Жер ресурстары туралы түсінік

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

І тарау. Жер ресурстары туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4
ІІ тарау. Жер ресурстарын қалыптастыратын табиғи компонеттер ... ... .7
ІІ.1. Жер бедері және геологиялық түзіліс ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
ІІ.2. Климат және агроклимат жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9
ІІ.3. Жер үсті және жер асты сулары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
ІІ.4. Өсімдік . топырақ жамылғысы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
ІІІ тарау. ОҚО жер ресурстарының географиясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...20

IV тарау. ОҚО ауыл шаруашылық жер ресурстарының географиясы...29

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..31

Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...32
Кіріспе
Қазіргі таңда Қазақстан Республикасының шаруашылығының қарқынды даму барысында жер ресурстарының географиялық орналасуы осының нәтижесінде оны тиімді пайдалану маңызды орын алады. Оңтүстік Қазақстан облысының экономикалық дамуы ауыл шаруашылықтың дамуына негізделеді. Сондықтан, жер ресурстары олардың географиялық орналасуы шаруашылықтың дамуына ықпалы зор.
Диплом жұмысы 4-тараудан, 5-кесте, 1-картосхема және әдебиеттер тізімінен тұрады. Диплом жұмысын жазу барысында автор Оңтүстік Қазақстан облысы Жер ресурстары басқармасының фондттық мәліметтеріне негізденді, Ғылыми техникалық, Абай, Пушкин атындағы кітапханалардан тақырып бойынша әдебиеттермен танысты. Сонымен қатар, автор оқу іс-тәжірибе кезінде осы мәселе бойынша бірнеше дала материалын жинады.
Мақсаты. Оңтүстік Қазақстан облысының жер ресурстарының территория бойынша таралуын, оның себептерін көрсету, жер ресурстарын тиімді пайдалану үшін физикалық- географиялық жағдайды ашып көрсету. Жер ресурстарын шаруашылықта пайдалануда қоршаған ортаны қорғау, физикалық – географиялық компоненттер арасындағы өзара байланысы мен әрекеттесу заңдылықтарын дұрыс айқындау.
Пайдаланылған әдебиеттер

1. Қазақстан Республикасының жер кодексі. Ресми мәтін. Астана, 2002. -36 бет.
2. Агроклиматические ресурсы Чимкентской области Казахской ССР. Ленинград, 1979. -268 стр.
3. Алимаев И.И. Улучшение и рациональное использование аридных пастбищ. Алма – Ата, 1985.
4. Бабушкин Л.Н. Климотография Средней Азии. Ташкент, 1981. -91 стр.
5. Вопросы гидрологии орошаемых земель Казахстана. Алма-Ата, 1986. -164 стр.
6. Гидрологический ежегодник. Ленинград, 1962.
7. Геология СССР. Москва, 1977. - 403 стр.
8. Гельдиева Г.В., Веселова Л.К. Ландшафты Казахстана. Наука. Алма – Ата, 1992. -173 стр.
9. Гвоздецкий Н.А., Казахстан. Очерк природы. Москва, 1971. -296 стр.
10. Научно – прикладной справочник по климату СССР. Ленинград, 1989.
11. Климат Казахстана . Под редакции А.С.Утешова. Ленинград, 1959. -315 стр.
12. Ресурсы поверхностных вод СССР. Основная гидрологические характеристики. Ленинград, 1967. -479 стр.
13. Минц А.А. Экологическая оценка естественных ресурсов. Москва, 1972. -304 стр.
14. Реймерс Ф.Н. Природопользование. Москва, 1990. -637 стр.
15. Равнины и горы в Средней Азии и Казахстана. Москва, 1975. - 264 стр.
16. Почвы Казахской ССР. Алма – Ата, 1973.
17. Пузырева А.А. Климатическое районирование Южного Казахстана Алма – ата, 1975. - 226 стр.
18. Пальчев Н.Н.Реки Казахстана. Алма – Ата, 1959. -100 стр.
19. Шульц В.Л. Реки Средней Азии. Ленинград, 1965. -691 стр.
20. Шайык О.Ш. Орашаемые сероземы Южного Казахстана. Алма – Ата, 2001. -190 стр.
21. Сельское хозяйство Южно – Казахстанской области. Шымкент, 1998. - 140 стр.
22. Справочник Государственного фонда данных о состоянии природной среды. Алма – Ата, 1987. - 237 стр.
23. Чупахин В.М. Природные районирование Казахстан. Алма – Ата, 1970. -259 стр.
24. Чупахин В.М. Физическая география Казахстана. Алма – Ата, 1970.
25. Филонец П.П. Омаров Т.Р. Озера центрального и Южного Казахстана. Алма – Ата, 1973. -198 стр.
26. Филонец П.П. Очерки по географии внутренных вод Центрального, Южного и Восточного Казахстана. Алма – Ата, 1981. -232 стр.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.................................................3
І ... Жер ... ... тарау. Жер ресурстарын қалыптастыратын табиғи компонеттер.........7
ІІ.1. Жер ... және ... ... және ... Жер үсті және жер ... Өсімдік – ... ... ОҚО жер ... ... ОҚО ауыл ... жер ресурстарының географиясы...29
Қорытынды...................................................................
.......................................31
Пайдаланылған
әдебиеттер..................................................................
.............32
Кіріспе
Қазіргі таңда Қазақстан Республикасының шаруашылығының қарқынды даму
барысында жер ресурстарының географиялық орналасуы ... ... ... пайдалану маңызды орын алады. Оңтүстік Қазақстан ... ... ауыл ... дамуына негізделеді. Сондықтан, жер
ресурстары олардың географиялық орналасуы шаруашылықтың дамуына ықпалы зор.
Диплом жұмысы 4-тараудан, ... ... және ... ... ... ... жазу ... автор Оңтүстік Қазақстан
облысы Жер ресурстары басқармасының фондттық мәліметтеріне ... ... ... ... ... ... тақырып бойынша
әдебиеттермен танысты. Сонымен қатар, автор оқу іс-тәжірибе ... ... ... ... дала материалын жинады.
Мақсаты. Оңтүстік Қазақстан облысының жер ресурстарының территория
бойынша таралуын, оның ... ... жер ... ... ... ... ... жағдайды ашып көрсету. Жер ресурстарын
шаруашылықта пайдалануда қоршаған ортаны қорғау, физикалық – ... ... ... ... мен ... ... ... тарау. Жер ресурстары туралы түсінік
Табиғи ландшафттың компоненттерінің ... ... өз ... жер ... ауыл ... деп, ауыл ... егу,
жабайы өсімдіктерді орып алу және мал шаруашылықта пайдаланатын климаттың,
жер бедерінің және топырақтың ерекше үйлесімін ... ... ... ... ... табиғи байлықтар жатады.
Ф.Н.Реймерс бойынша «жүйелі ... ... ... ... ... мақсатта пайдалануға болатын жерді жер ... ... Жер ... ... ... ... болады:
а) егістік жер ресурстары; б) барлық ауыл шаруашылыққа жарамды ... ... ... ) ... ... бұл термин а) және
б) мағынада түсінеді» ( ... 1990,453 ... бір ... сақтап үздіксіз пайдаланған жағдайда жер
ресурстары қалпына ... ... деп ... ... ... жер ... өңдеу құралы болып табылады. Мұндай
жағдайда ... жер ... ... оның ... ... ... ... алынады.
Жер ресурстарын пайдалануда ... ... ... ... ... ... және жанама болып ландшафттың негізгі
компоненттердің ... ... ... топырақ арқылы
және айқын байқалады. Себебі жер бедері пішіндердің, климаттың, сулардың,
өсімдіктердің және ... ... ауыл ... ... тіке ... бар. Сондықтан топырақты немесе әдебиетте жиі
айтылатын «топырақ–климаттық ... ауыл ... ... бірнеше авторлар бойынша дұрыс емес деп ... ... ауыл ... ... деп ... ... түсінеміз,
(ландшафт, мекеннің типтері т.с.с.). Яғни, ауыл шаруашылық ресурстардың ... ... ... ... ... ... Осыған байланысты жерді шаруашылықта ... ... ... ... ... биологиялық өнімділік ауыл шаруашылықта ... ... ... ... ... ... өнімділік
деңгейіндегі географиялық ... ... ... ... бас ... оны пайдаланудағы әмбебаптылығында.
Себебі адамның ... ... ... жер ... жер ... ... және ... жалпы құралы, яғни
кез–келген ... ... ... ... белгілі бір түрлері арасында, жер бөлістірудің
әлеуметтік, экономикалық ... ... ... ... ... ... алғы ... болып ... ... оны ... ... ... ... ... сипаты болып табылады.
Әдетте, ... ауыл ... ... түрлері ондай
көп емес, себебі дақылдардың түрлері әрбір ауданда ... ... да ... ... ауыл ... ... таңдалады,
бірақ уақыт бойы қатты ... ... ... ... ... өнімділігіндегі үлкен географиялық айырмашылықтар, осындай
таңдауға әсер ететіні негізгі факторлардың ... ... ... ... ... әрбір дақылдың өнімділігінің
айырмашылық сипаты ерекше ... ... ... өнімділігінің айырмашылығына, онда егілетін
жеке бір дақыл егудің ... ... ... ... ауыл ... өндірістің тиімділігі тәуелді.
Оңтүстік ... ... ... ... ... ... ... деңгейде облыстың жер ресустары
маңызды рөл ... ... су ... ... жер
ресурстарын пайдалануын ... ... ... жер ... ... да ... компоненттердің ықпалы бар.
ІІ тарау. Жер ресурстарын ... ... 1 Жер ... және ... түзілісі
Оңтүстік Қазақстан облысы территориясының басым бөлігі Тұран
плитасында орналасқан, оңтүстік шығыста Өгем ... ... ... ... ең оңтүстік шығыснда Қырғызстанмен аз ... ... ... ... Қызылқұм бойы Өзбекстанмен
шекара жалғасады. Облыс, батыста Қызылқұм, ... орта ... ... ... арқылы Қызылорда облысы ... ... ... Қарағанды облысымен шекаралас болады, ал ... мен ... ... ... ... облысымен өтеді. Облыстың
ортасын оңтүстік ... ... ... ... ... ... ... Өгем және Қаратау ... Тянь – Шань ... ... шегіндегі Тұран ойпаты сазды ... ... мен ... ... және ... бойы ... жазыққа бөлінеді.
Бетпақдала борпылдақ қабат – қабат орналасқан ... ... тау ... ... ... оның орташа биіктігі
300 м. Жазық үстінде ... ... және ... шөгінділер – құм, ... ұсақ ... саз. ... сор ... ... ... және ... төмен
жерлермен кезектеседі.
Мойынқұм құмды шөлі Шу ... ... ... алып ... ... – Шань тау алды ... ... ойпаттың жазықтарына өтпелі болып
табылады.
Мойынқұм шөлінің жер ... ... ...... және ... Кейбір жерлерде эол жер бедері астынан ... ... және ... ... жар ... қия ... түріндегі су тектес ежелгі
пішіндер көріністе болады.
Облыстың оңтүстік ... ... ... шығысы алып жатыр.
Мұнда эолды құм жер ... ... ... ... ... аллювиалдық қабат,
ал Сырдария маңында аллювиалды – көлді қабат орналасқан. ... ... ... ... желмен електеу есебінен эолды құм пайда
болған. ... ... ... құм ... ... Тізбекті және
төбелі жер бедері қалыптасқан кейбір жерде барханды құм төбелер кездееді.
Қаратаудың Оңтүстік беткейі мен Сырдария өзенінің арасындағы ... ... ... және оның оң ... ... ... пайда болған. Бұл тау алды
жазықтық сайларымен тілімделген және сынық шөгінділерімен ... ... ... ... тұщы, ол Сырдария өзеніне қарай жылжыған сайын
еспе сулар тұздалады.
Қаратау – орта биікті таулар, оның ең биік жері ... ... – 2176 м) ... ... ... және ... ... құралған. Ал оның тау алды мезозой, палеоген
және неоген жастағы горизонтальды орналасатын шөгінділерден қалыптасқан.
Қаратау 5-6 ... ... ... ... ... ... өте белсенді, мұндай белсенділік, +12 мм жылына,
шоқпақ асуда, ... ... ... ... ... ... жотасы басым жерінде ассиметриялық болып ... ... ... үстіртті бері солтүстікке қарай жазықта болатын қырқаға
айналады. Су ... беі бор және ... ... кезінде жемірілген
денудациялық жазықтық болып келеді.
Қаратаудың оңтүстік жайпақ беткейдің ...... ... ... ... ... ... жылғалардың кесіліп ойылған
көлденең аңғарлары, тік беткейлі канион ... ... ... ... осы каниондардың кейбір кесінділері тура және кескін бұрылыстар
сипатты.
Облыстың оңтүстік шығысында батыс Тянь – Шань ... ... Ең биік ... шыңы -4299 м, бұл ... ... ... ... Жоталар гранитті, гранадиорит, герцин, интрузиялары мен
тесіп шыққан полезой шөгінді ... ... ... кейбір жазықты су айрық беттері әктастардан құралған.
Ол жерде қарсы шұңқырлары көп ... ... ... ... ... ... ие.
ІІ.2 Климат және агроклиматтық жағдайы.
Оңтүстік Қазақстан облысы қоңыржай ... ... ... Облыстық жазықтықты аудандарының климат жағдайының ерекшелігі
кескін ... ... ... ... бойынша
(Бабушкин, 1983), Облыстық территориясы үш климаттық ... ... ... орталық Қазақстан провинцияның Бетпақдала
округында орналасқан. А. Пузырева бойынша (Пузырева, 1975), облыстың ... ... Арал ... орталық Қазақстан аудандарында орналасқан.
Облыстың ... ... ... ... бір – ... сәйкес
келеді.
Бұл аудан ауа температурасының үлкен жылдық ауытқуымен сипатталады.
380 С шамасында (қаңтар – 10,70 С , шілде + 270 С), (№ 1 ... ... ... ... ... ... 1 кесте ауаның орташа айлық және жылдық температурасы (t0 С).
| | | | | | | | | ... ... ... |І |ІІІ |V |VII |IX |XI |Жыл ... |
| | | | | | | | |дық ... |
| | | | | | | | | ... |
|1 ... |-10,7 |0,5 |19,4 |27,3 |-17,6 |-0,6 |9,0 |38 |
|2 ... |-3,1 |2,7 |17,0 |25,6 |17,7 |2,9 |10,5 |28,5 |
|3 ... |-5,8 |5,3 |20,6 |28,3 |19,7 |3,1 |12,0 |34,1 |
|4 ... |-5,8 |5,3 |21,3 |29,5 |20,3 |2,6 |12,2 |35,3 |
|5 ... ГМБ |-2,4 |5,6 |18,5 |26,2 |19,1 |4,9 |12,1 |28,6 |
|6 ... |-4,1 |6,0 |20,8 |27,7 |19,0 |3,3 |12,2 |31,8 |
|7 ... |-2,1 |6,4 |21,1 |28,9 |20,5 |5,1 |13,4 |31,0 |
|8 ... |-2,6 |7,4 |20,8 |26,5 |18,5 |5,1 |12,8 |29,1 ... ... Оңтүстікке қарай Қаратудың солтүстік шығыс тау алдына
дейін территория ... ... Тянь – Шань ... ... тармағының жеке Мойынқұм округы деп бөледі. Ал, А.А.Пузырева оны
Балқаш Арал облысының Мойынқұм ... ... деп ... ... жағдайы Бетпақдаланың климаты сияқты континентті болып келеді, бірақ
жауын – шашынның ... ... ... ... ... (200 ... бұл ... флора мен фаунаға байлау болып табылады.
Қаратай жотасының Л.Н.Бабушкин Тұран провинциясының тау алды ... ... жеке ... ... деп ... ... ... Тянь – Шань және шығыс ... ... ... ... ... беткейі солтүстік климаттық облысының Шығыс
Қаратау климаттық ауданы, ал оңтүстік батыс деңгейі ... Тянь – ... ... ... Қаратау климаттық ауданын қалыптастырады.
Қаратау таулы климатпен сипатталады, оның негізгі ерекшелігі жауын –
шашын мөлшерінің 400 мм дейін көбеюі (№ 2 ... 2 ... ...... орташа айлық және жылдық мөлшері.
№ |Метеостанция |І |ІІ |ІІІ |IV |V |VI |VII |VIII |IX |X |XI |XII |жыл | ... |13 |15 |21 |28 |15 |11 |7 |4 |2 |14 |12 |19 |161 | |2 ... ... |82 |75 |46 |15 |9 |5 |7 |37 |52 |69 |540 | |3 ... |28 |23 ... |18 |8 |3 |2 |3 |10 |19 |30 |206 | |4 |Қызылқұм |20 |20 |29 |25 |16 ... |2 |1 |10 |14 |24 |170 | |5 ... ГМБ |67 |65 |92 |77 |46 |18 |8 ... |47 |69 |73 |576 | |6 ... |32 |28 |37 |38 |20 |5 |4 |2 |2 |13 ... |232 | |7 |Шардара |31 |28 |41 |37 |23 |8 |3 |2 |1 |14 |23 |31 |242 |
|8 ... |40 |35 |54 |47 |27 |6 |3 |1 |1 |24 |32 |43 |311 | ...... ... ... ... қар жамылғысының
салыстырмалы үлкен қалыңдығы 30 см ... ал, ... 80 ... ... суды ... ету ... ... егістікке жағымды болып
табылады, негізінен суыққа бейімделген ауыл ... ... ... ... Жеткілікті ылғалдану әртүрлі шөптесін таулы дала
дамуына ... ... яғни ... ... ... ... ... батыс беткейінің термикалық режимі ... өте ... ... ... үшін жер ... ... Облыстың оңтүстіктегі жазықтары А.А.Пузырева бойынша Қызылқұм ... маңы ... ... ... Автор бұл территорияны екі
климаттық ауданға бөледі, ... сол ... ... ... ... климат ауданы және Сырдариядан тау алды жазықтықтарға дейін
Сырдария маңы климаттық ауданы. Оңтүстікте Келес ... ... ... климат ауданға ажыратылады.
Бұл аймақ белсенді температуралардың жоғары мөлшерімен сипатталады.
Мысалы, 44000 (+100С ... ауа ... ... ... ... ... ... оңтүстік беткейімен, кейін солтүстік
бағытқа жалғасады, шамамен Төрткүл елді мекенінің жанында батысқа ... ... ...... жылы ... ауыл ... ... темекі және т.б.) өсіретін зонада орналасқан.
Термикалық жағдайы жақсы болғанымен жауын – ... ... жер ... ... төмен болуына алып келеді, мысалы
Байырқұмда 238 мм, Шардара 242 мм, Мақтаралда 311 мм. Жер ... ... ... ... өте ... рол ... ... тиімді пайдалану үшін термикалық ресурстарды,
ылғалмен қамтамасыз ету олардың режимін ... алу ... ... ... ... агроклиматтық аудандастыруға негізденеміз.
ОҚО физика – географиялық жағдайындағы үлкен ... ... ... болмауының себебі.
Агроклиматтық аудандастыру негізінде – вегетациялық кезеңдегі
ылғалмен, жылумен ... ету ... ... ... көрсеткіш
ОҚО жағдайында шектелетін, территорияның ылғалмен қамтамасыздандырылуы.
Ылғал ... ету ... ... ... ... (ГТК) ... Бұл ... температурасы t0 С
жоғары ... ...... ... осы ... он ... температуралар жиынтығына бөлінген көрсеткішке тең. а)
ылғалдану жағдайы бойынша ... ... ... үш ... ... ... ... /0,3), мың метр биіктікке дейін тау алды ... ... және 1000 м ... ... ... Өте ... зона ... ету бойынша екі ауданға бөлінеді: өте құрғақ, ыстық.
100 С жоғары t –лардың жиынтығы 3600-38000 және өте құрғақ, өте ... ... ... 46000- қа тең. ... тау алды ... t ... жиынтығы 3300
-44000 С-ға тең, ал таулы зонада – 33000 С одан да ... ... ... 4 агроклиматтық аудан ажыратылады.
Бірінші аудан, ыстық құрғақ агроклиматты ... ... Шу ... ... ... ... ауданға әкімшілік жағынан
Созақ ауданының жазықтық бөлігі тура ... ... ... ... континентті, ыстық құрғақ жаз және суық, қар аз ... ... ... ... орта ... ... ... екінші жартысында
орнатылады, 5-6 айға созылады.
Жауын – шашын мөлшері өте аз. ... 100 С ... ... – шашын мөлшері 45-125 мм аралығында, наурыз – мамыр ... ... ... қар ... ... 10-25 см, 2-3 айға
созылады. Ылғалдың тапшылығы егін шаруашылығын ... ... ... бұл ... жер ... ... ретінде пайдалануға
болады.
Екінші аудан, өте құрғақ және өте ыстық Сырдария өзені – батыста –
Қызылқұм, шығыста – ... мен Өгем ... тау алды ... ... ... бұл ауданға Мырзашөл де ... Бұл ... ... ... ... ... ... Ордабасы, Шардара, Отырар
аудандары, Сайрам және Қазығұрт ауданының батыс ... ... ... және ... ... ... мен Сарыағаш ауданының
оңтүстік бөліктері.
Бұл ... 100 С ... t – лар ... ... ... ГТК
= 0,1 -0,3 Қаратау жотасы ауданға ... суық ... ... ... үсік ... ... ... тоқталды, ал бірінші күзгі үсік қазан
айының бірінші жартысында пайда болды. 100С ... t ... ...... мөлшері 40 мм - 150 мм ... ... ... өте ... (Қызылқұмда орташа жылдық жауын –
шашын мөлшері 100-170 мм аралығында).
Қыста қар ... ... ... және қалың қабат болып жатпайды.
Оңтүстік бөлігінде тұрақты қар ... ... Жер ... тиімді
пайдалану үшін су қажет, ... ... ... ... ретінде
пайдалануда. Ауданның оңтүстік бөлігінің топырағы мақта, жүзім т.б. жылу
сүйгіш өсімдіктер егуге ... ... ... тау алды ... ... Түркістан, Бәйдібек,
Түлкібас, Сайрам, Төлеби, Қазығұрт және Сарыағаш әкімшілік ауданының тау
алды бөліктерін ... С ... ... жиынтығы 3300 - 44000 ... ГТК = 0,3 – 0,5. ... ... ұзақтылығы 167-204 күнге дейін
созылады. Бұл ауданның климатына теңіз деңгейінен ... жер ... ... ... ... ... бар. ... – шашын жылдық мөлшері
500 -600 мм ... ... 100 с ... ... бойы ... ... ... 90-250 мм. Тұрақты қар жамылғысы желтоқсан айының екінші
декадасында орнатылады және 2-2,5 айға ... ... ... ... жер ... ... ... Қаратау және Батыс Тянь – Шань жоталарын қамтиды. Бұл
ауданға ... ... ... ... ... және ... таулы бөліктері жатады. 100С жоғары t-лардың тиынтығы 33000 С
және одан да төмен, ГТК> 0,5. ... ... ... 161 күн және одан
да төмен.
Бұл аудан сумен жақсы қамтамасыз ... t –сы +100С ... ...... мөлшері 115-255 мм, ал орташа жылдық жауын – шашын
600-800 мм. ... қар ... ... ... ... жер ... байланысты қар бір қалыпты таралған.
Одан қалса жауын – шашынның максимумы қысқы маусымда болады. Облыстың
тау алды жазықтары Батыс Тянь – Шань ... ... ... ... агроклимат жағынан кедергі болып келеді. Жауын – шашын мөлшері 400
мм ден 800 мм ... ... ... ... ыстық емес (Шымкент, шілде айының
орташа температурасы + ... ал қысы жылы ... ... ... ... - ... ... географиялық бөлістіруінде агроклимат ресурстары өте
маңызды роль атқарады.
ІІ. 3 Жер үсті және жер асты ... ... ... қасиеттеріне беткі және жер асты сулары
маңызды әсер етеді. Облыстың жері құрғақ климатта ... ... ағын ... ... су ... жиі кездеседі. Облыстың
солтүстігі мен оңтүстік ... ... ... және ... ... ағын ... ... Шу өзені Бетпақ дала мен Мойынқұм
арасындағы табиғи шекарада болып ... ал бұл ... ... ... ... жалпы жылдық су ағымы жылына 2,5 км3 шамасында оның басым бөлігі
өзеннің бас ... ... ... ... орта және ... кейбір жылдары су тартылып қалады, яғни төменгі ағысында тұрақты
су ... ... ең ... ... ... оның ... су ағымы шамамен жылына
27 км3 құрайды. Облыс шегінде Сырдарияға Арыс және ... ... ... ...... ... ... көптеген ұсақ өзендер
Сырдарияға жетпейді, себебі олардың сулары ... және ... ... ... пайдаланады. Ал, сол жағында мүлдем сала жоқ.
Сырдария өзені Ферғана аңғарында ... ... мен ... ... ... Су ... басым бөлігі Қазақстан жерінен ... ... ... ... ... еспе арналарда пайда
болған көлдер. Мұндай көлдер әсіресе Сырдария аңғарында көп ... қар ... ... су ... ағады, осы кезде су еспе
арналарды да толтырады, кейін олар жазға дейін суға тола ... ... жыл бойы су ... ... және оңтүстік беткейлерінде уақытша ... және ұсақ ... ... ... ... болып келетін
тұйық ойыстарда көлдер қалыптасады. Ең ірі көлдер Қаратаудың ... ... ... ... ... ... - топырақ жамылғысы.
Оңтүстік Қазақстан облысының таулы аудандарында таулы шалғынды, таулы
қызыл қоңыр және сұр топырақ түрлері ... ... ... ... ... тақыр сияқты және сұр – қызыл қоңыр топырақтарға ауысады. Олардың
арасында сор және сортаң жерлер кездеседі. Өзен ... ... ... ... ... ... болады. Облыстың солтүстігі мен
оңтүстік – батысында құм үлкен кеңістіктерді алып жатыр ... ... ... – шығысында биік таулы жоталар орналасқан. Мұнда
топырақтың вертикалдық зоналығы айқын байқалады. Биік шыңдардан төмендеген
сайын ... мен ... ... ... ... және субальпілік
топырақтарға ауысады.
Бұл топырақтар барлық жерде болмайды, тек қана жазықтық жерлерде және
биік таулы кеңістіктердің жылғаларында (ложбина) ... Бұл ... ...... ... емес және топырақ профилі ... ... ... ... ... ... үлесі (10%
жоғары).
1200-1300 м-ден 2400-2500 м биіктік аралығында таулы ... ... ... оның ана жыныстары лесс және лесс ... ... ... ... мен ... болып табылады. Қарашірік үлесі 3-6%, түсі
қызыл қоңыр.
Талас Алатау, ... және ... тау ... облысында және тау алды
жазықтарда, Сырдарияның биік террассаларында сұр ... ... ... ... ашық ... (аз ... ... қара реңді,
оңтүстік ашық реңді және оңтүстік ашық реңді сор ... ... ... ... қара ... сұр ... ... – 3-4%) ең
құнарлы болып табылады.
Бетпақдалада сұр – қоңыр топырақ тараған, қарашіріктің үлесі 1 ... Шоқ – шоқ ... сор ... кездеседі.
Сырдарияның орта ағысы бойындағы ежелгі аллювиалдық жазықтарда және
Қаратаудың теріскейіндегі жазықтарда және ... ... ... ... мен ... тақырлар кездеседі. Олардың беті жарық
пішіндермен ерекшеленеді. Қарашірік ... 1 % ... ... ... ... кездеседі, көбінесе Бетпақдалада.
Арыс, Бадам, Келес, Кур-Келес т.б. одан да кіші ... ... ... ... және сор ... кездеседі.
Топырақтың беткі қабаттарында қарашірік үлесі 3-4% дейін барады. Облыстың
оңтүстік – батысында, Шу өзенінің төменгі ағысында, ... ... ... бар, ... беті жұқа тұзды қабыршақпен жабылған. Олар,
минералданған еспе сулардың (жер ... 2-3 м) жер ... ... ... пайда болады.
Өсімдік жамылғысы. Жер ресурстарының сапасына және оны ... ... ... үлкен әсері бар. Облыстың өсімдік жамылғысы
әр түрлі болып ... ... 1,5 мың түрі бар. ... ... басым болады. Бетпақдала үстіртінде бұйырғын мен ... ... ... ... ... ... құрылған шалғынды – сор
өсімдіктер арасында жыңғыл, шеңгел, сексеуіл бар. Қаратаудың Солтүстік ... ... тау ... ... ... баялыш пен жусан
басым болады. Қызылқұмда бұталы өсімдіктер көп кездеседі – сексеуіл, жусан,
комаллидің құмды қараған ... ... ... Шөлдің қиыр
оңтүстігінде жусанды – эфемерлік өсімдік дала өсімдігіне ауысады. Сырдария
аңғарында ... ...... өсімдіктері.
Ал өзен жақындаған сайын қамыстық және ... ... ... ... шенгел, тораңғыл, ива т.б.)
Таулы аудандарда биіктік зоналылық айқын байқалады. Теңіз ... м ... ... ... Тянь – Шань тау ... ... ... өсімдіктерден құралған шөлді өсімдік басым болады (мятник,
луковичым, осочка пустынная).
Сайлардың көлеңкелі ... ерте ... ... тұқымдастар көріне
бастайды (пырей пушистый, ячмень луковичный, бородач). 200 м ... олар ... ... бастайды. Беткейдің 800-1000 м –ден 1300-1500 м
биіктікке дейінгі аралығын (пушистопырейные) дала алып ... одан ... ... - әр ... ... ... дала белдеуі орналасқан.
Солтүстік беткейде осы биіктіктерде ағаш бұталардан құрылған тоғайлар
таралған (жаңғақ, алша, өрік, алма, боярышник т.б.) 2200-2400 м ... ... ... ормандар және бұталар зонасы орналасқан. Одан ... м ... ... ... ... субальпілік шалғында – дала ... ... ... ... ... и ... ... степная и
альпииская және т.б.).
Шалғынды – дала зонасында шоқ – шоқ ... әр ... ... ... аршасы, шиповник, барбарис, жимоласть мелколистная т.б). 2800-
3000 м биіктіктен 3600-3800 м дейін ... ... ... жамылғысы
сиректелген альптік шалғын – дала орналасқан (тилчак, овсяница Крылова и
альпииская, овсец пустынный ... ... ... и ... ... пішіндері төменде, ылғандануы көбірек болатын жерде Қияқ
(осока) басым болады (қара гүлді қияқ, узкоплодная қияқ т.б.).
Таудың ең биік ... ... ... ... ... қына қабаттарын құрайды. Қаратаудың оңтүстік – ... ... ... Тянь – Шань ... ... өсімдігінен айрықша болады.
Қаратаудың жайпақ төмен тау алды эфемерлік шөлді өсімдіктермен жабылған,
500 м ... ...... ... ... ... ... эфемерлі – солянкалық – жусанды өсімдікке алмасады. Осы ... (ақ ...... ... дәрі – ... ... ... жотасының жоғарғы бөлігі әртүрлі шөптесін ковыльно – ... ... ... ОҚО жер ... ... ... жер көлемі 117,3 мың км2. Облыстың
территориясының ... шөл ... ... ... ... мағынасы бар темір жол және автомагистралі кесіп өтеді. Әсіресе
темір жол магистралының үлкен маңызы бар, ол ... ... ... ... шығыс бөлігін Ресеймен, оның территориясы арқылы
Еуропа елдерімен байланыстырады.
Қазіргі таңда, ... ... ... Ресей, сонымен Батыс
Еуропа елдері арасындағы экономикалық қарым – қатынастың белсенді дамуына
байланысты, облыстың жер ресурстары жаңа ... ... ... ... сауда жасауға көмекші салалардың кәсіпорындарына маңызды рөл
атқарады. Осыған ... ... ... ... ... қамтамасызданған,
яғни еңбек ресурстарын көп талап ететін өндіріс орындарын дамытуға болады.
Осы ... ОҚО жер ... ... ... ... ... жер ... пайдалану құрылымы № 1 ... ... ... ең ... аудандар табиғи жағдайы экстремалдық болып
келетін территорияларды қамтиды. Ауданы бойынша ең үлкен ... ... ... 41 мың км2, ... 35% ... қамтиды. Отырар ауданы – 18,1
мың км2, 15,4%, Шардара ... – 13 мың км2 – ... ... ... Осы үш ... ... жер ... 72,1 мың км2, ол облыс
территориясының 61,5% құрайды.
Көрсетілген аудандарының жері Бетпақдала Мойынқұм, ... ... ... яғни ауыл – шаруашылыққа пайдалану, рекреациялық құндығы т.с.с
көзқарастан бұл территорияның ... ... ... ... ... таңдағы
экономиканың даму деңгейінің көзқарасынан, ... ... ... жер деп ... ... ... бойынша орташа аудандар Арыс, Түркістан, Бәйдібек және
Сарыағаш аудандары ... ... ... ... ... ... және ... тауларының етегінде тағы биіктаулы
аудандарды қамтиды. Бұл аудандардың ... жер ... 28,6 мың ... ... ... 24,4 % ... Бұл ... жер
ресурстары егістік шаруашылығы көзқарастан шектелген, жер бедерінің күшті
тілімденуімен, Арыс және ... ... су ... топырақ құнарлығының жоғары еместігімен сумен қамтамасыз ету
мәселесі шешілу барысында. Мысалы, Арыс – ... ... ... ... 60 мың га аса ... жер ашылды. Аудандардың
суғармалы егістіктері тау алды жазықтарында орналасқан, тау ... ... ... ... бар ... ... ... жоңышқа, бау – бақша және шабындықтар.
Аудандардың таулы беткейлерінде жер ... ... ... ... ... Жоғарыда көрсетілген Созақ, Отырар
және Шардара аудандарымен бірге, осы аудандардың жер көлемі 100,7 мың ... ал ... ... 85,3 % ... ұсақ ... жер ... аз ... олар қолайлы жер
ресурстарын жоғары деңгейде игерген, ... бұл ... ... пайдаланатын жер ресурстары ... ... Ол ... ... тау алды ... ... ... ауданы – – 4,1 ... ол ... ... 3,5 % ... ... ... жер көлемі 3,1
мың км2 – 2,6 %, Ордабасы ауданы жер көлемі – 2,7 мың км2 – 2,3 %, ... 2,3 мың км2 - 2%, ... ... 1,8 мың км2 - 1,5 % және ... 1,7 мың км2 – 1,4 % ... аудандардың жері үлкен магистралдық көлік желісіне ... ... ... ... ... жер ... әр
түрлі бағытта көп қолдануда. Әсіресе тау беткейінде орналасқан Сайрам,
Төлеби, Ордабасы аудандарында ... ... ... өте қолайлы. Жазықтық
жердің жер ресурстарын Шымкент т.б. жақын орналасқан қалаларда ерте ... ... ету ... ... ... негізінде ОҚО әкімшілік ... ... ... үш ... және екі ... ... ... үлкен, орта және кіші аудандар мен Шымкент, Кентау ... ... жер ... 4431602 га ... 37,8% ауыл
шаруашылық жерге тиісті. Облыстың ауыл шаруашылық жерінің құрылымы туралы
ІV бөлімде көрсетілген.
ОҚО жер ... ... ... мемлекеттік жер қоры
(3292838 га, немесе 28,1%) және мемлекеттік орман қоры (3048039 ... ... орын ... ... аз ... ... ... жерлер
мемлекеттік жер қорына өткізіледі. Мұның құрамына және ... ... ... де ... ... суғару нәтижесінде ауыл
шаруашылық жердің ... бір ... сор ... ... ... ... ... мемлекеттік жер қорын географиялық талдауда, ... ... ... ... ... (235570 га), ... (153048 ... орналасқанын байқаймыз. Оның себебі бұл аудандарда қазіргі
деңгейдегі шаруашылыққа ... ... ... өте аз, ... шөл аймақтары
– Бетпақдала, Мойынқұм, Қызылқұм.
Кейбір аудандарда мемлекеттік жер қорындағы ... ... өте аз. ... ... шағын аудандарда, Түлкібас (2381 га), Ордабасы (2399
га), Сайрам (7998), ал Мақтарал ... ... өте ... деңгейде
пайдалану себебінен мемлекеттік жер қорында жер жоқ, яғни бос жер жоқ.
Аудандардың мемлекеттік қордағы жер ресурстарының көлемі бойынша ... ... ... – Арыс – 100775 га, ... – 93417 га, ... – 65008 га. Түркістан ауданының шығыс бөлігі Қаратаудың оңтүстік ... ... алып ... ... жер ... жер ... ... пайдалануға
үлкен кедергі болып келеді. Мұнда агроклиматтық ресурстарда маңызды емес.
Осындай жағдай Төлеби ауданы, оның ... ... ... ... Ауыл шаруашылықта, әсіресе егістік мақсатта ауданның ... ... ... ... ... мүмкіншілігі бар жер ресурстары толығымен
пайдалануда. Төлеби ауданының ... ... ... ... көп
егіледі және бау – бақша дамытуға мүмкіншілік бар. ... ... ... су ... аумақтары мемлекеттік жер қорына жатады.
Арыс ауданы, керісінше жазықтық жерде орналасқан, оның басым ... ... сол жаға ... Қызыл құмда және оңтүстік бөлігі жер
бедері ...... суға ... ... ... ... пайдалануға жарамды жер өте аз, яғни ... ... ... жер ... ... ... ... жалпы жер көлемінің 20%
жуық мемлекеттік жер қорында.
Басқа аудандарда мемлекеттік қордағы жер ... көп ... ... ... әкімшілігі) – 30599 га, Бәйдібек ауданы – 24904 га, Қазығұрт
ауданы – 19968 га, ... ... – 23011 га. Бұл ... жері ... жер ... сипатталады, сондықтан ауыл шаруашылық мақсатта
пайдаланатын жер ресурстары шектелген. Шардара ... ... ... ... ... аз ... сырдарияның аңғарында.
Бұл ауданда жауын – шашын мөлшері аз ... ... ауыл ... тек ... ... ... ... орналасқан жері,
сексеуіл шөлді ағашы кең таралғанына байланысты бұл ... ... ... ... ... 2% жуық жері ... жер ... тиісті.
Кентау қала әкімшілігінің территориясы Қаратаудың беткейінде
орналасқан, жалпы жер көлемінен 60% жуық ... жер ... ... ... ... бұл ... қорғасын мырыш қазып алынған кен орындары
болған. Сол себептен жер ресурстары егін, мал шаруашылықта аз ... және ... ... тау ... және тау алды ... ... жазықтықта орналасқан. Бәйдібек ауданының жалпы территориясынан 3,5%
жуық мемлекеттік жер қорына тиісті, ал ... ... – 5% ... жер қорына жатады. Бұл аудандарда жауын – ... ... дала ... ... алып ... ... ... егістіктің богара түрі және мал шаруашылық үшін ... ... ... шөлейт және таулы дала ландшафттары дамыған.
Оңтүстік Қазақстан облысы орман ресурстарына кедей, орман алқаптарының
негізін құрайтын Қызылқұмда өсетін ... ... және ... Тораңғыл, жиде т.б. ағаштардан тұратын өзен бойы тоғай, Қаратау
және ... ... ... ... ... арша, жаңғақ т.б. ағаш түрлері
бар.
Мойынқұм мен Қызылқұмдағы ... ... ... ... ... ... қорының 91,8 % құрайды. Құмда шөлде сексеуіл, құмда
акация бұтасы т.б. ... ... ... құм пайда болуына кедергі
жасайды, сондықтан, бұл ағаш ... ... ... ... Құмды шөлдердегі орман массивтері басым Шардара (927318 га ... жер ... 71,7% ... ... (854966 га – 45 % ... (189567 га – 30,1 %) және ... (815581 га – 19,4%) ... Сексеуілді ормандардың өнеркәсіптік мағынасы жоғары ... ... ... ... ... отын ... ... пайдаланылған.
Таулы аудандардағы ормандар, облыстың мемлекеттік орман қорының аз
бөлігін құрайды. ... ... ... (60061 га), ... (53216 ... (76934 га), ... (36409 га), Түлкібас (26971 га) аудандары. Бұл
орман массивтері таудың беткейінде, өзендердің аңғарларында ... ... ... территорияға жатпайды.
Облыстың басқа аудандары, жер ресурстары интенсивті ... ... ... өте ... Ал ... ауданында, Кентау
қала әкімшілігі территориясында мемлекеттік орман қорына тиісті жер жоқ.
ОҚО территориясында мемлекеттік орман қорына жататын жер ... ... ... жүзі ... ... қорғау, географиялық
кешендерінің табиғи жағдайын, яғни эталон ... ... ... ... көп ... аударуда. Осы бағытта Республикамызда тәуелсіздік
кезінде маңызды шешімдер қабылданды. Облыста ерекше қорғалатын жер ... га ... ол ... ... 0,9 % ғана құрайды. БҰҰ
жанындағы табиғатты қорғайтын ЮНЕП ұсыныстары ... ... ... ... 10% ... ... тағы соның деңгейіндегідей
адамның іс – әрекетінен ерекше қорғауда болуы ... ... ... екі қорық бар, Ақсу – Жабағлы және Қаратау.
“Ордабасы” атты табиғи – тарихи ұлттық парк одан ... ... ... ... бар. ... ... ... деңгейінде табиғатты қорғау
мәселесі толық қолға алынбаған. Таулы ... ... ... ... ауыл шаруашылық іс – әрекеттері белсенді дамуда, ағаш –
өсімдіктердің, бұталықтар алып жатқан жер көлемі азайып бара жатыр.
Тау беткейлерінде ... ... ... ... ... табиғи
шөптесін өсімдіктердің түрлілігі кедейленуде.
Облыстық жер комитетінің мәліметтері бойынша (№. ... ... ... ... жерлердің басым бөлігі Төлеби (49289),
Түркістан (34425 га) және Түлкібас (21986 га) аудандарында. Төлеби ... ... ... т.б. ... ресурстарды қорғау
мақсатында бірнеше заказниктер ұйымдастырылған.
Одан басқа Сырдария өзені ... ... ... қорғау
үшін де заказниктер т.б. қорғалатын жерлер бар. Мысалы, Отырар ауданында
осындай ерекше қорғалатын жер көлемі 1493 га тең, ... ... – 799 ... ... ... қорғалатын жер көлемі өте аз, мысалы,
Арыс ауданында – 314 га, Байдібек – 200 га, ... – 140 га және одан ... Ал ... ... ... ... мұндай жер мүлдем
жоқ. Облыстық жер ресурстарын пайдалану ... ... ... ... байланыс т.с.с. жерлер. Облыстағы мұндай жерлердің жалпы
көлемі 52899 га, ... ... ... 0,45 % ... ... және ... жүзі бойынша осындай көрсеткішпен (3% ... ... көп ... ... ... ... ... жердің сапасы
өте жоғары (әсіресе ауал шаруашылық көзқарастан), немесе қоршаған ... ... зиян ... ... ... ... жер асты ... сапасы төмендейді, яғни олардың құрамында
ауар ... бар. Өз ... ол ... өсімдік – топырақ жамылғысына кері
әсерін тигізеді.
Келесі мысал, шымкент қаласында көптеген өнеркәсіп орындары ... бар ... алып ... ... ... ... ... көшіп – қонуына кедергі жасайды.
Осы пунк бойынша ең көп. Созақ ауданы – 11627 га, бұл ... ... уран кен ... бар. Сарыағаш ауданы – 5972 га, мұнда көптеген ауыл
– шаруашылық, тамақ ... ... ... бар. ... деңгейде Арыс (5428 га), Сайрам (4107 га), Түлкібас (4445 га),
Отырар – (3087 га) т.б. ... Бұл ... ... ... жол, ... жолдары, электртасмалдау желісі, газ құбыры т.с.с.
өтеді. ... ірі ... ... рудниктер, карьерлер т.б.
объектілер бар, ... ... ... ... ... ... мәселемен қатар, елді мекендер алып жатқан жер ... ... ... ... ... Мемлекеттік жер комитетінің
мәліметтері бойынша (№ кесте) елді мекендерге тиісті облыстағы жер ... га тең, ал ... ... 5,6 % жер көлемін алып ... ... ... ... Республикасының тұрғындар саны бойынша
бірінші орында, 2002 жылғы мәліметі бойынша 2150 мың адам және ... ... да ... орын ... 1 км2 -ге 18,3 адам ... ... ... саны бойынша облшыс Республикада орта қатарда. Облыстың
тұрғындарының жартысынан көбісі ауылды ... ... Оның ... ... үкіметі кезінде облыстың ауыл – шаруашылығында еңбек ресурстарды көп
талап ететін салалары дамыған.
Облыста 8 ... 13 ... ... әкімшілігі бар), 171 ауыл
әкімшіліктері бар. Ауыл (село) бойынша. ... ... ... ... ... ауыл бар, осы көрсеткіш бойынша облысқа ең жақын Шығыс ... ... 855 ауыл және ... облысы – 810 ауыл.
ІV тарау. Оңтүстік Қазақстан облысының ауылшаруашылық ... ... ... ... ... 4134589 га ауыл ... ол облыстың жер көлемінің 35,2% құрайды. Облыста ауыл
шаруашылықта пайдаланатын ... ... ... ... ... болады:
егістік, бау-бақша, жүзімдік, шабындық, жайылым және тың жер. Ауыл
шаруашылық жер ... ... ... 4-кестеде көрсетілген.
Ауыл шаруашылық жер ресурстарын пайдалану құрылымында ең көп жерді
жайылым алып жатыр – 3061684 га, ол ... ауыл ... ... ... одан кейін егістік жер – 852959га немесе 20,6% ... ... ... немесе 2,8% құрайды. Ал, ауыл шаруашылық жер ресурстарының
пайдалану үлесін бау-бақша – 9812га -0,23% , ... – 4607га -0,11% , ...... – 1,8 % құрайды.
Бірінші тарауда, облыс территориясының табиғат жағдайына сипаттама
берілген мәліметтер бойынша егіншілік мақсатта пайдаланатын жер ... ... ... себебі су ресурстардың тапшылығы. Сондықтан, Облыстың ... ... ... ... жер ... өте ... бойынша ауыл шаруашылық жер ресурстарының пайдалану
көрсеткіштері ... жер ... ... келеді. Бұл мәселені
пайдалану салаларына қарай салыстырғаны дұрыс.
Егістік бойынша ең ... ... ... ... және су ... орналасқан. Мақтаарал ауданы – 131345 га ол аудан ... ... ... ... облыс бойынша жоғары игерілген ... ... ... жер ...... ол аудан территориясының
25,0 % құрайды. (Таблица – 5).
Егістік бойынша орташа аудандар – Сайрам ауданы-90129 га, ... ... ... ... ауданы-79997га – 29,3%, Төлеби
ауданы – 76134 га – 24,2%, ... ...... – 27,5%, Шардара
ауданы – 59648 га – 4,1%, Сарыағаш ауданы – 61930га – ... ... ... ... көлемі аз болғанымен маңызды рөл
атқарады, әсіресе, Түркістан мақташылық аудан. Бұл ауданда мақта егу Арыс-
Түркістан ... және ... су ... ... соң күшті дамыды. Қазіргі
таңда ауданда егістік жер көлемі – 46204 га, ол ... жер ... ... ... ... ... табиғат жағдайы жайылым жердің пайда
болуына қолайлы. Осы сала бойынша облыста әр ... ... бар, ... ... тау беткейлері мен жазықтық төбелер. Ауыл шаруашылық жер
ресурстарын пайдаланудың осы саласы бойынша ... бес ... ... Олардың басым жер көлемі үлкен ... және ол ... ... шөл, ... және ... ... орналасқан.
Отырар ауданында жайылым 674622 га ... ... ол ... – 37,3% ... ... -492398 га- 11,9 %, ... ауданы- 372366 га- 51,6 %,
Сарыағаш ауданы – 363658 га – 47,7 % , Түркістан ауданы- 325662 га- 43,7 ... ... ... шөлдегі және жайылым кең болуына байланысты қой
шаруашылығы жықсы дамыған.
Қорытынды
Жалпы айтқанда ... ... ОҚО- ң ... ... және ауыл шаруашылық жер ресурстарынпайдалану құрымы арқылы,
жер ресурстарының географиялық орны ... ... ... жер ресурстары тапшылығымен шектелген. Сондықтан жер ресурстары
келешекте ... ... жер ... ... ... ... жер ... қоры шектеулі. Осындай жағдай облыстың
шараларын интенсивті жолмен дамытуға алып ... да ... ... көп ... су ... ... ... шектелуіне байланысты облыс әкімшілігінің ... ... ... ... ауыл ... дамыту
қажет.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасының жер кодексі. Ресми мәтін. Астана, 2002. -36
бет.
2. Агроклиматические ... ... ... ... ... 1979. -268 ... Алимаев И.И. Улучшение и рациональное использование аридных ... – Ата, ... ... Л.Н. ... ... ... Ташкент, 1981. -91 стр.
5. Вопросы гидрологии орошаемых земель Казахстана. Алма-Ата, 1986. ... ... ... ... ... ... СССР. Москва, 1977. - 403 стр.
8. Гельдиева Г.В., Веселова Л.К. Ландшафты Казахстана. Наука. Алма – ... -173 ... ... Н.А., ... Очерк природы. Москва, 1971. -296 стр.
10. Научно – ... ... по ... ... ... ... ... Казахстана . Под редакции А.С.Утешова. Ленинград, 1959. ... ... ... вод СССР. Основная гидрологические
характеристики. Ленинград, 1967. -479 стр.
13. Минц А.А. ... ... ... ... ... ... стр.
14. Реймерс Ф.Н. Природопользование. Москва, 1990. -637 стр.
15. Равнины и горы в Средней Азии и Казахстана. Москва, 1975. - 264 ... ... ... ССР. Алма – Ата, 1973.
17. Пузырева А.А. ... ... ... ... Алма ... 1975. - 226 стр.
18. Пальчев Н.Н.Реки Казахстана. Алма – Ата, 1959. -100 стр.
19. ... В.Л. Реки ... ... Ленинград, 1965. -691 стр.
20. Шайык О.Ш. Орашаемые сероземы Южного Казахстана. Алма – Ата, 2001.
-190 ... ... ... Южно – Казахстанской области. Шымкент, 1998. - 140
стр.
22. Справочник ... ... ... о состоянии природной среды.
Алма – Ата, 1987. - 237 ... ... В.М. ... ... ... Алма – Ата, 1970.
-259 стр.
24. Чупахин В.М. Физическая ... ... Алма – Ата, ... ... П.П. ... Т.Р. Озера центрального и Южного Казахстана. Алма
– Ата, 1973. -198 стр.
26. Филонец П.П. Очерки по географии внутренных вод ... ... ... ... Алма – Ата, 1981. -232 стр.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Су ресурстарын бірігіп басқару (СРББ) жайлы түсінік18 бет
"Тіл және ұлттық мінез."16 бет
12 – жылдық білім беру проблемалары11 бет
Access мәліметтер базасымен жұмыс істеу11 бет
Html тілінде математикалық логика пәнінен электрондық оқулық құру40 бет
Salicornia europaea өсімдігінің жер үсті бөлігінен қышқылдық компоненттерді бөлуі71 бет
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Акционерлік қоғам15 бет
Алматы қаласының жағдайындағы Drosophila мelanogaster популяциясындағы особьтарға морфологиялық анализ жасай отырып қоршаған ортадағы ластаушы заттардың әсерін бағалау20 бет
Аналитикалық химия және экология.10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь