Аудиторлық істің этикалық құқықтық механизмдері

Кіріспе

1. Аудит мазмұны, функциялары
1.1. Аудиттің мазмұны және даму кезеңдері
1.2. Аудиторлық қызметтің халықаралық тәжірибесі

2. Аудиторлық істің этикалық құқықтық механизмдері
2.1. Аудитті құқықтық реттеу
2.2 Аудиторлық қызмет көрсетудің ұйымдастыру формалары
2.3 Аудиторлардың кәсіби этикасы
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
«Бухгалтерлік есеп және аудит» кафедрасы
Курстық жұмыс
Тақырыбы: Аудитты құқықты ... ... ... ... ... шаруашылығының нарықтық
экономикаға өтуі, кәсіпкерліктің жедел дамуы, ұйымдардың жаңа ұйымдастару –
құқықтық нысандары мен ... сан ... ... ... ... бақылау жүйелері механизмдеріне әсер етті.
Нарықтық экономика ресурстың барлық материалдық, еңбек және қаржылық
түрлерін ұтымды пайдалануды көздейді, олар ... іс - ... ... ... ... етуі тиіс.
Бухгалтерлік есепті реформалау және аудитті ұйымдастырудың озық
тәжірибесі Халықаралық валюталық қордың, Бүкіләлемдік ... ... ... ... ... ... одақтың және Британдық
кеңестің белсенді қатысуымен өткізілгендіктен, оны құраудың ... ... ... ... етіп ... ... есеп пен аудитті
жетілдіру бойынша ұсыныс ... ... ... ... ... Кодексі, «Банкроттық туралы», «Акционерлік қоғам ... ... ... ... аударымдары мен төлемдері туралы» заңдардың
және ... ... мен ... ... ... ... Республикасының басқа да нормативті – құқықтық актілер талаптарын
ескеру арқылы әзірленді.
Бизнестің кәсіби ... ... ... ... аз шығынмен аса жоғары экономикалық тиімділікке қол жеткізуді
оңтайлы ұйымдастыпуға ұмтылатын барлық қатысушылардың мүддесінен білінеді.
Аудит жоспарлау, талдау, үйлестіру, ... ... ... және ... ... ... ... байланысты. Егер есептің көмегімен
ақпарат ... ... ... онда оның кешенді аудиті шаруашылық
жүргізуші субъектілердің экономикалық процестерін ... ... ... барысында жіберілген кемшіліктер мен қателіктерді анықтауға
және оны ... ... ... ... ... ... ... 2 бөлімнен тұрады. Бірінші бөлімде
аудиттің мазмұны мен функциялары, аудиттің даму ... ... ... ... ... Ал, ... бөлімде аудиторлық
істің этикалық – құқықтық механизмдері, аудитті құқықтық ... ... ... ... формалары, аудиторлардың кәсіби этикасы
туралы жазылған.
1. Аудит мазмұны, функциялары
1.1. Аудиттің мазмұны және даму ... ... ... екі мың жыл ... ... деген латын сөзінен
шыққан, аудармадағы ... «ол ... ... ... дегенді білдіреді.
Рухани оқу орындарында озат оқушыны аудитор (тыңдаушы) деп атаған.
Оған оқытушы ... ... ... ... ... ... меңгеретінін,
тапсырманы қалай орындайтынын, яғни оқу үлгерімін тексеріп отыруды ... ... ... ... ... мемлекеттік басқару мен
шаруашылық қызмет салаларында лауазымды ... ... есеп ... ... ... деп атаған. Есеп берудің бастапқы ауызша түрі
жазбашадан да жақсы болады деп есептеген. Олардың ойынша кез келген ... оңай ... ... ... ал ... – аудитордың көзіне тура, тік
қарап тұрып өтірік айту мүмкін емес немесе өте қиын деп санаған.
Арнайы ... ... ... болуы кезеңі өзгеше әрі қарама –
қайшылыққа толы. Бір авторлардың ... есеп ... ... ... табуын жасау және бақылау біздің дәуірімзге дейінгі ... ... ... бірге, Ніл, Тигр және Евфрат өзендерінің
жазықтарындағы Таяу Шығыстағы ... ... ... ... ... құрылып, шаруашылық қызмет жүргізілді, үкімет
өнім, мүлік, салық жинау, ... ... ... ... және ... ... ... айналысты. Бақылаудың әр түрі жүзеге асырылды, оның
ішінде ... те бар. ... ...... ... және ... ... әрекеттеріне жол бермеу. Бір қатар бақылау түрлері сол
уақытта Библияда да ... Онда ... екі ... ... ... ... міндеттерді бөлісу мәселелері баяндалады.
Ревизиялық қызмет Вавилон, Мысыр, Рим, Қытай және ... ... ... де ... ... ... Мысырда (біздің заманымызға
дейін 3400-2400ж.ж) ... ... ... ... ал ... ... үш адам жүзеге асырған. Оның ... не ... ... санын папирусқа белгілеп отырса, екіншісі нақты ... ... ал ... ... анықтау үшін берілген ... ... ... ... салыстырып отырған. Ресурстардың қозғалысы
мен болған оқиғалар бойынша операциялар қатаң ... ... ... орындаушылар мен қатысушылардың тәуелсіз жүзеге асыратын
шаруашылық процестерін бақылау осылай пайда болған.
Есепті жүргізу бойынша арнайы заңнама алғаш рет ... ... ... ... заңы ... дәуірімізге дейінгі 2200 - 2150 ж.ж.)
көпестерге дербес есеп жүргізуді,ал храмға – мемлекеттік ... әмір ... ... ... беру ... деп ... ... басқарған уақыттағы көне Қытайда (біздің дәуірімізге
дейінгі 1122 - 256 ж.ж. ) есептің мемлекеттік жүйесі, оның ... ... ... ... ... ... 700 жылы ол жақта негізгі
міндеті мемлекеттік ақша мен ... ... ... бар ... ... ... беру болып табылатын Бас аудиторлық
қызметі болған.
Афина біздің дәуірімізге ... V ... ... ... ... мен ... бақылады, ал оның қаржылық жүйесі барлық ... ... ... ... ... ... аудиторларын
қамтыды.
Басқа авторлардың айтуынша, аудиттің пайда болуы арнайы ғылыми
білімнің ... ... ... ... ... ... ... Бухгалтерлік есеп туралы алғаш рет ғылыми кітап жазған
италияндық ұлы математик Лука ... ... жж.) ... ... тексеріп
және тіркеп отыратын көпес кітабының іс жүзіндегі пайдалылығын атап кеткен
болатын.
Шаруашылық қызметтің дамуы есептің сапасы мен есеп ... ... ... жаңа ... ... ... етеді. Англияда аудиторлық
алғаш рет 1299 жылы пайда болды, ал 1324 жылдың 24 – інші ... ... II, үш ... ... ... ... туралы жарлықта
аудиторды Оксфорд, Беркенхед, Уэльс провинцияларындағы барлық есепшотты
тексеруге, оларды ... ... ... және есеп ... ... ... ... отыруға міндеттейді.
XII ғасырдан бастап Англия мен ... ... ... және
Еуропаның басқа елдерінің Қазынашылық мұрағаттарында (архив) аудиторлық
қызмет туралы мағлұмат жиі ұшырасады. ... ... екі ... ... ... ... ... көзінше, яғни жария түрде – билеп –төсеуші
лауазымды тұлғалардың қатысуымен жүзеге ... ... есеп ... ... яғни елге ... ... болған;
2) ірі поместьенің қаржылық басқарушының төлемшотын ... орай ... жіне ... бойынша егжей – тегжейін
тексеру, яғни оны поместьенің қожайыны мен басқарушылар
кеңесінің ... ... есеп ... ... өсуімен және сауда – саттықтың кеңейюімен
сипатталатын XVI – XVII ғасырлар кезеңіндегі ... ... ... ... жаңа ... ... болуына итермеледі, яғни себепші
болды. Бұрыштың басына мүлікке деген ... ... мен ... және ... ... ... ... Аудит тыңдау процесінен жазбаша
құжатты растаушы куәні зерттеуді ... ... ... ... ... ... белгілі бір лауызымды тұлғаға ... ... ... етуіне тыйым салу туралы алғаш рет заң қабылданды,
осылай ету арқылы батыс әлемінде сол уақыттан бері осы ... ... ... ұғым ... ... озық ... қарамастан, тек XIX ғасырдың екінші
жартысында ғана кәсіби аудит тұтас іскерлік әлем мен ... ... ... ... ... Бұл ... ... салу мен сақтандыру
компанияларының, банктердің, ... ... ... ... ... жол және ... компаниялары мен басқа да инвесторлар
Солтүстік Америкаға аттанғанда, яғни ... ... ... ... аса ... ... мүддесін қорғау үшін тәуелсіз аудиторлар да барды.
Осыған байланысты солтүстік ... ... шығу тегі ... ... және XX ғасырға дейін АҚШ – тың тәуелсіз ... ... ... келеді. Ол балансқа қатысты мәліметтерді егжей – тегжейлі
зерттеуді ұйғарды. Роберт ... ... ... сол ... аудит» деп атаған, өйткені аудитордың жұмыс ... ... ... есептеу және бухгалтерлік кітапты жасауға кетті. Аудит рәсімі
(процедурасы) жылдам ұлғайған америкалық ... ... ... тыс ... ... ... есептеу мен көшіруді тексеретін британдық
стиль біртіндеп ... ... ... ... ... ... қатар аудиторлар тестілеу әдісінен ... ... ... ... ... серістестен фирманың
қызметі туралы мәлімет жинауды іс жүзіне асыруға кірісті. Инвесторлардың
мүдделерін ... ... олар ... ... мен бәсеңділігін
бағалауға, сондай – ақ пайда мен залал туралы есеп ... және ... ... табатын шаруашылық операцияларының нәтижелеріне де көп
назар аударатын болды.
ХХ ғасырда ... мен ... аса ірі ... ... әкеп ... ... ... мен бизнестің
ғаламдасу (глобализация) тенденциясы біршама ... ... ... ... үшін ... есеп стандарттары бойынша Комитет (LASK -
1973 ж. негізі ... ), ... ... ... ... ( IFAC – 1977 ж. құрылған), БҰҰ – да 1979 жылы ... Есеп ... ... ... ... ... үкіметаралық
сарапшылардың жұмысшы тобы (ISAR) сияқты ... және ... ... ... ... Осы ... барлығы
ендігі жерде аудиттің бухгалтерлік жазбалардың ... ... ғана ... ... мен ауқымының біртіндеп кең өріс алуын
көрсетеді. АҚШ және Ұлыбритания сияқты дамыған ... ... ... жүйесі қалыптасқан. Оларды жетілдірудің қажеттілігі көптеген
кредиторлар, инвесторлар және ... да ... ... ... ... ... ... туралы сенімді қаржылық ақпаратқа
сұраныстың өсуінен туындап отыр.
1.2. Аудиторлық қызметтің халықаралық тәжірибесі
Кәсіби аудиттің халықаралық озық ... ... ... ... ... ... әр түрлі бизнес – құрылымның
қызметін қаржылық бақылаудағы ... ... бар әрі ... ... оның ... ... кезеңдеріне ерекше назар аударған жөн.
Тәуелсіз аудиттің негізгі міндеті – ... ... ... ... ... кәсіпкерлер, акционерлер және т.б.
пайдаланатын экономикалық ақпараттың анықтығын ... ... ... ... табылады.
Дамыған елдерде аудиторлық кәсіптің әр түрлі атауы бар. Мысалы, АҚШ-та
бухгалтер - аудитор қоғамдық ... ... ... деп
аталады. Францияда – сараптаушы ... ... ... ... ал ... – шаруашылықты бақылаушы немесе кітапты бақылаушы,
Ұлыбритания мен ағылшынсаксондық елдерде - ... ... ... және т.б. деп ... ... батыс елдерінде алғаш рет ... XIX ... ... ... 1844 ... ... Англияда акционерлердің алдында
есеп берулер мен есепшоттарды тексеру үшін ... ... ... 1 ... ... ... компаниялар басшыларына
міндет жүктейтін заң сериялары шықты.
Алдыңғы қатарлы елдерде міндетті түрде ... ... ... актілердің қабылдануына байланысты тәуелсіз қаржылық ... ... ... ... ... ... Англияда міндетті
аудит туралы заң 1862 жылы шықса, Францияда - 1867ж., ал АҚШ-та ... ... мен ... ... әлемнің көптеген
елдерінде құрылған. Атап ... ... ... мен Уэльстің
Алқалы (присяжный – ант берген) бухгалтерлер институты ... (1980 ...... ... ... (1887 ж.), Германияда –
Аудиторлар ... (1932 ж.) және ... ... ал ... ... бухгалтерлер палатасы (1942 ж.) мен Есепшот ... ... ... ... ... кәсіби аудиторлық қызметті Әділет
министрлігінің бақылауында болатын арнайы атаулы тізілімге ... ... ... ... алады.
1887 жылы Американың аудиторлар ассоциациясы құрылды, сонана соң 1896
жылы Нью-Йорк штатында ... ... ... ... реттемеленеді. Сол
кездің өзінде-ақ аудиторлық лауаызымды мамандық юойынша емтиханнан сүрінбей
өткен және аудиторлық қызметпен айналысу ... ... ... ... ... ... ... еді.
АҚШ – та мамандандырылған және мамандандырылмаған қоғамдық
бухгалтерлер мен ... ... (SEC, FASB, AICPA) бар. ... ... емтиханы сияқты міндеттері бар осындай жалпыға бірдей
ассоциациялармен қатар америкалық ... ... ... тәжірибелерді
жалпылауға, журнал арқылы әйгілеуге, аудит саласындағы ... ... ... және ... ... ... көп ... Олар ғылыми зерттеу күн тәртібіндегі күрделі мәселелерді шешумен
ғана емес, болашақта ... ... ... ... де анықтаумен
айналысып, оны ой жүгіртіп дұрыс шешімін ... ... ала ... ... ... ... аудит Ұлыбританияда шамамен XIX ғасырдың орта ... ... 1862 жылы ... ... ... ... заң сол
кездің өзінде бухгалтерлік емсеп пен қаржылық бақылау бойынша мамандарға
ең аз ... ... бір ... компаниялардың есепшоттарын белгілі бір
тәртіппен тексеріп тұруын міндеттейді. Әсіресе Шотландияның, ... ... ... ... ... ... – ақ ... және корпоративтік бухгалтерлер ассоциацияға бүкіл әлемге
әйгілі болды. Осы ... ... тек ... ... ғана мүше болып қана қоймай, сонымен бірге британдық доминион,
колониялар мен мандаттық аумақтардың өкілдері де оған ... Одан әрі ... ұлт – ... ... дамуы мен тәуелсіздік алуынан ... ... ... ... қосып біріктірген өздерінің ұлттық
ұйымдары құрыл бастады.
Палестинадағы ... ... ... 1948 жылы ... ... ... ... ол жерде сол кездің өзінде әр ... ... ... ... болып табылатын ... ...... ... ... үлгі бойынша және Израиль
Әділет министрлігінің ... ...... ... ... тілек
білдірушілерді емтиханға қабылдау және оларға осы атақты беру ... ... ... болатын. 1955 жылы Израиль Парламенті атақ ... ... ... байланысты оларға қойылатын талаптарды
қарастыратын бухгалтер – ... ... ... ... ... ... ... Британдық ұлттар ынтымақтастығының
құрамына ... ... ... де осы ... түрі ... ... аудиторлық істің дамуына 1929 – 1933 жж. ... ... ... ... Яғни акционерлік қоғамдар мен басқа
формадағы кәсіпорындардың жаппай банкротқа ... ... ... ... тәуелсіз аудиторлар тарапынан есеп берулер мен баланстарды бекітуін
талап етті. 1931 жылы ... ... мен ... ... есеп
берулері мен баланстарын міндетті аудиторлық тексеруді және оның ... ... шарт етіп ... ... ... ... 1932 жылы
құрылған Аудиторлар институтының аудиторлық ... ... ... ... ... бар. ... кезде
Германиядағы аудиторлық қызмет 1961 жылдың 24 – ші ... ... ... ... ... ... ... асырылады. Бұл елде
кәсіби аудиттің екі ... ... ... ... палатасы және
Аудитор институты. Мұның біріншісіне мүшелікке кіру әрбір аудиторға немесе
аудиторлық ... ... ... ал ... ... - ... өз еркі
өзінде болады, сөйтсе де онда 90 % - тен де жоғары неміс ... ... ... ... кіру ... ... болмаса да, барлық
аудиторлық ұйым басқармасы мүшелеріне ... ... ... Экономика министрлігі бақылайды. Бұл бақылау оның ісін басқаруды
қарастырмайды , тек ГФР (ФРГ) ... мен ... өз ... ... ... ... 24 – ші шілдесінде Францияда «есепшот бойынша комиссар
» деп ... ... ... акционерлік қоғамдардың баланстарын
міндетті түрде тексеру мен бағалау туралы ережесін бекіткен қоғамдық ... ... иесі ... ... капиталист өндірістік және қаржылық
істермен тікелей шұғылдануын сиретіп, бұл жауапты істі ... ... ... ... ... ... меншіктеуден, қандай да бір
қоғамдық облигациялардан түсетін табыспен күнелтетін, яғни өмір сүретін
рантьеге ... ... ... есеп пен есеп ... ... ... қағаздарды ұстайтын бухгалтер – аудитор бір ыңғайда кәсіпорын
мен оның ... ... ... қаржылық тұрақтылығы туралы
мәліеттерге сенімділікпен кепілдік бере ... жылы ... ... ... Бухгалтерлер мен сарапшы –
бухгалтерлер палатасы құрылды. Үш жылдан кейін сарапшы – ... ... ... ... Бұл ... экономика және қаржы
министрінің қамқорлығында болды. 1945 жылы құрылған ... ... ... мен ...... ... өз
мүшелерінің алдына мынадай мәселелерді қойды:
- міндеттерді ерікті біліктілікпен орындау арқылы ... ... ... ... ... және ... ... шығару;
- есеп, тексеру, басқару және аудит бойынша маман ... ... ... ... ... маңызды проблемаларды
талқылауға арналған съезді ұдайы өткізіп тұрады. Съезд ... ... ... ... ... мен ... мәселелерді, есебі
бойынша ұсынысты да қамтитын есеп берулер жарияланып ... ... ... өз тәжірибесінде пайдаланады.
Француздық ... ... және ... ... ... – ұлттық және аймақтық органдар арқылы ... 1968 ... есеп пен ... ... халықаралық ұйымдар мен қоғамдық
және мемлекеттік органдардың алдында өз мүшелерінің мүдделерін танытатын
есепшот бойынша ... ... ... ... ... ұйымдары
үкімет және сот органдарымен тығыз жұмыс істейді.
Франциядағы аудиторлық қызмет 1969 жылдың 12-ші тамызындағы ... 1994 ... 24-ші ... ... ... ... жүзеге
асырылады. Аудит саласындағы негізгі жұмысты жалпы мемлекеттік ... ұйым – ... ... ... ... компаниясы
жүргізіледі. Аудиторлық қызметті аймақтық деңгейде шамамен 30 ... ... ... ... ... аудиторлық қызметті
басқарудың жеткілікті дәрежеде қатаң түрде орталықтандырылған ... ұйым ... ... ... ... ... отыр, ұйымның бұл түрі ағылшын тілінде сөйлейтін елдерде кең
тараған. Олардың көбісінде ... қолы ... ... өз ... алады. Сондықтан да шектеулі жауапкершілік түрі
тараған кейбір елдерде аудитордың өз міндетін орындау ... ... үшін тек ... ... ғана ... ... ... халықаралық озық тәжірибесін зерделеп, қабылдау
қысқа мерзім ішінде ТМД ... оның ... ... ... ... жағдайын, әдістік, этикалық және нормативті – құқықтық
негіздерін жасайды.
2. Аудиторлық ... ... ... механизмдері
2.1. Аудитті құқықтық реттеу
Аудиттік қызметтерді жүзеге асырумен байланысты құқықтық және этикалық
нормалардың өзара ... ... және ... ... бақылау органдары әзірлейді. Біздің елімізде аудитті нормативті-
құқықтық реттеудің мемлекеттік жүйесі құрылған. ... ... ... заңды базасының негізгі элементтеріне іретіндер:
• ҚР Конституциясы (1);
• ҚР азаматтық кодексі (2);
• ҚР «Аудиторлық қызмет туралы » заңы (11);
• ҚР ... ... алу мен ... есеп беру ... ... ҚР ... кодексі (3);
• «Салықтар және бюджетке міндетті басқа төлемдер туралы »
кодексі;
• ҚР ... ... ... ... ... ... (4);
• ҚР бюджет кодексі (7);
• ҚР «Акционерлік қоғамдары туралы»; ... ... және ... ... ... туралы»;
«Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі ... ... ... заңды құжаттарда аудиторлық қызметке тікелей ... ... ... мен ережелер анықталған. Оларды айқын білген жөн
және іс ... ... ... ... Бұл ... ... нормативтң –
құқықтық актілер жүйелі түрде толықтырылып, өзгертіліп ... және ... ... ... ... ... отыру керек.
Белгілі болғандай, 1993 жылдың 18-ші ... ... ... ... туралы» заңы алғаш рет қабылданғаннан
кейін еліміздің экономикалық және ... ... ... ... ... ... Экономиканы, қаржы – несие жүйесін басқару және
оларды нормативті ... ... ... ... ... ... құрылыста, ауыл шаруашылығында және ... ... ... одан әрі тереңдету бойынша шаралар
қабылданды. Кәсіпкерлікті дамытуға және ... ... ... ... ... ... жекешелендіруге экономикалық
жағдай жасалып, құқықтық негіздері қаланды.
Бухгалтерлік есеп және ... ... ... ... ... саласындағы заңды және қаржылық – несиелік ... ... ... ... бәрі 1998 жылдың 20-шы қазанында қабылданған ҚР ... ... жаңа ... әзірлеу шарттарын тудырды. «Ескі» заңмен
салыстырғанда, оның аудиторлық қызметті ... және ... ... ... ... ... тәртібі. Сондай-ақ бұл
саланың негізін қалаушы ... ... ... ... толығырақ айтылған. Аудиторлар және аудиторлық ұйымдармен қатар
аудиттелінетін субъектілер мен оның ... ... ... және ... ... мән ... туралы екінші заңның уақтылы қабылдануы республикадағы
аудиторлар мен аудиторлық ... ... ... ... ... өйткені үкіметтік және ... да ... ... оларды
дербестігінен айырып, министрліктер мен ведомоствалардың нұсқауы ... ... ... ... ... рет ... ... қызмет туралы» жаңа заңның талаптарына сәйкес
аудиторлардың аумақтық палаталары мен ... ... ... ... және ... ... ... жөнінде біліктілік
комиссиясын қалыптастыру бойынша шаралар жүзеге асырылады. 1998 жылдың ... ... ... ... ... ... Республикалық
конференциясы болып, оның қорытындылары бойынша мынадай маңызды қаулылар
қабылданды:
1. ҚР «Аудиторлық қызмет туралы » ... іс ... ... ... мен ... ... ... туралы.
2. Аудиторлардың Республикалық палатасын қалыптастыру туралы.
3. « Аудиторларды аттестациялау жөніндегі біліктілік ... » ... ... ... ... ... ... сайлау туралы.
5. Аудиторлар республикалық палатасының тексеру комиссиясын
сайлау туралы.
6. Аумақтық аудитор палаталары төрағаларының ... ... ... аттестациялау жөніндегі біліктілік комиссиясының
ревизиялық комиссиясын сайлау туралы.
Бүгінгі ... ... ... ... ... көрнекті
нормативті базалар бар, бұл олардың ... ... ... ғана ... ... – ақ кеңес беру және бақа да кәсіби
қызметтерде жетістікке қол ... ... ... ... ... ... салмағы басымдары мыналар: қаржылық-
шаруашылық қызметтерді талдау, кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... ... ... есептеме жасау, құқық салық салу, жекешелендіру,
мүлікті бағалау, маркетинг, менеджмент мәселелері ... ... ... тағы басқа.
ҚР «Аудиторлық қызмет туралы» заңы аудиторды жүзеге асырудың құқықтық
негіздерін анықтайды әрі ... ... мен ... ... ... ықпалын тигізетін тәуелсіз қаржылық бақылау жүйесін
құруға ... Егер ... ... ... ... еліміздің қазіргі заңы мен басқа да заң ... ... ... және ... ... ... бет ... халықаралық келісімшарттар мен келісімдердің ережелері қолданылады.
Қарастырылып отырған нормативті - құқықтық актіде ... ... ... оны ... және клиентке басқа да аудиторлық ... беру ... ... ... белгіленген. Аудиторлық ұйымдар
мен тәуелсіз аудиторлардың функциялары мен ... ... ... және жауапкершілік деңгейлері қалыптастырылады. Бұл
заңның нормалары меншік түрлері мен ... ... ... ... ... субъектілерге қатысты республикамыздың ... ... Онда ... ... ... ... клиенттің арасындағы қарым-қатынас, ... – ақ ... ... және кез келген мүдделі үшінші жақтан ... ... ... ашып ... ... ... аудиторларды
қалауына қарай еркін таңдауына құқық берілген. Ол , сонымен ... ... ... үшін шетелдік аудиторлар мен
аудиторлық ... ... құқы бар. ... ұсынылатын
мәліметтер мен құжаттамалардың анықтығы және шынайылығына тексерілетін
шаруашылық жүргізуші субъектілердің басшылары ... ... ... ... ... ... ... қызмет көрсету» ұғымына Республикалық және территориялық
аудиторлар палаталары, аудиторлық фирмалар мен тәуелсіз аудиторлар ... ... ... туралы» заңға сәйкес Республикалық ... ... ... ... ... кәсіби, өзін - өзі
басқаратын және өзін -өзі ... ұйым ... ... палатасы аудиторларды, аудиторлық ұйымдарды ерікті ... және ... ... мен ... ... заңдарында
тыйым салынбаған өзге де көздер есебінен қаржыландырылады.
Аудиторлық ұйымның құрамындағы аудиторлардың саны кемінде екі адамнан
құралуға тиіс. Оның ... ... ... және аудиторлық
ұйымдарға тиесілі үлес кемінде 51% болуға ... ... және ... палаталары аудит
процедурасын біріздендіруге, жетілдіруге және дамытуға үлестерін ... ... , ... есеп және ... ... ... мен ұсыныстарды сараптаумен қатар олар аудиторлық фирмалар мен
аудиторлардың қызметтерін үйлестіру функциясын орындайды, олардың қоғамдық
этикалық ... ... ... біліктілігін арттыру,
аудиторлық қызметтің ... ... ... ... ... ... құжаттармен қаитамасыз ету, оларға аудиторлық істі
ұйымдастырда кеңес берушілік- әдістік көмек ... ... ... ... көшу ... ... ... құрудың
қарқынын жеделдетіп , олардың жұмыс әдістерін жетілдіру аса маңызды. Бұл
өндіріс пен шаруашылық жүргізуші субъектілер қызметін ... ... ... проблемаларды шешудегі дәрмнсіздіктерді жылдам
еңсеруге мүмкіндік береді.
Қазақстан Республикасында ... ... ... мен ... ... БТБ ... тексеру басқармасы) жанынан шаруашылық
есептегі тексеруші топ ұйымдастырылған 1989 жылдан басталады. Содан ... ... 1990 ... 15-ші ... ҚазССР Министрлер Кеңесінің №
60 қаулысына сәйкес республиканың ... ... ... ... ... атты шаруашылық есептегі аудиторлық орталық
құрылды. 1992 ... бұл ... жеке ... ... ұйымдарға
аудиторлық қызмет көрсететін аса ірі ... ... ... ... 18-ші ... Жоғарғы Кеңес «Қазақстан
Республикасындағы аудиторлық қызмет туралы» бірінші ... ... ... ... 6- шы ... ... аудиторлардың 1 съезінде аудиторлар
палатасының Жарғысы тіркеуден өтті. Қазіргі уақытта елімізде 100-ден астам
аудиторлық фирмалар мен 3000-нан астам маман ... ... ... ... ... ... ... аудиторлық істің мамандарына
деген қажеттілік арта түседі. Аудиторлардың ... ... ... ... ... ... айналысатын қызметкердің
саны шамамен 30 мыңдай адамды құрауы керек. ... ... ... ... нормативті – құқықтық актілерді әзірлеп қабылдау –
аудиторлық істің келешекте дамуын ... ... және ... ... ірі халықаралық аудиторлық компаниялардың көптеп келуіне ықпалын
тигізеді.
ҚР «Аудиторлық қызметтер туралы» заңында ашық ... ... , ... кооператив пен мемлекеттік кәсіпорынды қоспағанда
кез келген ұйымдық – құқықтық формада аудиторлық қызметті ... ... ... коммерциялық ұйымдар ретінде ұғылатын аудиторлық ... ... ... құру ... ... ... әр
түрлі формаларын мынадай түрде мақсатқа лайықты пайдалану:
- шетелдік ... ... ... ... ... кәсіпорындарды;
- акционерлік қоғамдар мен компаниялар;
- шағын жеке меншік және жеке кәсіпорындар;
- жеке-дара аудит және кеңес беру.
Бірінші ... ... ... 2002 ... ... ... деп аталатын: «КПМГ», «Делойт Энд Туш» «Артур Андерсен », «Эрнст
энд Янг», «Прайс Уотерхаус ... ... ... ... ... ... келешегі зор аудандарға ірі қалаларда
офистерге, үлкен штаттарға және халықаралық ... ... ... ... алатын мүмкіндіктерге ие. «Үлкен бестік» мүшелерінің жылдар
бойы ... ... ... және ... беделі бар. «Үлкен
бестіктердің » барлығы да аз қызметтерін ... ... ... ... ... қатысып жүр. Құрлыаралық фирмалардың тұрақты
клиенттеріне белгілі ... ... және ... ... қаржы – банк мекемелері жатады.
Екінші тип ТМД елдерінің аудиторлық фирмалармен («Үлкен ... ... ... ... құруды көздейді. Мұндай
аудиторлық ... ... , ... және ... ... қызмет көрсетеді. Осы типтегі аудиторлық ұйымдардың қатарына біздің
еліміздегі ЖАҚ «БДО «Қазақстанаудит»-ті жатқызуға болады. Ол 2000 ... ... «ВДО ... деп ... ... аса ірі
халықаралық тәуелсіз фирмалардың ... ... ... боп ... жылы ... ... «ВДО International» 99 елдің аудиторлық
фирмаларының қызметін қамтиды және ... ... ... ... әйгілі фирма тарағаннан кейін бұл ассоциация «Үлкен бестіктің »
құрамына кірді.
Үшінші тип - бұл ... ... ауыл ... сауда- жабдықтау және басқа да салаларға ... ... ... ... Ол өзіндік ерекшелігі бар тақырыпта жұмыс
істейді, оның нақты ... ... бар, ... ... ... ... ... қызмет көрсетеді.
Ұйымдастыру формасының төртінші типі – құрамына ... ... ... ... аудиторлық фирмалар. Олар негізгі қызметтердің
шоғырлануын және икемділігін, клиентпен ... ... ... адам ... ... ... ... етеді.
Қазақстанда аудиторлық ұйымдардың осы ... НАҚ ... ... ЖШС « Ержановтар және К0», ЖШС «Ай - ... және ... ... ... ... типі - жеке- дара аудиттеу және кеңес
беру. Бұл арада ... ... ... ... ... жоқ, ... – несие берушінің негізгі жұмысы турасында сөз болып отыр. Мұндай
кеңес берушінің қызмет құны ... ... ... ... сол
себепті де оның қызмет саласын едәуір кеңейтеді.
Аудиторлық ұйымдардың іс-тәжірибесін талдау олардың негізгі ... және ... ... ... әр ... ... өзара байланысының формаларын анықтауға мүмкіндік береді.
2.3 Аудиторлардың кәсіби этикасы
Кәсіби аудиторларға ... ... өзін - өзі ... ... ... ... табылады. Бизнес саласында екі әдептілік аспект бар – жалпы
әдеп және кәсіби әдеп.
Р.К. Маутц және Х.А Шараф ... ... әдеп ... ... ... мен кез ... ... иелерінің өзін-өзі ұстау әдебі
философтардың барлық адам ... ... ... өзін -өзі ... ... ұғымын тар мағынада түсініп, қолданудан басқа ештеңені
білдірмейді, деп атап ... ... ... «әдеп» термині ретінде біз мораль проблемаларын,
оның ішінде моральдік ... ... ... ... ... ... бір философия саласын ұғамыз. Бұл анықтамада үш
шешуші элемент бар:
1. шешімді таңдау ... ... мен ... ... түсінік.
3. әдеп, адамгершілік мәселелерін, оның ішінде моральдік шешімдерді
зерделейді.
Әдеп кең мағынасында ... ... мен ... ... тұлға қандай да бір қоғамның немесе кәсіби топтағы адамдардың өзін -
өзі ұстау әдебі ... ... Іс ... ... ... ... ережелердің түрлері, оның ішінде аудиторлардың, дәрігерледің,
заңгерлердің, әскерилердің және т.б.кәсіби кодекстері бар.
Өзін -өзі ... ... ... осы ... ... ... табылатын өзін - өзі ұстау өлшемдерін дәл ... ... ... ... әдеп теориясына қарағанда кәсіби әдеп кодексінен ... ... ... ... оның ... онда кәсіби талаптарда
бар. Белгілі бір кәсіп тұрғысынан алғанда кодекс ... өзін - өзі ... ... табылады әрі олардың орындалуына ықпал етеді. Онсыз
кәсіби тәртіп болуы мүмкін емес.
Әдептің негізгі ... ... ... ... басшылық
жасау жатса да, шешім қабылдаушы тұлғаның ... ... ... яғни оның ... ... мұнымен ғана шектеліп қалмайды.
Әрбір адам - тек жеке тұлға ғана емес, ал сонымен бірге, қандай да
бір ... ... және ... мүшесі. Тәуелсіз қоғамдық бухгалтерлер
мен аудиторлар да «өз ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Осы функциялардың
барлығы кәсіби этика тұрғысынан қарағанда маңызды .
1988 жылы AICPA ... ...... өзін - өзі
ұстаудың кәсіби Кодексінің жаңа нұсқасы қабылданды, оның ... ... ... ... ... 6 жағымды ережелер қамтылған:
1. Міндеттері. Аудиторлар өз міндеттерін орындауда ... ... ... ... танытуы керек, өз қызметінің барлық
түрінде дәл әрі жан – ... ... өз ... ... ... ... ... өзіне мынадай міндеттемелер
жүктеуі тиіс. Қоғам мүддесіне қарай әрекет - қызмет етіп, оның
сенімін ақтап, ... ... ... ... ... Адалдық. Қоғамның сеніміне ие болуы үшін аудиторлар ... ... адал әрі ... ... ... Объективтілігі және тәуелсіздігі. Аудиторлар объективтілігін
сақтай отырып, мүдделер ... ... ... салғаны
жөн. Аудиторлық жұмыстарды жүзеге асыруда олар мәні бойынша
және көрер көзге де тәуелсіз болғаны абзал.
5. Тиісті. Аудиторлар ... ... ... ... өз
білімдерін жоғарылату және кәсіби міндеттерді толық орындап,
қызмет сапасын ұдайы жақсартып отыруға ұмтылуы тиіс, ... ... ... мен ... ең жоғары мүмкіндік деңгейінде
пайдаланғаны жөн.
6. Қызмет көлемі мен ... ... ... ... мен ... анықтап, өзін - өзі ұстаудың ... ... ... керек.
Әрбір аудитор өзін - өзі ұстау мәнерінің негізгі ережелерін үйреніп,
кез келген жағдайда болу ... ... ... ... ... тиіс. Олардың аудиторлық ұғымдағы ең маңыздыларын
қарастырайық.
А. Тәуелсіздігі. Бұл қасиет аудиторлық ... ... ... ... ... ... ... тексерулердің мақсаты –
қаржылық есеп беруге деген сенімділікті ... ... ... де, ... ... ... де ... болмауы керек.
Тәуелсіздік мына жағдайларда бұзылады. Егер аудитор:
• Клиентінің қайсыбір мүлкін иеленетін болса;
• Таза ... ... ... ... ... инвестициясымен тығыз байланысты болса, ... ... ... ... бар болса;
• Компаниядан несие алса немесе берсе;
... ... ... ... ... ... ... кеңесінің мүшесі болып табылғанда;
• Компанияның есептік жазбаларын ... есеп ... ... ... ал ... ... ... беру туралы ақпаратпен оған ... ... ... ... ... Егер ... ... аудиторлық жұмыста олқылықтары
үшін ... сот ... ... болса немесе
аудитор компания басшылығын алаяқтық пен жалған деп ... ... ... болса;
• Клиент инвестор болатын болса, онда инвестор -кәсіпорында
аудитордың қаржылық мүдделілігі болады;
• Егер аудитор отбасының ... ... бір ... ... тікелей қатысты немесе онымен кәсіпорынды басқару ісіне
байланысты болатын болса және т.б.
Ә. Адалдық және ... ... кез ... ... ... ... адал әрі ... болуы керек, мүдделердің
сәйкеспеуінен болатын дау – жаңжалдарға араласпай, фактілерді ойдан
құрастырып бұрмаламауы қажет. ... ... ... ... ... есептік жазбалар, қаржылық есеп берудегі жаңылыс ақпараты барын
біле тұра жасырған аудитор ... ... пен ... рухы мен ... ... келтіреді.
Жаңа немесе өзгеше операциялар есебінің ... ... ... беру ... ... ... проблемаларға
кезігеді. Аудиторлар операциялардың есебін дұрыс жеткізу ісінде әр
түрлі пікірде ... ... да ... ... ... ... немесе
болуы ықтимал операциялардың есебі бойынша басқа бухгалтерлермен
кеңесетін ... оған ... ... жоқ. Осы ... қаржы рыногы
күрделі әрі қитұрқы қаржы ... ... ... тапқырлық
танылады, олардың есебі анық бола бермейді.
Кәспорын басшылар аудиторларды ... ... ... ... ... ... ... аудитор олардың өздері көргісі келетін қаржылық
есепте ақпаратты анық ... ... есеп ... ... Стандарттарды сақтау. Аудитор стандарттар мен ... ... ... ... Осыған сәйкес олар өз
құзыретіндегі қызметтерді ғана көрсеткені дұрыс. ... ... ... ол баса ... ... ... ... жоспарлау және бақылау;
ұсыныстар жасап, қорытынды шығару үшін қажетті егжей-тегжейлі ақпараттар
болуы ... ... ... ... ... ... ... болмайынша
ешқандай құпия ақпаратты жарияламауы керек және мамандығына нұқсан
келтіретін әрекеттерге ... ... Атап ... Клиент талап етсе де, оған бухгалтерлік және басқа да
құжаттарды қайтарып беруден бас ... ... ... ... ... ... ... белгілері
мен ұстанатын діни сенімдеріне ... ... ... ... ... ... егер ... аудитордан мемлекеттік
аудиторлық стандарттарды және нормаларды ... ... онда ... тілегіне қарсы мемлекеттік стандарттар
мен нормаларды сақтамауы керек. Себебі, нағыз ... ... ... ... мен ... ... ... Аудитор кейбір жағдайда шынайы
фактілерді әдеттен тыс әдістермен ашуы мүмкін;
• Бухгалтерлік есеп пен қаржылық ... ... ... ... келісім бермеуі керек;
• Басқа тұлға туралы ақпаратты ... үшін ... алым алу ... ... ... үшін ... ... Жарнамы шектеу. Аудиторлар өзінің қызметін немесе фирма атауын
жарнамалау арқылы клиенттерді ... ... ... ... ... ... ... немесе алаяқтық жасамауға тиіс.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің уәкілеттілік берілген лицензия
беруші (лицензия) мемлекеттік орган қоғамдық аудиторлар ұйымымен бірлесіп
осы ... түрі ... ... ... тұлғаның аудиторлық қызметін
реттейді. Лицензия беруші аудиторлық қызметтерді бақылап, аудиторлар мен
аудиттенетін субъектілердің қатынасын ... ... ... ... ... ... болмаған жағдайда лицензияның іс ... ... Бұл - өте қате ... ... ... ... аудиторлық біліктіліктен және аудиторлық есептілігіне қол қою
құқығынан қоса айырылады.
Қорытынды
Тәуелсіз аудиттің негізгі міндеті – ... ... ... ... ... ... ... және т.б.
пайдаланатын экономикалық ақпараттың анықтығын тексеріп, ... ... ... ... ... мен ... өз ... белгілі бір мақсатты
көздейді. Оларға жету үшін аудитор өз жұмысында ... ... ... ... дұрыстығын және ұсынатын қажетті ақпаратты
білуі керек. Бұл курстық ... ... ... ... ... ... – құқықтық механизмдері, аудитті құқықтық реттеу,
аудиттің стандарттары қарастырылған. Сонымен қатар аудиттің функциялары,
аудиттің мазмұны және даму ... ... ... және ... ... ... көрсетудің ұйымдастыру формалары туралы
қысқаша мәліметтер ... ...... ... ... ... ... жасау және өзге де ақпарат жасау, тәуелсіз пікір білдіру
мақсатымен тексеру болып ... ... ... екі мың жыл ... ... деген латын сөзінен
шыққан, аудармадағы мағынасы «ол естиді» немесе «естуші» дегенді білдіреді.
Кәсіби ... ... ... ... рет ... XIX ... пайда болды. 1844 жылдан бастап Англияда акционерлердің алдында
есеп берулер мен ... ... үшін ... бухгалтерлерді
«жылына әдетте 1 мәрте» шақыратын акционерлік компаниялар ... ... заң ... ... ... этикалық тұрғыдан өзін - өзі ұстау мәнері ... ... ... ... ... екі әдептілік аспект бар – жалпы
әдеп және кәсіби әдеп.
«Әдеп» ... ... біз ... ... оның ... ... саласын зерделеумен жүйелі түрде айналысатын белгілі бір
философия саласын ұғамыз. Бұл анықтамада үш шешуші ... ... ... ... ... ... мен ... туралы түсінік.
3. әдеп, адамгершілік мәселелерін, оның ішінде моральдік шешімдерді
зерделейді.
Кәсіби тәртібін ... ... 6 ... ... ... Міндеттері. Аудиторлар өз міндеттерін орындауда ... ... ... ... ... ... өз ... барлық түрінде дәл
әрі жан – жақты ойластырылған өз пікірін қлыптастыруы қажет.
2. Қоғамның ... ... ... мынадай міндеттемелер жүктеуі
тиіс. Қоғам мүддесіне қарай әрекет - қызмет етіп, оның сенімін ақтап,
жоғары ... ... ... ... ... ... сеніміне ие болуы үшін аудиторлар өзінің кәсіби
міндеттерін адал әрі ... ... ... ... және ... Аудиторлар объективтілігін сақтай
отырып, мүдделер ... ... ... ... жөн. ... ... асыруда олар мәні бойынша және көрер көзге де
тәуелсіз болғаны абзал.
5. Тиісті. Аудиторлар кәсіби ... ... ... өз ... және ... міндеттерді толық орындап, қызмет сапасын
ұдайы жақсартып отыруға ұмтылуы тиіс, ... – ақ ... ... ең ... ... ... пайдаланғаны жөн.
6. Қызмет көлемі мен сипаты. Аудиторлар көрсетілетін ... ... ... ... өзін - өзі ... ... кодексінің принциптерін
сақтауы керек.
Қолданылған әдебиеттер
1. Абленов Д.О. «Аудит негіздері»
2. Дуйсембаев К.А. «Теория аудита»
3. Дуйсембаев К.А.«Аудит и ... ... ... М.С. ... – 1»
5. ҚР Бюджет кодексі кодексі - Алматы : Юрист ,2004.
6. Бухгалтерлік есеп пен ... есеп беру ... ҚР ... ... ... есеп ... ... есеп берудің халықаралық
стандарттары – ... ... ... ҚР 1998 – 2000 жылдарға арналған бухгалтерлік есеп пен аудитті дамыту
мен жетілдірудің мемлекеттік бағдарламасы туралы : ҚР ... ж. № 3838 ... // ... бухгалтерлік .1998 №29- Б 2-8
9. Аудиторлық іс – ... ... : ҚР 1998 ж. 20 ... ... ж. ... ... ... мен толықтырулармен . ) –
Алматы : Юрист ,2003 -14 б.
10. ... және ... ... іс – ... ... ... ... ҚР Президентінің 1999 ж. 7 қыркүйектегі №205 ЖАРЛЫҒЫ
11. Аукционерлік қоғамдар ... : ҚР 2003 ж. 13 ... Заңы ... ... 2003 ... ... есеп стандарттары ,әдіснамалық ұсыныстар ,шоттардың
типтік жоспары : ... ...... : ... 2004 ... ... аудиттің халықаралық стандарттары – Алматы раритет 2004 –
786 б.
14. Шетелдік инвестициялар туралы : ҚР 1994 ж. 27 ... Заңы ... ... 1995 20 қаңтар
15. Банкроттық жайында ҚР 1997 ж. 21 қаңтардағы №67-1 заңы (ведомости
парламента Республики Казахстана ) 1997 №1-2

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Аудит түрлеріне сипаттама."36 бет
Аудит мәні, мазмұны және даму тенденциялары26 бет
Вирустардың организмге таралуы, енуі, орналасуы.Инфекцияның түрлері және оларға сипаттама. Иммунитеттің механизмдері7 бет
Тұқым қуалаушылықтың молекулалық негіздері8 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық факторлары20 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама.2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
«Шымкент май» ақ-дағы басқа да дебиторлық қарыздарды аудиторлық тексерудің қажеттілігі69 бет
Істің мән-жайын жан-жақты, толық және объективті зерттеу принципі76 бет
Автоматтың (пулеметтің) бөліктері мен механизмдерінің жүмысы бөліктер мен механизмдердің оқтауға дейінгі жағдайы21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь