Үйсіндер мен қаңлылар (б.з.б.II-б.з.Vғ.ғ).

1. Үйсіндердің саяси құрылымы.
2. Шаруашылығы.
3. Қаңлылар.
4. Қаңлылырдың қоғамдық құрылысы.
5. Шаруашылығы.
6. Қаңлылардың діні.
        
        Үйсіндер мен қаңлылар (б.з.б.II-б.з.Vғ.ғ).
1. Үйсіндердің саяси құрылымы.
2. Шаруашылығы.
3. Қаңлылар.
4. Қаңлылырдың қоғамдық құрылысы.
5. Шаруашылығы.
6. Қаңлылардың діні.
Б.з.б. II ғ. Қытай ... ... ... ... Жетісу жерінде
атақты Үйсін тайпалары өмір сүрген. Жазба деректер бойынша үйсіндерді алғаш
рет тарих ғылымына таныс ... Н.В. ... мен ... Н.Я. ... ... және басқа да деректерді пайдалана отырып академик В.
Бартольд өзінің атақты «Жетісу тарихының ... атты ... ... ... ... тайпаларының тарихи өмір тіршілігін қалыптастыруда, археологиялық
материалдарды жазба деректермен салыстыра отырып, зерттеуде еңбек еткен
ғалымдар академиктер Ә. Марғұлан мен А. Бернштам болды. ... ... ... тарихымен ұзақ жылдардан бері айналасып жүрген К.А.Акишев. Ол
үйсін тайпалардың қоғамдық құрылысы мен әлеуметтік–экономикалық жағын бір
жүйеге келтіріп, үйсіндер ... ... ... ... өмір ... ... келді.
Үйсін деген сөз Қытай деректері арқылы белгілі. Сөздің мағнасы осы уақытқа
шейін белгісіз. Жазба деректерде үйсіндер «ат жақты, аққұбаша, сары шашты»
болып ... ... ... ... Иран тайпаларынан шыққан деп, екінші
біреулері үйсіндер – түріктердің арғы аталары, олар түрікше сойлеген деп
есептеді. Бірақ, қалай болсада, ... ... ең ірі ... ... деп ... ... ... заманымыздаң бұрын II ғасырда 177 жыл шамасында ... ... ... ... ... қызыл алқап (Чигучен)
Ыстық көлдің жағасына орналысты. Ол жағалай қыстақтары бар ... ... ... ... Іле ... ... ... батыс
шекарасы Шу мен Талас арқылы өтедідағы, қаңлылармен шектеседі. Шығысында
хундармен ортақ шекара болды, ал Онтүстігінде олардың иелігі Ферганамен
ұштасып жатты.
Үйсіндердің мемлекет ... ... (Ұлы бек) деп ... ... ... ... ... жолмен ауысып отырды. Гуньмоға бағынышты ұсақ ру
басшылары кіші ... (бек) деп ... ... ... ... ... ... қызмет адамдары және «вассал» князъ, тархан, хоубай
деген әлеуметтік атаулар болған. Басты өндіруші тап құлдар мен қарапайым
шаруалар ... ... ... қалдырған дерегіне қарағанда үйсіндер көшпелі
мемлекет болған. Олар өзімен көрші жатқан ... ... ірі ... ... ... ... және ... қарым-қатынасын жасаған. Үйсіндердің
Гуньмолары Қытай ханшаларына үйленіп отырған.
Үйсіндерде жоғары деңгейде тұрған әскери үйым болды. Әскерлері жақсы
қаруланған салт аттылардан тұрды. Мәселен, Қытай ... ... 138 ... ... елшісі князь Чжыньцянь үйсіндер иелігінде 630 мың адам
бар және айқасқа 188 мың ... ... ... деп жазады. Жазба деректер
үйсін билеушілерінің сараланған (қаруланған) 30 мың атты ... жене ... 10 мың ... ... мәлімет қалдырған.
Шаруашылығы.
Үйсіндердің негізгі шаруашылығы көшпелі мал шаруашылығы болды. ... олар егін ... де ... ... жеке ... орнап, ол
мұрагерлік жолмен атадан балаға қалып отырды. Үйсіндер жылқы, қой, ... түйе және ... ... ... ... ... ... тұрмысқа қажетті қыш ыдыстар көп
кездеседі. Олар формасы ... ... ... ... ... керекті түрлі аяқ
– табақ, тостағандар болса, азық-түлік сақтайтын, су таситын, айран, сүт
сақтайтын түрлері болған.
Үйсіндер қорғасын, мыс, ... ... ... қазбалар нәтежесінде табылған әйелдің тәжі тәріздес әшекейлі
баскиімі Қарғалы диадемасы – үйсіндердің өнері мен діни нанымнан мәлімет
беретін құнды ескрткіш. Ол 2300 ... тау ... ... ... құрамына енген ірі тайпалардың бірі қаңлылар. Олар Қытай
жазба деректерінде кангюйлар деп аталса, ал парсы және үнді діни кітаптары
«Авеста» мен ... ... ... ... ... ... Кангю-тарбанд деген кенттің (қаланың) аты бар.
Қаңлы тайпаларын Қытай жазба деректері бойынша, ... рет ... ... ... ... ғалымдар көрнекті Қытай тілінің мамандары Н. Я.
Бичурин мен Н. В. Кюнер. Жазба деректерді пайдалана отырып, қаңлылардың
қысқаша болса да ... ... ... ... В. В. ... Ол ... ... орталық ағасында өмір сүрген деп тұжырым айтады.
Біздің заманымыздаң бұрынғы III ғасырда қаңлы ... ... ... ... – Битянь қаласы. Олардың саны 600 мың, немесе 120 мың ... ... ... ... Уын ... ... патшалар
тұрды, олар «би» немесе “ ябғу” деген титулға ие болды. Бұдан басқа
мемлекеттік аппаратқа патшаның орынбасарлары және үш ... ... ... ... II ... аяғы – I ғасырдың басы) қаңлы мемлекетіне бес
иелік – Сусе, Фумо, Юйни, Цзи, Юйцзянь кірді. Қаңлылар Қытай, Рим, Кавказ
және Орта Азия ... ... ... ... тұрды. Олар үйсін, ғұн
тайпаларымен соғысқан.
Қаңлылырдың қоғамдық құрылысы.
Қаңлы тайпасында билік мұрагерлік жолмен әкеден балаға беріліп отырған. ... ... ру ... мен ... ... қолында болған.
Шаруашылығы.
Қаңлылардың негізгі кәсібі егіншілікпен ұштасқан мал шаруашылығы болды.
Оларда тәлімі және көлдетіп суару егіншілік жақсы дамыды. Олар дәнді
дақылдар ... және ... ... де ... аулау мен балық аулаудың қосалқы маңызы болды. Елік, тау теке, арқар,
киік аулады. Қоныстар мен қорымдарды қазған ... ... ... ... ... ... ... жүкшелер шықты.
Ет, балық және өсімдік өнімдерімен жабайы өсетін алма, алмұрт, өрік, тау
жуасы, ... т.б. ... ... әр ... ... өнер, сауда және ақша айналысы
дамыды.
Олардың қоныстарында ондаған тұрғын үй мен қора – ... ... ... ... ... қора-қопсыларда болсын дән, астық
сақтайтын ұра, еденді сылайтын балшыққа, шикі кірпішке қосылған сабан,
толып жатқан дәнүккіштер, астық, бақша дақылдарын сақтайтын қыш ... ... тас ... ... сүйектен жасалған егіншілік
құралдары да пайданылған.
Қаңлылардың діні.
Қаңлылар табиғат күштеріне, ата-баба аруағына сиынған. Әр ... ... ... ... ... ата-бабаларына шектік беріп отырған.
Олардың бір бөлігі будды дінін қабылдады. Көп құдайға табынушылық болды.
Сонымен қатар қаңлылар жұлдыздар арқылы түрлі ... ... ... тайпалық бірлестігі б.з.б. I ғасырдың ортасында ыдырады.
Сонымен қаңлы тайпаларында сонау ерте ... ... ... ... ... тайпа бірлестіктері болды деп айтуға болады.

Пән: Жалпы тарих
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ғұндар, сақтар, қаңлылар, үйсіндер тарихы21 бет
«Қазақстан тарихынан» мемлекеттік емтихан сұрақтары3 бет
Ерте мемлекеттік құрылымдар13 бет
Көне әдебиет көгіндегі көк бөрі фантастикалық бейнесі21 бет
Көшпелілер туралы түсінік21 бет
Моғолстан мемлекеті7 бет
Сақ тайпалары5 бет
Сақ,үйсін,қаңлылардың діни сенімі8 бет
Сақ. Үйсін. Қаңлы17 бет
Тараз қаласының тарихы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь