Заңды тұлғалар туралы негізгі ілімдер

Заңды тұлға азаматтық құқықтың заңмен танылған бірыңғай субъектісі ретінде күрделі құрылым деп есептеледі. Азаматтық құқық ілімінде (теориясында) заңды тұлғаның, оның ішінде әсіресе мемлекеттік заңды тұлғалардың маңызы (мәні), яғни құқықтық жағдайы жөнінде бірнеше ілім бар. Олардың авторлары заңды тұлға институты қандай қоғамдық қатынастарды білдіреді, онда қандай адамдардың мүдделері қаралмақ мемлекеттегі оның орны қандай және заңды тұлғаның мән-мағынасы неде деген сауалдарға байланысты әртүрлі пікір білдіреді. Азаматтық құқық теориясына көп еңбек еткен көрнекті ғалым профессор С.И.Аскназий "мемлекеттік ілімнің" авторы. Ол былай деп айтқан: "мемлекеттік заңды тұлғаның артында мемлекеттің өзі тұрады да, шаруашылық қызметінің нақты саласыңда тізгіңді өзі ұстайды". Әдебиетте бұл теорияны көп сынайтындар оған "егер олай болса мемлекет өзімен-өзі құқықтық қатынаста болуы керек қой" деген уәж айтады.
Академик А.В.Венедиктов "ұжым ілімін" алға тартты. Бұл ғалымның айтуы бойынша мемлекеттік заңды тұлғаның артында екі ұжым тұрады делінген: а) мемлекет атынан барлық халық; ә) аталған заңды тұлғаның жұмысшылары мен қызметкерлерінің ұжымы.
Ал, ғалым Д.М.Генкин "әлеуметтік ақиқат" теориясын ұсынады, яғни онда ол қоғамдағы тауар айналымы қатынастарының тарихи-экономикалық заңдылығын басшылыққа ала отырып, заңды тұлғаның азаматтық құқықпен жанама түрде қажеттілікке орай реттелетінін айтады.
Профессор Ю.К.Толстой "директор ілімін" алға тартты, оның пікірінше, мемлекеттік заңды тұлғаның еркін білдіруші — директоры болып табылады.
Азаматтық құқықтануда О.А.Красавчиковтың "әлеуметтік байланыстар ілімі", А.А. Пушкиннің "ұйымдастыру ілімі", Е. А. Сухановтың "мақсатты мүлік" тәрізді ғылыми тұжырымдарында айтарлықтай кең тараған. Сөйтіп, заңды тұлғаға "адамдардың қатысы" жөнінде әртүрлі пікірлер айтылған және де бұл орайда авторлар түрлі белгілерге жүгінеді. Оның бірінде бұл адамдар
        
        ЗАҢДЫ ТҰЛҒАЛАР ТУРАЛЫ НЕГІЗГІ  ІЛІМДЕР
Заңды тұлға азаматтық құқықтың заңмен танылған ... ... ... ... деп ... Азаматтық құқық ... ... ... оның ... ... мемлекеттік заңды
тұлғалардың маңызы (мәні), яғни құқықтық жағдайы жөнінде бірнеше ілім ... ... ... ... ... ... қоғамдық қатынастарды
білдіреді, онда қандай адамдардың мүдделері ... ... оның ... және ... тұлғаның мән-мағынасы неде деген сауалдарға байланысты
әртүрлі пікір білдіреді. Азаматтық құқық теориясына көп ... ... ... ... ... ... ілімнің" авторы. Ол
былай деп ... ... ... тұлғаның артында мемлекеттің өзі
тұрады да, ... ... ... ... тізгіңді өзі ұстайды".
Әдебиетте бұл теорияны көп сынайтындар оған ... олай ... ... ... қатынаста болуы керек қой" деген уәж айтады.
Академик А.В.Венедиктов "ұжым ілімін" алға тартты. Бұл ғалымның айтуы
бойынша мемлекеттік заңды тұлғаның ... екі ұжым ... ... ... атынан барлық халық; ә) аталған заңды тұлғаның жұмысшылары мен
қызметкерлерінің ұжымы.
Ал, ғалым Д.М.Генкин "әлеуметтік ақиқат" ... ... яғни ... қоғамдағы тауар айналымы қатынастарының тарихи-экономикалық заңдылығын
басшылыққа ала ... ... ... ... ... ... ... орай реттелетінін айтады.
Профессор Ю.К.Толстой "директор ілімін" алға тартты, оның пікірінше,
мемлекеттік заңды тұлғаның еркін білдіруші — директоры болып табылады.
Азаматтық ... ... ... байланыстар
ілімі", А.А. Пушкиннің "ұйымдастыру ілімі", Е. А. ... ... ... ... ... ... кең тараған. Сөйтіп, заңды
тұлғаға "адамдардың қатысы" жөнінде әртүрлі пікірлер айтылған және де ... ... ... белгілерге жүгінеді. Оның бірінде бұл адамдар заңды
тұлға мүддесі үшін әрекет етеді, ... ... ... ... ... ... ... адамдардың әрекеті заңды
тұлғаның әрекетінен көрінеді, ал кейде ... ... ... жасауда оның еркі танылады.
Кейбір авторлар бұл белгілерді біріктіруге тырысып, ... ... оның ... мен ... "жасырын" атқарушы тұратындығын
дәлелдемек болады.
Бұл ... ... ... ... ... де ... ... кездеседі. Мәселен, К.Ф.Савиньи "фикция теориясының" ... ... ... ... шын ... ... субъектісінің
қасиетін тек адам ғана еншілей алады. Ал заң шығарушы болса, заңды тұлғаның
сыртында оны әйгілейтін ... ... ... ... ... да заң ... заңдық фикцияға жүгінеді, абстракциялық түсінік
ретінде құқықтың ойдан шығарылған субъектісін алға тартады. Ал ... ... ... ... теорияның» тұжырымын ұсынып, заңды тұлғаны ... ... бұл ... оны ... ... деп қарайды.
Заңды тұлға туралы ... ... ... әр қилы ... өзі оның күрделі құқықтық құбылыс екендігін дәлелдей түседі
.
Заңды ... ... ... шаруашылық жүргізу немесе жедел басқару құқығындағы оқшау
мүлкі бар және сол мүлікпен өз міндеттемелері ... ... ... ... және ... емес жеке құқықтар мен міндеттерге ие
болып,оларды жүзеге ... ... ... талапкер және жауапкер бола алатын
ұйым заңды ... деп ... ... ... балансы немесе сметасы болуға тиіс.
Заңды тұлғаның өз атауы жазылған мөрі болады“.
Азаматтық ... ... ... ... ... бөледі:
коммерциялық және коммерциялық емес.
Коммерциялық заңды тұлғаны пайда табуды көздейтін ұйым ... ... ... ... ... табылмайтын және алынған таза
кірісті қатысушылар арасында бөлмейтін заңды тұлға коммерциялық емес ұйым
деп ... ... емес ... туралы" Қазақстан Республикасы
заңының 2-бабы).
Осыңдай саралау заңды тұлғалар түрінің әрқайсысын ерекше ... ... ... кодекстің 34-бабының 2-тармағына сәйкес
коммерциялық ұйым болып табылатын ... ... ... ... ... акционерлік қоғам, өндірістік кооператив
нысандарында құрыла алады.
Коммерциялық емес ұйым - ... ... ... ... ... акционерлік қоғам, тұтыну кооперативі, қор, діни бірлестік
қауымдастық (одақ) нысанындағы заңды тұлғалардың бірлестігі ... ... ... ... өзге де ... ... ... Коммерциялық
емес ұйымдар туралы заң бойынша:
1) коммерциялық емес ұйым өзінің жарғылық мақсаттарына сәйкес
келетіндей ғана ... ... ... ... ... ұйымдық-құқықтық нысанындағы коммерциялық емес
ұйымдардың кәсіпкерлік қызметіне Қазақстан Республикасының заң актілерінде
шектеулер ... ... ... емес ұйым кәсіпкерлік қызметі бойынша кірістер
мен шығыстардың есебін ... ... емес ... ... ... ... салу
Қазақстан Республикасының салық заңдарына сәйкес жүзеге асырылады;
5) коммерциялық емес ұйымдардың кәсіпкерлік қызметінен ... ... емес ... ... ... ... болмайды. Ол жарғылық мақсаттарға жұмсалады. Қоғамдық және діни
бірлестіктердің, қорлардың өз ... ... ... жол ... ... ... ... заңды тұлғалардың мүлкіне
құқықтары:
а) кұрылтайшыға (катысушыға) заңдық құқығы жататын;
ә) құрылтайшыға (қатысушыға) міндеттемелік құқығы жататын;
б) құрылтайшыға (қатысушыға) ... ... ... ... ... тұлғаның мүлкіне өз кұрылтайшылары меншік құқықтын ... ... ... сақтап калатын заңды тулғаларға шаруашылық жүргізу
құкығында немесе оралымды ... ... ... бар ... жасайтын
болғандықтан мұның өзі құрылтайшының заттық құқықты иеленетінін ... өз ... ... ... ... ... заңды тұлғаларға шаруашылық серіктестіктер, акционерлік қоғамдар
мен өндірістік кооперативтер жатады.
Шаруашылық серіктестіктерінің мүлікке меншік құқығы ... бұл ... ... ... ... ... қарамастан) ие болады.
Мүлкіне өз құрылтайшылары (қатысушылары) мүліктік құқыктарын
сақтамайтын заңды тұлғаларға ... ... ... ... және
діни бірлестіктер жатады (АК-ің 36-бабының 4-тармағы). ... ... ... ... емес ұйым ... табылатын
мекеме, қоғамдық бірлестік, тұтынушылар кооперативі, ... қор, ... де ... жол ашады. Бірақ бұл тізіммен ... ... ... ... емес ... заң ... көзделген өзге
де нысандарда құрылуы мүмкін (АК-тің 34-бабының 3-тармағы).
Заңды тұлғаларды құру жолы.
Азаматтық кодекске ... ... құру ... ... ... сол ... оның түрлерінің жекелеген нормалары нақтыланады.
Кодексте заңды тұлғаны құрылтайшысы нақтыда ... бап ... ... 40-бабына сәйкес заңды тұлғаны бір немесе бірнеше
құрылтайшы құруы мүмкін. ... ... ... ... оралымды басқару
құқығымен иеленетін заңды тұлғалар меншік иесінің немесе ол уәкілдік берген
органның келісімімен басқа заңды ... ... бола ... ... ... ... ... жеке міндетті
реквизиттері мен басқа да оған қойылатын талаптарды айқыңдайды. Азаматтық
кодекстің 41-бабына сәйкес заңды ... өз ... ... не кұрылтай
шарты деп аталатын құрылтай құжаттары ... ... ... ... ... ... ... басқа құрылтай құжаттары болуы мүмкін.
Сонымен қатар, коммерциялық емес ұйымның ... ... үшін — ... иесі (меншік иелері) бекіткен ереже
(жарғы) және меншік иесінің (меншік иелерінін) заңды ... құру ... қор, ... кооперативі, коммерциялық емес акционерлік қоғам
қауымдастық (одақ) нысанындағы, өзге де ұйымдық - ... ... ... ... ... ... ... және құрылтай
шарты;
3) қоғамдық бірлестік, діни бірлестік үшін — ... ... ... емес ұйымдар туралы" Заңның 21-бабы).
Коммерциялық емес ... ... ... ... емес ... өзінің, оңың құрылтайшыларының (қатысушыларының)
орындауы үшін міндетті.
Коммерциялық емес ұйымның құрылтай ... мен ... ... ... болған жағдайда:
1) егер олар құрылтайшылардың ішкі қатынастарына ... ... ... егер ... ... заңды тұлғаның үшінші ... үшін ... ... ... ... ... тиіс.
Бір адаммен құрылған коммерциялық және коммерциялық емес ұйым ... ... ғана ... ... ... ... кодекстің 41-бабының 3-
тармағына ... ... ... пен өңдірістік кооперативінің
құрылтай құжаттарында олардың ... мәні мен ... ... ... ... құрылтай шарты енгізілген жағдайда
Азаматтық кодексінің 41 - ... ... ... ... ... ... көрсетілген ережелермен шектеліп қалмайтыңдығы да ескерілген.
Заңды тұлғаның жарғысына қоятын талаптар аталған баптың 5-тармағында
қамтылған. Жарғының ... ... ... ... шарттар
қамтылған, атап айтқанда, ол жұмыс ... ... ... пен ... ... ... ... және т.б. енгізу қажеттігін
міндеттейді. Заңды тұлғаның құрылтай шарты мен ... ... ... туындаған жағдайда:
1) егер құрылтайшының ішкі қатынастарына қатысты ... ... егер ... қолданылуы заңды тұлғаның үшінші тұлғалармен
қатынастарында маңызы болса, жарғының ережелері қолданылуы тиіс.
Барлық мүдделі ... ... ... ... мен міндеттердің иесі бола білу, ... ... ... ... ретінде қатысу, біз жоғарыда айтқанымыздай, жеке
тұлғаға ғана ... ... ... тән. ... кодекстің 33-бабында
оған мынадай тұжырым берілген: «Меншік, шаруашылық жургізу ... ... ... ... мүлкі бар және сол мүлікпен өз ... ... ... өз ... ... және ... емес жеке ... міндеттерге ие болып, оларды жүзеге асыра алатын, сотта талапкер және
жауапкер бола алатын ұйым заңды тұлға деп ... ... ... ... ... сметасы болуға тиіс. Заңды тұлғаның өз атауы ... ... ... ... ... ... ... белгілері бойынша
айқындайды:
1) ұйымдасқандық бірлігі;
2) мүліктік оқшаулығы;
3) дербес мүліктік жауапкершілігі;
4) ... ... өз ... ... ... ... ... бірлігі оның өзіне тән ... ... өзі ... ... ... ... ... заңды
тұлғаның ішкі құрылымынан көрінеді, сол арқылы ... аясы ... ... өз ... егер заң ... ... көзделмесе,
жарғы не құрылтай шарты арқылы, не тек құрылтай шарты негізінде ... ... ... ... заң ... ... ... сайкес жұмыс істейтін өз органдары арқылы азаматтық құқықтарға
ие болып, ... ... ... ... Заңды тұлға оргаңдарының
түрлері, тағайындалу немесе сайлану тәртібі және олардың ... ... ... ... ... ...... тұлғаның экономикалық-құқықтық белгісі
болып табылады және оның ... ... ... ... білдіреді. Бұл
арада әңгіме оның меншік құқық, шаруашылықты жүргізу ... ... ... туралы болып отыр. Коммерциялық Ұйымдағы дербес балансының
мөлшері мен мекемедегі смета заңды ... ... ... ... ... ... дегеніміз — ол заңды ... ... ... ... ... мүлікпен жауап беруі. Бұл
жалпы ереже. Ал, меншік иесі ... ... мен ... ... ... ... 1-тармағы 2-бөлігіне сәйкес өз
міндеттемесі бойынша өз ... ... ... ... ... жеткіліксіз болған жағдайда мекеме мен ... ... ... ... оның құрылтайшысы жауапты болады.
Заңды тұлғалардың дербес мүліктік жауапкершілігі заң актілерімен
тағайындалуы ... ... ... былайша қаралған: 1) толық және сенім
серіктестіктеріне қатысушылардың тиісті серіктестіктердің ... ... ... 63-бабының 1-тармағы, 72-бабының 1-тармағы);
2) кооператив міндеттемелері бойынша өңдірістік ... ... ... ... ... 3) егер ... ... болуын құрылтайшының әрекеті туғызған болса, заңды ... ... ... ... ... 44-бабының 3-
тармағы); 4) еншілес шаруашылық мәмілесі бойынша негізгі ұйымның (АК-тің 94-
бабының ... 2-ші ... ... негізгі шаруашылық
серіктестігінін кінәсінен ... ... ... ... ... ... ... 94-бабының 2-бөлігінің 3-тармаш);
5) серіктестік міңдеттемелері ... ... ... ... ... ... ... жауапкершілігі (АК-тің 77-
бабының 1-тармағының 2-бөлігі) және тағы басқа жағдайлардағы ... ... ... ... өз ... ... ... белгісі. Ол оның сотта талапкер және жауапкер болуына, өз атынан
шарт жасасуға, бір жақты мәміле жасауына мүмкіндік ... ... ... ... ... танылған бірыңғай субъектісі
ретінде күрделі құрылым деп ... ... ... ... ... тұлғаның, оның ішінде әсіресе мемлекеттік ... ... ... яғни ... ... ... бірнеше ілім бар.
Олардың авторлары заңды тұлға институты ... ... ... онда қандай адамдардың мүдделері қаралмақ, ... ... ... және ... ... ... неде деген сауалдарға
байланысты әртүрлі пікір білдіреді. Азаматтқ құқық ... көп ... ... ... ... С. И. ... "мемлекеттік ілімнің" авторы.
Ол былай деп айтқан: "мемлекеттік заңды тұлғаның артында мемлекеттің өзі
тұрады да, ... ... ... ... ... өзі ұстайды".
Әдебиетте бұл теорияны көп ... оған ... олай ... мемлекет
өзімен-өзі құқықтық қатынаста болуы керек қой" деген уәж айтады.
Академик А. В. Венедиктов "ұжым ... алға ... Бұл ... ... ... ... тұлғаның артында екі ұжым тұрады делінген:
а) мемлекет атынан барлық халық;
ә) аталған заңды тұлғаның жұмысшылары мен қызметкерлерінің ... ... ... ... ақиқат" теориясын ұсынады, яғни
онда ол қоғамдақ тауар ... ... ... ... ала ... ... ... азаматтық құқықпен жанама
түрде қажеттілікке орай реттелетінін айтады.
Профессор Ю.К. Толстой "директор ... алға ... ... ... ... ... ... білдіруші — директоры болып
табылады.
Азаматтық құқықтануда О.А.Красавчиковтың "әлеуметтік байланыстар
ілімі", А.А. ... ... ... А. ... ... ... ... ғылыми тұжырымдары да айтарлықтай
кең тараған. Сөйтіп, заңды ... ... ... ... ... айтылған және де бұл орайда авторлар түрлі белгілерге жүгінеді.
Оның бірінде бұл адамдар ... ... ... үшін ... ... ... ... осы институтпен (саламен) ... ... ... заңды тұлғаның әрекетінен көрінеді, ал кейде құқықтарды
жүзеге асыруда, ... ... оның еркі ... ... бұл белгілерді біріктіруге тырысып, заңды тұлғаның
сыртында оның ... мен ... ... ... тұратындығын
дәлелдемек болады.
Бұл мәселе туралы ... ... ... де ... теориялық
көзқарастар кездеседі. Мәселен, К.Ф. Савиньи «фикция теориясының» негізін
қалады. К.Ф. Савиньи көзқарасы бойынша, шын ... ... ... тек адам ғана ... ... Ал заң ... ... заңды тұлғаның
сыртында оны әйгілейтін адамдық тұлғаның қасиеті ... ... да заң ... ... ... ... ... түсінік
ретінде құқықтың ойдан шығарылған субъектісін алға тартады. Ал неміс ғалымы
Гирке ... ... ... ... ... ... ... адам
тұлғасымен салыстырады, бұл орайда оны дербес құрылым деп қарайды.
Заңды тұлға ... ... ... ... әр қилы ... өзі оның ... ... құбылыс екендігін анық дәлелдей
түседі.
Заңды ... ... ... ... ... ... ... Республикасы Президентінің 1995 жылы 17-сәуірде шығарған
"Заңды тұлғаларды мемлекеттік тіркеу туралы" заң күші бар Жарлығымен ... ... ... ... ... ... мемлекетгік
тіркеу туралы Ережесімен реттеледі.
Мемлекеттік тіркеудің құқықтық маңызына келетін болсақ, ... ... ... ... ... тұлға болып саналады. Заңды
тұлғаны тіркеу фактісі заңды ... заң ... ... және ... құжаттарын заңға сәйкестендіруді міндеттейді. Тіркеуден бас тарту
тек сот ... ... ... ... ... тиімсіздігін желеу етіп
тіркеуден бас тартуға жол берілмейді.
Заңды тұлғаларды қайта тіркеу негіздері ... ... ... ... келтірілген. Заңды тұлға мынадай жағдайларда:
1) акционерлік қоғамның жарғылық ... және ... ... ... ... ... ... шаруашылық серіктестіктеріндегі және жабық акционерлік ... ... ... қайта тіркеледі. Құрылтай құжаттарына
басқа өзгерістер мен ... ... ... ... тұлға бұл туралы
тіркеуші органды бір айлық мерзімде хабардар етеді.
Осы күнге дейін ҚР ... ... ... Қазақстан
облыстық Әділет басқармасы облыс бойынша мемлекеттік тіркеуді бір өзі
атқарып келді. ... құру ... ... ... ... ... бағыныстағы қалаларда ең алғашқы Әділет бөлімдері ашылды. Облыстық
Әділет ... аты ... ... ... ... ... ... мен салық қызметінің бұқаралық ақпарат
құралдарында жарияланған деректеріне ... ... ... ... тұлғалар, оның ішінде Оңтүстік Қазақстан облысы бойынша 29741 заңды
тұлғалар, Шымкент ... жаңа ... үш ... 17714 заңды тұлғалар
мемлекеттік тіркеуден өтіп жұмыс істейді
Заңды тұлға мен жеке тұлғаның қабілеттілігінің айырмасы болатындығы
табиғи ... ... ... ... мен ... тудыратын тұрмыс
қатынастарының көбіне заңды тұлғалар қатыса ... Оған ... ... туындайтын құқықтар мен міндеттерге заңды тұлғалар
қатыса ... ... ... ... ... қатынасқа қатысу аясы
олардың қандай мақсат үшін құрылғандығына әрі жүзеге асыратын әрекеттерінің
сипатына қарай белгіленеді. Қатысуға тиісті ... ... ... тұлға
қайсыбір құқықтарды немесе міндеттерді иеленеді. Демек, заңды тұлғаның
құқықтық ... оған ... ... ... ... ... ... қабілетгілігі ол құрылған сәттен бастап пайда болып, оны
тарату аяқталған кезде тоқтатылады. Заңды тұлға заң ... ... ... қызмет түрлерімен тек лицензия негізіңде ғана
айналыса алады. Яғни, белгілі бір ... ... үшін ... ... ... ... ... құқық қабілеттілігі, сол лицензияны алған
сәттен ... ... ... ... ... ... 1-тармағына
сәйкес заңды тұлға азаматтық құқыққа ие болып, өз ... ... ... ... ... ... ... коммерцнялық
ұйымдар заң құжаттары немесе құрылтай құжаттары арқылы ... ... ... қызмет түрлерін жүзеге асыру үшін азаматтық құкыққа ие ... және ... ... де ... Заң ... ... заңды
тұлғалар белгілі бір қызмет түрін жүзеге асыра алуы мүмкін ... ... ... ... ... ... арнайы құқық қабілеттілік
мәселесі де ... Оның бәрі де ... мен ... да ... ... әрі олар қызмет аясына сай келетін құқықтар мен
міндеттерді ... ...

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Заңды тұлға ұғымы41 бет
Саяси процесс5 бет
Экономикалық ілім пәні мен әдістері10 бет
Экономикалық ілімдер тарихы пәні жөнінде жалпы мәлімет4 бет
Экономикалық теория негіздері.Микроэкономика28 бет
Қазақстандағы экономикалық ілімдердің негізгі бағыттарының даму тарихы16 бет
XIX ғасырдың бірінші жартысыңдағы Батыс Европадағы саяси және құқықтық ілімдер22 бет
XVII - ғасырдағы Голландияның саяси және құқықтық ілімдері9 бет
Азаматтар мен басқа да жеке тұлғалар — азаматтық құқық субъектілері29 бет
Азаматтық іс жүргізудегі үшінші тұлғалар18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь