Экономикалық өсудің теориялары

Жоспар:

Кіріспе

I. Экономикалық өсудің теориялары. Мультипликатор және акселератор эффектісі
II. Экономикалық дамудың циклдық теориялары. Артық өндіру және жеткіліксіз өндіру экономикалық дағдарыстың теориялары
III. Экономикалық цикл. Циклдың кейнстік, неокейнстік және монетарлық тұжырымдамалары
IV. Қазіргі циклдық дамудың ерекшеліктері. Ұзын толқындар
Қолданылған әдебиеттер тізімі
        
        Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министірлігі
«Экономикалық өсу және макроэкономикалық тепе- теңдік теориялары
Экономикалық өсу, оның типтері мен факторлары»
Р Е Ф Е Р А ... ... ... ... ... және ... ... дамудың циклдық теориялары. Артық өндіру және жеткіліксіз
өндіру экономикалық дағдарыстың теориялары
III. Экономикалық цикл. Циклдың кейнстік, ... және ... ... циклдық дамудың ерекшеліктері. Ұзын толқындар
Қолданылған әдебиеттер тізімі
Экономиканың өсуі көбінесе тұтынудың жаңа түрлерін ... ... ... Сонымен қатар ірі әлеуметтік экономикалық
мәселелерді шешуге бағытталады. Сондықтан экономикалық теория «экономикалық
өсу» ... ... және ... ... ... мән ... өсу деп нені түсіндіруге болады?
Экономикалық өсу ұлғаймалы ұдайы өндірістің болуымен ... жыл ... ... ... сандық әрі сапалық артуы және олар ... ... ... мен тұтыну құралдарынан тұрады. Жыл сайынғы
қоғамдық өнім көлемінің өсуі ұлғаймалы ... ... ... типіне
немесе ұлғаймалы ұдайы өндірістің интенсивті типі негізінде дамиды.
Ұлғаймалы ... ... ... ... өнім ... ... ... үшін, жұмыскер саны және өндірістік қорлары екі есе ... ... ... интенсивті типінде осындай нәтижеге жұмыс
күшін және өндірістік қорларды дұрыс қолдану арқылы қол ... ... бұл ... ... ... ... ... бірін- бірі толықтыратын жағдайда кездестіреміз. Қазіргі жағдайда,
ҒТР ... ... ... ... ... ... экономикалық өсудің жаңа сапасы қалыптасты: ал техникалық
жарақтандыру мен ... ... ... ... ... ету,
қаржы қайтарымының көтерілуі негізінде жүзеге асады.
Ұлғаймалы ұдайы өндірістің қайнар көзі ... құн ... ... ... ол ... ... ... жұмсалады. Алайда рыноктық
механизмнің сұранымы мен ұсынымы жағдайында мұның өзі жеткіліксіз.
Сұранымның қалыпты жағдайындағы ... ... ... ... болсақ, мұнда ерекше қиындық туа қоймайды. Экономиканың жеткілікті
қарқынды дамуы сол кезге дейін ... асуы ... ... қай ... ... ... кедергілерімен жолыққанша. Ондай кедергілерге
табиғи ресурстардың қосымша жетіспеушілігін жатқызамыз.
Әдетте, бұл жағдайда ... ... ... ... қоймалы емес пайдалы қазбаларды қосу есебінен жабылады және бұл
ресурстарды қымбаттатады. Өңделген ... ... ... ... ... ... өсуін өте аз ... Оның ... ... пропорциональдылық өзгереді және экономикалық
өсу қарқыны төмендей бастайды.
Сұранымның өсу жағдайында табиғи ресурстар мүмкіндігі мәселесі ... ... ... ... ... өсу ... факторларға
байланысты:
- табиғат ресурстарының саны мен сапасына;
- еңбек ресурстарының саны мен сапасына;
- капитал ... ... бар ... ... айтатын болсақ, экстенсивті дамудың өзіндік экономикалық
шектеулері бар. Мұндай жағдайға тап болған қоғам өзінің ... ... ... ... ... ... ... жойылуы қоғамды
интенсивті өсу мүмкіндіктерін қарастыруға итермелейді. Демек ... ... ... түрлеріне бағыт- бағдар жасау: ... ... ... ... және ... ... жатады. Барлық қоғам
масштабындағы экономикалық өсу тауар мен қызмет көрсетудің жылдық көлемінің
ұлғаюымен ... ... ... ... ... көрсеткіші:
жалпы ішкі өнім (ЖІӨ) немесе жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) ... ... ... ... ... Экономикалық өсу абсолюттік және салыстырмалы мөлшерде
(алдағы кезеңдегі мөлшерге пайыз ... ... ... осы жылы реалды
ЖҰӨ 210 млн. теңге құраса, ал алдыңғы да -200 млн. теңге ... ... ... өсімі 10 млн. теңге, ал ... ... -5 ... ... ... ... өсу жылдық өсу қарқынымен
анықталады. (ЖҰӨ-нің өсу қарқынын анықтау үшін осы жылғы ... ЖҰӨ ... ... ... ЖҰӨ мөлшерінен шегеру қажет. Сол айыпманы алдағы жылғы
нақты ЖҰӨ -ге ... ... ... ... көрсетеді).
Жалпы ұлттық өнімнің (ЖҰӨ) біраз жылғы қарқынды өсу ... тізе ... оның ... ... яғни ... бағытын анықтауға болады.
Экономикалық өсудің теориялары.
Мультипликатор және акселератор эффектісі
Өндіріс қарқынын жеделдетуге қол жеткізу үшін, Батыс ... ... ... ... ... ... мен ... жасап,
алдағы уақытқа болжау құрды.
Өсу формуласының негізінде Кейнстің «мультипликатор» теориясы жатыр.
Ол ... ... ... толықтырылды.
Мультипликатор- көбейткіш, ал акселератор- бұл дайын өнім сұранымының
өсуіне ... ... ... коэффициенті. «Мультипликатор» ұғымын
ағылшын экономисі Кан 1931-ші жылы ендірген, кейінірек Дж. М. ... ... ... өсім және ... ... ... (1936) кітабында
дамытты. Бұл ұғымды А. ... Р. ... Дж. ... П. Самуэльсон, Н.
Калдор және басқалары өз еңбектерінде қарастырды.
Мультипликатор- бұл ... бар ... ... өсуі кезіндегі ұлттық
табыстың қанша есе өсетіндігін көрсетеді.
Мысалы, жаңа жолды салуға күрделі ... 5 млн. ... тең ... ... ... 1000 ... болатын алғашқы кезде 1000 адамды жұмысқа
тартады. Бірақ жолды салуға белгілі көлемде ірі жабдықтар мен ... және ... ... ... ... 1200 адам керек. (сол бұрынғы
жылдық табыс бойынша) болды. Жұмысты атқаратындардың (жұмыстылықтың) өсуі
тұтыну ... ... ... ... Сөйтіп келесі кезекте олардың
өндірісінің ұлғаюына алып ... 800 ... ... ... тартады.
Демек, инвестициямен тікелей байланысты 1000 жұмысшыны ... ... ... ... ... 3000 адам ... 15
млн. долл. табыспен құрайды немесе алғашқыдан 3 есе көп деген сөз. ... ... 3-ке ... іс- ... мультипликатормен байланысты:
мультипликатор инвестицияның ... ... ... ... ... ... қарастырады; акселератор (дайын өнім сұранымының ... ... ... ... ... табыстың өсуі
инвестицияның өсуіне алып келеді. Кезегінде бұл барлық ... ... ... ... ... біртекті, бір бағытта іс-әрекет жасайтын
мультипликациондық процесі пайда болады. Акселерация ... ... ... ші жылы ... ... А. ... ... және 1919 жылы
американ экономисі Дж. М. Кларк ұсынған. Кейінірек ол Р. Харрод, Дж. ... ... ... одан әрі дами түсті.
Мультипликациондық эффекті масштабын болжау үшін Дж. Кейнс ендірген
тәуелділіктің мәні зор: тұтыну ... ... мен осы ... ... тұтынуға бейімділік»- арасындағы тәуелділік. Орташа тұтынуға
бейімділікті ... ... ... ... ғылымда
«психологиялық фактор» ретінде түсіндіреді. Себебі ... ... ... алу ниетін көрсетеді. Тұтынуға бейімділік дегеніміз-
ұлттық табыстың тұтыну бөлігінің (С) ... ... ... қатынасы (Y)
яғни
тұтыну ... ... ... ... ... ... (МРС) ... кез- келген
тұтынудағы өзгерудің табыстағы өзгеруіне қатынасының көрсетілуі, яғни
тұтынудағы өзгеру ... ... ... ... ... ... да, ДЖ. ... жинақтау мөлшері мен сол кездегі табыс деңгейі
арасындағы тәуелділікті ендірді, орташа жинақтауға ... ... ... ... бейімділікті бірден- бір психологиялық ... ... Ол ... ... ... ... ... жинақтауға
бейімділік (АРS) ұлттық табыстың жинақтау бөлігінің (S) ... ... (Y) ... анықталады, яғни
жинақтау ... ... ... ... бейімділік (MPS) жинақтаудағы кез –келген
өзгерудің сондағы табыс өзгеріне қатынасын көрсетеді, яғни
жинақтаудағы өзгеру ... ... ... ... ... ... мультипликациялық эффектіні бағалауға ықпал
жасады.
Қазіргі Батыстық неоклассикалық экономикалық мектебінің өкілдері
экономикалық өсудің тым күрделі көп факторлы моделін ұсынады. Нақтыласақ,
көп факторлы Кобба-Дуглас ... ... ... ... Q- ... ... ... жер.
Экономикалық өсудің қазіргі типтері және оның ерекшеліктері
Экономикалық өсу экономиканың бір қалыпты оң қозғалысын және оның
әлеуметтік- ... ... ... ... ... ... өндіргіш күштердің даму деңгейі болып табылады. Экономикалық
прогрестің қозщғаушы күші қайшылық болады. Өндіріс пен ... ... ... ... және ... күш болып табылады. Тұтыныстар
өндірісті ынталандырады, екінші ... ... өзі жаңа ... сөйтіп осылай қайталана береді. Бұл қайшылық –оның қоғамдық
түріне тәуелсіз ең жалпылама және ... ... ... ... ... ... ... дәріптеу эконмикалық заңы бар. Жыл сайын
тұрғындардың саны өседі және олардың ... да өсіп ... ... ... үшін ... ... және ... қамтамасыз етуі қажет. Осыдан байқалатындығы, экономикалық жүйе
осы мәселені ... ... шеше ... ... ... ... ... Ескеретін жай, қоғам ресурстары шексіз емес,
сондықтан экономикалық ... ... типі ... ... игіліктер мен қызмет көрсетудің артуына ғылыми- ... ... ... ... өсуі ... ... ... бұл барлық өндіріс факторларын тиімді ... ғана ... ... ... ... типінің өзіндік ерекшелігі бар. Оның
артта қалуы ХХ- шы ғасырдың 50-ші жылдары ... ... ... ... сәйкестігімен байланыстырылады. Экономикалық өсу сапалық
жаңа дәрежеге көтерілді және ҒТР жағдайында өндірістің ... ... ... ... дәуірі технологиялық революция айдарымен жүзеге асып
(70-80 жылдары басталды), ол мынаны байқатады:
- еңбекті ... ... ... ... ... ... ... жұмыскерсіз технология, сондай-ақ
машинасыз технологияны қолдану- өнімді машинаны қолданбай- ақ дайындау
(мұндай технологияларға ... ... ... электронды-
сәулелік, радиациалық, биологиялық және басқа технология түрлері);
- ресурсты сақтау технологиясы, ... пен ... ... ... аз ... және ... ... қолдану, шикізат
элементтерін атмосфераға жіберуді, ағынды суға және қоқыс, үйінді
тасталуын жою, яғни ... ... ... ... ... ... баға беру ... бірінші орынға
сандық мәселе емес, шығарылған өнімнің сапасы көтеріледі.
Экономикалық өсудің жаңа сапалық ... ... ... құрылуымен, ғылымды қажет ететін ... үлес ... ... Олар ҒТР ... ... және ... етуді
жүзеге асырады.
Қазіргі жағдайда ғылым ролінің өзгеруімен экономикалық өсу жаңа
сапалық дәрежеге ... ... ... ... ... ... ... келеді. Жоғарыда аталған барлық жағдайлар экономика қозғалысына,
экономикалық дамуына жаңа сапалық сыйпатбереді.
Экономика өсуінің қайнар ... ... ... ... мен ... ... Олар атқаратын қызметтің көлемін ұлғайтуға
және сапасын арттыруға белгілі уақыт кезеңінде барынша мүмкіндік жасайды.
Экономикалық даму - ... ... ... ... ... басты
проблема. Германия және Жапонияның Екінші дүниежүзілік ... ... ... олардың экономикасының түгелдей дерлік ... ... осы ... ... ... дамудың үлгісі болып отыр.
Экономикалық өсу- бұл ... ... ... көбеюі және сапалық тұрғыдан
жетілуі.
Әрбір елдің үкіметі экономикалық өсу ... ішкі ақша ... ... ... ... ... ... меншік құқықтарын
сақтау және т.б. жолдармен арттыруға ұмтылады. Капиталдың шоғырлануы оның
табыстылығының төмендеуімен қосарлана жүреді. ... ... ... көп ... ие ... ол алға ... аз ... өседі.
Сондықтан жиналған ақша үлесінің көбеюі алғашқы кезеңде жылдамырақ дамуға
әкеледі де, содан кейін экономика капитал мен еңбек ... ... ... ... жеткенде баяулай бастайды.
Нарықтық экономикаға тұрақсыздық, көтерілу және құлдырау қасиеттері
тән, ол экономикалық кезеңді ... және ... ... ... ... бұл бір экономикалық дағдарыстың басынан
екіншісінің басталуына дейінгі кезең, ол экономикада ... ... ... және ... ... ... негізгі себептерінің бірі ретінде көптеген экономистер тұтыну
мен инвестициялардың өзара қатынастарының ауытқуын атайды.
Экономикалық өсудің кезеңдік ауытқуын ... ... ... және ... ... ... ... ауытқуларға әсер ететін факторлар сыртқы ... ... ... ... ... ... ... технологиядағы түпкілікті
өзгерістер, соғыстар және саяси оқиғалар.
Ішкі ... ... ... ... ... және монетарлық саясат арқылы).
Қазіргі даму ... ... ... ... ... ... ... мерзімдерінің қысқаруы (орташа 3-5 жыл);
2. Дағдарыстардың әлсіреуі (ЖҰӨ-нің төмендеу тереңдігінің ... ... ... ... ... ... ... немесе олардың
уақытша байқалуы. Осы өзгерістерге себепші негізгі фактор экономиканы
мемлекеттік реттеу болып табылады.
Дағдарысқа қарсы саясат- бұл мемлекеттің ... ... ... құбылуын реттеу және экономикалық дағдарыстардың дамуына
жол бермеу жөніндегі шараларының жиынтығы.
Тоқырау және ... ... ... ... ... ... 2030» ... көрсетілгендей, республиканың гүлденуін
қамтамасыз етуде ұзақ ... ... ... ... шетел инвестициялары мен ішкі ... ... бар ... ... ... өсу» ... маңызды болып саналады.
Қазақстанда экономикалық өсу келесі міндеттерді ... ... ... мемлекеттің белсенді ролі жағдайында экономикаға араласуын шектеу;
- ... ... және ... ... ... ... қаржылық инвестициялар стратегиясын жасау;
- жеке меншікті нығайту және заңды қорғау;
- аграрлық сектор мен әлеуметтік ... ... ... ... және ... ... ... әзірлеу;
- либерал инвестициялық саясатты дайындау;
- еңбекті көп ... ... ... ... қажетсінетін өндірістерге ... яғни ... ... ... өндірісті әртараптандыру;
- болашағы мол (бәсекеге жарамды) салаларды дамыту.
Экономикалық өсудің ... ... ЖҰӨ және ЖІӨ ... (тек ... ... ... ... салыстыру үшін ЖҰӨ
және ЖІӨ-нің халықтың жан ... ... ... ... ... бірдей көлемінде оның халықтың жан басына шаққандағы ... ... ... ... ... ЖҰӨ ... ... 70 есе көп, бірақ халықтың жан басына ... ЖҰӨ ... ... 60 есе асып түседі. Қазақстанда ЖҰӨ халықтың жан басына
шаққанда 1997ж.-1445,9; 1998ж.-1468,8; ... ... ... құрады.
Экономикалық дамудың циклдық теориялары
Артық өндіру және жеткіліксіз өндіру экономикалық дағдарыстың ... ... ... бір қалыпты әрі үзіліссіз есемтігімен айқындалады.
Өндірістің ... өсуі және бір ... ... оның құлдырауымен
қосақтасып отырады. Экономикалық дағдарыс- бұл өндіріс ... ... ... ... ... алға ... эконмикадағы қорлану
диспропорциясын жатқызамыз. Осы салдар ... ... ... ... ... негізгі пропорцияны бұзады.
Қазіргі нарықтың маркетингтік зерттеулерді фирма, корпорациялардың
кеңінен қолданылғандығына қарамастан, олардың ешқайсысы ... ... ... қызметінің барлық салдарларын дәл есептей алмайды.
Біріншіден, бұл тауар және ақша қайшылығымен байланысты екендігі
белгілі. Қай ... ақша ... ... ... ... онда ... Т-А-Т екі қарама- қарсы актіге үзіледі: 1) сату Т-А, ... алу ... ... ... сату ... сол ... ... сатып алуды көрсетпейді:
сатып алу кештеу ... ... ... ... ... ... болмауы да мүмкін –
ақша жинақтау құралы ретінде қолданылады. Алайда тауар өндірушілер өзара
бір-бірімен ... ... егер мата ... ... ... ... алуды кейінге қалдырса, онда тоқыма өндіруші мақта мақта өдірушімен
есептесе алмайды, ал ол мақта жинайтын ... ... олар ... ... ... есептесе алмайды және т.б..Бұндай
жағдай жай тауар өндірісен ғана тән болғанмен, бұл ... ... ... де ... ... Сату мен ... алу ... үзілістер де
төлем төлемеу шынжырының туу пайда ... ... ... ... ... өндіріс құлдырауы пайда болады.
Екіншіден, бағалы қағаздардың тауар нарықтарындағы бағалардың
үзіліссіз тербелуі осы ... ... мен ... ... ... ... ... байқатады. Егер осы ... ... ие ... онда ... пен тұтыны саясында да ... ... ... алып ... ... капиталдың артық қорлануы. Өндірістің ұлғаюы ... ... тым ... болып кетеді. Сондықтан да экономикалық
дағдарыстарды әдетте артық өндіру дағдарысы деп те атайды.
Экономикалық ... ... ... ... ... ғасырдағы
құбылысы 1825 жылдан бастап үнемі әрбір 8-11жылдан соң ... ... ,1836, 1847, 1857, 1866, 1873, 1882, ... ... ... ... ... 1900,1907, 1917, 1921 ,1929-33, 1937-
38.
әсіресе дағдарыстар арасындағы мерзім екінші дүниежүзілік соғыстан ... ... ... 1945 ,1953, 1957, 1960, 1969, 1973, 1979, ... ... ... ... дейні экономикалық дағдарыстар негізінен
әлемдік сипатқа ме болса, экономикалық дағдарыстардың бір мемлекетте пайда
болуы мұң екен, сол ... ... ... ... ... ... үйіріп алады. Екінші дүниежүзілік соғыстан соң
экономикалық ... ... ... ... ие ... Мәселен, ХХ-шы
ғасырдың екінші жартысында артық өндірудің әлемдік экономикалық дағдарысы
үш-ақ рет байқалды: 1958, 1974, 1980 жылдары, ал ... ... ... 3 ... ... өндіру экономикалық даңдарыстары екі қызметті атқарады:
бұзушылық және сауықтырушылық. ... ... пен ... ... ... ... ... жағдайда тоқтайды: бағаның
төмендеуі оның қызметінің пайдасыздығына ... және ол ... ... да. Шығар жол біреу ғана- өндірістік қорларды жаңалау :
машина, күрделі жабдықтарды және аз шығын ... ... ... ... ... төңкерістер кезінде,
ескі еңбек құралдарын оның табиғи өлуіне дейін ... ... ... , дағдарыстардың басты қояр нәрсесі- ... ... кең ... ... мерзімінен ертерек жаңалауға
итермелейді».
Өндірістің және оның ... ... ... мерзімі – бұл кезекті
дағдарыстың материалдық негізін ... ... ... ... ... 1990- ыншы ... экономикалық дағдарыстың жаңа типі
пайда болды – бұл ... ... ... Себеп КСРО-ның құлауына
байланысты бұрынғы одақтас республикалардың ... ... ... және ... ... ... ... жетлмеген экономикалық дағдарыстың алғы ... ... ұзақ ... ... ... Сол ... ... жанар-
жағар және шикізат салаларының өндірісінде құлдырау байқалған: ... ... ... рудасын өндіру қысқарған, шойын мен болат балқыту кеміген. Бұл
экономикалық ұдайы өндіріс мүмкіндіктерінің ... ... және ол ... ауыл ... ... ... ... жылда астық, картоп, көкөніс басқа да өнімді өндіру көлемі өзгеріссіз
қалып, елдегі тұрғындар саны шамамен 20%-ға ... ... ... ... ... ... мол жұмсалуы
мен және тұрғындардың ақшалай ... ... ... Тіпті 1990-шы жылы тұрғындардың ақшалай табысы 17% ... ... мен ... ... ... алмаған сұраным 238 млрд.
рубьлге жетті. Қазақстан жалпы ... ... ... ... ... болғандықтан , бұл жерде де ... ... ... ... ... табыстың өсуі, өнеркәсіп өндірісінің қысқаруы тауар
мөлшерімен қамтамасыз етілмейді. Қанағаттандырылмаған сұраным республикада
1990-шы жылы ... ... аысп ... ... 76% -дан ... жылдық
тауар айналымымен ақылы қызмет көрсетуді құрады. Өндірістің құлдырауы соңғы
4-жылда да ... ... 1995 және ... ... ... құлдырауы жалғасып, 1990 –шы жылғы деңгейдң 40%-на жетті.
Экономикалық цикл. Циклдың кейнстік, неокейнстік және монетарлық
тұжырымдамалары
Экономикалық цикл- бұл дағдарымстар аравсындағы ... және осы ... төрт ... ... ... ... ... циклы- өндіріс
құлдырауының дағдарысы. Дағдарыс құбылысының ... ... ... ... ... ... ... түсіндіріледі.
Дағдарыс кезеңінде өткерілмеген өнімсаны тез ұлғайып жұмысшылар
босатылады, ... ... ... ақша ... құлдырап,жойыла
бастайды. Экономикалық циклдың келесі фазасы ... ... ... ... ... тереңдеу дегенді білдіреді.). Бұл фазада өндірістің
құлдырауы тоқталады. ... ... да ... ... ... және
еркін ақша капиталы пайда болады.
Келесі фаза – ... ... тән ... ... ... , ... пайда бар
деген сөз. Ол кезегінде өндірістің дамуынын ынталандырады. Циклдың кезекті
фазасы- өрлеумен алмасады.
Өрлеу өнім өндірудің қарқындылығымен ... және ол ... ... ... ... ... қарыз капиталы ұсынымы
ұлғаяды және банк пайызының (%) нормасытөмендейді.
Нарық жағдайында ... ... ... ... ... ... ... теориялық көзқарастар бар.
Мәселен, К.Маркс артық өндірудің циклдық дағдарысының реттіліпен
қайталану себептерін ... ... ... ... ... ... Дж.Кейнстің ойынша, цикл фазасының алмасуы күрделі
қаржы ... ... ол ... ... мен ... ... ... пайыз мөлшеріне дейін төмендесе, онбда ол мынаған алып ... ... ... қаржы салу ниеті жойылады.
Қазіргі Дж.Кейнстің ізбасарлары – «неокейнстіктер» - мәселен американ
экономиксі – Пол ... ... ... нарықтық экономиканың циклдық
сыйпаты ұлттық табыстағы тұтыну үлесінің төмендеуімен және ... ... ... Олар ... ... ... және оның ... бойынша үлестірілуіне оң немесе терісәсер
етіп, өндірістің өсуінен оның қысқаруына бет бұрыс жасайды.
Американ экономиксі Милтон ... ... ... мектеа» өкілдері
«неокейстіктерден» айырмашылығы олар нарықтық экономиканың ... ... ақша ... ... Ақша ... арасындағы алшақтық
және тұрлаусыз ақшаұсынымы нарықтық экономика тұрақсыздығының себебі болып
табылады.
Монетаристік метептің ... ... ... Фридменнің ойынша,
дағдарыстар мемлекеттің ақша ... ... ... ... мемлкеттің араласуы ақша массасын шектеу мен ... ... Осы ... Милтон Фридмен өзінің «АҚШ-ның монетарлық
саясаты» еңбегінде баяндаған. Бұлжұмыс1963-ші жылы шыққан болатын.
Нарықтық экоомиканың цитклдық ... жою ... ... ... ... ... ... өкілдерінің ойлары мынаған әкеледі:
мемлекет антициклдық бағдарламаларға қатысуы немесе экономиканы тікелей
реттеуі қавжет.
Мәселен, ... ... ... ... ... ... ... арқылы жоюды алға тартады. ... ... ... ... ... ... ... жоюға болатындығын айтады. Мемлекет өндірісінің құлдырауын жеке
күрделі қаржыландыруды өзі ынталандыруы болдырмауы үшін ... ... ... ... Ұзын ... кезде циклдық дамудың өзіндік ерекшеліктері бар. Олар екінші
дүниежүзілік соңыстың, ... ... ... ... ... экономикалық ролінің өсуімен және мемлекеттің экономикалық
ролінің өсуімен ... ... ... тым ... және
тереңдей түсті, соныме қатар депрессия фазасы ұзақтығының ұлғаюымеен
ерекшелінеді. Мұндай құбылыстар ... және ... –ші ... дағдарыстар кезеңінде байқалды. Бұл құбылыстар ...... ... экономикасын қамтыды.
Дағдарыс кезеңі сыйпатында жаңа құбылыс ... ... ... құбылысының инфляциямен қосылуы стагфляция деп аталады ... , ... ... көптеген елдерде экономиканың салалық
құрылымында өзгерістер болуда.
Бір жағынан макроэкономиканың ғылым сіңіргіш жаңа салалар- прибор
құрау, ... ... ... ... екінші жағынан дәстүрлі салалар- көмір,
металлургия, тоқыма және т.б. құлдырады, бұл ... ... ... ... ... Осылай құлдырау құбылыс
құрылымдық дағдарыс деп аталады.
Циклдық теорияны ... ... ... ... ... Кондратьев
(1892-1938жж) алады. Ол Петербург униаверситетінің түлегі, кейіннен сонда
професор болған. Экономика ... ... ... ... ... 6 –шы ... жасаған «Коньюктураның үлкен циклдары » баяндамасы оған
әлемдік атақ ... ... ... ... осы атпен 1928-ші жылы
шыққан кітапта баяндады. Экономикалық циклдардың 7-11 ... ... ... ... 48-55 ... ... ұзақ ... бар
екендігі белгілі бола бастады. Мәселен, Н.Д. ... ... ... ... Ол (цикл) қоғамдық өндірісті технологиялық базасының
радикалды өзгеруімен және оның құрылымдық қайта құрылуымен түсіндірілді.
Әдетте ... ... екі ... қолданылады:
ұзақтығы немесе циклдың мерзімділігі :оны ... ... , бұл ... ... ... гензисі мен механизмін алдын-ала ... ... ... ... ... ... айқындамалары
қабылданған:
1. Н.Д.Кондратьевтің циклдары немесе ұзақтығы 40-60 ... ... ... ... Оның ... ... күші – ... базаның радикальды өзгеруі және оның ... ... ... ... ... ... ... циклдары
және олардың ұзақтығы 20 ... ... Ал ... ... ... ... өндіріс құрылымының жылжуы боп ... (бұл ... ... өндірістік немесе құрылыс болып та аталады).
3. Жеке шаруашылық циклдары. Бұл 1 ... ... 12 –і ... ... ... және инвестициялық белсенділіктің тербелісіне байланысты
өмір сүреді.
Қолданылған әдебиеттер:
1. Жалпы экономикалық теория У.К.Шеденов , ... ... ... ... ... ... Алматы,
1998ж7
-----------------------
Экономикалық дамудың типтері
Қарқынды- ұлттық өнімнің техника мен технологияларды жетілдіру есебінен
арттыру
Аралас (нақты)- ұлттық өнімнің ... ... ... өсуі ... мен ... жетілдіру еесбінен артуы
Экстенсивті- ұлттық өнімнің өндіріске қосымша факторлар тарту есебінен
артуы
Экономикалық өсудің факторлары
Сұраныс факторлары
Үлестіру факторлары
Ұсыныс ... ... ... ... ресурстары
Негізгі капиталдың көлемі
Технология
Ресурстарды тиімді пайдалану
Экономикалық өсуді өлшеудің әдістері
Нақты
ЖҰӨ-нің артуы
ЖҰӨ көлемінің халықтың жан басына шаққандағы өсуі
Экономикалық ... ... ... ... ... жаңа ... моделі
Капитал- экономикалық өсудің жалғыз факторы.
G=S:C,
мұндағы G- экономикалық өсу қарқыны; S- ... ... ... ... ... ... (өнім шығару)
S=I
(жинақ ақша =инвестицияларға)-бұл экономикалық өсудің шарты.
1. Егер S>I болса, онда ... қор ... ... ... ... Егер S

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Баланың жастық кезеңдегі зерттеудегі ойлар7 бет
Жоғары сынып оқушысының танымдық қызығулары мен кәсіби анықталуы7 бет
Статистика пәнінен оқу-әдістемелік жиынтық200 бет
Экономикалық жүйе қатынастарын қалыптастыру21 бет
Экономикалық өсімнің мәні44 бет
Экономикалық өсу - экономикалық дамудың маңызды көрсеткіші31 бет
Экономикалық өсу қоғамның әл-ауқаты мен өндірістің тиімділігін арттыру ретінде48 бет
Экономикалық өсудің кейнстік үлгілері26 бет
Экономикалық өсудің факторлары, үлгілері және проблемалары36 бет
Қазақстан Республикасында тұрақтандыру саясатын жүргізу мәселелері35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь