Мектепте тарихты оқытудың әдістемесі – педагогикалық пән

Мазмұны.

1.Мектепте тарихты оқыту әдістемесі пәні.
2. Мектепте тарихты оқыту әдістемесі пәнінің міндеттері мен негізгі факторлары.
3. Мектепте тарихты оқытудағы әдістеменің орны мен ролі.
Мектепте тарихты оқыту әдістемесі пәні

Әдістеме дегеніміз – методика. «Методика» сөзі ежелгі грек тілінен аударғ дегеніміз – методика. «Методика» сөзі ежелгі грек тілінен аударғанда – «таным тәсілі», «зерттеу жолы» деген ұғымдарды береді. Әдіс дегеніміз – нақты міндетті шешудің, әлдебір мақсатқа жетудің тәсілі. Сонда, әдістеме бұл жиынтығы, кешені. Тарихты оқыту әдістемесі – тарихты оқытудың міндеттері, мазмұны және әдіс-тәсілдері туралы педагогикалық ғылымдарының бір саласы. Ол тиімділігі мен сапасын арттыру мақсатында тарихты оқыту процесінің заңдылығын зерттеу және оқып-үйренуге арналады. Сонымен әдістеме оқу процесін ұйымдастыру мен оның негізгі факторларын жетілдіруге бағытталады.
ХХ ғасыр басындағы көрнекті әдіскер К.А.Иванов әдістеменің маңызды міндеттері деп сол ғылымды оқу пәні ретінде жақсы жолға қоюға алып баратын оқытудың айқындау, бағалау, бейнелеу тәсілдерін атайды. Әдістеме тарихты қалай оқыту мәселесін қарастырады және зертттейді.
Осылайша әдістеме пәні – педагогикалық процесс, мұғалімнің тарихты оқытуы, оқушының тарихты оқуы. Ал әдістеменің нысанасы – оқытудың әдістері, мазмұны, ұйымдастырылуы және түрлері.
Тарихты оқыту - өзара байланыста және үнемі қозғалыста болатын құрауыштардың басын біріктіретін өте күрделі процесс. Ол оқыту мақсаты – оның мазмұны – білім беру және оны игеруге басшылық жасау – оқушылардың оқу әрекеті – оқыту нәтежиесі деген тізбекті құрайды. Оқыту процесіндегі қозғалыс оның ішкі қайшылықтарын жою барысында іске асады. Ол қайшылықтар жоспарластырылған және қолданылған оқыту құралдары мен әдістерінің арасында пайда болады.
Тарихты оқыту процесінің диалектикалығы сияқты әдістемені оқып-үйрену де үнемі даму үстінде болады. Тарихты оқыту әдістемесі қоғам алдында тұрған жас ұрпақты тәрбиелеудің кешенді міндеттерін іске асыруға қызмет жасайды.
Тарихты оқыту әдістемесі тарих ғылымдарымен бірге философия, әлеуметтану, мәдениеттану, педагогика, психология, дидактика талаптары логика сияқты ғылым салаларымен тығыз байланыста дамиды. Бұл салалардың материалдарын пайдалану шығармашылық сипат алады, өйткені әдістеме пәні оларды тарихты оқыту процесін жетілдіру мақсатында қорытып, жаңартып пайдаланады.
Мұғалім мен оқушының оқу процесі күрделі және көп қырлы болып келеді. Оның тиімділігі оқушы әрекетінің сипатымен айқындалады. Мұғалым өз пәнін қаншалықты жетік білгенімен оқушылардың қызығушылығын оятып, шығармашылық әрекетін ұйымдастыра алмаса, айтарлықтай табысқа жете алмайды.
Өмірде нашар мұғалімдерді көп кездестірмей, олардың пайда болуы өз пәнін жетік білмеуіне байланысты емес, ең бастысы олар өз білімдерін өзгелерге оңай жолмен түсіндіре алмайды. Өйткені, олар оқушыларға тарихи материалды баяндаудың әдістемелік негіздерімен таныс емес, тіпті пәннің әдістемесінен жеткілікті хабары жоқ. Сондықтан пәннің әдістемесін не үшін оқытамын? Қалай оқытамын? Немен оқытамын? Деген сұрақтар таныс емес, тіпті пәннің әдістемесінен жеткілікті хабары жоқ. Сондықтан пәннің әдістемесін не үшін оқытамын? Қалай оқытамын? Немен оқытамын? Деген сұрақтарға жауап тақырыпта басты назарда болуы тиіс.
        
        Мектепте тарихты оқытудың әдістемесі – педагогикалық пән
Мазмұны.
1.Мектепте тарихты оқыту ... ... ... ... ... ... ... міндеттері мен негізгі
факторлары.
3. Мектепте тарихты оқытудағы әдістеменің орны мен ролі.
Мектепте тарихты оқыту әдістемесі ... ...... ... сөзі ... грек ... ... – методика. «Методика» сөзі ежелгі грек тілінен аударғанда
... ... ... ... деген ұғымдарды береді. Әдіс дегеніміз –
нақты міндетті шешудің, әлдебір мақсатқа ... ... ... ... ... ... Тарихты оқыту әдістемесі – тарихты ... ... және ... туралы педагогикалық ғылымдарының
бір саласы. Ол тиімділігі мен ... ... ... тарихты оқыту
процесінің заңдылығын зерттеу және оқып-үйренуге арналады. Сонымен әдістеме
оқу процесін ... мен оның ... ... жетілдіруге
бағытталады.
ХХ ғасыр басындағы көрнекті әдіскер К.А.Иванов әдістеменің ... деп сол ... оқу пәні ... ... жолға қоюға алып баратын
оқытудың айқындау, бағалау, бейнелеу тәсілдерін атайды. Әдістеме тарихты
қалай оқыту ... ... және ... ... пәні – ... ... мұғалімнің тарихты
оқытуы, оқушының тарихты оқуы. Ал әдістеменің нысанасы – оқытудың әдістері,
мазмұны, ұйымдастырылуы және ... ... - ... ... және ... ... болатын
құрауыштардың басын біріктіретін өте күрделі процесс. Ол оқыту мақсаты –
оның ...... беру және оны ... ... ... – оқушылардың оқу
әрекеті – оқыту нәтежиесі деген тізбекті құрайды. ... ... оның ішкі ... жою барысында іске асады. Ол қайшылықтар
жоспарластырылған және қолданылған оқыту құралдары мен әдістерінің ... ... ... ... диалектикалығы сияқты әдістемені оқып-үйрену
де үнемі даму үстінде болады. Тарихты оқыту әдістемесі қоғам алдында тұрған
жас ұрпақты ... ... ... іске ... ... ... ... әдістемесі тарих ... ... ... ... ... ... ... талаптары
логика сияқты ғылым салаларымен тығыз байланыста дамиды. Бұл салалардың
материалдарын пайдалану шығармашылық ... ... ... әдістеме пәні
оларды тарихты оқыту процесін жетілдіру мақсатында қорытып, ... мен ... оқу ... ... және көп қырлы болып келеді.
Оның тиімділігі оқушы әрекетінің сипатымен айқындалады. ... өз ... ... ... оқушылардың қызығушылығын оятып, шығармашылық
әрекетін ұйымдастыра алмаса, айтарлықтай табысқа жете алмайды.
Өмірде ... ... көп ... ... пайда болуы өз
пәнін жетік ... ... ... ең ... олар өз ... оңай ... түсіндіре алмайды. Өйткені, олар оқушыларға тарихи
материалды баяндаудың ... ... ... ... ... пәннің
әдістемесінен жеткілікті хабары жоқ. Сондықтан пәннің ... не ... ... ... ... ... Деген сұрақтар таныс емес, тіпті
пәннің әдістемесінен жеткілікті хабары жоқ. Сондықтан пәннің ... ... ... ... ... Немен оқытамын? Деген сұрақтарға жауап
тақырыпта басты назарда болуы тиіс.
Мектепте тарихты оқыту әдістемесі ... ... мен ... ... ... ... мына ... жауаптарына
байланысты:
- мемлекет пен қоғам белгілеген мақсаттар;
- стандарт пен бағдарламаларда ... ... ... ... ... білімнің мазмұны мен құрылымы;
- оқыту процесінің ғылыми-әдістемелік ұйымдастырылуы (оқыту мен
оқудың түрларі, әдістері мен ... ... ... ... ... ... ... нәтежиелерәмен айқындалады.
1. Тарихты оқытудың мақсаттары мемлекет дамуының әр түрлі кезеңдерінде
өзгеріп отырды. ... ... ... мектептерде таризты
оқытуда көптеген обьективтік жетістіктер ... ... ... ... ... астамшылдық басым
болды. Қазақстандағы мектептердің өзінде Қазақстан тарихына қатысты
мәселелер оқытылмады. Кеңестік кезеңдң ... ... ... аталған саяси белгілер коммунистік, таптық сипат алды.
Дегенмен Қазақстан тарихы жеке пән ... оқу ... ... ... Ол кезеңдегі тарих ... ... ... ... коммунистік идеяларға
бағытталды.
Қазіргі кезеңде тарихи білім берудің мақсаттары ... ... ... ежелгі дәуірден бүгінгі күнге дейінгі адамзаттың тарихи
даму жолы туралы тарихи білімдерді игеруі;
- тарихи білім негізінде оқиғалар мен ... ... ... ... алу қабілетін дамыту;
- отансүйгіштік, тарихи ... ... ... ... құндылық бағдарлары мен көзқарасын қалыптастыру;
- халықтардың тарихы мен мәдениетіне қызығушылық пен құрметін дамыту.
Қазіргі ... ... ... ... ... одан әрі
жалғасуда. Соған сәйкес мынадай міндеттерді атауға болады.
- ұлттық және жалпыадамзаттық құндылықтарды құрметтейтін, табиғаттың
мәдениеттің және ... ... ... ... ... ... ... азамат тәрбиелеу;
- оқушыларды қоғам мен адамзаттың ежелгісімен, бүгінімен таныстырып,
оларды өткен бабалардың әлеуметтік, адамгершілік тәлім-тәрбиесін
ұғынуға ... ... ... кіріккен және жетілдіруге ұмтылытын ... ... ... және әлемдік мәдениетке кіріктіруге бейімдеу;
- әр түрлі көзқарастар жүйесін есепке ала ... ... мен ... ... таңдау құқын қорғауын қамтамасыз
ету, гуманистік және демократиялық құндылықтарға ... ... ... мен ... ... ... ойдағы жаңа
мағлұматтарды өз позициясы тұрғысынан сын көзімен ... ... ... ... оқытудың негізгі факторлары оқу процесінде кешенді түрде
жүйемен іске асады. Жүйе дегенміз - ... ... ... ... ... ... ... құрайтын бөліктердің
жиынтығы. Оқу факторларының ішкі тұтастық қасиеті оқыту ... ... ... оның ... ... жол ашады.
2. Мектепте тарихты оқытудың мазмұны тарих ғылымының дамуы барысында
өзгеріп отырады. ... ... және ... ... ... фактілері мен құбылыстарын таңдауға; теориялық жинақтау
мен анықтамалар қалыптастыруға көмектеседі. ... ... ... ... тарихтың мазмұны мемлекеттік стандарт, бағдарлама,
оқулық түрінде көрініс табады. ... ол ... ... тыс және мектептен тыс оқу түрлерін қамтитын оқытуды
ұйымдастырудың белгілі бір ... ... ... ... ... тәсілдері) әртүрлі болуы мүмкін. Мысалы, сөздік,
баспа-қолжазбалық (мәтінмен жұмыс). ... ... ... ... мәні қалай оқыту керек деген сұраққа жауап ... мен ... ... екі ... әрекетін айқандайды. Жақсы
жолға қойылған оқытудың әдістемесі оқушылардың ... ... ... ... ... ғылыми көзқарас пен сенімді қалыптастырып,
дамытуда тиімді нәтиже береді.
Әдіс, тәсілдар мен оқытудың түрлері (жалпысыныптық, ... ... ... ... ... ... ... үстінде мұғалім әрекеті мен оқушының оқу
құралдары тығыз байланысты. Оқу жұмысының құралдарына оқу процесін
қамтамасыз ... ... ... ... ... ... карта, оқу
картиналары, диафильм т.б. сияқты заттарды жатқызамыз.
Оқу материалы мазмұнының, тиісті оқыту әдістемесінің ұйымдастырылуы
және оқушылардың тарымдық ... ... ... ... ... ... қол жеткізеді.
4. Оқушылардың танымдық мүмкіндіктері оқушының жасына және соған
сәйкес тарихи білім мен ... ... ... ... байланысты.
Тарихи танымға ұмтылуға күш жұмсау тұлғанаң ойлауын, қиялын, ерік-
жігерін және сезімдік ... ... ... ... Оқу процесінде оқушылардық тарихи білімді меңгеру және
қолдану қабілеті дамиды.
Қабілеттілік дененіміз не? Ол тарихты оқып ... ... ... болатын тұлғаның дербес ерекшеліктері. Ол ... ... мен ... тез, ... және оңай ... ... ... алға қойған мақсаттарды іске асырумен тікелей
байланысты. Ол ... қол ... ... мен дағдысының,
олардың интеллектуалдық, эмоциялық және ерік-жігерінің деңгейін
танытады. ... ... және ... ең ... ... ... ... анықтап, қалыптасқан мәселені шешуде
қажетті білімді қолдана алудан көрінеді.
Оқыту нәтежиелері мына деңгеймен өлшенеді: 1) 5-11 сыныптардағы ... бір ... ... сабақта немесе бөлімдегі, тараудағы,
курстағы, бүкіл курстағы алған тарихи білім; 2) ... ... 3) ... ... ... ... тәрбиелеу; 4)
оқушылардың танымдық мүмкіндіктерін дамыту. Осылайша оқыту нәтежиелері
алға қойған мақсаттың орындалғанын немесе тек сөз ... ... ... ... сапасы тест көмегімен бағалануда. Оның есесіне
оқушылардың алған білімдерінің практикалық ... ... ... ... аз қолдануда. Тарих сабақтарында ... ... ... ... және құжаттарды зерттейтін
зертханалық сабақтар жүргізумен тікелей байланысты. Оқушылар сабақтан
бос уақытында мұражай мен ... ... ... ... ... ... дайындауы да тарихи білімін бағалаудың өлшемі
болуы ... ... ... ... орны мен ... ... мектептегі тарих пәнінің мұғалімі, студент үшін
- Белгілі бір жастағы оқушылардың тарих пәне ... ... ... ... ... ... курс, бөлім және тақырып бойынша оқытудың мақсатын
нақтылауға;
- Оқу процесінің ... ... ... ... ... ... нақтылауға;
- Оқыту мазмұнын қолданылатын әдістер және ... ... ... ... және тірек сигналдарды қолданып,
конспект дайындауға;
- Оқытудың барынша тиімді әдістері, ... мен ... ... ... ... болжап, педагогикалық әрекетке
түзету енгізіп отыруға мүмкіндік беруімен бағаланады.
Тарихты ... ... өзге ... әсіресе оқытудың
мазмұнын талдап жасайтын базалық тарих ғылымымен тығыз байланысты.
Әдістеменің мақсаты – ... ... ... мәліметтерін таңдап
алып, оны дидактикалық өңдеуден өткізіп, бейімдеп, мектеп курсының
мазмұнына енгізу.
Таңдап алу ... ... ... ... ... Оларды анықтауда психология ғылымының жетістіктеріне
сүйенеміз. Бұл ... ... ... мен ... әрекетінің
ерекшеліктерін ашуға көмектеседі. Оның үстіне тарихты оқыту процесіне
талдау жасағанда бірқатар психологиялық және педагогикалық ... де ... ... пәні оқытудық бір саласы ретінде
педагогикамен байланысты. ...... ... зерттеуге де
нақты тарихи мазмұн береді.
Ғылыми зеттеу әдістері деп зерттеудің педагогикалық ... ... ... ... ... мақсаты,
міндеттері мен болжамын анықтауды айтамыз. ... ... Сөзі ... ... ... ... Мұндай
тәжірибелер белгілі бір оқытудың факторы және жағдайының әрекеті
нәтежиесінде пайда болады.
Педагогикалық бақылау – оқу ... ... ... ... ... зерттеу дегенді білдіреді. Зерттеуші тарих
сабақтарына қатысып, оны талдайды, оқушыларға ... қою мен ... ... ашық ... хабарламаларын тексеріп, пән
бірлестіктерінің озат тәжірибені жинақтаған материалдармен танысады.
Қалыптастырушы эксперимент тәжірибе жасаушының оқу ... ... ... ... эксперименттің міндетті құрамы –
дәлелге негізделген, бірақ міндетті түрде ... ... ... ... ... болмақ. Болжал мына сұлба ... оң ... қол ... бола ма, егер: а) мазмұнды,
материалды баяндаудың жаңа тәсілін қолданса, б) таным әрекетін басқаша
ұйымдастырса. Болжал іс ... ... ... мен ... ... жасаушы ең алдымен ... ... ... сай ... ... ... содан кейін оның
тиімділігін оқыту барысында тексереді.
Қайталау мен бекіту сұрақтары
1. Тарихты оқыту ... ... ... ол ... айналысады?
2. Мектепте тарихты оқытудың ең басты қандай ... ... атай ... ... тат оқыту әдістемесінің маңызы неде?
Өзіндік жұмыстардың (курс, бақылау, реферат, баяндама) тақырыптары
1. Мектепте тарихты оқыту әдістемесі пәнінің педагогикалық ... ... ... ... әдістемесінің ерекшеліктері
3. Тарихты оқыту әдістемесінің негізгі әдіс-тәсілдері.
2-дәрісбаян
ХХ ғасырдағы ... ... ... пәні
Мазмұны
1. ХХ ғасыр басындағы тарихи білім беру.
2. 1917-1930 жылдардың басында мектептердегі тарихи білім беру.
3. Тарихтың дербес курстарының енгізілуі (30-жылдардың басы – ... және ... ... беру ... ... ... ... тарихи білім берідің теориясы мен ... ... ... ... ... ... ... беру
ХХ ғасыр басында педагоктар тарихи білім беру ісінде ... ... бөле ... Олар ... ... ... дербес
танымдық әрекетін ынталандырып, олардың бойында білімге деген қажеттілікті
қалыптастыруға бағыттауға тырысты. ... ... бұл ... ... ... оқушылардың реферат пен баяндама жайындау жұмысынан;
үшіншілері – тарихи дереккөздерін пайдаланудан ... Ал ... ... ... ... ... ... оқыту барысында оқушылардың санасында нақты ... ... ... Ол үшін ... мен ... ... кітаптары пайдаланылды. Саяхаттық жұмыс оқыту процесінің ажырамас
бөлігіне айналды, тарих ... ... ... ... ... ... арқылы оқушылардың бойында дербес жұмыс істей алу дағдысын
қалыптастыруға көп көңіл білінді.
Осы кезеңде сұрақ және жоспар ... кең ... ... ... ... үй ... ... беретін еді. Үйде де, сыныпта да
оқулықпен ... ... баса ... бөлінді. Оқушыларды мәтінді дұрыс оқуға,
оқығаны бойынша жоспар құруға дағдыландырды.
Оқыту ... ... іс ... ... және ... енгізіле бастады. Іс жүзіндегі әдістің сәні ... ... ... ... ... ... ... И.А. Рожов,
М.Н.Покровскийлер оқушылардың қызығушылығы мен игеруге ... ... ... таңдап алады. Олар тарих курсын жүйелі оқытып,
тарих оқулығының өзін шетқақпай ... әдіс ... ... құжаттармен, иллюстрациялық
материалдармен және ғылыми ... ... ... жұмыс жасауға
үйрету жүйесін қамтиды. Мұғалім оқушыларды тарихи зерттеудің ... ... ... ал ... ... ... ... жаңалықтарды өзі үшін алғаш рет ашады.
Белгілі әдіскер А.Ф. Гартвич әдеттегі сабақты ... ... және ... ... ... әңгіме өткізумен алмастырады. Бұл жерде
мұғалімнің рөлі оқушылардың ... ... ... ... Бұл ... ең ... мәні – оқушыларды дербес жұмыс жүргізуге
үйрету. Сонымен бірге оқытудың драмалау әдісін ұсынады. Оның мәні – ... ... ... ... арнап шағын драмалық ... ... ... ... пен Н.П. ... ... ... Реферат дайындауды олар оқушылардың бойына дербес
жұмыс істей алу дағдыларын дарытатын оқушының реферат ... ... ... ... ... ...... мақала, брошюра немесе шағын кітапты
оқып шығыды, конспектілейді.
Екінші кезең бірнеше күрделі ... ... ... ... кітап мазмұнымен мұқият танысып, рефераттың жоспарын түзеді, одан әрі
өз сөзімен кітап мазмұнын баяндайды.
Үшінші кезеңде бір тақырыпқа арналған ... ... ... бойынша
реферат дайындалады, ең бастысы – оқушы материалды мазмұндаудың өзіндік
жоспарын ... алуы ... ... ... көзқарастағы бірнеше еңбектің мазмұны ортақ
тұжырымға келтірілуге тиіс.
Соңғы, ең күрделі кезеңде жоғары ... ... ... ... дереккөздерінің «шикі» материалдарын талдай алуы тиіс. Рефераттау
жүйесінің кезеңдерге ... ... ... ... өз ... байланыстыра және сабақтастыра жүргізуіне көмектесіп, арнайы
тарихи білімдермен бірге жалпы пәндер ... да ... ... береді.
Оқушылардың танымдық әрекетінің белсенділігін арттыруда әдіскер
М.Н.Коваленский тың әдіс ... Оның ... ... ... ... құрал, оқу кітабы және ... ... ... құралдарын
ұштастырумен байланысты. Жұмыс қорытындысы ретінде барлық тақырыптары
бойынша ... ... есеп ... С.П. ... В.Я. Уланов, К.В.Сивков сияқты әдіскерлер
оқытудыңқандай да ... ... ... ... жоқ ... ... ... басындағы гимназияларды сыныпта және үйде
дербес орындайтын әртүрлі оқулықтарды қолдану пайдалы деп ... ... ... ... кадрлар Дайындауға көңіл бөле бастады. 1911
жылы Мәскеуде екі жылдық ... ... ... оған жоғары білімді
мамагдар тартылды. Оның тыңдаушыларының әдістемелік дайындығына көп көңіл
бөлінді: біріші ... ... ... төрт ... екінші курста үш
сағат уақыт бөлінді.
Бұл кезеңде патшалық Ресей бодандағы қазақ ... ... ... оны ... әдістемесі жалпы қоғамдық пәндер мен ... ... ... ... ... Ж. ... Ә.Ермеков сияқты педагог-ағартушылар жекелеген пәндер ... ... ... ... ... Ал ... пәні олар сияқты жүйеленіп,
дербес пәнге айналған ... ... ... ... ... ... ... құрулардың бастауы. 1917 жылы ... ... ... ІІ съезінде В.И.Лениннің ұсынуымен А.В.Луначарский және оның
орынбасары М.Н.Покровский ... ... ... ... ... пайдалы
жақтарын тесіске шығаруға тырысты.
Азаматтық тарихты оқытудың орнына әлеуметтену, ... ... ... ... ... ... беру ... революциялық қайта құрулар
басталды. Оның бастапқы кезеңінде (1917 жылдан – 1930 ... бас ... ... ... берудің ескі мазмұнынан бас тартып, тарихты оқу ... ... ... Ал ... ... аясында маркстік
көзқараспен шектелген жеке фактілерден құралған тарих курсының жекелеген
элементтері ғана ... жылы ... ... мектебінің негізі қаланды. Жаңа мектепте
оқушыларға берілген үй тапсырмасын тексеріп, білімін ... ... ... ... ... ... жойылды. Оқушылардың сыныптан
сыныпқа көшуі, мектепті бітіруі мектеп педагогикалық кеңесінің ... ... ... ... ... бойынша жүзеге асты. Сыныптың орнына ұсақ
топтарды «бригада» деп, ... ... ... оқу деп ... ... ... РКФСР БОАК бекіткен «Біртұтас еңбек мектебі
туралы ... ... ... мектеп жүйесін түгел алмастырды. ... ... ... екі ... ... бірінші – 8-бен 13 жас (5жыл)
аралығы және екінші – ... 17 жас ... ... саты мектебінде тарихтың бастапқы курсы үшінші оқу жылынан бастап
оқытыла бастады. Соңғы жалына Кеңестік Конституцияны ... ... ... бағдарламаларда әңгімелеу мен саяхаттар барысындағы ең басты ... ... ... ... – адамдардың мәдени-тұрмыстық өмірін ... ... Осы ... бастап қоғамтану курсы енгізілді. 1923
жылдан мектептерде пәндік оқытудан бас ... оның ... 1931 ... ... ... ... енгізілді.
Қоғамтануды оқытудың мазмұны мен әдістемесі. Халық ... ... ... ... ғылым негіздерін емес, өмірлік
кешендерді оқыту ... деп ... Оқу ... ... табиғат,
қоғам, еңбек деген үш тақырыпты ғана қамтыды. Оқудың өзегі етіп ... ету ... мен ... ... негізделген оқушылардың білім
алу міндеті қойылды. Тарихи мағлұматтар қазыргі заманғы мәселелерді оқып-
үйренумен байланыстырылды. Мысалы, ... ... ... ... ... ... ... және Ресейдегі жұмысшы қозғалысы.
Бұл кезеңде оқушылардың дербестігі мен шығармашылық қуатын дамытудың
мынадай әдістері кеңінен қолданылды. Олар: ... ... ... ... сабақтарында жаңа типті көмекші
құралдар қолданылады, оларда оқу материалын ... ... ... ... сабақтың мақсатымен танысып, кітапта берілген
деректерді ... ... ... жазады. Соңынан шығын қорытынды
ояеркті оқып, тақырып бойынша қорытынды жасайды. ... ... ... ... ... және мұғалімнің қорытанды сөзімен
аяқталады.
Зерттеушілік әдіс тапсырма-мердігерлікті орындауға ... ... ... жасап,5-6 адамнан құралған оқушылар бригадасына орындауға
тапсырады. Мердігерлік-тапсырмаларға сұлбаның суретін салу, карта, костюм,
қару-жарақ ... ... ... ... ... ... ... жылдық есепке дайындалып, күндіз-түні жұмыс жасайды. Көктемдегі
жылдық есеп кезінде ата-аналар мен ... ... ... көрмесі
ашалады.
ХІХ ғасырдың соңы ХХ ғасырдың басында неміс педагогы Вильгельм Август
Лайдың ... ... ... кең ... Ол ... әрекетіне», қимыл-
қозғалысына баса мән беріп, оқушыларды «сөйлей алу», «бейнелене ... ... ... Оның мәні – ... ... сызу, үлгілеу,
драмалық көрініс жасау, ән салу сияқты дағдыларды меңгеру.
Кеңестік ... ... бұл ... ... материалды оқып-үйренуде
еңбек әдісі деген атпен қолдау тапты. Оның ... ... ... ... ... ... ... керісінше, іс-әрекеттен
білімге бағытталды.
Оқушылардың тұлғалық әлеуметтік белсенділігін ... бірі – ... ... іс ... ... ... ... және жұмысшылармен ... ... ... жасады,
революциялық мереке күндерінде спектакльдер құрып, шерулер ұйымдастырды.
Осылайша Кеңес Одағы мектептерінде 1933 ... ... Отан ... ... ... ... жоқ. (Бұл ... Қазақстан тарихына тікелей
қатысты). Тарихи маретиал жалпытарихтың ... ... ... ... мен оқу ... ... жоқ, ... білім бойынша
негізгі дереккөзі мұғалімнің ауызша сөзі болды.
Тарихтың дербес курстарының енгізілуі
(30-жылдардың басы – ... ... ... және ... әдістемесінің жасалуы. 30-жылдары тарихи
білім берудің жайы өзгере бастады. Тарихты жеке пән ... ... ... ... ... юерудің жаңа кезеңі ... ... ... ... әдістен бас тартуға нұсқау
берді. Оқу жұмысын ұйымдастырудың негізгі түрі ... ... ... оқу кестесіне бағындырылған сабақ болып белгіленді. БК
(б) Орталық Комитетінің ... және орта ... ... ... және бастауыш, орта мектептердің ережесі туралы» қаулылары
негізінде ... ... ... ... ... ... ... формация теориясы негіз
болды.
Бағдарламалардың негізінде жаңа ... ... ... ... ... тарихты емес, қоғамдық өмірдің формаларын ғана көрсетуді
мақсат тұтты. Отан тарихы оқулықтарды ... ... ... берілді
(Қазақстан тарихы мүлдем ауызға алынбады). 1934 жылдың мамырында ... ... ... ... ... ... ... Курстың
құрылымы негізіне тарихи оқиғаларды баяндаудың хроникалық бірізділігі және
қайталамау (курсты қайталамай бір рет оқу) ... ... ... ... және ... Отан тарихы курстары енгізілді.
Оқытудың қайталамау қағидасы:
3-4 сыныптар – КСРО бастапқы ... ... ... қысқа курсы)
5 сынып – Ежелгі дүние тарихы (Шығыс, Греция)
6 сынып – ежелгі дүние және орта ғасырлар тарихы
7 сынып – Орта ... ... және КСРО ... (1936 ... енгізілді)
8 сынып – Жаңа тарих І бөлім; КСРО тарихы ХҮІІІ ғасырдың соңына дейін
9 сынып - Жаңа ... ІІ ... КСРО ... ... ... ... – ХХ ... КСРО тарихы; Қазіргі заман тарихы ... ... ... ... оқытуға бөлінген сағат көлемі
аптасыны 14-тен 25,5 сағатқа дейін артты. 1934 ... ... ... тарих» журналы шыға бастады. Жаңа бағдарламалар мен оқулықтар
жазуға Н.И. Венаг, Б.Д. Греков, А.М. Панкратова, С.И.Ковалев, ... ... Н.М. ... А.Ф. ... ... танымал ғалымдар қатыстырылды.
Оқулықтардың қолжазбаларында («КСРО тарихы», «Жаңа тарих») И.В. ... ... ... ... ... тарихи процесті дәуірлеу, түйінді
мәселелердің шешімі,КСРО-ның әлемдік тарихпен байланысы сияқты ... ... ... ... жұмыс істеуде әдіскерлер мен
ғалым тарихшылар арасында өзара байланыс болмады. Әдіскерлер ... ... ал ... ... ... ... оқытудың
әдістемелік ерекшеліктерін ескермеді. Дегенмен, 40-жылдардағы тарих
оқулықтары педагогикалық идеялары жағынан өз ... ... ... Олардың кемшіліктері ретінде фактілер, есімдер мен даталардың тым
көптігі, құжаттардың мүлдем жоқтығын атауға ... ... ... ... ... ... Көптеген тарихи ұғымдар түсіндірілмеді.
Соғыс кезіндегі тарихты оқытудың өз ерекшелігі болды. Ол ең ... ... ... баса мән ... ... ... патриоттық тәрбие мен интернационалдық бірлікті нығайту міндеті
қойылды. Орта ғасырлар тарихы ... ... ... ... олардың
жат жерлік басқыншыларға қарсы бірлескен күресі, ... ... ... Немістердің «варвар» славяндар арасындағы «мәдени миссиясы»
әшкереленді. ... ... ... ... ... сияқты саясаттарының тарихи тамыры зерттелді.
Тарих сабағынды мұғалымдер оқушыларды Ұлы Отан соғысында ... ... ... тиіс еді. Сол мақсатта А.Невский, Д.Донский,
А. Суворов, М.Кутузовтардың қолбасшылық өнері туралы жан-жақты әңгімеленді.
Соғыстан ... ... ... ... В.Н. Бернадский,
Н.А.Андреевская, М.А. Зиновьев, ... Н.Г. ... А.И. ... ... және т. Б. ... көп үлес ... ... еңбектерінде
тарих ғылымына қойылған дидақтикалық талаптар; тарихты оқытудағы
көрнекілік; ... ... ... ... ... әдістемесі; фактілік және ұғымдық білімдерді қалыптастырудың
жүйесі; тарихты оқытудың әдістемелік жүйесі сияқты мәселелер қарастырылды.
Кеңестік уақытта тарихты оқытуға ... ... өз ... ... оқушылардың «тарихты дұрыс түсінуі» үшін өткен кезең
мен қазіргі заман тарихының ... ... ... ... ... ... Олар көбіне ұқсату немесе байланыстыру арқылы ... ... еді. ... ... ... ... ... заманғы
соғыстағы танкілерге теңеу немесе тарихты қарапайым түрде оқыту барысында
оқушылардың оқыған ... ... ... бір ... қалыптастыру
мақсаты қойылады. Сол сияқты оқушылар халық батырларына ұқсауға ... ел ... де ... ... нық ... болуы тиіс еді.
50-жылдардың соңында оқулықтарға оқушылардың дербес жұмыс жүргізуге
арналған құжаттар енгізіліп, тарих ... ... ... ... ... берудің құрылымы мен мазмұны да ... ... ... ... ... (концентрация) қағидасы енгізілді. Ол
жетінші сыныпты бітірген оқушылардың жаңа және қазіргі заман тарихымен
таныса ... ... ... 1959 жылғы 8 қазандағы ... ... ... ... ... ... сәйкес 8 жылдық білім
міндеті, ал 11 жылдық мектеп тілек білдірушілерге ... ... ... ... ... ... ... білім беру құрылымының қалыптасуы (1959-1964ж.ж.)
4 сынып – КСРО тарихының эпизодтық курсы ... ... 3 ... ...... ... тарихы (аптасына 2сағат 3 сағат орнына)
6 сынып – Ортағасырлар тарихы (аптасына 2сағат 3 сағат орнына)
7 ... – ХІХ ғ. ... ... КСРО ... ... ... сынып – КСРО тарихы, жаңа тарих, ... ... ... ... – жаңа тарих, І бөлім; ХІХ ғ. Соңына дейінгі КСРО ... ... - жаңа ... ІІ ... ХХ ғасыр басынан 1917 жылға дейінгі
КСРО тарихы; Қазіргі заман тарихы
11 сынып – ... ... ... КСРО ... Қазіргі заман тарихы, ІІ
бөлім
Бұл жерде Отан тарихы топтау қағидасы ... ал ... ...... ауытқудан басқа – қайталамау қағидасы ақылы құрылды.
50-жылдардың соңында тарихи-әдістемелік ой психологиялық-педагогикалық
ғылымдармен байланысын нығайту бағытында ... Оқу мен ... ... ... ... ... ... картиналарды
пайдалану тәсілдері жетілдірілді. Бірақ, оқушының сабақта не ... ... ... ... қала берді.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ежелгі дүние тарихын оқытудың негізгі міндеттері5 бет
"педагогикалық психология ғылым ретінде"18 бет
Жоғары мектеп оқытушысының тұлғасы4 бет
Педагогика мамандығының пайда болуы мен қалыптасуы6 бет
Педагогика пәні жайлы ұғым11 бет
Тарихи-педагогикалық білім беруді жетілдіру71 бет
Тәрбие әдістері. Тәрбие әдістерінің түрлері . Әдістердің анықтамасы10 бет
Кеңес елі мектептеріндегі тарих пәнінің оқытылуы және ондағы ұлт республикалары тарихының орны28 бет
Кредиттік бюро туралы9 бет
Мектепте оқылатын тарих пәні25 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь