Жарақат

Жоспар

1. Жарақат түрлерi
2. Алғашқы көмек
3. Жара.

ӘДЕБИЕТТЕР
        
        Жарақат
Жоспар
1. Жарақат түрлерi2. Алғашқы көмек3. Жара.
Барлық механикалық зақымдаушылар ашық және жабық деп бөлiнедi.
Жарақаттар - бұл адам ұлпалары мен ... ... ... ... аяқ-қолдың сынуы мен буынның шығуынан, жұмсақ ұлпаның жаралануы мен дененiң сыдырылуынан, ... ... және ... ... ... әсерiнен ұлпалар мен органдар тұтастығы мен қызметiнiң бұзылуы.
Алғашқы көмек дегенiмiз - зардап шеккен адамның ... ... оған ... медициналық көмек шараларын дұрыс көрсетiп,оның өмiрiн сақтап қалуға бағытталған iс-әрекет. Сондықтан да жарақаттанған адамның өмiрi мен патологиялық процестердiң одан арғы ... ... апат ... ... ... ... ... уақыты мен оның сапасына тығыз байланысты.Кез-келген жарақат бiр орындағы ұлпалардың бұзылуымен қатар ағзада белгiлi бiр ... ... ... ... (жүрек-тамыр қызметiнiң, тыныс алудың, зат алмасуының бұзылуы). Бұл құбылыстар орталық жүйке жүйесiнiң тiтiркенуiнен, қан кетуiнен, өмiрлiк маңызды ... ... ... ... болады. Қатты сырқырататын және қан көп кеткен ауқымды зақымдану кезiнде сырқаттың ... ... өте ... және күрт ... ... ... ... кiлегейлi қабықша мен терi жамылғысының тұтастығының бұзылуы -- бұл сыртқы жара, ал iшкi жара қан кетумен сипатталады ... ... ... ми ... ... ... зат ... құрал түрлерiне қарай бiрнешеге жiктеймiз.
* Кесiлген жара (пышақ, әйнек, ұстараның жүзi т.б). Мұндай жараның жиегi тегiс, тiк және қан ... ... Бұл ... ауру ... ... ... ... қарағанда азырақ.
* Шапқылағанда, балтамен кесiп алғанда кесiлген жараға ұқсас бұдан терең, тiптi кейде жарақат сүйекке дейiн жетуi мүмкiн.
Шаншылған, тесiлген жара ... ... ине, ... ... үшкiр темiр т.б зақымданудан пайда болатын жара.Терiде аз ғана жара тесiгi болады, бiрақ ұлпаға тереңiрек еңiп зақымдайды, кейде iшкi ... да ... ... ... қан кету болар болмас қана.
Мыжылған жара снарядтың жарықшағынан зақымдалуынан және адам жүрiп бара жатқан ... ... ... т.б. ... ... ... ... тегiс емес, оның айналасындағы ұлпалар күштi зақымдалады. Қан кету өте көп болмайды,бiрақ ауырсыну әр ... ... жара ... ... ... ... жараға ұқсас. Соғылған жара таспен (күштi ұрғанда) және ... ... ... ... көмiлiп қалғанда, күштi толқындар әсерiнен болады.Егер соғылған және мыжылған жара көлемi қан ... ... ... олар ... жара деп ... ... мыжылған, езiлген жараларда инфекция түсу, даму мүмкiндiгi жоғары.Тiстелген жара адам мен жануарлардың тiстеуiнен пайда ... ... ... ауыз ... инфекция түсу мүмкiндiгi жоғары.Ол көбiнесе iрiңдеп, баяу жазылады.
Атылған жара оқ, ... ... ... т.б жара ол оқ және ... ... мен ... оғының әсерiнен болса, екiншiсi жарықшақты жара - ... ... ... қол ... авиабомба жарықшағы әсерiнен болады.Жаралар, ату құралдарын қолданудан пайда ... олар ... ... ... де болуы мүмкiн. Атылған жаралар ұлпаны қатты зақымдайды. Жарықшақ пен оқ кейде сүйекке өтiп, оны бөлiп ... ... ал ... ... ... ... ұлпаны зақымдайды.
Адам денесiндегi атылған жараларда кiре берiс және шыға ... ... ... Бұл ... ... ... дейдi. Егер жарықшақ немесе оқ адам денесiне өтсе, ұлпалар арасына батып кетсе оны соқыр жара деп ... ... ... тек кiре берiс тесiк болады. Жарықшақты жарақатта көбiнесе соқыр жара көп кездеседi, себебi, оққа ... ... ... Сондықтан ұлпаларға кiрiп кетедi.Оқ пен жарықшақ жанама өтiп, терiнi және ұлпаларды жарақаттап, тереңге өтпесе оны ... ... жара деп ... Онда ... ... болмайды.Кейде зақымдаушы заттар (кинжал, оқ, жарықшақ т.б.) дене қуысына өтiп, ары қарай (көкiрек, құрсақ) өтпей, ... ... ... ... ол сол ... ... iштiң қабырғалық терiлерiне тұрып қалады. Мұндай жарақатты соқыр, кiре алмайтын жарықшақты жаралар деп атайды. Кiре алмайтын ... ми ... ... және iш ... ... да, ол өте қауiптi..
Егер адам бiр мезгiлде 2 немесе одан да көп жарықшақпен немесе оқпен зақымданғанда ондай жараларды бiрнеше ... ... ... ... ... ... ... түседi. Киiм бөлiктерi, ағаш, жердегi заттар және ауада заттар жараға жанасса, оларда үлкен көлемде микробтар болады.
Жаралар, ... ... бұл ауру ... ... ... пайда болады.
Инфекция түскен жара бiрнеше сағат немесе күннен кейiн, бетi жабылып, жиектерi iсiнiп, қоршалған терiсi қызарады, жарада ауру ... ... ... ... адам ... күйi ... Жараның микроб саны көп болады. Ол микробтар лимфа тамырларына енiп, одан лимфа ... ... ол ... ауырады, ал оның үстiндегi терiсi қызарады. Егер iрiңдi инфекция қанға өтсе, ... ... ... басталады да, кейде өлiмге әкеп соғады.Жарадағы микробтардың дамуы ауаның қатысуынсыз жүредi. Оны анаэробты деп атайды, ол аса ... Ол ... ... ... ... Микробтар дамуына қолайлы жағдай көбiнесе төменгi аяқ, бөлiмi мен бөксе бөлiктерiндегi мыжылған - ... және ... ... туады. Бiрнеше сағат немесе күннен кейiн өте ауыр ауру түрi анаэробты немесе газды инфекция (газды гангрен) дамиды. Әуелi жарадағы ұлпалар ... ... ол ... ... ... денi сау аумағын зақымдайды. Ұлпаларда газ көпiршiктерi пайда болады және едәуiр мөлшерде iсiнедi. Жараланушы жара бөлiмiн ауырсынады. Тамыр соғуы төмендейдi, ... ... ... ... жара ... ... ... бөлiкте саусақпен басып көргенде ол қытырлайды. Жара құрғақтанады, төменгi бөлiктер суық, сөлсiз, сосын көгередi. ... ... ... ... ... ... ... жағдайы нашарлайды, кейде жедел өмiрiн сақтап қалу үшiн хирургиялық ... ... ... ... ... ... ... анаэробты микробтардың басқа түрлерi түсiп, ауру туғызса, оны сiреспе деп атайды. Жараға түскен сiреспе қоздырғышы ... ... ... аптадан кейiн шайнау еттерi талып, жиырылу пайда етедi, одан кейiн ол шүйде және арқа еттерiнде. Бiрiншiден дененiң ... ... оның ... ... алу ... ... Талу ... бас артқа қарай шалқақтай бередi. Тыныс алу аяқ астынан тоқталуынан ... әкеп ... ... және ... - ... ауруларға арнайы персонал бөлiнiп, төсек-орнын сода ерiтiндiсiне ылғалдап, 1 сағаттай қайнатады, сосын жуады.Қолданылған хирургиялық құралдар 2 процент сода ... бiр ... ... ... таяқшалар отқа ұсталады. Ал ағаш таяқша, таңғыштарды өртеп ... ... ... үшiн ... өз ... ... ... өлген ұлпалар мен бөгде заттарды шығарып, тазартып отыру қажет. Ал ядролық қару қолдану кезiнде бұл мүмкiн емес. ... ... ... ... ... ... ... алуға антибиотиктер қолданылады.Кез-келген жара, тiптi кiшкентай жаралардың өзiнде әр түрлi микробтардың ... ... ... ... тiптi қан ... ... адам көп мөлшерде қан жоғалтуы мүмкiн. Жара асқынбас үшiн жараға алғашқы медициналық көмек көрсету үшiн жараға стерилдi таңғыш, асептика мен ... ... ... қан ... ... - ... микробтардың түсуiнен сақтануға бағытталған iс-шаралар. Осы тұрғыдан асептика -- жараға инфекция ... ... ... қолмен ұстауға, жарықшақтарды, киiм жиектерiн қолмен алуға, жараны жабуға стерилдi емес матаны пайдалануға болмайды.Микробтарды өлтiрудiң ең ... ... әдiсi - ... жоғарғы температурада - су буларында ұстау, хирургиялық құрал-жабдықтарды қайнату.
Антисептика - ... ... ... ... және ... ... да ... көмегiмен жоюды антисептикалық деп атайды. Антисептикалыққа хлорамин, иодты ерiтiндi, спирт, сутегi асқын ... ... ... т.б. ... ... ... ... биологиялық деп бөлiнедi. Алғаш жараны хирургиялық өңдеу механикалық деп аталады, микроб түсуге қолайлы жағдай туғызбай ... ... күн ... ... ... ... сәулемен сәулелендiру физикалық әдiс. Химиялық әдiске әр түрлi дәрiлiк құралдарды ... ... ... күресу жатады. Антисептикада иод, хлорамин, ривонол, перманганат калий, этил спиртiмен басқа Вишневский мазы сияқты антисептикалық заттар ... ... ... ... жатады. Олар жараға микроб түсуiнiң алдын алады.Асептика мен антисептика жараға түскен инфекцияны асқындырмау жолында бiрiн-бiрi толықтырып отырады.Жарақат ... ... ... ... ... ... ... Әсiресе ауыр зақым алғанда, оқ тигенде есiнен танады. Зақымданған кезде миға келетiн қан күрт азаятын болса да адам ... ... ... ... жағдайда естен тануды шок деп атайды. Адамның нелiктен шокқа ұшырайтыны толық әлi анықталмаған, бiрақ орталық жүйке жүйесi тiтiркенуiнен қан қысымы ... қан ... ... ... ... қан жетпей қалады. Жарақаттанған жердiң белоктары ыдырап, оның уы денеге жайылады, зат алмасу бұзылады, тамыр соғуы әлсiреп, көз ... ... ... тану бiрнеше минутқа дейiн созылады. Шоктың төрт дәрежесi бар.
І дәрежелi шок - орташа жарақат алған ... ... ... терi ... кейде көгередi, бұлшық еттерi дiрiлдейдi. Тыныс алу минутына 90-100-ге қан қысымы сынап бағанасынан 100/60 мм-ге дейiн ... ... шок -- ауыр ... алғанда пайда болады. Мұндай жағдайда шырышты қабаты мен терi бұзылады.
Адам сүлесоқ жатады, айналасына көңiл аудармайды, жай баяу ... ... алу ... 30-ға, тамырының соғуы 120-ға дейiн жиiлейдi, қан қысымы, дене қызуы едәуiр ... ... шок. Көп ... ... көп ... ... ... пайда болады. Мұндайда аурудың жалпы жағдайы ауырлайды, терiсi бозарады, көгередi, есiнен танады, қойған сұраққа естiлер естiлмес ... ... ... ... минутына 120-140-қа жетедi, дене қызуы төмендейдi. Қан қысымы 60-30 мм-ге дейiн төмендейдi.
ІV дәрежелi шок кезiнде ауру есiнен танады, тамыр ... ... қан ... өте ... ... ... алуы сирек әрi үстүрт болады.
Денеден қан көп ... ... ... салқындаса, шаршап қалса, тасымалдағанда қосымша зақым келтiрiп алса, ... ... ... ... басатын дәрi берiлмесе, адам естен танады. Мұны жарақаттық шок деп атайды.
Мұндай жағдайда әуелi алғашқы көмек ... алу ... Қан ақса тез ... тоқтату керек. Егер кеуде жотасы үңiрейiп тұрса, онда герметикалық ... ... Ал ... ... ... қозғалып кетпейтiндей етiп таңады, зақымданған болса, онда ... кофе мен шай беру ... қай ... ... да ол түрi мен ауырлығына қарай жанға ... Ауру ... ... ... зақым алған адамның хал-жағдайы нашарлайды, ауруы асқынады.
Зардап шегушiнiң ауруын азайту үшiн мына тәсiлдер қолданылады:
* Зардап шегушiнiң үстiн жауып, салқындап ... ... ... ... ... ... ... Зембiлге жатқызу.
* Құрғақ, сұйық заттарды қолдану (полиэтилен қалтасына салынған мұз, қар, ... су) ... ... ... тiтiркенуден қорғайды, iсiгiн және жарақаттың қабынуын азайтады.
* Дәрi-дәрмектен амидопириндi0,5 г., анальгиндi 0,5-1,0 г., ацетилсалицил қышқылы 0,5-1,0 ... ... ... Тасымалдағанда ауруханаға көп селкiлдетпей, ұқыпты түрде жеткiзген жөн.
Көмек көрсетушi адам жарақаттың түрiн оның ауырлығын анықтап, тыныс жолдары мен жүрек ... ... ... ... шара қолдана бiлу қажет. Зақымданған адам қаны тоқтамай ағып жатса, оны ... ... таңа бiлу, ... ... ... ... қойып байлау, ауруды орнынан қозғаған кезде оны ... ... ... бiлу, ... ... қауiптi аймақтан уақытында алып кету, үстiндегi киiмiн дұрыс шешiп, көлiкке отырғыза, жатқыза бiлу, жүрекке массаж жасау және қолдан дем ... ... ... ... ... бiлу әр адамның мiндетi, әрi парызы.Алғашқы көмектi көрсеткен кезде жараға тиетiн нәрселер - ... ... үшiн ... ... ... Өйткенi, бұл таңғыш жараны микробтардан қорғайды.
Жараларды сумен жууға болмайды. Оны ... ... ... ... ... спиртпен тазартып сүрту керек. Содан соң жараға зарарсыздандырылған ... ... ... бар ... ... ... салған дұрыс.Таңғыш үшiн мақта мен дәке қолданылады. Бинт пен мақтадан таңғыш жасалады. Оның ... ... ... ... Қан тоқтатуға арналған дәкелер антисептикалық заттармен байытылған, мұндай дәкелер қанды 2-7 минут аралығында ... ... 2-3 ... еңi 2,5-20 ... ... сырт жағын ораған кезде денеге қарайтын жерiн арқасы деп, ал 2-шi бетi iш жағы деп аталады.Ал мақталар екi ... ... ... жай мақта, екiншiсi ылғал жұтқыш. Бұл мақтаны ... ... жиi ... ... ... сорғыштық қасиетi өте зор.
Алғашқы көмек көрсеткенде асептикалық және антисептикалық таңғыштар жиi қолданылады.
Таңғыштарға клеолды таңғыш, созылмалы торлы түтiкше ... және ... ... ... БФ-6 ... ... ағып тұрған жараға зарарсыздандырылған таңғыш таңылады немесе үтiктелген таза мата жабылады. ... ... ... бинт пен мақтадан жасалған бинт оралады. Таңғышты ораған кезде дымқылданып қалмағаны дұрыс.Қысылған бинттi ... ... ... ... ... ... Егер ... оралмаса, жарақатқа инфекция түсуi мүмкiн. Сөйтiп жарақат инфекциялық iрiңдi зақымға айналып кетедi. Мұндайда жара ... ... ... ... ... iсiнедi. Егер iрiң терi астындағы шелге жанылса, онда терiде қызыл жолақтар пайда болып лимфа тамырлары қабынады. Мұны лимфангоит деп атайды. Ол шап, ... ... ... ... жара ... ... ауру ... нашарлайды, дене температурасы көтерiледi, тамыр соғуы жиiлейдi, денесi қалтырайды. Ірiңдi жара ұзақ ... ... ... ... өтiп, ... ... Ірiңдi жара көбiнесе стафилакокк, стрептококк, протеин iшек таяқшасы сияқты микроб ... ... ... ... ... микробтарда жарада өсiп-өнiп ауру туғызады.
ӘДЕБИЕТТЕР
* М.Мырзабеков. Жазатайым жарақат алсаңыз. Алматы, 1987 ж.
* Қазақтан Республикасы ... ... ... ... Төтенше жағдайлар және азаматтық қорғаныс жөнiндегi материалдардың ақпараттық әдiстемелiк жинағы. (1,2,3 ... 2000 жыл

Пән: ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Іш ағзаларының жарақатары7 бет
Аса қауіпті жарақат18 бет
Ашық механикалық жарақаттың анықтамасы және түрлері8 бет
Бас сүйек, ми, көз жарақат кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы6 бет
Бас сүйек, ми, көз жарақат кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы сыну кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы күю және үсу кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы13 бет
Бас сүйек, ми, көз жарақат кезіндегі алғашқы жәрдем және диагностикасы туралы8 бет
Биологиялық жарақаттар және оның алдын алу4 бет
Гипоксия мен туы жарақаттарының себептері. Асфиксиямен туылған нәрестелерге көрсетілетін негізгі шұғыл көмек шаралары.11 бет
Доғал заттармен салынатын жарақаттар және олардың жалпы сипаттамасы32 бет
Есінен танған адамға, жарақаттанған кездегі алғашқы жәрдем және диагностикасы7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь