Кен орынды игеру жүйесі. Мұнай және газ өндіру техникасы мен технологиясы

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
1 Геологиялық бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 10
1.1 Кен орнының геологиялық құрылымының сипаттамасы ... ... ... ... ... ... 10
1.1.1 Жалпы мағлұматтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 10
1.1.2 Стратиграфия ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13
1.1.3 Тектоника ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
1.1.3 Мұнайгаздылығы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 17
2 Технологиялық бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 20
2.1 Кен орынды игеру жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 21
2.1.1 Ағымдағы игеру жағдайын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 20
2.1.2 Ұңғылар қорының және олардың ағымдағы дебиттерінің, игерудің технологиялық көрсеткіштерін талдау 25
2.1.3 Мұнай және газ қорларының өндіруін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29
2.1.4 Кеніштің энергетикалық жағдайының сипаттамасы, игеру режимдері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31
2.1.5 Қабат қысымының жүйесі және қабаттардың қолданыстағы мұнай бергіштігін арттыру әдістері ... ... ... ... 34
2.2 Мұнай және газ өндіру техникасы мен технологиясы ... ... ... ... ... ... ... 37
2.2.1 Ұңғыларды пайдалану тәсілдеріндегі көрсеткіштерінің сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 37
2.2.2 Ұңғыларды пайдалану кезіндегі қиындықтың алдын.алу шаралары және олармен күрес ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .41
2.2.3 Ұңғы өнімдерін кәсіптік жинау және дайындау жүйесінің талаптары мен оларға ұсыныстар ... ... ... ... ... ... .43
2.3 Арнайы бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 44
2.3.1 Диплом жобасының тақырыбы бойынша қысқаша шолу ... ... ... ... ... . 44
2.3.2 Диплом жобасының тақырыбы бойынша технологиялық есеп ... ... ... . 50
2.3.3 Компьютерлік программаларды қолдану арқылы есептеу ... ... ... ... ... 54
3 Экономикалық бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 57
3.1 Кен орнын игерудің техника.экономикалық көрсеткіштері ... ... ... ... 57
3.2 Экономикалық тиімділік есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 59
4 Еңбекті қорғау бөлімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 67
4.1 Кәсіпорындағы қауіпті және зиянды факторлар ... ... ... ... ... ... ... ... ... 67
4.2 Еңбек қауіпсіздігін қорғауды қамтамасыз ету шаралары ... ... ... ... ... . 67
5 Қоршаған ортаны қорғау бөлімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 77
5.1 Атмосфералық ауаны қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 79
5.2 Су ресурстарын қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 82
5.3 Жер ресурстарын қорғау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 84
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 90
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 91
Қосымша А ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 92
Қосымша Б ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 93
Қосымша В ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 94
Қосымша Г ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 95
Қосымша Д ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 96
        
        КІРІСПЕ
Республикамыздың басты байлығы саналатын мұнай және газ шикізаты ел
экономикасы ... ... бір ... ... ... ... ірі мұнай және газ кен орындары бар. Солардың ... Өзен кен ... кен орны ... ... ... қатар бұрынғы КСРО-
дағы ең ірі мұнай кен орны болып ... кен орны 1961 жылы ... ... 1965 ж. ... ал 1975 жылы ... өндірудің ең
жоғарғы шегіне жетті. ... ... өнім ... ... ... ... мен материалды-техникалық құралдарды жұмылдыру
арқылы, жаңа технологиялық шешімдерді енгізудің ұйымдастырылмауы әсерінен
тоқтатылды. Нәтижесінде 1981 ... ... ... өндіру қарқынының жылдық
төмендеуі 2-3 %-ға жетті.
1993 жылдан бастап өндірудің төмендеу қарқыны 6-8 есеге ... ... орын ... критикалық жағдай жақын жылдарда оның толық тоқтауына
әкелуі мүмкін.
Қазақстан Республикасының үкіметі қабылдаған Өзен кен ... ... ... ... осы кен орнындағы өндіру деңгейін қалпына келтіру
мен тұрақтандыру үшін шет ел инвестициясын шақыру қарастырылған.
Жоғарыда ... ... ... ... ... ... кен
орнында БОТЭС-ты алғашқы сынамалы-өндірістік ... ... ... Кен ... ... 98 ұңғы ... осы ... жобада батырмалы ортадан тепкіш электроосорапты
қондырғыны қолданудың техникалық-экономикалық тиімділігі және де ... мен ... ... ... ... ... мен ... алдын-алу
шараларын қарастырдым.
1 Геологиялық бөлім
1.1 Өзен кен орны туралы жалпы мағлұматтар
Республикамыздағы Өзен кен орны ... ... ... ... деп ... ... даланың оңтүстік бөлігінде ... ... кен орны ... ... ... ... кіреді.
Ең жақын елді мекен Жаңаөзен қаласы болып табылады, ол кен ... ... 8-15 ... орналасқан. Батысында Жетібай қаласынан – 80
км, ал Ақтау ... – 150 км ... ... ... ... ... ауданы теңізге ... ... ... сәл ... төмпешікті үстірт түрінде, ал
абсолюттік белгілері ... +260 м және ... +24 м ... бедері өте күрделі ... ... ... және оңтүстік
бөлігінде үлкен ойпаттар бар. Олардың ішіндегі ең ірісі – «Қарақия» ойпаты
болып табылады. Оның ... ... – 132 ... ... Өзен және Түнқарақшы ойпаттарының ортасында жатқан
үстірт алады. Үстірттің абсолюттік белгілері солтүстігінде +260 м, ... +200 м. ... мен ... кен ... аумағы
шегінде үстірт Өзен ойпаты жағынан қарай кемерлер түрінде күрт үзіледі.
Өзен ойпаты 500 км² ... ... ... түбі ... ... абсолюттік белгісі +31 м.
Кен орны ауданы топырағы мен ... ... ... ... ... Ауданның шөл далалы аймақтары ... су ... мен ... ... ... ... жарамайды.
Шөлейтті-далалы аймақтар негізінен мал жайылымдары ретінде қолданылады.
Аудан климаты күрт континентальді, шөлейтті, тәуліктік ... ... ... та, ... ... және салыстырмалы суық
қысымен сипатталады. Жазда максимальді температура +45 ºС, қыста минимальді
температура -30 ºС. ... ... ... жиі ... олардың орташа
жылдамдығы 6-8 м/с-ті құрайды.
Атмосфералық жауын-шашын сирек және негізінен көктем-күз ... ... ... ... ... – 63-85 мм ... 100 мм)
аралығы шамасында және қардан жаңбыр көп жауады.
Өсімдіктері мен жануарлар әлемі мол, олар ... және ... ... табиғи ауыз су көздеріне тапшы. Ал, қолда бар құдықтардағы су
аз ... өте ащы және ... ... ... ... ауыз су ... ... бұрғыланған геологиялық ұңғылардан, ұзындығы – 70
км суөткізгіш құбырлары арқылы тасымалданады. Техникалық сумен ... ... 600-700 м ... онша терең емес, альб-сеноман жасындағы
горизонттардың жер асты сулары арқылы іске ... ... ... көп ... ... Өзен,
Жетібай және т.б. кен орындарының ашылуы аудан өндірісінің қарқынды дамуына
алып келді.
Экономикалық тұрғыдан ... ... ... ... ... ... өндіріс орталықтарынан алыстығы, елді мекендердің бір-бірінен
сирек орналасқандығы, қатал климаттық ... және жол ... ауыз ... ... сияқты мәселелер Маңғыстау өңірлерін
игеруді едәуір қиындатады.
Қазіргі уақытта ауданның елді ... тас жол ... ... ... ... темір жол тораптары да ... ... ... ... ... ... материалдарына
өте бай болып келеді.
Кен орнында өндірілген мұнай Атырау қаласына және одан ары Ресейге
жөнелтіледі. Өндірілген ... ... газы және ... газ Қазақ газ
өңдеу зауытына, сондай-ақ Ақтау қаласындағы пластмасса зауытына, Маңғыстау
энерго комбинатына (МАЭК) тасымалданады.
Маңғыстауды зерттеу ... ... ... ... ... ... ... 1899-1901 жж. Таспас сорлары мен құдықтарының
ауданында А.А.Насибьянц тапқан.
1937-1941 жж. С.Н.Алексейчик далалық ... ... Өзен ... анықтаған. Ал 1941-1945жж. аралығында
Маңғыстауда геологиялық зерттеулер жүргізілген ... ж. ... ... ... және ... ... ірі ... геологиялық-геофизикалық экспедиция
ұйымдастырылды. Бұл ұжым ауданды ... ... ... үлесін қосты. 1951
ж. «Казнефтеобъединение» бас ... ... ... ... мен мұнайлылығы бойынша көп мәлімет берді, барлық ... ... ... ... ... ерекше аталып
көрсетілді.
1951 ж. «Казахстаннефтеразведка» тресінің геологиялық-іздестіру
басқармасы (директоры ... бас ... ... ... ... ... ... олар Түбіжік алаңында құрылымдық -
іздестіру бұрғылауды жүргізе бастады.
1957-1961 жж. ... ... ... ... ... Бұл ... ... мұнайды іздеу және барлауға үш
аудан ұсынды. ... ... ... – нәтижесіз болып табылды, ал
Түбіжік алаңында мұнай кен орны ... ... ... ... ауыр, шайырлы
және барлауға тиімсіз болып шықты. Жетібай және Өзен құрылымдары аумағында
мұнайгаз кен ... ... 1961 ж. ... ... ... м
аралығындағы № 1 ұңғыны сынағанда 10 мм штуцерден ... ... 80 ... ... ... ... бағалануы 1962 ж. сәуірде 3 режимде
сынаумен берілді. 1963 ж. ... ... осы ... № 2 және ... ... ... ... кен орнын өнеркәсіптік меңгеруді жеделдету мақсатында КСРО
үкіметінің 1963 ж. 7 ... ... ... ... Ақтау)
қаласында «Мангышлакнефть» бірлестігі құрылды да, Өзен экспедициясы ... ... ж. ВНИИ Өзен кен ... ... Бас схемасын жасады және ол
Миннефтепром комиссиясымен бекітілді. Онда мынадай жағдайлар қарастырылды:
- кен орнын ... ... ... ... ... мен ... ... 4 пайдалану обьектілерін бөліп алу: І обьект – XIII+XIV горизонттар, II
обьект – XV+XVI горизонттар; III обьект – XVII ... 4 ... ... ... ... пайдалану обьектілері (І-ІІ) бойынша кен орнын айдау
ұңғыларымен ені 4 км ... ... ... ... біруақытта жеке блоктармен игеруге қосу;
- ІІІ обьектіні нұсқа сыртынан су айдау жүйесімен игеру;
- IV обьектіні қабат қысымын көтерусіз, аралас режимде ... кен ... су ... ... ... ... XIII-XVIII
горизонттар 2,5 жыл бойы ешбір әсер етусіз, табиғи серпімді су арынды
режимде ... кен ... ... ... горизонттары бойынша әсер ... ... ... ... шығымы төмендей берді. 1971
ж. дейін су ... ... ... ... ... өндіру өсіміне тек
өндіру ұңғылары қорының артуы ... ғана қол ... ... мен ... ... біткенен соң мұнай өндіру
төмендеді және ұңғылар өнімінің сулануы қарқындады. Мұнай өндірудің ... 1976 ж. – 5, ... жж. – ... ж. ... ... ... ... жағдайлар қарастырылды:
- әрбір горизонт жеке игеру обьектісі болып табылады;
- өнімді горизонттар ені 2км ... ... ... ... жаңа ... әрбір горизонтта жеке бұрғыланады;
- ыстық су айдаудың жобалық көлемі ұлғайтылды және кен орнын 1979 ... ... ... суға ... ұйғарылды. Соңғы шарттың орындалуы
қосымша 49,3 ... ... ... ... ... еді. ... ... да, ыстық суға көшу толығымен 1983 ж. ғана аяқталды. Өнімді
горизонттардан мұнайды алу ерекшеліктері мұнайдың қорын игеру сипатының
күрделі екенін көрсетті. ... ... тек ... су ... ... ... сатылық термалдық су айдау, фигуралық су
айдау сияқты технологиялар қолданылды. Бұл ... кен ... ... ... ... Стратиграфия
Жер қабатының үздіксіз өсуін, оның пайда болған уақытын ... ... деп ...... ... – төсеніш қабат және графо – жазамын)
геология ғылымының тау жыныстары ... және ... ... қатынасын зерттеу арқылы ... ... ... ... Бұл үшін ... геологиялық кезеңдердің бассейіндерінде жиылған
шөгінді жыныстардың мүмкін болғанша ажыратылып өзгерулері ... ... ... нақтылығы, дәлдігі тез іздеу мен
барлаудың нәтижелілігі – ... ... ... жеке ... қатынастарының толық анықталуына байланысты.
Өзен кен орнында терең барлау бұрғылаумен қалыңдығы амамен 3600 м
шөгінді мезозойлық жыныстардың ... ... оның ... триас, юра,
бор, палеоген, неоген және төрттік шөгінділері орын алады. Олардың былай
белгіленуі ... ... ... зерттегенде алынған
палеонтологиялық мәліметтерге және Маңғыстаудың басқа аудандарының ұқсас
шөгінділерімен ... ... ... ярустар және подярустар
арасындағы шекаралар көп жағдайда шартты, негізінен электрокаротаж ... ... ... ... мен т. б. ... ... қолда
бар стратиграфиялық үлгілерді өзгертуге және анықтауға мүмкіндік туып отыр.
Өзен кен ... ... юра және ... бор ... ... ... ... бор және юра шөгінділеріне қарасты
25 ... ... ... I-XII горизонттар (жоғарыдан төмен қарай)
жасы – бор – ... ... ... – жоғарғы және орта юра – ... ... ... ... жеке ... ... ... XIX-
XXIV мұнайгазды горизонттары.
Пермь-триас (РТ) шөгінділері Өзен кен ... ең көне ... ... ... (РТ). Жоғарғы пермь терең метаморфизм іздері бар
күңгірт ... ... және қара ... ... ... (Т) шөгінділері қоңыр аргиллиттермен және орта ... орын ... Бұл ... ... ... 440 метрге жетеді, жабынында шайылудың ізі бар. Оленек және орта
триас жыныстары құмтастар мен қышқылды ... ... бар қара ... ... әктастар, алевролиттердің біртұтас, едәуір біртекті
тобын құрайды. Бұл шөгінділері жалпы қалыңдығы 1500-1600 м болатын біртұтас
оңтүстік ... ... ... ... (J). Юра ... шөгінділерінде барлық үш бөлім де
кездеседі: төменгі, орта және жоғарғы, жалпы қалыңдығы 1300 м.
Төменгі ... (J1). ... ... юра ... ... мен ... араласуынан тұрады. Құмтастар сұр және ақшыл сұр,
көбіне ұсақ және орта ... Ірі ... ... қиыршық тас
түйіршіктері қоспасымен бірге сирек те болса кездеседі. Кейде құмтастар
ақшыл сұр алевролиттерге ... ... ... ауысады.
Д-сурет. Өзен кен орнының XIII горизонтының құрылымдық картасы
Құмтастар мен ... ... ... ... ... түсі сұр және ... ... қоңыр. Олар әдетте аргиллитке ұқсас
және көмір тектес ... ... ... алевролиттер мен саздардың
алмасуы негізінен қиғаш қабатталады. Төменгі юраның жабынында сазды бүйрек
тәрізді құрылым дамыған, оның ... ... ... күрт
өзгерістерге ұшыраған. Төменгі юра шөгінділерінің қалыңдығы 120-130 ... юра ... XXIV-XXV екі ... ... ... ... (J2). Оңтүстік Маңғышлақтың орта юра шөгінділері
мұнайгаздылығы ... ең ... ... орта ... бөлшектеп
стратиграфиялық мүшелеу өнімді ... ... ... ... ... Орта ... ... қалыңдылығы 700 м аален,
байос және бат ярустары айқындалады.
Аален ... (J2 а). ... ... ... ... құмды-галькалы
жыныстардан құралған және де ортаңғы юра қимасының базальтті қабат ретінде
қарастырылуы мүмкін. Ярустың қимасында сұр және ... ... ... ... олардың арасында орта және ірі ... ... ... ... гравелиттермен алмасады. Аален құмтастары мен
гравелиттерінің цементі ... ... ... ... және ... ... ... көп жұқа қабаттар түрінде құмтастар мен гравелиттер
арасында ұсақ галькалы конгломераттар да ... ... ... сұр,
қарасұр, кейде қоңыр түсті, тығыз, аргиллитке ұқсас болып келеді.
Ярустың жалпы қалыңдығы 330 м. ... мен ... ... ... XXII ... табанымен өтеді.
Байос ярусы (J2 b). Байос шөгінділері ең көп және ... ... ... ... ... ... ... көмір қабатшалары
бар алевролиттер мен саздардан құралған континентальды ... ... ... ... ... ... ... және алевролитті
жыныстар, жоғарғы бөлігінде құмтасты ... ... ... ... 520 м-ге ... өзгереді. Зерттеулер кешені бойынша байос ярусының
шөгінділері екі подярусқа бөлінеді.
Е-сурет. Өзен кен орнының геологиялық қимасы
Төменгі байос (J2 b1). Бұл ... ... ... ... ... саздар, құмтастар мен алевролиттердің, ... ... ... ... ... ... негізінен жұқа қабаттармен
қатталады. Құмтастар мен алевролиттердің түсі негізінен сұр және ... ... ... және сары да ... ... ... түсті құмтас-алевролитті
жыныстар да кездеседі. Саздар ... ... ... ... кейде қоңыр
түсті.
Өзен кен орнының төменгі байос ... XXII, XXI, XX, ... және XVII ... ... ... және бат ... (J2 b2+bt).Олардың шөгінділері
арасында саз қабатшалары бар ... ... ... мен ... ... Құмтастар сұр, қоңыр-сұр, нашар және ... ... ... ірі түйіршікті және құрамы айқын емес.
Саздар ... ... ... және бат ... арасындағы шекара
шартты түрде XV горизонттың ... ... ... ... ... 100-150 ... ... (J3). Жоғарғы юра бөлімінде негізінен теңіз шөгінділері
мен жануарлар қалдықтары түрінде кездесетін келловей, оксфод және кембридж
ярустары ерекшеленеді.
Келловей ярусы (J3 k) ... ... мен ... ... араласқан сазды қалың қабаттар түрінде ... ... ... сұр, ... күлдей сұр, кейде жасыл және қоңыр түсті.
Құмтастар мен ... түсі сұр, ... ... қарасұр және
қоңыр. Құмтастар арасында ұсақ ... көп. ... ... ... ... бөлігі мен XIII горизонт орналасқан. Оның қалыңдығы 50-
135 м.
Оксфорд-кембридж шөгінділері (J3O-km). Юра ... ... ... ... ... мұнайлы қабатының үстін жапқан сазды-карбонатты жабын ретінде. Ол
саз-мергель жыныстарының біршама қалың ... ... ... ... мен ... жұқа ... ... кездеседі.
Оксфорд-кембридж шөгінділерінің қалыңдығы төменгі будақ үшін 50-55 ... үшін 30-97 ... ... (K). Бор жүйесінің шөгінділері жоғарғы юра шөгінділерінің
шайылған ... ... және ... жоғарғы бөлімдері мен барлық
ярустарымен орын алған. Литологиялық және генетикалық ... ... ... үш ... ... төменгі терриген-карбонаттық, ортаңғы
терриген (альб, сеноман) және жоғарғы ... ... ... ... XII ... ал ... және жоғарғы бөліктерге І, ІІ,
ІІІ,IV, V, VI, VII, VIII, IX, X және XI ... ... ... ... ... 1100 м ... Бор ... өнімді
қалыңдығы алевролит және саз қабаттары мен будақтарының ... ... ... тобы (KZ). ... ... палеоген және неоген жыныстары
орын алған.
Палеоген жүйесі (P). ... ... ... және ... ... ... бөлімі саз қабатшалары араласқан мергель және
әктастар түрінде. Олигоцен бөлімі сұр және ... сұр ... ... ... ... ... қалыңдығы 150-170 м.
Неоген жүйесі (N). Неоген шөгінділері тортон және сармат ярустарының
шөгінділері түрінде кездеседі. Тортон ярусына саздар, мергелдер, ... ... ... ... ... ... ... 19-25 м, Сармат
ярусы әктастар, мергелдер мен саздардың астарласуынан тұрады, ... ... 80-90 м-ді ... ... ... ... қалыңдығы 115 м-ге жетеді.
Төрттік жүйесі (Q). Төрттік жүйе эллювиаль-деллювиаль ... ... ... ... ... қалыңдығы 5-7 м.
Өзен кен орны – көп қабатты, өте күрделенген геологиялық құрылымға
ие. Бор және ... ... ... 25 ... ... белгіленген
(I-XXV); мұнайлылықтың негізгі қабаттары – жоғарғы-орта юралық жастағы ... ... ... ... қалыңдығы (өзіне 48 қабатты
қосқанда) 18 будаққа (пачкаға) ... ... ... емес ... үшін ... ... қабатындағы XIX-XXIV өнімді
горизонттар үш локальді көтеріліммен ... ... ... де ... ... ... кеніш тұтас сумұнайлы жапсары бар массивті
қалыңдықтан құралады.
Оңтүстік Маңғышлақ ойыстары жүйесінің солтүстік қанатына жататын
Жетібай-Өзен тектоникалық баспалдағының шектерінде ... ... ... ... ... ... ... және газ кен орындары
байланысты. Олардың қатарына Өзен, Жетібай, Қарамандыбас, Теңге, Тасболат,
Асар, ... ... ... ... ... ... Өзен құрылымы оңтүстік-шығыс антиклиналь аймағымен
шектеседі, олардың ... ... ... ... ... солтүстік қанатта
жыныстардың құлау бұрышы – 3º. Жыныстардың ... ... 5-6º ... ... ... да ... ... ойыспен, Теңге көтерілімімен
бөлінеді. Ауданның батыс бөлігінде Өзен қатпарының ... ... ... арқылы Қарамандыбас құрылымымен жалғасады. Ауданның шығыс бөлігінде,
Түнқарақшы ойпатының шығыс шегінде Өзен ... күрт ... кен орны ірі ... ... ... оның өлшемдері
9х39 км. Қатпар пішіні симметриялы ... Оның ... ... ... ... ... ... қатты созылған, солтүстік-батыс
периклиналіне қарағанда қысқа. Оңтүстік қанаты – ... ... ... ... ... ... құлау бұрышы 6-8º. Қатпардың солтүстік бөлігі
біршама ... ... ... ... жартысында XII горизонтың
жабыны бойынша құлау бұрышы 1-3º. Құрылымының батыс ... ... бар ... ... ... және ... ... емес Парсымұрын күмбезі Өзен құрылымының оңтүстік
қанатын күрделіндіреді. XVIII ... ... ... ... 30 метрге жетеді және соңғы 1300 м тұйық ... ... ... 2,9-0,9 км. ... күмбез Өзен құрылымының
солтүстік қанатын күрделілендіреді. 1300 м ... ... ... 3,5-2 км, ... 32 ... периклиналі де симметриялы ... ... ... ... ... жағы ... өте жайпақ, қатты
созылған. Өзен қатпарының периклинальдік аяқталуы ... XIII ... 1700 м ... ... ... изогипстер Өзен және
Қарамандыбас қатпарларын 58 скважина ауданында кішкене ... ... ... біріктіріледі. Шығыс периклиналь ендік бағытта созылған. Мұнда
XIII горизонттың жабыны бойынша құлау бұрышы 3-4º.
Құрылым өзінің ... ... ... оның ... ... ұзын ... ... күмбез тәріздес көтерілулер
қатары белгіленеді. Өзен көтерілуінің орталық бөлігіне Қумұрын күмбезі
кірігеді, онда да ... ... бар. XIV ... ... ... ... 10,8-4,5 км, амплитудасы 105 м.
XIII-XVIII қабаттарының мұнайлылығының алғашқы нұсқасын
гидрогеологиялық және геофизикалық ... ... ... қозғалыссыз
жағдайда жатқандығы анықталды.
XIII-XVIII қабаттардың геологиялық құрылымының жалпы сипаттамасы
жобадағы ... ... аз ... Ол 1.2.1-кестеде
көрсетілген.
1.2.1-кесте
Жоғарғы қатардағы өнімді қабаттарының сипаттамасы
|Р/Н |Қабаттар |Орташа |Түрі ... ... ... | |орналасу | ... | |
| | ... ... | |
| | | ... |Өткізгіш | |СМШ |ГМШ |
|0 |1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
|1 |XIII |1080 ... ... |100 |1126 | |
| | | |суы | | | | |
|2 |XIV |1200 | | |253 |1136 | |
|3 |XV |1200 | | |153 |1140 | |
|4 |XVI |1240 | | |195 |1140 | |
|5 |XVII |1280 | | |242 |1141 |1036 |
|6 |XVIII |1370 | | |178 |1145 | ... еш жерде кездеспейтін геологиялық құрылым, өнімді
горизонттардың ... ... ... ... (Урал-Повольжя кен
орындарымен салыстырғанда 5-10 есе үлкен), мұнайдың аномальдік қасиеттері
және басқа да ерекшеліктері кен ... ... мен ... ... ... ... және де шетел тәжірибесінде Өзен кен
орнына ұқсас кен орнын жобалау мен ... ... ... құрылымы Оңтүстік-Маңғыстау ойысына солтүстік көлденең және
тектоникалық табанда Жетісай-Өзен ... ... ... Ол жоғарғы құрылымдығы мен өзінің аса ... ... ... ... ... ... ... шекараласады.
Өзеннің орналасуы Қарамандыбассы құрылымымен ... ... ... ... ... болып келеді.
Изогипстің қысқа шегінің ось ұзындығының қатынасы 411 ... ... ... ... пен оңтүстік-шығыс және батыс пен солтүстік
батысқа қарай жалғасады.
Өзеннің орналасуының маңызды ... ... оның ... деген әлсіздігінде.
Құрылымдық картада, XIII көлденең ... ... ... ... оның ... басқаларғ қарағанда сенімді болып
келеді. Сенімді бұзушылыққа аудандағы бұрғылау 517, 668 (III ... ... ... 51,62 (VI-A қатар) қатысты екі бұзушылық қарайды.
Болжамдалынған бұзушылық – үш аудандағы бұрғылаулар 82, 87 ... IV ... ... ... бұзушылық (шығыстан батысқа қарай
санағанда) солтүстік-шығыс (III -қатар) ... ... ... ... ... Ол ... ... сәйкес келмейді деп
болжамдалады. Бұл жерже солтүстік-шығыс жағының құрылымы анық емес. ... ... (III –А ... ... негізде өткізіледі. Бұл
бұзушылықты бақылау үшін 214, 228 және 514, 465 ... ... ... ... ... 517 ... ... бақыланады және
668 бұрғылауда қарастырылады.
Бұл бұрғылауда өнімнің қалдық ... ... ... ... 517 ... 9 м қуатты XIII көлденеңнің төменгі ... ... ... 270-265 ... ауданында және 1198-309
бұрғылау ауданының оңтүстігінде бұзушылық айқындалмайды, ... 517 ... ... ... оңтүстікте және солтүстікте ... ... және ... ... ... ... ... болып табылады, олар
бұрғылаулар қатарын сараптау нәтижесінде орнатылған.
Құрастырылған ... ... ... XIII ... ... ... , ... идентивті түрлерді және жоғарғы , ... ... ... ... Бұл ... ... ... белгілері тереңнен ... ... ... ... құрылымдық карталарының сәйкестендірулері пластардың
төмендеу және орналастыру амплитудасының бұрыштарының жоғарлау ережелерін
көрсетеді.
1.4 ... ж. Өзен кен ... ... 6,17 ... ... ... ... горизонттар бойынша бөлінуі төмендегідей (%): XIII горизонт ... XIV ... – 39,9; XV ... – 12; XVI ... – 10,9; ... – 5,7; XVIII ... – 1,7; ... күмбезі – 1,2; Парсымұрын
күмбезі – 1,2. 1980 жылдары Қумұрын, ... және ... ... ... ... ... Бұл ... мұнай
өндірудің сәйкес 4,66 және 58 %-ға өсуіне әсер етті.
XIII-XIV горизонттардан мұнай мен ... ... ... ... ... мұнай барлық кен орны өнімінің 64 %-ын
құрайды. Кен орнында горизонттар бойынша бір ... ... ... ... ... бойынша 3,1-5,4 т/тәулік, сұйықтық бойынша 6,7-15,8
т/тәулік.
XIII-XIV горизонттар ... ... ... 64 жеке ... ... Тіпті бір горизонттың бөліктері бір-бірінен бастапқы
баланстық, игерілген ... және ... ... қасиеттерімен,
бұрғылану дәрежесімен ерекшеленеді, сондықтан мұнай мен сұйық өндіру ... ... 1.01.97 ж. ... мен газ ... ... сипаттамасына
қарасақ, кен орнынан мұнай негізінен механикалық тәсілмен (97 ... ... ... (ШТС) және ... ... скважиналарының қоры
барлық өндіру қорының 9,2 %-ын құрайтынына қарамастан, ... ... ... 16,6 %, ал ... ... 24 %. Бұл газлифт скважиналарындағы
мұнай мен сұйықтық шығымының мөлшері өндіру қорының 90 %-ын ... ... ... ... 3-3,5 есе көптігімен түсіндіріледі.
Өзен кен орнының газдары метандық газ типіне жатады, тереңдеген сайын
этан ... ... ... ... ... көмірқышқыл газы қоспасы
бар құрғақ метан газы кездеседі. Газ тығыздығы 0,562-0,622 кг/м³ шамасында.
Алаң ... ... ... ... ... ... ... кешендері және тұтас горизонттар ... ... кен ... ... ... ... ерекше түріне –
қасиеттерінің өзінділігімен ерекшеленетін ... ... ... Бұл ... осы ... ... ... фактор жыныстар құрамында энергетикалық өзгерулерге ұшырайтын,
химиялық және механикалық әсерлерге орнықсыз минералдардың көп болуы.
Егер кварцтық ... ... ... 95 % ... ал Өзен ... ... коллекторларында кварц құрамы 30 % шамасында, жыныстарда
кварц құрамы 70 % болса, ... ... ... ... фракциясын бекітуге, тығыздауға және цементтеуге
кететін жыныстардың ... көп ... ... ... ... жеке үлгілердегі кеуектілік шамасы 30 %-ға ... ... ... шамаларындағы суға қаныққандықтың жоғары
болуы да кішкене қуыстардың көптігімен түсіндіріледі Ол ... ... ... ... ... |m,% ... |21 ... |22 ... XVI |23 ... XVIII |24 ... ... зерттеулері негізінде үлгітасты талдау бойынша
табылған қабаттар өткізгіштігі ... мен бұл ... ... ... біршама тығыз коррелятивтік байланыстар
бар екені анықталады. Өткізгіштіктің жеке потенциалдар мен ... ... ... ... ... ... ... аймақтарды және тұтас горизонттарды сипаттауға
пайдаланылды. Мәліметтерді ары ... ... ... болу үшін және ... ... үшін ... жайлы барлық мәліметтер
перфокарталарға түсірілді. Кейін ... ... ... ... ... және тұтас горизонттағы ... ... ... ... ... қатарлар мен көрсеткіштер анықталады. Бұл көрсеткіштер
1.4.2-кестеде келтірілген.
1.4.2-кесте
Бөліктер мен горизонттар бойынша есептеу нәтижелері
|Горизонттар |Kор,мкм2|Ұңғы саны ... ... |0,206 |458 |10,8 ... |0,290 |349 |24,0 ... |0,167 |373 |15,5 ... |0,207 |311 |18,4 ... |0,76 |96 |23,4 ... |0,178 |63 |19,8 ... ... ... шамасы 0,72-0,384 ... ... ... ... ... горизонтқа сипатты. Сондай-
ақ скважиналар санымен анықталған мұнайға қаныққан ... ... ... 1.4 кестеде берілген.
Бұл мәліметтерді қарастырсақ, горизонттар мен бөліктердің мұнайлы
қалыңдықтарының ... ... ... ... ең аз ... сипатталады.XVІ горизонт
құрылысында белгілі геологиялық заңдылық бар: ұсақ түйіршікті құмтастар,
алевролиттер, саздар, ... жұқа ... мен ... ... анық ... ... ... 10-47,3 м-ге жететін,
барынша сұрыпталған орта және ірі ... ... ... Бұл ... денелер ені 200-700 м жұқа жолақтар түрінде.
Біртекті құмтастар үшін ... ... (0,2-1,2 ... ... мен ... ... 10-51 м-ден 0,5-1,6 м-ге күрт азаюы мен ... ... ... ... ... ... ... нашар
гидродинамикалық байланыс сипатты. Сондықтан коллекторлардың ... ... ... ... жағдайын талдау үшін барлық нақты
материалдар алғаш рет тұтас горизонттардағы ... ... ... ... ... ... үшін жеке-жеке өңделді. Бұдан басқа, ... жаңа ... ... мен геологиялық құрылымдар алаң бойынша
коллекторлар түрлерінің таралу ерекшеліктері мен ішкі және ... ... дәл ... ... ... ... ... қасиеттері аномальдік сипатқа
ие:
- мұнайда парафин (29 %) мен ... ... (20 ... ... ... ... қанығу температурасы бастапқы қабат темпе-
ратурасына тең;
- құрылым күмбезінде мұнайдың газбен қанығу қысымы мен ... ... ... ... ... ... ... орташа қату температурасы +30ºС.
Өзен кен орны бойынша ... рет ... мен газ ... есептеу 1963
жылы 13 ұңғыма бойынша жүргізілген. Одан кейін 01.08.1965 жылы 68 ... ... 15 ... ... ... бойынша жүргізілген. Бұл
есептеуге сәйкес XIII-XVIII горизонттарда мұнайдың бастапқы ... 1045,9 ... ... орны мен жеке ... ... ... ... бастапқы
баланстық қорын соңғы есептеу 1980 ж. жүргізілді, ал ... ... ... ... ... нәтижесінде алғашқы қабылданған
шамалардан айтарлықтай ауытқулар табылмаған. Сондықтан қазіргі уақытта кен
орны бойынша 1054566 мың ... ... ... ... ... қоры Өзен кен ... өндірістік мүмкіндіктері мен қорын есептеу
кезінде негізгі ориентир ретінде қолданылады.
Бірінші жобалық құжаттарда мұнай ... ... ... ... ... және жеке блоктар үшін анықталды, ол – 45 %,
мұнайлылықтың ... ... ... ... және ... үшін – 30-35 %. Одан әрі ... ... бойынша да, сондай-ақ
жеке блоктар бойынша да жаңа геолого-физикалық ... мен ... ... ... ... ... бастапқы шығарылатын қорды
қайта бағалау бірнеше рет қолға ... ... ... ... дәл емес ... сондықтан да мұнай горизонттарындағы ... ... ... ... ... ... талдау үшін соңғы
кездерге дейін 1981 ж. бекітілген 464775 мың тонна мөлшеріндегі ... ... қоры ... жылы ... ... ... ... 5692 ұңғыманы бұрғылау
нәтижесінде XIII-XVIII горизонттардағы мұнай мен газ ... ... .Ол ... ... есептелінді.
Бұл жағдайға сәйкес кен орындағы мұнайдың баланстық және алынатын
қорлары келесідей:
- XIII ... ... 204 ... және 92 ... XIV ... бойынша 450 млн.тонна және 203 млн.тонна;
- XV горизонт бойынша 140 млн.тонна және 63 млн.тонна;
- XVI горизонт бойынша 124 млн.тонна және 56 ... XVII ... ... 98 млн.тонна және 44 млн.тонна;
- XVIII горизонт бойынша 30 млн.тонна және 13,5млн.тонна;
Мұнай қорын есептеу мына формула бойынша ... ... = F · h · m · bн · rн · ... = Qбал · ... ... ... ... – мұнайдың бастапқы балансты қоры, мың. тонна
F - мұнайгаздылық ауданы, м2;
h - мұнай қаныққан қабат қалыңдығы, м
m - ашық ... ...... ... ...... тығыздығы, кг/м3;
q - қайта есептеу коэффициенті
h - мұнай беру коэффициенті
2 Технологиялық бөлім
2.1 Кен орынды ... ... ... ... ... ... кен ... игеру мен пайдалану басталғанда көптеген қиыншылықтар
болды. Қабаттағы қысымды сақтау уақытында ұйымдастырылмағандықтан бастапқы
кезде кен ... ... ... ... ... осыдан кейін салқын ... ... ... ... ... ... ... аз болды. Осының
салдарынан 1971-1972 жылдары қабат қысымы мұнай ... ... 1,0-2,8 ... ... ... ... ... ұңғыларда
түптік қысым 55-65 % ... ... ... ... ... ... еріген газ үлкен газ зоналары пайда ... ... ... ... ... ... ... көбейген сайын қосымша
шешімдер қабылданып отырылды. Олар өнімділік қабаттары жүйесінің жақсаруына
бағытталған. Сонымен қатар қосымша су айдайтын ұңғылардың ... ... енін 2 км ... азайтты.
1984жылы XІІІ-XVІІІ қабаттардың игеру жобасы жасақталды, себебі
көптеген қабылданған шешімдер, қаулылардың ... ... кен ... және ... ... ... ... және игеру
кезінде кәсіптік-геологиялық ақппаратты пайдаланып анықтау қажет болды.
Жобаның негізгі жағдайы ... ... әр ... жеке ... ... ... тән су айдау жүйесімен;
- өнімді қабаттар ені 2 км блоктарға айдау ұңғылары ... ... жаңа ... ұңғылар әр өнімді қабаттарда қазылады;
- қозғалыстағы ұңғылар торын ... ... бір ... ... ... қорын азайту;
- жобалық ыстық су айдау көлемін көбейтіп, ен орнын 1979 жылы толықтай
ыстық су айдауға аудару жоспарланған.
Жобалық ... ... ... ... мұнай шығару
коэффициенті, бұрғылау артығымен орындалды, ... ... ... ... жоғары болды.
Осыдан кейінгі жылдары, яғни мұнай өндірудің бес ылға азайған ... ... ... дебитінің азайып, сулануының көбеюінен
кейін, кен орнында бір қалыпты ... ... ... ол 1990 ... ... Осы мезгілде мұнай өндірудің бір қалыпты жылына 2-
4%-ға және дебитінің азаюы, аздаған су көлемінің өсуі (34-40 млн. ... ... ... (1-2,5 % ... тән.
Ұңғыларды бұрғылау жұмыстары жалғастырылып, ... ... ... ... ... Осы ... мұнай
қорын игеру, қазіргі қолданылып отырған су айдау жүйесі арқылы ... қиын ... ... ... бастап мұнай өндіру жедел түрде азая бастады. 1991-1997
жылдары мұнай өндіру қарқынының ... жыл ... 4,3-20,4 %-ды ... 1998 жылы ... ... құлау қарқыны тұрақтандырылды.
Мұнай өндірудің негізгі құлауының себебі:
- қозғалыста тұрған мұнай ұңғыларының азайып, қозғалыссыз ... ... ... ... ... ... және технологиялық қондырғылардың
жоғарғы суларын қабатқа алдын-ала дайындамай айдалуы;
- жаңа-ұңғылар бұрғылауды, ұңғыларды, ... ... ... жүргізуді қысқарту, технологиялық үрдістерді ... тұз ... ... ... және ұңғы ... ... жүргізбеу;
- қабатқа су айдау жүйесін қайта ... ... су ... ... жобалық деңгейге дейін көтере алмауы;
- мұнай кәсіпшілігі қондырғысының және ... ... ... ... 01. 1995 ... бойынша жылдық мұнай өндіру 80 %-ға азайып,
3248 мың тоннаны құрады, ... ... 59,9 %-ға ... ... бастап кенорынды игеру, соңғы рет жасалған игеру
жобасы бойынша ... ... еді. ... обьективтік себептерге
байланысты, яғни МГӨБ жалпы ... және ... ... ... жерасты қондырғыларын жөңдеу ... ... ... ... ... ... ... жылдан жылға жобалық көрсеткіштерден ... ... ... көлемінің азаюуы, мұнай, су айдайтын
ұңғылардың техникалық себептерге байланысты ... ... ... ... жөңдеу аралық кезеңі қысқарды.
Механикалық ... ... ... ... және терең сорапты қондырғылардың жетпеуінен – ... ... ... ... ... ... осының салдарын ұңғылар
шығымының (дебитінің) азаюына ... ... ... ... ... ... жобалық
көрсеткіштері қалыптасқан жағдайда ... ... ... ... нақты мүмкіншіліктерін есептеп, жуық ... ... ... болды. Сонымен қатар, экономикалық жағдайдың әр
уақытта өзгеруіне ... алыс ... ... ... ... 1998 жылы жаңа ... енгізу арқылы қабаттың мұнай бергіштігі
артты және ... ... алу және ... су ... ... 777,2 мың ... қосымша мұнай өндірілді, ... ААҚ ... ... 25,3 %-ын ... ... қоры ... м³ Өзен кен орны ... 2007 ж.
алынбаған қор 201,1 млн. тонна құрады. Өзен кен орнының 2007 ж. ... ... ... ... ... салыстырылуы
2.1.1.1-кестеде көрсетілген.
2.1.1.1-кесте
Өзен кен орнының 2006-2007 жж. ... ... ... ... |2006 ж. |2007 ж. ... |
| | | | |+,- ... өндіру |мың тонна |3606,1 |4137 |+530,9 ... ... | | | | ... ... | |5,6 |74,5 |+22,9 ... | | | | ... Сұйықты | |14451,5 |19574,3 |+5122,8 ... | | | | ... | | | | ... ... ... |3,9 |4,1 |+0,2 ... ... | | | | ... | | | | ... ... | |15,4 |19,6 |+4,2 ... ... | | | | ... ... ... | | | ... ... ... |282652 |286789 | ... ... | | | | ... ... | |570659 |590234 | ... ... | | | | ... ... | |1,75 |2,01 |+0,26 ... қарқыны |% | | | ... ... | | | | ... ... |% |0,73 |0,84 |+0,11 ... ... | | | | ... ... | | | | ... ... |3493 |3466 |-27 ... қоры | | | | ... Жаңа өндіру | |35 |61 |+26 ... ... | | | ... | |0,935 |0,950 |+0,015 ... | | | | ... | |0,749 |0,805 |+0,056 ... | | | | ... ... көрсетілгендей 2007 ж. мұнай өндіру 4137 мың тоннаны
құрайды, ол 2006 жылмен салыстырғанда 530,9 мың ... ... ... ... ... кен орнынан 196,35 % ... және ... ... 5,600 ... ... ... сәйкесінше
өндірілген мұнайдың сулануы 80,3 %, ұңғы қорының сулануы 12 %-ды ... ... кен ... игеруде (1966) мұнай өндіру жылдан жылға
қарқынды өсіп отырды. Мұнай өндірудің ... ... 1973 жылы 2 ... ... 1976 жылы ... ... ... шегі 16,249 мың тн.
жетті.
17 жыл игерілгеннен кейін 1993 жылы күрт және ... ... ... ... ... ... ... төмендеуі жылына 50-100 мың
тоннаға дейін азайып отырды. 1999 жылы мұнайдың күрт сулануы салдарынан
жылына 70 % және ... ... ... күрт ... ... 4,7
т/тәу жылына 1-2,4 мың тонна мұнай өндіру төмендей бастады.
Мұнай өндірудің төмендеу қарқынын ... кен ... ... үшін ... жаңа ... қолдану арқасында
қол жеткізді, олардың ішіне: ... ... ... ... ... су ... БӘЗ ... айдау, резервтегі ұңғыларды
бұрғылау жатады.
1999 жылы 2915,9 мың тн. ... ... 1998 ... ... ... ... аз. Мұндай болу себебі 1999 жылы ... ... ... ... ету және т.б. күрт ... кетті.
1993 жылы елдегі экономикалық жағдайдың күрт ... ... ... ... ... ... ... ішінде Өзен кен орнындағы
мұнай өндіру өнеркәсібі де.
Қазіргі кезде Өзен кен орнын игеру ... қиын ... ... ... және олардың ағымдағы дебиттерінің, игерудің
технологялық ... ... ж. ... ... Өзен ... ... – 5596 ... ішінде өндіру ұңғыларының қоры – 3095 ұңғы,оның ... ... қоры – ... ал ... ұңғысының қоры – 1146 ұңғы, оның ... ... ... 1261 ... ... бар.
Оның ішінде өндіру ұңғылары – 459, айдау ұңғылары – 802 ... ж. ... ... ... ... ... қоры ... ұңғы, оның ішінде 1070-ы қозғалыстағы қор.
Осы жағдайға ... кен ... 87 ... ... ... ... өндіру ұңғылары, 59-ы айдау ұңғысы және 7 газ ұңғысы бар.
Өзен кен орнында 01.01.2007 жылғы пайдалану ... ... бөлу және ... қорының жағдайы 2.1.2.1-кестеде көрсетілген.
2.1.2.1-кесте
01.01.2007 ж-ғы ұңғылар қорының жағдайы
|№№ р/с|Ұңғылар қоры ... ... ... (%) |
|1 |2 |3 |4 |
|1 ... ... |3016 (100 %) |
| | ... ... ... |50 (~1,66 %) |
| | | |2966 (98,34 %) |
| | ... | |
| | ... ШТСҚ |2897 (98%) |
| | | ... |31 (1%) |
| | | БШСҚ |38 (1%) |
| | ... |79 |
|2 ... ... |1070 |
| | ... |76 ... ... ... ... жұмыс жасап тұрған ұңғылар
қорының 98,5%-ы механизацияланған әдіспен пайдаланылады. Яғни,2897 ұңғы (98
%) штангілі терең сорапты қондырғымен (ШТСҚ), 31 ұңғы (1 %) – ... ... ... ... ... және 38 ұңғы (1 %) ... штангілі сорап қондырғысымен (БШСҚ). .2.1.1-суретте қондырғы
түріне байланысты ұңғылар қорын бөлу диаграмма түрінде берілген.
.2.1.1-сурет ... ... ... ... ... ... тәсілмен 50 ұңғы пайдаланылады..
1.01.2007 жылды бұрынғы жылдармен салыстырғанда, ... су ... ... 2,4 % және 33,2 % ... өскен, ал
өндіретін ұңғылар бойынша әрекетсіз қор 15,6 %, су айдайтын ұңғылар ... ... ... ... ... ... ұңғы қорының пайдалану
коэффициенті 0,91-ге, ал айдау ұңғылар ... ... ... ... соңғы жылдары әрекетсіз ұңғыларды іске қосу бойынша
көптеген жұмыстар жүргізілді.Әрекетсіз ұңғылардың саны жылдан жылға азайып
келеді.Мысалы, 2001 жылы ... ... ... ... 23,6%-ы ... жылы олар ... ... кен орнындағы ұңғылардың түбіндегі бос газ, ... ... ... ... ... ... қатуы штангілі терең ұңғы
сораптарының жұмыс жасауына қиын ... ... ... Сонымен қатар
жөндеу аралық кезең және ... ... өте ... ... ... жұмыс жасайды.Ал батырмалы ортадан тепкіш ... ... 80 %-ы 14 ... ... ... жасайды.
2.1.3 Мұнай және газ қорларының өндірілуін талдау
Өзен кен орны өнімді горизонттарынан өндіру басталғаннан ... ... ... және 647287,2 мың ... сұйықтық алынған. Оның ішінде
112432,1 мың тонна мұнай (39 %) ХІV ... ... ... пайдалану
объектілер үлесі 1,3%-тең (Солтүстік-Батыс күмбезі) 24%-ке дейін (ХІІІ
горизонт). Кен орын бойынша мұнайды алу ... 27,5% ... ... ... негізгі горизонттары бойынша 34,3% -дан (ХVІ горизонты)
11,5%-на (Хумурун күмбезі) дейін.
01.01.2007 жылға Өзен кен орнының мұнайға ... ... ... ... 5783,9 мың ... ... 29889,5 мың ... сұйықтық,
алынатын өнімнің орташа сулануы 80,6%. 2228,5 мың тонна мұнай XIII ... ХІV (28,6%) ... ... ... ... объектілерінің
үлесі 1%-дан (Хумурун күмбезі) 12,8%-ға (ХV горизонт) дейін. 2005 жыл үшін
мұнай өндіру үлесі жалпыдан 1,2% ... ... үшін және ... ... үшін 1,6%). ... мұнайды алу горизонттар үлесі жылдық мұнай
өндіруде пропорционалды таралады : ХІІІ горизонты – 24,4%, ХІV ... ... ең ... ... 1,3% Солтүстік – Батыс күмбезінде (сурет 5.5). 2005
ж үшін мұнай өндіру келесідей таралған : ауысқан ... ... ... мың ... (95%), ... – 265,9 мың ... (4,1%), ... ұңғымалар бойынша – 50,7 мың тонна (0,9%).
2006 жылы бір ұңғыма мұнайының орташа дебиті 5,5 т/тәулігіне, ... ... ... ... ... – 14,8 ... максималды орташа тәуліктік көлемі ХVІІ горизонт қабаттарында
– 34,2 т/тәулік.
Өңделетін өнім ... 80,6% ... ... ... ... технологиялық ұйым тиімділігімен байланысты.
Бастапқы баланс қорынан таңдап алу темпі 0,55%, бастапқы бөлініп
алынған қор бойынша – 1,24%, сол ... ... қор ... – 3,3. ... ең жоғарғы темптері ХІІІ қабаттарында бақыланады және келесідей :
- бастапқы баланс қорынан таңдап алу темпі – 0,96%,
- бастапқы бөліп алынған ... ... алу ...... сол ... ... алынған қорынан таңдап алу темпі – 6,75%.
Хумурун ... ... ... ... ... ... ... қорынан – 0,13%, бастапқы бөліп алынған қор – 0,35, сол
кездегі қор үшін – ... ... ... жалпы алғанда мұнай өндірудің
технологиялық көрсеткіштерін өзгерту ... ... ... ... блоктар өндіру күйінің анализі дәлірек түсінік береді.
Блоктар бір-бірінен бастапқы бөлінетін және баланс қоры ... ... ... ... жылы кен орын бойынша мұнай өндіру ... ... ... (699,1 мың ... 2а (611,5 мың тонна), мұндағы өнім сулануы
82,6%. Ең жоғарғы ... ... ... 10(7,3 ... және 6а (7,1
т/тәулік) блогында, сұйықтық бойынша - 5а блокта (34,2% ... ... ... ... (32,5 ... ... мұнай өндіру көлемі 5,1 ... және 76,2% ... 1 ... ... кеніштерінің шектелу
нәтижесінде ең төменгі үлесі 2,1%.
Пайдалану объектілері және блоктар бойынша ... ең ... ХІІІ ... 3а блогының 222,6 мың тонна, бұл ... ... ... 10% ... ... ... XIV горизонтының 10 блогында (20,6 т/тәулік
сулану 59%) және сұйықтық бойынша – XV горизонтта 6а ... (58,3 ... 78,3%) су ...... ... XVІІ ... ... 4а блок
(1,4 т/тәулік сулану 89,5%), сұықтық бойынша XVІ горизонт қабаттарында 5а
және 6 ... (12,5 ... ... ... ... ХІІІ ... қабаттарында бастапқы бөлінген қоры
бойынша таңдап алудың ең төменгі темпі 10 блокта бақыланады (0,11%), ... темп – 3а блок ... (0,23%). ... жылғы ең жоғарғы
МАК күйі бойынша 4 блокта (43,43%) болды, төменгі МАК – 1 блокта (7,85%).
Жалпы XIV ... ... ... ... ... ... ... алған қордан 10 блокта (0,03%), ең жоғарғы темп – 1а ... ... МАК – 10 ... ... ... ... ең ... таңдап алу темпі 2 блокта
(0,07%), ең жоғарғы темп – 4 блок ... (0,3%). Ең ... ... ... ...... (36,36%) ... төменгі МАК – 1 блокта
(8,78%).
XVI горизонт қабаттарында таңдап алу ... ... ... 1, 1а, 2а ... ... (0,07%), ең жоғарғы темп 6 ... (0,22%). Ең ... ... жылы 2 ... ... ... МАК – 6 ... (14,93%). XVII горизонт қабаттарында ең ... алу ...... ... (0,02%), ең ... темп – 3а ... (0,10%). ... жылы күйіне ең жоғарғы МАК 2 блокта
(46,78%), ал ең төменгі МАК– 4а блокта ... ... ... ... ... ... таңдап алуды ең негізгі
әдіс пайдаланудың механикалық әдісімен ... ... ... ... ... ... 5601,4 мың тонна, ал сұйықтық үшін 28822,7 мың
тонна. Фонтандық ұңғыма үлесіне 182,5 мың ... ... және 1066,8 ... ... келеді.
Өзен кен орнында өндірудің басталуынан 01.01.2007 жылы ... м3 ... газ ... газдың 2006 жылы жылдық өндіру 231,4 млн м3 құрайды, бұл
16,5%-ға 2005 жылмен салыстырғанда ... Кен орын ... ... ... 40 ... ... ... жағдайының сипаттамасы, игеру
режимдері
Бүкілодақтың Ғылыми Зерттеу ... ... ... бас ... және ... ... игеру бойынша Орталық комиссияның
бекітіліуімен 1965 жылы Өзен кен орны пайдалануға ... ... ... ... ... төрт ірі ... ... I обьектіге – XIII-XIV горизонттар, II
обьектіге – XV-XVI ... III ... – XVII ... ... –XVIII ... ... I, II, III ... обьектілері үшін қабат қысыммен ... ... I және II ... үшін бұл шараларды айдау
ұңғыларына нұсқа ішімен ыстық су ... ... ... асырады.
Ұңғылардың көлденең орналасу қатарына құрылым өсі ... ... ... ені 4км ... ... өздігінен игерудегі блоктарды бөлу: I обьект бойынша – 9, II ... – 5, III және IV ... ... ... ... ... бөлінбейді, сондықтан бұл горизонттардың әр
кенішін 1 блок ретінде қарастырамыз осылайша 16 блок белгіленген;
- I ... ... әр ... 5 ... ... және II ... ... м және 550х600 м сәйкес торы кезінде пайдалану ұңғыларының 7-
қатары, III және IV обьектіде ұңғылар торы 600х750 м ... ... ... пайдалану ұңғыларының жалпы саны – 481, айдау –, II
обьект бойынша сәйкесінше 228 және 103, III ... ... 60 және 15, ... ... 25 ... ... бар.
1972 ж. ВНИИ директоры профессор Вахитов. ГГ ... бір ... ... бас ... ... ... XIII, XIV, XV, және
XVI горизонттар үшін пайдалану обьектілерінің бөлу жүйесі игеруде ... ... ... ... етпейді, олардың саны I обьектіде –
23 және II ...... әр ... ... шаққанда I обьектіге
шамамен 660 мың тонна бастапқы ... ... қоры ... ... ... Мухановский және т.б. кен орындарының игеру
тәжірибесі көрсеткендей, ... ... (5-6) бір ... де ... ұңғыларымен ашылған қабаттарға су айдау жоғары
коэффициентке жетпейді. 1 ұңғыға шаққанда бастапқы ... ... ... ... ... ... ... және Ромашкинский кен орнының
Шығыс-Сулеевский аймақтарында ... ... ... Өзен кен ... ... біртексіздігінен сәйкес келеді, бірақ
коллектордың орташа жоғары өткізгіштігі бар) олар ... 260-280 ... ... және ... жоғарыда көрсетілген
ұсыныстардың бірі – бұл XIII, XIV, XV, XVI горизонттардың ... ... ... ... ... әр ... бөлек пайдалану ұңғыларын
бұрғылап, I және II обьектілерді ірілендіру керектігін қарастырады.
Орталық коммисияның шешімі бойынша мұнай кенорындарын игеру жобасында
әрбір ... ... ... бір обьектісі болып саналады. Соның
ішінде XIII горизонт – I обьект, XIV ... – II ... XV ...
III обьект, XVI горизонт – IV обьект, XVII горизонт – V обьект және ... – VI ... ... ... ... үшн ҚҚҰ ... ... ішімен сулану жүйесі
қарастырылған, қабат температурасын ұстау үшін су ... ... ... ені 4 км ... бөлу ... ... ұңғыларына су
айдау жолымен қабат қысымын ұстау жүйесі тиімсіз болды. ... ВНИИ ... ... бір топ ... XIII ... ... ... қатары мен ені 2 км блокторға қосымша ... ... қана ені 2,6, 2,75, және 275 км VIII, IX, X ... ... ... ... контуры бойынша үлкен ауданды алып жатқан XIII
горизонт үшін айдау ұңғыларының бөлу ... мен ... ... ... ... және сәйкесінше төмен жатқан горизонттарға көшіріледі (XIV-
XVIII).
XIII горизонт үшін ... ... ... ... ұңғыларының
бөлу қатарлары I, Ia, II, IIa, III, IIIa, IV, IVa, V, Va, VI, ... VIII, IX, X ... ... 16 бөлу ... ... ... ... картасына қарағанда әр блок
батыстан шығысқа айдау ұңғыларының қатарымен, ал солтүстіктен оңтүстікке
мұнайлық ... ... Ал ... ... үшін ... олардың пайдалану ұңғыларының қатары екі жақты қоректену
кезінде жұмыс жасайды, бөлу ... ... ... қоректену контурына айдау
сызығы қабылданады.Әр блок үшін мұнайлылық контурының есептері ішкі ... ... ... ... ... ... есептеу әдісі бойынша жүргізіледі.
Әр горизонттың блоктарында пайдалану ұңғысының қатары ... ... ... ... горизонттардың саны бөлек
ұңғылардың горизонттарын бұрғылау үшін ұңғы торының тығыздығына байланысты
3-тен 5-ке дейін ... ... Бұл ... ... ... ... ... XIII горизонттың пайдалану ұңғысының тығыздығы
бойынша игерудің үш варианты қарастырылған. 1-вариантта ... ... үшін ... пайдалану және айдау ұңғылары ескерілген, 2-
вариантта ... және 1974 ... ... бекілтілген жобаланған ұңғылар,
3-вариантта бұрғыланған 1974 жылға дейін ... ... ... ... жобада қосымша бекітілген ұңғылар ескерілген.
Ескере кететіні, XIII горизонт үшін ұңғылар торының тығыздығы бойынша
2-вариант деп ... ... ... ... ... кезде бүкіл
кенорын бойынша 3 вариант қарастырылады. XIII ... ... ... көрсетілген.
2.1.4.1-кесте
XIII горизонтты игерудің варианттары
|Горизо|Вари|Ұңғылардың |Мұнайлы-лық |1 ұңғыға шаққандағы бастапқы |
|нт |ант ... ... ... қоры ... |
| | ... | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | ... | | | ... | | | | |
| | ... |
| ... ... |% | ... ААҚ | | | | ... |32940 |33869 |103 | ... ... | | | | ... суы |20160 |16008 |0,82 | |
| | | | |+503,9 ... су |5440 |4861 |0,89 | |
| | | | | ... суы |- |531 |- | ... ... және газ ... технкасы мен технологиясы
2.2.1 Ұңғыларды пайдалану ... ... ... ... ... ... ... тереңдік штангалық
сораптармен, электр ортадан тепкіш сораптық қондырғысымен және фонтандық
атқылау тәсілін ... ... ... ... ... бойынша №3 МГӨБ-да
пайдалану тәсілі бойынша жіктесек ... ... ... ... қоры – 50 ... қор 2966, ... ... ПШТС-пен(плунжерлік
штангілі терең сораппен) жабдықталған ұңғылар қоры – 2897, ... ... ... электросораппен) жабдықталған ұңғылар қоры –
31.
Мұнай ұңғыларын пайдалану тәсілі мұнайды ұңғы ... ... ... ... ... газ ... ... ұңғы түбінен жоғарыға тек
қана табиғи энергияның ... ... ол ... ... ... фонтанды
атқылау тәсілі деп аталады.
Фонтанды тәсіл кезінде пайдалану жағдайында шартты диаметрі 73-89
мм-лі СКҚ ... ... ... ... сағасы бағаналық
бөлігінің өту диаметрі 50 мм-лі 14 мПа жұмыс қысымына ... АФК ... ... ... ... ... ұңғы ... және құбыраралық кеңістікті саңылаусыздандыру;
- атқылау лифтісін ілу;
- ұңғы өнімін монифольдқа бағыттау;
- ұңғы жұмысын бақылау;
- ұңғы ... ... ... жұмыстары кезінде тереңдік аспаптарды ... ... ... ... жуу, өңдеу кезінде технологиялық техника мен жабдықтарды
жалғау мүмкіншілігін қамтамасыз ету.
Ұңғыларды ШТС-пен пайдалану өте аз ... және ... ... ... ... Бұл ... ... практикада кеңінен таралуы МКО-да
салыстырмалы төменгі дебитті ұңғылар санының көптігімен және ол ... ... ... ... ... ... ... техникалық түрде ақталған және экономикалық тиімділігімен
түсіндіріледі. Өзен кенорнында ШТС және жер үсті ... ... 6, 8, 10 12 ... 6СК6, ПШГН, 7СК8, СКД8, СК12 (UR-12
Румыня), Лафкин (АҚШ) тербелмеліі станоктар қолданылады.
ШТС-тың жер асты жабдығы ... 56, 70 ... ... ... негізінен 73 мм (2,5˝) және 89 мм (3,5˝) СКҚ-дан сәйкесінше 88
және 12% тұрады.
Кенорын бойынша бүкіл скважиналар қоры 0,52 өнім ... бұл ... ... ... ... ұңғылардың сулану деңгейі бойынша ... ... 41%-і 80% ... ... жасайды. Өнім сулылығының 80%-
тен артып өсуі плунжерлік қосақ жұмысының ... ... ... өсуіне және жабдыққа түсетін салмақтың өсуіне әкеп соғады.
ШТС-пен пайдалану жағдайы негізінен келесі себептермен күрделенеді:
– АСПТ–32%;
– сораптың тұтылауы–24%;
– тұз тұнбасы–22%;
– СКҚ ... ... ... ... ... жоғары жүрген кезде сору
клапаны ашылып, қабаттағы сұйық ... ... ... ... ең
жоғарғы нүктесінде сору клапаны жабылады. Плунжердің төменгі жүрісі кезінде
айдау клапаны ... ... ... ... СКҚ ... құйылады.
Балансирдің ең төменгі нүктесінде айдау клапаны жабылады. Балансирдің бір
жоғары, бір төмен жүрісі кезінде ... бір ... ... анықтайды.
Бірнеше циклден кейін құбырлар іші сұйыққа толып, сұйық жоғары шығады.
2007 жылдың сәуір айынан бастап өзен ... ... ... 01.01.06 ... 148 ұңғы БОТЭСҚ-ға ауыстырылған. Оның 50
ұңғы ШТС пайдалану тәсіліне қайтарылған. Сонымен, 01.01.2007 ... ... ... 98 ... ... ... қоры МГӨБ–3 (82 ұңғы) және
МГӨБ–1 (16 ұңғы) шоғырландырылған. ... ... үшін әр ... (125, 80, 60, 45, 30 ... ААҚ «Алнас» (Бугульма қ.,
Россия) және «Лемаз» (Лебедян қ., Россия) қондырғылары енгізілген.
БОТЭСҚ ... екі ... ... жер үсті және жер ... Жер үсті ... саға ... ... барабан,
трансформатор, басқару станциясы жатады. Жер асты жабдықтарына: батырмалы
агрегат жатады. Батырмалы агрегат үш бөліктен тұрады, барлығы бір ... ... ... ... ... ... ... СКҚ тізбегі, ұңғыішіне түсірілетін кабель бөлігі.
Бұл қондырғының жұмыс принципі келесі: ... бір ... ал ... шеті ... ... ... ... электр ток кабель арқылы трансформаторға келеді, трансформатор
токты реттейді, содан ... ток ... ... валы ... ... пен ЭОТС бір ... кейін оларда қозғалысқа ұшырайды. Сораптың құрылысына байланысты
сорап қозғалысқа ұшыраған кезде оның ... ... ... сұйық
қалақшалар арқылы құбырлар тізбегіне енеді. Құбырлар тізбегі толғаннан
кейін сұйық жоғары көтеріледі.
2.2.2 Ұңғыларды пайдалану кезінде ... ... ... ... ... ... ... кезінде көптеген қиыншылықтар тууы
мүмкін. Әсіресе Өзен кенорнының сұйықтығының құрамына байланысты ... ... яғни ... ... парафин мөлшерінің көп болуы
салдарынан парафин тұнбасының тұнба болып ... ... ... ... ... ... ... тығындар түзілуі, саздың көп болуы
салдарынан сораптық сұйықты дұрыс талдауына байланысты пайдалану кезінде
олар өнімнің дұрыс ... ... ... ... ... ... жою үшін ... тәсілдер ойлап шығарылған және олардың
өзіндік ... ... ... ... ... ... қиындықтар кездесуі
мүмкін:
- құмдық тығындардың түзілуі
- парафин тұнбаларының ... ... ... ... ... ұңғы ... түзілсе, онда құбыраралық қысым
төмендейді.
Сол құмдық тығынды жою үшін ... ... ... ... кеңістікке мұнай айдайды. Бұны ұңғы ... ... ... ... ... ... парафин тұнбаларын жою
үшін келесі шараларды қолданады.
1.Атқылау дірілін ... ... ... максимал
төмендетеді
2.Әр түрлі скребкаларды қолдану,
3.Құбырдың ішкі бетін эпоксидті смоламен, эмальмен, ... ... ... ... ... ерітеді.
ШТСҚ – мен пайдалану кезінде сораптың жұмысына құм және газ, ... ... ... кері клапан әсер етеді.
Газ сораптың толу дәрежесін төмендетеді, онымен ... үшін ... ... ... ... сораптың қабылдауынан төмен жерге
зәкір орнатады, сорап ... жүру ... ... ... батырылу тереңдігін ұлғайтады.
Құмның зиянды әсерінен сорапты сақтаудың негізгі шаралары келесідей:
1. Ұңғыдан сұйықты ... ... ... ... ұңғыдан құмның
келуі тоқтайды немесе төмендейді.
2. Сораптың қабылдауына фильтрді немесе құмдық зәкірді орналастыру.
3. Арнайы ... бар ... ... ... ... ... ... жалғау.
5. Сораптың жоғарғы жағына қорғаныс құрылғыларын орнату.
6. Пайдалану тізбегімен көтергіш құбырлардың кеңістікке мұнайды төгуі.
2.2.3 Ұңғы өнімдерін ... ... және ... ... мен оларға ұсыныстар
Өзен кен орнында ұңғылардың ... ішкі ... ... ... бүтін жүйемен іске асады. Мұнай, су, газ ағыны бір ... ... ... ... ... ... (ӨҚ) және ... (ТҚ) тасымалданады. Ұңғылар өлшеу қондырғыларына (ӨҚ),
топтық ... (ТҚ) ... жүйе ... ... ... ... игеру обьектілеріне жататындығы есепке алынбаған. Жоғары
парафинді, жоғары тұтқырлықты мұнай ... ... ... ... ... мұнай қоюланып, ... ... ... ... Ұңғылардың бірқалыпты жұмысын
қамтамасыз ету ... ұңғы ... УН-02 ... ... орнатылған.
Қазіргі уақытта ілеспе газбен жұмыс жасайтын жылыту пештері қордың 6 ... ... ... ... ... (дебиті) өлшеніп,
бірінші сатылы мұнай сепарациясынан өтіп, пеш арқылы мұнай ... ... ... одан әрі ... ... дайындау, айдау цехына
тасымалданады. Шығымды ... ... ... өлшеу
қондырғыларында (АЗУ) «Спутник А-40» ... Әр ... ... ... ... ... өндірілген сұйықтың жалпы мөлшерін, ал
ТОР-1-80 өндірілген ... ... ... ... ... ... ... үшін мұнай дайындау,
айдау цехына дейін жеке ... ... ... ... ... ... ... орнатылған. Ол құбырдағы ... ... газ ... және таза ... массалық шығынын, көлемін
өлшейді. Мұнай ... ... 530 мм, ... 12-25 ... ... ... тұрған мұнай жинау жүйесі, ... ... ... ... ... дейін бірқалыпты тасмалдауды
қамтамасыз етеді. Бірақ пайдалану кезінде ... ... ... олар ... түзілуден, өнімнің қоюлануынан, тұз ... ... ... су ... ішкі ... ... ... жинау жүйесіндегі құбырлардың ... ... ... ... ... 3-8 ... құрайды. Мұнай
жинау коллекторының қызмет мерзімі 2-3 жыл, жарылу ... 1 км ... ... ... ... ... ... коррозияның
жылдамдығын азайтқанымен түпкілікті бұл ... шеше ... суда ... ... ... ... ... дайындау, жинау жүйесінің жұмыс сенімділігін арттыруды қамтамасыз
етеді. Жер асты және жер үсті жабдықтарында тұз ... Ұңғы ... ... ... ... ... түзілуі артады. Бұл барлық
жүйенің бірқалыпты жұмыс жасауын бұзады. Тұз ... ... ... ... ... ... қарсы ингибиторлар ДПФ-1, СНПХ-5301, SP-203-ті
пайдалану болып табылады.
2.3 Арнайы бөлім
2.3.1 Өзен кен ... ... ... ... ... ... ... тепкіш электросорап жабдығына ауыстыруды жобалау
Мұнай ұңғыларын пайдалану, өндіруде қолданылатын жабдықтарды жетілдіру
және әрдайым ... ... ... ... шектеулі мүмкіндігі салдарынан,
мұнайды қарқынды өндіру мақсатымен, Өзен кен орнын жаңа ... ... ... ... ... ... ... Өзен кен орнында БОТЭС-ты алғашқы ... ... 3-4 жыл ... басталды. ШТС-ты қондырғыларды ... ... ... атап ... ... игеру қажеттілігінен туындап
отыр. Бұған жәй ғана төмендегі мысалды келтіре кетсек.1 графиктен көріп
отырғанымыздай ШТС ... ... ... – 2634 ... ал мұнай өндіру 605
тн./тәу. болған. Содан соң ... іске қосу ... бұл ... өскен, яғни сұйық өндіру – 4014 м³/тәу., мұнай – 637 ... ... ... ... қалыптасқан режим орнап, сәйкесінше сұйық өндіру
азайып – 3967 м³/тәу, мұнай өндіру де сәл ғана ... – 635 ... ... ... сұйық өндіру одан әрі төмендеп – 3761 м³/тәу, ал мұнай өндіру
белгілі бір себептерге байланысты өскен – 793 ... Міне осы ... ... ... ... мен ... нәтижелерін салыстырар болсақ, 793-605=188
тн./тәулікке артық болған БОТЭС-тың тиімді екенін көруге болады. Ал ... ұңғы ... ... ... ... алсақ, онда қаншалықты
тиімді екені айтпай-ақ түсінікті болады. Дегенмен, БОТЭС кезінде де ... тууы ... ... ШТС пен ... ... кезіндегі
параметрлер салыстырылған.
2.3.1.1-график ШТС және БОТЭС кезіндегі парамертлерді салыстыру
Енді сол жоғарыда айтылып өткен БОТЭС-қа жалпы ... ... ... және УЭЦНМК модульді орындалған батырмалы электросорап
қондырғысы мұнай ... ... ... қисайған ұңғылардан құрамында
мұнай, су, газ мен механикалық қоспалары бар ... ... ... екі ... жасалынады:
- қарапайым;
- коррозияға төзімді.
Қондырғының шартты белгіленуінің мысалы:
- УЭЦНМ5-125-1200 ВК02 ТУ ... ... ... мен ... ... ТУ 26-06-
1486-87, мұндағы У – ... ... 5 – ... ... 125 ... ... 1200 – арыны, м; ВК – жинау нұсқасы (вариант
комплектации); 02 – ТУ ... ... ... ... ... төзімді етіп жасалған қондырғы үшін сорап тобы ... «К» ... ... және ... тиімділік көрсеткіштері 2.3.1.1-кестеде
келтірілген. Қондырғы П.Ә.К(пайдалы әсер коэффициенті)-нің номиналды мәні
қондырғының ... ... ... ... ... тепкіш электросораптың технико - энергетикалық
көрсеткіштері
|Қондырғылар |Номи |Номина|Қуа |П.Ә.К |Сорап |Сумұнай |Сипаттаманың |
| ... |л |ты, |% |тың |лы ... ... |
| |бер |ды ... | |П.Ә.К |қоспаның | |
| |гіш |ны, м | | |% ... | |
| ... | | | | ... | |
| ... | | | ... | |
| | | | | | |ғы, ... |
| | | | |
| ... ... |ұзындығы, |Сорапты ... |
| |мм, көп емес |мм, көп ... |тың |
| | ... | | ... |15522 |8252 |626 |280 ... |15522 |8252 |633 |287 ... |17887 |10617 |705 |359 ... |17887 |10617 |715 |369 ... |16232 |8252 |602 |256 ... |16232 |8252 |610 |264 ... |18227 |9252 |684 |290 ... |18227 |9252 |690 |296 ... |19592 |10617 |720 |326 ... және ... ... ... ... (2.3.1.2- сурет):
- батырмалы сорап агрегатынан, жиналған кабельмен 6;
- жер үсті электроқондырғысынан – ... ... ... ... ... ... КТППНКС) 5.
Бекет орнына трансформатор және жинақталған құрылғыны қолдануға
болады.
2.3.1.2-сурет. БОТЭС
Батырмалы ортадан тепкіш ... 7 және ... бар ... 8 ... ... агрегат ұңғыға
сорапты компрессорлы құбырлар тізбегі 4 арқылы ... ... ... ... ... ... және де СКҚ ... арқылы жер бетіне
көтеріледі.
Электроқозғалтқышқа электр энергиясын ... ... ... ... ... ... ... белбеушелер 3 арқылы гидроқорғағышқа, сорапқа
және сорапты компрессорлы құбырларға бекітіледі.
Жинақталған трансформатор ... ... және ... ... ... шығынын есепке ала отырып кәсіпшілік желісінің
кернеуін, электроқозғалтқыш ... ... ... ... ... ... және де ... сорапты агрегатының жұмысын
басқарады, аномальді режимдерде оны қорғайды.
Сорап – батырмалы ортадан тепкіш, ... ... 1 ... қалу кезінде СКҚ тізбегіндегі сұйық бағанының
әсерінен сорап роторының (турбиналық режим) кері ... ... ... де ... ... қайта қосқан кезде сорап роторын жеңілдетуге
арналған. Кері ... ... ...... ... ал жібергіш
клапан – кері клапан тұлғасына (корпусына) орналастырылған.
Жібергіш клапан 2 ... ... ... ... кезінде СКҚ
тізбегінен сұйықты ағызуға арналған.
Клапанды сораптан жоғары ... ... ... ... торындағы
газқұрамына байланысты рұқсат етіледі. Мұндай кезде клапандар ұзартқышы бар
негізгі кабельден төмен орналасуы ... ал кері ... ... көлденең өлшемі рұқсат етілетін мәннен артық болады. Кіріс
модулінің қабылдау торындағы 25 %-дан жоғары, 55 %-ға ... ... газы ... ... айдау үшін сорапқа сорапты газайырғыш модулін жалғайды.
2.3.1.3-сурет. Батырмалы сорап
Қозғалтқыш – батырмалы ... ... ... ... ... толтырылған.
Қондырғылар қабат сұйығының температурасы мен қысымын бақылау
жүйесімен жабдықталған 1ПЭД типті қозғалтқышпен ... ... ... ... ШГС ... ... керек.
Сорапты агрегаттың жиналу бірлігін қосу – фланецті ... ... ... ...... ... ... іске асырылады.
Қозғалтқышты қосқандағы кабельдің қосылысы кабельді енгізу муфтасының
көмегі арқылы жплғанады.
Қосқыш ... ... ... (КТППНКС) немесе жинақтау құрылғысында
кабель бойынша газды өтуін ескертуге арналған.
Ұңғы сағасының ... ... ... ... жиналған
сорапты агрегат және кабельмен СКҚ ... ... ... және ... ... ... сұйығының лақтыру (шығару) құбыр
желісімен алып кетуді қамтамасыз ... ... ... ... көп ... тік ... Сорап екі түрде жасалады: қарапайым ОТЭС
(ЭЦНМ) және коррозияға төзімді ОТЭС (ЭЦНМК).
Сорап ... ... кері және ... тұрады (3 сурет). Батырмалы агрегаттың қажетті ... ... ... ... ... санын азайтуға
рұқсат етіледі. Сораптың кіріс-модулінің торында 25 %-дан жоғары еркін ... ... бар ... ... ... үшін ... сорапты модуль
орнатқан жөн (2.3.1.4-суретке қараңыз).
2.3.1.4-сурет. Газайырғыш
1 – бас; 2 – радиалды подшипниктің ... 3 – ... 4 – ... 5 ... аппараттар; 6 – жұмысшы дөңгелек; 7 – тұлға; 8 – шнек; 9 ... ... мен ... ... ... екі конструкциясы кеңінен танымал:
- кері токты газайырғышы;
- ортадан тепкіш немесе роторлы газайырғыш.
Reda сораптарының бірінде қолданылатын ... тип үшін ... ... ... ... ... оның қозғалыс бағытын күрт өзгертуіне тура
келеді. Кейбір газ көпіршіктері ... ... ... Қалған
бөлігі газайырғышқа келіп түсіп, оның ішімен жоғары көтеріліп ... ... ... ... қатар СENTRILIFT және Reda
фирмаларының сораптарында ... ... ... ... ... қолданылады. 3500 айн/мин жиілікпен айналатын центрифуганың
қалақшалары анағұрлым ауыр сұйықты периферияға дейін және одан әрі ... ... ... ... ... ... ал ... жеңіл сұйық (бу)
шамамен ортада қалып қояды да өткізгіш арна және ... ... ... кері ... өзара және кіріс-модулінің қозғалтқышпен жалғануы –
фланецті. Қосылыстар ... ... және ... ... ... резиналық сақинамен тығыздалады.
Секция-модулі білігінің өзара қосылысы, секция-модулінің ... ... ... ... ... ... ... шлицті муфталармен жалғанған.
Газайырғышының білігі, секция-модулі және кіріс-модулі өзара шлицті
муфталар көмегімен ... ... ... (2, 3 және 5) ... ... топтарының секция-
модулінің білігі ұзындығы бойынша ... ... ... ... мен ... ... калибрленген коррозияға төзімді, беріктілігі жоғары 03Х14Н7В
маркілі болаттан жасайды және шетінде «НЖ» ... ... ... ... ... ... жоғары сораптар үшін калибрленген Н65Д29ЮТ-ИШ К-
монель болаттан жасалынады және бір шетіне «М» ... ... ... орындалған сораптар үшін жұмысшы дөңгелектер мен бағыттаушы
аппараттар модифицирленген сұр шойыннан ... ал ... ... орындалған сораптар үшін «нирезист» типті модифицирленген ... ... ... ... сораптар үшін жұмысшы
дөңгелектерді ... ... ... ... ... бір жағынан кері клапанға ... ішкі ... ... бар да, ... ... секция-модуліне екі
қабырға мен резиналық сақинаны жалғауға арналған фланецті тұлғадан ... ... ... мен серіппелі шайбасы бар гайкамен
бекітіледі. ... ... ... пен ... жалғанған
жерін саңылаусыздандырады.
5 және 5А тобы сорабының модуль-басында сорапты компрессорлы тегіс
құбырлардың ... ... ... ... ... топ ... ... екі түрде орындалады: 73 мм және 89 мм
(ГОСТ 633-80) муфталы ... мм-к ... ... ... ... 800 ... сораптар үшін, ал 89 мм-к бұрандалы модуль-бас үшін 800 м³/тәу-тен
жоғары.
Секция-модулі тұлға, ... ... ... ... дөңгелектер
мен бағыттаушы аппараттардан), жоғарғы подшипник, төменгі подшипник,
жоғарғы ... ... ... ... екі ... және ... ... Секция-модулінің саты саны 2.3.1.3-кестеде көрсетілген.
2.3.1.3-кесте
Секция-модулінің саты саны
| |көрсеткіштері ... саны ... | ... | |
| |Бер |Ары |Қуа |
| ... гі |ны, м |ты, кВт |
| ... | | |
|1 |2 |3 |4 ... ПЭДУ16-103ДВ5 ПЭДУК16-103В5 |16 |530 |26 ... | | | ... ... ... |22 |700 |27 ... | | | ... ... ПЭДУК32-103В5 |32 |1000 |27,5 ... 103ДВ5 | | | ... ... ... ОТЭС-пен жабдықталған ұңғылардың
кейбір технологиялық параметрлерін бақылауға және де батырмалы агрегатты
аномальді жұмыс режимі ... ... ... ... сораптың
қабылдауындағы сұйықтың рұқсат етілетін қысымынан төмендеу) кезінде
қорғауға арналған.
ТМС-3 жүйесі ... мен ... ... ... ... дыбысына айналдырушы ұңғылық айналдырушыдан ... мен ... ... ... ... ... режимін
басқару құрылғысы мен дыбыс ...... ... ... ... жер үсті ... ... мен температураны қалыптастыратын электроқозғалтқыштың төменгі
бөлігіне орналастырылатын және оның ... ... ... ... ... ... ... контейнер түрінде жасалған ШГС
жинақталған ... ... жер үсті ... ... ... мен
температура бойынша оның қосылуы және ажырауының дыбысын қалыптастыруды
қамтамасыз ... ... мен ПДТ ... ... ... ... қорек ... ... ... ... ... ішкі жағына қабат ... ... ... және ... ... ... ... айналу моментінің әсерінен электроқозғалтқыштың ішіндегі
май көлемінің өзгерісін ... үшін ... ... ... үшін ... екі түрлі
конструкциясы (6 сурет) жасалынған:
-ашық типті – П92, ПК92, П114, ПК114;
-жабық типті – П92Д, ПК92Д ... П114Д, ... ... шығарады:
-қарапайым;
-коррозияға төзімді («К» әріпі болады) етіп жасалған.
Қарапайым орындалған гидроқорғағыш ФЛ-03-К ... ... ... ... ... етіп ... гидроқорғағыш
білігі үшін К-монельден ЭП-525, IV, 7/2 110 °C эмалімен қапталған.
ПЭД жинағы үшін гидроқорғағыштың ... түрі ... ... ... ... Ашық типті гидроқорғағыш электроқозғалтқыш
ішіндегі май мен ... ... ... ... ... физика-
химиялық қасиеттерге ие тығыздығы 2 г/см³-ке тең арнайы барьерлік сұйықты
қолдануды қажет ... ... ... сұйықпен толтырылған, ал төменгі ... ... ... Қозғалтқыштағы диэлектрлік майдың көлемінің
өзгерісі гидроқорғағыш камерасындағы бір камерадан екінші ... ... ағуы ... ... типті гидроқорғағыштарда резиналық ... ... ... диэлектрлік көлемінің өзгеруін ... ... Ашық (а) және ... (б) типті
гидроқорғағыш
А – жоғарғы камера; Б – төменгі камера; 1 – бас; 2 – ... ... 3 ... 4 – ... ниппель; 5 – төменгі ниппель; 6 – негіз; 7 – білік; 8 ... ... 9 – ... ... 10 – диафрагма.
Гидроқорғағыштың негізгі ... ... ... ... ... ... |Массасы, |
| ... л ... ... |кг |
| | |кВт |мм | |
| ... ... | | | |
| ... |сұйықтық | | | |
| | | | | | |
| | | | | | ... ПК92 |5 |2 |125 |2200 + 5 |53 ... ПК92Д |6,5 |0,15 |125 |2200 + 5 |59 ... ПК114 |5 |4 |250 |2300 + 5 |53 ... ПК114Д |8 |0,25 |250 |2300 ± 5 |59 ... ... ... ... бекеттер. КТППНКС ұңғы
шоғырынан мұнай алу үшін қажетті қуаты 16 – 125 кВт ... төрт ... ... ... және төрт ... ... мен жөндеу жұмыстарын жүргізу кезінде
қозғалмалы ток тұтынушылардың қорегін басқару мен қорғауға ... ВН-6 кВ ... ... ... ... – қолданылатын трансформатор саны; КТППНКС – бұйымның ... ...... трансформаторлардың суммарлық қуаты, кВт-пен; 10 – ... ... ... ... 1,6 – номиналды кернеуі, кВ; 85 –
игеру жылы; УХЛ1 – климаттық ... мен ... ... ... ... ... сериялы трансформаторлық бекеттердің негізгі
параметрлері
|КТППНКС ... ... ... ... |
| ... |кернеу ... |
| ... ... |жағындағы |жағындағы|
| ... ... ... ... ... ... кВ ... кВ |ток, А |
|5КТППНКС-650/10/1,6-85УХЛ1|650 |6 |1,6 |63 |
|, ВН = 6 кВ | | | | ... |10 |1,6 |40 |
|, ВН = 10 кВ | | | | ... |6 |2,4 |125 ... ВН = 6 кВ | | | | ... ... ... ... электроқозғалтқышына электр
энергиясын жеткізу үшін негізгі қорек кабелінен ... ... ... ... саңылаусыз жалғануын қамтамасыз
ететін кабельді енгізу муфтасы бар ұзартқыш кабельдік желі ... ... ... ... ... ... ... негізгі кабель ретінде – КПБК, КТЭБК, КФСБК маркілі дөңгелек кабель мен
КПБП, КТЭБ, КФСБ маркілі жалпақ кабельдер;
- ұзартқыш ... – КПБП ... КФСБ ... ... кабельдер.
Кабельді енгізу муфтасы – дөңгелек типті. Полиэтиленді КПБК және КПБП
маркілі кабельдер, қоршаған ортаның температурасы + 90 °С-қа ... ... КПБП ... ток ... мыс сымнан жасалған. Сырты екі қабат,
беріктілігі ... ... ... және ... бұралып байланысқан
(КПБК кабелінде) немесе бір жазықтыққа жатқызылып (КПБП) жасалған (сонымен
қатар жастық пен ... ... және КТЭБ ... ... жасалады. Бұл
кабельдер қоршаған орта температурасы + 110 °С ... ... ... ... және КФСБ кабельдері фторлық қабатпен оқшауланған және ... орта ... + 160 °С ... ... қолдануға арналған. Бұдан
басқа кабельдің көптеген түрі бар.
БОТЭС-ты ұңғыға тағайындау. БОТЭС-ты ... ... ... ... ... ауыстыру есептері арқылы МГӨБ әдісінде
қабылданған тиімділік пен қарқындылық (ТУ бойынша) ... ... ... ... ... ... бар ... барлық ақпарат негізінде
шешіледі:
-берілген ұңғының өнімділік коэффициенті (ұңғыны гидродинамикалық
зерттеу ... ... ... факторы;
-қысым – қабат қысымы, қанығу қысымы;
-өндірілетін өнімнің сулануы;
-шығарылатын бөлшектердің ... ... ... мұнай өндіру цехының бас ... ... ... ... кезінде МГӨБ-мен қабылданған әдісті ... ... Бұл ... ... жоқ ... үшін ... қабылдауындағы
еркін газдың құрамы 25 %-дан аспауы керек. Егер сораптан ... ... тұз ... ... ... онда ... ... тыйым салынады.
Таңдау нәтижесінде мыналар белгілі болады:
-есептік тәуліктік шығым (дебит);
-сорап ... ... ... ішкі ... ... динамикалық деңгей;
-БОТЭС көтергіші участогы мен түсіру аймғындағы жинау қисығының
максимальді қарқыны.
Пайдаланудың ерекше ... ... ... ... ... ... ... газдың есептік пайыздық құрамы;
-механикалық қоспалар мен тұздың құрамы;
-айдалатын сұйықтағы көмірқышқыл газы мен ... ... ... ... ұңғыға түсіруге дайындау:
-жинақталған БОТЭС желісінің нөмірі мен типі пайдалану паспортына
енгізіледі. Паспорт барлық монтаж жұмыстарынан ... ... ... ... ... ... сорап, гидроқорғағыш, кері клапан, кабельдік желі ... ... ... ... сынақтан өтуі қажет;
-қыс мезгілінде ұңғыға жөнелтілуге дайын тұрған ... ... ... ... ... ... ал ... жұмысшы сатылары
қатпайтын маймен майлануы керек.
БОТЭС-ты монтаждау:
-БОТЭС-ты ... ... тек қана ... ... бар, ... ... ... арнайы көлік құралымен жүзеге асырылады;
-БОТЭС-ты тиеу-түсіру жұмыстары ТКРС (ұңғыны ағымдағы күрделі ... ... ... ... және ... ... техниканың жүк көтергіш құрылғыларын қолдану арқылы орындалуы қажет.
БОТЭС желілерін ... ТКРС ... ... ... аймағын
мұнай өнімдері мен құмнан тазартудан кейін жүзеге ... Ал ... ... ... ... түсіру, саңылаусыздандыру және сынамалы қосу. БОТЭС-
ты түсіру ағымдағы жөндеу ... мен ... ... ... ... ... ... аяқталысымен бригада сальникті енгізгішті
саңылаусыздандырғанға дейінгі және кейінгі оқшаулау кедергісін ... ... аз ... ... бос ... ұшын ... арматураның төменгі
фланеціне гайкамен бекітеді де, ... ... ... ... ... ... ... кабель төсейді. Пайдалану паспортына түсірілген СКҚ
саны, көтергіш тереңдігі және ... ... ... қосу ... ... жүзеге асырылады:
-40 кг/см²-қа тең қысымға дейін БОТЭС-пен жұмыс ... ... ... арматураның саңылаусыздығы мен ... ... ... ... ... жинау.
БОТЭСҚ-мен жабдықталған ұңғы мұнайының физика-химиялық қасиеттері
2.3.1.7-кестеде ... ... ұңғы ... ... ... ...... |
| ... | ... |
| ... | |
| | ... шығымының өсуі п, % |100 ... ... ... ... |5 ... ... уақытының қысқаруы (Тж , сағ. |900 ... су ... Qсу, т |1200 ... жұмсалатын шығындар Рм , т • МЭ А |2,0 ... құны Цм, тг/т |1300000 ... ... ... ... ... |13000 ... ... С1, тг/т | ... ... адам |15 ... ... және тасымалдауға кететін |450 ... Цт с, тг/т | ... ... ... ... өнім ... ... есептеу әдісі
Іс-шараны енгізуге дейінгі мұнай өндіру көлемі:
Q1 = q1 · Nұңғ · Тж · ... q1 – ... ... ... ұңғы ... ... – жұмыс істеп тұрған ұңғылар саны, дана;
Тж – жұмыс ... ... ... ... ... ... ... – ұңғыны пайдалану коэффициенті;
Тж =360 тәулік.
Q1 = 5 · 11 · 360 · 0,93 = 18414 ... ... ... ... ... ... көлемінің өзгеруі:
(Qд = Тж · Кп · (q1 ... q1, q2 – ... ... ... және ... ұңғы ... = 10 ... = 360 · 0,93 · (10 – 5) = 1674 ... ... ... ... ... әсерінен кейінгі мұнай
өндіру көлемінің өзгеруі:
(Qв = q2 · ... q2 – жаңа ... ... ... бір ... орта ... ... – жөндеу жүргізу уақытының қысқаруы, сағат.
(Qв = 10 · 900/24 = 375 ... ... ... ... ... ... ... өсуі:
(Qк = q1 · Тж · (Кп1 – ... = 5 · 360 · (0,96 – 0,93) = 54 ... ... әсерінен мұнай өндіру көлемінің жалпы өзгерісі:
(Q = (Qк + (Qв + (Qд ;
(3.2.1.44)
(Q = 54 + 375 + 1674 = 2103 ... ... ... кейінгі мұнай өндіру көлемі:
Q2 = (Q + ... = 2103 + 18414 = 20517 ... ... ақы ... есебі
Негізгі еңбек ақы бойынша шығындардың өзгерісі есептеледі, егер де
енгізілетін іс-шаралар жұмысшылар ... және де ... ... ... ... = ... ... ақы · Тарифтік коэффициент · Айлар саны ·
Аудандық коэффициент · Территориялық ... · ... ... ... · ӨӨП ... коэффициенттер төмендегі 3.2.2.1-кестеде көрсетілген.
3.2.2.1-кесте
ЕАҚ есептеуге қажетті көрсеткіштер
|ҚР минимальді еңбек ақы, тг |13000 ... ... |ИТЖ |7,39 |
| |ӨӨП |5,95 ... саны |12 ... ... |1,1 ... ... |1,14 ... ... ақы ... |1,25 ... ... адам |15 ... = 13000 · 7,39 · 12 · 1,1 · 1,14 · 1,25 · 5 = 9035383 ... ... ... ... ақы – 150590 теңге.
ЕАҚ2 = 13000 · 5,95 · 12 · 1,1 · 1,14 · 1,25 · 10 = 14549535 ... ... ... ... ақы – 121246 ... = ЕАҚ1 + ЕАҚ2 = 9035383 + 14549535 = 23584918 ... ... жасанды әсер ету бойынша шығындарды анықтау
Қосымша су айдау ҚҚҰ цехының қуатын арттыруды талап етеді, ҚЖӘ ... ... ... ... ... пропорцианалды есептелінеді.
Қуат мәні өзгерусіз қалса, онда тек қана электр энергиясының шығындары ғана
есептелінеді. Суға кететін шығындар:
ЗэҚҚҰ = Qсу · Энв · ... Qсу – ... су ... ... – 1 мЗ суды ... кететін электр энергиясы шығынының нормасы,
23 кВт · сағ;
Цэ – 1 кВт · сағ. ... ... ... – 6,38 ... = 1200 · 23 · 6,38 = 176088 ... Қосымша материалдарға кететін шығындар
Мұнай өндірудің анағұрлым жетілдірілген механикалық ... үшін ... ... кезінде негізгі және қосалқы материалдардың қажет ... жөн. Бұл ... ... ... мұнай бергіштігінің түпкі
мәнінің өсуіне әкеліп ... ... ... ... ... және т. б. ... алу үшін ... қаржы бөлуді қажет
етеді.
Шығындалатын материалдар: Зэм = Рм · ... = 2 · 1300000 = 2600000 ...... ... ... шығыны;
Цм – материалдың бағасы, тг.
3.2.5 Суды технологиялық дайындауға жұмсалатын шығындар
Мұнайды ... ... және ... көлемін жұмысшылардың саны
мен сораптардың қуатын өзгертпей-ақ жиі өсіруге болады.
Бұл жағдайда ... ... ... ... ... ... ... бу және мұнайды өңдеу үшін қажетті материалдарға да қосымша
шығындар талап ... ... ... = Qсу · ... Qсу – айдалатын судың көлемі, мЗ;
Цсу – судың (ағын) бағасы – 20 тг/мЗ.
Зсу = 1200 · 20 = 24000 ... ... ... ... ... кететін энергетикалық шығындардың өзгеруі шараларды
енгізу нәтижесінде, орнатылған қуат және ... ... ... ... байланысты анықталады. Осыған сәйкес, ... ... ... ... ... шығыны белгісіз болғандықтан,
меншікті нормаларды ескере отырып, энергия шығындарын келесі формула
бойынша анықтаймыз.Оған ... ... ... ... ... ... ... көрсеткіштер
|Жоспарланған мұнай өндірудің өзгерісі (Q, т. |2103 |
|1 т. ... ... ... ... ... |7,79 ... ... Э, кВт(сағ. | |
|1 ... ... ... Ц, тг. |6,38 ... = (Q · Э · ... = 2103 · 7,79 · 6,38 = 104519 ... Мұнайды технологиялық дайындау мен тасымалдауға кететін
шығындар
Бұл шығындар ... ... ... ... енгізгеннен кейінгі)
пропорционалды өзгереді:
Зэтас = (Q · ... (Q – ... ... кейінгі мұнай көлемі, т;
Сментас – 1 тонна мұнайды тасымалдауға және ... ... ... ... тг;
Зэтас = 2103 · 450 = 946350 тг.
3.2.8 Ағымдағы жөндеуге кететін шығындар
Жер асты және жер үсті ... ... ... ... ... ... осы бап бойынша үнемдеу және шығындалуды
есептеу, ұсынылатын шаралар ... ... ... 1 сағатқа тең
ағымдағы жөндеу жұмыстарына шығындалатын шығын S=1500 ... ... =(Тж · ... = 900 · 1500 = 1350000 ... ... ақы қорынан төленетін әлеуметтік төлемдер
ЕАҚ-нан мемлекеттік бюджетке – 10 %, ал ... ... ... ... % төленеді. Барлығы – 20 %.
Ә төлем = ЕАҚ · ... Ә ...... ... ... ... төлем = 23584918 · 0,20 = 4716983 тг.
3.2.10 Басқа да ақшалай шығындар
Басқа да ақшалай ... ... 25 %-ын ... = 23584918 · 25 / 100 = 5896230 ... ... шығындар
Кен орынның барлық шығындары келесідей болады:
БШ= ЗэҚҚҰ + Зэм + Зсу + 3э + ... + Зжөн ... ... ... жаңа техниканы енгізудің жылдық экономикалық
тиімділігін есептеу
Өзен кен орнындағы мұнайды ... ... ... және де ... ... шығынын қысқартатын, ортадан
тепкіш электрлі ... ... ... жаңа ... ... ... экономикалық тиімділігі төмендегідей анықталады:
;
(3.2.12.53)
мұндағы С2 – жаңа техниканы енгізу ... ... ... С = ЗэҚҚҰ + Зэм + Зсу + 3э + Зэтас – Зжөн = 176088 + 2600000 + 24000 +
+ 104519 + 946350 – 1350000 = 2500957 ... ... ... құны ... ... анықтағаннан кейін, экономикалық тиімділікті табуға
болады:
Эт=(Өқ1- Өқ2) ... ... ... ... ... ... ... батырмалы ортадан
тепкіш электросораптарды қолдануды қарастыратын жоба, экономикалық тұрғыдан
тиімді және де ... ... ... ... ... техниканы енгізгенге дейінгі және енгізуден кейінгі техника-
экономикалық көрсеткіштер
|№ ... ... ... ... | ... ... ... |Жылдық мұнай өндіру, мың т |18414 |20517 ... ... ... шығым, т/тәу. |5 |10 ... ... ... ... тг. | 24000 | 24000 |
| ... ... су айдауға |2600000 |2600000 |
| ... ... | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | ... ... меншікті өзіндік құны, тг/т |2139,6 |1920,3 |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | ... ... ... ... | 13000 | 11789 ... ... ақы ... тг. | 23584918 ... ... ... тг. | 4716983 ... ... ... тг. | 39399088 ... |Жылдық экономикалық тиімділік, тг. | ... ... ... бөлімінде мұнай өндіруді жоғарлату үшін, жаңа
техника мен технологияны енгізуден болатын жылдық ... ... ... жаңа ... ... ... ... түрлері
бойынша калькуляция жасалып, 1 т мұнайдың меншікті өзіндік құны ... ... ... ... ... ... ШТС ... терең сорап) кезінде 18414 тоннаны құраса, ал БОТЭС-ты
(батырмалы ортадан ... ... ... ... ол 20517 ... өскен. Сондай-ақ, мұнайдың меншікті өзіндік құны ... ... ... жаңа ... ... ... 1920,3 ... дейін
төмендеген. Ал, бұл өз кезегінде кәсіпорын табысының жоғарлауына себебін
тигізеді. Себебі, өзіндік құн деп ... ... және ... ... ... келе, қарастырылып отырған жобадағы, яғни жаңа ... ... ... ... ... ... ... тг-ні
құраған. Бұл жобаның экономикалық тұрғыдан тиімді екендігінің айғағы болып
табылады.
4 Еңбек қорғау бөлімі
4.1 Батырмалы ортадан тепкіш ... ... ... және ... өндірістік факторларды талдау
Өндірісте еңбектің қолайлы ... ... ... ... жүргізу – кәсіпорындағы техника қауіпсіздігі
және еңбек қорғау ... ... ... ... ... ... қауіпті және зиянды өндірістік факторларға ... ... ... ... пайдаланған кезде қандай операциялармен
кездесетінімізді ... ... ... ... ... ұңғыға сорапты құбырлар
арқылы түсірілетін батырмалы агрегаттан (электрсораптан), ... ... ... ... желіден және автоматты басқару
станциясынан тұрады.
Электросорап, арнайы батырмалы, ... ... ... тогы бар
электроқозғалтқыштан, қозғалтқышқа сұйықтың енуін болдырмайтын протектордан
және ортадан тепкіш көп сатылы сораптан ... ... ... электросорапты пайдалану кезінде, мынадай
өзіне тән ... ... ... ... орау, барабанға дұрыс
қатарлары бойынша жатқызу, сонымен қатар көтеру-түсіру ... онда ... ... ... құбырлармен бірге көтеру немесе
түсіру қажеттілігі туады.
Желілік барабан механизмін рама-шаналарына қондырады, оның бүйірінде
барабан желісін ... үшін ... ... бар ... ... ... ... буксирлі қондырғысына бекіту үшін, рама-шаналарының
алдыңғы бөлігінде дышло болады. ... ... ... ... артқа
айналдыру үшін рама-шаналарының артқы бөлігінде накаттар ... ... ... ... ұстайды. Рама-шаналарының алдыңғы
бөлігінің платформасында жетек блогы, лебедка блогы және басқару станциясы
орнатылған. Желіні ... ... ... кезде, оны барабан
бөшкесінің ұзындығы бойынша жатқызады. ... ... ... ... бірге ұңғыма аумағында немесе барабан мен желісіз ... ... ... ... ... ... БОТЭС-тың қысқаша сипаттамасына тоқтала келе, оны
пайдалану кезінде қандай қауіпті және зиянды өндірістік ... ... атап ... ... ... жұмыс істейтінін ескерсек, яғни одан туатын
қауіп жоғары вольтты энергиядан, электр құралдарын дұрыс ... ... ... ... ... ... ... жағдайлары
бар:
- электр тогына қосылған электр қондырғыларына қол сұққанда электр
қондырғыларындағы ... ... ... емес металды
бөліктеріне қол сұққанда;
- электрлік оқшауландыруы дұрыс емес ... ... ток ... ... ... жерлерінің қасында болу кезінде.
Техника қауіпсіздік ережелерін сақтамаған жағдайда, ... аса ... орын ... дұрыс пайдаланбағанда, жөндеу жұмыстарын жүргізгенде ... ... ... ... кезде жарақаттар туу мүмкін.
Тасымалдауға жабдықты дайындаған кезде, тасымалдаудың қауіпсіздік
ережелері сақталмаса, ... ... ... және ... ... мүмкін.
Көмірсутектер, эфирлер, спирттер, альдегидтер, ілеспе газдар ... тағы ... ... ... ... ... қоршаған ортаның
ережелері сақталмаған жағдайда олардың жұмыс орнында булануына және олардан
улануына әкеліп соқтыруы мүмкін.
4.2 ... ... ... қамтамасыз ету шаралары
Қондырғыларды пайдалану, монтаждау және демонтаждау бойынша барлық
жұмыстарды жүргізуде, мұнай ... ... ... ... және ... ... ... мен нұсқаулары» талаптарын қатаң сақтап отыруымыз керек.
Ток жүретін бөліктерге ... ... ... ... ... мен жер асты қондырғыларының
байланыстарын тексеруіміз және тағы да басқа жұмыстарды қондырғының өшірулі
күйінде ғана ... ... ... ... ... сол ... ... (броня) жерлендірмеге қосуымыз керек.
Қондырғыны басқару станциясының есігінің сыртында орналасқан «қосу»
және «тоқтату» батырмаларын немесе ... ... ... бірінші
топтағы арнайы персоналдың басуымен қосамыз немесе өшіреміз.
Басқару станциясынан ұңғы сағасына ... ... жер ... ... арақашықтықтағы арнайы тіреулерде төсейміз.
Қондырғы оқшаулануының кедергісі 1000 ... ... ... ... ... ... ... болуы керек, оның кілті
қондырғыға қызмет ... ... ... болады.
Ұңғы сағасынан шығатын сауытталған кабель ... ... 50 ... ... ... арнайы тіреулер бойынша төсейміз.
Кабельде көтеру-түсіру операциялары кезінде қандай да бір жұмыстарды
жүргізуге болмайды.
4.2.1 Өндірістік санитария
Өндірістік ... ... ... ... ... ... сумен қамсыздандыру жүйесіне ... ... ... арнайы талаптарды жүктейді.
Жұмыс орнының метеорологиялық жағдайын стационарлық және ашық жерде
деп ... ... ... яғни ... ... жылыту кәсіпшілік
ішіндегі газбен жылыту жүйесі арқылы және ауаны кондиционерлеу үшін БК-200
кондиционерлері ... ... және ... ... ... кезінде көзілдіріктер,
шаңға қарсы респираторлар кию керек.
Электросораптар орналасқан территорияда әртүрлі жарықты талап ... ... ... ... ... ... мен жабдықтар бар.
Сондықтан электросорап орналасқан ... ... ... ... ... ... бөлмелерде жергілікті жарықтандыру қолданылады.
Сонымен қатар, прожекторлы жарықтандыруда жарықтану ... ... ... ... аз үйіріліп тасталады.
Жарықтандыру территориясында тым жағымсыз ... ... ... ... ... ... ... Бірақта олардың қондырылу орнын,
иілу бұрышын және қондыру биіктігін дұрыс таңдаса, онда олар ... ... ... ... электросораптармен жабдықталған
ұңғыларды пайдалану кезіндегі техника қауіпсіздігі
Батырмалы сораптардың қондырғыларын пайдаланудың, демонтаждаудың,
монтаждаудың ... ... ... ... ... ... және «Электр қондырғыларды
пайдалану кезіндегі ... ... ... ... ... ... ... бойынша келесідей шаралар
қарастырылады:
- аппараттардың ... ... жер үсті ... ... және ток ... бөліктерді ұстау мүмкіндігімен
байланысты жұмыстарды жүргізу кезінде қондырғының, рубильниктің токтан
ажыратылуы;
- трансформатордың (автотрансформатордың), басқару ... ... ... ... ... ... ... тізбегінің жерлендірілуі, контурмен немесе нөлдік
желімен қосылуы;
- басқару станциясындағы ... ... және ... ... ... жөндеу кезінде алғанда, реттегенде, тексергенде және
монтаждағанда қондырғының өшірілуі және оны біреуінің біліктілігі 3-ші
топтан төмен болмайтын, екі ... ... ... ... ұңғы ... ... ... тіректер арқылы жер
бетінен 400 мм биіктікте желінің жүргізілуі;
- қондырғы жұмыс ... ... ... оған қол ... ... қондырғының оқшаулану кедергісінің шамасының 1000 В-қа дейін болуы;
- басқару станциясындағы рубильник блогын ауыстырғанда және ... ток ... ... ... ... ... ... кезде, шлицті муфтаны қолмен
ұстаудың болмайтындығы;
- жер үсті электрожабдықты, ... ... ... ... және ... ... электрожабдықтарын
жөндеуді тек қана электромонтердің жүргізуі керек.
Ұңғының түбіне батырмалы электросорапты ... ... ... ... ... ... ... электрожабдықты токтан ажырату;
- сорапты түсіру жылдамдығын 0,5 м/сек-тан асырмау;
- желінің көтеру құбырлар ... ... ... желіні жіберу және оны ... ... ... Ұңғы сағасында батырмалы электрлі ортадан тепкіш сорапты
сынау барысында, желіге қол сұқпау;
- барабансыз желіні тасымалдамау;
- ұңғы ... ... ... ... ... ... арнайы
хомуттармен құрастыру;
- батырмалы электрлі ортадан тепкіш сораптармен жабдықталған ұңғыларды
қалыпты ... ... ... ... газ алу үшін ... құбырдың тартылуы және сораптың беруін реттеу үшін айдау
құбырларында бұрандамалардың болуы.
4.2.3 Электр қауіпсіздігі
Кернеулі токты бөлікке адам ... ... оны ... ... ... егер ол оны өзі ... ... босатудың ең сенімді тәсілі
токты бөліктерді өшіру болып ... ... ... тез ... мүмкін болмаса, зақымданғанда
токты бөліктерден тарту ... 1000 В-қа ... ... ... оның ... киімінен тартуға немесе
электр сымының оқшауланған бөлігімен тартып алуға рұқсат беріледі.
Көмек ... өзі ... ... үшін, өзінің қолдарын алдын-ала
изолирлеуі керек. Ол үшін диэлектрлік қолғаптар, шарф қолғап және т. ... ... ... ... көмек көрсетуші өзін жерден изолирлеуі
қажет. Ол үшін алғының астына алдын-ала ... ... ... ... ... ... тастау қажет.
1000 В кернеулі электроқондырғыларда көмек көрсетуші ... ... ету ... ... ... киюі ... ... токты бөліктен зақымданушыны босату керек.
Жөндеу жұмыстарын бастауға дейін электросораптың жетегі ... ... ... ... жұмыс істеп жатыр» деген жазбалар ілінеді.
Кезеңдік жұмыс істейтін автоматтар немесе ... ... ... өшіру және сақтандырғыш плакаты іліну тек жөндеудің алдында ғана
емес, сонымен бірге қондырғыны тексерер ... да ... ... ... ... ... үшін ... кондукторын пайдалану
керек.
4.2.4 Өрттік-жарылыстық қауіпсіздік
Жаңа ұңғыларды бұрғылау барысында, ... ашық ... ... ... қабылдау қажет. Ұңғыны игергенде және сынағанда, ... ... ... ... және ... ... пайдаланылуы
лақтырыстарды және ашық фонтандауды болдырмайтын саға жабдығына сәйкес
жүргізілуі тиіс.
Жобамен төмендегілер қарастырылады:
- ... мен суды ... ... және ... жүйенің толық
саңылаусыз болуы;
- лақтыру желісінің жарылу жағдайы кезінде, ұңғы ... ... ... ... ... ... ... құбырларды ішкі және сыртқы
коррозиядан қорғайтын бетпен қаптау;
- ТӨҚ-ның, СС-дың, ұңғының түсуін ескеру;
- ... ... ... және ... ... ... өртке қарсы
қашықтық 40 м-ден кем емес болуы;
- топтық қондырғылардан өртену көздеріне дейінгі қашықтықтың 100м болуы;
- вагондардың арасындағы ... 3 ... кем ... ... ... ... 1 рет тексеру;
- қысыммен жұмыс істейтін жабдықтардың және демалу, реттеу клапандарының
күнделікті ... ... ... ... мен ... ... ... ұңғы қондырғыларының, сораптардың бұрандамаларының жағдайын бақылау;
- жанармайларды арнайы белгіленген жерлерде сақтау;
- мұнайды ... ... ... реттейтін қондырғылардың
бақыланып тұруы;
- ұңғыны монтаждағанда және демонтаждағанда лақтырыстың болдырмауын
қарастыру;
- өрт ... ... ... ... аймақтан алып кету, құтқару
сияқты жұмыстардың жүзеге асуы.
Жобада өндірістік ғимараттар мен ... ... ... ... ... барлық өндірістік объектілер, сонымен қатар өндірістік ғимараттар
территориясының таза және жинақы болуы;
- өндіріс және ... ... ... ... ыстық сұйықтармен, қоқыстар және ... ... ... ... ... ... ал тез ... пен ыстық
сұйықтар төгілген жерлер ... ... ... немесе грунтпен
көмілуі;
- МГӨБ-ның әрбір объектілерінде майланған материалдар мен шүберектерге
арналған, қақпағы бар ... ... ... ... ... мен объектілер және ... ... ... радиусы 5 м-ден кем емес аймаққа дейін
шабылуы;
- топтық қондырғылар, жеке және топталған резервуарлардың жобаға сәйкес
және де әр ... ... ... ... ... ... ... жарықтандырылуы;
- өрттік гидранттардың қатып қалмауы үшін жылумен қамтамасыз етілуі;
- өрт-жарылыс ... ... ... ... территориясында
темекі шегуге тыйымның салынуы. ... ... ... ... ... ... ... топтық қондырғы және басқа да аймақтарда от жағуға, шөпті, мұнайды
өртеуге болмайтындығы;
- құрылымдарға, өрттік гидранттар мен өрт ... ... ... ... ... қатар қондырғылар мен қоймалар арасындағы
өрт-қауіпсіз аралықтарда материалдар мен бөлшектер, жабдықтар ... да ... ... ... ... ... ... территорияларға енудің арнайы рұқсат арқылы жүзеге
асырылатындығы. Автокөлік, тракторлар мен басқа да агрегаттардың жалын
өшіргіш, өрт сөндіргіштермен жабдықталуы;
- сорапты ... ... ... және ... ... ... паркінде және өрт-жарылыс қауіпті қондырғылар мен ... ... үшін ... ... ... ... фонарларын және тағы басқа ашық өрт жалындарын қолданудың
болмайтындығы;
- жабдықтардың саңылаусыздығына қатаң ... ... ... егер
саңылау анықталса, оны жоюдың шаралары қарастырудың қажеттігі;
- қатып қалған аспаптарды, ... ... ... ... тек қана
бу және ыстық судың қолданылуы негізінде жүзеге асырылуы;
- ... ... мен ... ... ... ... ... өрттен қорғайтын сырлар және
сұйықтармен сырлау;
- мұнаймен, тез тұтанғыш заттармен ластанған киімдерді кептіру үшін ... ... ... қазандарға, сораптың ыстық
бөліктеріне, жылу түзуші құрылғыларға жаюдың болмайтындығы;
- едендерді, қабырғаларды, сонымен қатар киімді жууға және ... ... мен тез ... ыстық сұйықтарды қолданудың
болмайтындығы;
- мұнайы бар резервуарлар мен аспаптарды қараудың табиғи ... ... ... ... ... ... ... орындарына
арналған,кернеуі 12 В-тан артық емес, жарылыстан қорғалған, қозғалмалы
шамдар көмегімен жүргізілуі;
- ... мен ... ... шамды қосып немесе өшірудің
болмайтындығы. Шамның ... ... ... ... ... ... әр телефондық аппаратта өрт пайда болуы кезінде, өрт қызметін ... ... ... көрсетілген кестенің болуы және т. б.
Статикалық электрден ... ... ... ... ... ... ... бойынша бас энергетик жауап береді.
Найзағайдан қорғағыш құрылғыларды тексеру ... бір ... кем емес ... Бұл кезде жерлендіргіш құрылғының кедергісі өлшенеді. Цехта
орналасқан жабдықтар мен ... ... ... қатар эстакадалар мен
арналардағы сыртқы құрылғылар ұзындығы ... ... ... ... құрылғыларына жалғануы қажет.
5 Қоршаған ортаны қорғау бөлімі
«Қоршаған табиғи ортаны қорғау» ...... ... кен ... ... және кәсіпшілік құрастыру жобасының» құрамдас ... ... ... ... ... табиғи ортасын қорғаудың негізгі
мақсаты – мұнай кен орнын ... және ... ... ... ... әсерді азайту, соның ішінде:
-топырақтық-өсімдік жамылғысы мен жануарлар әлемінің қазіргі
жағдайын бағалау;
-ауа бассейнінің қазіргі жағдайын ... асты ... мен ... ... ... суларының қазіргі
жағдайын бағалау.
Мұнай кен орнын меңгерумен байланысты ... ... ... ... төмендету үшін табиғи қорғау шараларының кешені
ұсынылады. Оларды орындау объектінің қоршаған ортаға ... ... кен ... ... ... газ өңдеуші зауыт,
көмекші объектілер және ... ... ... ... ... ... ортаны қорғау аймағындағы тиімді шаралардың бірі – құрылымдар мен
жабдықтарды пайдаланудағы ... ... ... технологиялық
үрдісті жобалау және енгізу болып табылады.
Техникалық жабдықтармен қатар атмосфералық ауа ластау ... отын ... ... әлсіз атомды пайдаланатын жылжымалы ... ... ... дәнекерлеу кезінде атмосфераға келесі ... ... ... ... және ... қосылыстар, флориттер және
флоритті сутегі, дизель отын, атмосфераға көшірілген азот тотығы, күкірт,
көмірсутегі лақтырылады.
Мұнайдың ... ... ... және ... ... ... ... мен зияндылығы оның құрамындағы ауыр ... ... ... ... газ ... ... метан – 82,6 %, этан – 2,04 ... – 1,96 %, ... – 0,4 %, ... газы – 0,1 %, азот және ... ... ... кездеседі.
Бұл жоғарыда аталған заттар қоршаған орта мен адам өміріне өте
зиянды және ... ... ... ... ... ... ... кен орнында мұнай мен газды ... ... ... саңылаусыз жинау жүйесін қолдануды қарастырады. Ұңғыдағы газ және
су бар мұнай өнімі құбыр ... ... ... Мұнда мұнайдың екі
сатылы айырылуы, пештерде қыздырылуы, ... ... және оны ... жинау коллекторына айдау жүргізіледі.
Айырғыштан бөлінген газ салқындатылғаннан кейін және ... ... ... өз ... ... ... бөлігі факелде
жағылады.
Факелдер – ... ... ... ... көзі ... жану ... мыналар: көмірсутектер, азот оксидтері,
көміртегі оксиді, ыс, күкіртті ангидрит және т. б.
Мұнайды жинау ... ... ... зиянды заттардың
негізгі көздері – ... ... ... ... ... болып табылады. Мұндағы негізгі өнім –
көмірсутегі. Зиянды заттарды шығарушы ... да ...... пештері, сыйымдылықтар, тұндырғыштар және т. б.
Ластау көздері ... және ... ... ластау көзіне: ілеспе газды факелдерде жағу, жану
өнімдері – азот оксидтері, ыс, көміртегі оксиді, көмірсутегі, күкірттің қос
тотығы, мұнай қыздыру ... ... ... ... ... ... сораптар, ұңғылар, буферлік
сыйымдылықтар, айырғыштар, арматураның ... ... ... көзі – бұл көмірсутегі. Зиянды ... ... ... ... ... ... бұзылуы
нәтижесінде орын алады.
5.1.1 Атмосфералық ауаны қорғау
Атмосфераның ... ... үшін ... ... ... ... ... сәйкес таулық өнімдегі күкіртсутегінің
мөлшері ... ... ... 10 ... ... ... меркаптандар мөлшері
20 ррт-ге дейін;
-құрғақ газда 2 ... ... ... 36 ... ... ЖККФ-да 0,025 %;
-күкіртсутегінің мөлшері 0,003 %;
-этанды ... 0,003 %-дан ... ... ... 10 ... ... емес.
Атмосфералық ауадағы зиянды ... ... ... ол ... асып ... ... Осы нормативтерге жету
үшін жобада газдарды ... ... алу, ... ... ... қазіргі заманғы технологиялық ... ... желі ... ... жағдайын қамтамасыз ету үшін ... ... ... құбырларының биіктігі КТЖ-1 үшін 210 ... ... ... ... жалпы тасталуын қысқарту
үшін №3 және №4 ... ... ... ... ... 99,9 %-ға ... (Клаус + Скотт үрдістері). Бұл атмосфераға
шығарылымдарды тастауды 4 есеге ... ... ... ... үрдісін қолдану
қосымша күкірт тотығының 60 %-ы ... ... ... ... ... ... ... гидролиздендіріледі және
пайдаға асырылады.
Зауыттар тоқтап қалған ... ... ... ... газ ... алдын-алу үшін әрбір ... ... бар ... ... ал таза және ... ... үшін бір ... жүйені қолдану КТЖ-ң жабдықтарының ... ... бар ... ... ... ... ауаға зиянды заттардың мүмкін ... ... азот ... азот ... ... бензопирен, диэтаноламин,
керосин, қышқыл, күкірт қышқылы, ... ... ... ... ксилол,
марганец, мыс оксиді, меркаптандар, натрий ... ... ... ... ... аэрозолі, күйе, күкіртсутегі, қорғасын,
көміртегі оксиді, көміртегілер, көміртегі тотығы, фтор және т. б. ... ... су ... ... сулары 5,5м тереңдікте жатады.Мұнай кәсіпшілігі беттік
және жер асты суларына өзінің әсерін тигізеді.
Мұнай кәсіпшілігіндегі төмендегідей ағынды сулар ... ... ... ... және ... ластанған;
-шаруашылық-тұрмыстық, органикалық заттармен ластанған.
-тазаланбаған немесе толық тазаланбаған өндірістік және тұрмыстық
Беттік және жер асты суларының ... ... ... ... сулар;
-дренажды ағындар;
-апаттық ағындар және ағынды сулардың тасуы;
-минералдылығы жоғары ілеспе-қабат суларын булану ... ... ... желілерінен және басқа да ыдыстардан
зиянды сұйық заттардың фильтрациялық ағыны;
-атмосфераға зиянды заттардың шығуы (шаң, ... ... мен ... ... ... газ ... ... және т.б.);
-материалдар мен қалдықтарды ... орны және ... ... Су ... ... ... қорғау үшін осы жобада келесілер
қарастырылған:
-өндірістің жоғарғы тиімді үрдістерін, ... ... ... су технологиясымен өндірістік үрдістерді пайдалану;
-су қорларын тиімді пайдалану;
-бұралқы суларды тазалау мәселелерін алдыңғы қатарға қою;
-грунттық және жер ... ... ... ... ... ... алу шаралары;
-бұралқы сулардың апат кезінде ... ... ... шараларды жүзеге асыру және өндірістік объектілерді экологиялық
қауіпсіз пайдалану;
-өндірістік алаңның жоғарғы ... ... ... ... ... ... ... түсуін болдырмау.
Жобада қаралған су қорларын қорғау және оларды тиімді пайдалану
бойынша ... ... ... ... ... ... ... тозуынан және ластануынан су қорларын қорғау және ... ... ... ... ала ... жасалған.
Жасанды сұрыпталған, қимылсыздандырылған ыдыратқыш-микроағзаларды
суда қолдануға негізделген амины бар бұралқы суларды микробиологиялық
тазалау ... бұл ... ... суларды биологиялық
объектілерде (бактериялармен) экологиялық қауіпсіз өнім шығарумен пайдаға
асырылады.
Тазалау ... ... және ... ... қарастырады.
Судың ластануының алдын-алу шаралары. Шөгінділер есебінен
зиянды сұйық заттардың ... ... ... ... үшін ... ... қарастырылған: жоғары арынды саңылаусыздандырылған жүйені
қалыпты ... – бұл ... ... ... ... соның ішінде
гидросфераның ластануын болдырмайды.
5.3 Өндірістің жер ресурстарына әсері
Территорияның өсімдік әлемі мал шаруашылығы үшін ... ... ... ... орны экологиялық жағынан қоршаған ортаның
санитарлық-гигиеналық нормаларынға сәйкес. Бөлінген жерлердің аудандары
келесідей:
а) ... ... – 9,7 га, ... ... 30 ... ... ... қолданыста – 1,30 ... 3 ... ... ... ... – 8,40 ... ... – 1,67 га ... ... 30 ... дейінгі уақытқа қолданыста – 1,20 ... 3 ... ... ... ... – 0,47 ... ... – 0,61 га, ... ... 30 ... ... ... қолданыста – 0,34га;
- 3 жылға дейінгі уақытқа қолданыста – ... ВЛ – 6кВ – 3,64 га, ... ... 30 ... дейінгі уақытқа қолданысы – 3,54 ... 3 ... ... ... ... – 0,10 ... Жер ... қорғау
Жер қойнауын қорғау. Өзен кен орнын игерудің технологиялық
сұлбасы мұнай және газ кен ... ... ... (14) ... ... Ю-VII, Ю-X, Ю-XII, Ю- XIII мұнай горизонттарын кәсіпшілік меңгеру үшін
жасалған, ... ... Өзен кен ... ... және ... енгізудің
белгіленген мерзімде жобалық жұмыстарына сәйкестендіру үшін жасалған.
Жер қойнауын қорғау бойынша негізгі ... ... ... ... немесе газсыздануына әкелетін ұңғылардың орналасу
сапасының төмендігі, ... және ... ... ... ... әсерінен, мұнай құрағыш жыныстардың, шегендеу тізбегінің ... ... ... шығынын азайтуға бағытталған шаралар кешенін
орындау. Тиімді игеру жүйесі негізінде техногендік ... ... ... ... максимальді жою. Жер мен суларды тиімді қолдану,
ауа бассейнінің, ... ... ... ... ... табиғат қорғау заңына сәйкес табиғи ортаны қорғау.
Топырақты қорғау. Кен ... ... ... ... ... және басқа да факторлар әсерінен құм мен
топырақтың ластануы мүмкін.
Өзен ... ... ... оңай ... ... ... ... құмтасты;
-солонецті;
-құмды, ұлутасты.
Кен орнын игеруге бөлінген жерлер жайылымға жарамсыз.
Топырақтың ластануын төмендететін шаралар:
-ұйымдастырушылық;
-технологиялық;
-жобалық-конструкторлық;
-санитарлық-эпидемияға қарсы.
Ұйымдастырушылық:
1)кен орны территориясы және одан тыс ... ... ... ... ... жасау және оларды дұрыс орындау.
2)тиімді қозғалыс сұлбаларын жасау және оларды дұрыс орындау.
3)жем дайындаумен, шөп ... ... ... ... жою.
4)экологиялық бақылау қызметін ұйымдастыру.
Технологиялық. Келесі жұмыстар кезіндегі рельефтің ластануымен
байланысты жүргізілетін ... ... ... жүйесін жөндеу және пайдалануда;
-мұнай тасымалдауда;
-жер жұмыстарын жүргізуде;
-технологиялық ... ... ... ... ... табиғатты қорғау қызметтері мен СЭС-
да сәйкестендіру және экспертизалау;
-топырақ ластануын төмендетуге бағытталған тиімді ... ... ... ... және тұрмыстық қалдықтарды сақтау үшін бөлінген
учаскелерді ұйымдастыру және таңдау;
-өте ... ... ... ... ... ... орны территориясының ауылшаруашылығына жарамсыз, топырақтың
төмен бонитеті әсерінен жерді биологиялық рекультивациялау қарастырылмаған,
себебі – бұл ... ... Тек қана ... қарастырылған
техникалық рекультивация жүргізіледі:
-металлоломды жинау;
-территорияны жоспарлау;
-қалдықтарды ... ... ... және орналастыру.
Кен орны ауданының топырағы ҚР ҰҒА-ның топтастыруы бойынша 1-ден
аз бонитетке ие, яғни гумус ... аз ... ... ... ... жерлерінде ғана салыстырмалы құнарлы қабат 0,06-0,08 м
қуатқа ие. ... ... ... ... ... өтуі 0,15м-ге
дейінгі тереңдікті жоғарғы қабаттың техногендік ... ... ... ... ... ... құрылымның өзгеруі;
-дефляция.
Құрлыс кезінде және құрлыс аяқталғаннан кейін, жобаға сәйкес
стандарттық номенклатура ... ... ... рекультивация
шараларын жүргізу қажет.
Кен орнының территориясы қоныс ... ... ... болып табылады, оның ішінде «Қызыл кітапқа» енгендері де бар.
5.4 ... ... ... ... ... (ОТЭС) қолдану
кезіндегі жұмысшы мен қоршаған табиғи ортаны қорғау
Батырмалы ортадан тепкіш электросораптар мұнай ұңғыларынан қабат
сұйығын ... ... ... үшін қолданылатын батырмалы қондырғы құрамына гидроқорғағышы
бар электроқозғалтқыш, сорап, кабельдік желі, жер асты электрожабдығы және
де ... ... ... ... ... комплектісі кіреді.
Ұңғыны батырмалы қондырғымен пайдалану үрдісі ... ... ... көрсетілген компоненттеріне өз әсерін тигізуі мүмкін.
Жабдық бірлігіне келетін зиянды заттар ... ... ... ... ... ... отырады.
Сораптардың жұмысы кезіндегі ауаға тарайтын көмірсутегі мен
күкіртсутегінің ... ... ... ... ... анықталады
(зертханалық зерттеулер нәтижесі бойынша).
Шекті рауалық концентрация (ПДК):
- көмірсутегі (мг/м³) максимальдік-бір рет – 5;
- орта тәуліктік – 1,5;
- ... ... ... ...... ... ... (С1 – С3) – 3,0;
- ал тұрмыстық ...... ... нәтижесінде түзілетін қалдықтар да қоршаған
ортаға өзінің кері әсерін тигізеді.
Ең біріншіден оттегілік режимнің ... ... ... ... ... атмосфераға, топырақ жабыны және сулы ортаға
кері әсерін тигізеді.
Жұмыс жасаған индустриялдық май қауіптілігі бойынша 3-ші ... ... ... ... мөлшері май көлеміне V, май тығыздығына ρ=0,9кг/л, құйылу
коэффициентіне – 0,9, ... бір рет ... ... кезеңділігіне
байланысты анықталады.
Қалдықтар мөлшері: М = ... V· n., ... ... кезеңділігін бір рет жылына деп алып, жұмыс
жасаған майдың (1-сораптан алынатын) мөлшерін анықтаймыз: ... ... ... зиянды және ластаушы заттардың тізімі
5.4.1-кестеде келтірілген.
5.4.1-кесте
Атмосфераға тасталынатын ... және ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... 6 ... |13,8139000|
|Сұйық/газтәрізді: 18 ... | |2 ... ... ие ... ... ... ... |(9) 123 | | |
| ... | | ... ... ... | | | |
| |0,10 |0,07 |0,04 ... білікті | | | ... бар | | | ... ... | | | ... | | | |
| - ... | | | |
| |0,08 |0,04 |0,02 |
|- ... | | | |
| |0,14 |0,07 |0,03 ... ... | | | ... бар | | | ... ... | | | ... | | | ... | | | |
| |0,14 |0,07 |0,03 ... | | | |
| |0,26 |0,13 |0,05 ... ... ... ... кеткендей пайдалану ұңғымаларының 31-і
батырмалы ортадан тепкіш электросораппен жұмыс ... ... ... ... ... бу ... ... тең болады:
г/с
Ал жылдық тастанды мынаған тең:
т/жыл
Бұл есептеулерден көрініп ... ... ... жұмыс
жасағанда жылына 12,28т. бу тастандысы шығады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Дипломдық жоба мұнай ұңғыларын ... ... ... ... және әрдайым дамыту, сонымен қатар ШТС-тың ... ... ... ... өндіру мақсатымен, Өзен кен орнын
жаңа ... ... ... ... ... сынақтық-
өнеркәсіптік енгізуді негізге ала отырып, жасалған.
Дипломдық жобаның техника-технологиялық бөлімінде ... және де оның ... ... ... ... ... қатар
оның түсірілу тереңдігін есептік ... ... ... мәселелер
қарастырылған.
Жобада, сонымен қатар батырмалы ортадан ... ... ... ... ... ... және зиянды факторлар және
олардан қорғану шаралары, бір ... ... ... ... жағдайлары
жетік қарастырылды.
Қоршаған ортаны қорғау ... ... ... кезіндегі оның
биосфераға зиянды әсері және олардың ... ... ... ... ... ... есептелді.
БОТЭС-ты енгізудің жылдық экономикалық тиімділігі 4499378,1 теңгені
құрады.
Алынған барлық нәтижелерді қорытындылай отырып, БОТЭС-тың ... бар ... ... ... ... ... судың тұтқырлығына жақын, өте қатты суланған
ұңғылардан сұйықты қарқынды түрде алуға қолданудың мүмкіндігі;
- ... ... ... ... ... өте ... арынды
тудыру мүмкіндігі;
- жөндеу аралық кезеңінің ұзақтығы;
- аз ғана радиалды ... мен ... ... жоба технико - экономикалық тұрғыдан да ... ... ... ... ... ГКЗ №7192. 1990 ... Уточнение строения залежей нефти на месторождении ... М.Н., ... Л.А. 1990 ... ... к технологической схеме разработки месторождение Узень.
Минибаева Б., отчет по договору 34/99, фонд ... ... 2002 ... ... және ... ... өңдеу. Нұрсұлтанов Ғ.М., Абайұлданов Қ.Н.,
Алматы: «Альманах», 1999 ж.
5. Гиматуддинова Ш.К. ... и ... ... ... ... ... Москва: Недра, 1978 г.
6. Середа Н.Г., Муравьев В.М. Основы нефтяного и газового дела. ... 1980 ... ... К.Г., ... А.М. ... в ... и ... добычи нефти.
Москва: Недра, 1967 г.
8. Тайкулакова Г.С. Экономическая ... ... ... ... и
технологических процессов. Алматы: 2000 г.
9. Бренц Н.Л., Тищенко В.Е. и др. Организация, планирование и ... ... и ... промышленности. Москва: Недра, 1986
г.
10. Охрана труда в нефтяной промышленности. Сулейменов и др., ... 1980 ... ... аудит нефтяного месторождения Узень. ТОО «КАПЭ», 1997 г.
12. Охрана окружающей среды. Степаненко А.С., ... 2000 ... Г. С. ... ... жобалауға арналған әдістемелік нұсқау.
Алматы: ҚазҰТУ, 2002 ж.
Қосымша А
А-сурет. Өзен кен ... XIII ... ... картасы
Қосымша В
В-сурет. Өзен кен орнының геологиялық қимасы
Қосымша Г
Г-сурет. Өзен кен орнының өнім алу картасы
Қосымша Д
Д-сурет. Өзен кен ... ... ... ... динамикасы
.
Қосымша Е
1 – кері клапан;
2 – жібергіш клапан;
3 – металл белбеуше;
4 – СКҚ тізбегі;
5 – трансформаторлық бекет;
6 – ... ...... ... ...... Батырмалы ортадан тепкіш электросораптың технологиялық сұлбасы
-----------------------
Δ
Р
=
0,1
Р
қан

Р
Р
i
i
с
қан
с
i
N

+



Δ
Δ
Р ,
i
=
1,2,3,
.
.
.
N ;
Р
= Р
+
P
;
(2.3.2.9.19)
1
(
)
ω
ω
а
Q
D
сұй
қ

+



(
,
,
)
'
,
0
0034
0
79
1
10
20
2
67
,
(2.3.2.9.20)
Т
Т
Н
с
қаб
а



ω
;
(2.3.2.9.22)
(
)
(
)
Q
Q
b
Q
V
Q
z
Р
Т
Р
Т
сұй i
сұй
с
м i
сұй
с
гв i
с
сұй
i
о
i
i
о




+









1
1
β
β
β
,
(2.3.2.9.24)
V
,
(2.3.2.9.25)
г i
w
Q
V
w
w
сұй
с i
г i
сұй
гп
р
i
г i
қос i
i
i
F
;
w
F
,
(2.3.2.9.26)
w
.
(2.3.2.9.27)



+
(
)
dP
dh
g
dP
dh
қос
т
сұй
г
г
г



+









+

ρ
α
ρ
ρ
ϕ
ρ
ϕ
cos
р
(2.3.2.9.28)
(2.3.2.9.29)
қос
1
Δ
Δ
Н
dp
Р
1
2
,
(2.3.2.9.30)
i









+

















dH
dP
dP
dH
dP
dH
P
P
i
i
i
i
1
1
H
k
i
i
i
1
2
i
H
H
H
H
.
(2.3.2.9.31)
(2.3.2.9.32)


+
+
+


Δ
Δ
Δ
Δ
1
.
.
.
.
.
Р
P
Р
i
қан
N


(
)
(
)
dP
dH
g
f
Q
М
D
қос
сұй
с
қос
қос
қ




+








ρ
α
β
ρ
10
1
2
3
10
6
2
2
2
15
5
cos
,
,
МПа
(2.3.2.9.33)
(
)
f
Q
М
D
сұй
с
қос
қ



+





















10
19
66
1
0
99
10
1
1
17
773
5
0,25
θ
θ
β
,
,
(2.3.2.9.34)
,
lg
,
,
(
)
(
)
Р
Р
L
L
g
w
D
k
түп
қан
ұ
гсқ
с
с
с
қ

+




+













+








ρ
α
λ
ρ
λ
ρ
μ
cos
р
2
0,2
сұй
қ
с
с
,
(2.3.2.9.35)
=
0,067
158
Re
(2.3.2.9.36)
Re
=
w
D
,
1
2
2
(
)
М
Г
қос
м
гс
с
с
с

+

+


ρ
ρ
ρ
β
β
1
,
кг
м
(2.3.2.9.37)
3
(
)
V
b
V
z
Р
Т
Р
Т
қос
м
гв
о
о
с
с

+




+

β
β
1
,
м
м
(2.3.2.9.38)
3
3
ρ
қос
қос
қос
М
V

(2.3.2.9.39)
(
)
ω
ω
а
Q
D
с
Т

+



(
,
,
)
'
,
0
0034
0
79
1
10
20
2
67
,
(2.3.2.9.20)
(
)
[
]
{
}
(
)
(
)
3
3
с
с
0
0
с
г
гв
м
қос
м;
/
м
1
/
Т
Р
/
Т
P
z
1
/
R
V
b
V
β

β
+




β

+
+

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 95 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жаңажол кен орны жайлы78 бет
Мұнай мен газ кен орындарын игеру мен пайдалану7 бет
Боранқұл кен орны41 бет
R, L тізбегін тұрақты кернеуге қосу4 бет
Айнымалы ток10 бет
Айнымалы токтың таралуы, түрленуі10 бет
Ауыл шаруашылығы техникасы3 бет
Ақпарат және оны өрнектеу жолдары жайлы3 бет
Ақпарат және оны өрнектеу жолдары. Ақпаратты өлшеу. Информатика ұғымы. Ақпараттық технологиялар және техника. Есептеу техникасының даму тарихы8 бет
Баскетбол ойынының негізгі элементтері5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь