Кеңістік және уақыт теориясының мәселелері

Кеңістік және уақыт теориясының мәселелері
Кеңістік және уақыт туралы түсініктердің дамуы
Салыстырмалылық теориясы
Қазіргі кездегі физикадағы детерминизм және себептілік
Динамикалық және статистикалық заңдар
        
        Кеңістік және уақыт теориясының мәселелері
Кеңістік және уақыт туралы түсініктердің ... ... ... ... ... және себептілік
Динамикалық және статистикалық заңдар
КЕҢІСТІК ЖӘНЕ УАҚЫТ ТУРАЛЫ ТҮСІНІКТЕРДІҢ ДАМУЫ
Кеңістік ұғымы обьектілерді бақылау мен тәжірибелік пайдалану негізінде қалыптасты.
Уақыт ұғымы адамның ... ... ... ... заттардың жағдайының біртіндеп өзгеруі арқылы жүзеге асырылады.
Күнделікті адам санасында кеңістік пен уақыт үғымы қалыпты тұрмыстық жағдай ретінде есептелінеді, ... ... пен ... аумағында қарастырылып, материя жоғалған күйде де, олар сақталып қала ... деп ... ... ... пен ... абсолютті мән береді, және бүл жайлы И.Ньютонның атты еңбегінде нақты анықтама берілді. Бұл жерде ... ... пен ... жаратылыстың материалдық процестерден тәуелсіз өзін-өзі басқаратын элементтері ретінде қарастырылады. Бұл концепция деп ... ... ... ең ... ... әр ... денелерді тудыру қабілеті жоқ. Сонымен қатар басқа ... да бар ... Мах, ... тағы ... олар кеңістік пен уақытты адам санасына тәуелді етіп көрсетеді. Кеңістік пен уақыт мәселелері жақыннан әсер ету және алыстан әсер ету ... ... ... Алыстан әсер ету гравитациялық және электр күштерінің бір сәтте абсолюттік кеңістік арқылы таралуы, ең соңында өзінің көздеген ... ... ... ... Ал жақыннан әсер ету концепциясы (Декарт, Гюйгенс, Френель, ... ... зат пен ... ... ... ... ... мен кеңістікті түсіну классикалық физиканың шеңберінде дами отырып, XX ғасырда одан әрі дамыды.
Кеңістік пен ... ... ... ... ... оны анықтайтын байланыстары және өзара байланыстары арқылы түсіндірледі.
Уақыт пен кеңістіктің қазіргі кездегі түсінігі А.Эйнштейннің салыстырмалылық теориясы ... ... ... ... ең алғашқы бастамасы салыстырмалылық принципі болып табылады.
XX ғасырдың басында салыстырмалық принципі ... мен ... және ... ... ... қатысты екендігі белгілі болды. Салыстырмалық принципі өзінің мэнін кеңейтіп, мынадай анықтамаға ие болды: оқшауланған материалдық жүйеде ... ... ... ... және ол жүйе бір қалыпты түзу сызықты қозғалыс ... ... ... ... физиканың заңдары бар-лық инертті жүйелерде бірдей формаға ие.
Бір инертті жүйеден келесіге ауысу Лоренц қайта өзгертулері арқылы жүзеге асырылады. Бірақ жарық ... ... ... мәліметтер қайтадан жаңа түсініктерді қажет ететін мәселелерге әкеліп тіреді. 1904 жылы X. Лоренц қозғалыстағы дене ... ... ... ... қысқаратындығын және әртүрлі жүйелерде байқалатын уақыт аралықтары өлшенетінін айтты. ... ... жылы ... ... ... ... ... уақытты нақты уақыт ретінде қарастырды.
Жалпы салыстырмалылық теориясында кеңістік- уақыт қатынастарының материалдық процестерге қатысының жаңа ... ... ... салыстырмалылық теориясы инерциялық және гра-витациялық массалардың эквиваленттік принципінен шығады. Атап айтқанда, массалардың эквиваленттік принципінің негізінде салыстырмалылық ... ... ол ... ... ... ... заңдарының инварианттылығын бекітті.
Салыстырмалылық теориясы кеңістіктің ауырлық күшінің әсерінен майысатындығын және уақыт барысының күшті гравитациялық өрістерде баяулайтыкын анықтады.
Жалпы салыстырмалылық теориясының ... ... бірі -- өте ... ... ... ... толық тоқтайтындығы туралы. Тартылыс күші артқан сайын уақыттың баяу-лауы да күшейе түседі. Уақыттың баяулауы жарықтың гравитациялық ... орын ... ... байқалады да, толқындар үзындығы артқан сайын оның жиілігі азая береді. Белгілі бір жағдайда толқын үзындығы ... ал ... ... ... ... ... пен ... бірлігін көрсетті, кеңістік-уақыттық төртөлшемдік контимуум туралы түсінік қалыптасты.
Салыстырмалылық теориясы масса мен энергияны Е-МС ... ... ... С -- ... жылдамдығы.
Салыстырмалылық теориясында екі заң -- зат ... және ... ... ... ... энергия және зат массасының сақталуы деген бір заңға айналды.
ҚАЗІРП КЕЗДЕГІ ФИЗИКАДАҒЫ ДЕТЕРМИНИЗМ ЖӘНЕ СЕБЕПТІЛІК
Қазіргі кездегі жаратылыстанудағы, оның ... ... ... ... бірі -- әлемдегі себептілік және себептілік қатынастар табиғатының мәселесі. ... бұл ... ... ... ... және ... ... арқылы беріледі. Бұл мәселені шешуде екі философиялық бағыт -- детерминизм және индетерминизм қалыптасты.
Детерминизм -- ... ... және ... ... обьективті себептерін жоққа шығарды.
Қазіргі кездегі физикада детерминизм идеясы обьективті физика-лық заңдылықтарды тану ... ... ... физикалық теория-ларға сүйенеді.
Іргелі физикалық теориялар (заңдар) физикалық заңдылықтар туралы ең маңызды білім жиынтығын береді. Әрине, бұл білім ... ең ... ... деп ... ... ... ... табиғаттағы физикалық процестерді толық ашып көрсетеді.
Ғылымтанушы ғалымдар кез ... ... ... ... үш ... ... бірліктер жиынтығы (Мысалы: Ньютон механикасында -- кординаталар, ... ... күш тағы ... ... күш ... ... теңдеуі, яғни белгілі жүйенің эволюциясын көрсететін теңдеу құрайды деп есептейді.
ДИНАМИКАЛЫҚ ЖӘНЕ СТАТИСТИКАЛЫҚ ЗАҢДАР
Динамикалық заң ... -- ... ... ... сан ... ... бірліктер байланысы арқылы беретін заң. Динамикалық заңдардың жиынтығын динамикалық теория деп атайды.
Тарихи ... ... ... теориялардың алғашқысы Ньютон-ның классикалық механикасы.
Іргелі физикалық теориялардың ішіндегі тағы бірі -- Максвелдің электродинамикасы. Максвелл теңдеулері материяның злектромаг-ниттік ... үшін ... ... ... ... ... бірге электродинамика қурылымы ортақ сипаттары бойынша Ньютон механикасының қурылымын анықтайды.
Динамикалық сипаттағы басқа іргелі теорияларға түтас орта механикасы, ... және ... ... теориясы (гравитациялық теория) жатады.
Физикадағы классикалық детерминизмнен бастарту -динамикалық заңдардың әмбебап емес екендігін, олардан басқа табиғаттың ... ... -- ... XIX ... ... ... ащылған статистика-лық заңдардың бар екендігі түжырымдалды.
Статистикалыц заңдар мен ... ... ... ... ... Статистикалық теорияларда кез-келген күй жүйенің ықтималды сипаттамасын ... ... езі ... ... күй ... ... арқылы емес, бұл бірліктердің статистикалық таралуы арқылы анықталды.
2. Статистикалық теорияларда белгілі алғашқы нәтиже ... ... ... ... ... бұл шамалардың берілген интервал ішіндегі ықтималды мәні анықталады.
Күйдің статистикалық теориялардағы ... ... ... ... сипаттамаларынан мүлдем өзгеше.
Статистикалық заңдар мен заңдылықтар деңгейінде біз себептілік пен ... ... ... ... ... ... детерминизм формасының ең терең түрін береді.
Статистикалық заңдар мен теориялар физикалық заңдылықтарды сипаттаудың ең бір жетілген түрі болып табылады.
Физикада ... ... шыға ... олардың динамикалық заңдармен қатысы туралы мәселе қарастырыла бастады.
Статистикалық заңдар-заңдылықтарды сипаттаудың жаңа турі ретінде, алғашында классикалық механиканың динамикалық теңдеулері негізінде ... ... ... ... және ... біртіндеп динамикалық және статистикалық заңдардың табиғат заңдылықтарын көрсетудегі ... ... ... алып ... ... ... ... Н. Бор, В.Гейзенберг, М.Борн, П.Ланжеван және басқалары статистикалық заңдарды алғашқы деп қарау туралы тезис ... және ... ... ... ... біз бул мәселенің екі аспектісімен кездесеміз.
Бірінші аспекті бойынша, динамикалық және статистикалық заңдар арасындағы ... ... ... жеке обьектілердің жағдайын білдіретін заңдар -- динамикалық заңдар, ал олардың жиын-тығынаң ... ... ... ... ... ретінде қарастырылады. Классикалық механика мен статистикалық механика арақатынасы осындай.
Екінші аспект бойынша, динамикалық және статистикалық заңдардың арақатынасының мәселесі қарастырылады. Бүған мысал ... ... және ... ... ... ... мен электрондық теория жатады.

Пән: Физика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ауыл аумақтарының мәселелерін шешу жолдары және дамыту88 бет
Ағылшын тіліндегі эпитеттердің стилистикада алатын орны12 бет
Батыс Қазақстан экономикалық ауданындағы отын-энергетика кешенінің даму мәселелері58 бет
Германияның орталық Азиядағы саясаты (1992-2009 жж.)167 бет
Германияның Орталық Азиядағы саясаты (92-2009 жж.)137 бет
Каспий теңізі табиғат ресурстарын игерудің саяси-географиялық және экологиялық-экономикалық мәселелері95 бет
Кәсіпорынның сыртқы экономикалық қызметінің жалпы мәселелері27 бет
Мемлекеттік мекемелерде бухгалтерлік есеп жүргізуді ұйымдастыру19 бет
Мұрагерлік құқық туралы ақпарат84 бет
Нығмет Сауранбаев18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь