Жерге меншік құқығы

Кіріспе 2

1. Жерге меншік құқығының түсінігі және оның түрлері 3
2. Жерге мемлекеттік меншік құқығының және жер учаскелеріне жеке меншік құқығының пайда болу негіздері 7
3. Жерге мемлекеттік және жеке меншік құқығының объектілері 9
4. Жерге мемлекеттік меншік құқығының мазмұны 9
5. Жерге жеке меншік құқығының мазмұны 11

Қорытынды 13
Әдебиеттер: 14
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе 2
1. Жерге меншік құқығының түсінігі және оның түрлері 3
2. ... ... ... ... және жер ... жеке ... ... болу негіздері 7
3. Жерге мемлекеттік және жеке меншік құқығының объектілері 9
4. ... ... ... ... ... 9
5. Жерге жеке меншік құқығының мазмұны 11
Қорытынды ... ... ... меншік құқығы Қазақстан Республикасында алғаш ... КСРО ... ... ... орнықтырылып, Қазақстан
Республикасының 1995 жылғы Конституциясында бекітілді.
Мемлекеттік меншік құқығы барлық ... ... ... және ... мүддесі үшін жоспарлы және ұтымды түрде пайдалануға мүмкіндік
береді. Меншіктің бұл түрі ҚР жер кодексінің ... ... жер ... барлық міндеттерін жүзеге асыруға мүмкіндік берді. Бұл жөнінде
біз осы оқу құралының басында атап өткенбіз.
Жоғарыда ... ... ... ... және жеке
меншік танылып, теңдей қорғалады.
Меншікті пайдалану қоғамның игілігіне қызмет етуі тиіс. ... мен ... ... иелерінің өз құқықтарын жүзеге асыру
көлемі мен шектері, оларды қорғау кепілдіктері ... ... ... ... Қазақстан республикасының Жер кодексі және республиканың меншік
құқығы мен жер ... ... ... ... ... ... заңдары табылады.
1. Жерге меншік құқығының түсінігі және оның түрлері
Қазақстан Республикасының Конституциясы меншік ... ... ... ... ... ... қояды, себебі, жерге мемлекеттік
меншік пен жеке меншік ... ... ... ... ... ... ететін жерді пайдалану құқығы табылады.
Шаруа (фермер) қожалықтары және тауарлық ауыл ... ... ауыл ... ... ... жеке меншік құқығын енгізу осы
жер пайдалану түрінің субъектілерінің мүдделерімен және ауыл ... ... ... және ... ... байланысты. Өйткені,
аталған мәселе жер туралы жаңа ... ... ... ... ... жерлердегі жеке меншік құқығы осы құқық субъектілерінің топырақ
құнарлығын, жер ... ... ... ... ... қатысты материалдық мүдделерін арттырады. Ауыл ... ... жер ... жеке ... ... ... әлеуметтік және экологиялық шараларды жүргізуде ауыл
шаруашылық органдарынан тәуелсіз ... ... ... ... ... ... бүкіл халқының салауаттылығы үшін ауыл шаруашылық
өндірісінің тиімділігін арттыруда мемлекеттің көмегіне сүйене алады.
Қазақстан Республикасының ауылдың экономикасын, мәдениетін, ... және ... да ... ... мәселелерге қатысты
жүргізіп отырған шаралары арқылы бұған оңай көз жеткізуге болады.
Жер учаскесіне азаматтар мен ... емес ... ... ... құқығын орнықтыру — бұл объективтік қажеттілік. Бұл ... ... және ауыл ... жер ... өндіріс
құралы ғана емес, сонымен қатар, орналасу жері, өндірістің және қоғам
мүшелері ... ... да ... ... ... ... (тұрғын, бағбандық, саяжайлық, өндірістік үйлер, құрылыстар,
ғимараттар) мен жер ... ... ... құрылыстың жерін
пайдалану, оларды күту, сол жерлерде бағбандықпен және ... ... ... ... ... жер ... меншік объектілерін пайдалану мен жер
учаскесін нысаналы мақсаты бойынша пайдалану құқығының субъектісі болып тек
бір ... ... ... ... ... ... меншік
құқығының объектілері немесе жер учаскесі ... ... ... ... ... және т.б.) ... ... екі объект те
бірге беріледі.
Сол себепті, жер туралы заңнама осы мәселелерді ... ... ҚР ... 23-бабында былай делінген, Қазақстан Республикасы азаматтарының
жеке меншігінде шаруа (фермер) ... ... ... ... ... өсіру, бағбандық, жеке тұрғын үй және саяжай ... ... ... ... ... ... мақсатына сәйкес
қызмет көрсетуге арналған жерді қоса алғанда, өндірістік және ... ... ... тұрғын үйлерді (құрылыстарды, ғимараттарды) және
олардың кешендерін салуға берілген (берілетін) немесе олар ... ... ... ... ... ... 1995 ... 22-желтоқсандағы «Жер
туралы» заң күші бар Жарлығының 1-бабы (бұрын «Негізгі терминдер ... деп ... ... ... ... көздеген. Бұл құқық меншік
құқығы, жер пайдалану құқығы, жеке ... жер ... ... ... ... және ... да заттық құқықтар ретінде анықталды.
Бұл ... ... ... ... құқығы және басқа да заттық
құқықтар», 3-тарауы «Жер учаскесі меншік құқығы, жер ... ... ... да ... ... ... ... 5-тарауы «Жерге меншік
құқығы» деп аталды.
Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 24-қаңтардағы «Жер ... ... ... ... ... бермеді. Бұл заңның 2-бөлімі «Жерге меншік
құқығы, жер пайдалану құқығы және басқа да ... ... ... ... 4-тарауы «Жер пайдалану құқығы» деп аталды. Бұл заңның 5-
тарауында да («Жер учаскесі меншік құқығының, жер ... ... ... да ... ... ... ... заттық құқық түсінігі
болмады. Алайда, ... ... 2003 ... ... ... ... 2-бөлімі «Жерге меншік құқығы, жер пайдалану құқығы ... де ... ... деп аталды, ал бұл бөлімнің тараулары ... ... ... ... оның түрлері мен құқықтық жағдайы
талданбады.
Қазіргі кезде ҚР Жер ... ... жер, жер ... ... құқығы, сервитут келесі негіздер ... ... ... бола ... меншік құқығының түсінігі ҚР Жер кодексінің 3-бабында берілген.
Қазақстан Республикасында жер мемлекеттік меншікте болады. Жер ... ... ... ... шарттар мен шектерде жеке меншікте
де болуы ... оның ... су ... ... және жануарлар дүниесі,
басқа да табиғи ... ... ... ... ... үшін ҚР ... нормаларында жердің, оның
қойнауының, су көздерінің, өсімдіктер мен жануарлар дүниесінің ... ... ... ... зор ... ие.
Жер — бұл адам мен қоғам үшін тек экономикалық қажеттілік емес, ол
табиғаттың басқа да объектілерімен ... түсе ... ... мәнге
де ие болады. Жердің барлық табиғи ресурстарды біріктіре отырып, оларға
табиғи ... ... ... ... Бұл оның ... ... ... қатар, пайдалану және ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
Заңдармен жерді табиғи ресурс, Қазақстан Республикасы халқының өмірі
мен қызметінің негізі ретінде сақтау және оны ... әрі ... ... ... Ол үшін ... ... ... маңызы
экономикалық пайдаланудан кем емес.
Жердің меншік объектісі ретіндегі ерекшелігі оның кеңістікте белгілі
бір шекарада шектелуінен, жылжымайтындығынан және ... ... ... ... ... байқалады.
Жерді пайдаланудың ерекшелігі ҚР жер қорының нысаналы мақсатын
анықтауда ескеріледі (ҚР ЖК ... ... ҚР 2003 ... 20-маусымдағы жаңа Жер кодексінде, жоғарыда атап
өткеніміздей, «Жерге ... ... жер ... құқығы және өзге де
заттық құқықтар» бөлімінде (2-бөлім), «Жер ... ... ... ... құқығы және басқа да заттық құқықтардың объектісі ... ... және «Жер ... құқығы» тарауында (4-тарау) «заттық
құқық» түсінігі заңды негізсіз қолданылған. ... ... ... «жер ... құқығы заттық болып табылады. Осы Кодекске немесе
заттық құқықтың мәніне қайшы келмейтіндіктен, жер пайдалану құқығына меншік
құқығы ... ... ... жерде заңды талдауды қажет ететін екі мәселе бар, себебі, олар жер
құқығы ... ... ... және ... ... ие. Біріншісі,
бұл — жер ... ... ... құқығы нормаларының қолданылуы;
екіншісі — жер пайдалану құқығына меншік құқығы нормаларының қолданылуы ... және ... ... табиғатына қайшы келмеуі.
Жерге орналастыру меншік нысанына тиесілігіне және оларда шаруашылық
жүргізу нысанына қарамастан, барлық санаттағы жерлерде жүргізіледі.
Мемлекеттік жер ... ... ... ... ... ... ... жер учаскелерінің орналасқан жері, нысаналы
пайдаланылуы, мөлшері мен ... ... ... ... ... ... есепке алынуы мен жер учаскелерінің кадастрлық құны туралы
мәліметтердің, өзге де қажетті ... ... ... ... мониторингі болып жатқан өзгерістерді уақтылы анықтау, оларды
бағалау, одан әрі дамуын болжау және кері ... бар ... ... оның ... жою ... ... әзірлеу мақсатында жүргізілетін
жер қорының сапалық және мөлшерлік ... ... ... жедел,
мерзімді байқау жүйесін білдіреді.
Жерге меншік нысандарына, жердің нысаналы мақсаты мен ... ... ... ... барлық жері жер
мониторингінің объектісі болып табылады.
Жер кодексімен көзделген бұл ... да ... ... ... ... Республикасы Азаматтық кодексінің ... ... ... ... ... ішінде, жер, су және орман
құқықтары) және ... ... ... ... ... ... Олардың өздеріне тән құқықтық қатынастарды реттейтін нормалары мен
азаматтық заңнаманың арасында ... ... ... ... ... ... ... заң күшіне ие болатын ... ... ... ... ... және экологиялық құқықтың нормаларына
айрықша мән ... ... ... Республикасы Жер кодексінің ... ҚР ... ... меншік құқығы туралы нормаларына, Жер
кодексінің өзіне және ҚР Азаматтық кодексінің 1-бабының ... ... ... ... ҚР Жер ... ... мен ... «заттық құқық» сөзін алып тастау қажет. Ал ҚР Жер ... ... ... ... ... ... жөн: «Жер ... құқығы — бұл
тұлғаның мемлекеттік меншіктегі жер учаскесін мерзімсіз ... ... ... ... бір ... ... жер пайдалану), ақылы
немесе ақысыз негізде иелену және пайдалану құқығы». Бұл өзгерту ҚР ... ... ... сәйкес келеді. Жер кодексі ... ... ... бұл Кодекстің басқа нормаларына ешбір өзгерту
әкелмейді. Себебі, ҚР Жер кодексінің ... ... ... ... ... жер, орман, су заңдарында, жер ... мен ... ... ... ... ... аумақтар туралы,
қоршаған ортаны қорғау туралы заңдарында өзгеше көзделмесе, жер ... ... және ... ... ету, сондай-ақ олармен мәміле жасасу
бойынша мүліктік ... ... ... ... ... Жер кодексінің аталған нормасында да «заттық құқық» түсінігі жоқ.
Жер туралы заңнама мен азаматтық заңнаманың жер учаскелерінің режиміне
қатысты байланысын төмендегі ... ... ...... 1 ... ... заңнама мен азаматтық заңнаманың жер учаскелерінің режиміне
қатысты ... ... ... ... заңнаманың нормалары |Азаматтық заңнаманың нормалары |
|мыналарды қарастырады: ... ... ... ... ... (ҚР ЖК ... ... мақсатты |
| ... ... ... ... мемлекет |2) заттардың нысаналы мақсаты |
|анықтайды (ҚР ЖК 1-бабы) ... ... ... мемлекеттік басқару жүзеге |3) жеке меншік иелеріне ... ... (ҚР ЖК 13-19 ... ... ... басқарылмайды |
|4) жер учаскелерін ұтымды және |4) ... ... және ... ... пайдалануға және де |пайдалануына мемлекеттік бақылау |
|қорғауға мемлекеттік бақылау ... ... ... ... (ҚР ЖК | ... | ... мемлекеттік органдар жер |5) заттардың жер мониторингіне ... ... ... ... мониторингі жүргізілмейді |
|асырады (ҚР ЖК 159-бабы) | ... ... жер ... |6) ... ... ... ретінде |
|жүргізіледі (ҚР ЖК 152-бабы) ... ... ... ... жер учаскелері |7) азаматтық заңнама ... ... ... ... (ҚР ЖК ... нормасын, санын, көлемін|
|50-бабы) ... ... жер ... ... ... |8) ... заңнама бойынша адам|
|мен жер пайдалану құқығының ... ... ... ... ... бола тұра табиғи ресурс|және оны қорғау объектісі бола ... ... ... ... ... жер ... және ... қасиетін де жоғалтпайды|экологиялық заңдармен реттелетін |
|(ҚР ЖК 18-тарауы) ... ... ... |
| ... мен ... ... ... |жер ... ... |
| ... келтіру туралы |
| ... ... жоқ ... жер ... ... |9) азаматтық заңнама меншік |
|иелері мен жер пайдаланушылардың ... ... ... ... мен ... ... мұндай құқықтары |
|иелену, пайдалану және билік ету |мен міндеттерін көздемейді ... ... жер ... | ... және қоршаған ортаның | ... ... ... | ... ... ... да кіреді (ҚР| ... ... | ... ... заңнамада көзделген |10) азаматтық заңнамада мұндай |
|жағдайларда жер учаскелерін ... жоқ ... ... үшін ... ... мүмкін (ҚР ЖК 84-бабы) | ... жер ... ... ... |11) ... ... ... |
|немесе жер пайдаланушының жер |құқықтық режимі заңнамада ... және ... ... ... ... осы |
|пайдаланудың нысаналы мақсаты мен|заттың меншік ... ... ... және ... құқықтық| ... ... ... | ... да ... ... өз | ... өзгертуге болмайды (ҚР ЖК| ... ... | ... ... ... ... жеке ... немесе жер пайдалануға
берілетін жер учаскелерінің құқықтық режимі тек жер ... ... ... заңнамада осыған ұқсас нормалар жоқ. Егер жер
учаскелерінің аталған ... ... ... ... ... ... ... заңнамаға енгізетін болсақ, бұл азаматтық
құқықпен реттелетін заттық ... ... ... ... еді.
Қазақстан Республикасындағы жерге меншік ҚР жер заңдарының
міндеттеріне, ... ... ... даму ... ... ... ... жерге меншіктің, ҚР Конституциясы мен Жер
кодексінде аталғандай, екі түрі бар: мемлекеттік және жеке меншік.
Мемлекеттік меншік — бұл ... ... ... ... және оның меншігі болып танылған жерлер.
Жер учаскесіне жеке меншік құқығы — азаматтардың және мемлекеттік ... ... ... ... жер ... осы ... ... шарттар мен шектерде иелену, пайдалану және оларға билік ету
құқығы (ҚР ЖК 12-бабының 32-тармағы).
2. Жерге мемлекеттік меншік ... және жер ... жеке ... пайда болу негіздері
Жоғарыда аталып кеткендей, жерге жеке меншік құқығы ... ... және 2003 ... ... Жер кодексінде
бекітілген. Бұл құқық ... ... ҚР Жер ... ... ... жүзеге асырудың заңды негізі болып табылады.
Жер учаскесіне меншік құқығы мына жолдар арқылы туындайды:
меншік құқығын табыстау;
меншік құқығын беру;
меншік құқығының әмбебап ... ... ... ... ... ... ұйымдастырылуы) тәртібі бойынша ауысуы.
Меншік құқығын табыстау, беру және оның ... жер ... ... ... ... жүзеге асырылуға тиіс.
Жер учаскесіне меншік құқығы келесі негіздерде туындайды:
мемлекеттік ... ... ... ... негізінде;
Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген өзге де негіздерде (ҚР
ЖК 22-бабы).
Азаматтар мен заңды тұлғаларда тиісті жер учаскесіне ... ... ... ... ... ... құжаттар ҚР ЖК 12-бабының 33-
тармағында құқық белгілейтін деп ... ... ... ... ... жер ... ... табыстау туралы құқықтық
актілері, сату-сатып алу шарттары (айырбас, сыйға тарту және жер учаскесін
беру туралы басқа да ... және сот ... жер ... ... жер ... ... және ... қатысты басқа да құқықтарды тануы
туралы шешімдері жатады. Құқық белгілейтін ... ... ... ... жөніндегі аумақтық органдар (ҚР ЖК ... жер ... ... сипатын көрсететін құқық куәландыратын
құжаттарды бекітеді. Құқық куәландыратын құжаттарға жер ... ... ... ... ... жер ... құқығы актісі және уақытша жер
пайдалану құқығы актісі жатады (ҚР ЖК 12-бабының 33-34 ... ... ... ... иесінің құқықтары жерге меншік
құқығының аталған мазмұнымен шектелмейді. Сонымен ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік билік
арқылы бүкіл мемлекет аумағында жердің иелік ету, пайдалану және билік ету
тәртібін бекітеді.
Егер де ... ... ... ... және билік ету ҚР Жер
кодексімен реттелетін болса, ал жерге қатысты ренталық қатынастар ҚР ... қоса ҚР 2001 ... ... ... және ... басқа да міндетті төлемдер туралы» заңымен (Салық кодексі)
реттеледі.
Меншік пен жер ... ... ... ... ... және ... етудің жалпы ережелерін мемлекет, ҚР Жер кодексі
және басқа да заң шығарушы актілер, ... ... «Жер ... ... тарауында аталған ҚР заң шығарушы актілері анықтайды.
Мемлекеттің мұндай жалпы өкілеттіктерін мемлекеттің жер ... ... ... ҚР жер ... мемлекеттік реттеу өкілеттіктерінің қатарынан
қарастыруға болады.
ҚР Жер кодексінің 27-бабына ... ... ... ... ... мынаны білдіреді: мемлекеттік меншіктегі жерден жер учаскелері:
жеке меншікке сатылуы немесе ақысыз берілуі;
тұрақты немесе уақытша жер ... ... ... ... Республикасының өзге де заң актілерінде
немесе ... ... ... ... өзге де ... ... асырылуы мүмкін. Мысалы, ҚР Жер кодексінің 43-бабының ... ... ... ... жер ... және ол жер
учаскелерін жалдау құқығы аукционда сату ... ... ... ... ... жер ... тізбесін немесе жер
учаскелерін жалға беру тәртібін жергілікті атқарушы органдар ... ... ... ... ... бекітіледі.
Бұлардың барлығы мемлекеттің билік жүргізу функциялары болып табылады.
ҚР Жер ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттің құқықтарын ҚР ЖК 13-19 баптарында, ҚР Үкіметінің 1999
жылғы 23-қарашадағы № 1776 жылғы «Қазақстан Республикасының жер ... ... ... ... ... және өзге де ... ... өз ... ... мемлекеттік органдар жүзеге
асырады.
ҚР ЖК 22-бабының 1-тармағында көзделген, жер учаскесіне меншік құқығын
табыстау мемлекеттік органдар актілерінің негізінде туындайды.
ҚР Жер ... ... ... жер ... ... ... ... бап жоқ. Дегенмен, ҚР Жер кодексінің 22-бабының 1-тармағында
(«Жер учаскесіне меншік ... ... ... ... ... ережелер
қарастырылған. Бұл бапты «Меншік құқығындағы жер учаскесін табыстау» деп
атаған жөн болар еді. Сонымен, Жер ... жер ... жер ... күрделі жүйесі орын алған. Сол себепті, Жер кодексінің жер
учаскелерін меншікке ... ... ... ... талдау қажет.
Жер кодексінде жер учаскелерін табыстау тәртібін ... екі ... ... — бұл ... — «Жер ... ... табыстау», ал екіншісі
— 43-бап — «Жер учаскесіне құқықты табыстау тәртібі». 32-баптың мазмұны 43-
баптың мазмұнына ... ... Бұл ... ... ... — ҚР ЖК ... негізінен жер пайдалану құқығындағы жер учаскесін жергелікті атқарушы
органдардың табыстау тәртібін қарастырса, 43-бап жер ... және ... ... жер ... ... ... ... табыстау
тәртібін, соның ішінде, құқық белгілейтін және ... ... ... ... де ... ... ҚР Жер кодексінің «Жер учаскесі — меншік құқығының, жер
пайдалану ... және өзге де ... ... ... ... ... ... ережелер қарастырылған:
Жер учаскелерін объектілер құрылысы үшін беру (44-бап);
Құрылысқа байланысты емес жер ... беру ... жер ... беру (46-бап);
Мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтар алу (47-бап);
Мемлекеттік меншіктегі жер ... ... ... ... алу ... ... жер учаскелерін төлеу мерзімін ұзартып ... ... ... алу ... 48, 49— ... атауы ҚР ЖК 5-тарауының атына сәйкес олардың
орналасу ретіне қарай аталуы тиіс — ... ... жер ... ... меншіктегі сауда-саттықтағы ... жер ... ... ... ... жер ... және ... да құқықтардың объектісі ретінде төлеу мерзімін
ұзартып сату кезінде мемлекеттік меншіктегі жер ... ... ... жер ... ... құқығының пайда болуының бірінші негізі
ретінде ҚР ЖК 43-бабының нормаларын атауға болады.
Жерге орналастыру жобаларын ҚР Жер ... ... ... ... ... ... ал комиссияның қорытындысы — бұл
жергілікті өкілдік органның ... жер ... ... ... қала құрылысы жөніндегі аумақтық органдар мен жергілікті өзін өзі
басқару органдарының өкілдері ... ... ... таңдау нәтижелері құрылыс салу үшін, ал қажет ... оның ... ... санитарлық-қорғау аймағын белгілеу үшін жер
учаскесін таңдау туралы актімен рәсімделеді. Осы актіге әрбір жер ... ... ... сәйкес олардың шекарасының жобалары қоса
беріледі.
3. Жерге мемлекеттік және жеке меншік құқығының объектілері
Мемлекеттік меншік ... ... ... жеке ... ... барлығы табылады. Бұл мәселені ҚР Жер кодексінің 26-
бабы толығырақ ашады. Оған ... ... ... органдарына,
мемлекеттік ұйымдар мен ... ... ... ... ... ... табиғи аумақтар алып жатқан, сауықтыру
және тарихи-мәдени мақсаттағы, орман және су ... елді ... ... ... ... жер, оның ... арнайы жер қорының
жер учаскелері, кенттер мен ауылдық елді мекендердің маңындағы жайылымдық
және шабындық ... ... жеке ... берілмеген шалғайдағы
жайылымдар мен басқа да жерлер меншікте болады.
Жеке меншіктің объектілері болып ҚР Жер ... ... ... елді ... ауыл ... ... ... және су
қорларының жерлері табылады.
ҚР Жер ... жеке және ... ... ... нақты
ажыратады. ҚР Жер кодексінің 26-бабында жеке меншікте болуға тыйым
салынатын жер ... ... ... ... ... ... ... жолдарды,
ортақ пайдаланудағы автомобиль жолдарын және ... ... түсу үшін ... ... резервке қойылған, сондай-ақ,
сәулет-қала құрылысының және (немесе) құрылыстың бекітілген құжаттамасына
сәйкес әкімшілік және ... ... бар ... ... вокзалдар, станциялар, ортақ пайдаланудағы жолдар, мемлекеттік
органдардың әкімшілік ғимараттары, ауруханалар, мектептер, мемлекеттік
тұрғын үй ... ... ... ... және ... пайдаланудығы
басқа да объектілер) құрылысына арналған жер ... ... ... ... жер ... ... ... үшін уақытша
пайдалану құқығымен берілуі мүмкін.
Өнеркәсіп, көлік, ... және ауыл ... өзге ... ... орналасқан жерлер жеке меншікке ... ... ... және ... байланысты берілуі
мүмкін.
4. Жерге мемлекеттік меншік құқығының мазмұны
Мемлекет — ... ... ... құқығының субъектісі ретінде
белгілі бір әрекеттерді өз бетімен жүзеге асыру құқығына ие. Заң ... ... ... ... ... ... анықтайды. ҚР Жер
кодексінің 21-бабына сәйкес, меншік иесінің өзіне тиесілі жер учаскесін
иеленуге, пайдалануға және оған ... ... ... бар. Жер ... иесі ҚР Жер ... және ҚР өзге де заң ... көзделген
негіздерде, шарттар мен шектерде меншік иесі құқығын жүзеге ... ... ... ...... іс ... ... жүзеге асырудың заңмен
қамтамасыз етілген мүмкіндігі.
Жер пайдалану құқығы — тұлғаның мемлекеттік меншіктегі жер ... және ... ... ... ... мерзімге (тұрақты жер
пайдалану) немесе белгілі бір мерзім ... ... жер ... ... ... ... ... ету құқығы — ... ... ... жердің заңдық тағдырын айқындаудағы заңмен қамтамасыз етілген
құқығы, сондай-ақ жердің жеке ... ... өз жер ... ... ... заң ... тыйым салынбаған мәмілелер
жасауға құқығы (ҚР ЖК 12-бабының 28, 30, 31-тармақтары).
Аталған ... ... мен жер ... құқықтары, жер
учаскелеріне жеке меншік субъектілерінің және жер ... ... ... ... өзгеше. Олардың құқықтары Жер
кодексімен және Қазақстан Республикасының басқа да заң ... ... ... ... иесі ... барлық жер қорына, соның ішінде
жеке меншікке берілген жер ... ... ... ... ету ... ... мемлекет билік ету функциясын жер құқығының субъектілерінің
шаруашылық жүргізу және меншік ... ... ... асырады.
Жер пайдалану құқығы субъектілерінің билік ету құқығы да жер
учаскелеріне жеке ... ... ... ... басқаша.
Мысалы, ҚР Жер кодексінің 39-бабының ... ... ... ... ... (құрылыстар, ғимараттар) орналасқан жер учаскесін басқа
тұлғаға жалға берген жағдайда, үйдің (ғимараттың, құрылыстың) өзін тиісінше
жалға бермей ... осы жер ... ... тұлғаға жалға беруіне болмайды.
Сонымен қатар, жер учаскесі қызметтік жер ... ... ... ... ... жер ... өзіне тиесілі жер
учаскесін уақытша ақысыз жер пайдалануға жол ... жер ... ... ... ... ... аталған
құқықтарын, яғни Қазақстан Республикасының барлық жеріне билік етуін шексіз
деп тануға ... ... өзі заң ... ... жер ... және басқа да құқықтық актілерде көзделген шектерде және тәртіпте
уәкілетті ... үшін ... ... әрекеттерін қарастырады. Мысалы, ҚР
Жер кодексінің 84-бабы жер ... ... ... үшін ... ... негіздерін қарастырады.
ҚР Жер кодексінде және Қазақстан Республикасының өзге де ... ... ... басқа реттерде ешкімді де жер пайдалану
құқығынан айыруға болмайды (ҚР ЖК 29-бабының 2-тармағы).
Демек, егер ... ... ... ... ... ... болмаса, мемлекеттік басқару ... ... жер ... ... ... жоқ.
Мұндай ереженің нақты мысалы ретінде ҚР Жер кодексінің 26-бабының 5-
тармағындағы нормаларды атауға ... Оған ... ... ... ... жеке ... бола ... жағдайда, оларды азаматтар мен
мемлекеттік емес ... ... ... беруден бас тартуға жол
берілмейді.
Мемлекеттің жердің меншік иесі ... ... ... мемлекеттік басқару органдарының міндеттері ... 2001 ... ... «ҚР ... мемлекеттік басқару
туралы» заңымен1 және ҚР Үкіметінің 1999 жылғы 23-қарашадағы №1776 «ҚР ... ... ... ... ... қаулысымен реттеледі.
Мемлекеттің жерге меншік иесі ретіндегі құқықтарын Жер кодексінде және
ҚР өзге заң ... ... ... ... ... ... асырады (ҚР ЖК 13-19 баптары).
Уәкілетті мемлекеттік органдар мемлекетік биліктік функциясын келесі
нысандарда жүзеге асырады:
1) жер ... беру ... ... алу) (ҚР ЖК 27 ... жер учаскесін мемлекеттік қажеттіктер үшін алып қою, оның ... алу ... алып қою (ҚР ЖК ... ... ... пайдаланылмаған немесе Қазақстан Республикасының
заңдарын бұза отырып пайдаланылған жер учаскесін меншік иесінен және ... алып қою (ҚР ЖК 92, ... ... ... кезінде жер учаскесін уақытша алып қою (ҚР ЖК 94-
бабы);
5) радиоактивтік ластануға ... ... ... иесіне құны тең басқа
жер учаскесін бере отырып алып қою (ҚР ЖК 81-бабының 4-тармағы);
тәркілеу (ҚР ЖК ... ... жеке ... ... ... Республикасының Жер кодексінің 21-бабының 1-тармағы меншік
құқығының мазмұнын ашады, ол ... ... ... ... мен ... жеке ... ... мазмұнын қамтиды және меншік
иесіне өз учаскесіне қатысты иелену, пайдалану және билік ету ... ... ... Жер ... ... жер ... ... иесі Жер кодексінде
және ҚР өзге де заң актілерінде көзделген негіздерде, шарттар мен ... ... ... ... алады.
Жеке және мемлекеттік емес заңды тұлғалардың жеке меншік құқығындағы
жер учаскесін иелену, пайдалану және оған ... ... ... ҚР ЖК ... 28, 31, ... ... жер учаскесін иелену, пайдалану
және билік етудің түсінігімен ашылады. Және де айта ... бір ... ... ... жеке ... ... түсінігімен тығыз байланысты.
Жерді иелену, нақтырақ айтқанда, жер учаскесін иелену құқығы — ... (жер ... ... иесінің жерді іс жүзінде иеленуді ... ... ... ... ... меншігі құқығындағы жер учаскесін жер пайдалану құқығын жер
учаскесін нысаналы мақсаты ... ... іс ... ... ... жөн (ҚР ЖК 64-бабы). ҚР Жер кодексінің 12-бабының 30-тармағында
берілген анықтама жер учаскелеріне жеке меншік құқығына ... жоқ, ... ... ... ... жер ... ... меншіктегі жер учаскесіне билік ету — бұл жердің жеке ... өз жер ... ... ... Республикасының заң актілерінде
тыйым салынбаған мәмілелер жасауға құқығы.
Жер кодексінде меншік иесінің жер учаскесіне қатысты құқықтарының ... ... ... ... іске ... құқығы (25-бап);
жер учаскесіне құқық шектері (42-бап);
жер учаскелерінің меншік иелерінің құқықтары (64-бап).
1. Жеке меншік құқығын іске ... ... Егер Жер ... ... Республикасының өзге де заң актілерінде өзгеше көзделмесе, жер
учаскесінің ... иесі ... ... ... да бір рұқсатын
алмай, жер учаскесін өз қалауынша иелену, пайдалану және оған ... ... ... ... иесі ... жер ... ... оның нысаналы мақсатын
өзгертпей, Қазақстан Республикасының заң ... ... ... ... ... ... құқылы.
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелерінің меншік иелері аталған
құқықтарды ҚР Жер ... ... ... ... жүзеге асырады.
Жер учаскесіне меншік құқығы басқа адамға мәміле жасалған кездегі
барлық ауыртпалықтарымен ... ... ... иесі оның нысаналы мақсатын өзгертпей, жер
учаскесін ... ... ... ... негізінде оны уақытша
пайдалануға беруге құқылы. Жер ... ... ... ... ... ... ... алушымен) немесе ақысыз пайдалану туралы шарт (ақысыз
пайдаланушымен) нысанында жасалады (ҚР ЖК 25-бабы).
2. Жер учаскесіне құқық ... Егер ... ... ... өзгеше белгіленбесе, жер учаскесіне құқық осы ... ... ... ... ... су айдындарына, екпелерге
қолданылады.
Жер учаскесі меншік ... ... ... жер ... ... ... ... мақсатына сәйкес және жер ... ... ... ... ... заң актілеріне сәйкес
жүзеге асырылады.
Кең тараған пайдалы қазбаларды өндіруге және жеке ... жер ... ... жер қойнауын пайдалану құқығын табыстау қойнауында кең
тараған пайдалы қазбалар және жер асты ... бар жер ... ... ... жер ... ... бір ... жүргізіледі (ҚР ЖК 42-
бабы).
3. Жер учаскелерінің ... ... ... ҚР Жер кодексінің 64-
65-баптарында қарастырылған жер учаскелері меншік иелерінің құқықтары жер
учаскелері ... ... мен жер ... ... құқықтары болып
табылады, олар «Жер учаскелері меншік иелері мен жер пайдаланушылардың ... ... ... ... мен ... ... ... әкімшілік-аумақтық бірліктер бойынша жер ... ... ... ... ... ... ... учаскесіне жеке меншік құқығын сатып алу ақысын толық төлеген
тұлғаның ҚР ЖК ... ... ... ... ... ҚР заңдарында тыйым салынбаған мәмілелердің кез келген ... ... ... ... ... сәйкес жер учаскесіне
жеке меншік құқығы мемлекеттік тіркелген кезден 10 жыл өткеннен ... ... ҚР ... ... ... ... кез ... түрін
жасасуға құқығы бар. Бұл шектеу жер учаскесін кепілге салуға таралмайды.
Жер учаскелерін сатып алған ... ... алу ... төлеу жер
учаскесіне жеке меншік құқығын сатып ... ... ... ... он ... ... ... мерзімін ұзарту арқылы жүргізілуі мүмкін.
Жер учаскелерін төлеу мерзімін ұзарту арқылы ... ... ... ... ... ... мәміле (сату, жалға немесе ақысыз
пайдалануға беру, шаруашылық жүргізуші субъектілердің жарғылық капиталына
салым ... ... ... ... ... тыйым салынады. Жеңілдікті
бағамен төлеу ... ... ... жер учаскесімен мәміле жасасуға,
оның ... алу ... ... төленгеннен кейін он жыл ... соң ... ... ... ... ҚР Жер ... 3-бабында берілген.
Қазақстан Республикасында жер мемлекеттік меншікте болады. Жер ... ... ... негіздерде, шарттар мен шектерде жеке меншікте
де болуы мүмкін.
Жер, оның қойнауы, су ... ... және ... ... да табиғи ресурстар мемлекеттік меншікте болады.
Меншік құқығы үшін ҚР Конституциясының ... ... ... су ... ... мен жануарлар дүниесінің табиғи
ресурс ... ... ... зор ... ... — бұл адам мен қоғам үшін тек экономикалық қажеттілік емес, ол
табиғаттың басқа да объектілерімен байланысқа түсе ... ... ... ие ... ... барлық табиғи ресурстарды біріктіре отырып, оларға
табиғи ортаны жасауы бекер емес. Бұл оның ... ... ... ... ... және қорғау объектісі, яғни, табиғи ресурс
ретіндегі құқықтық жағдайына әсер ... ... ... ... ... Республикасы халқының өмірі
мен қызметінің негізі ретінде сақтау және оны ... әрі ... ... ... Ол үшін жерлерді экологиялық пайдаланудың маңызы
экономикалық пайдаланудан кем емес.
Жердің ... ... ... ерекшелігі оның кеңістікте белгілі
бір шекарада шектелуінен, жылжымайтындығынан және табиғи жағдайлар ... ... ... ... ... А.Х. ... ... Общая часть. Алматы, Данекер, 2001
2. Косанов Ж.Х. Право собственности, право землепользования и ... на ... ... ... ... ... ... Республики Казахстан. Алматы, Жетi-
Жарғы,1998.
4. Земельный кодекс Республики Казахстан.Алматы, ... ... ... ... ... ... меншік құқығы
Орындаған:
Тексерген:
Астана - 2013
1 Гражданский кодекс Республики Казахстан. Общая ... ... ... редакторы Басин Ю. Г., Сулейменов М.К. Книга
1, Алматы Жетi –Жарғы, 2003, С.46-47
1 ҚР ... 1999 ж. № 52, 509 ... ... Юрист 2001.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жерге жеке меншік құқығы мен жер пайдалану құқығы16 бет
Жерге жеке меншік құқығын жүзеге асыру70 бет
Жерге меншік құқығы: түсінігі, түрлері, жүзеге асыру тәртібі23 бет
Жерге меншік құқығы: түсінігі, түрлері, жүзеге асыру тәртібі туралы15 бет
Жерге меншік құқығының жалпы сипаттамасы20 бет
Жерге меншік құқығының және өзге де құқықтардың пайда болу, өзгеру және тоқтатылу негіздері. Жермен жасалатын мәмілелердің ерекшеліктері16 бет
Ресей Федерациясындағы жерге жеке меншік пен жер пайдалану құқығының жалпы сипаттамасы20 бет
Ресей Федерациясындағы жерге меншік және жер пайдалану құқығы18 бет
ҚР жерге жеке меншік құқығы52 бет
АҚШ мемлекетінің жер пайдалану құқығы12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь