Корпаративтің ақша айналымын және есеп айырысу жүйесі

Кәсіпорын өзінің өндірістік шаруашылық қызметін атқару процесінде үнемі ақша есептерін жүргізу қажеттіліктері пайда болады. Корпарацияның ішкі есеп жүйесі еңбек ақыны төлеуге акционерлерге дивиденттері төлеуге байланысты болады. Ал корпарацияның сыртқы есеп айырысу жүйесі өнімді жеткізуге салықтарды төлеуге несиені алу және қайтаруға байланысты жүреді.
Корпарацияның есеп айырысу жүйесін 2 топқа бөлуге болады:
1. Тауар операциялары бойынша төлемдер:
2. Тауар емес операциялар бойынша есеп айырысу бұл операцияларға тауардың қозғалысына байланысты емес, тек қана ақша қаржылардың қозғалысына байланысты төлеулер жатады (банкпен және бюджеттен тыс қорлармен, ұйымдармен акционерлермен несие ұйымдарымен есеп жасасу).
Жалпы айтқанда корпарацияның барлық есептері оның ақша айналымын құрайды және өзінің құрылымы бойынша 2 жүйеге бөлінеді: қолма-қол және қолма-қол ақшасыз айналым. Қолма-қол ақша айналымы қолма-қол ақшамен жүретін төлемдерден тұрады.
Акция айналымының негізгі бөлігін қолма-қол ақшасыз айналым құрайды, ол дегеніміз қаржыларды төлеушілер және қабылдаушылар есеп шоты, өзара талаптарды есепке алу арқылы қолма-қол ақшасыз аударымдар арқылы жүргізілетін төлемдер болып табылады.
Корпарацияның есеп айырысу жүйесі келесі элементтерден тұрады:
1. Қолма-қол есеп кассалық операцияларды жүргізу тәртібі.
2. Нақсыз есеп айырысу және оларды ұйымдастыру принциптері.
3. Есеп жүргізу үшін кәсіпорындардың банктерде есепшоттарын ашу тәртібі.
4. Банк және кәсіпорын арасында банктік есеп келісім-шартын жасау тәртібі.
5. Нақсыз есеп айырысу формалары;
Қазақстан Республикасының территориясында қолма-қол ақша айналымы. ҚР-ның Ұлттық банкісінің арнайы хатымен белгіленеді.
        
        Корпаративтің ақша айналымын және есеп айырысу жүйесі
Сұрақтар:
1. Корпарацияның қолма-қол ақша операциялары.
2. Қолма-қолсыз ақша айналымының мәні және түлері.
3. ... ... ... қатынастары.
4. Қолма-қолсыз есеп айырысудың ұйымдастырылу принциптері.
5. Корпарацияның ақша айналымын басқару.
Кәсіпорын өзінің өндірістік шаруашылық қызметін атқару процесінде үнемі
ақша есептерін ... ... ... ... ... ішкі есеп
жүйесі еңбек ақыны төлеуге акционерлерге дивиденттері төлеуге байланысты
болады. Ал корпарацияның ... есеп ... ... ... ... төлеуге несиені алу және қайтаруға байланысты жүреді.
Корпарацияның есеп ... ... 2 ... бөлуге болады:
1. Тауар операциялары бойынша төлемдер:
2. Тауар емес операциялар ... есеп ... бұл ... ... байланысты емес, тек қана ақша ... ... ... ... ... және ... ... ұйымдармен акционерлермен несие ұйымдарымен есеп жасасу).
Жалпы айтқанда корпарацияның барлық ... оның ақша ... және ... құрылымы бойынша 2 жүйеге бөлінеді: қолма-қол және
қолма-қол ақшасыз айналым. ... ақша ... ... ... ... ... айналымының негізгі бөлігін қолма-қол ақшасыз айналым құрайды, ол
дегеніміз қаржыларды төлеушілер және қабылдаушылар есеп ... ... ... алу ... ... ақшасыз аударымдар ... ... ... табылады.
Корпарацияның есеп айырысу жүйесі келесі элементтерден тұрады:
1. Қолма-қол есеп кассалық операцияларды жүргізу тәртібі.
2. Нақсыз есеп айырысу және ... ... ... Есеп ... үшін ... ... ... ашу
тәртібі.
4. Банк және кәсіпорын арасында банктік есеп келісім-шартын жасау
тәртібі.
5. Нақсыз есеп айырысу формалары;
Қазақстан Республикасының ... ... ақша ... ... Ұлттық банкісінің арнайы хатымен белгіленеді.
Кәсіпорынның қолма-қол ақшаларды қабылдау, сақтау және пайдалану үшін
кассасы болады. Бұл ... ... ... деп ... ... ... ақшаның берілуі келесі мақсаттар үшін
жүреді:
- шар-ң және операциялық шығындарға;
- ... ... ... беру ... ... ... ... жәрдемақы және стипендия беру үшін;
- ссудалар беру үшін және т.б. шығындарға беріледі.
Кәсіпорын кассасына нақты ... ... ... кассалық
ордерлері бойынша жүреді. Қабылдау туралы осы ордерге ақшаның қабылданғаны
туралы ... ... ... ... ... ... ордерлер, төлем ведомостері,
өтініштер негізінде беріледі.
Еңбек төлемі, ... ... ... ... ... ... шығыс кассасының ордерін қарастырмай-ақ төлем ведомостері арқылы
жүреді.
Кәсіпорын ақша ... оған ... ... банкте алады. Нақты
ақшаның берілуі банкпен ... ... ... чек негізінде жүреді. Чек
бұл кәсіпорынның банкке оның есепшотынан чекте көрсетілген ақша ... ... ... ... ... ... олардың өтініші бойынша
беріледі, ол арнайы орнатылған формада ... оның ... ... чек ... ... ... және пайдалану тәртібі көрсетіледі.
Барлық кәсіпорындар өзінің ұйымды-құқықтық формасы және қызмет ... банк ... бос ақша ... сақтауға және өздерінің
міндеттемелері бойынша есептерінің негізгі бөлігі нақсыз тәртіп бойынша
жүргізуге міндетті. ... ... ақша ... ... ... ететін
есептердің болуына байланысты әр кәсіпорынның кассасы ... ол ... ... есеп айырысу жүйесін қамтамасыз етіледі.
Кәсіпорынның кассасында, оларға қызмет көсететін банк орнататын лимит
негізінде ғана нақты ақшалар ... ... ... ... ... ... әр жылда банктермен кассасы бір және нақты ақша ... ... ... ... ... ... ... ету жүйесіне қарамастан орнатылады.
Кассаның қалдық лимиті кәсіпорынның нақты ақша айналымы мөлшеріне,
қызмет ету режимінің ерекшеліктеріне ... ... ... ... ... үшін ... ... ақша қаржыларын тапсыру тәртібі және мерзімі
құндылықтары сақтандыру қызмет етілуі де әсер етеді.
Әр кәсіпорынға банкпен орнатылған ... ақша ... ... ... ... Кассаның қалдық лимиті жыл ішінде ... ... ... ... ... ... ... мүмкін (мысалы
кассалық айналым мөлшерінің өзгерісі кезінде табысты өткізу шарттары ... ... ... ... ... ақша қаржыларын
банкке тапсыру қажет. ... ... ... күндізгі және кешкі
кассаларына, кәсіпорындардың қосылған кассаларына, кейін оны ... ... ... ... банктердегі олардың шотына аудару
үшін келісім-шарттардың негізінде тапсырылады.
Кәсіпорындар орнатылған лимиттен ... ... тек қана ... ... ... ... үшін 3 күн ғана ... алады. Бұл
мерзім өткеннен кейін мақсатты пайдаланбаған нақты ақша ... ... және оның ... ... банктік тәртіп бойынша құқықтық
актілердің негізінде жүреді.
Есепшоттардан төлемдерді төлеудің тәртібі.
Кәсіпорнның барлық ... ... ... ... ... ақша ... ... клиенттердің талабы және
тағы басқа құжаттар негізінде ... ... ... ... ... болған жағдайда, яғни
оның барлық төлемдеріне ақша қаржылары жетпегенде, банк оның есеп ... ... ... Осы жағдайда, есепшотқа ақша қаржыларының
біртіндеп түсуіне байланысты төлемдерді ... ... ... ... ... Оның барлық талаптарын қанағаттандыру үшін ақша қаржыларын
есептен шығарылып тасталынған ақша қаржыларын кезегі ... ... есеп ... ... ... нақсыз формада
жүреді, яғни төлеушінің есепшотынан алушының есепшотына қаржыларды аудару
және ... ... ... ... ... ... ... өз ақша
қаржыларын банк есепшотында сақтайды, оған кәсіпорынға тиісті ... және ... ... орындалады. Нақсыз айналым нақты
ақша айналымына қарағанда айналым шығындарын азайтады, яғни бұл ... ... ... және ... ... ... заңдылықтарға сәйкес кәсіпорындар арасындағы есеп айырысу
банктермен және банктік емес ... ... ... ... және
төлем алушыларға әртүрлі банктерде қызмет көрсетеді. Сондықтан банктер
арасындағы өзара қатынастардың мәні зор ... ... Бұл ... есеп
айырысуды ұйымдастыруды есеп-кассалық орталықтар (РКЦ) арқылы жүреді, олар
территориялық принцип негізінде ҚР ҰБ-кісімен қалыптасады.
Есеп ... ... (ЕКО) ... ... ... айналымның
ұйымдастыру келесі сызбада көрсетілген.
- өнім қозғалысы;
- төлем құжаттарының қозғалысы;
- ақшаның қозғалысы;
Қазіргі ... ... ЕКО – тары ... ... ... ... үшін ... банктің әр мекемесіне сәйкесті баланстық есепшотында корпаративтік
есепшот ... Бұл ... банк ... жеке ... ... сақтайды,
ол ЕКО банктің және оның клиеттерінің қолма-қол ақшасыз есеп айырысуын
жүргізуді. Есепті ұйымдастырудың өзара ... ... ... және ЕКО
арасында келісілген корректорлық қатарлар туралы келісімдер және ... ... ... ... ... есеп операциялары бойынша ... ... әр ... ... МФО (филиалдар арасындағы айналымдар)
есепшоттар арқылы жүреді.
Бір банктің клиенттері арасындағы ... ... ... көшіру немесе есепке алу арқылы ... ... ... ... ... ... арқылы есептің ерекшелігіне келесі жатады: РКЦ-де банктің
коррекциялық есебінде ... ... ... банктегі есепшотта
қаржылардың болғанмен төлем жүре алмайды. Сонымен қатар, РКЦ арқылы есептің
кемшілігіне банктер және оның клиенттері арасында қосымша ... ... ... ... бұл ... есеп ... ... айналымын реттеу және есеп айырысуды дамыту үшін банктер бір-
бірімен банкаралық келісімдер негізінде коррекциялық ... ... ... РКЦ ... ... ... Келесі сызбада қолма-қол ақшасыз
айналымды бұл жағдайдағы ұйымдастырылуы былай ... ... ... ... ... ... ақша қозғалысы;
Коррекциялық есепшотта коррекциялық қатынастар туралы келісім-шарттың
негізінде ... ... бұл ... ... ... ... операциялар мұндай есеп айырысу бойынша тегін жүреді, бірақ та
есепшотта қаржылардың кредиттік ... % ... ... ... ... ... оның ... көп болады, сонымен қатар есепшоттардағы
қолма-қол ақша операцияларына төлем төленеді.
Банктер өзара талаптарды есептеу арқылы есеп ... ... ... ... үшін өзінің есеп айырысу орталықтарын ұйымдастырады, оларды
кәсіпорынның өзара талаптарын есепке алу операциядарын ... ... ... ... басқа банктерге өз клиенттерінің есеп айырысуы
үшін ... ... ... ... төлемдер қалдығы осы
банктердің коррекциялық есепшоттары бойынша ... ... ... ... есеп ... есеп құжаттарының пайдаланылуы арқылы
жүреді. Қазақстан Республикасында жақсыз есепте келесі есеп құжаттарының
пайдаланылуы жүреді: ... ... ... аккредиттер төлем талап
нұсқамалар.
Есеп құжаттары орнатылған стандарттарға сәйкес келуі қажет және келесі
шарттары көрсетіледі:
- есеп ... ... есеп ... ... айы, ... оның ... жылы:
- төлеуші банктің номері, банктің аты;
- төлеушінің аты, банктегі есепшотының номері;
- төлем алушының аты, оның ... ... ... төлемнің мақсаты және т.б.
Барлық кәсіпорындардың жүргізілетін нақсыз есеп ... екі ... ... ... бюджет, бюджеттен тыс қорлары алдындағы міндеттемелері
бойынша есеп айырысу;
- тауар операциялары және шаруашылық келісімдер бойынша есеп ... және ... тыс ... ... төлем нұсқамалары түрінде
жүреді.
Тауар оперциялары және шаруашылық келісімдер бойынша есептердің түрлері
өте ... ... ... ... ... ... белгілері бойынша жіктеуге
болады;
1. Келісімді жүргізу фактісіне ... ... ... ... т.б).
- алдын-ала немесе аванстық өнімге төлемдер жүргізу;
- келісімді жүргізу фактісі бойынша төлемдер;
2. Келісімді жүргізілу шарттары ... ... емес ... есеп ... ... есеп ... ... жоспарланған төлемдер;
- өзара қарыздарды есептеу.
Қазіргі кезе акцептік емес (безакцепная) есеп ... ... ... есепшотынан қаржылардың көшірілуі ағынды
заңдылықтарға сәйкес келесі жағдайларға пайдаланады:
- сот ... ... ... ... санкцияларды төлеу;
- жол, темір жол тарифтерін, электроэнергияны, сумен жабдықталуы үшін
төлемдер;
- банктің есеп ... ... ... ... және ұйымдар арасында шаруашылық келісімдер бойынша есеп
айырысуда қазіргі кезде акцептік емес есеп қолданылмайды.
3) Пайдаланатын ... ... ... ... ... ... ... талаптары бойынша есеп);
- есептің чектік формасы;
- есептің вексельдік формасы;
4) Келісімді қаржыландыруға пайдаланатын ... ... ... кәсіпорынның өзіндік қаржылары есебінен;
- несие және басқа да ... ... ... ... ... ... ... және алушы есептің осы түрлеріне сәйкес ... ... ... ... Есеп ... – бұл ... мен ұйымдардың ақша
міндеттемелерін банк арқылы орындау әдістерін ... ... ... есеп әр ... ... ... Оның әрқайсысының ерекшеліктері
бар.
Заңдылыққа сәйкес қазіргі кезде нақсыз есептің ... ... ... нұсқамалары;
- төлем талап – нұсқамалары;
- аккредивтер;
- чектер;
- вексельдер;
- инкасасалық есеп айырысу;
Жоғарыда көрсетілгендей кәсіпорындар арасындағы есеп формалары олардың
шаруашылық ... ... ... ... өнім уақытылы
төлемдерді жүргізу жауапкершілігіне ие болады. ... ... ... ... арасында төлемді уақытылы қамтамасыз етілмеуіне байланысты
санкциялар анықталады.
Кәсіпорынның ... ... ... ... түрде несие ұйымдарының
қатысуымен іске асырылады, өйткені ... ... мен есеп ... ... ... ... элементарлы ақшаның нақты қозғалысқа
байланысты ... ... ... ... жүре алмайды,
инкасация дегеніміз кәсіпорынға қызмет ... ... ... ... ... ... өндірістік – шаруашылық қызметін жүргізу процестеріне
қажетті негізгі банктік қызметтерге ... ... ... Қолма – қолсыз есеп айрысуды қамтамасыз ету;
2) Кәсіпорынның қызметкерлеріне еңбек ақыны ... ... ... ... ... 2 негізгі әдісі бар:
- банк кассасынан нақты ақшаны алу арқылы және кәсіпорынның кассасы
арқылы жұмысшыларға еңбек ақының ... ... ... ... нақсыз аулару арқылы жүргізуі;
3) Нақты қаржыларды алуды қамтамасыз ету (еңбек ақысына, іс – ... ... ... ... ... ... үшін ... мәлімет
құралдары мерзімді жарнамаланатын келесі мәлімет бағытталуы тиіс:
- банктің сенім рецтингі;
- ірі банктердің тізімі.
Кәсіпорынның ірі және сенімді ... ... және ... ... ... ... ... тәжірибесі сенімді банкті таңдау үшін ұсынады:
- банктердің жоғары капиталының мөлшері;
- қаржы нарығындағы қызмет мерзімі;
- банк лицензиясының болуы;
- рейтингтегі ... ірі ... ... ... ... ... банк ... міндетті нормативтерді сақтау;
Сонымен қатар, кәсіпорынның банкті таңдауда келесі ... ... ... ... ... ... ... нарығындағы қызмет мерзімінің
ұзақтығы;
- банк қызметінің әр ... ... ... кәсіпорын қызметінің ерекшеліктерін білу;
- пайдалы іскерлік ұсыныстарды беру қабілеті;
- қаржы ... ... әр ... ... ... кәсіпорынға оның несиелеу ... ... ... ... ... кәсіпорын үшін орналасу жайлылығы;
- қызмет көрсету төлемдер мөлшері;
- банкте несиені алу мүмкіндігі;
Кәсіпорынның ҚР – ның ағымды заңдылықтарына сәйкес бір ... ... бір ... ... есепшоттарды ашуға құқығы бар.
Нақсыз есеп айрысуды жүргізу үшін кәсіпорындар ... ... ... есеп ... ... 2) ... ... 3) арнайы еспшот;
4) ... ... 5) ... ... 6) депозидтік
есепшот; 7) ... есеп ... ... Есеп айрысу шоты кәсіпорынның өкілімен ағымды ... ... және ... ақша қаржылар түсімдерін есептеу ... Бұл ... ... ... ... түсімдерді
есептеу үшін, өткізуден тыс операциялардан ... ... ... есептеу үшін, жеткізушілермен, банкпен жұмысшылармен, банктермен
алынған несие ... үшін ... және сот ... ... ... үшін да ... ... есепшоттар заңды тұлғаларға жатпайтын (мыс. Филиалдар)
коммерциялық емес ... және ... ... үшін ... Ағымды
есепшоттар бойынша операциялар тізімі шектелген, оның қаржыларымен тек қана
сметамен бекітілген қатал ... ... ... Тәртіп бойынша
ағымды есепшоттар айлық және еңбек төлемдерінің басқа түрлеріне, іс – сапар
шығындарына және филиалдардың ... ... ... ... ақша ... Арнайы есепшоттар қатал мақсатты қаржыларды ... ... ... ... ... ... есеп жүргізу үшін
пайдаланылады. Бұл ... ... ... ... ҚР ОБ – ... бар ... үшін ... әр валюта түрлеріне бөлек шот ашылады.
Есепшоттар кез – келген еркін айналысатын валюта ашылады, әр валюта түріне
бөлек шот ... ... ... ... ... ... оған алдын – ала ... ... ... Бұл ... міндетті түрде ішкі нарықта валюта түсімдерінің ... ... ... ҚҰБ ... бойынша 1 январь 2000 – да ... ал ... ... ... транзит шотынан кәсіпорынның
валюта шотына аударылады.
5. ... ... ... ... ... ... алатын кәсіпорындар
мен ұйымдар үшін ашылады.
6. Депозит есепшоты банктерде бос ... ақша ... ... ... процентке салымдар жасайтын ... ... ... ... қаржылары кәсіпорынның есепайрысу,
ағымды есепшоттарынан сәйкесті ... ... ... ... ... есеп ... шоты кәсіпорындар жарғы капиталына
құрылтайшылар және ... ... ... ... ... ... ... жүргізу үшін ашылады.
Әр кәсіпорын ... ... ... ... есеп ... ... айдың 20 – сынымен күніне дейін есеп ... ... ... және банктегі тағы басқа есепшоттары
туралы ... ... ... ... келісімі.
Банкте клиенттің есепшотты ашылуы және оларға есеп кассалық ... банк және ... ... ... ... келісімін жасау негізінде
жүреді. Онда банктен кәсіпорынға есепайырысу ... ... ... ... ... ... қызмет түрлері;
- жақтардың өзара жауапкершілігі;
- конпенсациялық сиақы мөлшері, ал әр ... ... ... және ... ... деңгейін
қамтамасыз етуіне байланысты анықталады.
Келісім шартқа сәйкес банктер клиентке ашқан есепшотқа (шот ... ақша ... ... ... клиенттің өкімі бойынша сәйкесті ақша
қаржыларды аударуға беруге міндет алады.
Банктер клиенттерге өз ... ... ... ... Банк клиенттердің ақша қаржыларының ... ... ... ... шарт ... ... екі ... нақты шарттары көрсетіледі,
Қазақстан Республикасының заңына сәйкес қолма – қолсыз есеп формаларының
кез – ... ... ... ... нұсқаулары аккредивтер чектер ж.т.б.
Кәсіпорынның есепшотынан қаржыларды есептен шығару акцепты формасына
(яғни келісімсіз, келісіммен) ... ... ... ... Яғни ақша
қаржылардың есептен шығару сөзсіз.
- орбитражды сот органдарының өкілі;
- Соттарьмен берілетін атқару құжаттары
- ... және ... ... өз ... шегінді
нұсқаулары;
- Сатылушылармен келісілген уақытысында төленбеген төлем ... ... ... қажетті қаржыларына болуына сәйкес
кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... өзіндік қаржылары есебінен ... ... ... ... несиедегі есебінен жүреді. Банкте
салықтарды және бюджеттен тыс ... ... ... ... ... бірінші орындалады. Банкке кәсіпорынның нұсқауларын орындамауға
рұқсат ... және ... ... ... ... ... ... алмайды.
Банктер кәсіпорынның есепшоты, банк салымдары, жүргізілген операциялар,
кәсіпорындар туралы мәліметті құпия сақтайды. Банк ... ... тек қана ... ғана бере ... ... ... ... тек қана заңға сәйкес ... Егер ... ... ... жағдайда кәсіпорындар жіберілген шығындарды ... ... есеп – ... ... ... ... ... негізінде жүретін
болғандықтан, келісім – шартта банк қызметіне төлемдер ... Есеп ... ... ... төлемі кәсіпорын ұсынатын әр төлем құжатына сәйкес
немесе қолма – қол және қолма – ... ... ... % - тті ... ... ... есеп – ... ... ... бойынша
операцияларды жүргізу үшін тарифтер орнатады. Тәртіп бойынша, кәсіпорындар
қолма – қол ақша ... ... ... ... ... құжат көшірмесін
анықтама алған кезде төлейді.
Келісімде сонымен қатар клиент шотында қалған минималды және ... үшін ... % ... көрсетіледі.
Келісім шартта жақтардың өздеріне алған міндеттемелерді орындамаған
жағдайдағы жауапкершілігі көрсетіледі: мысалы, банк клиенттің тапсырмаларын
уақтылы ... ... ... жауапкершілікке ие болады.
Әр кәсіпорын өзінің есеп – шот жағдайын біліп отыруы ... ... ... ... ... есеп – шот ... ... туралы көшірме беріп отырады. ... өз ... ... ... ... қате ... ... банк түзету тиіс. 5
күн ішінде кәсіпорын жағынан ол қаралмаса, яғни ... ... ... есеп шотындағы қаржылар расталады.
Клиенттер мерзімінен бұрын өзінің өтініші бойынша келісімді бұза алады.
Есеп айырысу шоты:
- меншік формасына қарамастан комиссиялық қызметпен ... ... жеке ... ... ... қорларды құру және басқару аппаратының қызметіне
жүргізу үшін мин-во, вед-воларға ашылады.
Есеп ... ... иесі ... экономикалық және барлық төлемдердің
дербес төлеушісіне ... ... ... ... ... ... ... және инв-лық қызметке байланысты кез келген
операцияларды жүргізе алады.
Ағымды есеп – шот есеп – ... есеп шоты ... ... ... емес ... ... ұйымдардың оңашаланған бөлімшелеріне;
- бюджетте тұратын ұйымдар есепайырысу есеп шотының иесіне қарағанда
дербестілігі шектелген. Ағымды есеп – шот ... ... ... ... ... шектелген.
Клиенттер кез келген валютада есеп айырысу шоттардың, депозитік шоттың
қажетті санын ашуға құқығы бар.
Банкте есеп – шоттың ашылуы корпарация және банк ... банк ... ... ... жүреді.
Банк клиентке кешенді есеп – айырысу – кассалық қызмет көрсетуге міндет
алады:
- клиенттердің есеп айырысуын ... ... ақша және есеп ... чек ... ... ... көшірмелерін береді.
- Пошталық, телеграфтық және кеңес қызметтерін көрсетеді;
- Есеп шотқа түскен қаржының ... ... ... Ақша ... ... ... ... бойынша береді;
- Клиенттердің операциялары бойынша банктік құпияны сақтайды;
5. Қолма – қол ақшасыз есеп айырысуды ұйымдастыру принциптері.
Нақсыз есеп ... ... ... ... ... ... бастапқы факторы болып табылады.
Кәсіпорындар орындар мен банктердің принциптері орындау нақсыз есеп
айырысудың сәйкестігі талаптарға сәйкестігін көрсететеді. Олар ... ...... есепті жүргізудің құқықтық режимі. Бұл принцип өзара
есеп айырысу мүшелерінің тәртібі ... ... ... ... ... ... етеді;
2 принцип – қолма – қолсыз есеп ... ақша ... ... ... үшін ... банк есепшоттары арқылы жүреді.
Нақсыз есеп айырысуды жүргізудің қажетті шарты бұл ... ... мен ... – сатып алушылардың банктік есеп шоттарының болуы;
3 принцип - өндірістік шаруашылық ... ... ... ... есеп ... ... бос (еркін) таңдауы
кәсіпоынның меншік формасына және қызмет жағдайына ... олар ... ... бос ... ... және олар ... оларды
шаруашылық келісім – шартында бекітеді. Банк жағынан таңдау бостандығы
шектелмейді;
4 ...... оның ... есеп шоты ... ... ... ... нұсқаулары немесе келісімі арқыл жүргізіледі. Бұл сатып
алушы ... ... ...... негізгі шарттарын
орындауды бақылау жасауға мүмкіндік береді, ...... бұзу ... ... ... Бұл ... сәйкесті төлем құралдарын пайдалану
арқылы жүзеге асады. Мыс., чек, ... ... ... ... ... принцип – есепшоты бар қаржылардың шегінде төлемдерді жүргізу.
Есепшотта ақша құралдарынң ... ... ... ... ... ағдайда бұл қаржылардың есепшоттан аударылуы кәсіпорындар
жағынан үкімдердің және т.б. ... ... ... ... ... ... принцип. Бұл принцип ... ... ... ... ... ... ... төлемдері арқылы өтелуі қажет, оның
мерзімі шарт келісімдерде белгіленеді. Төлемдердің мерзімдерін сақтауды
бұзған жағдайда ... ... ... Оның ... ... ... ... болуы мүмкін.
Мерзімдік принцип тек қана тауаралар, қызмет және жұмысты ... ... ... ғана емес сонымен қатар, ... ... ... есеп шоттары бойынша есеп ... ... ... ... да ... ... Банк клиент шотына түскен күннің
ертесінен ... ... ... принцип. Сатып алушның есеп шотынан қаржыларды аудару есеп айырысу
құжатының тек қана бірінші экземпляры ... ... ... ... ... – қол есеп айырысуға қатысушылардың есепті
жүргізу дұрыстығына, орнатылған ережелерді сақтауға бақылау жасалуы;
Әр кәсіпорын әрдайым сатушы және ... ... бола ... ... алушы ретінде өзінің міндеттемелерін жеткізушілер
алдында уақтылы және дұрыс орындауды бақылайды.
Бұл өздерінің контрагенттерімен жайлы ... ... ... үшін келісімдерге сәйкес жүреді. Өндірілген өнімді жеткізуші ретінде
кәсіпорын табысты көбейту мақсатымен өз пайдасына ... ... ... Бұл ... ... жоспардан тыс
төлемдердің кейінге қалдырылуын ... үшін ... ... ... ... орындалмауын жібермейді.
Банктер, сатып алушылар және сатушылар арасында делдалдық ... ... олар ... ... есеп ... ... ... жүргізеді. Банктер клиенттердің мүдделеріне және ... ... ... мақсатымен өздеріне есеп айырысуды жүргізудің барлық
бақылауын алады.
9 принцип. Келісім шарттарын сақтау үшін ... ... Бұл ... нақсыз есеп айырысу жүйесінде ...... бұзу ... ... ... ... ... формаснда
азаматты – құқықтық жауапкершілікті пайдалану мүмкіндігін туғызады.
ҚР – ның ... ... ақша ... ... ... ... ... кезде ақша қаржылары ... ... ... ... ... оның ... ... байланысты
болып келеді. Осыған байланысты корпорацияның ақша ... ... ... ... ... туралы алғашқы есептер қаржы сарапшыларымен
бағалы қағаздар нарығында ... ... үшін ... ... ... есептер кейбір корпорациялардың акцияларын ... ... ... ... ... ... табыстылық көрсеткіштеріне
қарағанда ақша қаржылар қозғалысының нәтижелері бағалы болып келеді.
Корпорацияларда нақты ақша қаржыларның ... оның ... ... ... ... бұл дұрыс бола алмайды. Табыс ... ... ... ... принциптерге сәйкес нақты ... ... ... ... мен ... мен ... ... шғындар өнімнің өзіндік құнын көбейтеді және ақша
қаржылар қозғалысын тудырмайды.
Несие және займдарды алу және өтеу ... ... ... ... ... ... ... ақша ағындары таза табыс және амортизацияға тең болады.
Ақша ағындарының бұл түсінігі негізгі қаржылық ... ... ... ... Өтімділікті қамтамасыз ету.
2. Таза табысты алу;
3. ... ... ... ... ... ... ... бастапқы мақсат – оның өтімділігін қамтамасыз
тең болып табылады. ... ... ... ... корпорациялар
банкроттыққа ұшырауы мүмкін. Барлық стратегиялық және оперативтік шешімдер
қабылданып жатқан кезде осы жағдай ескерілуі тиіс.
Сонымен ... ... ... бос ... ... ... әкелуі
мүмкін. Осыған байланысты кейбір инвестициялық ... ... ... ... ... мөлшерін бағалауға болады.
Сондықтан қаржылардың кезінде 2 өзара байланысты ... ... ... ... ... сақтау;
- корпорация қызметінің рентабельділігін қамтамасыз ету.
Ақша қаржыларды басқаруда қаржы менеджері рентабельділіктің максимальді
болуын қамтамасыз ету қажет. ... ... ету өз ... ... ... ... менеджері рентабельділік және ... ... ... табу ... және оны бір қалыпты сақтап отыруы қажет.
Жоғарыда айтылғандай, корпорацияның ақша ағымдары ... 3 ... ... Ағымды;
- Инвестициялық;
- Қаржылық;
Ағымды қызметке байланысты ақша қыржылар бірінші қаржылар ... ... ... ...... табыстылығын көрсетеді. Ол
ақша қаржылары тек қана ... ... ... ... ... ... өндірісті жүргізу үшін мүмкіндік жасайды.
Кәсіпорындар үшін қарыздарды өтеу және мүлікті ... алу ... ... ... ақша ... қаржылану қолайлы болып келеді.
Мұндай саясат жүргізетін корпозациялар жоғар кредиттік рейтингке ... және ... ... ... келеді.
Корпорациялар ағымды қызметтен ақша қаржыларын қамтамасыз ете алмауы
жағдайда өзіндік айналымы ... ... ... ... ... ... ... немесе мүліктерін сатуға мәжбүр болады,
кейбір жағдайда өндіріс мөлшері азая түседі. ... ... ... ... ... ... ... банкротқа ұшырауы мүмкін.
Корпорациялар ақша қаржылардың қозғалысы туралы есеп ... ... ... ... ... әдістерін пайдаланылады. Тікелей әдіс
бойынша есеп айырысудың ... бір ... ... ақша ... ... ... ... көрсетіледі. Операциялар қызметінің 3
негізгі түрі бойынша ... ... ... үшін ... ... ... алға болады.
Тікелей әдіс арқлы ақша ағындарын есептеу корпорацияның төлем қабілетін
бағалауға және ақша қаржылардың түсімдері мен шығындарына бақылау жүргізуге
мүмкіндік береді.
Ішкі ... ... ... ... кассалық бюджеттің жасалуы
көптеген жағдайда тікелей әдіс арқылы жүреді.
Жанама әдіс арқылы ақша ... ... ... ... ... және мәліметтерінің негізінде арнайы түзетулер арқылы
табыс көрсеткішін өзгерту арқылы жүреді.
Бұл түзетулер таза табыс көрсеткішін көбейту және төмендетуін ... және ... ... келесі көрсеткіштер қосылады:
- Негізгі қорлар және мат.емес активтерге есептелінген амортизация.
- Дебеторлық қарыздың азаюы.
- Тауар – мат.запастар қалдығының азаюы.
- ... ... ... ... ... ... көбеюі.
- Б-т, бюджжеттен тыс қорлар алдында қарыздың көбеюі.
- Сатып алынған құндылықтар бойынша ҚҚС – ның азаюы.
Таза табыстан келесі ... ... ... Негізгі қорлар қайта бағалануы.
- Дебеторлық қарыздың өсуі.
- Тауар – мат.запастар қалдығының өсуі.
- Алдағы мерзім шығындарының көбеюі.
- Кредит ... ... Б-т, ... тыс ... ... қарыздың азаюы.
- Бұрынғы жалғдарда бөлінбеген табсты пайдалану, және т.б.
Ақша ағындарын талдау.
Ақша ағындарын есептеу нәтижесінде ... ... ... Ақша ... ... ... ... талдау корпорацияның кең
мүмкіндік береді, өйткені ол бұрынғы қызмет нәтижелерін бағалауға мүмкіндік
береді. Талдау ... ақша ... тепе – ... ... ... және болашақта сәйкесті шаралар жүргізуге мүмкіндік береді.
Корпорацияның үзіліссіз қызмет, қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету
үшін келесі мақсаттарды ... ... ... ... және ақша ... ... сәйкестендіру;
- Есеп айырысудағы қаржылар мөлшерін оптимизациялау.
- Ауыспалы ақша қаржылар қалдығын оптимизациялау.
- Корпорацияның өзін - өзі ... ... ... ... көздері және пайдалануы туралы есепті талдау орта және
ұзақ мерзімді қаржыландыру ... үшін ... ... ол ... қажеттілікті анықтайды. Басқаша айтқанда ақша бюджеті арқылы
ақша қаржылар жағдайын болжамдауға мүмкіндік береді.
-----------------------
Жеткізуші
Сатып алушы
Жеткізушіге қызмет ететін ... ... ... ... ... ... ... ететін банк
Сатып алушыға қызмет ететін банк

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 22 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
1922-1924 жж. ақша реформасын жүргізудін, себептері және оның мазмұны6 бет
Ақша айналымы21 бет
Ақша айналысының эволюциясы37 бет
Баға белгілеу және қаржы айналымы9 бет
Инфляция - көпфакторлы құбылыс21 бет
Ақша айналысы заңы4 бет
Ақша қорының есебі және тапсырмалар35 бет
Ашық экономиканы жандандырудағы халықаралық сауда айналымын арттырудың басты маңыздылығы8 бет
Ақша айналымы және ақша агрегаттарының динамикасы28 бет
Ақша айналымы туралы түсінік11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь