Коммерциялық банктерде проценттік тәуекелді басқару

Кіріспе

1 . бөлім. Проценттік тәуекелдің жалпы сипаттамасы.
1.1. Проценттік тәуекелдің мәні мен маңызы.
1.2. Проценттік тәуекелдің құрылымы және басқару ерекшеліктері.
2 . бөлім. Коммерциялық банктерде проценттік тәуекелді басқару.
2.1. Проценттік тәуекелді басқару мен бағалау әдістері.
2.2. Тұран Әлем Банкі тәуекелдерді басқару: нақты жағдай және жаңа мүмкіндіктері.
3 . бөлім. Проценттік тәуекелді басқарудың жетілдіру жолдары.
Қорытынды
Пайдалнған әдебиеттер.
        
        Жоспар
Кіріспе
1 – бөлім. Проценттік тәуекелдің жалпы сипаттамасы.
1.1. Проценттік тәуекелдің мәні мен маңызы.
1.2. ... ... ... және ... ерекшеліктері.
2 – бөлім. Коммерциялық банктерде проценттік тәуекелді басқару.
2.1. Проценттік тәуекелді басқару мен бағалау әдістері.
2.2. Тұран Әлем Банкі ... ... ... ... және ...... ... тәуекелді басқарудың жетілдіру жолдары.
Қорытынды
Пайдалнған әдебиеттер.
Кіріспе
Коммерциялық банктер бизнестің ... ... ... ... ... жұмыс істейді. Депозиттердің тарту мүмкіндігі ... ... бұл ... және жиі кездесетін айқынсыздық бизнеске
ссуда беру – қалыпты жоғары тәуекелді – ... ... ... меншікті ресурстарына қарағанда, клиенттердің ресурстарымен
операцияларды жүргізу менеджменттен ... ... ... ... Солай болса да, несие беру функциясы тәуекелді қабылдауды талап
етеді және ... ... ...... ... бір ... ... потенциалды пайда түсіру функциясы ... ... ... ... ... ... әрбір жобасында тәуекел пайда
қатынасының оптималдысын таңдауы тиіс.
Берілген оптималды ... ... үшін ... ... ... немесе сандық анықтауға қабілетті болуы керек.
Батыстық әлемде коммерциялық банктер тәуекел категорияларының кең аймағын
мойындайды, солай болса да олар ... көп ... әр ... ... мен стратегиялар шеңберінде белсенді басқарады. Тәуекелдің
негізгі ... ... ... ... несиелік тәуекел немесе төлемеу тәуекелі;
• портфельдік тәуекел;
• салалық тәуекел;
• елдік тәуекел,
• валюталаық тәуекел;
• проценттік ... ... ... осы ... қарастырғанын проценттік тәуекел.
Проценттік тәуекел, басқа да ... ... ... айқынсыздықты
білдіреді, берілген жағдайда проценттік мөлшерлеменің алдағы уақыттағы
өзгеру бағытымен және ... ... ... білдіреді.
Проценттік тәуекел проценттік мөлшерлемелердің өзгеруінен туындаған
қаржылық активтерден алынатын – құн немесе ... ... ... ... Ссудалар активтердің негізін категориялары ... ... ... үшін бұл ... ... бір ... беру
үшін банктің тартылған ресурстарының орташа құны оны толық өтеу ... ... ... ... ... ... ... уақытта проценттік тәуекелді басқару көп жағдайда ақша нарығы
жеткілікті дәрежеде жақсы дамыған және сәйкесінше, төмен инфляция деңгейі
бар ... ... ... ... ... ... Республикалардағы банктердің де проценттік
тәуекелі жоғары болған. Сонда да, бұл ... ... ақша ... жиі ... ... ... ... және ақша саясатын
болжаудың мүмкіндігінің жоқтығын есепке ала отырып, проценттік
3
мөлшерлемені ... ... мен ... ... мөлшерлемені
келісіп өзгерту негізінде проценттік маржаны максимизациялау саясатымен
жіктеледі.
4
1 – бөлім. Проценттік тәуекелдің ... ... ... тәуекелдің мәні мен мазмұны.
Тәуекелдің басқа да ... ... ... тәуекел
айқынсыздықтардың негізінен туындайды. Бұл жағдайда айқынсыздық проценттік
мөлшерлеменің алдағы ... ... ... мен ... ... ... кредиторларға да, дебиторларға да, сондай –
ақ жинаушыларға да және инвесторларға да әсер етеді.
Тәуекелдің ... ... ... ... ... ... ... оны
минимализациялауға болады.
Жалпы терминдерде, проценттік тәуекел қаржылық ... ... ... ... қарыздық эмиссиялары)
өзгергіштігі ретінде анықталады. Сондықтан, бұл ... ... ... ... ішкі және ... экономикалық және саяси
өзгергіштердің функциясы бола ... мәні мен ... ... ... ... ... тәуекел бүкіл несиелік іскерліктің іргелі аспектісі болып
табылады және тек қана ... және жеке ... ... мен
облигациялар (және ссудалар) ғана емес, сондай – ақ ... ... ... қоса қарыздық құралдардың барлық формалары бойынша
бағаларға және табыстарға әсер етеді. ... ... ... екі ... да қатысы бар: табыс әкелетін актив бойынша - ссуда
және бағалы қағаздарға ... ... ... жүргізе алады.
Көптеген коммерциялық банктер үшін бағалы ... ... ... өз ... құрағандықтан және тек қана Банктің ссудалық
портфелінде ... ... ... құрылымы мен басқару ерекшеліктері.
Проценттік тәуекел – бұл несие берумен ... ... ... орташа құнының, яғни депозиттер және ... ... ... ... ... ... ... орташа проценттік
мөлшерлемеге жету мүмкіндігі тәуекелі. ... ... ... ... ма, ... оны ... активтерден түсетін табыстың (несие бойынша
мөлшерлеме) өзгеруін тартылған қорлардың шығындарында (яғни, банктік ... үшін ... алу ... ... және көлемі бойынша өзгерулерді
толығымен баланстау мүмкін болса. Бірақ, іс жүзінде кез ... ... ... ... ... мүмкін емес және банктердің өздері де
осындай саясатты ылғи да жүргізуге мүдделі емес. ... ... ... ... ... бірақ, бұл проценттік тәуекелді басқаруды
болжайды.
Проценттік тәуекелді басқару банктің активтерін ... ... ... ... ... ... басқаруды
кіріктіреді. Бұл басқарудың ерекшелігі – оның шегі бар. ... ... ... ... ... ... портфелінің құрылымын анықтайтын
өтімділік пен несиелік тәуекелдің талаптарымен;
• несие құнын ... ... ... ... басқа банктер
тарапынан құндық бәсекелестікпен.
Міндеттемелерді басқару банк өзінің салымшылары мен басқа да кредиторлар
арасында уақыттың кез келген ... ... ... ... ... таңдау мен көлемінің шектеулілігімен күрделенеді,
яғни несие беру және қолдағы бар ... ... ... банктер немесе
банктік емес несиелік мекемелер тарапынан бағалық бәсекелестікке ... қол ... ... ... ... басқару
міндетті банктің табыстылығы және ... ... ... ... ... кіріктіреді.
Проценттік тәуекелдің 2 түрі бар:
1. Позиционды тәуекел – бұл белгілі бір ... ... ... ... ... тәуекел. Мысалы, банк қалқымалы проценттік ставкамен несие
берді. Ол банкке табыс ... ... ... Бұл тәуекелді
болдырмауды баланста қарастыру мақсатында не істеу керек? Еңа ... ... ... ... және банк ... активі мен
пассиві бойынша проценттрді теңестіру қажет.
2. Құрылымдық тәуекел – бұл проценттік ставканың ... ... ... ... ... банк ... бойынша жалпы
тәуекел.
Сәйкесінше, прценттік тәуекел проценттен алынған пайдаға және банктің
жалпы балансына әсер ... ... ... ... ... мүмкін:
• Проценттік мөлшерлеменің әр түрлілігінің (тұрақты, фиксирленген,
қалқымалы, төмендетілген жәнет.б.) дұрыс таңдалмауы;
• Проценттік ставкалардың ... ... ... ... ... ... ... Орталық банктің проценттік саясаттағы өзгертулері;
• Банкте проценттік саясат стратегиясының жоқ болуы;
• Несие құнын дұрыс ... яғни ... ... көлемін.
• Проценттік мөлшерлеменің сипатына ... ... ... ... ... ... ... тәуекелі;
• есептен шығару тәуекелі ( бағалы қағаздар бағамының өзгеруіне
байланысты).
Қатаң процент тәуекелі – ... ... ... ... проценттік
мөлшерлеме бекітілгенде, ал депозит және басқа да сатып алынатын ресурстар
бойынша проценттер өзгеретін жағдайды туындайды. Берілген ... ... ... ... ... ... проценттің өзгеруін
ескермейді.
6
Нақты жағдайды қарастырайық:
| ... ... ... ... (%) |
| |Млн. ... ... | |
| | | |I - ... |II - ... ... бойынша актив, | 250 |7 жыл | 9 |9 ... | | | | |
| | | | | ... ... пассив |250 |3 жыл |9 |6 |
I және II ... да ... ... ... егер ақша нарығы өзгерсе
неьолатыны айқынсыз. Өзгермелі прценттің ... ... ... ... қарастыру қажет, ал егер қажет ... онда ... ... ... ... ... үшін ... банктерге төмендегілер
қажет:
1. Несиелік келісім шарттарда ақша нарығының жаңа жағдайларына ... ... ... ... ... ... басқару;
3. Проценттік тәуекелдің өтемақысын анықтау.
Егер баланс активінде проценттік тәуекел орын алса, онда пассивінде
оың ... ... ... Осы ... ... ... туралы келісім жасауы мүмкін.
Банктің тәжірибелік іскерлігінде аталған ... ... ... ... ... арнайы (мақсатты) әдісін қолдану арқылы
жүргізіледі. Проценттік тәуекелді басқарудың арнайы әдістеріне проценттік
маржаны басқару және ... ... ... ... жатады.
Бір уақытта проценттік тәуекелді басқару мен хеджерлеу және проценттік
фьючерстер концепциялары ... ... ... ... ... бірі – бұл
проценттік маржаны ... яғни ... ... ... ... пен міндеттемелер бойынша проценттік шығыс арасындағы маржаны
бақылау. Маржадан ... ... ... өлшенген орташа ставка мен
міндеттемелері бойынша төленген өлшенген орташа ... ... ... табылатын спрэдке де көңіл бөлінеді. Бұл көрсеткіштердің
екеуі де банктің ... ... ... ... ... ... жоспарлау кезінде болжау әдістері арқылы анықталады. Сондай-
ақ, проценттік тәуекелді ... ... ГЭП ... ескеріледі –
берілген уақыт кезеңінде ... ... ... ... ... банк ... мен пассивтерінің шығындылығы
немесе теңестірілмегендігі. Проценттік тәуекелді басқару әдістерін банктік
операция, экономика, проценттік ставка ... ... ... ... ... ... етеді.
7
Инфляция жағдайында проценттік ставканы басқару активтер портфелінің
мерзімі бойынша ... ... ... ... ... бұл өте ... банктің балансында фиксирленген және қалқымалы ставкамен активтер ... бар ... ... ... ставкалар өзгеруінің
перспективасын бағалау қажет.
Мерзімі бойынша активтер мен ... ... ... ... ... бекітуге мүмкіндік береді, яғни проценттік тәуекелді
бейтараптандырады. Бірақ, егер мерзімдердің теңестірілмеген ... ... ... ... қалайды. Бұл, экономистер проценттік ставка
қозғалысын болжай алмағанда болады.
Қорларды ... ... ... ... ... ... (теңестірілген)
|Мөлшерлемелер ... күн ... ... ... % |
| | ... ... | |
| | ... ... | |
| | | ... % | ... ... |90 |20 |15 |5 |
| |180 |25 |20 |5 ... ( 90 ... |90 |17 |12 |5 ... | | | | |
II ... (теңестірілмееген): 180 күнге несиелеудің альтернативалық
стратегиялары:
А) қарыз ... 180 ... ... ... 5 ... ... қаражаттарын 90 күнге тарту, 90 күннен ... ... ... ... %
Гепті дұрыс басқару – проценттік ставканың болашақтағы қозғалысын
дұрыс болжауды талап етеді. Біздің мысалда, қысқа мерзімді ... ... ... 180 ... ... теңестіруді емес, ал проценттік
маржаның кеңеюіне әкелетін айырмашылықты құруға мәжбүрледі.
II нұсқа бойынша ... ... ... спрэд I нұсқадағыдай 5%
- ті ... 11,5 % - ті ... Бұл гэп – ті ... ... ... ... ... дұрыс болжау жүзеге асқанының нәтижесінде
болды. Қарыз қаражаттарын 180 ... ... шарт ... осы ... ... кезеңге бөлу туралы шешім қабылданған еді: алғашқыда 90 күнге
тартып, кейіннен қайтадан 90 ... ... ... 180 күндік теңестірілмеген спрэд 11,5 % - ті ... ... ... ... 180 күнге несие бойынша ставка=25%
Қаражаттарды сатып алу ... 90 ... ... %
II ... 180 ... ... бойынша ставка =25%
Қаражаттарды сатып алу =12 % 8
Спрэд=13 ... ... ... ... 11,5 % - ті құрайды.
Проценттік маржаға әсер етеін ... ... ... ... ... пен инвестициялар, мерзім
құрылымы мен тәуекел қатынастарын, фиксирленген ставкамен активтердің
қатынасы және т.б. ... ... ... ... Активтер бағасындағы өзгерістер, мысалы, фиксирленген және қалқымалы
ставкалармен жәнет,б,
Гэпті басқаруды проценттік мөлшерлеменің өзгеруіне сезімтал активтер мен
пассивтердің берілген деңгейін ... деп ... ... Гэп оң ... ... Оң гэп кезінде өзгермелі мөлшерлемемен активтер өзгермелі
мөлшерлемемен есептелген пассивтерден ... ... Оң гэп ... ... ... ... ... да өседі. Теріс гэпте
өзгермелі ... ... ... ... ... ... ... болады. Бұл жағдай да, проценттік мөлшерлеме төмендегенде
маржа өседі, ал проценттік ... ...... төмендейді.
Проценттік тәуекел проценттік маржа мен спрэдке әсер ... ... ... ставканың айырмашылығы мен оның ... ... мен ... көлемдеріне тәуелді. Банктің тәжірибеде жүзінде
гэпті басқаруды толық пайдалану ... болу үшін ... ... ... мерзімі, шаруашылық секторы бойынша диверсификацияланған
активтер портфелін ұстау;
• Ставкалардың қозғалысының ағымдағы жағдайы мен өзгеру тенденцияларының
болжамдарын ... ала ... ... мен ... басқарудың
оперативті жоспарын жасау:
• Мөлшерлемелер қозғалысының ... ... ... жаңа ... ... ... ... банктің проценттік саясаттың нұсқаларын қарастырайық.
Мұнда бірнеше кезеңдерді ... ... ... ... – төмен проценттік ставка (өсуі күтілуде):
• Қарыз қаражаттарының мерзімін арттыру;
• Фиксирленген ставкамен есептелетін несиені қысқарту;
• Инвестиция портфелінің мерзімін қысқарту;
... ... ... ... Ұзақ мерзімді қарыз алу;
• Несие линияларын жабу.
II кезең - өспелі проценттік ставкалар (болашақта олардың ... ... ... ... мерзімін қысқартуды бастау;
• Инвестицияларды ұзартуды бастау;
• Қарызды мерзімінен бұрын қарастыру;
9
• Фиксирленген ставкамен есептелген ... ... ... ... кезең – жоғары проценттік ставкалар (жақын болашақта ... ... ... ... ... ... ... ставкамен есептелген несиелер үлесін арттыру;
• Инвестициялар портфелінің көлемін арттыру(фиксирленген сиавкамен)
... ... ... ... Клиенттер үшін жаңа несиелер линиясына назарын бағыттау.
IV кезең – төмендейтін проценттік ставкалар (жақын уақытта олар ... ... ... ... ... ... ... мерзімін қысқартуды бастау;
• өзгермелі ставкамен есептелген несиелерді артыра бастау;
• бағалы қағаздардағы ... ... ... ... ... ставкамен немесе табыспен) таңдай отырып
сату;
• ұзақ мерзімді қарыздың (фиксирленген ставкамен) ... ... ... ... ... кез – ... бағыттарының
(кезеңдерінің) жүзеге асырған кезде, банктің ... ... - ... ... ... ... ... таза проценттік маржаның артуы
болып табылатынын есепке алу маңызды. Активтер мен пассивтерге ... ... мен ... ... – бұл жеке банк әсер ... ... оны нақты болжай алмайтын ішкі әрекеттермен анықталатын
өзгермелі ... ... ... және ... ...
банктің тәжірибелі кадрларды тартуды талап ететін үздіксіз процесс.
Проценттік саясатта банктік мамандардың несиенің ... ... да, ... ... ... ... ... рөльді ойнайды. Осы бағаны
анықтау детальдары ... ... мен ... ... ... керек. Несие құнын анықтау процесінде келесі факторлардың маңызы
бар:
1. несие тәуекелі;
2. агрегаттілік ... өсуі ... өз ... ... ... қандай несие бойынша банк басқа банктермен бәсекелескісі
келеді;
4.Клиент категориясы банктің клиентпен ... ... ... ... пайда табуға бағыт алғандығы;
5.табыстылық несиелік маржа айтарлықтай қысқартылуы мүмкін, егер клиент
банкке табыстылық ... ... ... ... ... ... ... кепілдіктер және табыстар формасында. Мұндай
саясат әрбір клиентпен ... ... ... ... жүйесін қатынасты талап етеді;
6. Банктік ресурстарды сатып алу құны;
7. Орталықтан бекітілетін ... ... ... шегін (банк одақтарымен,
банк бірлестіктерімен, Орталық банкпен);
8. несиелеу кезінде ... ... банк ... әр ... ... ... ... алады (мысалы; қалқымалы ставканы, ... ... ... ... және ... тұрғысынан
клиент үшін тартымды және банк үшін ұтымды проценттік ставкаға көптеген
өзгертулер).
Проценттік ставканың ... – бұл ... ... ... ... ... ... обьектісі болатын қаржылық фьючерс. Олар әлемнің
басты коммерциялық және қаржылық орталықтарында орналасқан. Мыс;Чикагоның
тауарлық биржа – ... ... ... ... ... ... ... халықаралық қаржылық фьючерстер биржасы – валюта ... ... ... ... ... шарттар жасалады.
Фьючерстік келісім шарт – бүгін ... ... ... ... ... ... келісілген мерзімде қаржылық инструменттерді (немесе
тауарларды) сату – сатып алу ... ... Егер ... ... қаржылық инструменттер болып табылса, онда хеджерлеу ... ... ... Ол болашақтағы бағамның ... ... ... ... ... алудағы алғашқы келісімі қарама
– қарсы келісіммен толығымен ... ... ... ... келісім жасасу жолымен активтер немесе пассивтерді толығымен немесе
бөлшектеп жою порцесі ретінде анықталады.
Проценттік “төбесімен” (потолок) несие бойынша ... ... ... ... ... ... ставкамен несиелік келісімге отырады,
бірақ ... ... ... ... проценттік тәуекелін төмендету үшін
банкпен проценттік ставкасының “төбесі” туралы келіседі, яғни ... ... ... максималды ставканы. Банк осыған келісе отырып іс – жүзінде
проценттік ... бір ... ... ... Ол үшін банк қарыз алушыдан
тәуекелге қосымша төлем алады, яғни банк үшін ресурстар құнына ... ... ... ... шарттар да бар. Қаржылық фьючерстер
күрделі сипатқа ие, түсіну үшін көп уақыт пен күш ... ... ... бұл ... ... оны ... зерттеу мен тәжірибеде
пайдалануды қажет етеді.
Проценттік своп – екі ... ... ... ...... кең ... ... коммерциялық банк оның клиентінің
арасындағы проценттік төлемдердің ... ... – ала ... ... ... ... немесе бір жақ екінші жаққа қандай да
бір сомаға фиксирленген процент төлейді және ... ... ... ... ... ... (Либор ставкасына негізделген).
Либбор – Лондон банктерінің басқа 1 – ші класты банктерге өзінің
11
депозиттерін ... ... ... ... ставкасы. Бұл ставка
барлық басқа банктер үшін, әсіресе халықаралық келісімдер кезінде ... ... ... ... ... ... арналымы – проценттік мөлшерлеме тәуекелін
басқаруды жақсарту немесе ... ... ... шығындарды төмендету.
Проценттік своптың типтік сипаттамалары келесідей:
А) көлемі: 1 – 500 млн. АҚШ ... ... ... 1 – 15 ... ... көп ... 2 – 5 ... дейін;
В) қолданылуы: своптар қалыптасқан, сондай-ақ жаңа несиелерге қолданылуы
мүмкін.
Г) несие сапасы: валюталық своп ... болу үшін 0,7 % және одан ... ... ... айырмашылығында көрінетін, қатысушы жақтар
арасында несие ретінде едәуір айырмашылығы болуы керек.
Д) қалқымалы ... ... ... ... ... процент
төлейтін жақ – айтарлықтай жоғары рейтингілі жақ болып табылады; ... ... ... жақтан фиксирленген проценттік төлем алады.
Свопта да, ... бір ... - ... төлем емес тәуекелі де бар
екенін айта кеткен жөн. ... ... кез ... ... ... бейтараптандырылуы мүмкін.
Коммерциялық банк проценттік тәуекелді басқаруда әр – ... ... ... табыстардың өзгеруінің алдын ала болжана алмауы;
• көптеген ... ... ... ... банк ... икемділігінің жеткіліксіздігі.
Алғашқы 2 проблема елдің экономикалық, саяси жағдайынан, заңдардағы
өзгертулерден( соның ... ... және ... қаржы нарығының
субьектілерінің көп бөлігінің тұрақсыздығы.
Коммерциялық банктердің тәжірибесі көрсеткендей ... ... ... ... ... ... ... активтер және пассивтер портфелі мерзімінде минималды айырмашылықпен
қалыптасуы керек;
• Стратегиялық ... ... ... ... орта және
ұзақ мерзімді депозиттерге және қысқа мерзімді ссудаларға бөлінгені
жөн;
• Тактикалық жоспарлауда қысқа ... ... беру және ... ... ... беру ... ... мүмкін болатын
көлемінде) мүмкін;
• хеджерлеу әдістерін (своп, форвард жәнет.б.) максималды ... ұзақ ... ... ... ... ... іскерлігіндегі
тәуекелдердің орнын өтеуі тиіс.
12
2 – бөлім. Коммерциялық банктерде проценттік тәуекелді басқару.
2.1. Проценттік тәуекелді басқару мен бағалау әдістері.
Проценттік ... - ... ... деңгейінің өзгеруінің
нәтижесінде қаржылық жоғалтулардың ықтималдығын көрсетеді.
Коммерциялық банктерде проценттік тәуекел ... ... ... нәтижесінде банктің (өз капиталының құнын жоғалтып
алуына дейін) таза ... ... ... ... анықталады.
Осының әсерінен қаражаттардың орташа құнының өсуі мүмкін.
Осылайша, проценттік ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайының бейімділігінің
деңгейін көрсетеді. ... ... ... ...... үшін обсалютті қалыпты және қосымша пайда алудың маңызды көзі болуы
мүмкін. Сонымен бірге, берілген банк үшін ... ... ... ... ... ... ... жағдайына едәуір қауіп
төндіруі мүмкін.
Осылайша, проценттік ... ақша ... ... ... ақпараттың айқынсыздығы, сондай-ақ ... ... ... ... ішкі ... ... өсу қарқыны және тағы сол сияқты
макроэкономикалық көрсеткіштердің өзгеруінің нәтижесінде ... ... ... ... ... банктердің қаржылық
орнықтылығы жатады.
Базельдік Комитетпен проценттік тәуекелдің туындауының келесі
себептері анықталған:
1. Бағаның ... ... - бұл ... ... ... ... жұмыс істеуінің негізгі себебі болып табылады және ... ... және ... ... ... ... бойынша
активтер мен пассивтердің балансталмағаны ретінде анықталады.
2. Табыс қисығының өзгеруі тәуекелі – ... мен ... ... ... ... уақыт бойынша сәйкес келмеуі табыс
алудың теңдестігін көрсететін график қисығының ... ... ... ... ... алып ... ... Тәуекелдің бұл
түрі табыс графигінің қисығының күтілмеген өзгерулері банктің табысына ... ... ... ... ... негативті әсер еткен кезде
туындайды.
3. Базистік тәуекел – ол әр түрлі ... ... ... ... ... оларды қайта бағалау кезінде өздерінің сипаты жағынан
айырмашылығы жоқ. Проценттік реттеу кезінде ... ... ... ... болады. Мысалы, АҚШ – ң бір айлық қазыналық ... ... ... ... ай ... қайта бағалаумен бір жыл
мерзіміндегі құны LIBOR ставкасы негізінде ай сайын ... ... ... ... ... ... несие банкті қайта бағалау
негізінде жатқан екі мөлшерлеме арасындағы маржаның күтілмеген өзгеруі
тәуекеліне ... ... ... ... келісімдер облигация,
вексель және басқа да ... ... ... келісім жасасу
бойынша өзінің иелеріне сату, сатып алу немесе шарттарды өзгертуге құқық
береді.
Оларға өздерінің сипаты бойынша қарыз ... ... ... ... ... талап еткенге дейінгі депозиттерін қайтарып ... ... ... ... ... ... шартты жасасуы
мерзімі бойынша активтер мен пассивтерінің балансының өзгеруінің болу
мүмкіндігінің туындауы әсерінен банк үшін ... ... ... ... ... өзгеруі банктің табыстарында,
сондай-ақ оның активтерінің құнында жағымсыз көрініс табуы ... табу ... ... ... ... проценттік
маржаның деңгейі сияқты көрсеткіштің көмегімен жүргізіледі.
Проценттік маржа – табыс әкелетін активтердің проценттік ... ... ... Сонымен қатар, проценттік маржаны
процент түрінде табыс ... ... ... қатысты көрініс табатын
процент бойынша таза табыс ретінде де анықтайды.
Көп жағдайда проценттік маржаны ... үшін ... ... *100%
Мұндағы:
МФАКТ – фактілі проценттік маржаның көлемі.
ДП – ... ...... ... ... ... – процент түрінде табыс әкелетін активтер.
Проценттік маржаны талдау келесі бағыттар ... ... ... ... базалық проценттік маржамен ... ... ... ... ... ... жоғарылауы қарқынын
уақытылы байқауға мүмкіндік береді;
• Проценттік маржаның ... ... ... сәкесінше банктің
мәліметтеріне сәйкес келуін бақылау;
• Проценттік маржаның құрамдас компоненттерінің өзгеруін ... ... оның ... ... ... ... ... Басқарушылық шешім қабылдауды талап ететін проценттік ... ... ... маржаның көлеміне әсер ететін факторлар – кредиттік
14
салымдардың көлемі мен құрамы және оның ... ... ... ... мөлшерлемелердің сипаты мен олардың қозғалысы.
Қамсыздандырылған және жоғары тәуекелі бар ұзақ және қысқа мерзімге
ссудаларды орналастыру, сонымен ... ... ... несиелеу
салымдардың әр түрлі табыстылығын анықтайды. ... ... банк ... Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... да ... ... ... және депозиттер және басқа да көздер арқылы
тартылған ресурстардың арасындағы қатынас айтарлықтай маңызға ие.
Аталған ... ... ... ... ... ... бойынша несиелік салымдар мен олардың көздер, сондай-ақ проценттік
мөлшерлемені қайта қарау мерзімі деңгейі бойынша ... ... ... ... ... елімізде, несиелеудің қазіргі тәжірибесінде несиелік
келісім мерзімі аяқталғанша қайта қарастырылмайтын фиксирленген мөлшерлеме
қарастырылады.
Нарықтық ... ... ... батыс елдерінің бір уақытта толық
проценттік мөлшерлеменің ...... ... және ... ... ... ... қарастырылатын проценттік
мөлшерлемелерді – есепке алмауға болмайды. Бұл жағдайда, ... ... ... проценттік төлемдерді реттеу және ... жаңа ... өту ... сәйкес 4 каттегорияға
бөледі. Активтер мен пассивтер келесідей классификацияланады:
А. Нарықтық жағдайлардың өзгеруі кезінде проценттік ... тез ... ... ... қолданатын активтер мен пассивтер.
В. 3 ай мерзімінде толық реттеу.
С. 3 айдан астам кезеңге ... ... ... активтер мен
пассивтер.
Д. Толық фиксирленген ставкамен активтер мен пассивтер.
Жалпы алғашқы екі топтар проценттік ... ... ... ... мен ... көрсетеді. Олардың өзара қатынасы
банктің проценттік ... ... ... ... ... маржаның
өзгеруін болжауға мүмкіндік береді. Алғашқы екі топтың (А+В) активтері мен
пассивтерінің балансталмағаны ... ... ... ГЭП ... ... ... өзгеруіне сезімтал активтердің сәйкесінше
пассивтерден артуы жағдайында, ГЭП – оң ... ал ... ... ... ... ... ставканың өзгеру циклы кезінде проценттік
маржаны максимизациялау ... ... ... ... ... ... Активтердің жоғары өтімділігі қамтамасыз етуге ... ... ... ... ... бойынша активтер потрфелінің
диверсфикацияланған активтер потрфелін ұстау;
15
• Проценттік ставканың циклының әрбір кезеңіне ... ... ... пассивтерін басқару стратегиясын ... ... ... өсуі ... төмен проценттік ставка кезеңінде
қаражаттарды ... беру ... ... ... ... ... ... көлемін
қысқартып, инвестициялардың мерзімін қысқартып, ұзақ мерзімді қарыздарды
тартып несие линиясын жабу ... ... ... және ... ... ... болжау үшін
сапалы салымдардың құрамы мен банк міндеттемелерін талдау үшін ... (647 бет)) ... ... мен ... ... берілген мерзім кезеңі және қолданылатын ... ... ... ... ... топтарға өзгермелі проценттік ставкалармен және оларға
теңестірілген ... егер ... ... ... ... күннен басатп
бір ай мерзімінде аяқталатын болса, ... ... ... ... өзгеруі кезінде ставкаларды қайта қарастыру мүмкіндігі
қарастырылған болса) және сәйкесінше ... ... ... мен ... ... Көрсетілген активтер мен пассивтердің
ауқымдылығы ... ... ... бойынша проценттік ... ... ... ... ... және мерзімділігі бойынша
активтер мен пассивтердің балансталмағанымен байланысты таза проценттік
табытың (проценттік ... – М) ... ... өзгеруі келесі
тәуекелдікпен көрінеді:
М=ГЭП*I
Мұндағы:
I – проценттік ставканың күтілетін өзгеруі.
Банктің проценттік тәуекелге ұшырауының деңгейін бағалау үшін ... ... ... ... – поценттік тәуекел.
Несиелік мекеме проценттік саясатты ... ... үшін ... ішкі құны ... қандай шекте қалыптасатын білуі қажет.
Бұл ... ... ... келетін өнімді орналастырылған қаражаттардан
алынған табыстармен және ... ... ... ... ... Сәйкесінше, бұл көрсеткіш минималды табыстық
(проценттік) маржа (ММИН), яғни ... ... ... ... ... пассивтері бойынша мүмкіндік беретін ... ... Бұл ... ... үшін ... ... қолданылады:
ММИН=%
16
Ар – банктің баланстық мәліметтерді ... ... ... ... орташамен(хронологиялық) есептелетін банктің жұмыс істейтін
активтер;
Роб - пайда және зиян ... ... ... ... ... ... банк іскерлігін қамтамасыз ету ... ... ... ... ету шығындарына мыналар ... ... ... және ... ... ... Төленген комиссиялар, соның ішінде кассалық, есеп айрыту операциялары,
алынған кепілдер және т.б. ... ... да ... ... ... ... техниканың қызмет
көрсетуіне, ақпараттық қызметтер, бланктерді жасау, сатып алу және
қайта жөнелту, пошталық, ... және ... ... ... ... пен құрал – жабдықтарды ... ... және т.б. ... ... бойынша;
• Басқа өндірістік шығындар, соның ... ... ... ... ... ... ... жетіспеушіліктерді, қолма-қол
ақшалай, материалдық құндылықтардың ұрлануларын, жалған ақша билеттері
бойынша сомаларды есептен шығару; жалға алу ... ... және ... ... ... ... ... аудиторлық тексерулер ... ... ... шығындары бойынша.
• Айыппұл, пениялар.
ДN – пайда және зиян туралы есебі ... ... ... соңғы
есептік кезеңдегі банктің басқа да табыстары (активтік операция бойынша
табысты есептелмегенде) ... ... ... оқу ... ... ... алынған табыстар;
• Айыппұл, пение және төленген тұрақсыздықтар;
• Алынған комиссиялар: несиелік ұйымның мүлкін реализациялаудан; ... және ... да ... өтеу үшін ... алынған;
банктік құжаттарды жеткізу; қолма-қол ақшаның артық шығуын кіріске
алу; мүлікті ... ... ... ... ... ... ... басқа да табыс табыстар;
• Басқа да табыстары
• Пайдадан артық ... ... ... ... ... ... - талданылатын есептік кезеңдегі кварталдардың саны.
Бағытталатын проценттік маржа (М), оны ... ету үшін ... ... шарт ... ... банктің іскерлігімен байланысты
шығындарды жабу үшін ғана ... ... ... табу үшін де ұмтылуы
қажет. Ол мына формуламен есептеледі.
М=0,1СР+ММИН+ПМИН
Мұндағы
0,1СР – міндетті резервтер қорының қалыптасуымен байланыстар
17
( ... ... 10 % ... ... ... ... ... қаражаттардың орташа ағымдық құнына үстеме ақы.
ММИН – минималды тәуекелмен орналастырылған банктің ... ... ... нормасы. Ол ағымдағы кварталға банктің қаржылық
жоспары және жоспарланған ... ... ... ... төмендеуі негізінде анықталады.
Банктік активті ... ... ... ... ... келісімдер бойынша. Ол минималды есепке алумен анықталады:
• Банк бойынша тартылған ресурстардың ағымдағы орташа құнын;
• Тартылған ... ... ... ... ... ... ... Алдыңғы кварталдың мәліметтері бойынша нақты қалыптасқан проценттік
маржаның минималды деңгейі ... ішкі ... құны ... ... ... ... ... тәуекелдермен салымдар
салумен анықталған банктің активті ... ... ... активті операцияларның минималды табыстылығын (ДМИН) есептеу үшін
төмендегі формула қлданылады:
ДМИН=СР+0,1СР+ММИН + ПМИН
М9нда5ы?
СР – Банк ... ... ... ... ... ... ... бойынша өлшенген жекелеген тартылған қаржаттардың нақты құны
ретінде анықталады.
Базельдік ... ... ... ... басқарудың негізгі
әдістері анықталған:
• Басқарма және жоғарғы басқарушы құрамы жағынан сәйкесінше ... ... ... ... ... адекватты инструкциялар мен
тапсырмалардыі болуы;
• Жалпыкөлемді ішкі бақылау мен ... ... ... ... ... ... нақты формалары банктің және оның
операцияларының сипатына, сонымен қатар, ... ... ... ... ... ... ... Коммерциялық банктерде
прлценттік тәуекелдерді басқарудың ... ... ... басқару
органдарымен бекітілуі керек.
2.2.Тұран Әлем Банкі тәуекелдерді ... жаңа ... және ... ... ... нарық ақша қаражаттарының қозғалысы мен
оларды орналастыруда басты рөльді ойнайды, сонымен қатар, оның ... ... ... мен ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Бұқаралық ақпарат құралдарындағы көптеген ...... ... ... ... ... мағлұматтар нәтижесінде – бұл
инструменттер спекулятивті және сәйкесінше тәуекелді болып табылатындығы
туралы ой ... ... ... ... және ... ... дәстүрлі өнімдермен салыстырғанда
айтарлықтай күрделі болса да, бұл өнімдердің негізгі арналымы – бұл оларды
тәуекелдерді минимизациялау үшін құрал ретінде ... ... 1 ... ... ... қолданудың негізгі формалары көрсетілген.
1 – сурет.
|Туынды инструменттер ... ... ... ... | ... ... мүдде|
|байланысты шығыстарды | ... ... алу ... ... ... | ... ... өзгеруіне |
|тәуекелдерді хеджерлеу | ... ... | | ... уақытта Қазақстан Республикасының бұрын соңды болмаған
тәуекелдерді ... ... ... ... сай ... ... және қажет болып отыр, соған байланысты тәуекелдерді басқару және
бақылау проблемаларымен айналысатын ... де саны ... ... ... ... ... деңгейдегі банктердің ішінде көпшілігі
жеткілікті тәжірибесі мамандырылғын ... ие емес және ... ... ... ... хеджерлеу (сақтандыру ) үшін де
сондай-ақ спекулятивті ... алу ... ... ... ... де ... құралдарды ұсынады. Хеджерлеу құралдарын нарықта
оңтайлы орналастырып отырған банктердің бірі – ... ... ... ... ... Тек қана ең көп ... туынды
құралдарды ғана қарастырайық
Форвардтық операциялар – бұл қазір жасалатын, бірақ валюталандыру
күні ... ... бір ... ... , ... немесе тауарларды алдын – ала келісілген бағаммен сату –
сатып алудағы келісім ... ... ... ... ... ... ... арнайы жағдайы болғандықтан биржалық емес нарықта айналыста
жүреді.
Мысалы: Сауда саттық компаниясы жылдың соңында келісім шарт ... ... ... ... ... ... ... менеджері 2003
жылдың желтоқсан айында рубльдің курсы ресми
болжамнан 4,9 теңге/рубль белгісінен ... ... және ... ... шекарасына (4,96 теңге/рубль) жетуіненн қауіптенеді.
19
Бұл жағдайда компания конвертацияға ... ... ... керек.
Бірақ, 30 сәуірде 2003 жылдың 15 желтоқсанында 4,87 теңге/рубль бағасымен
орындайтын фьючерстік келісім шарт жасау арқылы, ... осы ... ... 000 000,00 ... ғана ... отырып конвертация жасай алады. Бұл операция
мынаны экономдауға мүмкіндік береді: 49600000-48700000=900000 теңге, ол
келісім шарттағы соманың барлығының 2 % -тін ... ... ... кең ... ... ... ... келісім
шарт (контракт) жатады. Фьючерстік келісім шарт – бұл ... ... ... және ... ... ... келісілген баға бойынша
болашақтағы белгіленген бір ... ... ... ... сату немес е
сатып алудағы жақтардың ... ... ... ... ... ... ... Фьючерстік келісім шартқа қол
қойған кезден бастап сатушыдан да, ... ... да ... ... ... талап етіледі, яғни өз міндеттемелерін кепілдік қамтамасыз
ету үшін ... ашу. Өз ... ... мұшелері, маржа төленетін
клирингтік палатада шот ашады. Бастапқы ... ... ... сәйкес
және қаржылық инструменттердің бағамының өзгеруінің көрсеткіші ... ... ала ... ... ... ... жағдай бойынша нарық
коньюктурасының жағымсыз өзгеруі ... ... ... ... ... ... енгізіледі. Фьючерстің артықшылығы келісім шартты
орындамаудың минималды тәуекелі кезінде ... ... ... нәтижелерге байланысты позицияларды ашу немесе жабу ... ... ... ... ... ... болып
табылатындығы. Фьючерстердің беретін икемді айырмашылығы – стандартталған
биржалық жағдайларда фьючерстік келісім шартты орындауғда маржалық ... ... ... ... ... ... тәуекелділік.
Инвестор келесі келісімді жүргізген кезде мерзімді нарықта фунт ... ... ... ... ... ... ағымдағы бағам GBP/USD= 1,6600 кезіндеинвестор 1,65601
фунт ... ... ... 14 ... мерзімі аяқталатын
фьючерстік келісім шартты сатты. Ашық позицияны ұстап тұру үшін ... 1620 USD (АҚШ ... ... ОЛ 62500 GBP ... ... ... USD ағымдағы бағам бойынша), келісім шарт ... ... 64 есе аз. ... ... ... әсері айтарлықтай жоғары,
себебі 1500 доллар бар болса 100000 доллар ... ... ... бар. ... ... да да, ... ... шығындар сияқты
шектелінбейді. Рячагтың әсері тұрақты көрсеткіш болып табылмайтын және ... ... ... ... ... айта кеткен жөн.
Айталық, бір аптадан соң 3 тамызда фьючерстік бағам GBP/ USD=1,6210
құрады, онда инвестордыңтабысы (1,6560 GBP/ USD – ... USD) *62500 ... USD ... ... ... қатысты 135
% Инвестор кері келісім шарт жасады (арзандаған фьчерсті
20
сатып алды) және алынған пайданы ... алды ... бере ... келесі туынды инструмент – бұл опцион – белгілі ... ... ... ... бір ... ... ... бір активті сатып
алуға құқық беретін немесе белгілі бір ... ... ... ... ... ... белгілі бір активті сатуға құқық беретін бір жақтың ... ... ... ... екі жақтардың арасында жасалған келісім шар.
Опционды ие болған ... ... ... ... ... және осы ... үшін төлеуі керек. Төленетін сома сыйақы
немесе опцион бағасы деп ... ... ... және ... ... жауап беретін жақ – опционды сатушы да. Осылайша, опционды сатушы
валютаны немесе басқа активті сатуға (немесе ... ... ... ал ... стып ... ... ... құқығын жүзеге асыру алады немесе ... ... ... мүмкіндік береді.
Опционның 2 негізгі түрі бар: колл – опциондар және пут-опциондар.
Колл-опциондар өз иесіне ... бір ... ... ... ... келісім шарт бағасы бойынша сатып алуға құқық береді.
Пут-опциондар - өз ... ... ... ... ... ... ... сатушылар қол жеткізілген келісімдерге тәуелді ... ... ету үшін ... ... ... Маржаның сомасы және
формасы нақты опционға және ... ... ... ... ... ... келесі 2 түрін бөліп көрсетеді:
- Еуропалық опцион . Ол тек белгіленген 1 ... ғана ... ... Американдық опцион бекітілген күні немесе оағн дейінгі белгілі бір
мерзімде жүзеге ... ... және ... ... айырмашылығы осы опциондардың
бағасына немесе олар ... ... әсер ... фунт стерлингтің мерзімді нарығында спекуляциялайтын опционды
пайдалануда келесі келісімді ... ... ... ... 24 маусым айындағы ағымдағы GBP/ USD = 1,6600 бағамы кезінде
инвестор 8 ... ... ... және фунт стерлингті пайдалану құны
1,6300 доллар болатын опцион-путты(сату құқығын) сатып алды. Опционның ... ... ... 62500 GBP ... ... ... ... 103750 USD)
кезінде 112,50 USD-ны құрады, ол келісім шарттың өзінен 922 есе аз.
Көрініп тұрғандай, рычаг эффекті (әсері) ... ... ... 100
доллар иелене отырып 100000 доллардан артық сомаға ... ... бар. ... бола ... ... ... ... максималды
зияндар 112,50 USD көлеміндегі опциондық сыйақы көлемімен шектеледі.
Бірақта, ... ... ... ... опционды пайдалану бағасына
жақындауымен азаятынын айта кеткен жөн.
Бір ... соң, 3 ... 2003 жылы GBP/ USD ... ... ... ... опционның құны 562,50 долларға өсті, яғни 5 есе немесе 500
%-ке өсті. ... кері ... ... ... сату ... ... көлемде пайда алды:
$56.250 - $112.50=$450
Басқа да кең тараған ... ... ... ... ... ... жатады.
Своп бқл келісім шартта айқындалған жағдайларға сәйкес төлемдерді
болашақтағы айырбастау туралы екі контрагенттер арасындағы ... ... мәні – ... ... есептелген қарыздық
міндеттеменің қалқымалы проценттік ставкамен есептелген міндеттемеге
айырбастау. Свопқа қатысатын жақтар номиналдармен ... тек қана ... ... Осы ... төлемдер бір валютада жүргізіледі, ал
своптың қызмет ету ... ... ... ... Своптың көмегімен
қатысушы жақтар ... ... ... ... ... проценттік ставкаға және керісінше айырбастауға мүмкіндік алады.
Мысалы, А компаниясы LIBOR қалқымалы ставкасы +1 % ... ... және 9,75 % ... ... СВОП жасайды. В компаниясы 9,5 %
фиксирленген ставкамен ... ... және LIBOR + 1,5 % ... ставкамен
СВОП жасайды. (1 схема)
9,75 % 9,5 ... А | ... ... | ... В ... + 1% LIBOR + 1,5 % ... + 1% ... фиксирленген
(Қалқымалы)
|Қарыз құрылғылар| ... ... ... | ... ... ... ... үшін деривативтерді эффективті
пайдалану – ол ... ... ... ... болашақта
бекітілген шығыстардың белгілі бір деңгейін бекіту және ... ... салу үшін ... ... |
|2 қадам |
|3 қадам |
|4 қадам |
|5 ... ... ... ... ... |
|иденти |
|фикациясы |
|Тәуекел ... ... ала ... ... |
|компанияның |
|стратегиясына |
|әсерін ... ... ... ... және ... ... |
|басқарудың |
|сәйкес |
|өнімін ... ... ... ... ... 2 – ... ... болады.
22
Осылайша , тәуекелдерді басқару процесі ұйымдар ішінде тәуекелдерді
минимизациялауды ... ... ... ... ... құралдар мен
үлгілерді кіріктіреді.
Тәуекелдерді басқару тәуекелдерді өлшеуге, мониторинг және оларға бақылау
жасауға бағытталған барлық ... ... мен ... ...... ... ... басқаруды жетілдіру жолдары.
Қазіргі уақытта банктерде халықаралық стандарттарға сәйкес келетін
тәуекелдерді басқару ... бар ... көп ... аударылуда.
Халықаралық ұйымдардың ұсыныстарына сәйкес банктерде тәуекелдерді басқару
жүйесін енгізу қаржылық жүйенің нығаюы мен ... ... ... ... ... ... ... да, бағалауға негізделуі керек екенін
айта кеткен жөн. Әңгіме ... ... ... ... ... ... ... және банктік сектордың салымшылары үшін мүмкін
болатын ... ... ... ... әсер ... деңгейіне
байланысты туралы.
Тәуекелді басқару – бұл төрт негзгі элементті кіріктіретін процесс:
тәуекелді бағалау, ... ... ... ... және тәуекел
мониторингі. Тәуекелдерді басқару жүйесі – банк ... ... ... идентификациялау, бағалау және бақылауды қамтамасыз етеді және
осындай тәуекелдерге адекватты меншікті капиталдың бар болуын қарастыру.
Тәуекелдерді ... ... банк ... ... тәуекелдерді
шектейтін саясатты және құралдарды ... ... ... ... ... ... кеңесінің өкілеттігін және ... және ... ... ... ... жүзеге
асыратын операциялары үшін банк басқармасының жауапкершілігін ... ... ... ... ішкі процедуралары халықаралық
тәжірибеде қабылданған агенттің процедуралары мен басқарудың халықаралық
тәжірибесінде ... ... ең ... ... ... және жалпылау негізінде жасалған банктік қадағалау жөнінде базельдік
комитеттің тәуекелдерді басақру принциптері түсіндіріледі.
Банктер корпоративтік саясатты және тәуекелдерді ... ... ... ... ... жүйелерін, көрсетілетін банктік
қызметтердің құнын анықтау (олармен ... ... ... ... ... ... ... және тәуекелдерді хеджерлеу,
диверсфикациялау, сонымен қатар баланстық ... ... ... ... жеткілікті көлемдегі меншікті капиталдың қалыптасуын ... да, ... ... ... ... ... жағдай –
банкте ақпараттарды жинақтау мен өндірудің сенімді жүйесі ... ... ... бақылау және идентификациялауға мүмкіндік беретін
ұйымдастырушылық құрылымының бар болуы.
Тәуекелдерді басқарудың модельдерінің (үлгілерінің) ... ... ... ... ... банк ... жабу үшін
қажетті меншікті капиталдың қажет көлемін аталған ... ... ... ... нәтижелерімен анықталады және 99 %
24
деңгейінің көрсеткішінен төмен емес нақты ... ... келу ... бар. ... ... банк тәуекелдерді
өлшеудегі процедуралардың эффективтілігін ... ... және ... ... ... ... ... нәтижелермен
салыстыру ретінде қарастырылады.
Сондай-ақ, банк стратегиясына жүргізуі тиіс. Стресс ... – банк ... ... ... ... (максималды тәуелді),
талдау мәліметтері негізінде .үлгіленген өзінің төлемқабілеттігін ... Егер ...... ... ... төлемқабілетсіздігіне
жеткен жағдайда банк жүйелі түрде “күйзеліс” ... ... ... ... қажетті активтері мен міндеттемелерінің құрылымының
өзгеріуне жағдайына арналып жасалған өз ... ... ... ... жүргізуі тиіс. Осылайша, банк ... әсер ... ... ... ... ... жағдайына потенциалды әсер
етуді өлшеу әдісі стресс – тестинг болып табылады.
Қазіргі таңда ... ... ... нарығын және қаржы
ұйымдарын реттеу және қадағалау жөніндегі агенттігі ... ... ... ... сонымен қатар ішкі ... ... ... ... аударуда.
Сонымен қатар, 2-ші деңгейдегі банктерге банктік тәуекелдерді басқару
жүйесі жайлы жалпы жағдайлар қарастырылғын аудиторлық ... ... ... ... , ... Ұлттық банк басқармасның қаулысын
сәйкес 2-ші деңгей банктерінде тәуекелдерді басқару және ішкі жүйесінің бар
болуына талаптар туралы ... ... ... ... ... стандарттарға сәйкес 2-ші деңгейдегі
банктерде тәуекелдерді басқару жүйесін енгіізуді ... ... ... ... ... қаржы нарығы және қаржы ұйымдарын
реттеу және қадағалау жөніндегі Агенттілігінен Қазақстан Республикасында
2006 жылдың соңына ... ... ... ... ... ... ... ұйымдарын реттеу және қадағалауда ... ... ... ... ... ... директивалары банк ... ... ... ... ... ... ең ... көрсетеді. Еуропалық директивалары да тәуекелдерді басқару
жүйесіне талаптарды бекітеді.
25
Қорытынды.
Сонымен қорытындылай келетін болсақ, проценттік ... ... ... ... әлемдік нарықта бір немесе бірнеше құралдар түрлер бойынша
проценттік ставканың өзгеруі тәуекелі.
Тәуекелді басқару – бұл төрт ... ... ... ... ... тәуекелді өлшеу, тәуекелді ... және ... ... ... ... – банк ... ... тәуекел
түрлерін идентификациялау, бағалау және бақылауды қамтамасыз ... ... ... ... ... ... бар болуын қарастыру.
Тәуекелдерді басқару жүйесі банк қызметімен байланысты ... ... және ... ... ... мониторингін
бекіту жөнінде банктің директорлар кеңесінің өкілеттігін және ішкі
құжаттарда және ... ... ... ... ... операциялары үшін банк басқармасының жауапкершілігін қарастырады.
Қазіргі уақытта банктерде халықаралық стандарттарға ... ... ... ... бар ... көп ... аударылуда.
Осы таңда Қазақстан Республикасының қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын
реттеу және қадағалау жөніндегі агенттігі ... ... ... ... ... қатар ішкі бақылау жүйесінің эффективтілігін
ерекше назар ... ... ... С . “Банк ісі” ... ... ... ... ... .
3. Н.В. ... “Управление риском” Москва, Юнити 2001 г.
4. Новикова “Управление банковскими рисками”
5. Қаржы-қаражат 2005 № 2 с 26 – ... ... ... ... и ... ... на ... Банки Казахстана Спец журнал БТА с 8-10.
7. Интернет.
27

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Коммерциялық банктердің несиелік тәуекелін бағалау және төмендету жолдары»67 бет
Коммерциялық банктердің несиелік тәуекелдерін басқару85 бет
Коммерциялық банктердің несиелік тәуекелдерді басқару бойынша жұмысын ұйымдарстыру78 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктерді ашу және тәртібі. Банк қызметінлегі тәуекелділік14 бет
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктер туралы25 бет
Өндiрiстiк құралдар нарығының инфрақұрылымы6 бет
Қаржы тәуекелі және оны басқару51 бет
Қаржылық тәуекел56 бет
«ТемірБанк» қызметіндегі тәуекелділік32 бет
«Қаржылық тәуекелділік және оның фирма қызметіне әсер етуі»6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь