, қызметті
сатканнан түскен түсімнен, алынған аванстан, пайыздан, ... және т.б. ... ... және ... төлегеннен, берілген аванстан, төлеген жалақыдан, бюджет пен
бюджегген тыс төлемдерінен және т.б. ... ... ... — бүл ... ... ... зиян езгерген ағымдағы
активтер мен міндеттемелеріне, ... ... ... ... ... отырып, қаржылық және инвестициялык қызметтердің
нәтажесі болып табылатын ... мен ... ... ... Бұл ... баланс мәліметгері мен қаржылық-шаруашьшыққызметінің
нәтижесі ... есеп беру ... ... ... Бұл әдіс ... ... ... туралы есеп берудің әрбір баптарына түзету
енгізуді кездемейді. Тек кана таза ... ... ... ... ... есептік кезеңнің көрсеткіштеріне түзетулер енгізіледі.
Келесі 11 кестеде таза ... ... ... ... табысты (зиянды) тузету
|Таза табысты тұзететін |Тұзетуді ... ... ... | ... емес ... ... ... сомасы таза табыс сомасына |
|мен негізгі кұралпар |косылады, өйткені ол ақша ... ... ... есептелген |әкелмейді. ... | |
| | |
| | |
| | ... ... |Егер ағымдағы активтер өсетін болса, онда ағымдағы|
|сомасының өзгерістері: |ақша қаражаттары ... ал ... ... ... ... қорлар|болса, онда ақша каражаттары өседі, онда олардан |
|(запастар), болашак ... ... да ... ... шығыстары, басқа | ... ... ... т.б. | |
| | ... ... |Ағымдағы міндетгемелердін сомасы өссе, ақша ... ... ... ... да ... егер мінлеттемелер |
|(кыска мерзІмді банкІ |азайса, онда ақша ... да ... онда ... қоспағанда), |олардан алынған шығысы да көрсетеді. ... ... | ... ... да | ... ... | ... 1.
2004-2005 ж.ж. АЭЖД қызметінің негізгі техника-экономикалық
көрсеткіштері
|№ ... |Өлш. |2004 ж. |2005 ж. ... |
| | ... | | |(+,-) ... ... ... ... | | | | |
| ... ... ... |мың тг |227083 |282550 |55467 ... ... ... (жұмыстың, | | | | |
| ... ... құны |мың тг |328759 |414174 |85415 ... ... ... ... |мың тг |-101676 |-131624 |- ... |Кезең шығындары |мың тг |17015 |23511 |6496 ... ... ... түскен кіріс |мың тг |-118691 |-155135 |- |
| ... | | | | ... ... емес ... ... | | | | |
| ... ... |мың тг |753 |1505 |752 ... ... ... ... |мың тг |-117938 |-153630 |- ... ... ... ... ... |185 |205 |20 |
| ... | | | | ... |Еңбек ақы қоры |мың тг |60221 |83109 |22888 ... |Бір ... ... жылдық |мың тг |325,52 |403,44 |77,92 |
| ... ... | | | | ... |Негізгі құралдардың орташа | | | | |
| ... құны |мың тг |193399 |279512 |86113 ... |Қор ... |тг |1,17 |1,01 |-0,16 ... ... ... ... ақшалар шоты бойынша жүргізілетін
операциялар
|№ |Операциялардың мазмұны ... | |ін шот |тін шот |
|/ |2 |3 |4 |
|1 ... ... ... ... |441 |301 |
| ... қызмет, істелген жұмыстар үшін | | |
| ... ... сома есеп ... ... кіріске| | |
| ... | | |
|2 ... ... ... сатылған |441 |321-323 |
| |өнім, көрсетілген қызмет, ... ... | | |
| ... алынуға тиісті сома есеп айырысу шотына | | |
| ... ... | | |
|3 ... ... ... ... ... | | |
| ... ... |441 |302 |
| |- ... ... қарыз сомасы; |441 |332 |
| |- ... ... ... | | |
|4 ... деп ... ... ... есеп |441 |411 |
| ... ... ... алынды. | | |
|5 ... ... ... кәсіпорынның жарғылық |441 |511 |
| ... ... ... үлес ... | | |
| ... ... сома | | |
|6 |Өз ... қайта сатудан есеп айырысу |441 |521 |
| ... ... ... ... ... | | |
|7 ... ... ... ... ... |441 |724 332 |
| ... ... үшін ... ... | ... ... | | ... | | |ен ... |
|8 ... ... ... алып ... ... |724 (332 |
| ... пайыз (процент) сомасы есеп | ... ... |
| ... ... ... ... | ... | | |ен ... |
|9 ... ... ... ... келіп кіріске |441 |451 |
| ... сома | | ... да ... ... өтеу үшін келіп|441 |334 |
| ... сома | | ... банк ... есеп ... ... кіріс|441 |601 |
| |етілді | | ... ... ... ... ... ... |441 |423 |
| ... түскен сома | | ... ... ... ... ... ... |441 |602 |
| |тыс ... ... | | ... ... ... ... ... акциялардың |441 |724 |
| ... | | ... ... ... ... ... |441 |724 |
| ... түрінде келіп түскен табыстар | | ... ... ... ... ... ұзақ ... |724 |
| ... ... ... ... | | ... айырысу шотына құнды қағаз-дарды |441 |723 |
| ... ... ... сома | | ... төленген салық сомасының артығы есеп |441 |631- 639 |
| ... ... ... | | ... ... уақытылы құнын анықтау.
|Анықтау жолы ... ... і ... ... ... | ... есептеу жолымен n кезеңнен |і - сыйақы ставкасы, ... бір ... ... |n – ... ... ... ... болашақ құны. | ... і ... ... ... ... n ... кейін, бір | ... ... ақша ... | ... ... | ... FVA, і, n (Future value of | ... annuity) i күрделі %-ң| ... ... ... ... ... іске ... n аннуитеттік| ... ... ... | ... FVAD (і, n) (Future value of | ... annuity due) i күрделі %-ң | ... ... ... | ... ... іске асырып n | ... ... ... | ... | ... PVA i, n (Present value of | ... ordinary annuity) i ... | ... ... ... ... | ... ... іске ... n| ... ... ... | ... | ... PVAD, i, n (Present value of | ... annuity due) i ... %-ң | ... ... ... | ... басында іске асырып n | ... ... ... | ... | ... ... ... ... ... ... тұзететін |Тұзетуді жүргізудің тәртібі ... | ... емес ... ... ... ... таза табыс сомасына |
|мен негізгі кұралпар ... ... ол ақша ... ... |
|бойынша есептелген |әкелмейді. ... | |
| | |
| | |
| | ... ... ... ... активтер өсетін болса, онда ағымдағы|
|сомасының өзгерістері: |ақша қаражаттары азаяды, ал егерде керісінше ... ... ... онда ақша ... өседі, онда олардан |
|(запастар), болашак |түскен табысы да көрсетеді. ... ... ... | ... ... активтер т.б. | |
| | ... ... ... ... ... ... ақша ... өзгерістері |ағымының сомасы да өседі, егер мінлеттемелер ... ... ... ... онда ақша кдражатгары да азаяды, онда |
|несиелерін қоспағанда), |олардан алынған шығысы да ... ... ... | ... ... да | ... ... | |

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 54 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Дидактикалық ойындар-оқыту құралы7 бет
Бухгалтерлік есеп пен аудиттің жалпы құрастырылу принципі19 бет
"Ақша қаражаттарының есебі."41 бет
1905-1917 жж. қазақ интеллегенциясының әлеуметтік қозғалысы21 бет
1917-1920 жылдардағы қазақ жастар қозғалысының тарихы мен тағылымдары32 бет
«Алаш» либералдық-демократиялық қозғалысы идеологиясының маңыздылығы47 бет
«ақша қаражаттарының есебі»58 бет
«Мұнай кенорынды игеруге және пайдалануға салынған ақша қаражаттарының тиімділігін талдау»8 бет
«Шымкен құс» ЖШС дебиторлық және кредиторлық қарыздар қозғалысын талдау және жетілдіру жолдарын ұсыну63 бет
Автомобильдің қозғалысы22 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь