Қаржылық қызметті жүзеге асырушы мемлекеттік органдардың құқытық жағдайы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6

I.тарау. Мемлекеттік басқару: түсінігі және ерекшеліктері ... ... ... ... ... 8
1.1. Мемлекеттік басқару: түсінігі, жалпы сипаттамасы және оның атқарушы билікпен арақатынасы ... ... .8
1.2. Мемлекеттік басқару органдары: түсінігі, жүйесі және құқықтық жағдайлары ... ... .13

II.тарау. Қазақстан Республикасында қаржылар саласындағы Мемлекеттік басқару ... 17
2.1. Қаржылар, қаржы жүйесі және Мемлекеттің қаржылық қызметі ... 17
2.2. Қаржылық қызметті жүзеге асырушы мемлекеттік органдардың құқықтық жағдайы: олардың қаржылық саясатты жүргізудегі ролі және құзіреттері ... ... ... ... 25
2.3. Еліміздің қаржы саласындағы мемлекеттік басқару мәселелер ... ... ... ... 57

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...61
Пайдаланылған әдебиеттер мен нормативтік.құқықтық актілер тізімі ... .63
        
        Реферат
Менің дипломдық жұмысымның тақырыбы Қаржылық қызметті жүзеге асырушы
мемлекеттік органдардың құқытық жағдайы: ... ... ... рөлі және құзіреттері болып табылады. Мемлекеттік басқарудың ең
оңай тәсілі ... ... ... ... табылады. Бірақ талмыш
қаржылар қалай, қайдан пайда ... ... ... ... ... ал ... ... Мемлекетті басқаруды, қаржылық саясатты жүзеге
асыратын Мемлекеттің Механизмі (Аппараты) ... ... ... ақша ... ... қазынасына жұмылдырылуына және бұл
қаржылармен Мемлекеттік ... мен ... ... ... ... қаржылардың ұтымды, тиімді нысаналы функциясына бағытталады.
Қаржылық саясат Осы ... ... ... ... отыра Еліміздің
Әлеуметтік экономикалық бәсекеге қабілетті 50 дамыған мемлекеттер ішінен
орын алуымызға ... ... Бұл ... ... ... байлығы
жетеді және оған жетудің стратегиясы мен ... ... ... ... ... оның ... Президент айқындап та ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Бірақ біз бірінші орынға мұнай, газ, көмір, уран тағы ... ... ... ... ... оның ... ... саласындағы
басқару бірінші орында тұруы тиіс. Неге, өйткені Бюджет түсімдерінің дәлме-
дәл уақытылы, толық жиналуына және оны ... ... ... ... ... байлығы және соны Халыққа қайтару биліктің қолында.
Дипломдық жұмыстың объектісіне Қазақстан Республикасының Мемлекеттік
басқарудың мән ... ... ... ... ... ... басқаруды
жүзеге асыратын және ерекше арнайы басқаруды жүзеге асыратын мемлекеттік
органдардың функциялары мен ... және ... ... негізгі құқықтық әдістері мен ... ... ... қаржылық және банкілік құқық пен мемлекеттік
басқарудың тероиясының басты жағдайларын қамту мәселелері жатады.
Қазақстан ... ... ... және ... ... қалыптасып, нарық талаптары мен қоғам мүдделерін есепке
ала отырып Мемлекеттік ... ... ... ... ... пәні болып табылады.
Теориялық мәнділігі бойынша Әкімшілік құқық, ... ... ... ... ... мәнді жағдайларын қарастыру болып
табылады.
Практикалық мәнділігі ...... ... ... ... ... ... әкімшілік және Қаржылық заңдарды
қалыптастыру қажет болуда.
Қарыжлар саласындағы Мемлекеттік ... ... ілім ... ... ... ... ... мәселе болғандықтан, алдыма қойған
мақсат мына ... ... ... осы ... ... және оны ... құқықтың институты
ретіндегі мәні мен маңызын және құқықтық ... ... ... ... ... жүзеге асырылып жатқан қаржылық қызметтің
Мемлекеттік басқарушы қызметінің бір түрі ... және оның ... ... және ... ... болып табылатынын теориялық
тұрғыдан қарастыру; Үшіншіден, қаржылар саласындағы Мемлекеттік Басқаруды
жүзеге асыратын органдар қатарында өкілді ... бар ... ... ... басқару кең мағынада түсіндірілетінін айқындау, дәлелдеу.
1. Мемлекеттік Басқару және атқарушы билік ... ... ... сай ... ... жаңаша бағытта жүзеге асырылады.
2. Қаржы саласындағы Мемлекеттік Басқару процесінде ... ... ал ... ... қызметінің барысында қаржылық
қатынастар туындайды.
3. Әкімшілік және қаржылық ... тек ... ... ... және ... ... ... ретінде болады ... ... ... жағдайында Мемлекеттік Басқару мен атқару билік
қызметінің маңыздын анықтау ... ... ... ... ... ... жүйесімен қаржы қызметіне аса
назар аударылады.
Мазмұны
Кіріспе………………………………………………………………………..6
I-тарау. Мемлекеттік басқару: түсінігі және ерекшеліктері………………..8
1. Мемлекеттік басқару: түсінігі, ... ... және ... ... арақатынасы…………………………………....8
2. Мемлекеттік басқару органдары: түсінігі, жүйесі және құқықтық
жағдайлары.......................................................
.....................................13
II-тарау. Қазақстан Республикасында қаржылар саласындағы
Мемлекеттік басқару……………………………………………………………..17
2.1. Қаржылар, қаржы жүйесі және Мемлекеттің ... ... ... ... жүзеге асырушы мемлекеттік органдардың құқықтық
жағдайы: олардың қаржылық саясатты жүргізудегі ролі және
құзіреттері……………………………………………………….25
3. Еліміздің ... ... ... ... әдебиеттер мен нормативтік-құқықтық
актілер
тізімі......................................................................
............................63
Кіріспе
Нарықтық қатынастардың құрылымында да, Мемлекет тарапынан ... ... ... де ... зор рөл ... ... – нарықтық
қатынастардың құрамды бөлігі және ... ... ... асырудың
құралы. Бұл орайда қаржының әлеуметтік-экономикалық мәнін түсіне білудің,
оның іс әрекет етуінің ... ... ... ... ... ... ... қаржы ресурстарын неғұрлым толық
және ұтымды пайдаланудың әдістері мен амалдарын көре ... ... ... ... ... өсін ... ... негізі және тірегі,
сондай-ақ оның міндеттері мен ... ... ... қамтамасыз етудің
қайнар көзі болып есептеледі. Қаржылық құралдар арқылы мемлекет еліміздің
экономикалық өсін дамытуына ... ... ... ... ... ... және жекелеген азаматтардың өмірінде алатын орны, олардың
мұқтаждықтарын қамтамасыз ету ... ... рөлі өте зор ... ... ... ... асырушы мемлекеттік органдар ... ... ... ... ... ... яғни қаржы
саласын мемлекеттік басқару болып табылады.
Мемлекеттік ... өз ... ... аспайды. Ол тиісті мемлекеттік
органдармен, оның субъектілерімен нақты әрекет арқылы жүзеге асырылады. Бұл
аталған жағдай мемлекеттік билікпен атқару ... да ... ... ... ... ... басқару органы – атқару органы болып
табылады. (2.55 б(
Басқару субъектісінің басқаруды жүзеге асыруы үшін тиісті өкілеттілігі
билігі болады. Яғни басқарылушының ... өз ... ... алатын
қабілеті болады.
Мемлекеттік Басқару жүйелі қоғамдық құбылыс болып табылады және оның
болмысы субъективтік фактор ... ... ... ... көрініс табады. Мемлекеттік Басқару, адамдардың зияткерлік және
практикалық қызметінің аса ... әрі ... аясы ... сол ... ... әр ... салаларынан арнаулы құрылған құрылымдар ... ... ... ... – бағдарлы ұйымдастырушы немесе реттеуші
ықпалы болып саналады. Сонымен қатар Мемлекеттік Басқаруды ... ... ... ... осы ... ... жинақталған белгілі бір
тәжірибелерді ескере және есепке ала отырып жүргізіледі.
Сонымен қатар ... ... ... қаржы, валюта, ақша
кредит саясатын, оның ішінде монетарлық саясатты жүргізудің тиімді құралы
ретінде танылғанд-ан және ... ... ... ... мен ... көп ... қызмет болғандықтан, сондай-ақ
мемлекет пен қоғам мүдделері тұрғысынан алғандағы ... ... ... ... ... шығып отыр. ҚР-ң Елбасы Н.Ә.Назарбаев өзінің
“Қазақстан 2003” – Барлық ... ... ... ... артыуы жөнінде қазақстан халқына жолдауында: “Экономиканы
ілгерілету ... ... ... біз ... ... ... оны ... фискальді және монетарлық қатаң шектеулер
жағдайлардағы өсу мен күшті әлеуметтік , ... ... ... ... ... былай жазған болатын: “Жеке скрипкашы өзі скрипканы ... ал ... ... ... ... ... ... қорытынды
қоғам өз еркінше өмір сүре алмайды, міндетті түрде ... ... ... ... ... мемлекет, ұжым, ұйым барлығы дерлік басқарусыз болуы
мүмкін емес.
Басқару адам қоғамының барлық аясында, соның ішінде қаржы ... ... ... Ол ... бір ... жету үшін ... ... нысаналы
ықпал етуінің тәсілдері мен әдістерінің жиынтығы.
Қаржыны басқару – бұл қаржыны және шектесуші ... ... ... оларды жетілдіру және дамыту мақсатымен ықпал жасау
процесі және ... ... ... жиынтығының тиімді жұмыс істеуіне
жетуді және мұның негізінде тиісті ... ... ... қамтамасыз ету
жөніндегі мемлекет (қаржы органдары арқылы) шараларының жиынтығы. ... ... – бұл ... ... ... жетудің мақсаты; қаржы
механизмі – бұл мақсатқа жетудің құралы; қаржы саясаты – ... ... ... ... ... нәтижесі. Бұл орайда қажетті
нәтижеге жету үшін объектіге мақсатты ықпал жасаудың әдістері мен тәсілдері
пайдаланады. Қаржы ... оны ... ... ... аппарат
ерекше тәсілдер мен әдістердің, соның ішінде әр ... ... ... ... ... асырады.
I-тарау.
Мемлекеттік басқару: түсінігі мен ерекшеліктері.
1. Мемлекеттік басқару: түсінігі, ... ... және оның ... ... көне ... ... пайда болған кезден бастап белгілі.
Қандай да болмасын алға қойған жалпы мақсатқа жету ... 2 адам ... ... ... шешу ... ... ... яғни бұл жағдайда
ол басқарушыға айналса, ал екінші адам оған бағынышты ... ... ... ... яғни ... шешу ... алғаш қадам
жасаған ежелгі (көне) египеттіктер (мысырлықтар) болған.
Осыдан алты мың жыл ... ... ... іс ... бір ... ... ұйымдастыру, оны жоспарлау және сол
ұйымдасқан әрекеттердің нәтижелеріне бақылау ... ... деп ... ... ... алу ... мәселені бірінші кезекке
қойған болатын. (4.9 б(
Сол кездегі ... ... ... да ... Вавилон
патшасы Хаммураппи басқаруды ұйымдастырып басқару ісін жетілдіру мақсатында
қыштан жасалған табличкалардан тұратын басқару және ... ... ... ... ... ... ол ... адамдардың өз
жауапкершіліктерін бағынышты адамдарға жүктеуге тиым ... және ... заң ... белгіленген.
Басқару іліміне (теориясына) антика дәуірінде де белгілі ... ... ... 400 жылы грек ... Сократ басқарудың
универсалды принциптерін қалыптастырған. Онымен бірге өмір сүрген ... ... Кир ... ... (жұмыс) әрекеттенулерінің
қажеттілігі жөнінде идеяны алға қойды және ... ... ... ... ... қарастырды. Сәл кейінірек Грекияда оқымысты Платон
мамандандыру қағидаларын ... ... ... ... ... ... ... айналысқан болатын.
Біздің эрамызға дейінгі 325 жылы Ескендір Зұлқарнайын (Александр
Македонский) алғаш рет әскери ... ... ... ... ретінде
штаб құрған еді.
1911 жылы амермкандық ... ... Ф. ... ... атты ... жарық көрді. 1920 жылы Гастев А.К. басқаруды
жетілдіру ... ... алға ... ... іліміне айтарлықтай
үлес қосқан басқару мектебінің классиктері ретінде Тейлор, Гильберт, ... ... ... ... Бұл ... ... алға ... басқарудың әмбебап қағидаттарын құру болып табылады. Француз ғалымы
Анри Файоль 1923 жылы: “басқару дегеніміз болжамдау, ... ... ... ... деп айтқан болатын, сондай-ақ басқарудың мынадай
14 қағидаларын дайындаған еді: 1. еңбекті ... 2. ... ... 3. тәртіп; 4. орталықтандыру; 5. қызметкерлерді ... жеке ... ... ... ... бағыныштылығы; 7. біріңғай
мақсатта болу; 8. дара басшылық; 9. лауазымды ... ... ... 11. ... үшін тұрақты жұмыс орнының ... ... 13. ... келтіру; 14. бастамашылық.
Жоғарыда аталған оқымысты басқарушыларға қоса тағы бірнеше осы ... ... ... ғалымдар туралы айтқанымыз жөн болар. Мәри Фоллет пен
Элтон Мэйо ... ... ... ... ... авторлары
болған. Дуглас МАК Грегор, ... ... ... ... ... ... кибернетиканың және басқаруға жүйелі түрде теориясының
авторлары болған. Енді бұрынғы ... өмір ... ... осы ... тынбай еңбек етіп айтарлықтай үлес қосқан ғалымдар Алексеев С.С.,
Козлов Ю.М., Пискотин М.И., ... Ю.А., ... А.Е., ... ... ... П.Т., Манохин В.М., Химичева Н.И., ... ... Г.В., ... В.В., ... С.М. және тағы ... ... ... әр кездерде замана ғылым, мемлекет талаптарына
сай басқару, ... ... ... ... еңбектер, жинақтар,
монографиялар, оқулықтар жазған болатын.
Мемлекет және құқық теориясы, құқықтану саласының ... ... С.С. ... ... ... жөнінде былай деп айтқан болатын:
Мемлекеттік басқару мемлекеттің, оның органдары мен ... ... ... оның аяларына мақсатты бағытта ықпал етуі. Басқару биліктің
қызмет атқаруы болып табылады. Сондықтан биліксіз ... ... ... ... ... бар екенін көреміз. ... мына ... ... тән ерекшеліктері бар:
1. Мемлекеттік басқару саясы сипатта болғандықтан басқару жөнінде
негізгі ... ... ... ... ... ... және ... да басқару
құралдарына арқа сүйей отырып қоғамды басқаруды орындайды;
2. Мемлекеттік басқару құқықтық ... ... ... Мемлекеттік басқару ғылыми негізге сүйенеді.
Алексеев С.С. мемлекеттік басқару өзара тығыз ... ... ... ... ... деп айта ... ... осы аядағы
органдардың басқару қызметтерінің ... ... ... ... ... ... ... шығарған: 1. Басқару шешімін
қабылдауға қажетті ақпараттарды ... ... және ... 2. ... дайындау және қабылдау; 3. Шешімді атқаруды ұйымдастыру; 4. Есептеу
және бақылау. (5.165-167 б(
Мемлекеттік құрылыс және құқық саласының белгілі ғалымы ... ... ... ... берген: мемлекеттік басқару
мемлекеттің ұйымдарға, ... ... мен ... олардың
ұйымдарына біртұтас қоғамға тікелей ықпал етуге бағытталған, ... ... ... және ... ... ... ... қатар мемлекеттік басқару жүйесінің мына ... ... ... ... ... субъектісінің ұйымдастырылуы және қызмет атқаруы;
2) басқарушылар мен басқарылушы ... ... ... ... ... жиынтығы;
3) мемлекеттік басқарушы ықпалдарға тікелей бағынатын қоғам жүйесінің
элементтері.
Осы жүйе басқаруға байланысты әрекеттерде, ... ... үш ... ... ... ... ... немесе оның лауазымды адамы, органы;
2) құрылған және ... ... ... ... ... ... ... және мекемелердің қызметтері
түріндегі ықпал ету объектісі. [6.11-12]
Латынның “администрация” сөзі басқару деген мағынада айтылады. Басқару
қоғамда адамдар ... ... жағы ... ... ... Себебі ол
әлеуметтік сипатта болады.
Сондықтан басқаруға әлеуметтік процесс тұрғысынан қарасақ, оның маңызы
өте терең, ерікті және саналы бастамасы бар ... ... ... ... ... ... үшін ... өкілеттігі,
билігі болады. Яғни басқарушының жүріс-тұрысын өз еркіне бағындыра алатын
қабілеті болады.
К.Маркс былай жазған болатын: ... ... өзі ... тарта
алады, ал оркестр дирежерсіз ойнай алмайды”. Бұдан туындайтын қорытынды
қоғам өз еркінше өмір сүре ... ... ... ... ... ... адамзат, қоғам, мемлекет, ұжым барлығы дерлік басқарусыз болуы ... ... үш түрі бар: ... ... ... ... басқару латынның “socium” – қоғам, әлеумет деген сөзін
білдіреді. Демек, ... ... ... басқару болып табылады.
Әлеуметтік басқару объектісіне адамдардың тәртібі (жүріп-тұруы) және
іс-қимылдары жатады.
Осы процесте тұлғаларды басқару қамтамасыз ... ... ... ... ... атқару кезінде адамның жүріп-
тұруы, іс-қимылы, оны ... ... ... ... Демек
басқару адамдардың әртүрлі ерікте қатынастары арқылы жүзеге асырылады.
Жоғарыда айтқанымыздай басқару саяси ... ... ... ... ... мен ... ... етеді. Мемлекеттік сипаты мына
жағдайлардан көрініс табады:
1) басқаруды жүзеге ... ... ... ... ... басқару функцияларын мемлекет еркіне сай қалыптастырылған арнайы
субъектілер жүзеге асырады;
3) осы субъектілер ... ... ... атқарады;
4) оларға мемлекеттік - өктем сипаттағы қажетті өкілеттік беріледі.
Кейде ... ... ... ... ... ... ... деп сипатталады. Мемлекеттік ауқымындағы және мемлекет
атынан жүзеге асырылатын басқарушылық функцияларының ... тән ... ... ... ... Конститутциясында белгіленген мемлекеттік маңызы бар
басқару сипатындағы мәселелер шеңбері;
2. Мемлекет аумағында басқару функцияларын ... ... ... яғни мемлекеттік басқару органдарын қылаптастыру
болғандықтан басқаруды кез-келген ... ... ... ... ... атқару және өкім ету ... ғана ... ... ... ... ... – атқарушы қызметті жүзеге
асыру, яғни заңдар мен заңға ... ... ... ... ... іске асырылуы болып табылады;
4. Мемлекеттік басқару белгілі бір ... ... ... ... ... тек ... кәсіпорындар мен ... ... ғана ... сонымен қатар мемлекет аумағының
барлық аялары емн түркірлерінде, яғни заң талаптарына бағындыру
қажеттілігі туындаған ... ... ... ... саналады;
6. Мемлекеттік басқару ұйымдастырушы қызмет болып табылады;
7. Мемлекеттік басқару тармағына за заң - ... ... ... ... ... ... заңға сәйкес қызмет болып ... ... ... ... тек заң ... яғни заң
нормалары нақты жағдайларда қолданылады.
Қорыта ... ... ... ... дегеніміз шаруашылық,
әлеуметтік мәдени және әкімшілік саяси құрылыстарды тікелей және күнделікті
басқару процесінде заңдарды ... ... ... заңға сәйкес,
мемлекеттік өктем, ұйымдастырушы қызмет. Сонымен, басқару деп ... да ... ... ... ... түрде ықпал ету
арқылы, ... ... ... ... ... ... ... жүйелеген, тиісті тәртіпке келтіруді айтамыз. (7.118 б(
Мемлекеттік басқару әлеуметтік басқарудың бір түрі болғандықтан ... ... беру үшін оны әр ... ... ... 1) ... мемлекеттік қызметтермен арақатынасы; 2) Мемлекетік Басқарудың
қоғам ... ... ... 3) ... ... ... бір қызмет
процесінің мәні.
Мемлекеттік Басқарудың түрі мемлекеттік қызмет түрлеріне бөлінетіні
жөнінде, бірақ олардың ... мен ... ... ... ... ... А.Е. болатын.
Осы әртүрлі, әр нысанадағы мемлекеттік қызметтердің ... ... ... мен ... жүзеге асырылады.
Мемлекеттік қызметтер бірнеше ұйымдастырылу және басқа да ... ... ... ... ... ... рөлдеріне байланысты;
б) жүзеге асыратын органдары бойынша;
в) жүзеге асыру әдістері мен ... ... ... ... бойынша.
Мемлекеттік Басқару осы қызметтердің бір түрі болып табылады және тек
арнайы мамандандырылған басқару ... ... ... ... ... ... мағынасы да бар. Бұл жерде барлық мемлекеттік
қызмет мемлекеттік саясатты жүзеге асыруға және ... ... ... ... ... немесе лауазымды адам мемлекет
атынан қызмет атқарады және оларға басқаруға ... ... ... ... ... оның қызметі мемлекет тарапынан қорғаныс
табады. Мемлекеттік Басқаруды саяси әлеуметтік тұрғыдан ... ... ... ... ... ... ... Басқарудың өте
маңызлы белгісі оның қызметтерініғ ұйымдастырылу ... ... ... ... ... ... ... орындарының
бұйрықтарының негізінде жүзеге асырылады. Сондықтан басқару қызметі атқару
күйінде болады. Атқару ... ие болу үшін ... күші бар ... ... ... ... ... басты элементі өкіметті мемлекеттік
басқару орындарының нормативтік актілер қабылдауы (шығаруы) болып табылады.
Демек ... ... екі жағы – ... және ... берумен тығыз
байланыста болады. Мемлекеттік ... ... ... оның
құрылымымен танысқанда білеміз. Қалыптасқан дәстүр ... үшке ... ... ... ... ... және әкімшілік-
саяси саладағы басқару.
Әрбір саланың өзіне тән аялары және ... ... ... ... ... ... ... аяларына
жатса, салаларға өнеркәсіптік басқару, денсаулық сақтау салаларын басқару,
қопғанысты басқару және тағы басқалар ... ... ... ... ... ... мекемелер, бірлестіктер және тағы
басқалары бар. Осы ... ... ... ... ... ... ... аппараттары жүзеге асырады.
Қаржыларды Басқару деп Мемлекеттік Органдардың мемлекетінің ... ... ... ... ... бөлу және ... мен ... жүзеге асыру мақсатында пайдалану жөніндегі іс-
қимылдары. Бұл басқару ақша қорын құру, ... ... пен баға ... Осы ... ... ең ... рөл мемлекеттік ақша қорын құру және
пайдалану жөніндегі қызмет болып табылады. (8.511 б(
Басқару болғаннан кейін оның ... ... ...... мен ... ... ... Егер Басқару субъектісі
басқару жөніндегі міндеттер мен мақсаттарды қалыптастыра отырып, ... ... ... ал ... ... соған бағынышты болуы тиіс.
Бағынышты болу – басқару субъектісінің ... ... ... (бағыну және бұлжытпай орындау ... ... ... ... ... субъектісіне мемлекеттік-өктем ... ... ... заң ... өкіметтік берілген арнайы субъектіге –
Мемлекеттік Басқару органдарына жүктеледі.
Мемлекеттік ... ... ... және ... орындалуы негізінде
жүзеге асырылады. Қандай да Мемлекеттік Басқару қызметінің түрі ... ... ... ... ... орындау арқылы атқарылады. Ал,
қажет болған жағдайда Мемлекеттік Басқару органдары қабылдаған заңдардың
негізінде және сол ... ... іс ... ... ... ... ... шығарады. Бұл заңға сәйкес нормативтік актілерін өз
аялары бойынша орындауға міндетті болады. Кейбір ... ... ... заңмен реттелмеген қоғамдық ... ... ... ... ... ... ... Сонымен
қорыта келіп айтсақ, Мемлекеттік Басқару дегеніміз – ... ... ... ... өкілетті – Мемлекеттік Басқару органдарының заңға
сәйкестендіріліп және сол ... ... ... ... және
атқару өкім ету қызметтері.
Енді Мемлекеттік Басқару ... ... ... ... ... ... кезінде басқарушы субъектілер басшылыққа алатын
негізгі идеялар мен бағыттар Басқару ... деп ... ... ... ... ... ... болса солай ойдан шығарып алуға
болмайды, яғни принциптер басқарудың негізінде жатқандықтан, ... ... ... ала отырып жүзеге асырады.
Басқару принциптері әлеуметтік-саяси және ұйымдастырушы ... ... ... жатады: заңдылық жоспарлық,
нормативтілік, халықтың талап тілегін есепке алу, бұқаралық және жариялық.
Ұйымдастырушы принциптер мыналар:
1) құзіреттерді белгілеу және бөлу ... ... ... салааралық және аумақтық мүдделердің есепке
алынуы;
3) басқарушылардың құзіреттері шегіндегі жауапкершілік;
4) алқалық басқаруды жеке дара ... ... қою ... ... ... үстемдігін есепке алу;
5) тікелей және жан-жақты басқару.
Жоғарыда аталған принциптер әрбір органның құзіреттерін ... ... ... және ... ... қатынастылығын
анықтайды.
1.2. Мемлекеттік Басқару органдары: түсінігі, жүйесі және ... ... ... ... өзі ... ... және ... тәртібін анықтайды, қызмет атқару бағыттарының негізгі қағидаларын
белгілейді. Сондай-ақ оларды өз атқаруға ... ... ... ... Органға тән қасиет ол Мемлекеттік билік
берілген ... ұйым ... ... Осыған орай мемлекеттік органның
маңызды белгісі оның қолындағы Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... тиісті көлемде жоғарыда айтылғандай
өкілеттіктер беріледі.
Әрбір Мемлекетік Басқарудың өз ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... ... аумақтарын,
қазіреттерімен белгіленетін оның ішкі немесе жұмыс аппаратының құрылу
жүйесі болып есептелінеді. Заң ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік өктем ... ... ... ... ... ... ... органдарының
басқа түрлерінен ерекшелейтін арнайы белгілері бар. Бұл белгілер басқару
органдарының алдында ... ... ... ... айрықша
сипатымен, олар жүзеге асыратын міндеттер мен ... ... ... ... ...... беру ... жүзеге асыруға ат
салысады. Мемлекеттегі мемлекеттік өкімет органдары қабылдаған нормативтік
актілердің негізінде оларды басшылыққа ала ... ... ... ерекшелігі мемлекеттік міндеттері мен функцияларын атқару
сипатындағы қызметті жүзеге асыру ... ... ... ... ... ... ... органдары шаруашылық,
әлеуметтік-мәдени және әкімшілік саяси құрылыстарды тікелей және күнделікті
асқаруды өзіне берілген ... ... ... ... атынан атқару-жарлық беру қызметі түрінде ... ... ... аппараттың буыны немесе Мемлекеттік ұйым ... ... ... ... В.М. ... Басқару органдарының негізгі
белгілерін сипаттай келіп органды ұйым, яғни жалпы ... жету ... ... деп ... Осы ... ... ... пәнінің ерекшелігі оның құзырындағы мемлекеттік-өктем өкілеттіктер
мемлекеттің міндеттері мен ... іс ... ... ... ... ... ... Басқару органдарының мемлекеттік өктем
өкілеттері оларды тиісті НҚА-де белгіленген құзіреттерінен көрініс табады.
Бахрах Д.Н. осы ... ... ... ала ... ... ... түсінігін берген: мемлекеттік орган – бұл құқықпен
белгіленген құрылымы мен қызметі бар ... ... ... тән құзірет берліген мемлекеттік аппараттың дербес бөлігін құрайтын
ұйымдсқан ұжым.[9.84]
Атқару билігі органдарының өздеріне қатысты бірталай ... ... Осы ... бір-бірімен тығыз байланыста болады және олардың жиынтығы
атқару билігі органдарын сипаттайды. Бахрах атқару билігі ... тән ... ... көрсеткен:
1) олар атқару-жарлық беру қызметін жүзеге асырады;
2) оралға шапшаң, тікелей дербестік берілген;
3) ... ... ... ... ... ... ... арқылы құралады;
5) жоғарғы атқару билігі органдарына есеп береді және ... ... ... ... қызмет тәртібі негізінен әкімшілік
құқықтық нормаларымен белгіленеді.
Овсянко Д.М. ағымдағы, ... ... ... ... ... ... органдары” терминдері тең мағынада пайдаланады деген
өз пікірін айта отырып атқару билігі органының мынадай түсінігін берген:
Атқару билігі органы ... ... ... және ... ... бар ... ... бөлігі болып табылатын ұйым ретінде
танылады. Заңдармен және басқа да Нормативтік актілермен белгіленген ... ... осы ... ... ... және ... ... күнделікті басқаруды жүзеге асыруға атқару-жарлық беру
қызметі ... ... ... ... тапсыруымен қызмет
атқаратын және жұмыста белгілі бір әдісті пайдаланатын ұйым ... ... ... ... органдарының әкімшілік-құқық қабілеттілігі мен әрекет
қабілеттілігі бір уақытта туындайды және солармен қатар ... ... ... Д.М. ... ... органдарын топтастыру аумақтық
масштаб бойынша және құзіретінің сипаты ... ... ... ... ... А.П. атқару билігі органдарының түсінігі билікті
бөлу қағмдасына ... ... және ... осы ... билігінің
ерекшеліктерімен белгіленеді деп түсіндірген. Ол атқару билігі деп ... ... ... ... ... үшін ... және осы мақсатта
мемлекеттік-өктем сипаттағы өкілеттік берліген саяси мекемені айтамыз. Осы
саяси “мекеме” ... ... бір ... ... ... ... ... бір жағынан мемлекеттік билік органдарының бір
түрі болып табылса, ал екінші жағынан осы атқару ... ... ... ... билігі органдары өздерінің мазмұнымен және
әдістерімен ерекшеленген мемлекеттік қызметті, яғни ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік басқару
органдары деп есептеуімізге болады. Атқару билігі органдарының тағы ... өз ... ... ... ... қабылдайды және
олардың орындалуын қамтамасыз етеді. (11.122 б(
Қазақстандық ғалымдар Таранов А.А., ... К.Г. ... ... ... ... аса тоқталмай, бірден нақты ... ... ... Олар ... мемлекеттік комитеттер
және ведомстволар атқару билігі ... ... ... ... заң ... ... ... орталық органдары ретінде тікелей
белгіленеді деп ... ... ... ... ... ... ... қарастырып өтеміз. Бұл жерде 2 мақсат көзделіп ... ... шолу ... болса, екіншісі қазіргі атқару билігі ... ... ... жаңаша бір түйінге келу. Кезінде, Мемлекеттік
Басқару органдары атқару жарлық беру қызметін ... ... ... ... ... ... біріңғай жүйесін құрады, сондай-
ақ мемлекеттік аппарт көлемінде ... ... ... ... деп айтылған.
Мемлекеттік Басқару органдарының жүйесі мемлекеттік ... ... ... ... ... ... есепке ала отырып құрылады.
II-тарау.
Қазақстан Республикасында қаржылар саласындағы Мемлекеттік Басқару.
1. Қаржылар, қаржы жүйесі және ... ... ... (“қолма-қол ақша”, “табыс” ұғымын білдіретін орта ғасырдағы
латын тілінің financia сөзінен ... ... ... finance ... қоғамда нақты өмір сүретін, объективті сипаты мен айырқша қоғамдық
арналымы бар өндірістік қатынастарды білдіретін ақшалай қаржы ... ... ... және ... процесіндегі экономикалық қатынастарды
қамтып көрсететін тарихи қалыптасқан аса ... ... бірі ... ... Ол ... шаруашылықтан жүйелі
тауар-ақша айырбасына көшу жағдайында пайда болып, дамыды және мемлекеттің
және оның ресурстарға қажеттіліктерінің ... ... ... ... ... ... күнделікті қолданысқа енгізген авторды атау қиын.
Бұл терминнің авторлығын 1577 жылы “Республика туралы алты ... ... ... ... ... ғалымы ЖоБоденге қалдыруға болады.
Қаржы туралы жұмыстың (“Афин республикамының кірістері туралы”)
алғашқы ... ... ... ... (б.э.д.384-322ж.ж) қаржы саласындағы көзқарасы оның
“Афиннің мемлекеттік құрылысы” атты жұмысында баяндалған.
Қаржының мәні, оның даму заңдылықтары, ... ... ... мен қоғамдық ұдайы өндіріс процесіндегі рөлі қоғамның ... ... ... және ... ... ... болуының бастапқы шарты ақша қатынастарындағы тауар
өндірісі болып есептеледі.
Тауар өндірісінің негізі болып қоғамдық еңбек ... ... ... ... өсіп дамуының материалдық негізі және ... оның ... ... ... асыруы қамтамасыз етудің
қайнар көзі болып есептеледі. Қаржылық құралдар арқылы мемлекет еліміздің
экономикалық өсіп ... ... ... ... ықпалын тигізеді.
Қаржылардың қоғам және жекелеген азаматтардың өмірінде алатын орны, олардың
мұқтаждықтарын қамтамасыз ету ... ... рөлі өте зор ... ... ... жөнінде оқымысты ғалымдардың көзқарастарына көз
жүгірте отырып саластырып көрейік. ... ... ... ... ... ... А.А. “Қаржы” термині латынның “Финис”, яғни ... ... ... ... ... және ... мерзімі деген сөзінен
туындаған дейді. Орта ... ... ... finatio, financia ... ... ... Он ... ғасырда XVIII ғ. ... яғни ... деп ... ... және ... мемлекет
мүліктерінің жиынтығын немесе мемлекеттік ... ... ... б]
Қазіргі кезде “финанс” – қаржы терминінің мағынасы ... ... ... ... ... ... ... қаржыларды
қолда бар немесе құжат жүзіндегі ақшалар деп түсінеді. Ал экономистер
азаматтардың ... ... ... ... тұлғалардың қаржылары
деп тар бөледі. Кейбіреулер тармағында қаржылар тек мемлекет пен ... ақша ... ... деп ... ... тағы бір ... ... мағынасы “мемлекеттік ақшалар”
түсінігімен сәйкес келеді.
А.И.Худяковтың айтуынша қаржы термині ... да ... ... де, ең дұрысы мемлекет қарамағындағы ақша қаражаттары деген
тұжырым.
Егер ... ... ... ... ... ... яғни
белгілі бір қорларға бөлінетін, мақсатты бағыты болатынын пайдалану тәртібі
белгіленетінін және оларды қалыптастырып, бөлетін ... бар ... деп ... ... өз ... ... мағынада қаржылар деп, мемлекет меншігіндегі
ақша қаражаттарының жиынтығын айтамыз. [15.6 ... ... ... ретінде де айқындалады. Экономикалық
мағынада қаржылар деп, мемлекеттің ақша қорларын қалыптастыру, бөлу ... ... ... ... ... айтамыз. Дәлірек
айтсақ экономикалық қатынастардың жиынтығы болып табылатын ... тағы бір ... ... санаға симайтын нәрсе олардың
құрамында ақша қорларын пайдалану жөніндегі қатынастардың енгізілуі.
Бұл жерде былайша түсіндіруге ... ... ... ... жоқ ... оларды пайдалану тек айырбастау қатынастарында
немесе экономистер айтқандай “А-Т”, “Т-А” ... ... екі ... заң ... тең ... ... ... қатынастардың бір жағында оның ... ... ... ... өзі немесе мемлекет уәкілдік берген
мемлекеттік өкілетті органы тұрады және осы қатынастар қаржылық құқықтық
нормалармен ... ... ... ... ... ... ... билікші субъект тұрғандықтан екі жақтың ... ... сөз ... Ал ... ... яғни ... алу ... азаматтық құқық, еңбек құқығы және тағы басқа құқық
салаларының нормаларымен реттеледі. Бұл ... айта ... бір ... қаржыларды пайдаланудан өзін аулақ ұстағанымен, олардың жұмсау
процестеріне ат үсті қарай алмайды. ... ... ... ... ... ... ... түспей, заңды негізде,
мақсатты бағытта, ұтылды және ... ... ... ... ... ... ... материалдық негізі болып
табылады деп жоғарыда айтып өткенбіз. Сондықтан қаржылардың ... ...... және ... ... ... ету.
В.И.Белинский қаржыларды экономикалық категория ретінде және қаржылық
ресурстар ретінде қарастыру қажет деген ... ... және ... ... ... құру және оларды орталықтандырылған, ... ... бөлу ... ... ... деп ... [16.23 б] ... материалдық негізгі
өндірістік қатынастар болып табылады. Сонымен қатар қаржылардың туындауының
қоғамда орын ... ... бір ... ... ... дамуы жатады. Бұл
жерде құн екі нысанда көрініс табады – тауар және ақша ... Ал ... ... ... ... бір ... яғни үзбей жүргізілетін
қоғамдық қызметтің саласы болып есептеледі.
Қаржылық ... ... ... ... онда оның ... ... қандай да болмасын меншік нысанындағы кәсіпорындар ... ақша ... ... ... екенін байқаймыз, деп
тұжырымдайды Белинский В.И. [16.28 б]
Ресейлік ғалым Горбунова О.Н. қандай да болмасын мемлекетте ... ... және ... ... болу, сондай-ақ қайта бөлу процестері
ақшалай ... ... ал ... ... ... ... ... мемлекет қарамағындағы барлық ақша қаражаттарының жиынтығы мен
оларды қалыптастыру, бөлу және ... ... ... ... ... б]
Горбунова О.Н. мемлекет өзінің экономикалық және әлеуметтік саласынынң
қызметін басқару барысында кіріс және шығыстарға ақша ... ... ... құра ... есеп ... ... ақша қаражаттары
емес, олар тек ақша қаражаттары ... ... ... бөлу ... ... ... арасындағы қатынастар болып табылады деген
[17.11б]. Бұл жердегі қателік немесе ... ... ... ... ғана ... емес, арнайы экономикалық қатынастардың жиынтығы. Ал
материалдық мағынасына келсек, онда қаржы тек мемлекеттің ... ... ... ... деп айта ... ... ең жақсы тәсілі ақша қаражаттарының көмегімен
басқару болып табылады. Ақша қаражаттарын реттей және ақша ... ... ... ... сол ... қорлардан қажетті, белгіленген
тараптарға қаражаттарды бөліп, пайдалану арқылы мемлекет көптеген аялардағы
қызметтерді ... ... ... ... бойынша тежей алады.
Ресейлік заңгер А.Жданов қаржыларды мемлекеттің және жеке мекемелердің
ақша қорларын құру, бөлу және ... ... ... ... қаржы жүйесін қаржылардың әртүрлі ... ... ... ... ... түсіну қажет деп көрсеткен.
Қаржы жүйесі мемлекеттің қаржылық қызметін тікелей жүзеге асыратын
қаржылық органдар мен ... яғни ... ... мен ... ... ... көптеген авторлар қосылуда.
Худяков А.И. ұйымдастырылуы бойынша қаржы жүйесін мемлекеттің қаржылық
мекемелері, яғни ... ... ... ... ... ... сақтандыру компаниялары құрайды деп түсіндірген.
Қаржылық органдар жүйесін ... ... ... ... Қаржы
министрлігі, қаржылық басқармалар, аумақтағы қаржылық ... ... ... ... ... ... Басқару органдарының
жүйесі болып табылады. Ұлттық Банк басқаратын ... ... ... ... ... ... мен кеден мекемелері де
қаржылық қызметті жүзеге асырады.
Енді осы ... ... ... ... ... тұжырымдасақ
“қаржы” терминінің екі мағынасы бар екенін көреміз: 1) ... ... ... ... ... ... деп мемлекеттің өз қарамағындағы ақша
қаражаттары қорларының жиынтығын айтамыз.
Мемлекеттің қаржылық ресурстары әрдайым ... бір ақша ... ... оларды жоспарлау, есепке алу және мақсатқа ... ... ... ... ... етеді және жеңілдетеді.
Экономикалық категория ретінде “қаржы” деп ... ... ... ... ... және бөлетін, сондай-ақ олардың
пайдалануын ұйымдастыратын экономикалық қатынастардың жүйесін айтамыз.
Сонымен ... ... ... анықтадық.
Мемлекеттік ақша қорлар, әрқашанда мемлекеттің қаржылық қызметінің
түпкілікті объектісі ... ... ... ... ... үш ... ... асырылады. Олар мына төмендегідей болып
келеді:
1) ақша қорларын ... ... ... ... мен ... ... қамтамасыз ету
функциясы;
3) бақылау функциясы.
Бірінші функцияның мәні мынада: жаңа ... ... сөз ... өз ... ақша ... болмай, мемлекет бола алмайды
дегенбіз. Ендеше осы функция арқылы мемлекет өз мұқтаждықтарын ... ақша ... ... және осы ... ақша ... яғни ... өз ... өтеуге қажетті ақша
қаражаттарын жұмылдырады.
Бірақ біз мемлекеттің алға ... ... ... – тек ... жиыстыру ғана емес екенін білеміз. Сондықтан екінші функция
мемлекеттің өзіне және өз ... ... ... ... ... ... ақша қорларын пайдаланудан тұрады.
Үшінші функция мемлекеттің ақша қорларын ... және ... ... да болмасын шаруашылық субъектілердің осы қорлардан алған
ақша қаражаттарын мақсатқа сай ... ... ... әрекеттерінің
дұрыс және заңды болуын қамтамасыз етуге ... ... ... айта ... бір жай ... қажетті ақша қаражаттарын жұмылдырудың тікелей түсім көзі
материалдық өндіріс аясында жасалатын ... ... ... ... ... бөлу ... мемлекеттің кәсіпорындар мен
бірлестіктердің және азаматтардың кірістері құралады.
Мемлекеттің қарамағында ең мол ақша ... ... ... бар
екенін білеміз. Бюджет арқылы, әртүрлі ақша қорларын құру ... ... ... ... ... басқа қатысушылардың
мұқтаждықтарына пайдаланылады. Қаржылардың бақылау функциясы бар ... ... ... ... жүйеден құрылатынын білеміз.
Қаржы жүйесі деп, мемлекеттің ақшалай қорларын қалыптастыру, бөлу және
пайдалануды ұйымдастыру барысында пайда ... және ... ... ... ... институттардың материалдық көрініс (қорлары) ... ... ... жинтығын айтамыз.
Ал қаржылық-экономикалық институттар дегеніміз ... ... ... бөлу және ... ұйымдастыру барысында пайда
болатын экономикалық қатынастардың жиынтығы.
Танымал ғалым Зейнелғабдин А.Б. ... ... ... ... оның ... ... ... қаржы жүйесі – қаржы қорларын құру,
бөлу және пайдалану кезіндегі қаржылық қатынастардың жиынтығы [9 б]; сондай-
ақ осы қатынастарды ... ... және ... ... мен өзге ... ... жиынтығы. Қаржы жүйесін ... ... ... ... ол ... ... ... жиынтығынан және басқарушы қаржылық, салықтық және басқа да
органдардың жиынтығынан тұрады.
Қаржы жүйесінің ... ... ... ... үшін оның ... және ... әрекет ету механизмдерінің біртұтастығын мұқият
зерделеу қажет. Демек біріншіден, қаржылық қатынастардың барлық ... ... ... байланыстарын айқындау қажет; екіншіден, қаржылық
қатынастардың әрбір ... ... ... ... ... ... жетілдіру жөніндегі рөлдері тұрғысынан зерделеу;
үшіншіден, қаржылық ... ... ... ... яғни ... ... қатынастарды пайдалану механизмдерін жоспарлау,
болжамдау, қаржыландыру, бақылау және талдау.
Осы талдау негізінде ... ... ... және оның ... ... ... Қаржы жүйесінің құрамындағы қаржылық қатынастар
өте күрделі құрылымнан тұрады және олар мына ... ... ... Мемлекетпен шаруашылық субъектісінің арасындағы – оларға
өндірістік қорларды ... ... ... ... ... және
жаңадан құн жасау кезіндегі қатынастар;
2) Мемлекет пен шаруашылық субъектісінің ... таза ... ... ... ... ... ... жөніндегі қатынастары;
3) Мемлекет пен халықтың, азаматтардың табыстарын қалыптастыру, бөлу
және қайта бөлу жөніндегі қатынастар;
4) ... пен ... ... ... ақша ... ... тыс қорларды құру,
бөлу және пайдалану, сондай-ақ зейнетақы қоры мен ... ... ... ... қатынастар.
5) Қаржылық-банктік жүйе институттарының арасындағы қатынастар (қаржы
министрлігі, ... Банк және ... ... ... арасында тауарлар мен қызметтерді өткізу
процесіндегі қатынастар, сондай-ақ олардың қаржылық ресурстарын
бөлу және ... ... ... ... ... қаражаттарын
қаржыландыру, салалық резервтерді ... ... ... ... сыртқы экономикалық, ғылыми ... ... ... және шалғай елдермен қатынастары.
Қаржылық механизмнің негізгі элементтеріне мыналар жатады:
1) Қаржылық бюджеттік жоспарлау және болжамдау;
2) Қаржылық ресурстардың құрылуына тікелей ... және ... ... ... ... бөлінуіне және пайдалануына
бақылау жасау;
4) Қаржылар мен салықтардың бюджеттің өндіріске және халықтың әлауқаты
деңгейіне тигізетін ықпалын ... ... ... деп ... ... ақша ... ... арқылы оларды
ақшалай қорларға қалыптастыру, осы қорлардан қаражаттардан ... ... ... ақша ... қорларын пайдалануды
ұйымдастыру жөніндегі мемлекеттің біртұтас өзінің немесе өзі
уәкілдік ... ... ... ... ... ... ... аясынан ешбір мемлекеттік органдар тыс
қала алмайды және бұл қызмет іс ... ... ... ... [18.9 б]
Материалдық мағынасы бойынша мемлекеттің қаржылық қызметі ... ... және ... ... ... ... табылады.
Мемлекеттің қаржылық қызметі белгілі бір әдістерді қолдану арқылы жұзеге
асырылады.
Қаржылық қызметтің ... ... ... ... ... кіретін
ақша қорларын қалыптастыру, бөлу және пайдалануды ұйымдастыру ... ... ... ... ... мен тәсілдер.
Ақша қорларының әртүрлі болуына байланысты оларды ... ... ... ... барысында да әртүрлі әдістер қолданылады.
Жалпылама алғанда олар үш түрге бөлінеді:
1) Ақша ... ... ... Ақша қорларын бөлу әдістері;
3) Ақша қорларын пайдалануды ұйымдастыру әдістері.
Қаржылық қызметті жүзеге асыру кезіндегі Мемлекеттің басты мақсаты ... ... ... ... ... ... оның ... жұмыс істеуін қамтамасыз ету және әлемдік экономикаға
интеграциялануына қолайлы жағдай жасау.
Осы жоғарыда аталған мақсаттарға жету үшін ... мына ... ... ... ... ... ... оның ойдағыдай жұмыс
жасауын қамтамасыз ету;
2) ... ... және ... көмегімен қоғамдағы болып
жатқан әртүрлі процестерге (саяси, экономикалық, мәдени, ғылыми,
әлеуметтік т.б.) ... ... ... ... – яғни ... ... ... тиімді,
ұтымды пайдалануына, оның ысырап болмауына ... ... ... ... ... қадағалау функциясын
жүзеге асырады.
Мемлекеттік басқару функциясының ... ... ... ... ... ... жүйесінің басқарушылық өкілеттігінің
мазмұнымен байланысты, қаржы саласындағы басқару функциялары ... ... ... ... ... ... ... қызмет жасауына сондай-ақ мемлекеттің ақша қаражат қорларын
қалыптастыру, бөлу пайдалануды ұйымдастыруды қамтамасыз ... ... ... қаржылық заңдарды қолданудың негізінде жүзеге асырылады.
Жоғарыда аталған функцияларды тиісті мемлекеттік басқару ... ... ... саласындағы мемлекеттік органдар қаржылық қызметі ... ... ... ... ... ... форма дегеніміз, ақша қаражат қорларын қалыптастыру, бөлу
және пайдалануды ұйымдастыру кезіндегі мемлекеттік ... ... ... ... ... ... іс жүзінде
қолданылатын әрекеттері.
Қаржылық қызметті процесінде қолданылатын нақты құқықтық нормалар
толық өктем және ... - өкім ету ... ... ... қатар бұл
процеске барлық мемлекеттік органдар қатысады.
Мемлекеттік органдар қаржылық қызметті жүзеге ... ... ... көлемінде қаржылық ресурстарды ... бөлу ... ... ... ... ... бақылау жүргізу
саласында пайда болатын қоғамдық қатынастарды реттеуде қаржылық ... Осы ... ... ... қаржылық қызметінің құқықтық
формасы т.б.
1) Нормативтік қабілеттігі бар заң актілерден (қаржылық ... ... ... ... ... ... Қаржылық құқықтық шарттар жасау (келесім бойынша 2 жақты мәмілеге
келу);
4) Мемлекет ... ... ... ... өз ... ... нақтылы бір қаржылық құқықтық қатынастарда жүзеге
асырулары.
Осы жоғарыда аталған 4 ... ... ... ... ... ... ... термині үш мағынада (қолданылады)
түсіндіріледі. Бірінші мағынасы – ... ... ... ... мінез құлқына ықпал етумен сипатталады. Мысалға, айталық:
“Министірліктің ведомстваға қарасты ұйымдарды басқару”. Бұл жерде ... ... ... ... ... – осы ... басқа процессетрді қамтиды. Мысалға, көліктің
қозғалысы, халықтың басқа жерге ауысуы, тауардың ... ... ... объектісі болып процесстің өзі, дәлдігі халықтың
мінез құлқы (жүріс тұрысы) –ның жүзеге асырылуы.
Үшінші мағынада – ... ... ... ... яғни бағыныштыдан бастапқы билік иерархиясын ұйымдастыру
ретінде ... ... ... ... бірінші мағынасы өкілетті
мемлекеттік органның ... ... ... объектісі болып
қатысатын тұлғалардың жүріс тұрысына ықпал ету болып табылады.
“Қаржылық басқарудың” екінші ... ... ... ... ... басқаруды білдіреді.
Қаржылық басқарудың бұл түсінігі Мемлекеттің қаржылық ... ... ақша ... ... ... мен ақша ... ... Бұл жағдайда билік жүргізуші усбъектінің өктем өкілеттігі
мемлекеттің өкілеттігінен бөлінеді.
Басқару ... ... ... меншік құқығының объектісі ретінде
болатын әртүрлі мүліктер мен ақшалар болып табылады. Бұл ... ... ... ... ... басқарудың
объектісі болып тек қана ... ... ақша ... ... ... шығатын қорытынды ақша қаражаттар жеке меншікте болатын
болса, қаржылық басқарудың объектісі болып табылмайды. Бұл ... ... ... ... ... ... ... яғни мемлекеттің
қаржылық қызметінің аясына жатпайды.
Және, соңғы, “Қаржы саласындағы басқару” түсінігінің үшінші ... ... ... ... жүзеге асырушы органдардың мемлекеттің немесе
өзінің атынан мемлекеттің мүддесін қорғау ... ... Бұл ... осы ... ... құқықтық келісімдермен бекітілген
құзіреттерімен анықталады. “Мемлекеттік қаржылық ... ... ... ... ... бір ... ретінде қолданылады. [15
191-192].
Қаржы саласындағы Мемлекеттік Басқару қаржылық органдардың жүйесі мен
олардың бекітілген құзіретін ... ... ... ... ... ... ... саласандағы Мемлекеттік Басқару жүйесін асыратын құзіретті
органдардың жүйесі.
Кең мағынада ... ... ... басқару органдардың
жүйесін келесідей түрде көрсетуге болады:
1. Жоғары және жергілікті мемлекеттік өкілді органдар;
2. Атқарушы мемлекеттік органдар, олар ... ... ... ... ... ... Үкімет);
б) салалық және функциональды құзіретті оргндар (минимтрлікпен
ведомстволар);
в) арнайы мемлекеттік қаржылық органдар (қаржы министрлігі, ... ... банк ... жағдайда Қазақстанның қаржы саласындағы басқару органдарының
жүйесін мыналар үйлестіреді:
1. Өкілді мемлекеттік орган:
а) Қазақстан Республикасының Парламенті – ... заң ... ... ... ... өкілді орган;
б) Мәслихаттар – жергілікті өкілді органдар.
2. Атқарушы мемлекеттік органдар:
а) жалпы құзіреті ... ... ...... Үкіметі;
б) салалық және функционалдық органдар – Қазақстан ... мен ... ... ... ... ... органдар - әкімат;
г) салалық және функциональді жергілікті органдар – жергілікті
мемлекеттік органдар мен министрліктің аумақтық ... ... ... ... ... ... Республикасының
Қаржы Министрлігі және оның аумақтық бөлімшелері, ... ... ... мен оның ... қарасты ұйымдары.
Қаржы саласындағы Мемлекеттік басқаруды жүзеге асыратын жалпы
құзіретті органдар.
Қазақстан ... ... заң ... ... ... қаржы жүйесін анықтайды; Республикалық бюджеті және оның
ақарылуы туралы есептерді, бюджетке ... ... ... ... ... салықтар мен алымдарды белгілейді
және оларды алып ... ... ... және ... ... ... атқарылуын басқылау жөніндегі есеп Комитетінің
бюжеттің атқарылуы туралы есептерін бекітеді, ... ... ... ... ... ... және Ұлттық Банк
төрағасын тағайындауға келісім береді; ... ... ... ... және өзге де ... ... ... мәселелерді
шешеді.
Қаржы саласындағы Президенттің құзіреті:
Стратегиялық жоспарлауды, республикалық бюджетті және оны орындалуы
туралы есепті әзілеу тәртібін ... ... ... мен
стратегиялық Жоспарларын бекітеді; Ұлттық валютаның ... ... мен ... ... ... ... Мемлекеттік бюджет есебінен ұсталатын барлық органдардың
қызметіне арналған қаржыландыру мен еңбек ақы ... ... ... ... ... және екі мүщесін 5 жылға тағайындайды; ... ... Банк ... ... босатады.[21.]
Қаржы саласындағы мемлекеттік басқаруды жүзеге асыратын ... ... ... мына ... ... ... ... әлеуметтік-экономикалық саясаттың негізгі бағыттарын,
оны жүзеге асыру жөніндегі стратегиялық және тактикалық шараларын
әзірлейді;
б) ... және ... ... дамуының
индикативтік жоспарларын әзірлеп, жүзеге асырады;
в) Республика Президенті белгіленген тәртіппен республикалық бюджетті
әзірлеу мен оны өзгертуге ... ... ... ... оның атқарылуы туралы есепті ұсынады, бюджеттің атқарылуын
қамтамасыз ... ... ... жүйеісн нығайту жөніндегі шараларды әзірлейді
және жүзеге асырады; Мемлекеттік валюта, ... және ... ... мен ... заңның сақталуына мемлекеттік
бақылауды қамтамасыз етеді;
д) құрылымдық және инвестициялық саясатты жүзеге асырады;
е) мемлекеттік баға түзу ... ... ... және ... ... реттейтін бағалар, қолданатын өнімдер, тауар қызметтің
номенклатурасын белгілейді;
ж) ... ... ... ұйымдастырады, оны пайдалану
жөніндегі шараларды талдап ... және ... ... ... құқықтық қорғауды жүзеге асырады;
з) еңбекке ақы төлеу, азаматтарды әлеуметтік қорғау, Мемлекеттік
әлеуметтік ... мен ... ... ... ... ... ... жүргізу және үкіметаралық келісімдерге қол қою туралы
шешімдер қабылдайды, республиканың шет мемлекеттермен халықаралық және
аймақтық ұйымдар мен ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру жөнінде шаралар
әзірлейді, сыртқы сауданы дамыту жөнінде ... ... ... ұйымдарымен ынтымақтастықты және өзара іс-қимылды
жүзеге асырады.
Жергілікті мемлекеттік ... мен ... ... ... ... ... ... дамыту жоспарын, экономикалық және ... ... ... және ... ... туралы
есептерді бекіту, шығыс сметасын бекіту;
б) жергілікті бюджеттің атқарылуына бақылау ... өз ... ... ... ... болады;
г) шығыстардың салаларын дербес белгілейді, олардың әр түрлі қорларын
құрады және пайдалану тәртібін белгілейді, қажетті ... ... ... ... және ... нысаналы мақсатын белгілейді;
д) салақтар туралы заңдарға сәйкес мәслихат аумағындағы салықтар мен
алымдардың мөлшерін ... ... ... ... ... ... ... мәслихатқа бекітуне табыс етеді және бюджеттің орындалуын
қамтамасыз етеді, бюджеттен тыс ... ... ... ... ... және оларға енген қаржыны жұмсайды; несие, заем және ... ... ... ... ... туралы шешім қабылдайды, шарттарға
және басқа да құжаттарға қол қояды; сырқы экономикалық байланыстарды жүзеге
асырады және ... және ... ... ...... ... өкілеттіктері мыналар: өздерінің қарамағына берілген
бюджеттік қаржылар мен ... ... ... ... мен ... арасында бөледі; сала бойынша қаржылық
ресурстарды жоспарлайды; өздеріне ... ... ... ... сандарын және нормативтерімен лимиттерін бекітеді;
өндірісті дамыту, әлеуметтік мәдени шараларға, ғылым мен техниканы дамытуға
материалдық ынталандыруға ... сала ... ... ... ... және т.б.
Кәсіпорындар мен ұйымдардың бұл саладағы жұмыстары былай ... ... ... ... ... кредиттік өтініштердің
жобасын даярлайды; есеп айырысуды ұйымдастырады және ... ... ... ... ... мерзімінде аударылып отырылуын
қамтамасыз етеді; мемлекет, ... ... ... міндеттерін
бұлжытпай орындауға міндеттенеді. [20.с63б]
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі
1. Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі (бұдан әрі ... ... ... ... ... оның ... ... саласында салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын
Қазақстан Республикасының орталық ... ... ... ... ... ... ... атқарылуы, кедендік, салықтық бақылау, ішкі
қаржылық бақылау және ... ... алу, ... ... ... мен ... ... мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерінің
өндірісі мен оның айналымын мемлекеттік реттеу, ... ... ... ... ... ... қоспағанда), борышкерді таратудың
соттан тыс рәсімі, дәрменсіз борышкерлерге ... ... ... ... ... ... есеп, қаржылық есептілік және
аудит саласындағы ... ... ... және іске ... ... ... атқарылуы, бюджеттік есепке алу, кедендік, салықтық
бақылау, ішкі қаржылық ... және ... ... алу, ... этил ... мен ... өнімдерінің, мұнай өнімдерінің
жекелеген түрлерінің өндірісі мен оның айналымын ... ... ... мен ... ... ... ұйымдарын
қоспағанда), борышкерді таратудың соттан тыс рәсімі, ... ... ... ... ... оңалту рәсімдері, бухгалтерлік
есеп, қаржылық есептілік және аудит саласындағы салааралық үйлестіру мен
әдістемелік ... ... ... ... Министрліктің мынадай ведомстволары бар: ... ... ... комитеті, Салық ... ... ... және
мемлекеттік сатып алу комитеті, Дәрменсіз ... ... ... және жекешелендіру комитеті.
3. Министрлік өз қызметін Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... және ... де нормативтік қүқықтық кесімдеріне, сондай-ақ осы Ережеге
сәйкес жүзеге асырады.
4. Министрлік ... ... ... ... ... больш табылады, мемлекеттік тілде өз ... бар ... ... ... ... ... ... заңнамаға
сәйкес Министрліктің қазынашылық органдарында шоттары және Қазақстан
Республикасының Бюджет кодексінде, ... ... ... шарттарда көзделген жағдайларда өзге де шоттары
болады.
Министрлік азаматтық-құқықтық қатынастарға өз ... ... егер ол ... ... ... ... болса, мемлекеттің
атынан азаматтық-құқықтық қатынастардың тарабы болуға құқығы бар.
5. Министрліктің штат ... ... ... ... ... [22.]
2. Министрліктің функциялары мен құқықтары
Министрлік заңнамада белгіленген тәртіппен:
1) мемлекеттік саясатты ... ... ... ... ... ... арналған республикалық бюджет, бюджетке өзгерістер
мен толықтырулар енгізу ... ... ... ... ... ... жылына арналған республикалық бюджет туралы заңды іске ... ... ... Үкіметі қаулысының жобасын әзірлеуге
қатысуды;
мемлекеттік және өзге де ... ... ... ... және ... ... әлеуметтік-
экономикалық дамуының орта мерзімді жоспарларын, ... ... ... ... түсімдерді болжауға және мемлекеттік бюджетке кіріс түсімдері
саласында мемлекеттік саясат ... мен ... ... ... ... талдауды, оны жетілдіру ... ... өз ... шегінде нормативтік ... ... ... және ... ... ... ... шегінде мемлекеттік, салалық (секторалдық) бағдарламаларды
әзірлеу мен іске асыруды қамтамасыз етуді;
2) ... ... іске ... қамтамасыз ететін функцияларды:
республикалық бюджеттің ... ... ... және ... ... қызмет көрсетуді;
түсімдердің жиынтық жоспарын бекіту мен оған ... ... ... ... ... ... етуді;
Қазақстан Республикасы Үкіметінен қарыз алуды, пайдалануды, тіркеуді,
өтеуді және қызмет көрсетуді, бағалы қағаздарды ... ... ... ... эмиссиялық бағалы қағаздарды сатьш алу мен сатудың
жүзеге асырылуын, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... міндеттемелердің орындалуын қамтамасыз етуді;
ұтымды үкіметтік және мемлекет кепілдік берген қарыз алуды, сондай-ақ
мемлекеттік ... ... ... етуді;
келіссөздер жүргізуді, Қазақстан Республикасының Үкіметі қарыздарының
шарттарына қол ... ... ... Үкіметінің мемлекеттік
эмиссиялық бағалы қағаздарын шығаруды, мемлекеттік емес қарыздары бойынша
мемлекеттік кепілдіктер ... ... ... ... ... ... мемлекеттік
емес қарыздардың және жергілікті атқарушы органдар қарыздарының шарттарына
қаржылық сараптама ... ... ... және ... ... ... сәйкес инвестициялық жобаларға, мемлекеттік
бағдарламаларға және өзге де іс-шараларға кредит беруді;
үкіметтік ... ... ... ... ... қажетті
құжаттарды дайындауды;
Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкімен келісім бойынша конкурстық
негізде үкіметтік қарыздарға ... ... ... мемлекеттік емес
қарыздарға және кейіннен үкіметтік қарыз алуға байланысты гранттарға ... үшін ... ... ... бастапқы дилерлерді, лид-
менеджерлерді және мемлекеттік бағалы қағаздарды шығару жөніндегі басқа ... ... ... ... ... бюджеттен
оқшауландырылған қаражатты өндіріп алу жөнінде түпкі ... ... ... және ... ... алушылар мен екінші деңгейдегі банктердің үкіметтік
қарыздардың ... және ... ... ... ... үлесін республикалық бюджетке қайтару туралы ішкі ... ... ... ... ... ... бюджеттік кредиттердің
берілуін, қызмет көрсетілуін және ... ... ... ... ... мен ... ... етуді;
республикалық бюджеттің атқарылуы барысында республикалық бюджеттік
бағдарламалардың тиімділігін бағалауды;
бюджеттің ... ... ... жасауды, сондай-ақ
мемлекеттік қаржы және меншік бойынша, сондай-ақ Қазақстан ... ... ... және ... ... статистикалық есептерді
жасауды;
бюджет есебінің жүргізілуін қамтамасыз етуді;
бюджет жүйесінде бюджеттік және ... есеп пен ... және ... ... ... ... ... нысандарын, оны жасау
мен берудің тәртібін әзірлеуді;
бухгалтерлік есеп пен аудит ... оның ... өз ... ... ... лицензиялау саласындағы функцияларды орындауды;
мемлекеттік сатып алу ... ... және ... сатып
алудың үйымдастырылуы мен өткізілуін, Қазақстан Республикасы мемлекеттік
сатып алу ... ... ... ... ... ... алымдар және бюджетке төленетін басқа да міндетті
төлемдердің ... және ... ... өзге де ... міндетті
зейнетақы жарналарының және Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорына
әлеуметтік аударымдардың толық және ... ... ... ... ... ... түсімдер бөлігінің Қазақстан Республикасы
Ұлттық Қорына аударылуын қамтамасыз етуді;
этил спирті мен алкоголь ... ... ... ... ... ... өндірісі мен айналымының мемлекеттік
реттелуін және салықтық бақылауды қамтамасыз ... және ... ... ... жөніндегі есеп
пен есептіліктің атқарылуы, жүргізілуі, ... ... баға ... ... ... ... кепілдіқ берген қарыздардың,
мемлекеттік мекемелердің иелігінде қалған тауарларды ... ... ... ... пайдаланылуы бөлігінде мемлекеттік
қаржылық бақылау объектілері қызметінің Қазақстан ... ... ... ... ... етуді;
республикалық бюджеттің түсімдері мен оны ... ... ... және ... өзгерістер енгізу, республикалық бюджеттік
бағдарламалардың әкімшілеріне рұқсаттар ... ... ... ... ... ... ... бойынша төлемдерді жүзеге асыру жөніндегі жұмыстарды
ұйымдастыруды;
республикалық бюджеттен қаржыландырылатын ... ... ... ... дұрыстығын мемлекеттік бақылауды ... ... ... ... ... ісінің басшылығын жүзеге асыруды және
Қазақстан Республикасының кеден және орындалуын бақылау кеден органдарына
жүктелген өзге де ... ... ... ... ... ... ... және сақтандыру (қайта
сақтандыру) үйымдарын қоспағанда) мемлекеттік бақылауды, соттан тыс ... ... ... ... ... ... қатысты
оңалту рәсімдерін қолдану жөніндегі іс-шараларды қамтамасыз етуді;
мемлекеттік ... ... және ... ... ... ... ... мемлекеттік есептілік алымшының нысандары
мен әдістерін жетілдіруді;
өз құзыреті шегінде жұмылдыру жұмыстары мен мемлекеттік ... ... ... ... ... мен функцияларының орындалуын
үйлестіру мен қамтамасыз етуді жүзеге асырады.
11. Министрліктің:
мемлекеттік органдардан, өзге де ... және жеке ... ... ... ... ... ... ақпараттарды
сұратуға және алуға;
өз құзыреті шегінде барлық мемлекеттік органдардың, өзге де ұйымдардың
және жеке тұлғалардың орындауы үшін ... ... ... ... ... комитеттер мен мемлекеттік үйымдардың
бұйрықтарын, өзге де кесімдерді жоюға немесе тоқтата тұруға;
акционерлік қоғамдардағы ... ... және ... басқа, да мүлікке иелік етуге, пайдалануға, сондай-ақ заңнамалық
кесімдермен және ... ... ... ... ... ... қарамағындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорындарды
мемлекеттік басқару органының функцияларын жүзеге асыруға құқылы.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ...... және ... төленетін басқа да міндетті
төлемдер турады ҚР-сы ... ... ... ... ... ... ... бақылауды қамтамасыз етуге уәкілетті
және ҚР-да міндетті төлемдердің түсімін, ... ... ... және уақытты аударылуын қамтамасыз ету саласында ıасшылықты және
салааралық үйлестіруді жүзеге ... ... ... ... ... ... ... Салық Комитеттері, облыстар, Астана және
Алматы қалалары бойынша Салық комиттері, аудан ... ... ... ... және ... ... бойынша салық комитеттері, және
арнайы экономикалық аймақтар аумағындағы салық комитеттері ... ... ... табылатын аумақтық органдары бар.
Салық комитетінің негізгі функциялары:
Салық және ... ... ... да ... төлемдер түсуінің
толықтығын көздейтін заңның сақталуын бақылайды; Нормативтік құқықтық
кесімдердің ... ... ... салыққа жатпайтын төлемдердің
түсуін бақылауды жүзеге асырады; ҚР-ның қаржы ... ... ... ... жөнінде ұсыныстар енгізеді; заңда
белгіленген тәртіппен ... ... ... және өткізуге
байланысты қызметті ... ... ... ... ... ... ... салық салу объектілерін және салық
салуға объектілерді есепке ... ... ... ... ... ҚР-сы Қаржы министрлігіне мемлекеттік бюджетке төленетін
міндетті төлемдерді есептеуді және жинауды ... ... ... ... ... ... айқандау жөнінде ұсыныстар енгізеді; өз құзіреті
шегінде ... ... ... ... төлемдерді есептеуді және
жинауды жүзеге асыруға уәкілетті ҚР-сы мемлекеттік органдарының ... ... ... ... ... ... ... бақылауды жүзеге асырады; Салық салу саласындағы заңдардың
қолданылу практикасын талдау және қорытындылау, және осы ... ... ... ... ... ... ... орындалуын бақылауды
жүзеге асыру бойынша орталық және жергілікті мемлекеттік органдар мен өзара
іс-қимыл жасайды; Салық берешегін мәжбүрлеп ... алу ... ... және ... ... Салықтардың өсімақы мен айыппұлдар
есептелетін сомасы бөлігінде, сондай-ақ Салық қызметі органдары лауазымды
тұлғалардың ... ... ... ... ... ... заңды және жеке тұлғалардың шағымдарын қарайды; Салық
міндеттемелерінің туындау, орындау және тоқталу ... жеке және ... ... жөніндегі жұмысты ұйымдастырады және жүзеге асырады;
өз құзіреті шегінде салық бюджетке төленетін міндетті төлемдер түсімдерінің
мәселелері ... ... ... ... өндірісі мен айналымы
саласында халықаралық ұйымдармен өзара іс-қимыл ... өз ... ... ... бұзушылықтарға қарсы күрес мәселелері бойынша ҚР-
ның халықаралық міндеттемелерін орындайды; таңбалауға жататын ... ... ... алым ... ... сатып алынылуын және
еспеке алуын, бақылау маркілерінің жасалуын және есепке алуын, ... ... ... алынуын және есепке алынуын баөылайды және
өзге де функцияларды жүзеге ... ... және ... жоспарлау министрлігі
1. Қазақстан Республикасы Экономика және ... ... ... әрі - ... ... ... әлеуметтік-
экономикалық дамуының басымдықтарын тиімді іске асыруды ықпал ... ... ... құру және ... ... болып табылатын
орталық атқарушы орган.
2. Министрліктің негізгі ... ... ... ... ... стратегиялық
мақсаттарын және басымдықтарын, негізгі бағыттарын қалыптастыру;
мемлекеттің әлеуметтік-экономикалық дамуының басымдықтарымен және ... ... ... қарым-қатынаста мемлекеттік ... және ... ... ... ... экономикалық және қаржылық қатынастар саласындағы саясатты
қалыптастыру;
3) экономика секторларында ... ... ... ... ... ... Министрлік өз ... ... ... мен ... ... Республикасы Президентінің,
Қазақстан Республикасы Үкіметінің кесімдеріне, өзге де нормативтік құқықтық
кесімдерге, сондай-ақ осы ... ... ... ... ... мемлекеттік мекеменің ұйымдық-құқықтық нысанындағы заңды
тұлға болып табылады, ... ... өз ... ... ... ... ... үлгідегі бланкілері, сондай-ақ заңнамаға
сәйкес Қазақстан Республикасы ... ... ... ... болады.
Министрлік азаматтық-құқықтық қатынастарға өз ... ... егер ... ... ... ... ... азаматтық-құқықтық қатынастардың тарабы болуға құқығы
бар.
5. Министрліктің штат санының лимитін Қазақстан ... ... ... ... функциялары мен құқықтары
1. Министрлік мемлекеттік саясатты қалыптастыру саласында заңнамада
белгіленген тәртіппен мынадай стратегиялық функцияларды ... ... ... ... негізгі бағыттарын
әзірлеудің салааралық және өңіраралық үйлестіруін жүзеге асырады;
Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... стратегиялық, орта мерзімді ... ... және ... беру ... ... ... ... әдіснамалық жетекшілік ету;
4) орталық және ... ... ... Қазақстан Республикасы Үкіметінің Бағдарламасын және оны іске
асыру жөніндегі іс-шаралар жоспарын ... ... ... ... ... ... ... инвестициялық жобалардың (бағдарламалардың)
тізбесін ... ... ... ... ... ... қалыптастыру және оны
Қазақстан Республикасы Үкіметінің бекітуіне енгізу;
мемлекеттік және мемлекет кепілдік берген ... алу мен ... ... ... ... және талдауды жүзеге асыру;
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкімен бірлесіп, ... ... ... ... ... ... ... орта
мерзімді кезеңге арналған республиканың әлеуметтік-экономикалық дамуының
орта мерзімді ... ... ... және ... ... ... көлемі мен құрылымы негізінде
мемлекеттік және мемлекет кепілдік берген қарыз алу мен борыштың ... ... жыл ... ... ... ... Республикасының элеуметтік-экономикалық дамуының орта
мерзімді жоспарын әзірлеу;
Қазақстан Республикасы Үкіметінің орта мерзімді фискалдық саясаттың жобасын
әзірлеу;
тиісті қаржы жылына ... ... ... ... ... мен
толықтырулар енгізу туралы заңдардың жобасын әзірлеу;
тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы ... іске ... ... Республикасы Үкіметі қаулысының жобасын әзірлеу;
төтенше мемлекеттік бюджетті әзірлеу;
республикалық және облыстық ... ... ... бар ... ... ... үш ... кезеңге арналған жалпы сипаттағы
ресми трансферттер көлемі туралы Қазақстан Республикасы Заңының жобасын
әзірлеу;
бірыңғай бюджет сыныптамасының ... ... ... ... ... және бекіту;
17) әлеуметтік-экономикалық дамудың, бюджеттік жоспарлау және
бағдарламалаудың, мемлекеттік, салалық ... және ... орта ... ... ... және іске асырылуын
әдіснамалық қамтамасыз ету;
18) бюджеттік инвестициялардың жүзеге асырылуьш әдістемелік қамтамасыз
ету, әзірленуін ұйымдастыру мен оның ... ... ... ... ... ... әзірлеу,
мемлекеттік бағдарламаларды және ... ... ... іске ... ... ... ... ықпал ету;
20) жұмылдыру дайындығы және жұмылдыру саласында негізгі бағыттарды
әзірлеу және ... ... ... жүргізу;
21) Қазақстан Республикасының мемлекеттік қаржы мен мемлекеттік
меншігін ... және ... ... ... саясаттың
мақсаттары мен басымдықтарын айқындау;
республикалық және жергілікті бюджет қаражаты ... ... ... ... іске ... ... туралы жиынтық ақпаратты
жасау және оны Қазақстан Республикасының Үкіметіне ұсыну;
мемлекеттік басқару жүйесін жетілдіру жөнінде ұсыныстарды қалыптастыру;
әкімшілік реформаларды ... ... ... ... асыру;
мемлекеттік кәсіпкерлік саласындағы саясатты қалыптастыру және экономиканың
жеке ... ... ... ... немесе қысқарту
жөніндегі ұсыныстарды тұжырымдау;
орталық және жергілікті мемлекеттік органдардың ... ... ... ... орта ... басымдарын есепке ала, ұлттық компаниялар ... ... және ... ... ... ... мен ... үлесі бойынша мемлекеттің
кірістерін қалыптастыру саласында ... ... ... ... бағыттарды айқындау және халықаралық қаржылық ... ... мен ... ... ... және ... көмектерді
тартуды және пайдалануды үйлестіру;
мемлекеттік бюджет есебінен қамтылатын ... ... ... ... ... ... ... Республикасында және шетелдік мемлекеттерде салық және кеден
заңнамасын қолдану практикасын талдау;
Министрліктің құзыретіне енетін ... ... ... ... ... ... қүзыретіне енетін бағыттар бойьшша мемлекеттік және салалық
(секторалдық) бағдарламаларды әзірлеу;
34) өз құзыреті шегінде ... ... және ... ... ... келіссөздер жүргізу және шарттар жасасу;
35) нормативтік құқықтық ... ... ... ... Министрлік мемлекеттік саясатты іске асыру саласында ... ... ... ... стратегиялық жоспарларды іске ... ... ... және ... ... ... ... Республикасының өңірлері мен ... даму ... ... ... ... және ... ... жүргізу;
экономикалық талдауды және макроэкономикалық болжауды жүргізу;
экономикалық қауіпсіздік мәселелерінің мониторингі;
республикалық және жергілікті бюджеттерге түсетін түсімдерді болжау;
6) мемлекеттік және ... ... ... бағдарламаларды, бюджеттік инвестициялар мен гранттарды іске
асырудың тиімділігін (нәтижелілігін) ... ... ... ... ... тиімділігін талдауды және бағалауды
жүзеге асыру;
мемлекеттік меншік объектілерін басқаруды талдауды және бағалауды ... және ... ... ... ... ... Жұмылдыру жоспарын әзірлеу және оны іске асыруды
үйлестіру;
республикалық бюджет қаражаты ... ... ... ... ... ... ... асыру;
Қазақстан Республикасында қолданыстағы және эзірленетін мемлекеттік және
салалық (секторалдық) бағдарламалар тізбесін қалыптастыру және одан ... ... ... ... орындалуына жалпы
бақылауды жүзеге асыру;
13) мемлекеттік органдардың ... ... ... ... ... рұқсат беру жүйесі, оның ішінде лицензиялау
мәселелері жөніндегі қызметін ... ... ... ... ... ... үйлестіру, халықаралық қаржылық және экономикалық ... ... ... ... іс-қимыл жасау;
өз қызметі саласындағы заңнаманың қолданылуын талдауды жүзеге асыру.
12. ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырады:
1) республикалық ... ... ... ... ... ... бөлу туралы келісімді қоса алғанда, жер қойнауын пайдалануға
арналған келісім-шарттарға экономикалық сараптаманы ... ... ... ... ... қорытынды кезеңін жүргізу.
13. Өзіне жүктелген міндеттерді іске асыру және өзінің ... ... үшін ... ... белгіленген тәртіппен:
Қазақстан Республикасының ... ... ... саясаттың негізгі бағыттары бойынша ұсыныстар енгізуге;
орталық және жергілікті ... ... орта ... ... ... іске ... ... іс-шаралар жоспарларын іске
асыруының мониторингін жүзеге асыруға;
Қазақстан Республикасының Үкіметіне Үкімет ... іске ... ... ... ... ... ... енгізуге;
Қазақстан Республикасының Үкіметіне мемлекеттік және салалық (секторалдық)
бағдарламаларды одан әрі іске асырудың орындылығы ... ... ... ... ... материалдарын дайындауға және оларды
мемлекеттік органдарға ұсынуға;
өз құзыреті шегінде нормативтік құқықтық ... ... ... өз құзыреті шегінде келіссөздер жүргізуге және ... ... ... ... ... ... түлғалармен
келісімдер жасасуға;
8) өз құзыреті шегінде мемлекеттің қатысуымен ... ... ... сондай-ақ тарату мәселелері жөнінде ұсыныстар енгізуге;
9) өз құзыреті шегінде мемлекеттік органдардан, ... ... ... және ... ... мен жеке ... ... мен құжаттарды сұратуға және алуға;
консалтингтік қызметтерді жүзеге асыру үшін ... және ... және жеке ... ... тартуға;
шетелдік мемлекеттердің құзыретті органдарымен өзара іс-қимыл жасауға;
мониторинг объектілерін тікелей зерттеуге, ... ... ... жататын ақпаратты талдауға орталық және жергілікті
атқарушы органдардың өкілдерін тартуға;
сараптамалар мен ... ... үшін ... ... ... органдардың мамандарын, сондай-ақ тәуелсіз сарапшыларды
тартуға;
Министрліктің қарамағындағы ... ... ... ... ... ... ... ғылыми зерттеулерге бөлінген ... ... ... ... ... ... ... Министрліктің құзыретіне енетін мәселелерді әзірлеу ... ... ... ... ... жекелеген
мамандарды тартуға құқылы.
3. Министрліктің мүлкі
14. ... ... ... ... ... ... Министрліктің мүлкі оған мемлекет берген мүліктің, сондай-ақ
құны Министрліктің теңгерімінде көрсетілетін өзге де ... ... ... ... мүлік республикалық меншікке жатады.
16. Министрліктің өзіне бекітілген мүлікті және егер ... ... ... оған смета бойынша бөлінген қаражат есебінен
сатып ... ... ... ... айыруға немесе оған өзге де
тәсілмен ... ... ... ... ... қызметін ұйымдастыру
Министрлікті Қазақстан Республикасының Президенті лауазымға тағайындайтьш
және лауазымнан ... ... ... ... ... ... ... ұсынуы бойынша қызметке тағайындайтын
және ... ... ... ... ... ... жұмысын ұйымдастырады және оған басшылық жасайды әрі
Министрлікке жүктелген міндеттердің орындалуы мен өз ... ... үшін ... ... ... осы ... ... орынбасарлары мен Министрлікті құрылымдық бөлімшелері
басшыларының міндеттері мен өкілеттіктерін айқындайды;
заңнамаға сәйкес Министрліктің қызметкерлерін ... ... ... ... ... тәртіппен Министрліктің қызметкерлеріне тәртіптік
жаза қолданады;
Министрдің бұйрықтарына қол қояды;
5) өз ... ... ... ... және оның
құрылымдық бөлімшелері туралы ережелерді бекітеді;
барлық мемлекеттік органдарда және өзге де ... ... ... ... ... Министрлік қабылдайтьш шешімдер Министрдің ... ... ... ... консультативтік-кеңесші
орган больш табылатын алқа болады. Алқаның сандық және ... ... ... ... ... қатарынан Министр
бекітеді.[24.]
Республикалық бюджеттің атқарылуын бақылау жөніндегі есеп комитеті
Осы Ереже Республикалық бюджеттің ... ... ... ... (бұдан әрі - Есеп комитеті) мәртебесін, өкілеттіктерін және
жұмысының ұйымдастырылуын айқындайды.
1.Есеп комитеті республикалық бюджеттің атқарылуына ... ... ... ... Республикасының Президентіне ... және есеп ... ... ... ... ... органы
болып табылады.
2. Есеп комитетінің негізгі міндеттері:
1) республикалық бюджеттің атқарылу мэселелерін реттейтін бюджеттік
заңнама және өзге де ... ... ... ... ... ... ... республикалық бюджеттің атқарылуына
байланысты мәселелер бойынша тапсырмаларын орындау;
республикалық бюджетке түсетін түсімдердің толықтығы мен ... ... ... ... ... ... ... республикалық бюджет қаражатының, сондай-ақ мемлекет кепілдік
берген займдардың, ... ... ... ... берілген қаражаттың, байланысқан гранттардың, мемлекет
активтерінің нысаналы әрі тиімді ... ... ... ... Есеп ... ... ... ұйымдық-құқықтық нысанындағы
заңды тұлға болып табылады, Қазақстан Республикасының Мемлекеттік ... және өз ... ... ... жазылған мөрі, белгіленген
үлгідегі бланкілері болады.
4. Есеп комитетінің ... ... ... және ... ... Республикасы Президентінің
актілерімен айқындалады.
Есеп комитетінің құрамы Қазақстан Республикасы ... ... ... және ... 1) ... ... ... комитетінің құрылымын Есеп ... ... ... мүшелері мен аппараты құрайды.
Есеп комитетінің қызметін қаржыландыру ... ... ... ... ... Есеп ... ... Есеп комитеті:
республикалық бюджеттің орындалуына сыртқы бақылауды ... ... ... ... ... кезінде бюджет бағдарламаларының
тиімділігіне бағалауды жүргізу тәртібін айқындайды;
ішкі бақылау жөніндегі орталық уәкілетті ... ... ... бақылау стандарттарын әзірлейді, сондай-ақ оларды бекітеді және
олардың ... ... ... ... ... ... ... пайдаланылуына;
республикалық бюджетке түсетін ... ... ... қамтамасыз ету жөнінде мемлекеттік органдар мен барлық ... ... ... ... республикалық бюджеттен түскен
түсімдер сомаларының қайтарылуына;
бюджет ... ... ... ... қаржы бақылау объектілерінің ... ... мен ... ... ... ... есептілігіне
және тиімділігіне;
бақылау іс-шараларының қорытындылары бойынша қабылданған ... ... ... ... Республикасының Президентіне Есеп комитетінің жұмысы туралы
ақпаратты тоқсан сайын ұсынады;
республикалық бюджеттің атқарылуын бақылаудың ... ... ... және ... да ... ... ... мен уақтылылығына, бюджет қаражатының ... және ... ... ... ... Қазақстан Республикасы
Президентінің тапсырмаларын, сондай-ақ басқа да жекелеген тапсырмаларды
орындайды;
өзінің мазмұны жағынан республикалық ... ... ... ... ... ... ... қорытынды болып табылатын және
оны Қазақстан ... ... ... ... ... құралдарында жариялануға жататын өткен қаржы жылындағы
республикалық бюджеттің атқарылуы ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Парламентіне ұсынады;
ішкі бақылау жөніндегі орталық уәкілетті орган ұсынған ... ... ... ... ... талдайды және
республикалық бюджеттің атқарылуына ішкі бақылаудың ... ... ... Республикасы Үкіметіне, тиісті ішкі бақылау қызметтеріне
ұсынымдар береді;
республикалық бюджет қаражатын пайдалану мәселелері ... ... ... ... ... ... ... немесе әкімшілік құқық ... ... ... ... өзге де ... ... анықталған жағдайда
бақылау материалдарын құқық қорғау органдарына немесе кімшілік ... ... ... ... ... ... ... бюджет саясатын іске асыруға қатысады;
сыртқы бақылау саласында кадрлардың біліктілігін көтеруді және оларды ... ... өз ... ... ... қаражатын игерудің барлық
кезеңдерінде бюджет қаражатын пайдаланатын жеке және ... ... ... оның ... ... ... ... қызметтерін көрсететін адамдардың қызметіне бақылауды жүзеге асырады;
13) республикалық бюджеттік ... ... ... тиімділігі мен нәтижелілігіне баға береді;
мемлекеттік және салалық (секторлық) бағдарламалардың іске ... баға ... ... ... ... ... ... құқықтық
актілердің қолданысы бойынша ұсынымдар әзірлейді және енгізеді;
республикалық бюджет қаражатының ... ... және ... ... ... ... ... Үкіметінен, мемлекеттік
органдардан, ... да ... ... ... ... ... Республикасыньщ Ұлттық Банкінен және
(немесе) қаржы нарығын реттеу және қадағалау
жөніндегі уәкілетті органнан және қаржы ұйымдарынан ... ... ... сұратады және оларды алады;
республикалық бюджеттің атқарылуы мэселелері бойынша мемлекеттік қаржы
бақылау объектілерінің лауазымды адамдарының ... ... ... ... ... ... құқықтық актілердің
талаптарын мемлекелік ... ... ... ... ... ... ... фактілер бойынша Қазақстан
Республикасының Президентіне ұсыным ... ... және ... ... ... республикалық бюджеттің атқарылуына сыртқы бақылау жүргізуге
байланысты мәселелер бойынша қажетті құжаттарды, анықтамаларды, ауызша және
жазбаша түсініктемелерді өзі белгілеген ... ... ... ... ... және басқа да нормативтік
құқықтық актілерге сәйкес, республикалық ... ... ... және ... ... ... және оған жол ... жөнінде
шаралар қолданады;
21) республикалық бюджеттің атқарылуы, байланысқан гранттарды тарту
мен оларды ... ... ... ... ... ... бабындағы, коммерциялық немесе заңмен қорғалатын өзге ... ... ... отырып, кедергісіз танысады;22) республикалық
бюджеттің атқарылуына бақылау ... ... ... ... және қажет болған жағдайда республикалық бюджеттен осы
мақсатқа бөлінген ... ... ... ақы ... ... ұйымдардың мамандары мен сарапшыларды тартады;
23) шетел мемлекеттерінің қаржы ... ... және ... ... байланыс жасайды, ... ... ... белгіленген тәртіппен ... ... ... мен ... ... және халықаралық
ұйымдардың құрамына кіреді;
24) мемлекеттік ... ... және ... өзге де ... ... ... ... Республикасы
заңнамасының талаптарына сәйкес ... ... ... ... ... ... ұдайы ұсынып отырады;
25) өзі қабылдаған актілердің мерзімді жинақтарын, ... мен ... да ... ... Есеп комитетінің жұмысын ұйымдастыру
Есеп комитетіне Қазақстан Республикасының Президенті бес жыл ... ... ... етеді.
Есеп комитетінің Төрағасы:
Есеп комитетінің қызметіне басшылық етеді, өзіне ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Президентінің алдында
дербес жауапты болады;
Есеп комитетінің жылдық және тоқсандық жұмыс жоспарларын бекітеді;
Есеп комитетінің лауазымды адамдарының арасындағы ... ... ... мүшелерінің және оның аппаратьшың жұмысын ұйымдастырады;
өз құзыреті ... ... ... нұсқаулар береді, олардың
орындалуын тексереді, Есеп ... ... ... ... өзге де актілерге қол қояды;
Қазақстан Республикасының Президенті бекіткен Есеп комитетінің жалпы штат
саны және ... ... ... ... шегінде Есеп
комитеті аппаратының құрылымы мен штат ... ... ... ... және бақылау объектілерінің тізбесін бекітеді;
Есеп комитетінің жылдық жұмыс жоспары шеңберінде ... ... ... ... ... ... кезеңділігі мен
ұзақтығын айқындайды;
Есеп комитетінің мүшелеріне тексеру жүргізуге тапсырмалар береді;
Есеп комитеті қызметінің регламентін бекітеді;
Есеп ... ... ... ... тағайындайды және
қызметтен босатады;
республикалық және ... ... ... ... ... ... ... етеді;
12) Есеп комитеті Төрағасының жанынан консультативтік-кеңесші
және ... ... ... ... ... Үкіметінің, Қазақстан Республикасы
Ұлттық Банкі басқармасының және ... ... ... ... отырыстарына қатысуға хақылы;
14) республикалық бюджеттің атқарылуын бақылау мәселелеріне қатысты
құжаттамамен құпиялылық режимінің, коммерциялық және заңмен қорғалатын өзге
де ... ... ... ... кедергісіз танысады;
15) бақылау объектілерінен бақылау іс-шараларын жүргізуге байланысты
мәселелер бойьшша қажетті ... ... және ... ... ... және өзі ... ... алады;[25.]
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Кедендік бақылау комитеті
1. ... ... ... ... ... ... (бұдан әрі - Комитет) өз ... ... ... ... ... іске ... және ... функцияларын жүзеге асыратын ... ... ... ... ... ... ... міндеттері:
өз құзыретінің шегінде Қазақстан Республикасының егемендігін, ұлттық
және экономикалық қауіпсіздігін, ... ... ... мен ... ... ортаны қорғау жөніндегі шараларды қамтамасыз ету;
орындалуын ... ... ... ... ... ... ... кедендік және өзге де заңнамаларының
сақталуын қамтамасыз ету;
кедендік ... іске ... ... ... Республикасының кеден шекарасы арқылы өткізілетін тауарлар
мен көлік ... ... ... және кедендік бақылауды жүзеге
асыру;
Қазақстан Республикасының халықаралық міндеттемелерінің орындалуын
қамтамасыз ету, ... өз ... ... шетелдік мемлекеттердің
кеден және өзге де құзыретті органдарымен, халықаралық ұйымдармен кеден ісі
мәселелері ... ... ... ... ... ... асыру;
сыртқы экономикалық және кеден ісі саласындағы өзге де ... ... мен ... ... ... ... ... тұлғалар болып табылатын аумақтық органдары бар, оларға:
облыстар, Астана және ... ... ... ... бақьшау
департаменттері, кедендер, Кинологиялық орталық және ... ... ... өз қызметін Қазақстан Республикасының Конституциясына ... ... ... ... ... мен
Үкіметінің кесімдеріне, өзге де ... ... ... ... ... ... ... және осы Ережеге
сәйкес жүзеге асырады.
Комитетмемлекеттік мекеменің ұйымдық-құқықтық нысанындағы заңды тұлға болып
табылады, өз ... ... ... ... ... және ... үлгідегі бланкілері, сондай-ақ заңнамаға сәйкес Қазақстан
Республикасы ... ... ... ... ... ... ... Комитет азаматтық - ... ... ... ... егер оған ... ... уәкілеттілік берілген болса,
мемлекеттің атынан азаматтық-құқықтық қатынастардың тарабы ... ... ... ... ... Комитет шығаратын кесім нысаны болып
табылады.
6. Комитеттің штат санының лимитін Қазақстан Республикасының Үкіметі
бекітеді.
Комитетке заңнамалық ... ... ... ... ... құқығы берілген жағдайда, онда ... ... ... ... ... кірісіне жіберіледі.
2. Комитеттің функциялары мен құқықтары
11. Комитет заңнамада белгіленген тәртіппен мыналарды жүзеге асырады:
1) мынадай салада мемлекеттік саясаттың іске ... ... ... алу Қазақстан Республикасының кеден органдарына жүктелетін
кедендік төлемдер мен салықтардың ... ... ... ... енгізілуін қамтамасыз ету;
кедендік рәсімдерді оңайлату және жетілдіру мақсатында ... ... ... ... ету, ... ... ақпараттық жүйенің шеңберінде пайдаланылатын техникалық
құралдар жүйесінің жұмыс істеуін қамтамасыз ету;
Сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасын ... ... ... ... сауда статистикасын және
арнайы кедендік статистиканы жүргізу;
Қазақстан Республикасы кеден органдары мен ... ... ... ... ... немесе әрекетсіздігіне
шағымдарды уақытылы және ... ... ... ... ... ісі ... ... жұмысын жүргізу;
Қазақстан Республикасының кедендік шекарасы ... ... мен ... ... қатысты Қазақстан ... ... ... және ... емес реттеу шараларының
сақталуын қамтамасыз ету;
кеден ісі саласындағы құқық бұзушылықтардың алдын алу, ... ... ... қызметін, контрабандаға, кедендік төлемдер мен
салықтарды төлеуден ... және ... ісі ... өзге ... ... ... жүзеге асыру;
кеден ісі саласындағы әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді қарау
және Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... жауаптылыққа тарту;
кеден ісі бойынша мамандарды даярлауды, қайта даярлауды және
біліктілігін ... ... ... ... да ... ... ... істеу үшін мамандар даярлауды қамтамасыз ету;
мемлекет меншігіне айналдырылған тауарлар мен ... ... ... ... ... ... ... және өзге де заңнамалары
салаларындағы құқық бұзушылықтарды ... ... ... және жолын кесуде
салық қызметі органдарына және ... да ... ... жәрдем
көрсету;
кеден органдары қызметінің қауіпсіздігін, кеден органдарының лауазымды
адамдары мен олардың ... ... ... ... ... ... қарсы әрекеттерден қорғауды қамтамасыз ету;
кеден органдарының материалдық-техникалық базасын дамытуға қатысу;
Қазақстан Республикасының кеден заңнамасына ... ... ... ... бақылау және қадағалау функциялары:
валюта заңнамасының сақталуын бақылау;
Қазақстан Республикасының кеден органдары лауазымды адамдарының сыртқы
экономикалық және өзге де ... ... ... ... істер және кеден ісі саласындағы әкімшілік құқық бұзушылық туралы
істер бойынша іс жүргізуі кезінде заңдылықты сақтауын ... мен ... ... ... ... ... арқылы өткізудің рүқсат ету тәртібінің орындалуын қамтамасыз ету;
өз бетімен және басқа да құқық қорғау органдарымен өзара ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру,
кедендік инфрақұрылым ... ... ... ... ... ... ... бірге Қазақстан Республикасының Мемлекеттік
және кедендік шекарасын ... ... ... ... асыру;
Қазақстан Республикасы үшін стратегиялық және басқа да өмірлік ... ... ... ... ... ... ... асыру;
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес лицензиялауды және
лицензиаттардың ... ... ... шегіндегі лицензия
талаптарын қамтамасыз етуі жөніндегі қызметін бақылауды жүзеге асыру;
тауарлардың ... ... ... ... бақылау жүйесін
үйымдастыру;
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасында радиациялық бақылау
жүргізуді ұйымдастыру.
12. Комитеттің:
кеден ... ... ... және ... ... ... талдауға және қорытуға, ... ... ... ... ... ... органдардан, өзге де ұйымдардан, лауазымды адамдар мен
азаматтардан Комитетке жүктелген функцияларды жүзеге асыру үшін ... ... және ... нысанына қарамастан ұйымдардың басшылары мен басқа да лауазымды
адамдарынан, сондай-ақ жеке ... ... ... ... ... ... және оның орындалуын бақылауға;
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес кеден ісі саласындағы
сыртқы экономикалық және өзге де ... ... ... ісі ... әкімшілік қүқық бұзушылықтар мен қылмыстар
туралы істер ... ... ... анықтауды және іс
жүргізуді жүзеге асыруға;
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... жасауға күдікті адамдарды ұстауға және
Қазақстан Республикасының кеден немесе құқық ... ... ... ... Республикасының заңнамалық кесімдеріне сәйкес фактілер мен
оқиғаларға қүжаттау, бейне және дыбыс жазбаларын, кино және фото ... ... ... туралы хаттамалар жасауға, ... ... ... ... ... ... ... да шараларды
қолдануға;
өз құзыретінің ... ... ... ... ... мемлекеттердің кедендік және өзге де ... ... ... ... ісі ... ... ... іс-
қимыл жасауға;
кеден ісі саласындағы халықаралық шарттар мен келісімдердің жобалары
бойынша ұсыныстар енгізуге;
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ... ... ... және деректерді беру ... ... ... құралдарын, сондай-ақ ақпаратты қорғау құралдарын ... және ... ... заңнамасына сәйкес кеден ... ... ... үшін ... арнайы техникалық және өзге де
құралдарды қоса алғанда, тауарларды сатып алуды қамтамасыз етуге;
Қазақстан Республикасының заңнамалық ... ... ... ... ... Қаржы министрлігіне кеден ісінің ... ... ... ... ... ... құқықтық кесімдер шығаруға құқығы
бар.[26.]
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... қарай,
заңдарды орындау үшін басқа банктердің, банкілік емес қаржылық мекемелердің
және ... да жеке ... ... ... ... ... ... актілер шығарады. Ұлттық Банктің норматив актілері Қазақстан
Республикасы Ұлттық Банкінің Жарғысы секілді ... ... ... ... ... ... Ұлттық Банктің атауы, эмблемасы ... герб ... мөрі ... ... ... ... астанасында орналасады.
Ұлттық Банктің негізгі міндеті – Қазақстан Республикасы ... ... және ішкі ... ... ету. ... ... міндеттер жүктеледі:
- республиканың экономикалық даму мақсатына жетуге және дүниежүзілік
экономикалық ... ... ... ақша ... ... банк ... және валюталық қатынастар саласындағы мемлекет саясатын
жүргізу;
- тұрақты ақша, кредит және банк жүйесін қамтамасыз етуге ықпал ету;
- банк ... ... ... ... шығару және
оларды орындауда бақылау арқылы кредиторлар мен банк ... ... ... ... ... ... Банк мынадай қызмет
атқарады:
- Қазақстан ... ... ... ... жүргізу;
- банктің; Үкімет агентінің және басқа да мемлекеттік органдардың
қызметін атқару;
- банктердің қызметіне ... мен ... ... қызметін
реттеуді іске асыру;
- валюталық реттеуді және валюталық бақылауды іске асыру;
- алтын-валюталық қорды ... ... ... экономиканы дамыту жөніндегі
мемлекеттік ақша-кредит саясатын жүргізу мақсатында Ұлттық Банк:
- айналымдағы ақша массасының мөлшерін реттейді;
- ... ... ... ... ... проценттік ставкалардың
деңгейін реттеуді іске асырады;
- чектерді, бірінші кезектегі эмитенттерді, жей және ... ... ... ... ... ... ... шығарады. Ұлттық Банк шығаратын бағалы
қағаздар мемлекеттік бағалы қағаздар ... ... және ... ... Банк ... ... мемлекеттік бағалы қағаздарды сатады, сатып алады;
- облигациялар, депозит сертификаттар, процент бағалы қағаздар сатады
және сатып алады;
- қаржылық құралдармен жүргізілетін операцияларды іске ... кез ... ... ... мен ... ... ... бағалы қағаздар шығару және мемлекеттік қарызды өтеу
кестесінің мәселелері бойынша Қаржы ... ... ақша ... ... бір немесе бірнеше көрсеткіштерінің
мақсатты өсу бағытын бекітеді;
- ... ... ... ... ... ... ... нарқында интервенцившы іске асырады;
- Ұлттық Банкке салынатын міндетін минимальды қор ... ... ... айналымда бар төлем құралдарының
түрлерін анықтайды және олардың айналымының ... ... ... ... ... қолма-қол ақша қаражаттарын
шығару және олардың айналымын ... ... ... ... ... ... Банктің функциялары:
1. номинал структурасын, ... мен ... ... мен ... ... ... ... оларды жасауды
қамтамасыз етеді;
2. бұрын ... ... мен ... ... ... ... және ... анықтау тәртібін бекіту;
3. қолма-қол банкноттар мен монеталарды есепке алу, сақтау, тасымалдау
ережелерін бекітеді. Тасымалдауды, сақатуды қамтамасыз ... ... мен ... ... ... ... құрады.
Ұлттық Банк банк қызметін іске асыру мақсатында тәуелсіз бағалы
қағаздармен және басқа да ... ... ете ... алты ... мерзімге кредит береді. Ұлттық Банк екінші деңгейдегі банктер үшін
соңғы ... ... ... ... ... да, ол ... ... валютасында Ұлттық Банк Басқармасы бекіткен мерзімде және тәртіппен
екінші деңгейдегі банктерге кредит ... ... Ол ... ... ... ... және ... анықтайды,
төлем жүйесінің қызмет етуін ұйымдастырады. Төлем ... ... ... ... ... ... ... қаражаттарын және
клиенттердің есеп шотындағы ақшаларды олардың келісімінсіз Ұлттық Банктің
алуға құқығы бар.
Ұлттық Банктің ... мен ... ... ... ... және ... олардың қызметін реттеу
мақсатында Ұлттық Банк Қазақстан Республикасы банктерінің барлық қаржылық-
шаруашылық қызметін тексеруге құқылы. Ол ... ... ... ... және жоюға рұқсат етеді, филиалдар мен өкілдіктер ... ... ... ... үшін ... территориясынан тыс жерлерде
филиалдар мен өкілдіктер ашуға, бағалы қағаздар рыногында ... ... ... ... ... қорына банктердің қатысуына, ... ... ... ... ... банктерге лицензия беруге
келісімін, сондай-ақ банк операцияларының жеке ... іске ... ... ... ... бағалы қағаздардың эмиссиясының
жобаларына міндетті сараптама жүргізеді. Банктердің ... және ... да есеп ... ... ... ... Осы функциясына байланысты қаржыландыру, несие беру, есептесу
және кассалық операцияларды жүргізу ережелерін ... ... мен ... қамтамасыз ету мақсатында Ұлттық Банк:
1. шетел ... ... ... ... ... ... мен тәртібін анықтайды, ... ... ... ... ... ... ... мен резидент еместердің шетел валютасымен операциялар
жасау ережесін бекітеді;
3. валюталық операциялардың барлық ... іске ... ... ... басқару мақсатында Ұлттық Банк алтын-валюта қорын
құрады және ... ... ... ... ... Президентінің Бағалы металлдар және бағалы ... ... ... ... туралы заң күші бар Жарлығына
сәйкес, таза бағалы металдарды сатуға қатысады. Ұлттық Банк ... ... үшін ... және басқа да ... ... ... ... ... алтын-валюталық қоры шикізат ... ... ... ... ... ... Банк ... бюджеттік
қорына тіркелген құндылықтары сақтауға қабылдайды, құнды металдармен, құнды
тастармен, ... ... ... операцияларға лицензия береді.
Республика территориясында және она тыс ... ... және ... да
құнды металдарды сату және сатып алу жөніндегі операцияларды ... ... ... Банкінің қаражаты Жарғылық ... ... және ... ... құралады. Ұлттық Банктік таза
табысы бір жыл ішіндегі кіріс пен шығыстың айырмасынан тұрады. Бұл соммаға
айналымға ... ... мен ... да ... Банктің таза
пайдасы жарғылық қорды және резервтік ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жылда республика бюджетіне
аударылады.
Банк қызметкерлерінің еңбегіне ақы ... оның ... ... ... ... ақы мөлшерін Ұлттық Банк басқармасының ұсынысы
бойынша Қазақстан Республикасының Президенті бекітеді.
Банктің Жарғылық қоры он ... ... ... ... және оның
міндеттемелерін қамтамасыз етуге қызмет етеді. Жарғылық ... ... ... ... ... ... мемлекеттің Ұлттық
Банктің билеуіне берген негізгі қорларының құны есебінен және ... іске ... Банк ... ... ... ... ... билеу
құқығын өз еркімен атқарады. Резервтік қор жарғылық қор мөлшерінде ... ... ... ... толықтырылып отырылады. Ол жүргізілетін
операциялар бойынша жұмсалатын шығындарды өтеуге арналған. Егер, ... ... ... ... шығынды өтеуге жұмсалған болса, осы ... ... ... ... ... қаражат аударылып отырылады.
Ұлттық Банктің алтын-валюталық активі Қазақстан ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін құрылады. Ол:
1. таза алтыннан;
2. банкнота, монета түріндегі шетел валютасынан;
3. Ұлттық Банкте ... ... ... ... ... жәй және ауыспалы вексельдерден;
5. шетел үкіметтері және халықаралық қаржылық ұйымдар шығарған құнды
қағаздардан;
6. басқа да ... ... ... ... ... ... ақшалай бөлігінің екі негізі бар:
1. бюджет;
2. өзінің ... ... ... қордың меншік иесі мемлекет болып
табылады).
Ұлттық Банктің кредиттік қоры мыналардан қалыптасады:
1. өзінің қаражаттары;
2. басқа банктердің Ұлттық Банкке ... ақша ... ... тыс ... ... қаражаттар;
4. мемлекеттік арнайы қорлардан алынған және банкте ... ... ... ... түсу ... қарай өзіндік және ... деп ... ... ... тағы екі түрге бөлінеді:
1. қайтарылмайтын негізде алынған;
2. ... ... алу ... ... ... ... ... Банк Басқармасы тағайындайтын тәуелсіз
аудиторлық ұйым тексереді. Тексеру барысында алынған кез ... ... деп ... және ... ұйым осы ... ... тұлғаларға
берген жағдайда жауапкершілікке тартылады. Бұл жұмыс он жылдан кем емкс
жұмыс тәжірибесі бар ұйымдарға беріледі.
Қазақстан ... ... ... ... жеке ... бар, ... есеп принципінде қызмет ететін заңды ... ... ... ... ... ... ... болады және Қазақстан
Республикасында сондай-ақ, шет елдерде өзінің ... мен ... ... ... ... ... ... орталық банктермен және
басқа елдердің банктерімен, халықаралық банктермен, қаржылық-кредиттік
ұйымдармен қарым-қатынастарда Қазақстан Республикасының ... ... Банк ... міндеттерін атқару барысында пайда табу мақсатын
көздемеуі керек. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... отырып атқаруға міндетті.
Себебі, Ұлттық Банк – Үкіметтің Банкі ... ие, ... ... ... ... ... республиканың Ұлттық Банкі
мемлекеттік органдардың бірі болып ... ... щл ... ... ... кірмейді. Үкімет Ұлттық Банктің міндеттемелері
бойынша жауап бермейді. Өкілдік және ... ... ... ... ... оның филиалдары мен өкілдіктерінің өз өкілдіктерін
атқаруына араласуына құқығы жоқ. [27]
Қаржы ... мен ... ... ... ... және қадағалау
агенттігінің мәртебесі, міндеттері, функциялары және өкілеттіктері
Уәкілетті органның мәртебесі
1. Қаржы рыногы мен ... ... ... мен қадағалауды
Қазақстан Республикасының Президенті айқындайтын біртұтас уәкілетті орган
жүзеге асырады.
2. Уәкілетті орган ... ... ... ... және есеп ... және Қазақстан Республикасының Президенті
бекітетін ол туралы ... ... ... ... ... органның еңбекақы төлеу ... ... ... ... орган Басқармасының Қазақстан
Республикасының Ұлттық Банкімен келісілген ... ... ... Уәкілетті органжы қаржыландыру Қазақстан Республикасы ... ... ... (шығыстар сметасы) есебінен жүзеге асырылады.
Уәкілетті орган ол туралы Ережеде айқындалатын тәртіппен ... ... өзге де ... ... иеленуге құқылы, олар қаржы жылының
нәтижелері бойынша ... ... ... ... ... Уәкілетті органның қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жағдайларын
оның Басқармасы айқындайды.
Уәкілетті органның ... ... ... міндеттері:
1) қаржылық қызмет көрсетуді тұтынушылардың құқықтары мен ... ... жол ... ... ... іске асыру;
2) қаржылық ұйымдардың ... ... адал ... ... ... үшін тең ... ... қаржылық ұйымдардың қызметін реттеу мен қадағалаудың ... ... ... көтеру, олар қабылдаған міндеттемелердің
уақтылы және толық орындалуын қамтамасыз ету жөніндегі шараларды
пайдалану болып табылады.
2. Уәкілетті ... осы ... және ... ... өзге ... актілерінде көзделген өзге де міндеттерді іске ... ... ... ... ... және ... ... органның функциялары емн өкілеттіктері
1. Уәкілетті орган қаржылық ұйымдардың қызметін реттеу және қадағалау
мақсатында:
1) Қазақстан Республикасының заң ... ... ... ... ... ... ... ерікті түрде қайта құру
мен таратуға рұқсат береді және оны кері қайтарып ... ... ... ... келісім береді, сондай-ақ аталған
рұқсаттар мен ... беру ... ... ... ... заң актілерінде көзделген жағдайларда
қаржылық ұйымдардың басшы қызметкерлері лауазымдарына ... ... ... ... не келісім беруден бас
тартады, сондай-ақ ... ... ... не ... ... тәртібін айқындайды;
3) Қазақстан Республикасының заң актілерінде көзделген ... ... ... ... ... ... аудитін жүзеге
асыруға лицензилар беру, қолданылуын тоқтату және кері қайтарып алу
тәртібін белгілейді, аталған ... ... ... және кері қайтарып алады;
4) қаржылық ұйымдар, қаржылық қызмет көрсетуді тұтынушылар, басқа да
жеке заңды тұлғалар үшін ... ... ... ... нормативтік құқықтық актілер шығарады;
5) қаржылық ұйымдар үшін, оның ішінде шоғырландырылған негізде
пруденциялық нормативтерді және ... ... өзге де ... ... бекітеді;
6) қаржылық ұйымдар мен олардың аффилиирленген тұлғалары есептілігінің
(қаржылық және ... ... ... ... ... ету ... мен тәртібін белгілейді;
7) Қазақстан Республикасының заң актілерінде көзделген жағдайларды
қоспағанда, Қазақстан ... ... ... алу мен
қаржылық есеп беру және бухгалтерлік есеп стандарттары ... ... ... ... жүзеге асырады.
7-1) қаржылық ұйымдар акционерлерінің жалпы жиналысына қатысу үшін өз
өкілін жібереді.
8) Қазақстан Республикасының заң ... ... ... ... оның ... ... ... тарту арқылы қаржылық
ұйымдар мен олардың аффилиирленген тұлғаларының қызметін тексереді;
9) қаржылық ұйымдарға Қазақстан ... заң ... ... ... ету шаралары мен санкциялардың қолданылу
тәртібін айқындайды және ... ... ... заң ... ... ... Республикасының Үкіметімен келісе ... ... ... мәжбүрлеп сатып алу туралы шешім қабылдайды;
11) Қазақстан Республикасының заң актілерінде көзделген жағдайларда
қаржылық ұйымдардың ... ... ... ... ... қаржылық ұйымдар туралы мәліметтерді (қызметтік, коммерциялық,
банктік немесе өзге де заңмен ... ... ... ... оның ... ... қолданған шаралар
туралы ақпаратты бұқаратық ақпарат құралдарында жариялайды.
2. Уәкілетті ... ... ... және ... ... оның ... аудиторлық ұйымдарды тарта отырып:
1) қаржылық ұйымдар мен ... ... ... жай-күйін айқындау;
2) қаржылық ұйымдармен олардың аффилиирленген тұлғаларының басқарма
құрылымының және ... ... ... ... ... сәйкестігін айқындау;
3) қаржылық ұйымдардың аффилиирленген тұлғаларын айқындау;
4) қаржылық қызмет көрсетуді тұтынушылар құқықтарының ... және оның ... ... ... ... ... немесе қаржы құралдарын шығару жөніндегі
уәкілеттік ... ... ... және оның ... ... тексеру жүргізуге құқылы.
3. Уәкілетті орган осы баптың 1 және 2 ... ... ... осы ... 10-13 ... көзделген ерекшеліктерді
ескере отырып, қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау жөніндегі өзге ... ... ... ... ... ... Республикасының заң ... ... ... ... ... ... араласуға
құқылы емес.
Банк қызметін реттеу және қадағалау ерекшеліктері
Уәкілетті орган банк қызметін реттеуді және қадағалауды ... ... жеке және ... тұлғалардың банктің және банктік холдингтің ірі
қатысушысы мәртебесіне ие болуына, банктердің еншілес ұйым ... ... ие ... ... беру және рұқсат беруден бас тарту ... ... ... ... не ... бас ... ... меншікті капиталының ең аз мөлшерін белгілейді;
3) банктердің резервтік капиталын қалыптастыру жөніндегі талаптарлы
белгілейді;
4) банктік топтар үшін ... ... және ... міндетті
өзге де нормалар мен лимиттерді бекітеді;
5) салымдарға (депозиттерге) міндетті ... ... ... ... ... ... және ... міндеттемелерді сыныптау мен оларға қарсы
провизиялар құру тәртібін белгілейді. Активтер мен ... ... және ... ... ... ... ... алдында салық
міндеттемелерінің орындалуына салықтық ... ... ... ... келісе отырып айқындайды;
7) банктердің және банктерге аудит жүргізуге лицензиясы бар аудиторлық
ұйымдардың тізімін жүргізеді;
банктің ... ... ... ... ... ... мәжбүрлеу шараларын қолдану тәртібін айқындайды және
оларды қолдану туралы шешім қадылдайды;
Қазақстан Республикасының банк заңдарына ... ... ... ... шешім қабылдайды және уақытша ... ... ... тағайындайды;
Қазақстан Республикасының банк заңдарында ... ... ... банк заңдарында көзделген барлық немесе жекелеген
банк операцияларын жүргізуге лицензияны кері қайтарып алу ... ... және ... ... ... ... ... Республикасының заң актілеріне сәйкес өзге де ... ... ... ... функцияларын жүзеге асыру мақсатында
банктерде өз өкілінің болуына құқылы.
Сақтандыру қызметін реттеу және қадағалау ерекшеліктері
Уәкілетті орган ... ... ... және ... ... ... сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына бақылау жасау құқығын алуға
рұқсат беру және оны кері ... алу ... ... ... береді және кері қайтарып алады;
2) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының сақтандыру резервтерін
қалыптастыруына қойылатын талаптарды белгілейді;
3) сақтандыру (қайта сақтандыру) ... ... ... ... ... талаптарды белгілейді;
4) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының активтерін ... ... ... айқындайды;
5) сақтандыру полистерінің нысандары мен мазмұны бойынша талаптарды
белгілейді;
6) актуарийлік қорытынды және оның ... ... ... шарттарын қолдану кезеңінде тұрақты сақтандыру төлемдерінің
мөлшерін көбейту ... мен ... ... жинақтаушы сақтандыру бойынша қызметті жүзеге асыратын ... өз ... ... беру ... мен ... сақтандару (қайта сақтандыру) ... ... және ... ... полистері), оның ішінде сақтандыру (қайта
сақтандыру) ... ... ... немесе Қазақстан
Республикасының заңдарымен) мерзімдерді бұза ... ... ... алу ... айқындайды;
9) сақтандыру (қайта сақтандыру) ... ... ... және ... (қайта сақтандыру) ұйымдарына
аудит жүргізуге лицензиясы бар аудиторлық ұйымдардың тізімін жүргізеді;
Қазақстан Республикасының сақтандыру және ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру
құқығына лицензияны қайтарып алу ... ... ... және ... ... ... ... сақтандыру түрлері бойынша сақтандыру төлемдеріне міндетті
ұжымдық кепілдік беру тәртібін айқындайды;
Қазақстан Республикасының заң ... ... өзге де ... ... ... рыногы субъектілерінің қызметін реттеу және қадағалау
ерекшеліктері
Уәкілетті орган бағалы ... ... ... ... және ... ... асыру мақсатында:
1) қаржы рыногының активтерін бағалы қағаздар ретінде таниды;
2) мемлекеттік емес эмиссиялық бағалы қағаздар шығаруды мемлекеттік
тіркеуді ... ... ... ... және ... ... мен өтеу және ... қағаздар шығаруды
жою туралы ... ... ... және ... ... ... ... нөмірлерін береді;
3) бағалы қағаздарды, оның ішінде туынды бағалы қағаздарды шығарудың,
орналастырудың, ... ... және ... ... мен ... ... ... ұлттық бірегейлендіру нөмірлерін берудің
тәртібін айқындайды;
4) бағалы қағаздарды, оның ішінде туынды бағалы ... ... ... оларды орналастыру және өтеу, сондай-ақ ... ... ... ... ... мен ... белгілейді;
5) бағалы қағаздар рыногының кәсіби қатысушыларының мамандарын оқытуды
және қайта даярлауды ұйымдастырады;
6) юағалы ... ... ... істеу үшін мамандар даярлау
жөніндегі қызметті жүзеге асыруға рұқсат беру, қолданылуын ... ... ... алу ... мен тәртібін айқындайды, аталған рұқсаттарды
береді, қолданылуын тоқтатады және кері қайтарып алады;
7) бағалы ... ... ... істеуге ниет білдірген жее
тұлғаларға аттестация жүргізу ... емн ... ... ... ... ... ... тұлғаларға біліктілік куәліктерін
береді, біліктілік куәліктерін иеленушілерге қайта аттестациялауды ... ... ... ... ... және ... ... куәліктерін кері қайтарып алады;
8) бағалы қағаздардың және ... ... ... орналастырылуы
мен айналысын тоқтату және қайта бастау талаптары мен тәртібін айқындайды;
бағалы ... ... ... ... ... ... ... асыруға лицензиялар мен рұқсаттар тізілімін және ... ... ... ... асыру құқығына берліген біліктілік
куәліктерінің тізілімін жүргізеді;
бағалы қағаздар рыногында ... ... ... асыру шарттары емн
тәртібін, оның ішінде бағалы қағаздармен операциялар жасау шарттары мен
тәртібіне ... ... ... ... инвестициялық басқару жөніндегі ... ... ... және институтционалдық инвесторлардың инвестициялық
қызметін жүргізу тәртібін белгілейді;
бағалы қағаздармен сауда-саттықты ... және өзі ... ... ... ... ... белгілейді;
бағалы қағаздардың, оның ішінде туынды бағалы қағаздардың бағаларымен айла-
шарғы жасауға, ... ... ... ... ... ... ... банктік немесе заңмен қорғалатын өзге де құпияны
құрайтын ақпаратты пайдалану арқылы мәмілелер жасауға ... ... ... жұмыс істеуін Қазақстан Республикасының заңдарына
сәйкес реттеу мен бақылауды жүзеге асырады;
14-1) арнайы қаржы компаниясы ерікті ... ... ... ... ... алу ... ... Қазақстан Республикасының заң актілеріне ... өзге ... ... ... зейнетақы қорларының қызметін реттеу және қадағалау
ерекшеліктері
Уәкілетті орган жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қорларының құрылтайшыларына, акционерлеріне,
басшы қызметкерлеріне қойылатын ... ... ... ... ... ... капиталының ең аз мөлшерін,
оны қалыптастыру тәртібінжәне құрамын белгілейді;
3) алушылардың жеке ... ... ... зейнетақы
қаражытын есепке алуды жүргізу ... ... және оның ... ... жүзеге асырады, сондай-ақ жинақталған зейнетақы
қаражатын ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қорының жиырма бес проценнет астам акцияларын
сатып алуға рұқсат беру тәртібін белгілейді;
5) жинақтаушы ... ... ... ... ... қайта құрылатын немесе таратылатын жинақтаушы зейнетақы қорының
зейнетақы активтерін, оның зейнетақы шарттары ... ... ... беру ... ... ... ... зейнетақымен қамсыздандыру туралы
заңдарында белгіленген жағдайларда зейнетақы ... ... ... ... ... ... жөніндегі қызметке берілген жинақтаушы
зейнетақы қорларының лицензиясын кері ... алу ... ... ... ... ... (уақытша әкімді) тағайындайды;
8) жинақтаушы зейнетақы қорларын ... ... ... ... ... заң актілеріне сәйкес өзге ... ... ... ... ... Басқару саласындағы мәселелер.
Мемлекетің нақты көрінісінің екі жағы бар: бірі сыртқы ... оған ... ... ... сияқты мемлекеттік рәлиздер
жатады. Екінші ішкі көрінісінде билік, ондағы шенеуніктер ... ... ... ... ... ... берген бағасы –
мемлекетке берілген баға болып ... ... ... ... кіреді.
Ал, мемлекеттің жұмысы, сол елдің қарапайым халықтың мұң мұқтажың шешуге
бағытталмаған жағдайда, мемлекет, ... ... ... ... халықтан
бөлектенеді, міне проблема осында. Олар ... ... ... ... ... жеке бастарына пайдалана бастайды. Бізде
өкінішке қарай, осындай жағдайлар етек алып бара ... ... ... ететін орын емес, шенеуніктердің байлық ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық өмірден
өздерінің орындарын алып, ... пен ... ... ... ... орнатпаса, бұл кеселден арылу мүмкін емес. Қоғамның ауруын ақшамен
де, әлеуметтік көмекпен де ... ... оның ... ... ... Билікте халықтың бір бөлігі. Бірақ олар өздерін ... деп ... ... деп ... ... да, оның даму жолын анықтайтын да халық болуы
керек, оның ішінде халықтың зиялы тобы ... ... ... ... ... ... топ та ... жатыр, халықта бейсаясатшыл күйде ... да ... ... оған ... ... ... өзі
анықтауға көшті. Баяғыда Францияның бір королі: “Мемлекет дегеніміз - ... ... сол ... ... ... те ... ... тұрғысы келеді.
Әрине, бұл жерде биліктегі барлық азаматтарға қатысты емес, олардың ... ... ... ойлайтын, нағыз азаматтардың бар екенінде талас жоқ.
Бірақ биліктің ... ... ... ... үнін ... тағы ... қарапайым тілмен айтсақ – осы қоғамда тұрып жатқан әлеуметтік
топтардың-ортақ үйі. Ал билік пен оппозиция осы ... ... ... ... ... күш. ... ... ал оппозиция
биліктегілерді мемлекеттің жауы етір көрсетуі ... ... ... ... және ... ... қорғайтын ұлттық идея ұсына алмады. Екі
жақта батыс идеясына еліктеп, халықты жаңсақ ... ... ... ... ... ... жағдайда – заңды белден басуға, қылмысты
жасыруға, сыбайласу, ұлттық байлықты талан-таражға салуға мүмкіншілік мол.
Бюрократия өзіне қажетті кадрды тез ... ала ... ... “көнбеген”
мемлекетшіл, халықшыл азаматтар ығыстырылып тасталады. Бюрократия организмі
ондайлармен жұмыс ... ... ... Бір ... мемлекеттің
экономикасы, әлеуметтік және демократиялық дамуы бюрократтану деңгейіне
тікелей байланысты. Ал бюрократияландыру не үшін ... ... пен ... ... болуы үшін қажет. Сол қалқанның ар жағы мен бер ... ... ... Үкімет сол қалқанды бұзып, қоғам өмірін жағдайда,
іскерлікпен ұйымдастыруға бет бұрса, сонда ғана бұл ... оң ... ... еді. Бірақ дәл қазір бұл оңайлықпен шешім қоятын ... ... біз ... ... ... ... ... даңғыл жол
ашады. Бұл – біздің шенеуніктердің он бес жылғы тынымсыз ... ... ... ... ... бар ... салып жатқандай
жақсылықтың нышаны пайда болады. Әрине бұл қадамның басты критерииі ретінде
ұлттық экономика шешуші рөл ... ... ... ол ... де ... ... Оның ең ... – бұл әлі күнге өзін-өзі ... ... ... тәуелсіз ел емеспіз. Ұлт байлығын иемденген ... ... жаңа ... ... ... әкелуде. Оның өзі
мардымсыз, олардың ... ... ... мен ... түкке тұрмайды. Ендеше, үкімет экономика саласында агрессивті
саясат ұстануы қажет. Экономикалық саясатта “демократияның” ... ... ... ... салмақты мәселе болса, өндірісте шенеуніктердің
“қайта-қайта тексеру бостандығын” түбірімен жою ... ... ... ... көп мүмкіншілік шоғырланған. Бәрі де ... ... ... тұр. Яғни ... бір ... даму ... әкімге
тәуелді болады. Көп уақыт өтпей оны бағалайтын кез келеді. Мысалы, ... ... ... оқ бойы алға озып ... ... ... ... критерийі адам факторы. Мұнай мен темір, ... мен ... ... ... ... егер Платон сөзімен айтсақ, біздің қоғамда
әділетсіздік жасау – жақсылық болып тұр. Ал ... ... ... ... шын ... өздерінің мемлекеттері қандай жағдайда тұрса да
адал қызметтерін жасап, өз елін ... ... Ұлы ... ... Ал ... заңына адал қызмет ету ...... ... адал ... ету ... ... Алайда біздің азаматтар
заңға емес, өздерінің бастықтарының айтқандарына ... ... ... ... кез ... адам ... ... шешудің заңды жолын емес
“заңсыз” жолын іздеуге бейім тұрады. ... ... ... ... жоқ емес. Ендігі жерде қоғамдық өмір салаларын ... үшін көп ... тура ... ... ... ... әлеуметтік және саяси
реформа, қазба байлықты мемлекетке (халыққа) қайтару және сол ... ... ... ... ... Мұндай кезең тұлғаларды
тудырады. Қажет етеді. Бұл ... ... тек қана ... ... ғана алып шығады. Көне қытай философиясында: “асыл ... ... бар. “Ол ... ... ие. Асыл ... ... ... қоғам
жақсарады, мемлекетті басқару жеңілдейді. Олардың үлгісі қоғамда сенім
туғызады. Бұл үрей мен ... ... ... ... бағалы”.
Бұл сәйкессіздіктердің ең басты себебі, ... ... ... алшақтауы болып табылады. Ал халықтың мүддесін көтеруші, халық
өкілеттігігің ең жоғарғы сипаты болып ... ... ... ... шыға ... ... елу мемлекет” деген сандық емес, сапалық көрсеткіш ... ... ... ... еліміздің потенциялды байлығы сол
межеге жетуге мүмкіндік береді. Тек қана оған ... ... ... өте дәл ... тиіс. Президент өз жолдауында оның нобайын сызып
берген сияқты. Сол арқылы президент үлкен ... ... ... де ... ... ... басқару үлгісі мен ол ... ... ... Оған ... ... құру қажеттігін халықта, билікте ... (12.3 ... ... ... ... етіп ... де ... қажеті
жоқ. Биліктің аты билік. Қай билік болмасын, ол өмірдің ... ... ... ... ... анағұрлым артық. Егер де заңды
түрде ... оны ... ... ... бұзылады да, билік
мәселесі тұрпайы түрде қала береді. Бір адамға көбірек мүмкіншілік ... ... ... ... қолы ... ... ... жүргендерді өңкей жаман пікірде айтуғаболмайды. Әрине, әкімдердің
де ішінде парасатты, жанашырлары да бар, ... ... ... ... ... ... де бар. Кабинетінен шықпайтындар да бар. Сондықтан
айтайын дегенім, билікке ... ... ... өз ... сот залы ашық ... ... ... басында отырғандар халық
алдында жауап беруі керек.
Парламент қоғам атынан заң қабылдайды. Оны ары қарай орындау – ... да, ... ... де ... Бұл жерде өкілді заң ... ... ... ... ... және ... ... бір маңызды тармағы
бар. Ол – сот ... ...... айтылған билікке жатыңқырамайтын биліктің бір
түрі. Сот билігі осы биліктердің ішінде біздің елдегі ең әлжуаз, ... ... ... ... ... екі ... соттың пәрменді болуына ат салысу
керек. Соған мүдделі болу керек. Себебі, соттың билігі тек ғана ағын ... ... ... ... ... ... Ол шешім шығарған кезде ешкімнен,
ешқандай билікке тәуелді ... ... ... осыған келгенде, әсіресе,
біздің қоғамда енді ... ел ... ... күш ... болмаса да,
ықпал ететін көптеген әрекеттер көп. Сондықтан соттың әлжуаз болып жататыны
содан деп ойлаймын. Бүгінгі күні ең ... ... бірі – осы ... ... табу ... жоқ. ... ... саласындағы Мемлекеттік Басқарудың қоғамда алатын орны орасан
зор екені белгілі. Қаржылар ... ... ... ... ... ... бәсекеге қабілетті елу ... ... орын ... ... ... ... ... басқаруды қажет деп тапсақ, биліктердің бөліну
принциптерін мойындасақ онымен қоса ... ... ... ... Дәл осы мемлекеттік басқару атқарушы билікті жүзеге асырудың нысаны
болып табылады.
Мемлекеттің атқарушы ... ... құру ... ... ынталандыру екені бізге мәлім. Атқарушы билік органдарының
әкімшілік жүйеге жататыны да ... ... ... ... ... ... осы ... жүйе, яғни басқару жүйесі болып табылады.
Басқару жүйесінсіз атқарушы биліктің жүзеге асыру мүмкін емес.
Нарықтық қатынастарға көшуімізге ... ... ... ... емес құрылымдар, мемлекеттік емес кәсіпорындар мен ұйымдар
дамып ... ... ... емес ... дені ... өзіндік
басқару негізінде жүзеге асырылады. Сонда да болса айта кететін бір ... да ... ... ... емес ... ... ... да мөлшерде және нысанда өздерін басқаруды жүзеге ... ... ... ... ... салалар мен аяларды реттейтін
заңдардың күші, талаптары ... да ... Бұл ... ... ... ... келтіруге болады: “Қоғамда өмір сүріп, қоғамнан тыс ... Сол ... ... ... ... атқара жүріп мемлекеттік
басқару аясынан тыс ... ... ... ... ... ... іс
болып табылады. Мемлекеттік басқару, атқару биліктері әкімшілік ... ... ... ... ... егер ... ... негізі болып табылса, ал ... ... ... ... ... бөлу және ... қалыптастыру
қызметтерін жүзеге асыратын мемлекеттік өктем билігі және атқарушы билік
органдарды өз ... жаңа ... сай ... етіп қайта құруда.
Қаржылардың туындау көзі экономика болғандықтан мемлекет экономика ... ... ... сыртқы экономика қызметтер салаларын мемлкеттік
басқаруға аса көңіл бөліп отыр.
Басқару әр ... ... ... ... ... әлеуметтік-
экономикалық, саяси және тағы басқа көзқарастар бойынша Басқаруды әкімшілік
құқықтық нормаларымен бекітілген ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға атсалысады. Басқаруды әкімшілік
ұйымдастырудың элементтері мына ... ... ... атқарушы билік және басқа да басқару органдары;
2) басқару жүйесі буындарының оның ... ... ... ... ... ... ... құқықпен белгіленген олардың қатынастарының ауқымы;
4) әкімшілік-құқықтық жағдайлары бойынша субъектілердің ... адам ... ... аясында, соның ішінде қаржы қызметіне де
тән нәрсе. Ол белгілі бір нәтижеге жету үшін субъектінің объектіге нысаналы
ықпал ... ... мен ... ... ... – бұл ... және ... экономикалық және
әлеуметтік жүйелерге оларды жетілдіру және дамыту ... ... ... және қаржы қатынастарының бүкіл жиынтығының тиімді ... ... және ... ... тиісті қаржы саясатын жүргізуді қамтамасыз ету
жөніндегі мемлекет (қаржы органдары арқылы) шараларының жиынтығы. Сөйтіп,
қаржыны басқару – бұл ... ... ... ... мақсаты; қаржы
механизмі – бұл мақсатқа жетудің құралы; қаржы саясаты - ... ... ... ... қорытынды нәтижесі. Бұл ... ... жету үшін ... ... ... ... ... мен
тәсілдері пайдаланады. Қаржы жүйесінде оны басқаруды арнаулы мемлекеттік
аппарат ерекше тәсілдер мен ... ... ... әр түрлі
ынталандырмалардың және санкциялардың көмегімен жүзеге асырады.
Пайдаланған әдебиеттер мен Нормативтік құқықтық актілер.
1. Ілиясов Қ.Қ., ... ... ... ... 2005-4 ... А 39, ... М.А., Ақымбекова О.Қ., Әкімшілік құқық. Алматы, 2003ж –
55 б.
3. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан – 2030 – Алматы: Жеті ... 1997 – 52 ... ... Р.А., ... менеджмента. М., 1997 – 9 с.
5. Алексеев С.С. Проблемы теории государства и ... М., ... ... с 165-167.
6. Мухитдинов Н.Б., Найманбаев С.М., Серимов У.С. М80 ... ... ... ... ... 1999. 11-12 ... Найманбаев С.М. Салықтық құқық: оқулық. Алматы: 2002-118 б.
8. Химичева Н.И. Управление финансами и ... в кн. ... ... ... лит., 1997, с. ... ... Д.Н. ... право БЕК, 1996 – с. 84.
10. Овсянко Д.М. Административное право. Юристь, 1995 – с ... ... А.П. в.кн. ... ... ... Федерации. М.
“Зерцало”, “Тейс”, 1996 – с. 122.
12. Ілиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы: оқулық. – Алматы: 2005 – 6 ... ... А.И. ... ... ... ... ... часть),
Алматы, қаржы қаражат, 1995, - с. 5-6
14. Белинский В.И. ... в ... ...... ... ... Алма-
Ата, 1992 – с. 23
15. Горбунова О.Н. в. кн. Финансовое ... М., ... 1996. – с. ... ... А.Б. Финансовая система: экономическое содержание ... ... ... ... ... 1995, - ... ... А.И. Основы теории финансового права. Алматы, Жеті жарғы,
1995. – с. 9
18. ... С.М. ... ... ... құқы (оқулық). –
Алматы, 1994 ж. – 63 б.
19. Қазақстан Республикасының Конституциясы. Қазақстан ... ... 7 ... № 284-1 заңымен өзгерістер мен ... ... ... – Алматы: Жеті жарғы, 2002ж.
20. Қазақстан ... ... ... ... ... ... Үкіметінің 2004 жылғы 28 қазандағы № 1119 ... ... ... ... қаулысы Қаржы министрлігі 9.10.02ж.
Салық Комитеті туралы ереже. Жалпы бөлім 2 – тармақ.
22. ... ... ... және ... ... ... Қазастан Республикасы Үкіметінің 2004 жылғы
28 қазандағы № 1116 қаулысы.
23. Республикалық бюджеттің ... ... ... есеп ... ... бекіту туралы Қазақстан Республикасының Президентінің
2002ж. 5 тамыздағы № 917 ... (ҚР ... ...... ... өзгерістерімен).
24. Қазақстан Республикасы Қаржы Министрлігі Кедендік бақылау комитетінің
мәселелері ... ... ... 2004 ... 29 ... ... қаулысы.
25. Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы 1995 ж. 30 наурыздағы ... ... ... заңы ... ҚР ... ... // СД Қазақстанның заңнама базасы: анықтама
жүйесі “Юристь”. компания ... ... ... мен ... ... ... ... және қадағалау
туралы 2003 жылғы 4 шілдедегі № 474 - // ... ... ... № 577-// ҚР заңымен енгізілген өзгерістерімен Қазастан
Республикасының қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен ... ... ... ... // СД Қазақстанның заңнама базасы:
анықтама жүйесі ... ... ... ... Жас ... 2006. 3-5 б.
28. “Темірқазық”: - Алматы: Зерде қоғамдық қоры, 2004, - 142-145 б.
29. Халиқов Х. Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... «Санат».1995.-9б
30. Алиев М.М. Қазақстан Республикасының сот жүйесі және құқық қорғау
органдары. Астана 2004.

Пән: Мемлекеттік басқару
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 59 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жеке кәсіпкерлік - кэсіпкерліктің нысаны ретінде61 бет
Банк саласындағы мемлекеттік басқару, оны жүзеге асырушы мемлекеттік органдардың құқықтық жағдайы10 бет
Мемлекет органы - мемлекет қызметін жүзеге асыруға көмектесетін мемлекет механизмінің құрылымдық бөлігі24 бет
Организмдердің индикаторлық мәні. Экологиялық қуыстар туралы түсінік , потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар13 бет
Организмдердің индикаторлық мәні. Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар7 бет
Ішкi iстер органы7 бет
Жедел іздестіру қызметін прокурорлық қадағалау12 бет
Мемлекеттік қаржылық бақылау15 бет
Қылмыстық процестегі айғақтар және жедел іздестіру әрекеттері60 бет
Қылмыстық процестегі жедел-іздестіру әрекеттері62 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь