Мұрағат ісін ұйымдастыруда іс –шараларды жүргізу

Кіріспе

1 Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының тарихы
1.1 Алматы облыстық мұрағатының қалыптасу кезеңдері
1.2 Мұрағаттың алғашқы қызметкерлері

2 Мұрағат ісін ұйымдастыруда іс .шараларды жүргізу.
2.1 Мұрағат ақпараттарын қолданудағы негізгі бағыттары
2.2 Мұрағатта азаматтардың сұраныстарының орындалулары

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Қысқарған сөздер тізімі
        
        Мазмұны
Кіріспе
1 Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының тарихы
1.1 Алматы ... ... ... ... ... ... Мұрағат ісін ұйымдастыруда іс –шараларды жүргізу.
1. Мұрағат ақпараттарын қолданудағы негізгі
бағыттары
2. Мұрағатта азаматтардың сұраныстарының
орындалулары
Қорытынды
Пайдаланылған ... ... ... ... І Р І С П ... өзектілігі. “Біз өз халқымыздың тарихтағы өз бағыт-
бағдарын табу жолындағы күрделі ізденістерін айқын көзге ... ... ... ... ... ... аспаннан түскен, ауадан жаратылған жоқпыз, арттағы ұрпақтың
игілігі үшін ... қаны мен ... ... ... азап пен ... ... аман алып ... ата-бабалардың ұрпағымыз. Олардың бастан
кешірген ... сәт тері ... ... ... жеңістері мен
жәбірленген сәттері бізді де қателіктер мен адасушылықтардан сақтандырады
.
Уақыт ... тек ... ... ... қанығып барып , дұрыс жауап
таба аламыз. Цицерон айтқандай: “Тарих- ... ... ... адам ... және ... . ... та сол сияқты. Ол болмаса адамзат
өткенге көз ... ... ... ... ... ... ... бола алмас еді.”.
“Мұрағат - өткеннің ескерткіші , ... ... ... ден мүлдем
ада болған болар еді.
Мұрағат болмаса көптен-көп жазықсыз қаза тапқандардың аттарын білу
мүмкін емес еді”
Қазақстан ... ... ... ... ... ... елбасымыздың ұстанған жаңа бағыттағы саясаты десек болады. Мінекей,
осындай жаңа бағыттағы саяси, экономикалық мәдени жүйеде елдің ел ... ... оның ... ... ... Ал мәдени, тарихи
құндылықтың қайнар көзі ... ... ... Ендеше мәдени
байлықтарымызды көздің қарашығындай сақтап келген мұрағаттардың өз ... ... сол ... ... ... ... Республикасының мұрағат ісін зерттеу; оның даму ... ол ... ... ... ... деп есептеймін. Себебі
мұрағатшылардың ... - ... ... ... ... ісі, оның
ішінде өзіміздің төл тарихымызға қатысты ... ... даму ... ол ... ... ... жасауға мүмкіндік береді.
Осындай өзектілікті туындатқан тақырыбымызды диплом жұмысы ретінде
қарастыру арқылы тым ... аса ... ... бір ... ... ... мақсаты - тақырыптың осындай өзектілігінен
туындайды. ... ... ... осы кезге дейін ... оның ... ... әлі ... дейін беймәлім
қалып келеді. Дегенмен өзіміздің ... ... ... және жаңаша аспектіде қарастыру – дипломдық жұмыстың басты
мақсаты болмақ.
Зерттеу міндеттері:
-Алматы ... ... ... ... ... ... ... алғашқы қызметкерлері туралы мәліметтер беру.
-Мұрағат ақпараттарын пайдалануды ... ... ... ... ... іс шараларын өткізу,
Зерттеу объектісі: Алматы облыстық мемлекеттік ... Оның ... және ... ... Зерттеудің міндеттері және мақсаттарына сәйкес,
ғылыми таным әдістерінің өзара байланысты жиынтығы қолданылды. Оған ... тағы ... ... ... ... деңгейі. Тарихтың тұнып тұрған жері-ол мұрағат.
Сондықтан да жас еліміздің мұрағат ісін ... ... ... игі іс-
шаралар мен өзгерістерді қолға алу біздің, болашақ мұрағатшылардың ... ... ... ... да осы тақырыпты диплом жұмысына арқау етіп
алдым.Тек деректердің негізінде шынайы, өз тарихын жазу ... ... ... ... ... басым бөлігі – мұрағат қорларында ... ... ... Мұрағат құрылысын зерттеу, ондағы әрбір тарихи
оқиғаларға және оның өрбу ... баға беру үшін ... ... алға ... ... мақсаты болып табылады. Сондықтан отандық
мұрағат қызметкерлері өз қызметінің аясында ... ... ... Дегенмен де мен диплом жұмысын жазуда негізінен 1921-2007 жылдар
аралығындағы құжаттарға көп ... ... ... ... ... ... ... құжаттардың сақталуын
қамтамасыз етуіне тоқталдым. Диплом ... ... ... ... ... ... ... баяндамаларды тағы ... ... ... ... ... ережелері және ұсыныстары:
-Диплом жұмысы өзінің жүйелілігімен және қызықты ақпарат беруімен
ерекшеленеді,
-Диплом жұмысын жазу ... ... ... мен ... қолдану,
өзекті тақырыптарды зерттеуі оның қолданыс аясын кеңейтеді.
Диплом ... ... ... ... екі ... ... ... тізімінен, қысқарған сөздер тізімінен,
қосымшадан тұрады. Кіріспеде тақырып көкейкестілігі ... ... мен ... анықталған, оның тәжірибелік маңыздылығы
көрсетілген. ... ... ... ... ... ... ... дамуының өткені мен қазіргісін және құқықтық базасын талдауды
талап етті. Осыған байланысты диплом ... ... ... үш ... жасалды.
1-тарауда Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының ... ... ... мен ... ... жаңа ... қарастырылды.
Еліміздің тарихына жаңаша көзқарас және ... ... ... ... ... мұрағаттың құрылуы бірінші тарауда негізгі
орынды алады. Сондай-ақ мұрағаттың ... ... осы ... ... ... мұрағат ісін дамыту проблемалары және
оларды шешу жолдары және ... ... ... ... ... ... ... жасалынды.
Қорытында зерттеу нәтижелері шығарылып, негізгі тұжырымдамалар жасалған.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының қалыптасу ... ... ... ... ... ашылған.
Қолданылған құжаттар тізімінде дипломдық жұмысқа қолданылған басылымдар
жүйелілік тәртіппен көрсетілген.
Қысқартылған сөздер ... ... ... ... қысқарған
сөздердің тізімі келтірілген.
Қосымшаға мұрағат қалыптасу тарихынан ... ... ... ... ... ... ... сақтау қорының өсу
динамасы , мұрағат қызметкерінің құрмет ... ... ... ... ... ... ... облыстық мемлекеттік мұрағатының
қалыптасуы
1.1 Алматы облыстық мемлекеттік мұрағаты
Алматы ... ... ... ... бастауын
( құрылған мерзімі дәл анықталмаған) облыстық
мұрағат қорынан алады. Онда мұрағат 1919 ж. жұмыс ... ... және ... 4 ... ... ... мәліметтер бар. Ал, облыстық
мұрағат қорын құру ... ... оның ... АССР ... ... ... ... басқармасының құрамына 1921 жылдың 25
қаңтарында кірді деп көрсетілген.
Құжаттарды жинап сақтау Жетісуда ... ... де ... ... ісіне ынталылардың іс- әрекеттерінің арқасында ... ... ... ... ... ... мемлекеттік мұрағатқорларының
едәуір бөлігін құрайды.
1924 ж. қазан айында Орта Азия және ... ...... ... ... ... губерниясы Қазақ АССР-
ның құрамына қосылды. Жетісу ... ... ( 1928 ж. ... Алматы
округтық) Қазақ АССР-ның Орталық Аймақтық мұрағатының басқаруына өтіп, 1929
ж. соңынан 1933 жылдың желтоқсанына дейін соның құрамында ... ж. ... ... 26-да ... облыстық атқару комитетінің бөлімі
ретінде облыстық мұрағат басқармасы ... ... ... ... ... ... Алматы облысының Мемлекеттік мұрағаты
құрылды. Облыстық мемлекеттік мұрағатының бірінші бұйрығы 1934 ж. ... 8-де ... ж. ... ... 9-да ... ... аудандарында 16 аудандық
мұрағат құрылған.
1939 ж. ақпан айының 1960 ж. тамыз айына дейін ... ... ... ССР IIХК ... ... ... басқармасының қарамағында
болды, 1960 ж. 19 тамызынан қайтадан Алматы облыстық атқару ... ... ... Ұзақ ... ... ... ... қолайсыз
ғимараттарда орналасты.
1920 жылдары мұрағат құжаттары қазіргі Достық пен Толе би көшелерінің
қиылысындағы бұрынғы пансион ғимаратында ... ... ... ... ... ... ... мұрағат қаланың әртүрлі
орындарында орын ауыстырып тұрды, ал 1930 ж. ... ... ... ... ... және Пушкин көшелерінің қиылысы) орын тапты. 1950
жылдың ... 1960 ж. ... ... ... ... бұрынғы аухатты
кісілерінің бірінің үйінде орналасты . Бұл ағаш ... ... ... ... ... кең бөлмесінде (құжаттар сақталды) және үлкен бөлмеде
барлық мұрағат ұжымы, ... ... ... ... ... бұрынғы үй иесінің флигелі (асханасы) болды. Флигельде ... ... ... ... Ал үйдің өзі Фурманов көшесі мен
Гоголь көшесінің бұрышында орналасты. ... ... ... 1962 ... ... Абай даңғылы 39 үйдегі ғимаратта Орталық мемлекеттік
мұрағаттар мен ... ... ... ... орналасты.Мұнда
мұрағат жалпы көлемі 1045 ш.м ... 11212 м. ... бар, ... ... температура мен ылғалдылықты қамтамасыз ететін , жақсы
жабдықталған жеті сақтау қоймалары бар.
Республикада ... ... ... ... ... өзгерістерге
(Талдықорған облысының бірнеше рет таратылуы және қайтадан құрылуы, кейбір
аудандардың бір облыстан екінші облысқа өтуі )кейбір ... қоры ... ... ... ... ... ж. аудандық мұрағаттар таратылып , қорлары ... ... ... ... ... мұрағат аудандық мекемелердің, майда
кәсіпорындардың ( артельдер, ... , т.б ) ... да ... ... жағдай мұрағаттың шағын ұжымын әлеуметтік – құқықтық сұраныстарды
орындауда аса көп ... ... ... етті . ... ... ... 3
мыңнан астам мұрағаттық анықтамалар берілетін еді . Кейде оларды орындауға
барлық мұрағат қызметкерлері және ... қоса ... ... ... ... ... сараптау, қорларды біріктіру немесе
бөлу, ғылыми ақпараттық анықтамаларды жетілдіру, құжаттарды есепке алу және
пайдалану жұмыстары атқарылды .
1977 ж. құрыла ... ... ... ... мұрағат қорын
сақтайтын орындардың жүгін жеңілдетті және халыққа жақындата түсті . ... ... жаңа ... ... ... ... мемлекеттік
мұрағатына қалалық мекемелер мен ұйымдардың ... ... 1985 ... есептегі аудандық жеке құрам бойынша мұрағаттар құрыла ... ... ... ... ... ... ұйымдардың және
кәсіпорындардың жеке құрам ... ... ... және ... ... – құқықтық сұраныстарды орындау, жергілікті ... іс ... ... ... еді. Бұның бәрі облыстық
мұрағатқа облыстық ... ... ... ... қабылдау
мөлшерін көбейту , оларды жетілдіру шараларын жасауға иәжбүр етті .
1992 ж. ақпан айынан бастап ... ... ... ... ... әкімшілігінің мұрағаттар және құжаттама басқармасының
қарамағына, ал 1995 ... ... ... ... ... ... Әкімі
аппаратына берілді. 1996 жылы қаңтар айында мұрағаттар және ... ... ... ... бөлімі болып өзгертілді. Ол 1997 ж.
таратылып, 2000 ж. Алматы облыстық ... ... ... ... ... облыстық мемлекеттік мұрағат штатынан бөлінді .
2001 ж. 1 қаңтарында Алматы ... ... ... 15 ... болды, олардың Қабанбай ауылында орналасқан
Үшарал, Қапшағай қаласында орналасқан Іле ... мен ... ... сақтайтын Қапшағай бөлімшесінен басқалары аудан орталықтарында
орналасқан .
Алматы мемлекеттік ... ... ... ... ... және
істейтін меншік түрінде қарамастан мекемелермен ұйымдардың ... ... ... ( ... ... ... жататын мекемелер мен ұйымдардың құжаттарын санамағанда ).
Алматы облыстық мемлекеттік ... ... ... ... ұйымдардың, кейбір таратылған аудандардың құжаттары, ал бөлімшелерінде
аудандардағы құжаттар жинақталған .
Алматы ... ... ... 1640 ... 523553 сақтау
бірліктерінің, мұрағат бөлімшелері – 3005 ... 751573 ... ... және ... ... ... . Бұл құжаттарда
Қазақстан Республикасының ең көлемді аймағының бірі ... ... ... ас мол және бай ... ... . Онда ... ... , әлеуметтік, мәдени дамуы және бүкіл ХХ ... ... ... құжаттар сақталуда .
Мұрағат қорында Кеңес өкіметінің ... ... ... ... келтіру кезеңдерінің тарихынан көлемді аумақты қамтитын ... ... ... ... ( ... ) 1924 ж ... ... кейбір аудандарына енетін .
Көптеген мұрағат құжаттары 1924-1925 жж. Орта Азия және Қазақстан
республикаларының ұлттық – ... ... ... ... ... ... және кооперативтік
сауданың, тамақ өнеркәсібінің өсуі халық шаруашылығының облыстық және
уездік ... ... ... бөлімдерінің, экономикалық
кеңестерінің, өнеркәсіп, жоспарлау және сауда ... ... ... ... және деревняларды советтендіру, қазақ еңбекшілеріне ... ... ... жерді қайтарып беру, 1921-1922 жж. Жер-су реформасын
жүргізу, көшпелі және ... ... ... халқын отырықшыландыру,
қоныстандыру, тап күресі, колхоз, совхоздар құру, егістік және суарылатын
жерлерді көбейту, мал ... ... ... ... аса маңызды
орын алады Бұл ... жер ... ... ... ... ... совхоз қорларында бар. Олардың арасында
“ Қошшы” одағының уездік, болыстық, ауылдық комитеттерінің және шаруалардың
өзара жәрдем комитеттерінің қорлары ... ... ... ... ... ... ... мәдениет,
денсаулық сақтау, кинофикация бөлімдерінің қорлары халық ... жою, ... ... ... ... ... дамыту, халықтың материалдық жағдайын жақсарту, мәдени деңгейін
көтеру мәселелерін сипаттайды.
КСРО ыдырап, ... ... ... кейін партияның
бай мұрағаты халық игілігіне айналып, мемлекеттік мұрағаттар жүйесіне
қосылды. Облыстық ... ... ... ... ... ... орай, Алматы облыстық партия мұрағатының құжаттары
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатқа ... жоқ. Олар ... ... ... сақталуда.
Соңғы онжылдықта біздің қоғамымыздың осы кездегі даму ... ... ... . Жеке ...... ... ... ғалымдар-Л.Қ.Қылышевтың, У.Х.Шалекеновтың ,
мемлекет және қоғам қайраткерлері М.С.Фазыловтың, И.Б.Балтағұловтың , ... , т.б . 28 жеке ... ... аса ... толық құжаттары
еліміздің бай және маңызды тарихын ... ... ... мұрағатта 2000-ға жақын фото , кино-видео және
аудио құжаттар сақталуда.
Аудандық бөлімшелердің қорларында да аса ... және ... ... ... ... ... ... жылдардағы
жұмысшы , шаруа қызыл әскерлер депутаттарының Жаркент уездік – қалалық
атқару комитетінің ... ... ... ... ... ... ... депутаттарының, 1906-1931 жылдардағы Түркістан
почта-телеграф округінің Жаркент уездік почта-телеграф конторасының, 1916-
1924жж. ... ... ... комиссияратының, 1918-1928жж. Жаркент уездік
денсаулық сақтау бөлімінің, 1915-1927жж. Жаркент уездік ... ... ... ... ... ... облысының Қапал уездік ... ... ... ... 1917-1918жж. қоры, лепсі уезінің Черкасск
болыстық комитетінің ... ... ... ... сақтаулы.
Үшарал бөлімшесінде Жетісу облысының ( губерниясының) Лепсі уездік
халық ағарту бөлімінің 1919-1928жж. ... 1922 ж. ... ... ... ... ... жұмысшы, шаруа және қызыл ... ... ... почта – телеграф конторасының Романовск
почта-телеграф бөлімінің қорлары бар .
Мұрағаттарда құжаттарға бағытталған белгілі ғылыми- ... ... ... мың карточкадан тұратын жүйелі каталог ,қорлардың
құрамы мен мазмұнын көрсететін ... ... , ... ... ... ... облысының 1932-2000 жылдардағы әкімшілік-
аумақтық бөліну тарихының анықтамалары, Алматы облыстық ... ... ... мен маңызы туралы 1991-1998 жж. ... ... ... бері облыстық мұрағат мекемелері толық компьютерленген,
олар үшін арнаулы мұрағат бағдарламалары ... ... ... пайдалануда.
Облыс мұрағатшыларының жұмыстары ... ... ... ... типографияда өз қаржыларымен бастырылады.
Алматы обыстық мемлекеттік мұрағаты құжаттарының негізінде ... ... ... ... ... және
мекемелерінің сұраныстары жыл сайын 9000 әлеуметтік өмірбаяндық анықтамалар
беріледі .
Мұрағат ... ... ... құралдарында , фотоқұжаттық
көрмелерде, фотоқұжаттық жинақтар басылымдарында кең пайдаланады, облыстық
мұрағаттардың оқу залдары ... ... ... ... ... ... ... пайдалануда.
09.06 2000 ж. облыс Әкімінің шешімімен облыстық ... ... ... ... ... мұрағат басқармасы облыста мұрағат
ісін мемлекеттік басқару мен ... ... ... ... мекеме болып табылады.Басқарманың негізгі міндеттері: мұрағат
ісі, құжаттау мен ... ... ... мемлекеттік саясатты жүзеге
асыру , мұрағат ісін дамыту саласында салалық мемлекеттік басқаруды ... , ... ... және оның ... ... тұрған
Қазақстан Республикасы Ұлттық мұрағат қоры ... ... ету , ... ... ... ғылыми-әдістемелік және
тәжірибелік көмек ... ... ... қоры құжаттарын бастыруды
ұйымдастыру , мемлекеттік және ... ... ... ... мемлекеттік тексеру жүргізу.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағат басқармасы ... ... ... Қазақстан Республикасы мәдениет , ақпарат және қоғамдық келісім
министрлігінің мұрағаттар мен ... ... ... ... мемлекеттік мұрағат басқармасы облыстық мемлекеттік мұрағат
және оның Ақсу , ... ... ... , Қаратал, Кербұлақ,
Панфилов, Райымбек, Сарқанд, Талғар, ... ... ... , ... ... , ... ... басшылық жасайды.
2001 жылдың 01.01.күніне облыстың мұрағаттық мекемелерінде 4645 қор,
1275156 сақтау бірлігі ... бұл ... ... және ... ... ... құжат саны бойынша үшінші көрсеткіш.
Облыстық мұрағат мекемелері жүйесінде кіші персоналмен бірге ... адам ... ... ... ... Шығыс Қазақстанда
–291, Қарағандыда –238 ) қызмет істейді ... ... ... ... ... ... ... тәжірибе , терең білімді талап етеді. Мұрағатшылардың көпшілігінің
еңбек ... 18-20 жыл және одан ... ... ... ... әр кездері әкімшілік-аумақтық бөлінуін
анықтамалығын (1920ж.тамыз-1936 ж. ... ... ... ҚР ... Мәжілісінің депутаты В.И.Макалин, белгілі
өлкетанушы В.Н.Проскурин, мұрағат жариялаған , ... ... ... ҚР ... ... директорының орынбасары
В.М.Чупров жұмыс істеді.
Басқарма жанында алқа құрылған. Оның ... ... ... ... ... ... облыстық мұрағат қоры құжаттарының
мемлекеттік есебі , оларды мемлекеттік сақтауға қабылдау, құжаттарға ғылыми
анықтамалық ақпарат ... және ... т.б. ... ... ... ... басқармасының жанында сараптау тексеру - әдістемелік
комиссиясы ... ... ... ...... Сауле Исағалиқызы, мұрағаттағы еңбек
өтілі 30 жыл.
Басқармасы бастығының ...... ... ... ... ... мұрағаттағы еңбек өтілі 7 жыл.
Облыстық мемлекеттік ... ... ... әртүрлі үкімет марапаттамаларымен марапатталды. Олардың арасында
облыстың 11 ... ... ал ... ... 32 адам
“Қазақстан тәуелсіздігінің 10 жылдығы” медалімен марапатталды.1934 жылы
қантарда осы ... ... ... ... ... ... болып
өзіндік мекеме ретінде қалыптасты, ... ... ... жылы талдықорған облысын Алматы облысына қосуына байланысты
Талдықорған облысындағы барлық мұрағаттар осы ... ... ... ... ... тәуелсіздіктің 10 жылдығына орай, мұрағат та қарап қалмай өзіне
тиесілі ... ... ... бірі ... ... көрмесі.
Бұл көрмеде 10 жыл ішіндегі облыс өміріндегі қол ... ... Ал, ... ... ... ... ... де
таныстыра кетейін.
Жергілікті жерде мемлекеттік мұрағат ісін жетілдіру, ... ... ... ... ... ... және оның ... жағдайы жөнінде облыстық әкімдер мен Қазақстан
Республиикасы үкіметіне жүйелі ... ... ... ... ... ... басқармаларымен Облыстык мемлекеттік мұрағаттардың
басты ... ... ... бірлігі мен Ұлттық тарих жылы" негізінде Қазақстан ұлттық,
тарихына ... ... ... ... ... ... материалдарды табу, анықтау және олардың
көшірмелерін алу, ... ... ... ... жасау қажет.
Алматы облыстық мұрағат мекемелері ... фото ... ... ... құралдары арқылы хабарлар жариялап, жеке тұлғалар мен
мекеме, ведомстволардың сұраныстарына жауап бере алатын, ғылыми-практикалық
конференция ... ... ... ... Бұл ... ... ... Абай, Жамбыл, Мұхтар мерекелері тұсында көзге түсті.
1940 жылы ... ... ... ... жұртшылықтың 1076
ғана сұранысына жауап берсе, соңғы екі жылда ... ... ... ... мен ... ... мәселелері бойынша 325 мың 860
сұранысқа анықтама берді.
Еліміздің тарих ғылымының базалық көзін кеңейту ... ... ... ... ... ... көшірмелерін алмасу
жөнінде келісім шарт жасалды.
Республиканың ... ... ... ... мұрағат ісін дамыту, келешекте реформалау мәселесі Мемлекет
Басшысына баяндалды. Осы мәселе ... ... ... ... ... ... ... министрліктері мен Стратегиялық жоспарлау
және реформалар жөніндегі агенттігі мен облыс әкімдері алдына да ... ... ... және ... ... ... ... ісінің
маңызын түсінуі және олардың көмегі мұрағаттарының нәтижелі жұмыс жасауына
елеулі әсері тиді.
Соның нәтижесінде еліміздің мұрағат мекемелерінің қызметтерінде Халық
бірлігі мен ... ... ... ... ... орын ... Оған 1998 жылдың
алғашқы жарты жылдығында-ақ республикалық, облыстық, ... ... ... ... ... нақты дәлел.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының
бөлімшелері
Ақсу1981 ж ... 271 қор, 56665 ... ... ... ... ... Қарлыға. Балхаш 1989 ж құрылды.78қор, 22108
Жылгелдиева Замзагуль. Еңбекшіқазақ1980 ж құрылды202 қор, 76218 ... ... ... ... Светлана
. Қапшағай 1977 ж құрылған102 қор ,28192 ... ... ... ... ... Людмила. Қаратал1978 ж құрылды23 қор,
36199 сақтау бірлігін сақтайды мұрағат ... ... ж ... ... ... ... ... директоры-Үдербаева Жарылқасын. Панфилов 1966 ж құрылды
108. 396 ... ... ... ... ... Ғалия. Райымбек1986 ж құрылған қор,20087 сақтау
бірлігін сақтайды.
мұрағат директоры- Өзбекова Бибігүл. ... ж ... ... сақтайды мұрағат директоры-Карипова Маржан.
Талғар1955 ж құрылған қор,19120сақтау бірлігін сақтайды,мұрағат
директоры Алексеева ... ... 1944 ж ... ... сақтайды, мұрағат директоры -
Мұқашева Рақима. Текелі1987 ж ... 20643 ... ... ... директоры-Борисова Лариса. Ұзынағаш ... 134 қор, 32028 ... ... ... мұрағат
директоры-Шалғынбаева Жаннат. Ұйғыр 1987 ж құрылды, 143қор, ... ... ... ... ... ... ... ж құрылған. 328 қор,70900 сақтау бірлігін сақтайды, мұрағат
директоры-Гайворонская Любовь.
Алматы облысының мұрағат мекемелерінің желісіндегі өзгерістер ... ... 1921ж ... ... ... қоры ... Қор аты ... АССР-ның ... ... ... мұрағаттар басқармасының Жетісу ... ... ... ... 1924ж ... облысчтық
мұрағат бюросы Жетісу губерниялық ... ... ... ... ... аймақтық мұрағаттың қарамағына өтті.
1928 ж Жетісу ... ... ... ... ... ж қазан айына дейін ҚАССР-ның ... ... ... ... ... 1933ж Облыстық атқару
комитетінің ... ... ... ... ... ... мұрағат басқармасы құрылды. Бұрынғы ... ... ... ... облысының мемлекеттік мұрағаты құрылды.
9 наурыз 1935ж Алматы ... ... 16 ... ... ... 1939ж ... мемлекеттік мұрағат кеңес органдарынан
ІІХК (НКВД) ... ... , 1940 ж ... бірінен –Алматы облысы
бойынша ІІХК басқармасына , 1946 ... ... ... ... ... ... ... бөліміне бағынатын болды.
16 наурыз 1944ж ... ... ... ... ... ... жаңадан құрылған Талдықорған облысының мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... тапсырылды.
19 тамыз 1960ж ... ... ... ... ... ... ... берілді.
15 сәуір 1977ж ... ... ... ... бөлімшесі
құрылды. 15 шілде 1980ж Жеке құрам бойынша ... ... ... ... 1981ж Облыстық мемлекеттік мұрағатының Ұзынағаш ... 1982ж ... ... мемлекеттік мұрағаты құрылды, облыстық
мұрағат құжаттарының бір ... ҚР ... ... 1986ж ... ауылында, 23 желтоқсан 1988ж Шонжы ауылында.
17мамыр 1989ж ... ... 6 ... 1991ж ... ... ... 1995ж Талғар ауылында, 1 қаңтар 1997ж ... ... ... ... ... және оның қызметі ... ... ... жүктелді.
12 ақпан 1997ж Мұрағат Алматы ... ... ... ... 1998 ж ... ... ... қоры мұрағат туралы » заң
қабылданды.
9 маусым 2000 ж Алматы облысы әкімінің ... ... ... Мұрағаттың алғашқы қызметкерлері.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының бастауында Брызгалов Иван
Львович ( ... жж.) ... Ол ... ... жылдары
мұрағатты сақтауда үлкен роль атқарды . Алдымен жәй қызметкер, ... ... ... ... ... ... болды. Тарихшы, ұстаз, қоғам
қайраткері . ... жж. ... ... ... ... ... ... сақтаулы Иван Львович Брызгаловтың
қағаздарын оқып отырмын. Олар мұрағат ... ... ... ... келтірейін: “Екатерина ІІ өзінің 1768 ж. 28 ... ... ... ... ... айыбы жоқ, әділеттсіз
және бір ... емес ... ... ... ... ... еркімен
жалданған, жұмысты талап ететін деңгейде білетін, Мұрағат жұмыстарымен
жетік таныс, қол ұшын ... ... ... ... екен Олар мәселелерді
шешуде ғажап ... ... түп ... ... және
мұрағаттарды даналаушылар. Тарихшылар өздерінің монографияларының алғы
сөзінде бұл даналаушыларға алғыстарын айтып, олардың ... ... ... ... ... ... санайды. Төменде келтірілген үзінділер Жетісу
мұрағатшысы И. Л. ... ... ... Ол ... ... ... және ... қорларында сақталуда. Ол ... ... ... бұл ... міндетіміз осы дарынды адамның
өмірбаянына аздап шолу жасау ғана.
Иван Львович Брызгалов 1859 ж. ... ... ... уезі ... селосында шіркеу қызметкерінің отбасында дүниеге келді ... ... ......... алды. Оқу кезінде Архангельск
губерниясының Соловецк монастырының мұрағаттарын өндеу
тәжірибесінен өтті. Ал негізгі ғылыми-педагогикалық қызметін Шығыс ... ... ол 1887 ... ... ... кейінірек он тоғыз жыл
Иркутскінің әртурлі оқу орындарында ... ... ... кезеңіндегі Брызгалов-тың қызметі негізінен Спиранский реформасынан
кейінгі халық ағарту жұмыстарына және остяктардың ... ... ... ... ... Иван Львович Брызгалов Жетісуға көшіп
келіп, ... ... ... ... ... оқытушылық жұмыс істейді.
Революция және азамат соғысы жылдарында ол мектеп ... ... ... ... ... ал ... үкіметі тұсында
қала әкімшілігінің халық ағарту бөлімін басқарды.
И.Л. Брызгалов қалалық шаруашылық мәселелерін жетік білетін ... ... ол 4 ... қала басшысы болып сайланды. Дәл сол кездерде
Верный қазіргі уақытта тарихи және ... ... ... ... ... Олар ... ... құрамында семинардың
мектебі , пансион және ерлер гимназиясы директорының үйі бар
гимназия ... бой ... ... ... ... ... ... қайта құру жолына түсіп, көп ... да ... ... ... ... ... ... су
тартқыштар пайда болды. Мәдени орындары дами бастады , музыка ... ... ... ... ... дума ... Милан
қаласынан Ла Скала опера театрының ... ... Луку ... ол ... ... ... мен Россияның классикалық музыка
туындыларымен таныстырды.
Қорыта ... , И.Л. ... ... ... мэрі қызметін
атқарған жылдары көптеген жаңа бастамаларға, патриотизмге толы жылдар
болды. Оның қала ... ... ... үкіметі тұсында да
кең пайдаланылды. Ол туралы Алматы облыстық мемлекеттік мұрағаттағы –
Жетісу губерниялық комитетінің Түрксібстройға көмектесуі, ... ... ( ... ... ... ССР ХКС ... ... қорларындағы құжаттар куәландіра алды. 489 (т.4,70 іс) қорда
И.Л.Брызгаловтың 1926 ж. жеке ... ... ... И. Л. ... ... ... жер ... кеңейту
мәселелері” атты қолжазбасын көруге болады ( т. 1,іс702)
Құжаттарды талдау барысында И.Л. Брызгаловтың кеңестік мұрағат ... ... ... 1919 ж. ... ... облыстық мұрағаттың
кітапхана және облыстық есеп бюросының бастығы қызметтерін қоса ... ... ... ... ... басқармасының бірінші өкілі қызметін
атқарғанда сол еді . ... ... ... ... ... ... Орыс география қоғамның Жетісу бөлімінің мұрағаты да
тарихи құнды қор . Бұл ... И.Л. ... қала және ... ... ... қорын жасау , қорықтар ұйымдастыру жұмыстарына бағытталған ,
қызу, екпінді еңбектері байқалды.
1921 ж. Орыс ... ... ... ... ... төрағасы
Э.О.Баум қайтыс болғаннан кейін және оның ... ... ... жыл ... болуына байланысты Жетісу географиялық қоғамын
И.Л.Брызгалов басқарды. ... ... ... 4 ) осы қоғамның қалыптасуы, оның ... және ... ... ... ... Брызгаловтың қатысы ол кездерде
белгілі ... ... ... ... болды.Кеңес үкіметіне
дейінгі құжаттардың сақталынып қалғаны үшін оған да біз ... ... ... ... келтірілуі Войцеховский, Брызгалов
және Ионовтардың ынта-жігерлерінің, ... ... ... ... ... үйде табылды,ол бұрынғы пансион үйі, қазіргі Достық ... би ... ... үй ... және ... ... бұрынғы Троицк шіркеуінің приход мектебінің үйі (қазіргі
география институты, мұрағат ... ... ... астанасы
Қызыл-Ордадан Алматыға көшіруіне байланысты ... ... ... ... ... орналасып, кейін темекі ... ... орын ... ... Қызыл Мұрағат орнасты.
Бұл кезде мұрағат істерін бастаушы И.Л.Брызгалов дүниеден озып еді. ... ... ... ол 1935 ж. ... ... ... өткен.
Үкімет оның бұрынғы патша заманында қала әкімі ... ... ... ... болу керек. Ол Үлкен Алматы бекетінде өзінің
ескі таныстарының үйінде қайтыс болды. Тіпті үйде де емес, ... ... ... ... ба, кәріліктен бе, мүмкін мүлде
ескерусіз қалғандықтан ба оның ... ... ... ... қамқорлыққа алынбауы,
жеңілдіктерге ие болмауы қынжыларлық. Мүның ... ... ісін ... кесірі тиетіні сөзсіз. Қазіргі мұрағат қызметкерлерінің көпшілігі
гуманитарлық ... ... ... және егде ... ... ... ... бар жастармен ауыстыру басты міндеттің бірі. Кәсіби
мамандардың жоқтығынан шет елдердегі қүжаттар былай ... ... ... жатқан қытай, монғол, манжур, түрік, парсы, ... ... ел ... көне ... ... ... жатырВладимир Николаевич
Проскурин, жазушы-өлке танушы,ҚР еңбек сіңірген мәдениет қайраткері.
Мұрағатқа ... баға ... ... ... Е.В. ... ... жоқ, тарихсыз мемлекет, ұлт жоқ" деген. Ал мұрағат сол ... ... ... ... ... да ол жеке ... мен коғамның,
мемлекеттің тыныс-тіршілігімен бірге тыныстап, өмір ... ... ... ... ... мұрағаттың бірі 1794 жылы өмірге келген Қазақстан ... ... ... ... ... ... дейін В.И. Лениннің
"Россия Социалистік Федеративтік Кеңес Республикасында ... ... және ... құру ... ... ... ... Мұндай тұжырым Коммунистік партия идеологиясының өсерінен, не
мұрағат кұжаттарын терең зерттемеуден туды. Оған дәлел жеткілікті.
Тек Қазақстан ... ... ... ... Орал ... мұрағат қызметкерлері ВА.Иночкин мен М. Ащығалиевтің Астрахань
мұрағатынан "Бөкей архиві Ішкі Қырғыз Ордасында 1794 жылы ... ... ... ... оның кезінде өмір сүрді" - деп жазылған
деректі құжатты тапқаннан кейін еліміздің мұрағатының ... 1994 жылы ... ... ... ... ... ... Қазақстанда 1995 жылдың 25-29 қыркүйек
күндері Қазақстан мұрағатының 200 жылдығына арналған Халықаралық ғылыми-
практикалық конференция ... ... ... ... ... ... тақырыпта баяндама жасалып, жиырма бір хабарлама
тыңдалды. Сөйтіп Қазақстан мұрағатының екі ғасырлық тарихы әлемге танылды.
1990 жылы Одақтың ... ... ... мұрағаттарының рөлі
өзгерді. Қазақстан Республикасының тұңғыш президенті ... ... 19 ... Жарлығы бойынша (№ 2541) Қазақстан Республикасының
министрлер кабинеті жанындағы мұрағаттар мен ... Бас ... ... ... ... ... ... өзгеруіне байланысты
мұрағат мекемелерінің де жүйесі өзгеріске ұшырады. 1996 жылы ... Н.Ә. ... ... Бас ... ... ... оның
өкілеттілігі Орталық мемлекеттік мұрағатқа берілді. Сол кезден бастап,
яғни 1997 ... 28- ... Бас ... ... ... ... деп атала бастады. Басқару жұмысы жаңа арнаға ... ... ... штат ... ... ... мұрағаттарының үлкен байлығы - жеке тұлғалардың құжаттары.
Жеке тұлға мұрағат қорын сөз ... ... ... ... фото ... көрмелер ұйымдастырып, ақпарат құралдары арқылы
хабарлар жариялап, жеке тұлғалар мен ... ... ... бере ... ... конференция өткізетін қуатты
органдарға айналды. Бұл әсіресе әлемдік дәрежеде өткен Абай, Жамбыл, Мұхтар
мерекелері тұсында ... ... жылы ... ... ... ... 1076 ғана
сұранысына жауап берсе, соңғы екі жылда Кеңес үкіметінің куғын-сүргініне
ұшырағандар мен әлеуметтік құқық мәселелері ... 325 мың 860 ... ... ... 1997 жылы 2 ... "Мұрағаттар мен кітапханалардағы
қолжазба мұраларды сақтаудың ... атты ... ... ... ... сақтауды қамтамасыз ету жөніндегі өзекті
мәселелер деген тақырыпта хабарлама жасалды.
Қазақстан Республикасы Президентінің "1998 ... ... ... және
ұлттық тарих жылы деп жариялау ... ... және осы ... жылды өткізу жөніндегі Қазақстан ... ... ... 141869 ... қауылысын Республиканың Орталық Мемлекеттік
мұрағаты өз қызметінің басты ... етіп ... ... ... ... ... ... Жарлықты жүзеге асыру жөнінде нақтылы жоспар-шара
жасады. Оны жасауға елімізге танымал ... мен ... ... ... ... ... ... арасында жарияланатын, баспадан
шығарылатын мұрағат құжаттарының республикалық жоспары бекітілді. Жасалған
жоспар мен шара ... ... ... ... ... еліміздің мұрағат мекемелерінің қызметтерінде Халық
бірлігі мен ұлттық тарих ... ... ... орын ... Оған 1998 ... ... ... республикалық, облыстық, қалалық, аудандық 34
ғылыми-тәжірибелік конференция өткізгені нақты дәлел.
Алматы облыстық мұрағат қорының құжаттары ұйым күші мен қаражаты ... ... ... ... тапсырылуы тиіс. Тізімдеменің
қорытынды жазбасында ... іс саны мен ... іс саны ... шықса, тізімдемеге жаңа ... ... ... ... ... ... көлемi мен жоқ істердің нөмiрлері көрсетіледі.
Тапсыру істерді қабылдап алу актісімен ресімделеді. ... ... жоқ ... нөмiрлері, олардың жоқ болу ... ... ... ... Іздестіру нәтиже бермей, табылмай кеткен
iстерге ... ... акт ... оны ұйым басшысы бекiтеді.
Құжаттардың жоғалған түпнұсқалары олардың куәландырылған ... ... ісін ... іс - ... ... Мұрағат ақпараттарын пайдаланудың негізгі бағыттары мен үлгілері.
Алматы облыстық мұрағытыныңғылыми – ... ... ... ... келесі бағыттар бойынша бөлінеді: басқармалық, халық
шаруашылық. Саяси, ғылыми, әлеуметтік – мәдени және ...... ... ... жеке ... ... басқарма саласында пайдалану .
Басқарманың бөлімінде бұл ақпараттар әр – түрлі шешімдер қабылдаған ... Яғни ... ... ... мен оның қалыптасуы туралы
ақпараттар керек болғанда. Бұл шешімдер мемлекеттің экономикалық және саяси
өміріндегі маңызды құжаттар ... ... ... ...... ... болжауда.
- Халық шаруашылығының дамуын жоспарлау мен динамикасын анализдеуде.
- Басқару сфераснда мемлекеттік бақылау ... ... ... ... ... және ... ... мұрағат ақпараттарын пайдалану формасы басқару
сферасындағы
жоспар, баяндама, анықтамалар, әр – ... ... ... ақпараттарын халық шаруашылығы сферасында пайдалану.
Энергетикада - электр станцияларын жобалауда. Су ... ... ... және ...... ... – ақ ... және мәдени ескерткіштерді
реставрациялау ... ... ... су ... ... Бұл ... ... тұтынушылардың пайдалану
бағытындағы формасы – стастикалық ... ... ... ... ... ғылыми – техникалық әр-түрлі құжаттар.
Мұрағат ақпараттарын саяси бағытта пайдалану.
Бұл бағыта ... ... екі ел, екі топ ... ... арасындағы құжаттар ... ... ... ... ... қатынастарда, ішкі және ұлттық саясатында
қолданылады.Тұтынушылардың мұрағат ақпараттарын пайдалану формасы:кітаптар,
брошюралар,статьялар, құжатар жинағы, ... және ... ... ... әр ... ... құжаттар
және сыртқы сауда сипаты (менорандумы, ноты, заявление, т.б).
Мұрағат құжаттарын ғылыми бағытта ... ... ... ... дамудың, жаратылыстың, техникалық
және басқада ғылымның деректік көзін толықтыру үшін қолданылады.Осы бағытта
тұтынушылардың пайданылатын мұрағат ... ...... ... – танымал кітаптар және ... ... ... ... ... ... ... – мәдени бағытта мұрағат ақпараттарын пайдалану.
Бұл бағыттағы негізгі міндеттердің бірі ғылыммен мәдениеттің ... ... ... ... ақпараттары өнер саласында, өлкетанумен
әлеуметтік өмірде, тарихи ... ... және ... ... әр – ... елдің аймақтардың, мекемелердің,
ұйымдардың, кәсіпорындарды білуде (тануда) пайданылады.
Тұтынушылардың мұрағат ... ... ...... ... ... ... теле және радио
бағдарламалар, әдеби шығармалар, өнер туындылары, диссертациялар ... ... ... – құқықтық бағытта пайдалану.
Мұрағаттық ақпараттар мұнда азаматтардың қызығушылықтары мен ... ... ету ... пайданылады.Сондай – ақ мұрағаттың
ақпарат азаматтардың мүліктік және басқа да ... ... ... кең ... ... бөлінуіне, әр түрлі жеңілдіктер алу үшін, қоғамдық ... ... ... үшін ... ... ... ... – Мемлекеттік
мекемелердің іс қағаздарына сәйкес әр түрлі ... ... ... құқылық ұйымдар.
Әр мемлекет мұрағатында бағыт анализі мен пайдалану формасы қызметі
нақты, толық мұрағат ақпаратын ұйымдастыруда болса, ... ... жаңа ... оны ... ... міндеті.
Мұрағаттық анықтамалар сақтауда тұрған ... ... ... ... ... ... ... тақырыптары, iздестiру
деректерi көрсетіліп жасалады және өтініштегі мәселеге ... ... ... ... анықтамада тырнақшаға ала отырып құжаттардан үзінділер
келтіруге болады. ... оның ... ... және ... ... ... аттары анықтама мәтінінде толық келтіріледі.
Мәтiнде пайдаланылған құжаттар мазмұны бойынша орындаушының ... ... ... жасауына жол берілмейді. Мұрағаттық
анықтамаға мұрағаттық құжаттар көшiрмелерi мен ... ... ... ... Мұрағаттық көшірме мұрағаттық құжат мәтінінің немесе
бейнесінің нақты ... ... ... ... болып табылады.
Сұралған мәліметтер жоқ болса, өтініш білдірушіге оның білгісі келген
мәліметтері жоқ ... ... ... ... де, ... қайдан алуға болатындығы туралы жөн сілтеледі. Жұмыстан шыққан
немесе басқа ... ... ... ... ... алынбай қалған
ведомстволық мұрағаттағы жеке құжаттарының тұпнұсқасы ... ... ... басты куәландыратын құжат бойынша берiледi.
Алматы облыстық мұрағат қоры құжаттарын мемлекеттiк мұрағатқа тұрақты
сақтауға ... ұйым ... ... ... ... ... орынды анықтау. Қазақстан Республикасы
заңдарына сәйкес
Облыстық мұрағат мекемелерінің жұмысы ... ... ... ... ... ... оойынша 1994-2000 жылдарға және 2010
жылға ... ... ... сақтауды қамтамасыз ету және оны ұйымдастыру
ісін жетілдіруте ... ... ... ... жағдай туғызу мақсатында
жергілікті орындушы органдар мен бірлесе отырьш Алматы ... ... ... ... мұрағатына, Бостандық, Медеу аудандарының
мұрағатқа, Шығыс ... ... ... ... ... ... ... осы облыстың Қатонқарағай аудандық мұрағатына,
Қостанай обылысының Қарабалық, Қарасу, аудандық ... ... ... филиалы мен Түпқарағандағы мұрағат қоймаларына жаңа
үй беру мәселесі шешілді. ... ... ... ... ... облысы) Қызылқоға, Исатай (Атырау ... ... ... қосымша үй 6өлінді.
, Алматы облыстары мен Алматы қаласы мен ... ... ... ... өрт ... ... нақты шаралары жасалды. Әсіресе,
өрт сөндіру құралдарының қалқанымен СОТ, ... ... ... қызметкерлерді өрт сөндіру ісіне үйрету-оқыту іске
асты. Облыстық мұрағаттарының үлкен байлығы - жеке тұлғалардың құжаттары.
Дегенмен ... ... ... ... мемлекет қайраткерлері мен ғылымға,
мәдениетке, әдебиетке, өнерге, халық шаруашылығының ... ерен ... ... мен ... ... қатысты 130 мыңға жуық
істер мемлекетіміздің тарихын толықтыратын мол мұра архив ... ... ... ... ... академигі, Қазақ ССР Ғылым Академиясын
ұйымдастырушы Қ.Сәтбаев, Кеңес ... ... ... екі мәрте алған
Т.Бигелдінов, Кеңес Одағының Батыры, аты әлемге аңыз болып тараған қолбасшы
Б.Момышүлы, Социалистік Еңбек Ері, жазушы ... ... ... ... саңлағы С.Қожамқүлов, тарихшы Е.Бекмаханов, архитекторлар
М.Мендіқүлов, Г.Герасимов, қылқалам шеберлерлері Ә.Қастеев. ... ... ... I.Омаров, Ө.Жәнібеков, ақын О.Сүлейменов,
композиторлар М.Төлебаев, Е.Брусиловский, т.б. құжаттары құнды шежіре.
Облыстық мұрағат ... ... фото ... ... ... ... ... хабарлар жариялап, жеке тұлғалар мен
мекеме, ведомстволардың сұраныстарына жауап бере ... ... ... ... ... ... Бұл әсіресе әлемдік
дәрежеде өткен Абай, Жамбыл, Мұхтар мерекелері тұсында көзге түсті.
2.2. Мұрағат ... ... ... ... пайдалануды ұйымдастыру формасының дамуын зерттеудегі
қолдануға қатысты ауытқу және ... ... С.Л. ... ... Осы ... мұрағат құжаттарын пайдалануды ... ... ... ... ... ... даму ... анықтау және бұл тенденцияларға әсер ететін
негізгі факторлерді көрсету.Адамдардың ... ... сай өтіп ... ... ... ... байланыс пен ұйым бірге осы
салада жұмыс ... ... ... ... ... ... – анықтамалық
дамуындағы болжамдарға басты назар аударылады. Бұл саланың бір бөлігі
болып, ... ... ... ... есептеледі.Мұрағат қызметінде
мұрағаттың негізгі функцияларын анықтайтын үш бағытты айтсақ болады.
Мұрағатты және мұрағат қорын ... ... ... ... ... ... ... 1918 ж.1 маусымдағы РСФР – дің мұрағат қызметін
орталықтандыру мен ... ... ... ... ... ... ... жоғалтқан жоқ.
Құжаттарды оның жариялау мақсатына байланысты мұрағат құжаттарындағы
ақпаратты пайдалануды ұйымдастыру әр ... ... ... Яғни,
саяси, басқармалық, халықшаруашылық, ғылыми, үгіт – насихат, оқу –
тәрбиелік, ...... Бұл ... кез – ... құжаттарды
пайдалануды ұйымдастыруды әр түрлі үлгіде жүргізуге ... ... ... тән ереже ретіндегі үлгісі бар. Көп жылдық жұмыс нәтижесінде
мұрағатта бұл ... ... анық және ... түсініктер қалыптасты:
1. инициатива дерегі
2. құжат түрлері
3. құжатты, құжат ... ... ... ... ... бағытталуы
5. ақпараттың адресаттылығы немесе бағыттылығы
6. оның кезеңдігі немесе ... ... ... ... ... ... ... жетілдіруде басты
рөлді көрме атқарады. Онда адамдарға ... ... ...... маңыздылығы бар құжаттардың түп нұсқасымен немесе
көшірмесімен танысуға мүмкіндік туады. ... ... ... ... ... ... ... қызығушылық танытып жүрген
мамандар арасын тығыз ... ... ... ... ... ... және
халықаралық болып бөлінеді. Мемлекет ішілік көрмелері республикалық,
өлкелік облыстық, ... ... и ... (яғни мекемелер
мен бірнеше министірлік қатысуымен құрылған көрме).
Құрылым уақытына қарай көрмелер: тұрақты түрдегі дейін экспозицияларын
ауыстырып отыратын 1жыл немесе ... ... (1 ... 10 ... дейін).
Өткізілетін орнына қарай көрмені стационарлы және жылжымалы (көшпелі)
болып бөлінеді. Стационарлы көрме – ол бір ... ... бір ... ... ... ... ... болады.
Стационарлы көрмелер уақытша және тұрақты жұмыс ... ... ... әр
түрлі орындарда өтеді. Мәдениет сарайы, фабрика, ... оқу ... ... ... және бір объектіден екіншісіне көшіріліп
отырады. Жылжымалы көрмелер уақытша және ... ... ... кезде мұрағатта тираждалған көрме кең етек алды. Яғни мұрағат
құжаттарын сурет жинақ ... ... ... басқа аймақтарға жіберуге
немесе бір уақытта әр түрлі кеңселерде көрмеде құруға болады. Бұл ... ... ... ... кезінде мұрағат мекемелерінде құжаттарды ұйымдастырумен мұрағат
көрмелерін өткізудің басқада, өзгеше түрлері ... ... ... бірнеше жылғы көшелердің көрмесі оны ... ... ... рет ... – техникалық көрме – ... ... ... ... ... Ол ... ... деген қызығушылығын арттырды. Бірақ осы жарияланып,
көрсетілетін көрме құжаттарын кім ... ... ... ... ... ... қызметшілеріне белгісіз. Яғни мұғалім мектепте қандай өлшемде
пайдаланады, жоғарғы оқу ... ... ... ... ... ... және бұл көрмелерден кейін қанша радио немесе
телебағдарлама жасалғаны белгісіз. Сол үшін ... ... ... ... ... алып ... керек деп есептеймін. Жоғарыда
айтылғандардан ... ... ... ... ... 1918 ж. 1 маусымындағы декретінің тәжірибеде жүзеге
асырылуы. ... ... ... ... халықты және
пайдаланушыларды ... ... ... танысуға мүмкіндік туғызады.
Құжаттар көрмесі ғылыми – ... ... ... ... ... ... ... көрсетіліп отырады.Кейініректе
мұрағат көрмесін ұйымдастыру нәтижесінде көптеген жетістікке жетеді. ... ... қол ... ... ... ... ... кездесу – кеші, ... ... ... оқу. ... ... ... пайдаланушылармен мұрағатшылардың
тікелей қатысуы арқылы іске ... ... ... кездесулерде
берілетін ақпаратты тез қабылдау үшін ... ... ... естіртеді, құжат көрмесін қояды.
Кездесу –кеші. Мұрағат қызметінде қоғамдық кездесудің екі түрі ... және ... ... ... – ол ... бір тақырыпқа байланысты мұрағат құжатының
қысқаша мазмұнын беру.
Ақпараттық (шолу) – мұнда ... ... ... ... ... жаңа ... Ол ... сипаттамабереді,
оның мазмұнын ашады.
Кездесу кеші лекция түрінде жүргізіледі, дөңгелек ... ... – кеші ... ... ... ... деңгейіне
байланыста және ақпаратты қабылдауына байланысты: нақты профессионалдық
қызығушылығына ... ... ... , суретшілер, өлкетану)
мұрағатшылардың кең аудиториямен кездесуі, ... ... мен ... кездесулерден жақсы нәтиже шығару үшін дайындық кезінде аудиторияның
ерекшелігін ескере отырып: әлеуметтік, профессиналдық ... ... мән беру ... Сондай – ақ кездесу – ... ... ...... ... ... және ... ерекшелгіне мән береді.
2000 жыл мұрағат өмірінде есте қаларлықтай өзгерістер алып келді.
9 ... ... ... З. ... ... ... ... 2000
жылдың 12 мамырындағы екінші шақырылған төртінші ... ... ... ... ... ... басқармасын» құру
туралы шешім қабылдады.
Басқа мекемелер сияқты мұрағат та бір жүйе ... ... ... ... ... ... ат ... Мәселен, Мұрағаттық
құжаттардың сақталуын қамтамасыз ету бөлімі істердің ... ... ... ... ... ... және құжаттарды
бақылау деп пайдалану ... ... ... ... ... айналысады. Әлемнің түкпір-түкпірінен келетін, атап
айтқанда ... ... ... ... т.б. ... ... аумағынан келетін сұраныстарды орындап, оларға мұрағат
анықтамасын жіберу де осы ... ... жылы бұл ... ... 80 жыл ... ... ... емес. Осы кезең бойы мұрағат өз ... әр ... ... ... Көптеген жетістіктерге қол жеткізді. Бұл күнде
мұрағат толықтай жаңа ... ... 2000 жылы ... облыс әкімі З.Нұрқаділовтың шешімімен ... ... ... құрылғаннан бері облыстық ... ... ... ... ... ... қалды. Мұрағат
басқармасы бүкіл аумақтағы ... ... жаңа ... ... ... ... және ... да көптеген қазіргі
замаңғы аппаратураларға ие болды. ... әр ... ... әдістемелік құралдар басып ... ... ... экскурсиялар, әр түрлі ... ... ... ... Қазір мұрағатта 1640 қор, 523553 іс ... ... 28 ... жеке қоры ... Қызметкерлердің
айналысатын бір саласы – осы. Олардың ... ... ... ... ... ... ... партия қызметкерлері,
еңбек және соғыс ардагерлері, панфиловшылар, халқына еңбек ... ... ... ... сала адамдары,
басқару ісінде елге ... ... ... ... бар. ... ... болашақ үшін қажетті, құнды ... ... ... ... ... г.Кисловтың, Г.Яковлевтің,
В.Клочковтың, Р.Қилыбаевтың, А.Хасанованың, О.Ыдырысовтың, С.Серкебаевтың,
А.Ахметжановтың, Н.Әлімқұловтың,О.Жандосовтың, І.Жансүгіровтың ... ... ісін ... жаңа принциптерін өмірге енгізу
оның территориясын контрреволюциялық топтардан азат ... ... ... елде ... мен мекемелерге революцияға дейінгі
мекемелер мен жеке ... ... ... ... ... ... ... үндеулер жарияланды. Жаңа мұрағат мекемелерін құру және
қайта қалыптастыру жүріп жатты. Құжаттарды ... ... ... ... да ... роль ойнады.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатының ең алғаш ...... ... ... Бұл бюро 1921 ж. 30 ... Түркістан
Республикасы Халық комиссарлары кеңесі қаулысының негізінде ... ... 1922 ж. 25 ... бастап Семиреченск өзінің қазақша
атына ие болып, Жетісу облыстық ... ... деп ... ... ... бірі болып отырған мұрағаттың қоғам өмірінде,
облыс өмірінде ... орны ... ... ... ... ... мұрағат еліміздің тарих және ... ... ... Шеті мен ... көз ... ... әсте бір ... жылдан-
жыл, уақыт озған сайын, тарих көші ілгерілеген ... ... ... беретін қазына. Мұрағат елімен бірге жасайды. Оның
құдіреті мен кереметі де сонда. ... ... деп ... ... ... ... ісі бірнеше мыңдаған жылдар бойы ... ... ... бір ... ... болып келеді. Мемлекет
пайда болғаннан кейін-ақ жазба құжаттарды сақтайтын ... ... ... ... емес. Мемлекеттік биліктің қызметі іс қағаздарынсыз
жүрмейтіні белгілі. ... ісі де ... ... ... элементтері
сияқты қарапайымнан күрделіге, төменнен жоғарыға қарай жүріп отырды.
Қазақстан мұрағат ісінің екі ғасырға жуық тарихы осының көрінісі ... 1994 жылы ... ... ... ... 200 жыл
толды. Бұл мұрағат қазақстанның батысында бұрыңғы ... ... еді. ... ... ... бұндай деректі
айғақтар Қазақстаннан, Ресейден, Өзбекстаннан табылады.
Қазақстан тарихына қажетті құжаттар мен ... бар жеке ... ... ... ... ... қандастарымыздың өкілдерімен
байланыс жасау онан әрі жалғастырылды.
Мәселені ғылыми кеңес алқасында шешу ... ... ... ... ... ең ... күрделі мәселесімен ... ... ... ... есеп ... мен есеп беру жане ... жан-жақты талдау қажет. Тексеру корытындысы мен ... ... ... ... мекемесіндегі жоспарлау, есеп-қисап
құжаттарын жетілдірурге нақты ұсыныстар дайындау қажет.
Қазақстан Республикасы Орталық Мемлекеттік мұрағаты халықаралық ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік мұрағат қорындағы құжаттарды мемлекеттік
есебін жүргізу, сақталуын ... ету және оған ... ... құру.
1940 жылы Қазақстан мұрағат ... ... 1076 ... ... ... ... екі жылда Кеңес үкіметінің куғын-сүргініне
ұшырағандар мен әлеуметтік ... ... ... 325 мың 860 сұранысқа
анықтама берді.
1997 жылы 9 қазанда Қазақстан ... ... ... - ... ... ... ... және этнология институты, Герман
және Шығыс-Еуропа зерттеу институты — Геттинген Зерттеу ... ... ... Республикасының немістер Кеңесі бірлесіп ... Азия ... ... атты ... ғылыми конференцияға
"Патша әкімшілігінің Қазақстаңдағы неміс халқына қолданған ... ... ... ... ... материалдары бойынша)
деген тақырып бойынша қатысты. ... ... ... ... 1997 жылы 5 ... ... ... Ғылым Министрлігі —
Ғылым Академиясының ... ... ... және этнология
институтымен бірлесіп, Алашорданың 80 жылдығына арналған "XX ... ... ... ... ... атты ... ... конференция өткізді. Онда "XX ғасырдың бас кезіндегі оппозициялық
қозғалыс ... ... ... 1998 жылы 21 ... ... ... Министрлігі — Ғылым Академиясының Тарих және этнология
институты мен Алматы қаласы әкімінің аппараты ұйымдастырған "Халық ... ... ... ... ... және ... ... жолдары" атты ғылыми-
практикалық конференцияда "Верный қалалық ... қоры — ... ... ... ... деген тақырыптарда ғылыми хабарламалар
жасады.
Қазақстан Республикасы Президентінің "1998 жыдды Халық бірлігі және
ұлттық ... жылы деп ... ... Жарлығын және осы Жарлыққа
байланысты жылды өткізу жөніндегі Қазақстан Республикасы ... ... 141869 ... қауылысын Республиканың Орталық Мемлекеттік
мұрағаты өз ... ... ... етіп ... ... жылды өткізу
жөнінде комиссия құрды. Жарлықты жүзеге асыру жөнінде нақтылы жоспар-шара
жасады. Оны жасауға елімізге ... ... мен ... ... ... ... 1998-2005 жылдар арасында жарияланатын, баспадан
шығарылатын мұрағат құжаттарының республикалық жоспары бекітілді. Жасалған
жоспар мен шара ... ... ... жіберілді.
Соның нәтижесінде еліміздің мұрағат мекемелерінің қызметтерінде Халық
бірлігі мен ... ... ... ... ... орын алды. Оған 1998 жылдың
алғашқы жарты жылдығында-ақ республикалық, облыстық, ... ... ... конференция өткізгені нақты дәлел.
Осьшардың ішінен 1998 жылы 22 ... ... ... Орталық
мемлекеттік архивінің Қазақстан Республикасы Ғылым ...... ... атындағы Тарих және этн
Алматы облыстық мемлекеттік Кинофотоқұжаттары мен дыбыс жазу мұрағаты
нитрон негізден ... (400Э ед. хр) ... ... одан ... ... ... ... өртке қауіптітілігін
(жанғышытығьн ІСХХ) ед.хр) тексеруден өткізген.
Барлық мұрағат мекемелері санэпидстанция мен ... ... ... ... ... ... және ... өткізуді
жоспарлар, қоймалардың температурасын (ылғал, жылу, жарық) нормаларының
сақталуын қатаң бақылады.
Текстері өшуте айналған 3865 ... ... ... 174493 ... 85570 істі ... 263247 ... ... қайта қалпына келтіру іске
асты.
1млн. 155 мың 596 жоспарлы ... ... ... ... және
документтердің орнын ауыстыруға байланысты бар жоғы ... ... 2629 іс, ... 29347 іс ... жазу ... 966 ... ... 1987-1997 жылдар арасындағы құжаттардың ... ... бар жоғы ... ... бойынша жиінақталъш шъгғарылды.
Айрықша құнды құжаттар, әсіресе партиялық аныктау жүргізілд. 43748 іс қағаз
негізінде, 2510 ... ... ... ... ... ... ... мекемелері 1998 жылы ғылыми-техникалық аппараттарын
1998 -2000 жылға ... ... ... дамыту, жетілдіру
шарасы қолға алынды. Өз ... ... ... ... мен ... ... Ұлы Отан соғысына қатысупылардың, өлкетанушылармен,
жазушылардың тағы басқа жеке азаматтардың 3772 ісін ... ... одан ... кинодан 111 іс, фотадан 2736 іс, 232 дыбыс жазылған
документ, дыбыс жазылған бейнелердің ісін жазу қолға алынады.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... түскен Қазақстаннан әскерге алынған жауынгерлер мен
майданда қайтыс болған, хабарсыз кеткен, Ұлы Отан ... ... ... майдангерлер жөнінде документгерді ғылымн ... ... ... ... ... ... алғы ... титулді парақ, тізімдеме, көрсеткіш жазу ісін жетілдіруге
барынша назар аударылды.
Қағаз ... ... 77962 ... 50 000 фото документ істің
-тізімдемесін" жөндеп жетілдіру жоспарланды.
Құжаттардың барлық түрін ... ... ... ... ... ... талдап, айыруға байланысты мұрағат құжаттарын пайдалану
тиімділігін ... ... ... ... ... ... қатысты документтерді каталогқа енгізуте ерекше кеңіл бөлінді.
Бірсыпыра ... ... ... ... жетілдіруге және
оның мемлекеттік архивтердің катологтар жүйесіне интеграциялауға бөлінді.
Қазақтан Республикасының кинофото документтері мен дыбыс жазу ... ... ... ... ... ... архиві, Шығыс
Қазақстан және ... ... ... ... ЭВМ ... каталог жасауды одан әрі жалғастырды.
Қазақстая Республикасы Орталық Мемлекеттік архив жеке азаматтар қорында
сақталған кинофото дыбыс жазу ... ... ... ... Республикасы Орталық Мемлекеттік архив және баска да ... жылы ... ... ... ... ... анықтап табу жұмысын
бастайды.
Архив мекемелері обылыстардын әкімшілік аймақтық бөліну ... мен ... ... ... ... құрамына,
мазмұнына қарай анықтамалар дайындады.
Қазақстан Республикасы Орталық Мемлекеттік архив ... ... ... бойынша жол көрсеткіш, Казақстан Ресбуликасының ... ... ... Мемлекеттік архиві Қазақстан Республикасы
Денсаулық сақтау ... ... ... ... ... жинақты жалғастырды, Қазақстан Респбликасы кинофото документтері мен
дыбыс жазу Орталық Мемлекетік ... ... ... ... ... ... жылдардағы «Қазақфильм» студиясының
документті фильмдерін мазмұндау каталогы деген ... ... ... ... ... ... мен ... Қазақстан облысының
Мемлекеттік архиві өздеріндегі қорлар бойынша жол ... ... ... ... ... ... ... тарихы
бойышпа анықтама, бұрнғы "Жезқаған облысының Мемлекеттік архив қоры бойынша
жол көрсеткіш, Маңғыстау облысы партия қоры ... және ... ... ... ... ... анықтама, Солтүстік Қазақстан облыстық
Мемлекеттік архиві ... қоры ... ... ... ... ... ... сараптау, ведомстволық документтерді сақтауды
ұйымдіастыру, басқару саларалық документтеуге басшылық жасау.
Бұл бағытта республика ... ... ... ... ... көлемін анықтауға және оны сапалы жүргізуге басты назар
аударған. ... ... ғана ... ... ... ... ... жағдайы анықтальш, мемлекеттік архивке қажетті материалды
іріктеп жинақтаудың стратегиясын жасау мүмкін болда.
Жыл ішінде Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... тізімі анықталып шешілуге тиісті.
Ведомстволық документтердің сақталуына және оны ... ... ... мен ... мекемелермен ұйымдарға методикалық және практикалық
көмек бере отырьш, республикалық мұрағат қорына алынатын документтердің
сақталуына баса назар аударылды.
Архив ... және ... ... ... және ... ... мен ең ... қайта құрылған жекешелендірілген мекемелердегі документтерді
дұрыс сақтауына бақылауды күшейту ... ... ... ... және оиың ... ... Бұл шараны ұйымдастыруда нақты жұмыс
көлеміне сәйкес документтерді ... ... ... ... және оны ... ... ... тізімін, сақтау
мерзімін көрсету, документтеу жөніндегі нұсқау мен (оның ... ... ... ... негізгі ережесін пайдалана отырыш, байқап, буып-түю
шаралары жүзеге асты.
480 ... істі ... және оны ... документтеуді
басқару және документтеу бойынша 16 нұсқаулық көмек керсету, 2436 мекемені
(оның ішінде республикалық ... АО ... ... пайдалану жөне оны жариялау саласында ... ... 1997 ... 10-шы желтоқсанда жарияланған "1993
жылды Халық бірлігі мен ұлттық тарих жылы" деген N 3790 ... ... ... ... ... ... ... жұмыс жоспарында
респубиканы мекендеген бар халықтың әлеуметтік-экономикалық мәдени-тұрмысы
саласында ... ... шолу ... ... ... ... ... жа.н-жақты пайдалануға көп көңіл бөлінеді. ... ... ... ... мен ... және бақа
да ақпарат құралдарын кеңінен пайдалану кезделуде. Анықталған документтер
бойыннша 419 мақала және іріктеп алынған құжаттар, 222 ... жылы ... ... мен ... 77 ... ... ... кездесулер, ғылыми-практикалық конферещиялар өткізу
жоспарланды.
Жасөспірімдердің санасын қалыптастыру ... 160 ... 92 ... 119
экскурсия ұйымдастырылды.
Министрліктер мен Ғылым Академиясы, ақпарат жане қоғамдық ... ... ... ... жаңа ... ... қатысты.
1999 - 2005 жылдарға архив материалдарын жариялау жөнінде ... ... ... ... архивтері ... ... ... ... документтерді
анықтау және олардан көшірме алу жайында ұзақ ... ... ... ... ... тарихи атаулы күндер ... мен ... ... ... ... іріктеу,
очерктер әзірлеу, шағын материалдарды жариялау мен тақырып тізбелерінен
аймақтық документ жариялап шығару жоспарланды. Атап ... ... ... ... ... және ... қоныс аударушылар» документтер
жинағын, Шығыс Қазақстан облысы "1920-1939 жылдардагы ... ... ... ... ... деген документтер жинағын, «1920-1939
жылдардағы Семейдің Ертіс ... ... ... жерге
орналасу проблемасы» деген тақырыптық документтер тізбесі, "192О ... ... ... ... әкімшілік аймақгық құрылымы" 19І2 жылы
Семей обылысындағы жер аударылған ... ... ... ... "1777-1914 жылдардағы тіркеу тарихы", Батыс Қазақстан ... ... ... ... ... ... жиынтығы, Қазақстан
Республикалық ғылыми-техникалық ... ... ... ... ... ... ... министрлігінің Ғылыми зерттеу
институтының тарихының очерктер жинағы, Қазақстан ... ... мен ... жазу ... ... ... Түрік баспасымен
бірігіп Қазақстан мен Орта Азия тарихынан фотоальбом. Маңғыстау архиві
"Маңғыстаудағы ... ... ... ... ... 23 жыл»
проспектісін, нАқ-маржан қала" кітабын, "Коллективтендіру, ... ... ... ... ... ... шолу, Павлодар
облысы "Азалық кітап" және «Павлодар облысының өткені ... ... ... Қазақстан облысы "Шындықтың салтанат құруы» деген
документтер жинағы. Петропавл "Петропавловскінің құрметті азаматтары» деген
кітапша, "Солтүстік Қазақстан обылысы" энциклопедиясын ... Ал ... мен ... жазу ... ... ... ... ғылым қайраткерлері" деген анықтаманы шығарды.
Архив қызметкерлері халықтың әлеуметтік құқық және басқа сұрауларна жауап
беруіне үлкен көңіл ... ... ... ... жүйелеп,
компьютерге енгізу де архив жоспарына ... ... «қор ... ... ... бойынша
репрессияға ұшырағандарды, Алматы қаласы Орталық Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... іске ... Шығыс Қазақстан облысы халықатарының
әлеуметтік-құқықтық, саладағы ұсыныстарын орындауға компьютерлік техниканы
пайдаланудың нұсқауын әзірледі.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... бейнелейтін
документтердің хабарын оқу залы ... ... ... ... Қазақстан Республикасы кинофото документтері және дыбыс жазу
Орталық ... ... ... ... ... ... архив хабарларын пайдаланудың жаңа түрлері мен әдістерін
енгізді.
Отанымыздың архнв мекемелері әдістемелік және ғылыми ... ... ... ... ... ... орындауға бағыттап
жүргізіп келеді.
Архив мекемелерінде нормативтік және ғылыми методикалық құралдар ... іске ... ... ... оның ... ... мүмкіндігін ашып қарады.
Жинақтардың негізгі көздерін жасау жөніндегі методикалық нұсқауларды
дайындауды аяқтады. ... мен ... және ... ... түрлердегі меншіктерді сақтау мерзімі көрсетілген
документтердің типтік тізімі" деген тақырыпта ғылыми зерттеу ... ... ... пен ... ... ... "Халық бірлігі мен Ұлттық тарих жылын" өткізу жөніндегі
құрылған комиссияның ... ... ... және ... ... ... ... мекемелерімен тығыз байланыс жасау,бірсыпыра ғылыми
зерттеу жұмыстарын бірлесіп жүргізу мүмкіндігі қарастырылып, ол жұмысқа
қаржы бөлу мәселесі іздестірілуде.
1998 жылы мұрағат ... ... озат ... ... ... ... өткізлді. Архив саласындағы
Отандық және шетелдік қазіргі озат тәжірибелерге талдау, шолу ... ... ... информациялық жинақтар мен аннотациланған ... ... ... ... мен ... ... ... дайындалды.
Архив мекемелеріндегі кадрлардың сапалық құрамын жақсарту онан ... ... ... ... орта орындары мен "мұрағаттану"
және "іс-жүргізу" мамандықгары бойынша кадр ... ... ... ... Оқу ... ... ... өндірістік практикадан
өткізуге көмек көрсетілді. Кадрлардың дегейін арттыруға көңіл бөлінді, ең
алдымен ... ... ... ... ... ... және ... озат тәжірибелерді меңгеруге баса назар ... ... ... сол кезеңде аса өзекті мәселелерді қамтыған
Бағдарлама еді. Сондықтан да оның ... мен ... ... ... ... Дегенмен оған қарамастан, ол сол сәтте өзін-өзі ақтаған
Бағдарлама бола алды.
2004 жылдың маусым және қыркүйек айларында Қазақстан ... ... мен ... ... ... ... ... көне
актілер мұрағатында, Ресей мемлекеттік ... ... ... әскери мұрағатында, ... ... ... ... мелекеттік әдебиет және өнер ... ... ... ... ... Башқұрт Республикасының Мемлекеттік
тарихи мұрағатында, ... ... ... ... орталық
кітапханада Қазақстан мұрағатшылары іс-сапарда болып қайтты.
Алматы қаласында 2003-2004 жылдары Ресей Федералдық мұрағатынан 105 ... ... 15 мың ... ... 1819 ... 109 түрлі-түсті
слайдтар және 59 кино құжаттар ... ... Ал ... ... ... және бейбітшілік мұрағатынан құжаттардың 112 ... ... ... Республикасынан Стамбул қаласында, Анкара
қаласында өтті.
Мұрағат және ... ... ... сол ... ... ... ... «Қазақстан мұрағаттары» журналындағы мақаласында
Қазақстан Респуликасында 2001-2005 жылдарға арналған мұрағат ісін дамыту
Бағдарламасының жүзеге ... ... ... [11]. ... өз
мақаласында аталмыш бағдарламаны орындау барысында мұрағат ісіне ... ... ... ... және қабылдануына баса назар
аударған. Отанымыздың тарихына қатысты АҚШ, Түркия, ... ... ... ... ... ... ... алынған құжаттардың
маңызы мақалада баса көрсетілген. Автор алға қойған міндеттерді ... ... ісі ... ... ... ... жылдарда іске асқан мұрағат ісінің сан түрлі игі іс ... бере ... біз бұл ... «ҚР мұрағат ісінің алтын кезеңі» деп
атағымыз келеді. Аталған сыныптау реті «Ұлттық ... қоры және ... ... ... Ұлттық мұрағатпен қатар мемлекеттік мұрағаттарда
да құжаттарды қабылдау және жинақтау мәселесі қарастырылады.
Егемендігіміздің шынайы көрінісі ретінде қоғамның өз ... ... мен ... ... кездері арта түсуде. Бұған ... ... ... ... қорларындағы құжаттардың
құндылығы ғана емес, сол сияқты бүгінгі қоғамның ақпараттанған жүйесінің де
әсері мол. ... ... ... ... ... ... ... және оны пайдалану мүмкіндіктерін кеңейту мұрағаттың ... ... ... Оған қол ... ең ... және ыңғайлы түрі мұрағат
ісін ақпараттандыру болмақ. Қазіргі кезде мұрағат ісін ... ... ... ... ... ... қатар,
ҚРОМ мұрағатының “2001-2005 жылдар ... ... ісін ... да ... орын ... ... мәселесін мәдени мұрамен ... бір ... ... ... мүшесін ақпараттық жүйеде
ретроспективті құжаттармен қамтамасыз етудің маңыздылығына байланысты болып
отыр. ... ... ... ... ... айналған рухани
байлықтарымыздың көзі ... ... ... ... ... беру ... үшінде бүгінге дейінгі көтеріліп келген және болашақта да ... ... ... ... ... баға ... ... және оның
“Мәдени мұра” бағдарламасымен байланысын, электронды құжаттардың қоғамды
ақпараттандырудағы рөлі, сонымен қатар мұрағат ісі мен ... ... ... ... ... Қазақстандағы бүгінгі
күнгі жаңдайы, электронды құжаттардың ... ... ... ... ... мұрағат құжаттарын пайдаланудың
мүмкіндіктерін пайымдау арқылы ... ... ... интернеттегі
сайтының қызметіне әлемдегі өзге де мұрағат сайттарымен ... баға ... ... ... 28- ... ... Ұлттық Кеңестің үшінші отырысында
қарастырылған мәдени мұраны жаңғырту ісі жоғарыда қозғаған ... ... ... ... ... ... ... - халқымыздың асыл мұраларын
жаңғырту, өлгенімізді тірілтіп, өшкенімізді жандыру және мүмкіндігінше
мәдени ... ... ... ... ... ... ... бағдарламада шын мәніндегі қазіргі таңдағы ... ... ... ... ... ... ... ерекше мән
берілген.
2004-2006 жылдар аралығында атқарылуы тиіс ... ... ... ... жинағын шығару ісін жеделдету,
Қазақ мемлекеттік кинофото құжаттар мен дыбыс жазу (ҚМ ... ... ... мен ... ... ... әйгілі әншілеріміз бен
белгілі ғылым және мәдениет қайраткерлерінің дауысын осы ... ... мен ... ... ... ... ... тағы бір
айрықша тұсы-“ТМД елдері мен шет ... ... ... тарихына
қатысты құжаттарды, сирек кездесетін кітаптарды алдыру, ... ... ... ... аударылғандығын айтуға болады. “Мәдени
мұра” орта мерзімдік ... ... екі ... ... Бұл
біріншіден; жинау, сақтау, жүйелеу, сипаттау, тарату және т.б. Екіншіден;
тарихи мұраны мәдени өмірімізге қайта әкелу, әлеуметтік, ... ... ... жаңғырту. "Бұл мәдени игіліктердің жаңаша түрленіп, түлеуіне
де оң ықпал етпек".
Бағдарламаның мақсаты- қолда бар мәдени мұра мен ... ... ... ... ... байланысты жоспарлы іс-шаралар жасау. Сондай-
ақ, ұлттың ағартушылық және интеллектуальдық деңгейін көтеруге, ... ... ... ... мен ... құндылықтар, идеалдар
рухында тәрбиелеуге бағытталған.
Бағдарламаның көтерген міндеттерін іске ... ... ... жетістіктерді пайдаланудың маңызы зор. Бұл ... ... ... ... ішінде мұрағат ісіне қатысты. ... ... мен ... жазу ... ... дискіге көшіру тікелей бүгінгі ... іске ... Және ... алынатын көне тарихымызға қатысты
құжаттар, ... мен ... ... ... ... ... сақталған күйінде жеткізілсе, оларды
қазіргі таңдағы Қазақстан мұрағаттарында сақтау аса ... іс ... ... да көтеріліп отырған проблеманың алдын алу үшін ... ... ... таңдағы техникамен жабдықталуы,
ақпараттандыру саласын ... ... сөз ... ... ... ... ... ақпарат таратудың негізгі және өзгеше
түріне ... ... ... ... ... ... және ... қатар
жүріп отыруы көпшіліктің санасына тез әрі тиімді әсер етеді. Аудиовизуалды
құжаттардың дәстүрлі ... ... әсер ... ... ... ... ... Осыған қарап, жаһандану ... ... ... ... болып, үлкен дау удырарлық
мәселег айналуы шарт еді. Дегенмен мәдени ... ... ... мен ... беру ... ... тек бүгіндері ғана аудиовизуалды құжат қоғамдық және мемлекеттік
сұранысқа ие болып отыр.
Оның бірден бір ... ең ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған «Мәдени мұра» бағдарламасы. ... ... ... алынып, КФДЗдағы фоно құжаттарды сақтауға
мүкіндік алды. Қазақ радиосымен бірлесе отырып, ... ... ... ... ... ... ... аясында Дина Нұрпейісова, Әміре
Қашаубаев, Манарбек ... ... ... ... ... ... Жамал Омарова, Қали Жантілеуов «Опера ... ... ... ... Мықтыбаевтардың әндерін ДАТ-кассеталар
мен СД дискілерге көшірді.
«Кино» бағдарламасы бойынша 1946-1952 жылдардағы ... ... атты ... ... ... ... ДВД
форматқа көшірді.
«Фото», «Фоно», «Кино» бағдарламалары мәліметтер базасында тіркеу үшін
жасалған бағдрламалар. ФОНО ... 1231 ... ... ... және ФОно ... бағдарламалары бойынша МАЙкрсофт серверіне
енгізілді. МҰрағаттың локалдік желісін тиімді пайдалану үшін ... ... ... ... тіркеледі.
Тарих ғылымының өзекті саласына–Деректану ғылымының обьектісі заттай және
жазбаша ... Олар ... ... ... ... қалмай, тарих
ғылымының дамуында ... ... ие. ... ... келе ... жазба
деректері папирустардан басталса, заттай деректер балбал тастардан,
археологиялық ескерткіштерен көрініс ... ... ... жаһандану түсында ақпарат берудің сан-қилы
тәсілдері мен.
Аудиовизуалды құжаттардың дәстүрлі құжаттардан басты айырмашылығы–оның
адамның сана-сезіміне тікелей әсер ... Адам ... ... билеп
алатын аудиовизуалды құжаттар өз кезегінде шынайы ақпарат берумен қатар,
сақталуы жағынан тиімділігімен де ерекшеленеді. ... ... ... ... ... ... ... кешенінде көрініс береді
[17].
Мәтіндік құжаттарға қарағанда ... ... ... дамып,
жетіліп отыруы оны жан-жақты зерттеуді міндеттейді.
Визуалды құжаттарға: диафильмдер, диапозитивтер, ... ... ... ... ... ... грампластинка,
магниттік фонограммалар мен компакт дискілер кіреді. Ал екеуінің ... ... ... ... ... ... ... ғылымға 1980 жылдары енгізілді. Жалпы
бүгінге дейін кинофотофоноқұжаттар туралы арнайы жалпыға ... ... ... ... аудиовизуалды құжаттарға келесідегідей
анықтама ... ... ... бір техникалық жабдықтардың көмегімен
бейнелі дыбысты ақпарат беретін құжат түрін ... ... ... деп атайды.
Кинофотофоноқұжаттарға жекелеп тоқталсақ, киноқұжаттар- киномотографиялық
жолмен жасалатын ... ... ... ... ... ... пленкалық жүйедегі кинопленка құрайды. ... ... және де ... тұрады.
Диафильмдер арнайы тақырып бойынша рет-ретімен жинақталған ... ... кино және ... жинағы. Диафильмдерді
мұрағаттарда пайдалану мақсатында жиі қолданыста болмаса да, ... ... ... жиі ... ... ... мақсатта қолданады. Ғылыми-көпшілік, оқу
процесінде, құжаттық, мультипликациялық ... ... ... оқу ... ... 8 (16 мм ... ... құжаттарды арнайы дайындықсыз сәттерде де көруге мүмкіндік бар.
Киноқұжаттардың соңғы тасымалдаушы құралы CD және DVD ... ... және ... ... ... орны ерекше.
Диафильмдер мен кинофильмдерден видеофильмнің ерекшелігі оның магниттік
ленталарда ... мен ... ... ... сақталуы және
видеофильмдерді тұрмыстық жағдайда пайдалану ... ... ҒАА құру ... ... ... ... деп каталогқа
енгізеді.
Қазақстан республикасының Орталық мемлекеттік Кинофото және дыбыс
жазбалары ... өте көп (87) [19], ... ... ... жолмен алынған бір немесе бірнеше
бейнелі құжаттар ... ... ... ... ... ... екіге бөлінеді. Негативті фотолар-пленкада бейнеленеді, ал
позитивті фотолар-қағазда немесе шыныда.
Мұрағат қызметкерлерінің айтуына ... ... ... мың ... ... сақталады. Ақ-қара түсті фотопленкалар мен суреттер
10 жылдан 140 ... ... ал ... ... 5 жылдан 30 жылға
дейінгі аралықта сақталу мүмкіндігіне ие.
Түпнұсқалылығы дау тудырмайтын аудиалды мұрағат құжаттары– ... ... және ... ... сақталынатын
фоноқұжаттар әрқашан мұрағаттың көз алдында [6.Б.4-11].
Грампластинкалар–ескі және барынша көп тараған фоноқұжат түрі. ... ... және ... барысында жиі қолданған.
Грампластинкалардың орнын келе-келе магниттік ленталар ... ал ... ... ... ... ... атқарады. Фоноқұжаттардың бүлінбей
сақталуы сақтауды дұрыс ұйымдастыруға ғана байланысты емес, сол ... ... ... байланысты [2.Б.3-12].
Аудиовизуалды құжаттарды пайдаланудың мақсаттары ... ... ... сұраныс көбіне радио және телевизия, киностудия, мерзімді
басылым тарапынан түседі [2.Б.3.13].
Бұл ... ... ... ... ... ... мақсаттарында пайдаланылады.
Аудиовизуальды құжаттардың үнемі дамып отыруы оларды пайдаланудың жаңа
әдіс-тәсілдерін енгізуді қажет ... ... ... ... ... осы ... ... компакт
дискілер мен кассеталарға жазылады. Сол сияқты киноқұжаттар диафильмдерден
көрініс тапқан оқиғаларын, бұл ... ... да ... ... алады.
Осылай қоғамның алма-кезек дамуы жыл сайын жаңа әдіс-тәсілдері мен жаңаша
ойлау жүйелерін қажет етіп ... Он- он бес ... ... ... жұмыс істеу жүйесі басқаша ұйымдастырылатын.
Ескі аппаратулармен жадықталған аудиовизуальды материалдармен уақыт ... ... ... ... ... ... бастаған еді. Бұл әрине
мұрағат имиджіне ғана ... ... қана ... ... ... ... ... да әлсірей бастайды.
Ғылыми-техникалық революцияның арқасында және де техникалық ғылымның
қарқынды дамуы нәтижесінде ... ... де ... мен ... қол ... ... ... жаңа түрін енгізу отандық тарихқа деген
қызығушылықты оятып, сұранысқа ие болып отыр [4.б.21.].
Аудиовизуалды ... ... ... ... даму үрдісі
қалыптасты. Көптеген ескі ақпарат тасушы құралдар жаңа технологиялармен
алмастырылды. ... ... ... аппараттар, цифрлық
видеокамералар, ал оларды сақтауда қамтылды.
Аталған технологиялармен ҚР ОМ КФДЖ мұрағаты да жабдықталған. Мұрағаттың
2001-2005 ... ... ісін ... ... дәстүрлі
аудиовизуальды құжаттарды (пленкалық) қазіргі заманғы ақпарат тасушыларға
(цифрлық) ауыстыру іске асырылды [13.б.4].
Осыған ... ... ... ... ... ... ... зерттеуден ғана емес, сонымен қатар ... ... ... ... даму үрдісінен де
көруге болады..
2004-2006 ... ... ... тиіс істердің ... ... ... ... шығару ісін жеделдету,
Қазақ мемлекеттік кинофото ... мен ... жазу (ҚР ... ... ... радиосы мен телевизиясы қорында сақталған әйгілі
әншілеріміз бен белгілі ғылым және ... ... ... ... ... ... мен дискілерге жазып қалдыру ескерілген.
Бағдарламаның тағы бір айрықша ... ... мен шет ... ... тарихына қатысты құжаттарды, сирек кездесетін
кітаптарды алдыру, ... ... ... ... ... ... болады. “Мәдени мұра” орта мерзімдік бағдарламасы
қанаттас екі процесстен тұрады. Бұл біріншіден; ... ... ... ... және ... ... мұраны мәдени өмірімізге қайта әкелу, ... ... ... ... ... "Бұл ... игіліктердің жаңаша
түрленіп, түлеуіне де оң ықпал етпек".
Бағдарламаның мақсаты-қолда бар мәдени мұра мен рухани ... ... ... ... ... ... іс-шаралар жасау. Сондай-
ақ, ұлттың ағартушылық және интеллектуальдық деңгейін көтеруге, өскелең
ұрпақты ... ... ... мен ... ... ... тәрбиелеуге бағытталған.
Бағдарламаның көтерген міндеттерін іске асыруда ... ... ... пайдаланудың маңызы зор. Бұл әсіресе
бағдаралманың тарих ... ... ... мұрағат ісіне қатысты.
Ақпараттандыру мәселесі күні кеше ғана туындаған проблема ... ... ... тұрған шағында да бұл мәселе мұрағатшылармен бірге
билік басындағы ... де ... тыс ... Ол кезде
ақпараттандыру автоматтандыру, ... ... ... ... ... ... ... әдебиеттерде ақпараттандыру ұғымы кең және тар ... Ол кең ... ... ... пайдалану және
қалыптастыру негізінде азаматтық, мемлекеттік ... ... ... басқару ұйымдарының қоғамдық бірлестіктердің
ақпараттандыру мұқтаждықтарын ... үшін ... ... ... және ... ... ... ретінде
көрсетіледі. Барынша тар мағынада ақпараттандыру-адамзат ... ... ... ... ... сенімді, терең және дер ... ... ... ... ... ... ... 70-жылдарында ақпарат ұғымы қандай да бір мағлұматтың,
білімнің ... ... ... ... информатика және
әлеуметтік ақпарат теориясы тұрғысында мағына ... ... ... ХХІ ... ... сәйкес мазмұны да өзгерді. Ендігі жерде
ақпарат ... ... ... ... мен ... мәліметтердің
ғана жиынтығы емес. “Ақпарат-бұл ... ... мен ... даму ... ... ... өнімі.” [23]. Осы мағынадағы
ақпараттандырудың қазіргі жағдайы кез-келген өндірістік, экономикалық және
әлеуметтік жүйенің ... ... ... ... көлемдегі ақпаратты өңдеу
қажеттілігімен байланысты берік ақпараттық қызмет көрсетуді құрайды.
Өкінішке орай қазіргі кезде ... ... және ... ... ... және ... технологиялар мүмкіндігі ... ... ... ... ... күні ... жуық адам ... Ақпараттық Көрме Орталығы компьютерлік технологияны шағын
бизнес субьектілерінің пайдаланылуына әлеуметтік зерттеу жүргізеді. “Олар
өз белсенділігінде компьютерді ... ... 44,3%, ... 28,3%, ... ... 27,4% ... ... техникасы бар фирмалардың меншікті ... ... 64,4 %, ... ету ... 57,7%, саудада 36%, ауыл
шарушылығында 15,8% құрайды." [23. б.151].
Қазір электрондық технология, электрондық құжат, электронды іс-жүргізу,
Интернет ... ... ... ғана ... ... ... дүние
жүзі өздерінің тұрмыстық қажеттіліктерінен бастап күрделі мәселелерді де
шеше алатындай мүмкіндікке ие болды. ... ... ... ... күрделі жұмыстар ендігі жерде ... ... ... шешуін табады. Қоғам бүгінгі таңда компьютерсіз еш ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етілуі
мен ақпараттандырудың жаңа жүйесі қалыптасты.
Десе де осындай мүмкіндігі мол ... ... ... ... ... ... зерттеуде атам заманғы технологиялық жабдықтармен жұмыс жасауына
тура ... ... ... қоғамның мүшесі
ақпараттандырылмаған ... ... ... жасап, одан бір нәтиже
шығармақ?
Міне, проблема осы ... ... ... ... ... жабдықтары
кедей мұрағат қанша жерден құнды құжаттарға бай ... да ... ... ... ... жауап бере алмайды. ... ... ... мұрағаттарды компьютерлік технологиялармен
жабдықтау, ондағы дәстүрлі құжаттық айналымды әлектрондық айналымға түсіру,
мұрағаттық ... ... ... ... ... ... ... арқылы оқырмандардың, зерттеушілердің сұраныстарын аз уақыттың
ішінде және ыңғайлы түрде ... ... ... Ал бұл ... ... үшін ... ... Аппараты, мұрағаттардағы іс-
жүргізу саласын, дәстүрлі құжаттық ... ... ... ... т.т. ... ... жүйелі түрде шешу ісі жатыр.
Мұрағат ісін ақпараттандыру ... ... ... ... ... ... сақтауға келіп түскен құжаттарды қаз-қалпында
сақтау, оны зерттеушілер мен жалпы ... ... ... әрі ... ұсыну, интернет сайттары арқылы ақпараттарды кең тарату,
мұрағаттарға ... ... мен ... ... ... және ең бастысы мұрағат ісін жеңілдету.
Ақпараттандыру мәселесі күні кеше ғана туындаған проблема ... ... ... тұрған шағында да бұл мәселе мұрағатшылармен бірге
билік ... ... де ... тыс қалмаған. Ол кезде
ақпараттандыру ... ... ... ғылыми
техникалық революцияның жетістіктері ретінде қолданылды.
Ғылыми ... ... ... кең және тар ... Ол кең ... ... ... пайдалану және
қалыптастыру негізінде азаматтық, ... ... ... өзін-өзі басқару ұйымдарының қоғамдық ... ... ... үшін ... ... ... экономикалық және ғылыми техникалық процесі ретінде
көрсетіледі. Барынша тар мағынада ақпараттандыру- адамзат ... ... ... ... ... сенімді, терең және дер кезіндегі
біліммен қамтамасыз етуге бағытталған шаралар жиынтығы.
Өткен ғасырдың 70-жылдарында ақпарат ұғымы ... да бір ... ... кейбір мәліметтерді білдіретін ... ... ... ... ... ... ... байқауға болады.
Ақпараттың ХХІ ғасырдың рухына сәйкес мазмұны да ... ... ... ... айтылып келгендей фактілер мен мағлұматтардың, мәліметтердің
ғана жиынтығы емес.
“Ақпарат- бұл ... ... мен ... ... даму
үстіндегі өзара әрекетінің өнімі.” Осы мағынадағы ақпараттандырудың қазіргі
жағдайы кез-келген өндірістік, экономикалық және әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... қажеттілігімен байланысты
берік ақпараттық қызмет көрсетуді құрайды.
Өкінішке орай қазіргі кезде мұрағаттар жүйесінде және ... ... ... және ... технологиялар мүмкіндігі жеткіліксіз
пайдалануда. Республикада кәсіпкерлік саласында бүгінгі күні ... жуық адам ... ... ... ... ... технологияны шағын бизнес субьектілерінің ... ... ... ... ... ... құжат, электронды іс-жүргізу,
Интернет жүйесі арқылы қарапайым ғана компьютерлердің көмегімен бүкіл дүние
жүзі өздерінің тұрмыстық қажеттіліктерінен бастап ... ... ... ... ... ие ... орындалуы бірнеше сағаттарды алатын күрделі жұмыстар ендігі
жерде санаулы минуттардың, секундтардың ішінде шешуін табады. Қоғам ... ... еш ... ... алмайтындай дәрежеге жетті. Қоғамның
электрондық жүйемен ... ... мен ... жаңа ... осы ... ... отыр. Технологиясы көне, жабдықтары кедей
мұрағат қанша жерден құнды құжаттарға бай ... да ... ... ... ... ... бере ... Мұрағат ісін
ақпараттандыру кезек күттірмейтін, ... ... ... ... ... ісін ... ... мұрағаттарды компьютерлік
технологиялармен жабдықтау, ондағы дәстүрлі құжаттық айналымды әлектрондық
айналымға түсіру, ... ... ... ... ... құру және ... арқылы оқырмандардың, зерттеушілердің
сұраныстарын аз уақыттың ішінде және ыңғайлы түрде орындау болып табылмақ.
Ал бұл көрсетілген мәселені орындау үшін ... ... ... ... ... ... ... құжаттық айналымды
электронды құжатпен алмастыру және т.т. көптеген мәселелерді жүйелі ... ісі ... ісін ... ... ... ... ... мақсаты-
мемлекеттік мұрағаттарға сақтауға келіп түскен құжаттарды қаз-қалпында
сақтау, оны ... мен ... ... ... ... әрі ... ұсыну, интернет сайттары арқылы ... кең ... ... ... мен ... қауымның назарын
аударту және ең бастысы мұрағат ісін жеңілдету, шығынды аз жұмсау ... ... ... ... бар ... ... қамтамасыз ету
шараларын іске асырлуы тиіс.
Дүниежүзілік ақпараттандыру кеңістігінде жаһанданған ... ... ... айналған интернет жүйесі бүгіндері тек
техникалық, өндірістік салаларда ғана ... ... мен ... ... да ... кетті. Бұл тұрғыдан қарағанда, интернет жүйесінің
мұрағат ісінің дамуына жасайтын ықпалы ерекше.
Олардың ... ... ... ... ... ... ақпараттарын (мекен-жай, телефон жұмыс уақыты) таратады. Тек екі
сайтта ғана зерттеушілердің мұрағат қызметіне және ... ... ... ... ... ... қарастырылған. Олар: Новосібір
облысының мемлекеттік мұрағат қызметінің ... және ... ... ... ... ... аламыз.
Бұл іс “2001-2005 жылдар аралығында мұрағат ісін ... ... ... ... ... дамыту” бағдарламаларының аясында
шешімін табуы тиіс. Сонда ғана еліміздің тарихында мәдени мұраны ... ... ісі мен ... ... ... ... маңызды қызмет атқаратын болады.
Кез-келген саланың дамуы бірінші кезекте оның заңдық негізіне байланысты
екені белгілі. ... заң ... ... ... ... ... ... жету мүмкін емес. Сондықтан да оның нормативтік
құқықтық базасы бір ізге ... ... ... ... ... ... мұрағат ісінде де заңдық
жүйені қалыпқа келтірмей,жақсы нәтижеге жеттік дей қою қиын. Бұл ... ... ... ... ... ... көлемінде
біршама жақсы нәтижелер бар деп ... ... Яғни ... ата заңы болып табылатын Конституция негізінде Қазақстан
Республикасының «Ұлттық мұрағат қоры және ... ... ... жылы 29 ... ... 258 ... аталмыш Заңды мұрағат
ісінің «Ата заңы» деп атауға тұрарлық. Олай ... бұл ... ... ... қатысты барлық нормативтік заң ... ... ... ... ... ... ... түсінік берер болсақ, заңда белгіленген
тәртіппен Ұлттық құндылық деп танылған ... ... ... ... ... ... тарихи-әлеуметтік, саяси немесе
мәдени айрықша маңызы бар құжаттардың жиынтығы – Ұлттық мұрағат қоры деп
аталады.
Алматы ... ... ... ... құжаттар,
2. Ресми құжаттар (өкімдер, бұйрықтар),
3. Машинамен оқуға ыңғайлы құжаттар,
4. Тарих пен ... ... ... Жеке адам ... ... ... Республикасының меншігіне түскен өзге де құжаттар,
7. Құжаттардың сақтық көшірмелері.
Құжаттарды жіктеу- облыстық мұрағат қоры құжаттарды ... ... ... ... ... аса ... белгілері бойынша ғылыми
топтастыру.
Жіктеу белгілері:
• Құжатардың белгілі тарихи дәуірге ... ... ... және ... ... бар меншікке
жататындығы,
• Құжатардың әкімшілік аумақтық бірлікке жататныдығы,
• Құжаттардың мемлекеттік және қоғамдық қызметінің белгілі салаларына
жататындығы,
... ... ... құжатты жасаудың әдісі мен техникасы
Құжаттарды жіктеу деңгейіне байланысты үш кезеңді қамтиды:
1. Ұлттық мұрағат құжатарын тұтастай жіктеу,
2. Құжаттарды нақты мұрағат ... ... ... әр ... ... ... ... сыныптауларда біз Қазақстан Республикасының Ұлттық мұрағат қоры
құжаттарының жіктелу ... ... ... Заң ... жеті ... Бірінші тарауында Жалпы ережелер қарастырылып, негізгі ұғымдарға
түсінік берілген. Ал екінші ... ... ... ... ... ... мұрағат оның мiндеттерін, функцияларын, толықтыру көздерiн
және қабылданатын ... ... ... ... ... ... ... мұрағат туралы Ереженi Қазақстан Республикасының
мұрағаттар мен ... ... ... ... ... ... мен ... басқарудың жергiлiктi уәкiлеттi
мемлекеттiк органымен келiсе отырып ұйым ... ... Бұл ... ... ... сақтайтын ведомстволық мұрағаттар жұмысында
қолданылады.
Қазақстан Республикасы мұрағаттар мен құжаттаманы ... ... ... ... мен ... ... ... мемлекеттiк органы (бұдан әрi – уәкiлеттi органдар), Қазақстан
Республикасы орталық мемлекеттік ... ... ... ... ... ... бар қалалардың және Қазақстан
Республикасы астанасының ... ... ... қалалардың,
аудандардың мемлекеттік мұрағаттары және олардың филиалдары ... әрi ... ... осы ... ... мұрағаттар жұмысының iс-
тәжiрибесiне ендіруде әдістемелік және практикалық көмек көрсетеді және
олардың ... ... ... Осы ... бұрмалануына кiнәлi
ұйымның басшысы және ведомстволық мұрағаттың қызметкерлерi Қазақстан
Республикасы заңдарына ... ... ... ... ... көздерi – басқа ұйымның ... (10 ... ... сақтаудағы және жеке құрам бойынша құжаттары iс
тiзiмдемелерi бойынша, ... ... (10 ... ... ... ...... кезең үшiн iстер номенклатурасы бойынша
қабылданады.
Құжаттарды өңдеу жыл сайын ведомстволық мұрағаттың ... ... ... Оның ... ... құндылығына сараптама жасалып,
тұрақты, уақытша (10 жылдан жоғары) сақтаудағы iстердiң және жеке ... ... ... тiзiмдемелерiнiң (бұдан әрi – iстер тiзiмдемелерi)
жекелеген бөлiмдерi мен сақтауға ... ... ... бөлу ... ... ... Ұйым ... ұйымдастырылған (таратылған) кезде
құжаттарды жоспардан тыс өңдеу жұмыстары ... ... ... Республикасы заңдарына сәйкес ұйым күшi мен ... ... ... ... және оның нәтижелерiн қарау үшiн ұйымда
орталық сараптау комиссиясы (бұдан әрi – ОСК) ... ... ... әрi – СК) ... ОСК ... ... ... және жұмыс
тәртiбi аталған комиссия туралы ... ... ... ... ... ... ... тұрпатты,
салалық тiзбелерi, iстердің тұрпатты номенклатурасы мен ұйымның ... ... ... ... ... ... ... жасау Қазақстан Республикасы ... қоры ... ... ... iрiктеу, оларды мемлекеттiк
мұрағаттың тұрақты сақтауына ... ... және ... ... ... ... құжаттардың сақталу мерзiмдерiн анықтау мақсатында
жүргiзiледi.
Құжаттар құндылығының сараптамасы ... ... ... ... ... ... ... қарау жолымен жүзеге асырылады.
Көрсетiлген принциптермен бірге құжаттардың пайда болу, сақталу, ... ... де ... қолданылады.
Iстер тiзiмдемелерi және сақтауға жатпайтын құжаттарды жоюға бөлу туралы
актiлер ... ... қор ... жеке ... оларға сол қор шегiнде
дербес реттiк нөмiр берiледi. Істер тiзiмдемесін ресiмдеген кезде iстің (іс
томдарының, ... ... ... рет ... ... Істер
тiзiмдемесiне енгiзiлген тақырыптардың саны 9999-ға (тоғыз мың ... ... ... ... ... аяқталады. Келесi iстер тiзiмдемесiне
кезектi реттiк нөмiр берiледi. ... ... ... ... құрастырылған iстер тiзiмдемесi оған енгiзiлген ... ... ... ... ... ... ... табылған iстер
тақырыбы литерлi нөмiрмен тиiстi тiзiмдемеге енгiзiледi. Саны 10-нан асатын
iстерге қосымша тiзiмдеме жасалып, тақырыптарына ... ... ... бетке мемлекеттiк мұрағаттың ресми атауы, мұрағаттық қор нөмiрi
мен аты және ... ... ... тiзiмдемесiнiң нөмiрi мен аты,
енгiзiлген iс тақырыптарының ... ... ... ... ... жылы ... ... iстердiң уақыт аралығы қамтитын кезеңдегi ұйымның құрылуы,
қайта ұйымдастырылуы (таратылуы), мiндеттерi, функциялары, құрылымы және
ондағы ... ... ... ... ... қалыптастыру мен
жүйелеудiң ерекшелiктерi; сипатталған iстердiң физикалық ... ... орны ... ... ... нормативтiк құқықтық актiлерге,
өкiмдiк құжаттар мен мұрағаттық құжаттардың iздестiру деректерiне сiлтеме
жасай отырып баяндалады.
Тұрақты сақтаудағы ... ... ... ... қоры ... ... ... iшiнде республикалық, облыстық ... ... бар ... ... ... ... ... жеке iстерiнің, сондай-ақ ұйым iстері номенклатурасында
“СТК” деген белгiсi бар құжаттардың ... ... ... iстер тiзiмдемесiнің ... ... және ... ... белгiлерi бойынша
жүргізіледі: iс тақырыптары түзiлген жылы бойынша, әр жыл ... ... ... ... ... ... ал әр құрылымдық
бөлiмшенiң өз iшiнде – ұйымның iс номенклатурасында орналасқан ретiне қарай
топтастырылады.
Құрылымдық бөлiмшелерге ... ... ... ... (хронологиялық-номиналды) жiктеу белгiлерi
бойынша жүйеленеді: тақырыптар iстердiң түзiлген жылына байланысты, ал ... ...... ұйым ... ... орай ... ... қарай) топтастырылады. Жеке құрам бойынша iстер тiзiмдемесiне
ұйым басшысы бұйрықтарының (өкiмдерiнiң), қызметкерлер ... ... ... алу ... ... жеке iс ... ... есепшоттарының, жинақтау зейнетақы қорына ... ... ... ... ... мен жеке ... жеке ... шарттарының, қызметкерлердің сұраусыз қалған
тұпнұсқа жеке құжаттарының, азаматтардың ... мен ... ... ... қатысты өндiрiсте және басқа iстерде болған сәтсiз оқиғалар
туралы актiлердiң ... ... ... ... iстер тiзiмдемесiндегi тақырыптар ... ... және ... ... белгiлерi бойынша
жүйеленеді: iс тақырыптары ол iстің ашылған (аяқталған) жылына қарай, ... ...... ... ... ... ... сәйкес,
ал құрылымдық бөлімшелер iшiнде – iстің ұйым ... ... ... кему ... қарай) топтастырылады.
Жеке құрам мен жеке iс қағаздарын (көлемi жылына 20-дан жоғары ... ... алу ... ... ... тiзiмдемесiне енгiзiледi.
Олардың тақырыптары iстердiң түзiлуі аяқталған жылдарға сәйкес, ал жыл
iшiнде – ... ... ... реті ... ... ... ... мен жеке құрам бойынша iстер ... ... ... үш ... ... мұрағатқа берiледi де, бiр данасы
ведомстволық мұрағатта қалады.Уақытша (10 жылдан жоғары) ... ... ... ... түрлерiне байланысты белгiленген форма
бойынша жасалады.
Iстер тiзiмдемесiнiң титул парағында мемлекеттiк ... ... ... ... ... ... мұрағаттың қалауы бойынша
мазмұн, алғы сөз және қысқартылған сөздер тiзiмi берілуі ... ... ... ... ету үшін ұзақ ... қызмет атқаратын iстердің тақырыптары енгiзiледi. Тiзiмдемедегi
iс тақырыптары хронологиялық-құрылымдық немесе хронологиялық-функционалдық
(хронологиялық-номиналды) және номиналды-логикалық жiктеу белгiлерi ... (10 ... ... ... ... ... 4 данадан
жасалады, бiр данасы мемлекеттiк мұрағатқа берiледi де, үш ... ... ... ... құжаттарды жоюға бөлу туралы актi iстер
тiзiмдемесiмен қатар жасалады. Актiге сақтау ... өтiп ... ... ... ... енгiзiледi. Сақтауға жатпайтын құжаттарды жоюға
бөлу туралы актi 2 дана етіп ... ... және ... ... ... ... өтiп ... құжаттар тиiстi
кезеңнiң iстер тiзiмдемесi мен жоюға бөлу туралы актiсi бекiтiлгеннен кейiн
ғана жоюға бөлiнедi.
Мекемелік ... ... ... оқу ... жұмыс
бөлмелерiмен, жиналатын электрондық негіздердің автоматтандырылған
кiтапханасымен, серверлiк және ... ... ... ... ... Мұрағат қоймасы араб цифрымен жалпы рет ... және ... ... бар ... ... сақталынатын өндiрiс орындарынан, қойма жайлардан, ал электрондық
мұрағат – электромагниттiк сәулелер мен қуаттық өрiс ... ... ... ... ... ... өрт ... құралдарымен, күзет және
өрт дабылдары жүйелерiмен қамтамасыз етiледi. Жалпы және қабаттар бойынша
тоқ ажыратқыштар ... ... ... ... ... подвал, жартылай подвал және цокольдiк бөлмелерде орналастыруға
рұқсат етiлмейдi.
Мұрағат қоймасы арқылы газ, су, ... ... ... ... қоймаларына темiр есiктер орнатылып, ... ... ... ... ... ... ... немесе жылжымалы металл
стеллаждар, отқа төзімді етіп өңделген ағаш стеллаждар ... ... ...... ... мен ... ... құралдары терезелі
қабырғаларға перпендикуляр орналастырылады. ... ... ... сыртқы қабырғасына және жылу көздерiне тақап
орналастыруға рұқсат етiлмейдi.
Мұрағаттық ... ... ... ... ... ... ... өңдеу барысында iстер тiзiмдемелерімен ... ... ұйым ... ... ... қор тарихы жөніндегі бөлiмдерден
және құжаттар сипаттамасынан тұрады. Бірінші бөлімде тиiстi нормативтiк
құқықтық ... ... ... және ... құжаттардың
iздестiру деректерiне сiлтеме жасала отырып, ұйымның, оның жоғары тұрған
органының атауы, ... ... ... ... ... функциялары,
құрылымы және кейiнгi өзгерiстерi туралы мәлiметтер ... ... қор үшін қор ... ... топтамалардың құрылу тарихы жазылады.
Тарихи анықтамаға құрастырушы өзінің ... мен ... ... қол ... және мұрағаттық қор құжаттарына өңдеу жүргiзiлген сайын
толықтырылып отырады. Тарихи анықтама төрт дана етіп ... ... ... қоры ... ... мемлекеттік мұрағатқа беріледі, біреуі ... ... ... қор істерінiң құрамында сақталады.
Құжаттарды пайдаланудың негiзгi үлгісі ... ... ... ету, ... мен ... ... ... болып
табылады.
Құжаттардың пайдаланылуын есепке алу мұрағат қоймасынан iстер беру кiтабы
арқылы және берiлген мұрағаттық ... ... ... ... ... журналы (20-қосымша) арқылы жүргiзiледi.
Ұйымдар қызметiн ақпараттық қамтамасыз ету басшы сұранымына сәйкес немесе
бастамашылық ретпен құжаттар ... мен ... ... ... анықтама,
iстер (құжаттар) тақырыптарының тiзбесi және тақырып бойынша топталған
құжаттар көшiрмелерi ... ... ... ... ... ... бар құжаттар туралы да, ... ... ... бір мәселе бойынша да мәлiметтер беріледі.
Тiзбеде құжаттардың тақырыптары сұраным (хабардар ... ... ... ... ... ... ақпараттық мазмұнына,
түрлерiне немесе маңыздылығына қарай орналасады. Тақырыптық топтамада
құжаттар көшiрмелерi хронологиялық ... ... ... ... ... ... және ... тақырыптарының
тiзбесi жасалады. Ақпараттық анықтамаға, тiзбе мен тақырыптық топтамаға
ведомстволық мұрағат басшысы қол қояды. ... мен ... ... ... ұйым ... бекiтiлiп, басшысы қол қойған мұрағаттық
анықтамалар, мұрағаттық ... ... ... ... ... Өтiнiштердi орындау мерзiмi Қазақстан Республикасы заңдарымен
белгіленеді.
.
Қорытынды
Мұрағаттың сарғайған парақтары еліміздің тарихынан сыр ... ... ... елдің, жердің тарихын білу ... ... ... тек ... ғана ... ... да мұрағаттардың
атқаратын ролі зор. Егер ... ... онда ... ... ... ... да болар еді. Мұрағат құжаттарын парақтарын әрбір адамның
оның ... ... ... ... көзі ... ... ... анық. Көкірегі ояу, көзі ашық азаматтар мұрағат ісіне белсене
араласып, оған мән бере ... ... ... ... ... ... одан пайда көрмесе ұтылмасы мәлім.
Алматы облыстық мемлекеттік мұрағатта мәңгі сақталады деген фраза
қызықтырды. Уақыт ... пен ... ... айналдырып, планета көрінісін
өзгертеді. Ал мында: мәңгі сақталсын.
Құжат уақыт озған ... ... , ... мен ... ... өше ... ... қағаз жайында болып отыр. Алматы облыстық
мұрағат бөліміне ,мұрағат қоймасына ... ... ... ... ... ... үлкен бөлмелерде қатар-қатар стеллаждар тұр.
Оларда мұрағат істері орналасқан.Қоймаларда мұндай істер бес ... . Олар ... бойы ... үшін ... ... бір
микроклимат құрылған . Арнайы приборлар ... ... ... мен
ылғалдылығын тіркеп отырады. Қоймаға еркін қатаң тыйым салынған , әрі таза
тұрады.Көбінесе көп кітаптар мен ... ... ... ... тән ... еді. Бұл ... ондай жоқ.
Мен мұрағатта тағы да өшіп бара жатқан мәтін деген сөз естідім.
Кейбір ... ... , ... жазылған және ... ... ... өше бастауда. Оны қалпына келтіру қиын , ... ... десе де ... ... бір ... ... , ... және т.б . жақсы білуді қажет ... . ... ... ... ... алынады.
Бұндай баға жетпес құнды құжаттардың сақталуы мұрағатта он
жылдан ... ... ... ... ... тапсырылған.
Күн сайын мұрағатқа елдің түкпір – түкпүрінен әлеуметтік-
құқықтық түрдегі сұраулар түседі. ... ... , ... ... ... беруге күндер мен апталар қажет сияқты.
Алайда картотекалар мен , тізімдемелер , жол ... , ... ... ... ... істі ... ... ішінде табуға
мүмкіндік береді.
Мұрағат жүздеген ең ... ... ... . Облыстық
революциялық комитеттің бұйрықтары, қаулылары , нұсқаулары, ... ... ... , ... өзі неге ... ... ... бір бөлігі.
“.......егерде мемлекетті флотсыз көзге елестете алмайтын болсақ,
сол сияқты оны мемлекет меншігінің түрлері болып ... және аса ... , өте ... роль ... , ... да ... төл
туындысы деп есептелетін қаржысыз , қорларсыз , мұрағатсыздар да көзге
елестету мүмкін емес”.
Біздің түсінігіміз бойынша ... , бұл ... ... қағаздар, өзіне тән тыныштық – ешқандай романтика , ешқандай
экзотика .
Бірақ сол ... ... , ... және ... ... ... ап- анық алып келеді Алматы олыстық мұрағатында біраз уақыт істеп ,
онда сақталған құжаттардан қызықт қажетті ... ... ... ... ... ... Методические рекомендщации по определению ... ... ... архивов. М.,1983
2. Методическое письмо о единой системе научно-справочного аппарата
государственных архивов ... ... ... и ... ... ... ... архивов СССР.
М.,1989
4. Архив Президента РК. Памятка по выявлению документов для ... ... ... ... ... ... ... справочно-информационных издании о составе и содержании
документов государственного архивного фонда СССР. М-1982
6. Сексенбаева Г.А. ... ... с ... ... - А, ... С. ... ... Р.Х. Мұрағат және тарих. Архив и история.- А, 2004 С. 291.
8. Материалы для архивного словаря. Выпуск ІІ. М-1965
9. Рекомендации по ... и ... ... дел. ... ... Е.В., Афанасьева Л.П., Бурова Е.М. Архивоведение-М, 2005.
С.271.
11. Хасанаев М.Ж. «Архивоведения». Учебное пособие.-А, 2003.
12. Перечень ... ... ... ... ... ... ... М.,1969
13. Отечественные архивы// 1998., №1
14. «Правила работы исследователей в читальных ... ... ... ... //2- ... 2000 г. ... ... архивы// 1978 №5
16. Инструкция о порядке обслуживания иностранных граждан в ... ... //ҚР ... ... ...... ... о порядке отбора и передачи на государственное хранение
особо ценных аудиовизуалных ... ... ... ... о ... ... социально- правового характера,
поступающих из-за рубежа.// СИФ ОЦНТИ ... ... ... ... о ... ... учете документов
Национального архивного фонда ... ... ... ... ... по управлению ... ... ... ... и ... и ... РК от 11 ... 2000 г. № 47.
20. Методические рекомендации по определению источников комплектования
государственых архивов. Утверждено директором ЦГА Р.Сариевой 14 ... ... ... ... по ... по ... делению Казахстана. Одобрено Методический совет Комитета
по управлению архивами и ... ... ... и ... ... ... РК от 2 октября 2000 № 2.
22Путеводитель по фондом Центрального ... ... ... ... А, 1989 г .
23 ... ... к ... ... М-1972г
Қысқарған сӨздер тізімі
1. АОММ-Алматы ... ... ... – Бас ... ҚР - ... ... ҚР ОММ – ... Республикасының орталық мемлекеттік мұрағаты
4. ҚР ОМ КФДЖ мұрағаты – Қазақстан республикасының ... ... және ... ... мұрағаты
5. ҚР ҚМІҒТАО – Қазақстан Республикасының
6. ҚҚС – Құжаттардың құндылығын сараптау
7. ММ – Мемлекеттік мекеме
8. ҰМҚ – Ұлттық мұрағат қоры

Пән: Мұрағат ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 70 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алматы облыстық мемлекеттік соттар мұрағаты27 бет
Халық санағының мақсаты мен міндеттері22 бет
Шқо әлеуметтік-экономикалық дамуы16 бет
Бейіндік оқыту5 бет
Табиғатты пайдалану мен қоршаған ортаны қорғаудың экономикалық тетігінің құқықтық негіздері.17 бет
Табиғи апаттарға қарсы іс-шаралар7 бет
ТЖ тұрғындарды қорғау формалары. Ұжымдық және жеке қорғану құралдары. Санитарлы өңдеу Алкогализм, шылым шегу, нашақорлық және адам денсаулығы мәселелері. Автономды өмір сүру жағдайында тіршілік ету аймағының ерекшілігін бағдарлау6 бет
Шошқа тілмесі16 бет
Эвакуация, көшіру және бытыраңқы орналастыру шаралары6 бет
Эвакуациялық шараларды жүргізу. Эвакуация және бытыраңқы орналастыруды қамтамасыз ету. Шұғыл эвакуация жүргізу.6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь