Құқық бұзушылықты сипаттайтын белгі-нышандар

КІРІСПЕ.. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

1 ҚҰҚЫҚ БҰЗУШЫЛЫҚ ТҮСІНІГІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
1.1 Құқық бұзушылықтың түсінігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.2 Құқық бұзушылықтың мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

2 ҚҰҚЫҚ БҰЗУШЫЛЫҚТЫ СИПАТТАЙТЫН БЕЛГІ.НЫШАНДАР
2.1 Құқық бұзушылықтың заңды құрамы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.2 Құқық бұзушылықтарға түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
2.3 Құқық бұзушылықтың себептері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

3. ЗАҢДЫ ЖАУАПКЕРШІЛІКТІҢ ТҮСІНІГІ, ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ ... ... ... ...

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.. ..................................................................
.............................
1 ... ... ... ... ... ... ... ... ... БҰЗУШЫЛЫҚТЫ СИПАТТАЙТЫН БЕЛГІ-НЫШАНДАР
2.1 Құқық ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ТҮСІНІГІ, ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ……………
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
.....................
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ... ... бір ... жалпы әлеуметтік
жауапкершіліктің түрі, басқа түрлер басқа әлеуметтік нормалардың негізінде
пайда болады – саяси, ... ... ... нормалардың т.с.с.
Басқа жағынан, заңды жауапкершілік құқықтық ... ... ... ... ол көбірек қаттылау түрі, көбірек деңгейде ... ... ... ... жауапкершіліктің белгілері:
1. Ретроспективті сипатта, яғни алдыда өтіп кеткен тәртіпке деген реакция,
өткен тәртіпке (не кейбір оқыйғада – ... ... алда ... ... ... тартылмайды.
2. Заңды жауапкершіліктің негізіндегі тәртіп, міндетті түрде ерекше болуы
қажет, яғни бойында ... ... ... ... ... ... ... керек. Кінәсіз заңды жауапкершілік болуы мүмкін емес.
3. Заңды ... ... ... әр ... ... және
қоғамдық талқылауымен (негативті бағалау) байланысты.
4. Айыпты сипатта болады. Бұл белгінің мәні сонда, құқықбұзушыда ... ... ... жаңа ... міндеттер пайда болады
(құқықбұзғанға дейін болмаған). Құқықбұзушылық ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді (құқықбұзушымен
мемлекеттің арасындағы), сол ... осы ... ... болады.
5. Заңды жаупкершілік көнтерлілік сипатта ... ... да ... ... ... ... ерекше міндеттер пайда
болады - ... ... және ... ... айырғанға көтерімділік
көрсету (көну).
6. Заңды жауапкершілікті жүктеу тәртібі заңмен белгіленеді, яғни заң ... ... ... нысандарын белгілейді.
Егер айтылған белгілерді есепке алсақ, онда заңды жауапкершілікті ... ... ... және ... ... ... ... мемлекетпен сезілмесе не болмаса белгіленбеген болса (не
тауып алынбаған) құқықбұзушы ештеңеге ... ... ... ол ... ... пайдалануына болады). Сондықтан, оның айтсақ,
заңды жауапкершілік - өзі міндеттілік емес, ... ... ... іс ... ... ... ... пайда болуы туралы басқа да көзқарастар
бар: 
а) ол қорғаушы құқықтық қатнаспен құқықбұзғаннан кейін тоқтамай бірге ... ... ... қолдану актысын шығарғаннан кейін пайда болады (үкім,
шешім), онда барлық заңды ... ... ... тіркеледі.
Заңды жауапкершілік айыптылық (қыйнайтын) және құқықты орнына
келтіру функциясын орындайды. Проф. О.Э. Лейст осы ... екі ... ... екі ... заңды жауапкершілікті айтады: айыптау, ол
қылмыстық, әкімшілік және тәртіптілік ... ... ... ... ... ... және ... жауапркешілік).
Традициялық түрде заңды жауапкершілікті ... ... ... ... азаматтық-құқықтық, жұмысшылардың
материальдық жауапкершілігі. Мұндағы көңіл аударатынымыз:
а) құқық салаларына ... ... түрі ... әртүрлі салалардың нормаларын бұзғандығы үшін жауапкершіліктің бір ғана
түрі ... бір ... ... бірнеше түрдегі жауапкершіліктер болады (мысалы,
тәртіптілік және еңбек құқығындағы материальдық).
Сонымен, бұл топтастыру ... ... ... ... Өйткені, құқық жүйесінде салаға бөлу ... ... ... ал ... ... қорғау нормаларымен
байланысты, себебі ... жеке ... бар және ... ... жасайды. Кейді универсальдық сипатта болады.
Заң әдебиеттерінде ... ... ... ... ... ... ... заңды жауапкершіліктің
барлығы туралы көзқарастар қорғалып ...... ... үшін ... ... оның ... сипаты атап көрсетілген –
сол мәнде адам туралы айтқанда, оның «жауапкершілікпен» өзінің міндеттеріне
қатыстылығы. ... ол ... ... ... ... де ... ... жасады, яғни «позитивті» жауапкершілікте шын
мәнісінде заңды мазмұн жоқ: бұл көп жағдайда жалпыәлеуметтік не этикалық
бағыттағы ... ... ... ... ... ... ... негізделіп, арқа сүйеп қалыптасып,
тіршілік етеді. Қоғамда тәртіп болмаса, ол құлдырайды, ... ... Мұны ... ... ... ... ... да қоғамда
тәртіп орнатудың жолдарын қарастырған. ... де, ... ... ... ... ... да аз ... Осыдан келіп құқық
бұзушылық орын ала бастады. Құқық бұзушылық — қоғам өміріне тән дерт. ... өмір ... ... ол да ... орын ... Бұл шартты құбылыс.
Құқық бұзушылық — ... оның ... ... ... ... ... тыйым салынған әрекеттерді жасау. Ол ... ... ... ... ... әрекетсіздігімен сипатталады. Адам өзінің іс-
әрекеті, қылығы арқылы басқа адамдармен, қоғаммен, мемлекетпен қарым-
қатынасқа ... Заң ... ... ... ... ... ой-желісі заңмен реттелмейді. Бірақ қандай да болсын іс-әрекет,
мінез-құлық, ойдың, сана-сезімнің қатынасуынсыз жасалмайды. Олар ... ... ... ... Ақылы дұрыс адамның іс-әрекеті ерік пен
ойдың арқасында жүзеге асырылады. Демек, ... ... ... мен ... зиян ... және құқықтық нормаларға қарсы әрекет немесе
әрекетсіздік болып табылады. — ... — бұл ... ... іс-қимыл
жасай отырып жүзеге асуы, ал ... ... ... ... ... орындалмаса да бұзу арқылы орын алады.
Құқық ... ... ... ... ... ... қоғамның, жеке адамның мүддесіне зиянын тигізеді, белгіленген
құқықтық тәртіпті ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық қатынастарға кесел келеді, белгілі
бір игілік, құнды зат жоғалады, ... ... ... ... зиян ... ... жүктелген міндеттерді орындаса немесе құқықтары мен
бостандықтарын пайдалана ... ... ... ... да, қоғамға да
пайдасын тигізетіні ... ... ... ... ... орындаса, қоғамда зандылық орнап, құқықтық ... ... өз ... мен ... ... ... алса, қоғамның
жан-жақты дамуына, адамдардың түрмыс жағдайларының жақсаруына, халық
мәдениетінің өркендеуіне тиісті ... ... әр ... оның ... мен ... қоғамда
заңдылыққа, құқықтық тәртіпке нұқсан келтірмеуді қамтамасыз етеді. Олар
жеке және заңды тұлғалардың іс-әрекеттерін ... ... ... ... өзіндік пайда бағу, даму және жойылу зандылықтарына
ие ... бір ... ... ретінде көптеген жекелеген ... ... ... ... да ... ... ие ... бір әрекет немесе әрекетсіздік әлеуметтік табиғаты мен занды
нысанын бейнелейтін ... ... ... ... ... береді.
Құқық бұзушылық — биологиялық, физиологиялық, технологиялық
ерекшеліктерге сай, адамның іс-әрекетінің ... ... ...... оның ... ... бағытталған мінез
— құлық. Демек, құқықты бұзған ат-үсті қарап, талаптарынан айналып өту
деген сөз. Әрбір ... ...... құбылыс. Оны нақты адам, белгілі
бір жерде, ... ... ... Ол ... ... ... ... және өзіне тән оның белгілері болады. Сонымен бірге жекелеген
құқық бұзушылыққа тән жалпы белгілері де ... ... екі ... ... ... бұзушылық — қоғамға зиянды әрекеттің объективтік ... ... ... болып табылады. Бұл қоғамға ... ... ... ... ... ... сипатта ресми түрде бекітілуі
керек деген мағынаны білдіреді.
2. Құқық ...... ... ... табылады. Бұндағы объективті
деп отырғанымыз, кез келген құқық бұзушылық ... ... ... жалпы мүдде, қоғамдықтәртіпке қауіп төндіреді. Дәл осы мағынада
құқық бұзушылық қоғамға қауіптілік және зияндылық мәнге ие ...... ... бұл ... ... ... қоғамға
зияндының бәрі де, құқыққа қайшы болып табылады. Тиісінше, құқыққа қайшы,
қоғамға зиянды әрекет — ... деп ... ... келгенде бұл
тұжырымнан екі терістік байқалады:
1.  Заңда құқыққа қайшы деп саналғандардың бәрі де, қоғамға ... ... ... ... ... барлығы да, құқықтық нормаларға ... ... ... ... ... ... бұзушылықтың мәні — оны басқа жүріс-тұрыс ережелерін ... ... ... ғана тән ... тұрады. Алдымен барлық
құқық бұзушылықтың мәні қоғамдық құрылыстың, қоғамдық ... ... ... ... ... тек бір ғана ... ... мен зияндылығы емес, оның таралуы қоғамдық қатынастарға
айтарлықтай залал келтіретін адам ... ... бір түрі ... ... әрекет-әрекетсіздік қоғамдық өмірдің бекітілген тәртібін, олар
қоғамда кең таралған жағдайда ғана қоғамдық тәртіптің ... ... ... ... ... ... деп ... Ол және өзі зиян ... ... өзі ... ... көптеп орын алуына байланысты. Олар өз жиынтығында қоғамның
қалыпты өмір сүру жағдайын, қоғамдық ... ... мен ... ... да ... ... ... мемлекеттік ұйымдасқан
қызметін қажет етеді.
Құқық бұзушылықтың қоғамға ... оның ... адам ... жеке және мүддеге нұқсан келтіруінен көрінеді. Яғни, қоғамның
маңызды құндылықтары, оның өмір сүру ... ... ... ... қоғамға қауіптілігінің деңгейі түрлі дәрежеде болуы мүмкін.
Мәселен, адамның өміріне қастандық жасау — өте ... ... Ал ... ... ... ... оған ... жеңілірек дәрежеленеді. Дегенмен,
осы екі әрекет те қоғам үшін өте қауіпті болып табылады. Құқық бұзушылықтың
қоғамға зияндылығы ... ... өмір сүру ... ... маңызды
қоғамдық қатынастарға әлеуметтік шиеленіс енгізуінен де көрініс табады.
Зиян қандай да болсын заң бұзушылықтың ... ...... ... ... мөлшері, сипаты түрліше болады. -
Әрекет-әрекетсіздіктің қоғамға қауіптілігі, зияндылығының ... ... ... деп ... Ол іс ... ... бір түрінің
нышаны ретінде құқық талаптарының саналы түрде бұзылуын білдіреді. Әрекет-
әрекетсіздік заңды ... ... ... ... ... ... яғни
егер оған құқықпен тыйым салынса және оны жүзеге асырған жағдайда, құқықтық
нормалардың санкциясы қолданылуға жатса, бұл құқыққа ... ... ... де ... ... ... құқық бұзушылық болмайды.
Адамның өзінің тұлғалық құқықтарын қолданбауы, оның жеке ... ... ... ... ... Керісінше, адамның
қоғамға, мемлекет және азаматтардың мүддесіне залал ... ... мен ... пайдалануы, құқыққа қайшы әрекет деп саналады.
2. Құқық ... ... ... ... ... ... ... бұзушылық — құқықты, оның ... ... ... ... тыйым салынған әрекеттерді жасау. Яғни бұл адамдардың іс-
әрекеті, қылығы немесе әрекетсіздігі. Адам ... ... ... ... ... ... ... қарым-қатынасқа түседі.
Демек, құқық бұзушылық адамның мінез-құлқы арқылы байқалады. Мінез-
құлвды, іс-әрекеті арқылы көрінбеген ... ... ... ... ... ... Мәселен, адам өзінің ойын, сенімін күнделікке,
таспаға жазып, суретке түсіруі мүмкін. ... ой ... ... ... ... да ... ... мінез-құлық, ойдың, сана-
сезімнің қатысуынсыз жасалмайды. Олар қашан да ойдың ... ... ... Бұл дегеніміз, ақыл-есі дұрыс адамның іс-әрекеті ерік
пен ойдың ... ... ... деген сөз. Яғни құқық бұзушылық саналы
түрде жасалатын ерікті іс-әрекет ... ... ... табылады.
2.   Құқық бұзушылық құқық нормалары қорғайтын мүддеге ... ... және ... ... зиянын тигізеді, белгіленген құқықтық
тәртіпті бұзады. Құқық нормаларының талаптарын орындамау ... ... ... ... ... ... келеді, белгілі бір
игілік, құнды зат жоғалады, адамның құқықтарына, өміріне, денсаулығына,
рухани ... зиян ... ... көлемі, мөлшері, түрлі болуы
мүмкін.
Қоғамдық зиянды анықтаудың мынадай тәсілдері белгілі:
1.   Заңдылықты бұзудың объектісі ... ... ... ... ... зиян ... анықтау.
2.  Зиянның түрін, мөлшерін анықтау.
3.  Қылмысты жасаған әдісін, уақытын, ... ... ... ... ... ... және осы іске тиісті материалды,
фактілерді жинастыру, толық мінездеме беру.
Қалай болса да заң ... ... үшін ... іс-әрекет. Өйткені
жоғарыда айтылғандай жеке адамға (өміріне, денсаулығына, ар-намысына, бас
бостандығына), мүлікке, ... ... ... келеді. Кейбір жағдайда
келтірілген зиянның орнын толтыру мүмкін болмайды. Мәселен, кісі өлтіру,
мүгедектікке душар ету, ... ... ... ... ... ... әрқашан да құқық нормаларының талаптарына қайшы келеді.
Сондықтан да оның құқық нормаларымен реттеліп және ... ... ... ... ... қайшы әрекет деуге болады.
Құқыққа келісті және ол ... ... ... ... ... ... бағаланбайды.
Құқық бұзушылық ең алдымен неге қауіп ... ... ... өзге ... ... ... адамның барлық
мүддесі заңмен қорғала бермейді, сондықтан да оларға нұқсан ... ... да ... ... ... ... ... құқық бұзушылық ретінде
бағаланбайды. Мәселен, бәсекелестік, біреудің жеке экономикалық ... ... ... ... бұл құқық бұзушылыққа жатпайды. Яғни, құқық
бұзушылықтың мәні мемлекет шығарған құқық нормаларына ... ... ... ... Құқық бұзушылық құқық субъектісінің кінәлі әрекеті арқьшы ғана
жүзеге асады. Кінәлі деп танылу үшін ... ... ... ақыл-есі дұрыс
болу керек. Есі дұрыс емес немесе әрекет қабілеттілігі жоқ деп ... ... ... ... ... ... ... құқық
нормаларының талаптарын қалай бұзса да жауапқа тартылмайды, себебі, ол өз
әрекетінің мәнін түсінбейді, одан ... зиян ... ... ... болу үшін адамның есі дұрыс және әрекет қабілеттілігі шектелмеген
болуы шартгы жағдай. Әрекет ... ... ... өз ... ... ... ... сол үшін жауап беру мүмкінділігінің болуы.(Юнг) —
құқық бұзушының өзінің ... ... ... ... психикалық қарым-
қатынасы. Кінәнің екі түрі белгілі:
1. Тікелей немесе жанама ниетпен жасалған қасақаналық. Егер адам ... ... ... ... ... ... оның
қоғамдық қауіпті зардаптары ... ... ... немесе болмай
қоймайтынын алдын ала білсе және осы ... ... ... ... ниетпен жасалған қасақаналық деп танылады.
Егер адам өз ... ... ... ... ... оның қоғамдық қауіпті зардаптары болуының мүмкін екенін алдын ала
білсе, осы зардаптардың болуының тілемесе де оған ... ... жол ... ... ... ... әрекет жанама ниетпен жасалған деп танылады.
2. Абайсыздық. Ол менмендік және ... ... адам өз ... ... ... ... туғызуы мүмкін
екенін алдын-ала білсе, бірақ бұл зардаптарды жеткілікті ... ... ... ... бұл ... деп ... жүргізуші көлігінің техникалық ақаулықтарын біле отырып жолға
шығады, жеңілтектікпен жол апатын болдырмаймын деп ... ал ... ... ... адам ... ... сақтық болғанда ол зардаптарды
болжап білуге тиіс және ... біле ... бола түра өз ... ... ... ... болуы мүмкін екенін
болжап ... ... ... ... ... ... шығар алдында көлігінің техникалық жағдайын ... Ал ... ... ... ... еді. Осының салдарынан жол апаты орын
алады.
Құқық бұзушылық өз жиынтығында қоғамның ... өмір сүру ... ... ... мен ... ... оған мемлекет
атынан шара қолданылып, жауаптылық ... ... ... үш
белгісімен сипатталады:
-  мемлекеттік мәжбүрлеу;
-   құқық бұзушыны жауапкд тарту;
- құқық бұзушының ... ... ... ... ... шарасын
мемлекет белгілейді. Құқық нормаларының қағидаларын бір ... ... ... ... ... сақталуы мәжбүрлеу арқылы қамтамасыз етіледі.
Егер құқықтық норманың қағидалары ... ... ... органдары
тиісті шаралар қолдануға құқьшы.
Заң бұзушыны мемлекет жауапқа тартады. Мемлекет органдары заңсыз
әрекетті айқындап, ... үшін ... ... ...... ... ... бары-жоғын анықтайтын дәлелдер, құжаттар жинайды.
Жиналған деректердің барлығын жан-жақты тексеріп, соның ... ... ... ... ... лайық жағымсыз қылықты жүзеге асырады. Ол
оның мүлкіне немесе өз басының бостандығына келетін нұқсан. ... ... ... ... келтіретін зиянды төлейді немесе оның ... Көп ... шара ... ... жеке басына қолданылады. Оны
бас бостандығынан айырады, ... ... ... ... ... жауаптылықтың мақсаты:
- кінәлі адамның зұлымдығын бетіне басып, оның ... ... ... екенін көрсету;
-  қоғамға, жеке адамға істеген қиянат сұраусыз қалмайтынын, кінәлі адамның
өз басына да күн туатынын ... ... ... ... ... сақтандыру болып табылады.
2.1 Құқық бұзушылықтың занды құрамы
Әрекет-әрекетсіздіктің қоғамға зияндылығы және ... ... оны ... сай ... ... ... негіз болады.
Алайда, бұл ерекшеліктер құқық бұзушылықты түсінуге мүмкіндік бергенмен де,
оның мазмүнды ... ... ... ... Осы мақсатта заң
ғылымында құқыққа ... ... ... ... ... негіз болатын элементтердің жиынтығы, яғни құқық ... ... ... объективтік жағы, объект, субъективтік жағы, субъект.
Құқық бұзушылықтың,объективтік жағы құқыққа қайшы деп саналатын
әрекет-әрекетсіздікті жасау немёсе құқық ... ... ... ... жасамаудан туды. Қай жағдайда болмасын құқыққа қайшы әрекет-
әрекетсіздік саналы ... ... ... ... ... тууына
әкеліп соғады. Ол құқықпен қорғалатын қоғамдық қатынастарға тікелей зиян
келтіруі ... ... зиян ... ... ... ... ... жүзеге асырылмаған ой-өріс, сезім, болжам заң бойынша
объектіге кірмейді. Кей жағдайда құқық қорғайтын ... ... ... ... сөз) ... да зиян келеді.
Құқық бұзушылықтың объективтік жағының элементіне әрекет-
әрекетсіздікпен келтіретін ... ... ... байланыс және
келтірілген залал жатады. Заң теориясында себепті ... ... ... ... ... және тікелей себебі құқыққа қайшы әрекет-
әрекетсіздік болып табылатын, зиянды әрекет-әрекетсіздікпен ... ... ... ... байланыс болып табылады. Мұнда зиян құқық
бұзушылықтың теріс ... ... ... ... Қандай да бір
игіліктің немесе құндылықтың ... ... ... шек ... ... қол ... олардың субъективті құқықтарын бұзу
т.с.с.
Зиян материалдық, физикалық басқа да ... ие ... ... ... ... қоғамдық мүддеге де қауіп төндіреді. Іс-әрекеттің
сипаты және одан келген зиян қоғамға қауіптіліктің деңгейін анықтап, құқық
бұзушылықты ... ... ... бұзудан айырудың объективтік негізін
қалайды.
Құқық бұзушылық фактісін бекіту үшін ... ... ... ... ие бола бермейді. Субъектінің кінәсі оның қоғамға ... ... ... ... Ал сол ... ... ... зиянды ғана болжау мүмкін болмақ. Демек, әрекет-әрекетсіздікпен
қоғамға зиянды ... ... ... ... байланыс болады. Басқаша
айтқанда, келтірілген зиян жасалған әрекеттің ... ... ... ... ... оның ... ... қажетті немесе кездейсоқ сипаты істің барлық фактілік жағдайын
жан-жақты ... ... ғана ... ... ... қорғайтын бұзылған мүліктік немесе
мүліктік емес игілік. Яғни, құқықпен реттеліп және ... ... ... ... өз ... ... тәртібіне қарсы
бағытталып, қандай да бір зиян ... ... оның ... ... мен мүдделері көп түрлі
болуына сәйкес нақтылы құқық бұзушылықгың объектілері де бірнеше болуы
мүмкін.
Құқық бұзушылықтың ... ... ... ... ... жол ... әлеуметтік-психологиялық механизмін сипаттайтын,
элементтерді құрайды. Субъективтік жағынан алып қарағанда барлық ... ... ... ... ... ... Бұл ... құқық бұзушылық — құқық бұзушының еркі және санасы арқылы жол
берген кінәлі әрекет болып табылады.
Субъектінің кінәсінің ... оның өз ... ... ... ... ала ... ... болжамағандығына қатысты
анықталады және қасақаналық немесе абайсыздық нысанында ... адам өз ... ... ... ... ұғынып, оның
қоғамдық қауіпті зардаптары болуының мүмкін екенін ... ... ... ... және осы ... ... ... Ал
абайсыздықта адам өз іс-әрекетінің қоғамға қауіп туғызу мүмкін екенін
білмеу, бірақ бұл ... ... ... ... ... сенеді немесе қажетті ұқыптылық пен сақтық болғанда,
ол зардаптарды болжап біле алатын бола тұра өз ... ... ... болуы мүмкін екендігін болжай алмайды. Яғни, кінә
(қасақаналық немесе абайсыздық) адамның еркімен байланысты ... ... ... ... ... ... құқық бұзушылыққа жол берген ... да ... ... ... ... іштей реттелген және белгілі
бір мақсатты көздейді. Осыған байланысты құқық бұзушылықтың ... ... ... мен ... да ... ... ниет деп
отырғанымыз — құқық бұзушылықты жасауға түрткі салатын, ең басты негіз, ал
мақсат — құқық ... ... ... нәтиже. Сондықтан осы элементтерін
тани білу әрекет-әрекетсіздіктің барлық психологиялық ерекшеліктерін ашу
және ... ... ... ... және ... зиян ... құқық бұзушылықтың субъективтік жағын айқындауға
мүмкіндік береді.
Субъект — әрекет қабілеттігі бар ... ... ... ... құқық бұзушылық кезінде өзге құқыққа сай жолды таңдау мүмкіндігіне
ақыл-есінің ... ... ... ... ... ... салдарынан жол берсе, әрекет-әрекетсіздік зиянды нәтижеге
әкеліп соқса да құқық бұзушылық деп саналмайды. Құқыққа қарсы әрекеттерді
құқық ... деп тану үшін заң оның ... ... бір ... Ең ... ... бір жасқа толу керек. Айталық, ... 16 ... ... кейбір қылмыс түрлері үшін 14 ... ... 16 жас, ... ... 15 ... ... ... жайлы мәселелердің барлығы теория
мен практикада біркелкі ... ... ... ... келгенде қылмыстық және азаматтық құқықта алшақтық байқалады.
Қылмыстық ... ... ... мен ... ... ... ал ... құқықта жауапкершілікке тек құқық
бұзушылыққа жол берген субъект қана тартылып қоймайды, құқық бұзушы ... ... ... тану ... де ... ... ... құқық бойынша бұл сұрақ бір жолмен ...... ... тартылады. Қылмыс топ болып жасалса да, оның әрбір ... ... жеке ... үшін ... ... Өзге ... салаларында, бұл
тұрғыда мамандардың пікірі өр түрлі. Олардың бір тобы ... ... ... ... деп ... екіншілері бұлай санамайды.
Сонымен, құқық бұзушылық — ... ... ... ... ... тартылатын қоғамға зиянды немесе қауіпті
құқыққа ... және ... ... ... ... ... бұзушылықтың түрлері: Барлық құқық бұзушылық ... ... мен ... ... екі ... ... Қылмыс. 2) Теріс қылық.
Объектінің құндылығы, құқыққа қайшы әрекеттің мазмүны, жағдайы,
уақыты, әдісі, келтірілген ... ... мен ... ... ... қайшы әрекеттің күшейе түскендігі, оның себебі, құқық бұзушының
жеке мінездемесі арқылы ... ... ... ... мен ... ... ... қайшы деп тануға ықпал етуші субъекті
фактор негіз болады.
Кылмыс қоғамға қауіпті және заңмен жазалау қатерімен тыйым ... ... Ол ... ... өмір немесе мемлекеттік
құрылыс, шаруашылық ... ... және ... ... ... және ... да ... Қылмыстың занды сипаты — оларға қылмыстық
заңмен тыйым салу мен жазалау ... ... ... табылады. Қылмысты
заңда көрсетілген, қылмыстың барлық нысандык белгілерін ... ... ... ... мәнділігіне байланысты қоғамға қауіпті болмаса,
қылмыс болып саналмайды.
Теріс қылық дегеніміз - ... ... ... ... ... және ... құқықтық тәртіптің жекелеген
жақтарына нұқсан келтіруші құқық бұзушылық.
Теріс қылық қоғамға зиян келтіргендіктен, әлеуметтік қауіпті болып
табылады. Теріс ... ... ... қай саласында жасалуы, келтірген
зиянының сипаты және ... ... ... ерекшеліктеріне
байланысты әкімшілік, тәртіптік, ... ... ... Әкімшілік құқық бұзушылық — мемлекеттік басқару саласындағы қоғамдық
қатынастарға зиян келтіретін ... ... жер және ... құқық
салаларының нормаларымен реттелетін, әлеуметтік қауіпті ... ... ... ... және ... ... қалыпты
қызметіне кедергі келтіреді, жалпы қоғамдық тәртіпті бұзады (жол ... ... ... ... бұзу және т.б.), ... мен ... ... нұқсан келтіреді.
Әкімшілік құқық бұзушылықгар тек объектілерінің жалпы сипаты ... ... ... ... қарсы бағытталғандығымен ғана емес,
жазалау сипатында қолданылатын санкциялармен де ерекшелінеді. Мәселен,
ескерту, айыппұл, ... ... алып қою және ... Тәртіптік құқық бұзушылық қызметтік ... ... ... ... ... әлеуметтік қауіпті әрекет-
әрекетсіздік. Ол өндірістің қызметтік, әскери және оқу ... ... ... ... ... әлеуметтік-мәдени, басқару және де
мақсаттар мен міндеттерді орындауға кедергі болады. Бұл үшін ... ... ... ... ... ... ... оқу орнынан
шығару және т.б.
3. Азаматтық құқық бұзушылық — ... ... ... ... және ... ... ... қатынастарға зиян
келтіретін, әлеуметтік қауіпті әрекет-әрекетсіздік. Ол шарттық және шартсыз
деп екіге бөлінеді. Шартты — ... ... ... ... ... ... ... — азаматтық құқықтың
нормаларының талаптарын сақтамау және ... ... ... ... ... ... ... айырмашылығы,
олардың занда тізімі берілмеген. Яғни, азаматтық ... ... ... ... ... және ... емес санкциялармен тыйым салынуы
болып табылады. Мұнда және ... ... ... ... көзге
түседі: заңға қайшы келетін мәмлені езгерту, келтірілген мүліктік зиянның
орнын толтыру және т.б. Құқықты ... ... ... азаматтық
құқық бұзушылық келтірілген зиянды салдарын бағалау және ... ... ... ... мен ... ... ... келтіруін
көздейді.
Құқық бұзушылықтың себептері төңірегінде ежелден осы күнге дейін
сан түрлі пікірлер ... ... ... тұжырымдасақ, адамдардың
құқықтық нормаларды бұзуына, ең ... ... және ... әсер ететінін байқаймыз.
Әлеуметтік жағдайлар — отбасы, мектеп, қызмет істейтін ұжым,
жалпы қоғам өмірінің ... ... ... әр ... ... ... етеді.
Тұрмысы ауыр, қиын жағдайда тәрбиеленіп, өмір сүретіндер де, сонымен
біреуге уайымсыз, тоқтықта ... де ... ... ... Бұл ... ... байқаған. «Жаманнан жақсы туар, адам айтса нанғысыз,
жақсыдан жаман туар, бір ауыз сөзге алғысыз» ... ... ... ... ... Бір ... дүниеге келіп, тәрбиеленіп,
өскен балалардың ой-өрісінің сапасы әртүрлі болатыны ... ... ... жігерлі болса, екіншісі қатыгез, жеңілтек, ... ... ... ... ... әр ... болуы, бұзақылық,
адамның тегіне байланысты деген сөз емес. Бұзықтық түқым қуаламайды, бірақ,
адамның жаратылысына тән жаман мінездерді өсіп-өнетін ... тап ... ... заң ... ... ... ... бірі заңдар туралы мәліметтердің жеткіліксіз
болуы да олардың талаптарын орындамауға себебін тигізетіні ... ... ... ... ... ... Оларда азаматтарға сан алуан
құқықтар беріліп, көптеген міндеттер жүктелген. Азаматтар ол ... біле ... ... занды білмей бұзғанмен, біле тұрып қасақана
немесе ... ... ... арасында өте үлкен айырмашылық бар.
Конституция ... ... да ... ... ... ... ... жариялануы қажет. Егер жарияланбаса, оның күші ... ... ... ... адам ... ... 39-6).
2.3 Құқық бұзушылықтың себептері
Құқық бұзушылықтың субъективтік себебі — бұл, мемлекеттік
идеологияға, адами ... мен ... ... ... ... ... деңгейлігі.
Ал объективтік себебі — өмірдегі, экономикалық және әлеуметтік
қатынас саласындағы ... ... ... бұзушылықты тудырушы
объективтік жағдайға — оның ... және ... ... ... жол ... ұйымдастырушылық және техникалық тәртіптің
жеткіліксіздігін айтуға болады.
Құқық бұзушылық қашан да ... ... ... Жеке ... және оның ... ... ... анықталатын құқыққа қайшы
шешім, құқық бұзушылықтың ... ... ... ... ... ... себебін белгілі бір әлеуметтік құбылыс ретінде қарастыру
жеткіліксіз.
К.Маркс ... ... ... қоғам тек адамдардан ғана тұрмайды,
олардың ара ... мен ... ... ( К. ... ... Шығ. ... 3-т, З-б.). ... да құқық бұзушылықтың себебін
жекелеген құқыққа қайшы әрекеттер арқылы түсіну мүмкін емес.
Ғылыми зерттеу нәтижесі ... ... ... жеке ... оны ... ... ... арасындағы
қайшылықга деп түсіндіреді. Яғни бұл өз кезегінде қоғамдық ... ... ... Бұл ... ... ... жүйесінде:
өндіріс, саясат, мәдениет, шаруашылық, түтыну салаларында ... ... ие ... Ал ... өмір сүру жағдайда бұлар бір-бірімен сәйкес
келіп отыруы тиіс. Қоғамдық еңбек бөлінісі жүйесіндегі ... бір ... ... кәсіпқойлық дәрежесін, білімін және мәдени мәртебелігін
айқындайды.
Жеке адамның әлеуметтік мәртебелерінің бір-біріне ... ... ... тәртіпті бұзуға итермелейді. Яғни саяси-экономикалық
үстемдікке әлеуметтік саладағы жағдай ... ... жеке ... ... ... мәдениет саласында тиісті орынды қамтамасыз етпеген
жағдайда, олар заңсыз әрекеттерге барады. ... ... ... өзінің
жағдайын мемлекеттегі рөлімен теңестіру үшін, билікті теріс мақсатта
пайдаланады. Ең арысы ... ... да, ... ... ... ақысы
оның қоғамдық қажеттігін өтемесе, қолайсыз мүмкіндіктерді пайдалануға бет
бұрады.
Жоғарыда ... ... ... ... негізгі себептерін
түжырымдай келе байқайтынымыз — заңды ... ... ... ... бұл ... ... орны ... мінез-құлық құқық нормаларының нүсқауларына сәйкес келетін жеке
тұлғаның мінез-құлқы. Ол ... заң ... ... ... ... мінез-құқықтары құқық нормаларының талаптарына сәйкес келсе,
онда құқықтық тәртіп нығаяды.
Азаматтар құқық ... ... ... ... ... ... сәйкес мінез-құлық екіге бөлінеді:
1)   Белсенді заңды мінез-құлық ... ... ... ... ... мақсатқа бейімделген занды әрекеттері оның түрлері сан
алуан.
2)  Енжарлы мінез-құлықтың көрінісі де сан алуан. Азамат өзіне ... ... ... орындамайды, өзінің құқықтары мен
бостандықтарын жүзеге асыруға енжарлықпен, немқұрайлықпен ... ... ... ... нормаларына қайшы келмесе де адамның ең ... зиян ... ... ... ... үшін ... заңды
мүмкіндіктер іске аспай қалады. Мұндай ... ... да ... ... екі ... ұтылыста болады. Мұндайда енжар мінез-құлық
басым болса, ... зиян ... ... ... ... ... ниетті лауазымды тұлғалар мемлекет органының қызметін
халықтың ... тыс ... ... жасауы мүмкін.
Міне осындай енжарлықты ... ... ... ... ...... баулу. Құқық нормаларын адал, ақ ниетпен іс жүзіне
асырған азаматтарға көтермелеу ... ... ол ... ... болары сөзсіз.
3. Занды жауапкершіліктің түсінігі, оның түрлері
Занды ... — жеке ... ... ... ... ... жол болып табылады. Ол құқықтық нормалардың бұзылуы
нәтижесінде пайда болып, құқық бұзуға мемлекеттік ... ... ... ... ... ... жауапкершіліктің белгілі бір шарасы
көзделген құқықтық норманың ... ... ... ... ... ... — құқық бұзушылық болып
табылады. Егерде субъектінің ... ... ... ... ... онда ол ... ... тартылмайды.
Занды жауапкершілік күрделі әлеуметтік құбылыс. Мұнда кем дегенде екі жақ
қатысады: ... және ... ... ... арасында құкық қорғаушы
қатынас қалыптасады және екі жақта заң шеңберінде, қолданылып ... ... ... ... ... ... жүзеге
асады.
Заңды жауапкершілік құқықтық жүйенің құрам бөлігі бола отырып,
оған ... ... ... ... Кең ... жауапкершіліктің
түсінігі — тұлғаның қоғам мен мемлекетке қатысты өз міндетін мойындап, оны
орындауы болып табылады. Tap ...... ... ... ... ... ... саналады.
Заңды жауапкершілік — тарихи құбылыс. Мәселен, қылмыстық құқықтың
атышулы жазаларының ... мен ... ... ... ... ерекшеліктерімен тікелей байланысты. Қылмыстың ... ... ... ... және ол жеке ... оның мүддесіне қауіп
төндіру деп саналған уақытта жаза өзінің ... ... ... құқық
бұзушы келтірген зиянның орнын толтыру және оның өзіне жәбірленуші шеккен
зиянды келтіруден тұрады.
Занды жауапкершіліктің қай түрі ... ол ең ... ... ... ... яғни ... нормаларының талаптарын орындау
үшін мемлекеттік күштеу ретінде көрінеді. Мемлекеттік күштеу мен ... ... ... ... ... ... ... бұл
белгісі әр құқық саласында түрліше сипатталады. Айталық, ... ... ... ... ... түрде орындау мүмкіндігін
қарастырады.
Шарттың міндетін бұзған азамат немесе көсіпорын өз еркімен заңда
көрсетілген ... ... ... ... ... ... Ерікті орындау
жүзеге асырылмаған кезде ғана ... сот ... ... және ... құқықта мемлекеттік күштеу анағұрлым анық көрінеді
және мемлекеттің арнайы органдарының әрекеттері арқылы жүзеге асырылады.
Занды жауапкершілік — тек ғана ... ... ... ... ... ... оларды қатаң сақтау арқылы да орындалады. Басқаша
айтқанда құқық бұзушының заңды жауапкершілікті ... ... ... ... ... бір ... — іс жүргізу тәртібін бұзған
кезде ғана мүмкін ... ... ... ... ... ... табылады.
1.  Мемлекеттік күштеу арқылы жүзеге асады.
2.  Кінәліні белгілі бір шектеуге міндеттейді.
3.  Тек қана жасалған құқық бұзушылықтың негізінде пайда ... ... бір ... ... ... әрекет үшін ғана жауаптылық қағидасы. Бұл қағида, негізінен, заң
шығарушыға арналады. Оның тек ... ... ... табиғаты мен қоғам
құндылығына қайшы келетін әрекеттерге ғана занды ... ... ... Егер де ... ... бұзуға жол беру кезінде өз еркі болмаса,
іс-әрекетінің нәтижесін болжай алмаса, болжауға тиісті болмаса, оның ... және өзін ... ... ол жауаптылыққа негіз бола алмайды.
Заңдылық қағидасы. Бұл қағида ... ... ... ... ... ... және де ... норманың санкция шегінде пайда болады.
Сонымен ... ... ... ... ... отырып бекітілген
құқық бұзушылық туралы факті нәтижесінде ғана пайда болған жауапкершілік
занды болып табылады.
Әділеттілік кэғидасы. Ол өз ... ... ... ... ... теріс қылық үшін қылмыстық жазалауға болмайды;
- адамның намысын түсіретін жазаны енгізуге жол берілмейді;
- жауапкершілікті бекітуші және оны ... ... кері күші ... бір ... ... үшін жауапкершілік тағайындалады;
- жауапкершіліктің деңгейі жасалған құқық бұзушылықтың ауырлығына сәйкес
келуі тиіс;
- жауапкершілік бұзылған ... пен ... ... орнын толтыруы тиіс.
Мақсатқа сәйкестілік қағидасы. Ол құқық бұзушыға қатысты алынған шараның
заңды жауапкершіліктің мақсатына ... ... ... етеді:
- Құқық бұзушылыктың ауырлығына байланысты мемлекеттік күштеу шарасын
іріктеу;
- Егер ... ... ... ... ... ... ... шартсыз түрде босату;
-  Егер заңды жауапкершіліктің мақсаты онсыз да орындалуға жатса, ... өзге ... ... ... Бірде-бір құқық бұзушылық мемлекет үшін елеусіз қалмауға тиіс;
- Құқық бұзушы міндетті түрде заң алдында жауапты;
-  Құқық қорғау органдардың қызметкерлерінің жоғары ... ... өз ... ... ... ол ... жойып, құқық бұзушылық жасалған уақыттағы әлеуметтік ... ... ... ... ... тұрғысынан құқықтық реттеу механизімінде құқық
бұзушылық жаңа қатынасты ... ... ... ... ... ... Бұл жағдайда құқық бұзушы мен мемлекет арасында ... ... ... құқық қатынасы орын алады. Бұл ... ... ... оның ... ... құқықтары мен
міндеттерін құрайды. Мемлекет құқық бұзушылық фактісін ... ... ... ... ... ... жасалған әрекетті қылмыс,
азаматтық құқық бұзушылық, әкімшілік немесе тәртіптік теріс ... ... ... нормасының санкциясы бойынша жүзеге асады. Құқық бұзушы
ресми түрде кінәлі деп табылса, жасалған әрекеті үшін ... ... ... орындайды және ол жазаның ... ... ... ... ... ... етуге құқылы.
Мемлекет қоғамдық өмірде тәртіпті қамтамасыз ету барысында, ... ... ... ... ... етеді. Завдылык, режимі құқық тәртібін
қалыптастырады, олай болса, ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Сонымен занды жауапкершіліктің функциялары:
1. Жазалау — құқық бұзушыға, қоғамның басқа да мүшелеріне, келешекте құқық
бұзушылыққа жол ... ... ... ... ...... ... пен реттелетін
қоғамдық қатынастарға сәйкес, ... ... ... келтіреді.
З.Тәрбиелік азаматтық занды сақтап, өзгелердің ... мен ... ... баулаиды.
Заңды жауакершіліктің жасалу сипатына байланысты тәртіптік, әкімшілік,
материалдық, азаматтық және ... деп ... ... өзіндік жазалау шарасы мен ерекше қолдану тәртібі тән болады.
1). Тәртіптік жауапкершілік. ... ... бұзу ... ... ... Оның үш түрі кездеседі:
- ішкі еңбек тәртібі ережелеріне сәйкес;
-  бағыну ... ... ... ... ... қорғаныс;
- темір жол, су, әуе транспортының ережелеріне сәйкес.
2). Қылмыстық және ... ... ... заң ... ... ... үшін қолданылады. Қылмыстық және ... ... ... ... табылады. Қылмыстық жауапкершілік әр
кез жекелік сипатқа ие болады. Яғни, қылмыстық жауапкершілікке ... адам ғана ... ... ... ... ескерту,
айыппұл, қатаң сөгіс.
3). Азаматтық құқықтық жауапкершілік ... ... өзге ... ... ... ... өтеу үшін ... немесе шартта
көрсетілген төлемді төлеу ... ... ... ... ... ... құқықтық жауапкершіліктің мақсаты — ... ... ... ... ... ... болып табылады. Бұл
жауапкершілікке келтірілген шығынды толығымен өтеу қағидасы ... қай түрі ... ... ... ... құқық нормаларын өз еріктері мен орындауға тәрбиелеу, ... сай ... ... ... баулуға негізделген. Мемлекетте
заңдылық пен құқық тәртібін қамтамасыз ... ... ... ... ... түрде мемлекеттің алдындағы, құқықтары мен міндеттерінің
қамтамасыз етілгендігі жөнінде сендіре білу болып табылады.
Занды ... ... ... ... ...... ... қоғам, ұжым болып жазалау. Сендіру тек күштеу
әдістерінің орынды үйлесімділігі ғана ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді.
Занды жауапкершіліктің түрлерін оның жүзеге асырылу тәртібі,
нысанымен шатастырмау керек. Заңды ... ... ... ... ... ... азаматтық құқықтық жауапкершілік — ... ... ... ... Ал ... ... ... мәселен,
қылмыстық — тек соттық тәртіпте іске асады.
Сонымен, құқық бұзушылықты — құқық нормаларын, оның ... ... ... ... ... ... әрекеттерді жасау және оған жол
берген адам міндетті түрде занды жауапкершілікке ... Тура ... мән — ... да орын ... ... жөн.
1. Қажетті қорғану. Әркімнің жеке өміріне өзінің және от басының құпиясына
қол сұғылмауына, абыройы мен ар ... ... ... бар ( ... 10-6). Қажетті қорғану деп заң қорғайтын мүддені қылмыскердің
қол сүғуына оған зиян келтіру арқылы қорғануды ... ... ... ... қарсы қолданылатын әрекет. Осындай ... ... ... ... түсуі мүмкін. Ол тіпті өлуі де
мүмкін. Адам қылмыскердің зорлығынан қашып ... ... ... ... ... адам, қылмыскерден қашпай, оған бар күшімен
қарсылық көрсетсе, бұл қажетті қорғану болып табылады. Ол занды ... ... ... ... ... қауіпті әрекетке тойтарыс беруге бағытталуы
керек. Қажетті қорғану арқылы ... ... жеке ... өмірін,
денсаулығын, мүлкін, саяси әлеуметтік басқа да ... ... ... ... ... ... ... тарту жасына толмаған баланың да
әрекетінен қорғануға жол беріледі.
Занды қызмет ... ... ... ... иесі өз ... ... ғана қорғануды қолданады, басқа жағдайда қажетті қорғануды
қолдануға болмайды. Егерде лауазым иесінің ... ... ... ... қою, ... ... т.с.с.) азамат оған қарсыласпай, заңсыз деген
әрекетке шағым бере алады. Лауазым ... заң ... ... ... қол сұғуына ғана қарсыласуға болады, мәселен, ... ... ... ... жасап, біреудің өміріне, денсаулығына қауіп төнген
жағдайда қажетті қорғану мүмкіндігі пайда болады ... ... ... ... ... қорқытса т.с.с). Қажетті қорғану
болуы үшін қылмыс басталуы ... ... ұра ... ... ... ... төну ... Егер қылмыс жасалып болса, қылмыс қаупі өтіп кетсе,
қажетті қорғануды қолдануға болмайды.
Қорғану ... ... және ... ... ... ғана
заңды деп танылады. Қорғану тәсілінің қылмыстық әрекетке сәйкестігі туралы
мәселені сот қарап, шешеді. Жәбірленуші қорғану ... ... ... ... ... ... Әрине, қажетті қорғанудың шегі өте жұқа әрі
уақыты байқала бермейді. Әсіресе, қылмыс қаупі ... оны ... ... Өйткені шабуылға тап болған адам сасқалақтайды, үрейленеді. Осының
салдарынан ол ... ... ... емес ... ... оның
қылмысына лайықсыз зиян келтіруі ... ... ... ... шегінен шығуға жол беріледі (абыройына қол сүққан қылмыскерді
әйелдің өлтіруі, тонаушыға қарсы қару қолдану т.с.с). ... ... ... ... ... ... ... жасалған өрекет завды және қоғамға қауіпті
емес деп табылады. ... ... ... заң ... екі ... айқасады. Осы айқасудың нәтижесінде тек ... ... ... ... ... болады. Заң қорғайтын мүддеге қауіп
адамның әрекетінен, сәтсіз жағдайдан ... ... ... аяқ ... ... ... (жер ... су тасу, өрт, т.с.с.) ... ... ... ... ... ... анық ... керек.
Қорытынды
Әдетте жасалған құқық бұзушылыққа байланысты ... ... ... ... ... ауырлығы, жауаптылықты
жеңілдететін және ауырлататын мән-жайлар ... ... ... ... қандай ой қорытуға болады?
Құқық бұзушылықты болдырмаудың бірден-бір ... ... ... ... ... келіп тірелмек. Қоғам құқықтық тәртібіне
негізделіп, арқа сүйеп қалыптасып, өмір сүре ... ... сөз. ... ... жатқан қарым-қатынастың басым көпшілігі ... ... ... ... ... ... отырады. Яғни, әрбір азамат
өз мүддесін, мақсатын, тәртіпке сәйкес дамытады. Сол арқылы іске ... Осы шарт ... ғана ... ... ... ... ... құқықтық тәртіп орнайды:
- Жеке адамның бостандығы, құқығы толық түрде қорғалғанда.
- Қоғамдағы тәртіптің жағдайы жақсарады, ... ... ... ... ... ... ... нығая түседі.
- Демократия дамып, құқықтық мемлекет, азаматтық қоғам құруға ... ... ... ... басты жолы — түрлі әлеуметтік
нормалардың, ... ... ... ... реттейтін
қағидалардың орын алуы. Қоғамдық төртіптің бір бөлігі бұл — ... ... ... ең негізгісі, алғашқы пайда болғаны — ... ... ... Әр ... олар ... ... Мәселен,
кдзақ халқының әдеттерінің заң сияқты күші болған. Қасым ханның «Қасқа
жолы», Есім ... ... ... Тәуке ханның «Жеті жарғысы». Осындай
әдеттердің күшімен ... ... ... нормалардың маңызды түрі — әдептік нормалар. Ол әдептік
тәртіпті реттейді. Әдептік нормалардың құқық сипаты ... Олар ... ... ... жүктемейді. Негізінен адамның ар-ұятын, намысын
қалыптастырып, солар арқылы қоғамдық тәртіп орнатуға ұйытқы ... ... ... ... ... болып отырған. Құқықтық
нормалардың ... ... ... ... нәр алады, соларға арқа
сүйейді. Неғұрлым құқық нормаларға әдептік нормалар арқау ... ... ... ... мәні жоғары болады.
Қоғамдық ұйымдардағы тәртіп те қоғам бірлестіктерінің нормаларымен
қамтамасыз етіледі. ... ... ... ... ... ... бөлігі
өзіне тән ережелермен реттеле келіп, нәтижесінде толыққанды қоғамдық ... ... ... қарсы үлкен тосқауыл орнатады
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Административное  право. Оқулык, жауапты редакторы А. А. ... 1998 ... ... ... ... ... 2001 ж.
3. Алауханов Е. Қылмыстык кұкық. Оку кұралы. Ерекше ... ... 2001 ... ... Н. Қазакстан Республикасының  еңбек құқығы. Оқу құралы.
Алматы, 2002 ж. .
5. Баққұлов С.  Құкык негіздері. Оку құралы. ... ... 2001 ... Байжанов Н.  Неке және отбасы. Алматы, 1997 ж.
7. Жамбылова  P. ... ... ... 2001 ... ... С. Салықтык құкық. Оқу күралы. Алматы, 1996 ж.
9. Сапарғалиев  F., Ибраева А. Мемлекет және  құқық теориясы. Оку кұралы.
Алматы, 1997 ж.
10. Сапарғалиев  F. ... ... 1995 ... ... F. ... ... ... 1997 ж.
12. Төлеуғалиев  F. Қазакстан Республикасының азаматтық  күкығы. Окулық.
Алматы, 2001 ж.
13. Худяков А.  И. Финансовое право Республики  ... 2001 ... ... X. ... ... 2001 ... Шайбеков К.  Трудовое право Республики Казахстан.  Алматы, 1996 ж.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 37 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық қоғамның саяси жүйесіндегі мемлекет24 бет
Құкық бұзушылықтың себептері, мазмұны және түрлері19 бет
Желтоқсан жеңіліс емес, жеміс еді4 бет
Жұмабаев Мағжан Бекенұлы11 бет
Ғылымның даму кезеңдері5 бет
Оқушылардың мемлекеттік рәміздерге деген құрмет сезімін тәрбиелеу- патриоттық тәрбие берудің бастапқы қадамы6 бет
Си тілінің сипаттамалары7 бет
Ақша айналымын тұрақтандыру әдістері мен нышандары34 бет
Екінші деңгейлі банктердің тұрақтылығын сипаттайтын қаржылық жағдайын талдау72 бет
Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу саласындағы мемлекет саясаты9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь