«Смак» ЖШС кәсіпорнының өнім сапасын басқару тиімділігін бағалау

Кіріспе

1 Өнім сапасын көтерудің теориялық әдістемелік негіздері
1.1 Өнiм сапасын көтеру мен экономикалық тиiмдiлiгiнiң мәнi мен маңызы
1.2 Өнiм сапасының көрсеткiштерi мен оған әсер ететiн факторлар
1.3 Өнiмнiң бәсекеқабiлеттiлiгi, оның маңызы және анықтау әдiстерi

2 «Смак» ЖШС кәсіпорнының өнім сапасын басқару тиімділігін бағалау
2.1 Кәсіпорынның нарықтағы жағдайын талдау
2.2 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін талдау

3 Кәсiпорында өнiм сапасын басқаруды жетілдіру жолдары
3.1 Кәсіпорында өнім сапасын арттыру жолдарының мүмкіншілігі
3.2 «Смак» ЖШС кәсіпорында өнім сапасын жақсартудағы негізгі бағыттар мен алғышарттар

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиет көздері
        
        Кіріспе
Қазақстан Республикасында нарықтық экономиканың даму жолында көптеген
қиыншылықтарды бастан өткізіп, ... жеңе ... ... әлі де ... ... ... алдында жоғарыда аталған, яғни нарықтық
экономиканың амал – тәсілдеріне бейімделіп, өте тиімді шешіммен кәсіпқойлық
іскерлікпен әртүрлі мәселелерді шешіп ... ... ... ... ... міндеттер тұр. Бұл дегеніміз тұрғындарымыздың әл-ауқатын
арттырып, әлеуметтік-экономикалық жағдайды ... әлем ... ел ... ... ... және ондағы бәсекенің қалыптасуы мен
дамуы өркениетті ел болудың ... ... ... отыр. ”Қазақстан-((((” атты
даму стратегиясы бәсекелестік нарықтарды құру, монополияға қарсы құралдарды
реттеуді қамтамасыз етудің қажеттілігін атап ... ... ... ... мемлекет, экономика құру мемлекетіміздің ... ... ... ... ... ... Ұйымына (ДСҰ) кіруді
жоспарлап отырған жас мемлекет үшін бәсекеге ... өнім ... ... ... ... (((6 ... ... Қазақстан Республикасының
жолдаған Жолдауы да «Қазақстанның әлемдегі бәсекеге ... ... ... ... кіру стратегиясы» деп аталды. Жеті басымдылықтан тұратын
биылғы ... ... ... ... экономикаға ойдағыдай кіруі –
елдің экономикалық дамуының сапалық серпілісінің негізі» деп ... ... ... ... ... көп қырлы әр түрлі: өндірістік,
коммерциялық, қаржылық және ақпараттық өзара байланысты ... ... ... болып табылады. Нарықты қатынастардың мәнін
көрсететін түйінді ... бірі – ... ... Қазақстан
Республикасы ашық нарықты экономикаға өту жағдайында ішкі, сондай-ақ сыртқы
нарықтарда тұтынушы үшін күрес шын мәнінде ... ... өнім ... ... талап етеді. Сол себептен де тауарлардың бәсекеқабілеттілігі мен
оны ... ... ... ... ... ... ... туып отыр. Кез-келген кәсіпорынның, ... ... және ... өміріндегі хал-жағдайы осы мәселенің оң
шешілгеніне байланысты болады. Сол себептен де курстық жұмысымның ... ... бірі ... ... тауардың бәсеке қабілеттілік құрамдас бөліктерінің ішінде баға
басты фактор болып табылмайды. Алдыңғы орындарға қазір тауардың тұтынушылық
қасиеттері ... ... және ... ... бұл жерде тек қана
жөндеу мүмкіндігі емес, сондай-ақ оның планетаның кез-келген ... ... де ... ... бәсекеқабілеттілігін бағалау
берілген өнімнің басқа фирмаларының ... ... ... ... ... бәсеке қабілеттік көрсеткіші пайдалы эффекттің ... ... ... ал ... эффекттің орнына тауар
сипаттамасының интегралдық көрсеткіштері – оның сапасы ... ... ... ... кәсіпорынның бәсеке қабілеттік
сұрақтары бойынша теориялық білімді бекіту, ұлғайту, оны ... ... ... ... (сүт ... нақты нарығының жағдайына
талдау және маркетингтік ... ... ... ... тауарлардың
және қызметтердің бәсеке қабілеттілігін арттыруда бірнеше ұсыныстар жасауға
талпындық.
Осыған байланысты алдымызға мынадай тапсырмалар ... ... ... ... ... ... және оны
бағалаудың әдістемелік негіздерін анықтау;
- ... ... ... ... ... бірі ... нарық
жағдайындағы кәсіпорын қызметінің сапасын жақсарту мәселесін талдау;
- «Смак» ЖШС-нің өндірістік-қаржылық ... ... ... және ... ... қабілеттілігін жақсарту міндеттерінің орындалу
жолдарын қарастыру;
- өнімнің ... ... ... ... ... объектісі болып сүт өнімдерін өндіруге маманданған «Смак» ... ... және ... негізіне отандық және шетелдік
ғалым-экономистердің экономикалық бәсеке қабілеттілікті ... ... ... ... мен ... ... ... Қазақстан
Республикасының отандық экономиканы реттеуге, импортты алмастыруға, отандық
тауар өндірушілерді қолдауға ... ... ... ... ... ... және ... Зерттеудің мәліметтік базасы
ретінде Қазақстан Республикасының статистикалық Агенттігінің, кәсіпорынның
есептік мәліметтері, тұтынушылардан анкеталық сұрау ... ... ... Курстық жұмыста ... ... ... ... статистикалық топтау, шаруашылық қызметті кешенді
бағалау, эксперттік зерттеу, экстрополяция, бюджеттеу сынды ... ... ... Өнім ... ... ... ... негіздері
1.1 Өнiм сапасын көтеру мен экономикалық тиiмдiлiгiнiң мәнi мен маңызы
Соңғы он жылдықта сапа менеджмент аясында ең бiр маңызды идеялардың
бiрi ... ... ... ... қызметке, персоналдарға
талаптар және менеджмент әдiстерi сапа түсiнiгiнде жаңа ... ... әрi тез ... ... және ... көрсетуде жаңа
қағидалар пайда болды: сапалы етiп өнiм шығару, ең тиiмдi әдiс оны тез әрi
арзан етiп ... ... бәрi ... ... ... ... кеңейту үшiн жасалынады.
Сапаны көтеру тұрақты даму өндiрiсiнде техникалық деңгейдi жоғарылату
және өнiмдi дайындау сапасы, сапа менеджментi және өндiрiстiк жағдайды
кеңейту ... ... ... тұрақты түрде көтерудiң мақсаты тұтынушылардың iшкi және
сыртқы талаптарына сәйкес өнiмдерi ... ... ... керек. Сапаны
тұрақты түрде көтеру фирманың сапа ... ... ... ... ... ... ... сапасын және техникалық деңгейiн
көтерудiң тұрақты жұмысында, сапа менеджментi жүйесiн жетiлдiру және
өндiрiс жағдайын көтеруде көрiнедi. ... ... ... мақсаты
тұтынушылардың iшкә және сыртқы талаптарына сәйкес келетiн өнiмдер
деңгейiн көтеру болып табылады, сапаны тұрақты түрде көтеру ... ... ... ... ... ... Республикасында сапаны көтеру мәселесiн шешпей тұтынушылық
тауар әлемдiк нарықта ғана емес, сондай-ақ iшкi нарықта да ... бола ... ... ... ... ... кейiн тұрады, республикада «баға-сапа- сервис» аумағы
құрылған.Қазақстанда ( нарықтық экономикаға өту кезеңiнде) сапа үшiн
атқарылар жұмыстар төмендедi. Сол себептен Қазақстанда тұтынушылық ... ... ... шешу ... ... заңнамалық базаның және
тауар сапасы жүйесiнiң құрылуын талап етедi. Отандық тауарлар сапасына
бақылау жүргiзу ... ... ... ... Оның ... соңғы жылдары
республикамызға келiп жатқан және әлi де келетiн ... ... саны ... ... ... өнiм ... көтеру мәселесi
елiмiздiң ең басты бағытының бiрi болып отыр. Сол үшiн, яғни отандық
өнiмдердiң сапасын көтеруде келесi негiзгi бағыттарды ... сапа ... ... ... екi методикалық әдiстеменi орындау
керек
- кәсiпорын өзiнше өз өнiмдерiнiң сапа деңгейiн анықтау керек, халықтың
қауiпсiздiгi үшiн, бәсекенi қамтамасыз ету үшiн, республикамызға заңдық
нормаларды, ... және ... ... ... ... сапа жәй ғана бақыланып қоймау керек, ол тауарлардың бiрнеше ... ... ... қамтамасыз етiлу керек. Өндiрiстiк процесте
қамтамасыз етiлмеген тауар сапасын және сапасыз өнiмдердi жарнамалағаны
үшiн үшiн әкiмшiлiк және ... жаза ... ... тауар сапасының төмендiгi және оны тез арада жоғарылату жолдарын
iздестiру .
Өнiм сапасын жөғарылату қоғамдық өндiрiстерде және жеке ... ... ең ... ... болып табылады.
Өнiм сапасын жоғарылатудағы экономикалық тиiмдiлiк келесiдей
формуламен анықталады:
Тиiмдiлiк=сапа сату көлемi / шығындар
Өндiрiс тиiмдiлiгi ол сату ... ... ... де ... ... ол тек ... жағдайда, егер өнiм сапасы өте тез қарқынмен ... сату және ... ... ... төмен болады. Тәжiрибеде мұндай
әдiстеме өндiрiсте өнiм ... ... ... ... ... ... экономикалық тиiмдiлiктi ... ... ... ... ... өнiм сапасын жоғарылату үшiн қосымша ағымдағы
мерзiмдi шығындар талап етiледi;
– Өнiм ... ... ... ... өнiмдi
дайындаушыдан емес, оны тұтынушыдан көрiнедi;
– Кәсiпорын өнiм ... ... ... ... ... ... ... сату бағасының өсуiнен, экспортты кеңейтуден
экономикалық пайда алады.
Соңында бұның бәрi кәсiпорынға қосымша ... ... ... Ол ... ... П- өнiм ... ... түскен қосымша жалпы түсiм.
Пv- ... ... ... және ... өткiзу көлемiн
кеңейтуден түскен қосымша түсiм.
Пу- сату бағасының өсуiнен түскен қосымша түсiм.
Сд- өнiм сапасын көтерумен ... ... ... ... ... ақаулардың қыскаруымен байланысты шығынның ... ... әдiсi П мына ... ... Цн, Цст- жаңа және ескi сату ... Сн- өнiм сапасын көтеруге дейiнгi және кейiнгi өнiм шығарукөлемi
Өнiм сапасын
көтерудегi жылдық экономикалық тиiмдiлiк (Э) ... ... Е- ақша ... ... нормативтi коэффициентi
К- өнiм сапасын ... үшiн ... ... ... ... қаражаттарының экономикалық негiзделуi үшiн (К) өнiм сапасын
көтеру үшiн ақша ... (Е) ... ... ... ... және оны нормативтi көлеммен (Ен) немесе кәсiпорындардың
активтер тиiмдiлiгiмен (Rа) салыстыру керек:
Е=П/К
Егер Е>Ен немесе Е >Rа ... онда ... ... ... ... тиiмдi және керiсiнше.
Өнiм сапасына әсер ететiн факторлар негiзiнде өнiм ... оның ... ... ... негiзгi жолдарын анықтау қиын
емес. Олар келесiдей:
... ... ... ... ... мамандар деңгейiн көтеру;
– өндiрiстi және еңбектi ұйымдастыруды жетiлдiру, оның iшiнде
өндiрiстi ... ... ... ... шикiзат, материал комплект ... сына ... ... ОТК ... ... ... бұнда негiзгi тәртiп
дайындалған
– өнiмнiң ақаулығына емес, ол сапасыз ... ... ... алдын-ала жасалынуы қажет,
– кәсiпорында метрологиялық қызметтiң техникалық деңгейiн көтеру;
– персоналдарды өз ... ... ... ... үшiн
– материалды және моральдық ынталандыру;
– маркетинг қызметiн құру;
– өнiмдi дайындауда барынша сапалы жаңа материалды енгiзу;
– өнiмдi ... және ... ... ... ... өнiм ... және ... коньюнктурасы талаптарын
зерттеу, бiлу;
– жарнамалау, тарату;
– тиiмдi сату бағасын бекiту және т.б.
Бұлардың әрқайсысы өнiм сапасының жоғарылауына алып ... ... сапа ... толықтай шеше алмайды. Сол үшiн осы мәселелердi
шешуде ... ... ... талап етiледi, яғни әр кәсiпорында
(әсiресе iрi және ... ИСО 9000 ... ... ... ... ... жүйесi енгiзiлуi және дамытылуы керек.
Қазақстан экономикасын қайта қалыптастырудағы ең бiр ... бiрi- ... ... ... ... ету ... Әлемдiк тәжiрибе көрсеткендей, осы механизмнiң маңызды элементi ... ... ... ... ... ... сапа жүйесiн енгiзу
және ұйымдастыру болып табылады.
Қазақстан экономикасына инвестиция тарту және оның ... ... ҚР ... 2003 жылы 590-шы ... 2003-2008 жылдарға
арналған республикалық сапа бағдарламасы қабылданған болатын. Бағдарламаның
негiзгi мақсаты Қазақстан Республикасының ... сапа ... және ... ... мен ... ... ... арттыру
болып табылады.
Республикалық «Сапа» бағдарламасының негiзгi мiндеттерi:
– көзделген ... ... ... ... сай ... ... қанағаттандыратын, iшкi және сыртқы
рыноктарда ... және ... ... ... өндiру үшiн
жағдай жасау;
– шет елдермен саудада техникалық ... жою ... ... ... экспорттық әлеуетiн арттыруға көмек көрсету
– және осы ... ... ... ... Республикасының
ықпалдасуы проблемасын шешу;
... ... ... ... құқықтық,
экономикалықұйымдастырушылық және әлеуметтiк жағдайлар жасау;
– сапа саласындағы нормативтiк құқықтық базаны жетiлдiру;
– отандық өнiмдердiң ... ... ... бағытталған
ғылыми- техникалық прогресс жетiстiктерiн енгiзу;
– сапаны арттыру саласында ... ... және ... ... ... сапа жүйесiнiң сертификациясы және енгiзiлуi- бұл
кәсiпорынның ... ... және ... ... ... және ... сенiмдiлiгiн жаулап алды.
Шетелдiк мамандардың айтуынша, сапа жүйесiне сәйкес келетiн сертификат
кәсiпорынға көп пайда мен артықшылық алып ... ... ... ... ... қорытындысында еңбек сапасы, орындаушылық қабiлет,басқару
процесi жоғарылайды және әртүрлi жоғалтулар ... ... ... ... ... ... кәсiпорынның нарықтағы жағдайы
нығаяды, өндiрiстiк мәдениет ... ... ... ... ... ... ... әлемдiк сауда ұйымына кiру ... және ... ... ... маңызды
факторға жатады. Қазiргi таңда ҚР-да кәсiпорындардың сапа жүйесi және оны
шығаратын ... ... ... 1999 жылы ... ... және
сертификаттау туралы заңның аясында жүргiзiледi.
Стандарттау туралы халықаралық ұйым 1979 жылы сапаны басқару ... ... ету ... ... комитет құрған болатын. 1985 жылы
бұл ұйым сапаны қалыптастыру мақсатында 5 ... ... ... Ал 1986 жылы ... стандарттарға сүйене отырып ИСО
-9000 сериялы стандартын дайындап шықты. Бұлардың қатарына:
– ISO-9001- жобалау, ... ... ... және қызмет көрсету;
– ISO-9002- нақты өндiрiс;
– ISO-9003- өнiмдi бақылау және тексеру,
– ISO-9004- сапаны және сапа ... ... ... бұл стандарттар әлемнiң 151 мемлекетiнде енгiзiлген.
Бiздiң мемлекетте осы ИСО -9000 ... ... ҚР СТ ИСО ... ... ... дайындап шықты.
1.2 Өнiм сапасының көрсеткiштерi мен оған әсер ететiн факторлар
Қазiргi нарықтық экономика шығарылған өнiмнiң сапасына
басқалай талап қояды. Бұл ... ... ... кәсiпорынның
өмiршеңдiгi, оның тауарлар нарығындағы және қызмет көрсетудегi ... ... ... деңгейiн көрсетедi.
Өз кезегiнде бәсекеге жарамдылық екi ... ...... және өнiм ... деңгейiне. Ал екiншi фактор бiрте-бiрте бiрiншi
орынға ... ... ... ресурстардың барлық турлерiн үнемдеу
өнiмнiң сапасына тiкелей орын бередi.
Өнiм ... ... ... ең ... ... ... Сапа – бұл өнiм ... ... ... ... ... қажетiне сәйкес нақты қанағаттандыруы болып табылады.
Сапа - өнiм ... ... ... ... ... жақсы
да жаман да болуы мүмкiн емес, сапа тек қатысты болуы ... ... баға беру ... болса, онда қасиеттер жиынтығын қандай да бiр
эталонмен салыстыру қажет. Эталон техникалық ... ... ... ең ... отандық немесе халықаралық үлгiде болуы мүмкiн. Осы
жерде « сапа ... » ... ... « ... сапа », «сапа көлемi
») деп аталатын термин қолданылады.
Әйгiлi Американдық ғалым А. ... ... ... ... ... ... кiтабында өнiм сапасы мен қызметi жөнiнде ... ... және ... ... өнiм мен қызметтiң техникалық, технологиялық
және эксплуатациялық сипатының жалпы ... ... және ... ... ... арқылы тұтынушылардың талаптарына жауап бередi. Содан кейiн
автор мынаны айтады сапа жалпы ... ... ... ... ... ... ... өнiм сапасын ғылыми-техникалық және тауартанушылық
қана емес, ол ең маңыызды ... ... ... ... ол ... ... тығыз байланысты. Егер тұтынушылар нарығы
– жалпы тауар пайдалылығы болса, онда өнiм сапасы– нақты жағдайда ... ... ... пайда болуын көрсетедi. Сапа
тұтынушы ... ... ... ғана ... ... оған тең ... ... қажеттiлiктердi қанағат тандырумен
байланысты бiр уақыттағы бiрнеше тұтынушылар ... қо- ... ... ... сапасы – бұл белгiлi мұқтаждылықты қанағаттандыруға үлкен
себепшi ... ... ... ... ... ... тек ... тауартану ғана емес, сонымен қатар ең ... ... ... ... санаты ретiнде ол тұтыну
құнына тығыз байланысты.Егер де ... құны бұл ... ... ... ... ол өнiмнiң сапалылығы – бұл оны пайдаланудағы нақтылы
жағдайда тұтыну құнының деңгейiндегi көрiнуi.Сапа бұл ... ... ... яғни ... ... ... ... халықаралық стандарт сапаны ... ... ... ғана ... ... жоқ, ол ... ... әдiстемелiк мағынасын белгiледi.
ИСО 9000-2002 халықырылық стандарттерменi бойынша сапа
талаптары орындаушы жеке қасиеттердiң ... ... ... ... ... мынындай анықтамаларын кездестiруге болады:
сапа- бұл ... ... және ... ... ... 9000-2002 халықырылық стандарттерменi бойынша сапа талаптары
орындаушы жеке қасиеттердiң жиынтық деңгейiн көрсетедi.
Сонымен қатар сапаның мынындай ... ... ... бұл ... ... және қызымет көрсету мен
қанағаттандыру;
сапа- бұл дүкенге тауардың емес тұтынушылардың оралуы;
сапа- бұл бұйымды ... және ... ... ... аз мөлшерде жұмсалуы.
Қоғам дамуының әр ... ... ... талаптар күшейе
бастайды. Қазiргi кезде сапа туралы өте кең ... ... және ... ... ... және өнiм ... ... сияқты
категориялармен байланыстыруға болады.
Мысалы Жопондық сапа тұжырымы сапаның 4 ... ... ... ... ... Бұл ... сапаның
мемлекеттiк стандарт, техникалық жағдай, коммерциялық келiсiм және тағы
басқа бойынша бағалануы.Өнiм сапасын ... ... және ... ... бiлу қажет және де сапаға мiндеттi түрде ... ... ... ... ... ... ... сәйкестенiп
қана емес, ол қолдану талаптарын қанағат- тандыру керек. Сонда ғана ... ... ... қолданылады. Өнiмдi пайдаланудың барлық
варианттарымен сәйкес келу үшiн, оның сапасы тек қана ... ... ғана ... ... қызметiмен, зерттеу жәәне өңдеу,
жоспарлау, сапаны бақылау, өтiм және ... ... да ... ... ... және халықаралық функционалды басқару әдiстерi Жопонияда 60
жылдардың соңында, 70 жылдардың басында пайда болған ... ... ... ... ... жерде
жоғары сапалы тауар төмен бағада болғандығы ... ... ... ... ... Iрi бай елдерде,
мысалы Жопония, Ұлыбритания, АҚШ және тағы ... ... ... ... талаптарын қанағаттандыратын барлық тауарларға ... ... өтiм ... жасырын қажеттiлiк ескерiлiп, тауар
артықшылық алады.Тұтынушы өзiне не қажет екенiне еш ... Тек ... бiр ... ... ... ... ... ғана ол осы тауарды өзiне
ұнағанын және керек ... ... ... елде ... ... ... деңгейге жету үстiнде.
Қасиет- бұл өнiмнiң ... ... ... және оның ... ... ... ... жай және күрделi болып бөлiнедi. Жай қасиет- өнiмнiң
бiр ғана обьективтi ерекшелiгiн сипаттайды ( ... түсi, ... ... ... ... ... бұл өнiмнiң бiрнеше обьективтi ерекшелiгiн,
яғни жай қасиеттердiң жиынтығын бiлдiредi ... ... түрi ... ... ... түсi, ... ... және тағы басқа).
Қасиет шартты түрде негiзгi жәнее жалғаспалы болып бөлiнедi.
Негiзгi қасиет- өнiмнiң және оның ... ... ... жиhаз үшiн- оны қолданудағы қолайлылық, ... ... ... ... ... негiзгi қасиеттердi нығайтады және түсiредi.
(мысалы, жиhаз үшiн- оның салмағы).
Өнiмдi ... және ... ... ... ... болатын өнiм
қасиетiн тұтынушылық қасиет деп ... ... ... ... ... ... Өнiмнiң тұтынушылық қасиеттерiне
технологиялық және экономикалық қасиет, әлеуметтiк және функционалды ... ... ... ... қасиеттер сенiмдiлiк,
қауiпсiздiк, экологиялық, эргономикалық және эстетикалық қасиеттер және
т.б. ... ... ... бұл ... ... ... және
құрылу жағдайындағы бiр немесе бiрнеше өнiм қасиеттерiнiң сандық сипаты.
Көрсеткiштердi ... ... ... ... ... т.б. ... ... әр түрi оның белгiлерiне байланысты ... ... ... ... ... Өнiм
сапасының көрсеткiштерi әр түрлi ... ... ... ... ... жылдамдық км/сағ; бояудың төзiмдiлiгi- балл және т.б.
сондай-ақ өлшеусiз ... да ... ... ... ... түрлерi бар:
Жалпылама көрсеткiштер өнiм сапасы деңгейiн сала бойынша неме-
се кәсiпорын бойынша толық ... Бұл ... ... ... сұрыпы, маркасы, класы, пайдалы заттардың мазмұны, ... ... ... ... және т.б.
Бiрлiк көрсеткiштер- өте әртүрлi және басқаа ... ... ... 2 ... ... ... болады: бiрiншi
еңбек заттарының бiрлiк көрсеткiштерi; екiншi еңбек құралдарының ... ... ... ... ... затының ерекшелiгiне
байланысты ерекше болып келедi. ... ... ... темiрдiң
маңыздылығын, iрiлiгiн, оның пайдалы және пайдасыз қоспалары сияқты ... ... ... ... бұл ... пайдалану аймағында белгiлi
атағы ... және ... ... ... ... ... сипатталады.
Үмiткерлiк көрсеткiштер- бұл қарсы болмау, сақтау, ... ... ... ұзақ ... пайдаланушылық, бағаланған
өнiмнiң ерекшелiктерiне қарай үмiткерлiк сипаты үшiн барлық төртеуi сияқты
пайдалануға ... ... ... де ... ... үшiн ... негiзгi болуы мүмкiн.
Қауiпсiздiк көрсеткiштер- өнiмбi сатып алуда және пайдалану
барысында, сақтауда, ... ... және ... ... т.с.с. сатып алушы мен қызмет көрсетушi ... ... ... ... ... ... (өзiндiк
құн, сату бағасы, түсiм, тиiмдiлiк, тұтыну бағасы) сипаттайды.
Жоғарыда көрсетiлген ... ... өнiм ... ... өнiм ... ... жағынан талапқа сай,
өз қызметiн дұрыс атқаратын, иеленушiнiң қажетiн өтейтiн болуы тиiс.
Сапа ... ... ... ... ... және ... ... болып бөлiнедi.
Абсолюттi көрсеткiштер әртүрлi өлшем бiрлiктегi немесе өлшеусiз
көлемдегi сапа көрсеткiштерiнiң мәнiн көрсетедi.
Қатысты ... бұл ... ... ... ... ... сапа ... мына формуламен сипатталады:
q=Pi/Piб;
q = Pi / Piб i = ... n- өнiм ... ... 1 ... өнiм ... ... көрсеткiштер үшiн
қолданылады.
Халықаралық стандарт сапаны ... ... ... ... қойған жоқ, сондай-ақ оның кестеден көрiп ... ... ... әр түрлi жағынан бiр қалыпты әдiстемелiк негiздерiн
белгiледi, және оларды стандарттаушы және ... деп ... ... ... ...... сапасының бiрқалыпты көрсеткiштерi
|Сапа көрсеткiштерi ... ... |
| ... | ... |
| ... | ... |
| ... | ... |
| ... | ... |
| ... | ... ... ... ... тура және ... көрсеткiш болып бөлiнедi.
Тура көрсеткiштер өнiм сапасының және қасиеттерiнiң сипатын бiлдiредi
(мысалы, бөлек заттарбың ... ... ... ... бұл негiзгi
қасиеттермен байланысты өнiм сапасын жанама түрде ... ал ... оның ... ... ... ... сапасы оған әсер ететiн факторларға немесе жағдайларға және
оның қасиеттерiнiң ... ... ... ... станок, машина, құрал-жабдықтар,
аспаптар, белгiлеу құралдары жатады. Сонымен қатар адам факторлары және
жұмысшылардың ... ... ... әсер ... барлық факторлар обьективтi және
субьективтi болып бөлiнедi.
Обьективтi факторлар тобы көп түрлi және өнiмнiң шығуы және қолдану
өндiрiсiнде, ... ... ... және ... ... ... ... байланысты. Бұлардың қатарына:
– бұйым құрылымы;
– өндiрiстiк базаның техникалық деңгейi;
– жаңа ... ... ... өндiрiстiң механикалануы және автоматтандырылуы,
– бақылаудың техникалық және технологиялық құралдары;
– қолдану базасының техникалық деңгейi.
Сонымен ... iшкi ... ... ... ... ... экономикалық, әлеуметтiк, психологиялық.
Техникалық факторлар- өнiм сапасына ерекше әсер ... ... ... мен ... енгiзу, жаңа материалдарды, өте сапалы
шикiзаттарды ... ... ... ... ... ... факторлар- өндiрiстi және еңбектi ... өнiм ... ... және өндiрiстiк тәртiптi
жоғарылатумен, өндiрiстiк мәдениеттi қамтамасыз етумен, бiлiктi ... ... ... ... ... ... ... факторлар едеуiр көлемдегi ұжымдағы
әлеуметтiк-психологиялық климаттың құрылуына, жұмыс ... ... ... ... ... ... ынталылығын бағалау,
жұмысшылардың жұмысқа деген қарым-қатынасының адал ... ... әсер ... ... бәрi ... ... ... шығуы
үшiн маңызды. Кейде техникалық немесе ... ... ... шешуге қандай факторлар маңызды ... ... ... ... - ... пайдаланудағы қолайлылықты
бiлдiредi, сонымен бiрге өнiмдi шығарудағы және өткiзудегi ... ... ... ... ... ... ... саясатымен байланысты.
Субьективтi факторлар тобына ... ... ... ... ... Олар ... ... функцияларды
орындау қабiлеттiлiгiне байланысты. Оларға мыналар жатады:
– профессионалдық шеберлiк;
– жалпы бiлiм беру ... ... ... ... еңбек қызығушылығы.
Тәжiрибе көрсеткендей, жұмысшының профессионалдық шеберлiгi
неғұрлым ... ... ... ... ол ... өнiм ... Ал
жұмысшылардың жеке өндiрiстiк қызығушылықпен сәйкес келедi және де
жұмысшылардың жоғары ... ... ... ... ... онда ... ... артады тұрақты болады.
Өнiм сапасы оның өмiрлiк кезеңiнiң барлық ... ... ... оны қанағаттандыруды бағалауға дейiн
(зерттеу және жобалау; дайындау және ... ... және ... ... тұтыну; утилизациялау) қалыптасуы керек. Содан кейiн осы
келтiрiлген барлық стадиялар бойынша сапаны басқаруды қамтамасыз ету ... ... ... және ... қағидалар
қаралады, өнiмнiң жобалық және тәжiрибелiк үлгiлерi құрылады. Құрылымдық-
технологиялық жұмыстар стадиясында өндiрiсте өнiмдердi шығару ... ... ... рөлi ... қатысты, онда нарықты
таңдау және iздеу функциясы, өнiм сапасы талаптарын бекiту, ... ... ... ... ... ... сигментiнде
тұтынушыларға толықтай сипаттама беру жұмыстары қарастырылады. Бұл ақпарат
қажеттi тауар санының шығуы, және сапа ... ... ... ... ... сәйкестiгi үшiн қажет.
Бүгiнде нарықтық экономика жағдайында сапа ... ... ... ... ... ... беруi тиiс:
– тұтынушылардың талаптарын қанағаттандыру;
– қолдану және белгiлеу ... ... ... ... ... ... ... техникалық жағдаймен сәйкестену;
– бәсекеге қабiлеттi баға бойынша тұтынушыға ұсыну;
– өндiрушiге пайда әкелу.
Бұл ... ... ... ... теөникалық
деңгейiнеәкiмшiлiк және адамгершiлiк қарым-қатынасты бақылау, сапасыз
өнiмдердiң шығуын қысқарту және т.б. ... ... ... ... ... ... ... етумен тығыз
байланысты. Сапа жұмысы шығарылған ... ... ... ... ... ... бақылау және т.б.) Өнiм сапасы сапа
жұмысының құраушысын және iзденушiсiн бiлдiредi. Осы ... ... ... ... ... ... 9004 стандартында сапа философиясы сапаны ... ... ... ... керек, ондағы мәселелердi ескеру қажет. Содан кейiн
кәсiпорында сапа туралы ... ... өнiм ... ... ... ... туындайды.
Сол сияқты сапа өндiрiстiң барлық ... ... ... ... көрiнуi мүмкiн.
Пирамиданың негiзi болып өнiм сапасы табылады. Онда кәсiпорынның барлық
қызметi қарастырылады. Жұмыстың сапасы фирманы функционалдаумен ... Бұл ... және ... ... ... талдау, бақылау).
Жоспарлау сапасынан (стратегияны ... ... ... ... ... және т.б.) сапа ... ... ... ... ... бәсекеқабiлеттiлiгi, оның маңызы және
анықтау әдiстерi
Егемендi ел болып, тәуелсiздiгiмiздi алып нарықтық экономикаға
көшуiмiзге байланысты ел ... ... ... ... болды.
Әсiресе елiмiздiң экономикалық өмiрiндегi шаруашылық қатынастар жүйесiндегi
терең әрi ... ... ... ... ... ... ... ене бастады. Ал өз кезегiнде ұйымдық-құқықтық формалардың,
яғни, әртүрлi ... ... ... ... ... ... өнiм өндiруi бәсекеқабiлеттiлiк ұйымдарын одан әрi өрбiте түстi.
Қазiргi ... ... ... үшiн кәсiпорынның
бәсекеқабiлеттiлiгiн арттыру ең ... ... ... ... осы бiр мәселеге көбiрек назар аударады. Ол сату ... ... ... ... ... ... ... стратегияларының басты ажырамас құралына айналды. Осыған
сәйкес ... әрi ... ... бағаларын төмендету арқылы
әрi нарықта бар ... ... ... ... ерекшеленетiн
өнiмдерiн өндiру арқылы бәсекелестердi ығыстыруға және ... ... ... ... ... көпжақты болып, кәсiпорын iс-әрекетiнiң тауар
секiлдi құрамдас бөлiктерiн сондай-ақ оның негiзгi сипаттамалары ... және ... ... ... ... қатысты өлшем, өйткенi ол сату уақыты
мен нарықта бәсекеге түсетiн ұйымдардың салыстырмалы нәтижелерiнде ... ... бұл ... ... мүмкiндiктердiң жиынтығы. Ол бәсекелестiк күрес жағдайында
өзiнiң алып отырған нарықтық ... ... ... ... ... ... 2 жағы бар. Бұлардың бiреуi, оның элементi
және ... ... ... ... ... ... қосымша қызметi
т.б.) және нақты жағдайдағы тауар сату мiндеттерiнiң нақты ... ... бар ... ... ... ... және өзiндiк талғамы
бойынша нарықта бәсекелесушi кәсiпорындардың iшiнен ... ... жеке ... ... ... ... мынандай басты
факторлар әсер етедi:
– өндiрiстiк технологияны жетiлдiру дәрежесi мен ғылыми-техникалық
деңгейi;
– жаңа өнер табулар мен ... ... ... ... сай ... ... ... енгiзу.
Нарықтық қатынастар жағдайында өнiм сапасы ... ең ... ... ... ... ... ... кәсiпорынға тура ... ... ... қайта жөндеудi, материалдар мен шикiзаттарға деген шығындарды
алып келедi.
Өнiмнiң бәсекеқабiлеттiлiгi- тұтынушының ... ... ... ... және оны ... алу мен ... деңгейi бойынша
өнiмнiң баламалы өнiмдерден айырмашылығы сипаттамаларының жиынтығы. Ал ... ең ... ... оның ... ... ... ... экономикалық әдебиеттерде тауардың бәсекеқабiлеттiлiгi және оның
экономикалық, ... ... ... ... ... өте көп ... Өнiмнiң бәсекеқабiлеттiлiгi нарықтың ерекше
шарттарын ... жол ... ... ... және ... ... ... қабiлеттi өнiмдер нарықта өте тез және жеңiл
сатылады. Шын мәнiнде тауар қоғамдық қажеттiлiктi қанағаттандыру ... ... ... ... тобы ... дәмi және
артықшылылығы жөнiнен нарыққа шығарылады, сондықтан бәсекеқабiлеттiлiк
деген түсiнiк әрқашанда нақты. Нарық ... ... ... ... өзiнiң ерекшелiгiнiң жиынтығы сатып алу мен сату актiсiнде
көрiнедi. ... ... ... ... мен тұтынушының
мүдделерiнiң сақталуы негiзiнде тауарлар және ... ... ... ... ... ... толық сәйкестiгiн
бәсекенiң жарамдылығы деп атайды.
Өнiмнiң бәсекеге жарамдылығы ерекше ... ... ... ... ... ... ... Бәсекеге
жарамды өнiм нарықта жеңiл әрi тез сатылады. Әрбiр сатып алушы өзiнiң жеке
мұқтажын ең жоғары қанағаттандыратын ... ғана ... ... ... ... ... салыстырғанда қоғамдық мұқтажына толық сәйкес
келетiн тауарды сатып алады. Сондықтан, ... ... ... ... ... жеке-дара көрсеткiштер пiкiр жиынтығын
құрайды, ол тағы да нарықтың пайда болу ... ... ... ... ... оның ... және құндық
сипаттамасының жиынтығы деп түсiнуге болады. Ол сатып ... ... ... ... ... және ... ... үшiн
тиiмдiлiгi ұқсас тауар бәсекелестер ерекшеленедi.
Бәсекелестiкте жалпы 2 түсiнiктi бөлiп қарастыруға болады:
1. «Кәсiпорынның бәсекеқабiлеттiлiгi»
2. «Тауардың бәсекеқабiлеттiлiгi»
Кәсiпорынның ... бұл ... ... және ... ... ... пайдалану шеберлiгi арқасында
бәсекеге қабiлеттi өнiмдi шығару мүмкiншiлiгi.
Тауардың бәсекеқабiлеттiлiгi- бұл ... үшiн ... ... ... ... ... ... ететiн
тауардың сапалы және құндық ерекшелiктерiнiң жиынтығы.
Тауардың бәсекеқабiлеттiлiгiн анықтау тәжiрибесi тауар ерекшелiктерiнiң
жиынтығы, тұтыну бағасы бойынша және ... ... ... ... ... бәсекемен салыстырмалы талдауда негiзделедi.
Өнiмнiң бәсекеқабiлеттiлiгi ... ... ... ... ... ... ... анықтаудың бiрнеше әдiстерi белгiлi. Олардың
ең көп таралуына байланысты тоқталып өтейiк:
Бiрiншi әдiс. Техникаға бәсекенiң жарамдылығын анықтайтын белгiсi- ... ... ... ... табылады. Ол мынадай формуламен анықталады:
Бт=Бс+Шт
Мұндағы: Б –тұтыну ...... ... – бұл ... ... ... ... нормативтiк мерзiм iшiндегi қызметi).
Тұтынушылар үшiн барлық шығындар 2 ... ... ... бұл ... ... ұзақ уақыт бойы ... ... ... ... сату бағасы. Орнатуға, монтаждауға кеткен
шығындар және т.б. бiруакытта орындалады. Екiншiден, бұл ауыспалы шығындар
өнiмдi ... ... ... қалыптасады, сонымен бiрге пайдалану
шығындары ... ... ... күшi ) ... ... және ... кезiнде iске асырылады.
Заңды тұлғалар үшiн ауыспалы шығындар көлемiн (Ип ) мына формуламен
анықтаймыз:
Ип = ( ЗП+И рем +И мр + А ... ЗП- ... ... ... ... ... мен жылдық еңбекақысы
Ирем – ағымдағы жөндеу және қызмет көрсетуге кеткен
жылдық шығындар.
Имр – ... ... ... ... ... да ... ... жылдық шығын.
А – амортизацияның жылдық мөлшерi.
И пр – басқа да жылдық шығындар.
Тн – қызметтiң нормативтiк мерзiмi.
Өнiмдердiң ескiру мөлшерi ... ... ... ... ... ... бағасында олардың үлесi кеңейедi. Осы ... ... ... ... ... ... Тұтыну
бағасының бiрқалыпты қарқынмен ... ... жету ... ... ... деп аталады. Осы әдiсте ... ... ... ... ... қатыспайды, бiрақ барлығы жанама
түрде ескерiледi (тұтыну және сату бағасында).
Екiншi әдiс. Тауардың бәсекеге қабiлеттiлiгiн ... бұл ... ... ... ... өнiмнiң өзiндiк құны, тауарды сату және оның
сапалық деңгейi. Сөзсiз, бәсекеге ... ... ... ... оны
өндiруге, сатуға кеткен шығындар ең ... ал сапа ... ... ... жоғары болады. Тауар бәсеке сапасының ... ... ... ... құны төмен болса, сол тауар ... ... ... ... ... ... болса, бұл жағдайда
кәсiпорын шығарған өнiм сапасының деңгейiне ғана емес, оны ... ... ... ... да ... қажет.
Үшiншi әдiс. Бұл әдiс техникалық деңгейiн және сату бағасын есепке ала
отырып, бәсекелестiк тауарларды салыстыруға ... Бұл ... ... ... ... ... ... деңгейi және базалық
үлгiлер (тауар) мына формуламен анықталады:
КК = ККэ ККт ... КК- ... ... ... ... эстетико-эргономикалық деңгейiнiң кешендi көрсеткiшi;
ККт- техникалық деңгейдiң кешендi көрсеткiшi;
ККс- көрсеткiш ... ... ... бәсекеқабiлеттiлiк көрсеткiште тауардың және ... ... = КПi / Цi Пкб = КПб / ... Пкi, Пкб – ... және ... ... көрсеткiшi;
КПi, КПб- тауар-эталон және сапа деңгейiнiң кешендi көрсеткiшiнiң
салыстырмалы үлгiсi;
Цi, Цб- тауар-эталон және ... сату ... Пкi > Пкб ... онда ... тауардың
бәсекеқабiлеттiлiгi жоғары болады, егер Пкi < Пкб ... онда ... ... ал егер де Пкi = Пкб яғни тең ... ... ... ... Бұл ... бiр ... салыстырылатын
тауардың тұтыну бағасын емес, сату бағасын ескередi, яғни ... ... ... ... ... ескермейдi.
Төртiншi әдiс. Бұл әдiсте бәсекеқабiлеттiлiк деңгейi ... ... ... ... ... ... ... техникалық параметрден тек сатып алушылар осындай ең жоғары
деңгейде ... ... ... ... ... әрқайсысының
техникалық параметрi, индексi есептеледi, соның негiзiнде әр салыстырылған
өнiм бойынша жинақталған параметрлер индексi (Imn) ... n i=1Ii ... Ii = i ... ... ... ... параметрлердiң салмағы.
Өнiмнiң бәсекелестiк қабiлетiн арттыру механизмi iс-әрекеттiң жиынтық
көрiнiс ретiнде оларды жүзеге асыратын бiрнеше тетiктерге ... ... ... ... ... 4 топқа бөлiп қарастырады.
1) өнiм сапасын арттыру шаралары ... ... сапа ... ... ... қалыптастыру немесе кәсiпорынның сапа жүйесiн
жетiлдiру.
3) өнiмнiң тартымдылығын арттыру немесе ... ... ... өнiмнiң бәсекелестiк қабiлетiн қамтамасыз ету немесе өндiрiстi
мемлекеттiк қолдау. Осы топтағы тетiктердi iске асырудың көптеген бағыт-
бағдары мен жолдарын ашып ... ... (3 ... ... ... ... негiзде ел экономикасын көтеруге зор
мән берiледi. Қазiргi экономикалық ... ... ... ... ... ... ұлғайтуды көздейдi. Бұл елдiң iшкi
ресурстарын ұтымды пайдалануға, экономикасын көтеруге мүмкiндiк бередi және
өндiрiсте ауыл шаруашылығы өнiмдерiн ... ... ... ... ... пайдаланылатын техникаға, жанармайға сұраныс
қалыптасады. Сондықтан ауылдағы кәсiпкершiлiктiң бәсекелiк деңгейiн көтеру
үлкен мақсатты, үлкен талапты қалыптастырады.
2 «Смак» ЖШС кәсіпорнының өнім сапасын ... ... ... ... ... ... талдау
«Смак» ЖШС-гі сүт өнімдерін шығаратын кәсіпорын болып табылады. Бұл
кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... болатын.
Кәсіпорын Қазақстан нарығында сұранысқа ие тамақ өнімдерін шығарады.
Нарыққа шағын ғана зауыттың ену ... осы ... ... ... ... болады. 1998-2001 жылдар
аралығында кәсіпорын жемісті ... ... ... ... ... ... ... құрылған болғандықтан; негізінен олар сүтті
сүт өңдеу зауыттарына өткізумен айналысты. 1999 жылы осы ... ... ... өнім ... ұйғарды, себебі сүт түріндегі шикізат ең
төменгі бағамен өкізілетін еді. Сүт өнімдерін ... үшін ... жылы ... ... ... ... ... құрал-жабдықтарды шикізаттың
жетіспеуінен зауытқа қайтаруға тура ... Осы ... ... ... ... бойынша сүт өнімдерін шығара алмады. Бірақ
кәсіпорын бірден өз өнімдерін тиімді ... ... Ал 2000 жылы ... ... нарыққа арзан тауарларды шығару есебінен ұлғайды. «Смак» ЖШС-
гінде басқару батыс еуропалық мемлекеттер тәжірибесі ... ... ... ... шет ... көп ұқсас болғандықтан
Ұлыбритания компанияларынан бірлесіп қызмет істеу туралы ұсыныстар түсті.
Өзінің ... ... ... үшін ... ... белгіленген жалпы тапсырмаларды, жарѓыдан шыққан ... үшін және ... ... ... ... және заң шығарушылардың қызметіне қайшы келмейтін қызметтерді
жүзеге асыру. Ұйым қызметінің мақсаты ... ... ... ... ... ... үшін, ұйым келесідей
қызметтерді орындайды:
– сүт және сүт ... құю мен ... ... және ... ... ... мен ... құю;
– шикізаттар мен ауыл шаруашылық өнімдерін өткізу және ... ... ... ... ... ... ... заңды және жеке тұлғаларға тауар-аралық, маркетингтік және т.б.
қызмет түрлерін көрсету;
– Өндірістік тауарларды ... үшін ... ... ... мен ... ... ашу;
– жарнамалық және ақпараттық қызметті ұйымдастыру;
– Үзіндік сыртқы экономикалық қызмет;
– Өндірістік- коммерциялық, сатып-сатып алу мен табыс ... ... ... ... заң ... ... рұқсат
етілген және басқа да қызмет түрлері.
Ұйымның жарғылық ... 167670,1 мың тг ... ... ... үшін ... Ұйым ... ... жабу үшін резервтік капитал
құруы тиіс, ал оның сомасы жарғылық капиталдың қосылған ... ... 15 ... тең ... ... ... капитал ұйымның әр жыл сайын
таза ... ... ... ... болады. Кәсіпорынның резервтік
капиталы 25150,5 мың тг ... ал егер ... ... белгілі бір төлем
атқарса, онда біріктірілген жарѓылық капиталдан 15 пайызға ... ... ... ... ... жету ... ұйым ... Ұйым мүшелері болып келесілер табылады:
– Жоғарғы мүше – Серіктестіктің Жалпы Жиналысы;
– Басқару ...... ... ... ...... Бақылау мүшесі – Ревизиялық комиссия;
– Басқарма көмекшісі – ... ... ... ... Президент
сайланады.
«Смак» ЖШС сүт, қаймақ, сүзбе, айран, ряженка, йогурт, балмұздақ,
құймақ және сүт ... ... ... мен нығайуына байланысты, нарық ... ... алып ... жеке ... ... азық ... өндірістік
даму мүмкіншілігі анықталды. Жас кәсіпкерлер ұжымы – азық-түлік өнімдерін
өндірумен айналыса бастады.
Алғашқы болып тізімге майонез бен ... ... ақ ... ... ... күн ... сүт өнім ең ірі ... кіреді. Компания нарық үлесінің 23 % құрайды.
«Смак» ЖШС-нің ... сұт ... ... және сату ... ... баға мен суретті де, әсем ... бар, ... өнім ... ... ... ... кәсіпорынға маркетинг
қызметі енгізілген.
Кез-келген жүйе сияқты маркетингте ... ... ... ... жолдары бар. Кәсіпорындағы маркетинг қызметі коммуникацияға, табысты
ұйымдастыруға, ... ... өнім ... мен сапа жағынан
саясат жүргізуге бағытталған маркетинг қызметі, сапа ... мен ... бір- ... ... ... ... ... әр операциясында
қолданылып, бұйымның пішінін тексеру үшін осы бөлімде 10 жұмысшы жұмыс
істейді.
«Смак» ... ... ... ... ... ... жаңа
тұтынушыларды тартады және іздейді, тауар бағасы мен ерекше қасиеттері
жайлы ақпарат таратады, ... ... ... ... алушылар мен өзінің қызмет ... ... ... ... ... ету. ... агенттерін таңдап болғаннан кейін оларды
оқыту керек. “Смак” ЖШС-нің үміткерлерін оқыту келесідей ... ... ... ... ... ... техникасына үйрету, яғни алдын-ала дайындау, келіссіз ... ... ... ... ... жеке ... ... ол туралы қорытынды жасағанда,
ынталандыру жүйесінде коммуникация жолы ең тиімдісі болып ... ... ... асыру үшін күрделі еңбек дайындығы және ... бір ... ... ... ... ... бар оның ең ... бөлігі болып дайын
өнімді Алматы қаласындағы нарықтарға және дүкендерге тиімді өткізу. Фирма
өзінің дистребьютерлік жүйесі бар, ол ... ... тек ... қаласында
ғана емес сонымен қатар оның шетіне де өткізеді.
Өнімді ... ... ... бағасы оның өзіндік құнына, биржа нарығында
қалыптасқан бағаға және бөлшек саудаға байланысты қойылады. баға ... ... ... ол – ... өнім ... ... бәсекеге
қабілеттілігі.
«Смак» ЖШС өнімі көбінесе әр түрлі жақтар бойынша өткізіледі олар:
1) еркін сауда нарығында және Алматы қаласындағы;
2) облыстардағы сауда ... ... ... ... олар ... ... және ... түрінде беріледі.
«Смак» ЖШС өткізу бөліміне келесілер бағынады:
– 2 менеджер;
– ұсыныс ... 2 ... 5 ... ...... өткізіү бөлімінде сонымен қатар келесілер жұмыс істейді:
– потенциалды клиенттерге өнімді жеткізетін 7 машина жүргізушілер;
– қор меңгерушісі.
Өнім ... ... ... ... ... ... ... Алматы қаласындағы ірі дүкендермен келісім шартқа отырып,
өздерінің өндірген өнімдерін нарыққа шығарады. ... ... ... ... гипермаркеттері және әртүрлі ұсақ дүкендерге ,
базарларға сатуға береді..
Тұтынушылардың ... ... ... ... және ... ... ойластырып, жүзеге асырылып
жатыр. Айқын дәрежелерге жету үшін компания әлеуметтік ... ... ... ... компанияның азық-түлік қатары тұрақты өсуде және өнімдердің
келесі топтары ... ... ... сүт, сүт, ... қаймақ, айран,
сүзбе, ірімшіктер, ұзақ сақталатын сүт, кілегейлер, ... ... ... май, ... сүт ... саясаты әрбір тұтынушыға дара жақын келу болып келеді,
қажеттіліктерін қанағаттандыру оны еске ... ... ... ... ... ... алушылардың талаптарын түсінуіне және келешекте барынша олардың
қажеттіліктерін қанағаттандыруға ұмтылады .
Сауда жүйелері арқылы өнім ... ... ... ... ... ... және өтімнің, өнімге нормативті талаптар
орындай және тиісті өндіріс ... ... ... ЖШС ... ... шығындауына ұмтылады және өнім өзндік
құны төмендеуіне арналған құралдардың және ... ... ... ... мақсаты бәсекеде ең үлкен ... ие болу ... ... философиясы деп мынаны айтуға болады: қол жетерлік және
жоғары ... ... ... ... ... ... және ... немен бәсекешілерде . Фирма нарықта белсенді орны ... ... ... ... ... сүт ... арналған бірыңғай
сауда белгісі) жоғарғы табысқа жетуіне алып ... ... ... жаңа ... және өз ... ... бар өнімдерді
өндіруіне болады.
Болашақтар фирманың өндіретін өнімнің ассортиментінің маңызды анықтау :
... ... ... ... базар , қайсы хабардар болу бәріне өнім түрлеріне;
– маңызды позицияның қайсысы сатып алушыларға әсер етеді.
Компания күшті жақтарымен ... ... өнім сапа мен ... ... қызықтырады;
– дәм сапаның өнім - түрлеріне көбірек көңіл ... ... ... жұмыстар өнімнің өтімділігін арттырады ;
– тұтыну деңгейі өндірістің көлемін арттырады;
– компанияның қаражат жайының тұрақтылығы.
Кәсіпорын қызметі ... ... асып ... ... ... ... арқылы көруге болады, ол 4 - кестеде берілген.
4-кестедегі «Смак» ЖШС-нің берілген кестедегі қызметін талдасақ, ... ... ... ... Өнімді өткізу ол кәсіпорынның шығарылған
өнімінің ең соңғы кезеңі деп айтсақ болады және ол ... үшін ... Бұл ... өткізу жұмсының эффектісі оның цехтерінен, ... ... және тағы ... ... ... ... ... өткізіуден түскен табыс 2008 жылға қарағанда, 2009 жылы
45 548 598 теңге ... 6 657 120 – ... ... ... 177,1 ... кәсіпорын жұмысшының қалай жүріп жатқанын ... ... ... кәсіпорынның қаржылық жұмысы, өндіріс ... ... ... ... денгейін көруге болады. Жалпы алғанда
өнімнің өзіндік құны 2008жылы, 2009 жылға қарағанда 31 969 463 теңгеге өсті
немесе 119,9 % деп ... ...... ... ... өндірістік қызметінің негізгі
технико-экономикалық ... ... ... |2008 ж |2009 ж ... ... ... ... |Тг |38 891 478 |45 548 598 |177,1 |
| ... ... | | | | ... ... өнімнің |Тг |26 645 541 |31 969 463 |119,9 |
| ... құны | | | | ... ... ... ) |Тг |12 245 937 |13 579 135 |110,8 |
| ... | | | | ... ... ... |Тг |9 472 366 |10 989 501 |116,0 ... ... ... |Тг |2 773 571 ... |99,3 |
| ... ... | | | | ... |Негізгі емес |Тг |1 459 801 |1 336 354 |91,5 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... ... |4 233 372 |3 925 988 |92,7 |
| ... | | | | ... ... ... |Тг |2 963 360 ... |92,7 ... ... ... |тг |517 862,3 |502 360,2 |97,0 |
| ... ... құны | | | | ... ... орташа |Адам |67 |84 |125,3 |
| ... саны | | | | ... ... ақы қоры |мың тг |37418,2 |52962,2 |141,5 ... |1 ... ... ... |46540,1 |51320,0 |110,2 |
| ... ... | | | | ... ... ... ... |0,92 |0,94 |102,2 |
| |тг ... шығыны | | | | ... |1 ... ... | Тг |580 470 ... |93,4 |
| ... | | | | ... ... соммасы 2008 жылы 2009 жылмен салыстырғанда 1333198
теңгеге өсті, яғни 110,8 ... ... ... ... ... ... ... шығындар, пайыз
шығындары, курстық ерекшелік ... ... ... ... ... және мұны 2008 ... салыстырғанда 2009 жылы 157 135
теңгеге өсті немесе 116,0 пайызды құрады.
Келесі көрсеткіш - таза ... Бұл ... ... ... таза табыс
соммасына, жиынтық табыс, салық, табыс салығы кіреді. Осы 2009 жылы ... ... ... ... ... - ... ... нәтижелігін көрсететін маңызды
көрсеткіш. Бұл көрсеткіш бір ... ... ... өндіру көлемін
сипаттайды. Ол 2009 жылы -38 225 тенгеге кеміген.
Өндірістегі ... ... ... жылдық құны - бұл көрсеткіш
кәсіпорынның орналасқан жерін, мекемесін ... ... ... және бұлардың қосындысы арқылы негізгі құралдардың орташа
жылдық құнын табу үшін, осы көрсеткіштің бәрін қосып, әр ... жеке – ... ... Бұл көрсеткіш 2009 жылы 502 360,2 тенгені ... ... ... ... ... ... қордың қалыптасуы мен,
техналогиялық саясаттың қалыптасуына байланысты, ал екіншіден- өнімді
шығаруды ұйымдастырумен ... ... ... .
Орташа айлық жалақы 10,2 %-ға өсіп, 2009 жылы 51320,0 тенгені құрады,
сонымен қатар жұмысшылардың саны 2009 ... 2008 ... ... 17
адамға келді.Талдау кезіндегі экономикалық көрсеткіштің жақсаруы тек 2009
жылы ... ... өнім ... ... және ... ... жылдың кері өскеніне байланысты болды.
Басқарудың осындай жағдайында негізгі құралды осы және басқа ... ... ... білу ... Осы ... үшін ... ... қолдануын сипаттап бағалайтын көрсеткіштердің толық жүйесі бар. Соның
ішіндегі ең тиімділері, ол қор сыйымдылығы мен қор ... ... ... ... ... құралдардың орта жылдық құнының
қатынасына тең. Қордағы негізгі капиталды қолдану ... ... ... ... ... ... тұрғандай, өнімнің қор қайтарымдылығы 2008 жылы 75
тг, ал 2009 жылы- 90,6 тенгені құрады. Қор ... ... ... ... ... ... көлемін анықтауға
мүмкіндік береді. Сонымен қатар ... қор ... яғни ... ... неше ... қор ... білу ... сыйымдылығы - ол экономикалық капитал салымымен, оны ұлғайтумен
органикалық ... өте ... ... ... ... қор ... 2009 жылы 2008 ... салыстырғанда өзгеріс
қалды. Кәсіпорындағы 1 жұмысшыға келетін ... ... қоры 2009 жылы ... ... ... 1887,9 ... ... – «Смак» ЖШС-нің негізгі капиталды қолданудың жылжу ... ... ... |2008ж |2009ж ... |% |
| | ... | | |(+,-) | |
|1 ... ... |тг |38891478 |45548598 |6657120 |177,1 |
| ... ... | | | | | |
|2 ... ... |67 |84 |17 |125,3 |
| ... саны | | | | | |
|3 ... ... |мың тг ... ... |-15 502,1|97,0 |
| |орташа жылдық құны | | | | | |
|4 ... ... |16,6 |15,9 |-0,7 |95,8 |
|5 ... ... |85856,2 |94759,4 |8903,2 |100,3 |
| ... ... | | | | |
| ... құны | | | | | |
|6 |Қор ... |тг |75,0 |90,6 |15,6 |120,8 |
|7 |Қор ... |тг |0,01 |0,01 |0 |0 |
|8 ... қарулануы |мың. тг |7729,2 |5841,3 |-1887,9 |75,5 |
|9 ... ... .тг |85965,1 |79875,2 |-6089,9 |92,9 ... өнімділігінің деңгейін бағалау үшін, жалпылама, жеке және
қосымша көрсеткіштер жүйесін ... ... ... көрсеткіштерге 1
жұмысшының орташа жылдық, орташа күндік пен орташа сағаттық өнім ... ... ... күріністегі 1 адамның орташа жылдық ... жеке ...... бір өнім ... ... үшін кеткен
уақыт шығыны (өнімнің еңбек сыйымдылығы) немесе 1 ... ... ... үшін натуралды көріністе белгілі бір өнім ... ... бір ... ... ... ... бір орындалған жұмыс түріне
немесе орындалған жұмыс көлеміне кеткен уақыт ... ... ... ... ... ... , ол 1 жұмысшының орташа жылдық
өнім өндірісі. Оның көлемі, жұмысшылар ... ... ... және ... ... еңбек өнімділігіне байланысты. ... ... ... 6- ... ... 5 - ... ... орташа жылдық өнімділігінің көрсеткіштері
| № |Көрсеткіштер ... |2008 ж |2009 ж ... |
| | ... | | |% |
|1 ... ... ... тг ... ... |177,1 |
| ... | | | | |
|2 ... ... ... |67 |84 |125,3 |
| ... тізімдік саны | | | | |
|3 |Бір ... ... |мың тг ... ... |93,4 |
| ... ... | | | | |
|4 |1 ... істеген |күн |205 |234 |114,1 |
| ... күн саны | | | | |
|5 |1 ... ... ... |1640 |1872 |114,1 |
| ... ... саны | | | | |
|6 ... ... ұзақтығы |Сағат |8 |8 |100 |
|7 |1 ... ... ... |2831,6 |2317,3 |81,8 |
| ... | | | | |
|8 |1 ... сағаттық |Теңге |354 |290 |81,9 |
| ... | | | | ... ... ... ... еңбек өнімділігі мен оның сыбағалы
салмағы көп болған ... ... оның ... ... жұмыс істеушінің
еңбек өнімділігі көп болады. 6- ... ... 1 ... ... ... өнімділігі 2009 жылы 2008 жылмен салыстырғанда 38224,4 ... 6,6 % ... ... ... тізімдік саны 2009 жылы 17
адамға, 25,3 % өсті. Бір жұмысшы үшін орташа ... ... 2009 ... тг, 6,6 % ... ал ... ... ... саны 67-ден 84
адамға дейін өсті және 17 адамға, 1 жұмысшының күндізгі өнімділігі ... 2008 ... ... 514,3 тг ... 1 ... сағаттық
өнімділігі 64 тг, 18,1 % қысқарды.
Кәсіпорынның бәсеке қабілеттілігін біз келесі бөлімде талдаймыз.
2.2 ... ... ... ... ... ... тиімділікке алып келетін маниторлық
ақпараттарға тәуелсіз, көбінесе ол тұрақтылықты ... ... ... бұл келесі күнге қарағанда бүгінгіні жақсы жасауға, ал ертең болса
бүгінгіге қарағанда ... ... ... ... ... ... Тек ... қана, осы үрдістің двигателі болып табылады.Қазіргі
замандағы өнімділік кешеніндегі ... ... ... тек
еңбек шығыны емес , сондай-ақ сапа мен ресурстардың барлығы.
Нарық жағдайындағы ... ... ... экономикалық өсуі
мен дамуы оның бағыттайтын стратегиясының ... ... ... ... потенциалды адам капиталы мен басқа да ... ... ... ... Өндірістің тиімділігі бұл кәсіпорынның тұрақты
экономикалық ... ... ... ... ... ... ... – «Смак» компаниясының айранының көрсеткіштерін қанағаттану /
маңыздылық шкаласы бойынша бағалаған респонденттердің саны
|№ ... ... ... ... ... |жауаптар саны | | |
| | |1 |2 |3 ... 1л |190 |185 |185 |185 |
| Сүт 1л |185 |180 |180 |180 ... 500г |175 |175 |170 |175 ... 200г |165 |160 |160 |162 ... ақ ... |135 |133 |130 |130 ... 250г |120 |110 |110 |110 ... 250г |155 |150 |155 |150 ... сүт |165 |165 |160 |165 ... 1кг |220 |- |- |- ... өлшеу көлемінің маңыздылығын бағалау ... ... ... тең. ... тұтынушылар сұранысына
сәйкестілігін өлшеу үшін, пайыздарда бейнеленген қанағаттану / ... ... ... ... орап өлшеу көлемімен
қанағаттану деңгейі (77/61)*100%’126,2%.
Нарық белсенділігінің ең күрделі және қиын болжауданатын элементтерінің
бірі –баға саясаты. ... ... ... ... ... ... баға ... отырады.
8-ші кестеден «Смак» компаниясы ең арзан, ал басқа компаниялар ... ... ... ... ... тұр. Ең бағалық бәсекелестер
«Фуд ... және ... ... ... тауарлық саясатын оқып үйрену тауарлардың ассортименті
мен талдауды бейнелейді. Алматы ... ... ... ... кәсіпорындардың негізгі өндірістік ассортиментіне ... сүт ... ... ... сүт, ... сүт, ряженка,
қаймақ, ванильмен және кішміш қосылған сүзбелік ірімшік, сүзбе, сары май.
«Адал» фирмасының ассортиментті саясатының ... тек ... ... ... ... оның ... сүт пен ... 2,5% және 3.5%
майлылығы, ал басқа зауыттардың бұл өнімдерді өндірісінің майлылығы 2,5%
ғана, ал «Фуд ... ... қант ... ... ... ... үшін
майсызданған айран шығаруды жүзеге асырады. Компания 0,9 литр және ... ... ... орама қолданалады. Қазірге сүт өнеркәсібінде
республика бойынша лидер болып «Фуд Мастер» компаниясы ... ... ... «Фуд Мастер» компаниясы үшін бірінші өңдейтін сүт зауыты
модерзацияланған және ... ... ... ... ... ... 3% көлемінде өндіріп
отырады. Өзінің өмір сүру уақытында компания жыл ... сүт ... ... 80%-ті ... ... «Фуд Мастер» зауытынан
бөлек өңдейтін кәсіпорындар Шымкент, ... ... ... бар ... ... сүт зауыттары Павлодарда, Ақтөбе мен Атыруда бар. ... ... ... әлемге әйгілі “Тетро-Лаваль”, “Феникс”, “Нимко”
компанияларының технологиялық тораптарымен ... ... ... ... ... табиғи сусын мен йогурт-микс өндірісі бойынша
жобаны іске асырады. Компанияның ... ... ... мен ... ... жоспарлануда. Бүгінгі күнге “Фуд ... ... 35-50 ... сүт ... “Фуд Мастер” шикізат өңдеудің бар
болғаны 70%-нан Қазақстанның 4 облысында Алматы, Ақмола, Жамбыл, ... жеке ... ... аса сүт ... орталықтары жарақтанған
болатын. Әр қызметкер ... ... ... оның ... тұрақты еңбек қызметін, маманды өсу және мансаптың ашылуына
жағдай жасалынады. Енді бір компанияның принципті ерекшелігі ... ... өнім ... ... ... ... ... дайындау мен өндіруді”
барлық кезеңдері мұқият тексеріліп, дүкендер сөресінде ... ... ... ... ИСО- 9000 ... ... ... өзіне
ендірушілердің бірі болып табылады.
8- кесте – Эталон – айранына қатысты ... ... ... ... ... ... |Фуд Мастер |Смак ... ... ... |114,29 |1,75 |34,95 |3,08 ... |111,72 |2,71 |3,49 |3,5 ... |1,023 |0,65 |1,002 |0,88 ... ... ... ... ... мағынасы-
шығынның бірлігіне тұтынушы К бірлік тиімді эффект алады дегенді білдіреді.
Есептеу нәтижесі бойынша компаниялардың бәсеке ... ... ... ... “Адал”-1,002, “Қайсар”-088, “Смак” –
0,65. Бәсеке қабілеттілік деңгейі ... ... ... К1 ол сапа ... ... білдіріп, К1 тауар белгілі нарықта бәсеке ... ... ... Мастер” компаниясының айраны бағалық ... ... ... ... сәйкес келеді. Бірдей ... К ... тең ... сүт ... ... ... өнімдеріне салыстырмалы бәсеке қабілеттілік көрсеткіштері
келтірілген.
Анкета талдауы компаниямен ... сүт ... ... ... ... және ... ... жағдайы
есебімен қамтылу факторларын айқындауға мүмкіндік береді.
9-кеcте – ... ... сүт ... ... ... атауы |Фуд мастер |Смак ... ... ... |0,96 |0,99 |1,05 |0,9 ... |0,97 |0,98 |- |- ... |0,92 |0,93 |1,01 |0,92 ... |0,92 |0,90 |0,98 |0,88 ... |0,87 |- |1,2 |0,85 ... |0,98 |0,93 |0,99 |0,89 ... ... ... ... ... ... ... және
тұтынушылар қанағаттану талдауы респонденттер өнімнің табиғилығы, иісі,
түсі, консистенциясы мен дәмдік қасиеттерін ... ... ... ... ... ... ... жоғарылату “Смак” компаниясының даму стратегиясы
болуы керек, тек ... ғана ол сол ... ... ... ... өз жұмысын
кеңейіп, нарықтағы үлесін жоғарылатады. Тауар бәсекестігі бағалық немесе
сапа бойынша ... ... ... мынадай параметрлер мен анықталынады:
нормативті-техникалық параметрлер-бұл тауардың норма мен ... ... және ... ... ... ... ... Тауардың адамның физикалық
қажеттіліктеріне сәйкес келуі;
эстетикалық параметрлер – дизайн және мода;
бәсекелестерді білу және ... яғни ... ... ... ... ... ... талдау;
бәсекелестердің күшті және әлсіз жақтарын білу.
Жүргізілген талдау бойынша мынадай қорытынды жасауға ... ... ... ие. “Адал” компаниясының бәсеке артықшылығы жоғары
деңгейде ... ... ол ... ... ... және өткізуді
ынталандыру болып табылады. ... ... ... ... ... тұтынушылары үшін қажетті йодты медициналық көрсеткіштің болуы.
10-кесте – ... сүт ... ... ... ... |Фуд ... ... |Қайсар |Смак ... ... | | | | ... | | | | | ... |5 |2 |4 |3 |2 ... | | | | | ... | | | | | ... ... |5 |3 |3 |4 ... ... |3 |5 |4 |4 ... |5 |2 |4 |3 |3 ... | | | | | ... | | | | | ... келуі | | | | | ... және |5 |4 |2 |1 |1 ... | | | | | ... | | | | | ... ... |5 |3 |3 |2 |2 ... ... ... мен ... ... зерттеу “Смак”
компаниясының қызметін тек бір атрибут бойынша жетілдіруге болатынын
көрсетеді. Ол ... ... ... ... ... оның мынадай
көрсеткіштер бойынша ... бар: ... ... ... ... мен
мотивіне ассортименттің сәйкес келуі, өнім ассортиментінің ... ... ... бәсекелестердің қызметін талдайық. “Қайсар”
фирмасы белгілі орташа көрсеткіштерді алады. Барлық ... үш ... тек ... және ... ... ... ғана төмен
баллды қамтиды. “Агропродукт” фирмасы өзінің бәсекелестерінен айырмашылығы
бар. Ол төменгі бағалар-бұл олардың бәсекелестік артықшылығы, сонымен ... ... ... ... ассортиментті қамтиды. Бұл фирма
өнімінің ... ... ... ат қою, ... бұл ... ... бар. Алайда, халықтың төменгі төлем
қабілеттілігінен, “Агропродукт” компаниясы ... ... ... өнiм ... ... ... жолдары
3.1 Кәсіпорында өнім сапасын арттыру жолдарының мүмкіншілігі
Қазақстанның БСҰ-ға өту мерзімі экономиканың ... мен ... ... ... ... бола ... ... мүше болу
Қазақстанның әлемдік экономикалық кеңістікке интеграциялануына және ел
ішіндегі бәсекелестік ... ... ... роль ... ... қатар, Қазақстандық кәсіпорындарды олардың өнімдерінің сапасын
стандарттау және басқару тұрғысында үйлестіру өте ... ... ... ... мен ... бұл өнім істеп шығару мен оның
сапасы бойынша ... ... ... бір жолы және ... ... ... ... бәсекеге даярланудың ең тиімді әдісі ... ... мен ... стандарттау, сертификаттау,
тіркеу және нормативтік құжаттардың міндетті түрде жүзеге ... және ... ... ... отырады. Бұл министрлік 2005-
2008 жылдары ... ... ... ... сәйкестендіруі
тиіс. Өндірісті стандарттау мен сертификаттау экономиканың, ... ... ... ... ... ... етеді, яғни ол
еліміздің индустриялдық дамуының негізі болып табылады.
«Қазақстан Республикасының Индустриялдық-иновациялық даму ... ... ... ... өзгерістер, еліміздің БСҰ-ға кіру
мәселелері осы кезге дейін қалыптасқан ұлттық өлшем бірлігін қамтамасыз ету
жүйесін өзгертуді ... ... Осы ... нормаларын халықаралық
тәжәрибеде қолданылатын нормаларға сәйкес келтіру қажет. Бұл ... ... ... құжаттарды үйлестіру, метрологиялық
қызметтің техникалық негізі- республикалық эталондық базасын дамыту жолымен
жүзеге асырылады.[3]
Қазіргі уақытта, осы ... ... ... ... және ... ... құрамындағы стандарттау, метрология және
сертификаттау жөніндегі комитеті, республика ... ... іске ... ... метрология институты» республикалық
мемлекеттік кәсіпорын және құрамында маман метрологтар жұмыс істейтін
кәсіпорындар мен ... ... ... ... ... ... ішінде заттар мен материялдардың құрамы, стандарттық үлгілердің
уақыты мен жиілігін, ... ... және ... ... ... мамандандырылған қызметтер бар.
Аталған қызметтер мәліметі бойынша, қазіргі кезде жұмыс істеп тұрған
12832 кәсіпорынның тек қана 116-сы ғана ... ... ... ... сапа ... ... Ендігі
бар болғаны 94 кәсіпорын сапа жүйесін енгізуге дайындықтарын жалғастыруда.
Стандарттау, сертификаттау және ... ... ... 13000 ... халықаралық стандарттарға иелік етеді. Оның тек 288 -і, яғни 2,2 ... ... ... ... сай ... Машина жасаумен айналысатын
1400 кәсіпорынның тек қана 14-і ... ... ... ... сапа
жүйесімен сертификатталған. Бұл жағдай машина жасау ... ... ... бере ... ... ... ... құрылыс саласында қазіргі кезде 40 кәсіпорын сапа жүйесімен
сертификатталған болып, бұл салада ... ... ... 2007 жылы ... Республикасының ұлттық стандарттау және
сертификаттау жүйелерін ... ... ... ... ... ... Бағдарламаның негізгі мақсаты ... ... ... шығуына жағдай жасау үшін өзіне
стандарттау, сәйкестікті бағалау, ... ... ... ... мен ... жөніндегі жұмыстарды жетілдіруді қамтитын техникалық
реттеу саласындағы жұмыстардың халықаралық ... ... ... ... ету, сондай-ақ Дүниежүзілік сауда ұйымына
жағдай жасау болып ... ... ... ... ... ... қабілеттілігі
өндірісте сапа менеджменті жүйесінің болуына тікелей байланысты ... ... ... ИСО ... ... сапа ... ... 116 кәсіпорын ғана сертификаттады, олардың ішінде ... тек ... ... 3-4 тен ғана болады.
Сапа менеджменті жүйелерін енгізуге кәсіпорындардың ... ... ... бірі сапа ... саясатын әлсіз
насихаттау мен ғылыми-әдістемелік базаның ... еді. Таяу ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету
үшін кәсіпорындарда сапа менеджменті жүйелерін және ... ... ... мен сертификаттау жөніндегі жұмыстарға мемлекеттік қолдау
қажет.
Қазіргі уақытта жалғастырылуы қажет өнеркәсіптің ... ... 9000 және 14000 ... ИСО ... ... ... туындайтын проблемаларды талдау ... ... ... ... ... бәсекеге қабілетті өнім өндіруге ынталандыру
мақсатында Республикада «Сапа ... ... ... ... ең ... тауарлары» Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... жабдықтау үшін өнімнің, шикізаттың және материалдардың
әлеуетті қауіпті түрлеріне сертификаттық ... ... ... ... ... ... құру және жетілдіру қажет.
Бұдан басқа, республикада халықаралық деңгейде танылған ... ... ... ... ... жоқ. Халықаралық
және өңірлік ұйымдарда мамандарды ... және ... ... ... қажет. Осылайша, қазіргі уақытта қолданыстағы ұлттық
стандарттау және сертификаттау ... ... ... ... ... техникалық кедергілер мен санитарлық және фито-санитарлық
шаралар жөніндегі Дүниежүзілік сауда ... ... ... ... ... ... сауда аймағындағы техникалық кедергілер жөніндегі
келісімдерге сәйкес келтірілмеген.
Төменде проблеманың күшті және әлсіз жақтары берілген.
Күшті ... ... ... жүйесіне өту жөніндегі жұмыстардың бірінші
кезеңін жүргізу;
– республика кәсіпорвндарында сапа менеджменті мен қоршаған ... ... ... ... ... насихаттамен қолдау
жөнінде жұмыстар жүргізі;
– салаларда стандарттау жөніндегі қызметті жандандыру.
Мүмкіндіктер:
– жаңа ... ... мен ... ... жауап
беретін, өнімге, оның өндірілу процестеріне, жұмыстарға және
қызмет көрсетулерге қойылатын ... және ... ... мен қолдану мәселелеріне көзқарасты енгізу:
– мемлекеттік стандарттар қорын ұлғайту, сондай-ақ үйлестірілген
ұлттық стандарттар процестерін арттыру.
Әлсіз жақтары:
... ... ... ... үйлестірудің
төмен проценті;
– Техникалық реттеу саласында біріңғай саясатты құруға кері ... ... ... ... ... ... ... сарапшылардың болмауы;
– Өнімнің жекелеген түрлерінің сапасын бақылау үшін сынақ қоры ... ... ... ... ... қауіптер:
– Әлемдік жаhандандыру процесінің шегінен тыс қалу қатері;
– Ғылым мен техниканың қазіргі уақыттағы талаптарына жауап ... мен ... ... ... ... ... және халықаралық деңгейлерде
ақпаратпен және нормативтік құжаттармен шұғыл ... ... ... Бағдарламаның негізгі іс-шаралары халықаралық ... ... ... ол ... ... ... ... стандарттау
қызметтерін құру;
– Қазақстан Республикасы экономикасының басым ... ... шет ... ... өңірлік және ұлттық
стандарттарын сатып алу,
– Экспортқа шығарылатын ... өнім мен ... ... ... ... ... жүргізу болжанып
отыр.
Кез-келген өнімдерді шығарудан бұрын оны жасаушылар нормативтік және
технологиялық құжаттармен, әдістемелермен және өлшеу, ... ... ... ... ... ЖШС кәсіпорында өнім сапасын жақсартудағы негізгі бағыттар
мен алғышарттар
Өнімнің бәсеке ... ... ... ... ... сипатымен,
сонымен қатар тұтынушы талғамын салыстырып талдауға және индекстік әдіспен
бағаланады. Егер ... ... ... ... ... ... әдісі
қолданылады. Бұл әдіс (дифференциалды) бәсекені қамтамасыз ету мақсатында
тұтынушының тауарды ... ... ... әр бір ... ... етуін
көрсетпейді, тек қана өнім параметірлерінің ... ... ... ... Өнімнің бәсекелік қабілет ... ... ... мен ... ... ... топтық және интегралдық индекстерді
қолданады. Көп жағдайда қолданылатын бұл индекстердің ерекшелігі, ... ... ... ... ... әр бір көрсеткіштерін үлгілі
өнім көрсеткіштерімен салыстыруында. Бұл келесі ... ... Р/С* max. ... Р – ... (өнімнің сапасы); К - ... ... С - ... ... және ... ... шығындар;
Экономикалық параметрлер бойынша көрсеткіштердің топтық есебі ... ... Тэп =3/3э ... 3/3 э – салыстырылып отырған
өнімге және эталонға сәйкес ... ... ... көтеру жолдары:
– өнімнің сапасын арттыру шаралары немесе кәсіпорынның ... ... ... бағасын қалыптастыру немесе кәсіпорынның баға ... ... ... ... ... кәсіпорынның маркетингтік
жүйесін жетілдіру;
– өнімнің бәсекелік қабілетін қамтамасыз ету ... ... ... ... және ... ... ... бәсекелік қабілетін
анықтау үшін келесі формула ұсынылады:
БҚқ ТҚДқ Бб ... ... Бқ ... БҚқ-қарастырылып отырған тауардың бәсекелік қабілет көрсеткіші;
ТҚДқ және ТҚДқ –қарастырылып отырған және ... ... ... ... ... және Бқ – ... отырған және бәсекелес тауардың бағасы;СҰДқ және
СҰДб – салыстырылып отырған тауарлардың сатылуының ұйымдастырлу деңгейін
балмен ... ... ... ... ... 0-ден ... баға ... Егер ТҚД 10-ға тең болса, онда тауардың ... ... ... бұл ... ... ... ... толығымен сәйкес келеді.
БҚД квалиметрия ережелеріне сәйкес, орташаланған геометриялық
шамалар ретінде анықталады.
БҚД= q1 m1* q2 m2 *...* qn ... q2, …, qn – ... ... ... ... ... m2,…, mn – ... қасиеттерінің салыстырмалы маңыздылығының
коэффиценті.
Нарықта тауарды таңдай отырып, сатып алушы тек оның бағасы
мен тұтыну қасиеттеріне ғана ... Ол үшін ... ... ... ... ... де ... Ол негізінен сатуды
ұйымдастыру орны мен уақыты көрсеткіштері.
СҰД = b1 n1* b2 n2 *... *bp ... ...... ... ... ... ... әр
түрлі көрсеткіштердің баллдық бағасы;
n1 n2….np - ... ... ... ... ... маңыздылығының коэффиценті.
Сатып алушы А тауарын және басқа бәсекелестердің тауарларының бәсекелік
қабілет деңгейін, бағасын және сатудың ұйымдастырылу деңгейін ... осы ... ... бір тауарды қалайды.
1.1-ші формуладан бәсекелік қабілетті арттырудың негізгі бағыттары
шығады. Бұл бағыттарды үш ... ... ... ... және ұйымдастыру.
Техникалық бағыт ең алдымен өнімді дайындау технологиясын, ... ... және ... жетілдірумен байланысты.
Экономикалық бағыт бағалық саясатпен тікелей байланысты.
Мұнда мәселе бағаның ... ... ... бәсеке жайлы болады.
Фирмалар кейде нарықта қалу үшін ғана ... ... ... ... де шығынға ұшырайды. Бұл одан да көп шығын болдырмай және уақыт
жеңуге жол ... ... ... ... ұту ... қайта құруға, жаңа
технология енгізуге және шығындарды қысқартуға жорл береді.
Нақты өнімнің бәсекелік қабілет деңгейін арттыру үшін ... сату ... ... ... сапасын және тұтыну қасиеттерін арттырады;
– тауардың сатылуын ... ... ... ... ... ... төмендетуге болады. Өзара байланысты
үрдістердің байланысы келесідей: бағаны төмендету- сату ... ... ... көп ... ... ... өзіндік құнын шартты тұрақты шығындар
есебінен және озық ... ... ... төмендету – пайданы
көбейту.
Нарықта меңгеру мен нығаю саласында ... ... ... ... ұйымдастыру деңгейіне тәуелді, өйткені ... ... ... ... баға ... оның ... дайын өнім өткізуді ынталандыруына, ... ... мен ... ... ... ... ... етеді.
Кәсіпорындағы жұмыстың сапасындағы бәсекелестік күресте ... ... шет ... ... және ... ... ... дәлелдейді. Көптеген фирмалар өздерінің маркетингтік ... ... ... ... Олар маркетингтің формальды
элементтерімен шектеліп қалады. «Шынайы маркетигті» қолданатын ... ... ... ... ... ... өнімді өндіруге қарай
философиясын бағыттаумен ерекшеленеді. ... ... ... және ... ... өнімнің тиімді дайындалуы мен
бәсеке қабілеттілігін арттыруына жағдай жасайды.
Осылайша, маркетигтік жұмыс сапасын өнімнің ... ... ... ... ... ... деп атауға болады, маркетингтік
қызметті ұйымдастыруда ең маңызды сәті ... жете ... ... ... республикамызда азық-түліктік кәсіпорынға маркетигті енгізерде
санасу қажет. Сонымен қатар, біздің кәсіпорындарды ... ... ... ... ... айналдыру үшін бір жылдық емес ... Одан ... әр ... өндірушілік, қаржылық мүмкіндігіне
тәуелді шығаратын өнім түріне маркетингтің қазіргі концепциялық талдауы
кәсіпорынның ... ... ... ... ... бағыттарды
ерекшелуге болды:
– кәсіпорынның қызметіне әсер етуші, ... және ... ... ... ... ... ... тұтынушылардың потенциалды сұранысы мен ... ... ... негізгі қозғалу мүмкіндігі ретінде жарнамалық қызметті
ұйымдастыру, жарнама құраушысы ... ... ... ... мен ... ... түрлерін қолдану;
– азық-түлік өнімдерін өткізудің оптималды әдістері мен ... өнім ... ... ... ... мен ... баға ... жасау, оның тиімділігін тексеру және қажетті жағдайда
жетілдіру;
– нарықтық жаңалық тауар өндіру, ... ... ... ... ... ... ... тиімді ұйымдастырылуы
мысалы "дәл уақытында" жабдықтау жүйесін пайдалану ... ... ... және ... ... ұйымдастыру;
– маркетинг бақылауын ұйымдастыру.
Кәсіпорындардың өндірістік-өткізу ... ... ... ... ... түрі ... табылады, оның бөлек құраушылары
бұрын қолданған, бірақ кешенді тәсілі ... жоқ, ... ... қызмет
өнім сапасына тәуелсіз мемлекетпен кепілдендірілгендіктен, өнімді өткізуді
ескермеді. Нарықтық экономика жағдайында, ... ... ... талаптарын зерттеп, оларды кәсіпорындардың ... ... және ... өндірістік бағдарламаны
және нарықтағы кәсіпорын стратегиясын жасап шығару қажет.
Жоғарыда жүргізілген зерттеулер, маркетингтік қызметтермен ... ... ... ... ... стратегиясы мен
ұстанымын, оның тауарлық, бағалық, өткізу және коммуникациялық саясатын
біріктіретін кәсіпорындардың ... ... ұзақ ... ... және орта мерзімді жоспарын жасаудың негізі болып табылады.
Өнімдердің бәсеке қабілеттілігі оны шығарушы ... ... де ... осы ... оған қол ... ... мемлекет деңгейінде де, кәсіпорын деңгейінде де құрылуы керек.
Мемлекет ... ... ... механизмнің қызметі ең
біріншіден, қаржы-несие және ... ... ... ... ... біздің ойымызша келесі бағыттар бойынша ... ... ... ... ... ... несие ұсынысы;
– несиенің жаңа нысандарының дамуы.
Қазақстанда экономиканы одан әрі ... ... ... ... басты басымдылығы болып қалуда,
ал экономикалық өсудің максималды жоғары қарқынына жету - ... ... ... Осы ... ... тарапынан экономиканы максималды
либерализациялау және инфрақұрылымды құру жөніндегі оңтайлы істерді
белсенді ... ... ... ... жұмысты орындау барысында біз сапаның өнімнің бәсекелік
қабілеті мен өндіріс ... ... әсер ... көз ... ... әр ... факторлардың жүйелі айқындалуын көрсететін ... ... ... Бұл ... ... құрамын және сипаттамаларын
білдіреді.
Өнім сапасын арттыру стратегиясын дайындауда ... ... ... ... ... жөн. ... сапасын
көтеру стратегиясы элементтерінің бірі болып сериясы 9000 ИСО халықаралық
стандарттарының негізінде құрылуы қажет сапаны ... ... ... ... көтеру стратегиясын жүзеге асырудағы кері байланысының
маңызды элементі болып олардың сертификациялануы табылады. ... ... ... және ... ... ... сертификациялау
орталықтарын жарнамалау жұмыстарын жандандыру қажеттілігі туындайды.
Курстық жұмысты орындау барысында біз ... ... ішкі және ... ... ... әсер ... анықтадық. Сыртқы факторлар ішкі
факторлар секілді өндірілетін өнім көлеміне тікелей әсер ... ... ... ... ... талаптарға сай болулары керек:
– өндіріс тиімділігінің жоспарлы өсуіне септесуі;
– қазіргі заман ғылымы мен ... ... және ... ... ... ілгерілеудің негізгі бағыттарын
ескеруі;
– тұрақты ... ... ... ... барлық ерекшеліктерін сипаттауы;
– бағытталуына қарай белгілі бір сұранысты қанағаттандыруы;
Кәсіпкерлік ... ... ... - ... ... ... сонымен қатар өндіріс шығындарын төмендетудің
ең ... ... ... ... ... ... барысында статистикалық, ақпараттық және
т.б.мәліметтерді, шетелдік және отандық ... ... ... ... отырып сапаны басқару мен сапаны көтерудің теориялық
мәніне толық сипаттамлар ... ... ... ... бірқатар талдаулар жасалынды. Негізінен бұл зерттеулер мен
талдауларда: кәсіпорынның қаржылық-экономикалық жағдайын анықтау, ... ... ... ... ... ... салыстырылып
маркетингтік талдаулар (анкеталық сұраулар жүргізу, эксперттік баға ... ... ... ... ... сапасын, жағымдылық қасиеттерін,
бәсекелік қабілетін және т.б.анықтау; кәсіпорынның ... түрі мен ... ... ... және ... өнім ... ... (ҚР МемСТ-
на сәйкестігін) сонымен қатар ҚР-ның Президентімен және ... ... ... ... тәртібімен танысу қарастырылды.
БСҰ-на мүше болу қарсаңында жүргізіліп жатқан жұмыстар мен ... де ... тыс ... жоқ. ... ... арттыру жолында бір-
бірімен сабақтас әр сала кәсіпорындарының тізбектелген жүйесін құру мен ... ... ... ... ... үшін қай саланың қай
жағынан қолдауды қажет ететіндігі анықталып, ұсыныстар жасалды.
Кәсіпорында өндірілетін өнімнің сапасын ... ... ... ... өндірістің қызметін әлеуметтік және экономикалық ұйымдастыру
жұмыстары мен ... ... ... талабына сай инновациялық
жетістіктерді енгізу екенін ескеру ... ... ауыл ... ... ... мамандардың жетіспейтіндігі, мұндағы жұмыскерлер
жалақысының қала жұмыскерлерімен салыстырғанда 3 есеге дейін ... ... ... ... университет қабырғасынан жаңа түлеп ұшқан
жас мамандардың ауыл шаруашылығына аса қызығушылық ... ... ... ... экономикалық тұрғыдан ... ... ауыл ... ... техника, құрал-
жабдықтарының 70 пайызға жуығы бәсеке қабілетті өнім өндіруге ... күн ... ... ал ... ... өнім өндіруге заман талабына
сай жаңа құрал-жабдық қана емес сәйкес материалдар мен ... ... шарт ... ... ... Осы ... ... ала отырып
Курстық жұмыстың 3-тарауының 1-бөлімшесінде өнімнің сапасын көтерудегі
инновация және маркетингтік жүйені ... ... ... қол ... яғни ауыл ... кәсіпорындарына белгілі мөлшерде қаржы-
қаражатты шоғырландыру (ұсақ серіктестіктерден ... ірі ... ... ... ... ... ... шығару) арқылы
қазіргі заманғы соңғы ғылыми жетістіктерге, жаңа техника, ... ... ... ... ... (тарту) арқылы бұл саланың
экономикалық деңгейін толық бәсекелестік күреске дайындауға болатындығына
сеніміміз мол.
Жалпы алғанда ... ... ... ... Қазақстандық қана емес,
сонымен қатар әлемдік статистикалық ақпараттарға сүйене отырып өнімнің
(тауардың) сапасын көтеру ... кең ... ... ... ... Өйткені өнімнің сапалылық ... ... ... ... бойлап, тәжірибе жүзінде тексерулер, маркетингтік
талдаулар, Қазақстан Республикасының басқа да ... ... ... ... қызметпен айналысатын Алматы қаласының кәсіпорындары
туралы мәліметтерге қаныққандық Курстық жұмыстың ... ... ... ... ... ... М.М. ... к завоеванию рынка» Учебн. пособие //
КазЭУ. Алматы. Экономика. 2003 ... ... ... ... Республикасының индустриалды-
инновациялық даму стратегиясы. Қазақстан Республикасының.Президенті
және Үкіметінің актілер жинағы
3. Ерімбетов И.Р. «Сапаны жақсарту стандарттан басталады» // ... 2007, 27 ... 2004, ... Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі стратегиялық даму
жоспары. ҚР-ның Президентінің үкімімен 2003 жылдың 4 желтоқсанында
расталған, №735, ... ... ... МО ... ... ... ... и сертификации,
«Проблемы и перспективы управления качеством в Республике Казахстан» :
Алматы, 2007г.
6. ҚР-ның Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Қазақстан өз
дамуындағы жаңа ... ... ... ... ... барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясы» ,
«Егемен Қазақстан» 2008, 2 наурыз.
7. «Стандарттау мен сертификаттау туралы» ... Заңы // ... // 1993, 17 ... Нұрпейісова А.С. Кластерлік талдау – микродеңгейде бәсекелік ... ... // ... ... ... 2007, №3, 72-76 ... Узун А. Өнім даярлау стандарттары мен сертификаттары инновациялық
менеджменттің негізі ретінде // Ізденіс 2007 жыл №2, 262-264 ... ... Д.А. ... опыт ... ... ... // Транзитная экономика 2007год. № 5
11. Ибрагимов С.Р.Сертификация ИСО 9001- это вполне ... // ... ... ... ... ... Ж.К. «Качество, конкурентноспособность продукции и
ценообразование // Вестник КазЭУ 2005, №4, с. 8-13.
13. Дулатов Б.Н. ИСО 9000- ... ... ... ... ... ... и налоги 2007 год, №11.
14. Ж.Е Басовский . «Управление качеством» Учебник. Москва. 2004г.
15. Азгальдов Г.Г. Теория и практика ... ... ...... ... Огвоздин В.Ю. Управление качеством: основы теории и практики. учебн.
пособие. Москва. 1999 год. 160 стр.
17. Сағадиев Ж, Смағұлов А, Барақбаев Б, ... А. ... ... ... ... Б.А. Уровень качества. Социально- экономические вопросы оценки
качества и защита потребителя.-М.: Изд-во стандартов, 2004.
19. Ряполов А.Ф. Сертификация. Методология и ... М.: ... ... ... С. «Құрылыс экономикасы» Алматы 2005ж
21. Каренов Р.С. Терминология рыночной экономики и бизнеса. Алматы: Гылым,
1994
22. ... Б.М., ... И.Я., ... С.Б. ... ... ... ... Южно-Уральское кн. изд-во, 2003
23. Трубилин А. Конкурентоспособность – главный фактор эффектив-ности
производства // АПК: экономика, управление, 2004.
24. Шувалов А.И. ... ... ... ... ... ... и конкурентоспособность. М: Знание, 2005.
25. Сергеев И.В. Экономика предприятия. Издание 2-е, перер. и доп. М:
Финансы и ... ... ... И.Н. ... и ... ... дело. М:
Внешторгиздат, 2002.
27. Белый Е., Барашков С. Конкурентоспособность и качество продукции: два
уровня управления // ... 2005, ... ... Н.К., Саханова А.Н. и др. Государство и бизнес. Менеджмент
государственного сектора. Книга 1-4. Учебник. ... ... ... "О вступлении Казахстана в ВТО" С.Туржанов - директор Департамента
малого бизнеса Аппарата Акима г.Алматы. «Казахстанская ... // ... 23 ... ... Президента» // «Казахстанская правда» // №13, 2007, 31 марта.
31. Маркетинг: Учебник /А.Н. Романов, Ю.Ю. ... СА. ... др.: Под ред. А.Н. ... — М.: ... и ... ЮНИТИ, 1996
32. Юданов А.Ю. Конкуренция: теория и практика: Учебное пособие; 2-е
изд.,с испр. и доп. — М.: Ассоциация авторов и ... ... ... "Менеджмент систем качества", Учебное пособие/ М.Г. Круглов, С.К.
Сергеев, В.А. Такташов и др.: ИПК Издательство ... ... ... ... РК ... и акимам».// Астана. 31 января.
КАЗИНФОРМ.
35. Ильенкова С.Д., Гохберг Л.М., Ягудин С.Ю. и др. ... ... М.; Изд. ... и ... ЮНИТИ, 1997
Ақпараттық Интернет сайттары www.standard.ru, www.marketingmix.ru,
www.beermarket.ru, www.minagri.kz.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 39 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның бәсеке қабілеттілігін жетілдіру жолдары67 бет
Кәсіпорынның сыртқы ортасы - «Смак» ЖШС9 бет
Нарық жағдайында кәсіпорын көрсеткіштерін жоспарлауды ұйымдастыру67 бет
«АБДИ» компаниясының қаржысын басқаруды талдау және оның тиімділігін арттырудың кейбір жолдарын ұсыну77 бет
«АДМА» ЖШС»кәсіпорнының қаржылық- экономикалық көрсеткіштері. Іс-тәжірибе есебі47 бет
«Маңғыстаумұнайгаз» акционерлік қоғамы энергетикалық кәсіпорнының шаруашылық қызметін басқаруды талдау31 бет
«Мұнай кенорынды игеруге және пайдалануға салынған ақша қаражаттарының тиімділігін талдау»8 бет
«Нюрнберг қайшысы» типті жүк көтергіш механиздердің тиімділігін талдау20 бет
«Приречное» ЖШС-тің кәсіпорнының қысқаша сипаттамасы31 бет
«Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпкерліктің дамуы және тиімділігін арттыру» (ЖШС «АРЫС» мысалында )77 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь