Еңбек нарығының ерекшеліктері

Еңбек нарығы
Еңбек нарығында бірнеше ерекшеліктер болады. Осында құратын элементтерге жұмысшы күшін иемденетін адамдар жатады. Бұларға психофизиялогиялық, әлуметтік, мәдени, діни, саяси және т.б. адамдық қасиеттер тән болады. Осы ерекшеліктер адамдардың мүдделеріне, мотивацияларына, еңбекке белсенділік дәрежесіне елеулі әсер етеді және еңбек нарығына, оның болмысына ықпал етеді. Өндірістік ресурстардың барлық түрлерінен еңбектің басты айырмашылығы еңбек адамның тіршілік әрекеттерінің формасы, оның өмірлік мақсаттары мен мүдделерін жүзеге асыру формасы. Еңбектің бағасы.ресурс бағасының жабайы бір түрі ғана емес, ол тірішілік дәрежесінің, әлуметтік мәртебенің, жұмыскердің, және оның отбасының аман.есендігінің бағасы, құны болып табылады. Сондықтан еңбек нарығы категориясын зерттеп талдағанда «адамгершілік» элементтер барын, олардың көлеңкесінде жанды жаны бар адамдар бар екенін естен шығармау қажет.
Еңбек нарығы.бұл тауар болып табылатын еңбек ресурстарының нарығы бұлардың тепе.теңдік бағасы мен саны, оларға сұраныс пен ұсыныстың бір.біріне етуімен белгіленеді. Кәсіпкерлер мен еңбекке қабілетті адамдар нарықтың агенттері,.еңбек нарығында өзара қатнаста болады. Сондықтан еңбек нарығы сұраныс пен ұсыныс механизмі арқылы экономикалық агенттердің арасындағы бәсекелестіктің нәтижесінде жұмыспен қамтудың белгілі көлемі және еңбек төлемі дәрежесі орнайтын экономикалық орта немесе болмыс болып табылады. Еңбек нарығының қызметтері қоғам өміріндегі еңбектің рөлімен белгіленеді, еңбек табыстың және жақсы хал.жағдайдың өте маңызды өндірістік ресурс болып табылады. Осыған сәйкес еңбек нарығы басты екі қызмет атқарады. Әлуметтік функцияға адамдардың табыстары мен жақсы тұрмыс халының әдеттегідей дәрежесінің қамтамасыз етілуі және жұмыскерлердің өндірістік қабілетінің тиісті дәрежеде ұдайы өндіруінің қамтамасыз етілуіжатады. Еңбек нарығының экономикалық функциясына еңбекке рационалды тарту, оны
        
        Еңбек нарығы
Еңбек нарығында бірнеше ерекшеліктер болады. Осында құратын элементтерге
жұмысшы ... ... ... ... ... ... мәдени, діни, саяси және т.б. адамдық қасиеттер тән болады. Осы
ерекшеліктер адамдардың мүдделеріне, мотивацияларына, еңбекке ... ... әсер ... және ... ... оның болмысына ықпал
етеді. ... ... ... ... ... ... еңбек адамның тіршілік әрекеттерінің формасы, оның өмірлік
мақсаттары мен мүдделерін жүзеге асыру ... ... ... ... бір түрі ғана ... ол ... дәрежесінің, әлуметтік
мәртебенің, жұмыскердің, және оның отбасының аман-есендігінің бағасы, құны
болып табылады. ... ... ... ... ... талдағанда
«адамгершілік» элементтер барын, олардың көлеңкесінде жанды жаны ... бар ... ... ... ... ... ... болып табылатын еңбек ресурстарының нарығы бұлардың
тепе-теңдік бағасы мен саны, оларға ... пен ... ... ... ... мен еңбекке қабілетті адамдар нарықтың
агенттері,-еңбек нарығында өзара ... ... ... ... нарығы
сұраныс пен ұсыныс механизмі арқылы экономикалық агенттердің арасындағы
бәсекелестіктің нәтижесінде жұмыспен қамтудың белгілі ... және ... ... орнайтын экономикалық орта немесе болмыс болып табылады.
Еңбек ... ... ... ... еңбектің рөлімен белгіленеді,
еңбек табыстың және жақсы хал-жағдайдың өте ... ... ... болып
табылады. Осыған сәйкес еңбек нарығы басты екі қызмет атқарады. Әлуметтік
функцияға адамдардың табыстары мен ... ... ... әдеттегідей
дәрежесінің қамтамасыз етілуі және ... ... ... ... ұдайы өндіруінің қамтамасыз етілуіжатады. Еңбек ... ... ... рационалды тарту, оны бөлу, реттеу және
пайдалану жатады. Еңбек нарығы бірсыпыраынталандыру функцияларын атқарады,
олар бәсекелестік ... ... ... ... ... ... ... жоғарлауына, еңбеккке ынтаның өсуіне квалифик-
ацияның жоғарлауына, мамандықты ауыстыруға т.б. мүмкіндік тудырады.
Бәсекелік еңбек нарығының ... ... ... ... ... ... ... бейнелейтін және еңбекке сұраныс жасайтын
жұмыс берушілердің көп болуы жұмысшы ... ... ... және ... ... ... көп ... Еңбек нарығында субъектердің
тәртібі рационалды болады, олардың мүдделеріне жетуді және ... ... ... Олар үшін ... нарығында еркін әрекет жасауына
елеулі кедергілер ... ... ... ... ... және
жұмыскерлер ұсынатын жұмысшы күші біркелкі болады. Жұмыспен ... ... ... ... ... ... нарықтық механизмі баға арқылы жүзеге асырылатын еңбек нарығы,
жетілген бәсекелік нарығы болып сипатталады. ... ... ... ... жекелеген жұмыскерлер жалпы нарықтық ситуацияға әсер ете
алмайды: жалақының тепе-теңдік ставкалары ... ... ... топтарының әрекеттеріне тәуелді болмайды, олар ... яғни ... ... ... ... ... озара
әсерлерімен белгіленеді.
Бәсекелік еңбек нарығында еңбекке сұраныстық қисық сызығының еңкеюі
теріс бұрышты ... ... ... дәрежесі өскен сайын еңбекке сұраныс
төмендей түседі. Көлденең білік — еңбектің саны (Q), тік ... (Р) ... ... ... ... ... ... оң еңкею бұрышы болады,
жалақының жалпы дәрежесінің өсуімен бірге еңбек ұсынысы өсіп ... ... ... ... ... ... ... тауарлар мен
қызметтер өндіру үшін, тиісті квалификациясы бар ... ... ... ... жалдауға қажеттіктерімен белгіленеді. Жұмысшы
күшінің ұсынысы ... ... ... ... өздерінін қабілеттерін
әдеттегіндей ұдайы өндіру керек қажеттіктермен және жиынтык экономикалық
ұсыныспен есептесе отырып, ... ... ... ... ... ... Сұраныс та, ұсыныс та әр ... ... ... баға ... шығындармен, жалақымен, еңбек
өнімділігімен, адамдардың санымен, жұмыскерлердің квалификациялық ... ... ... ... заң жүйесімен, кәсіподақтардың,
мәдени, діни және ... ... ... ... ... ... ... (55) қисық сызықтарының қиылысуы ... ... (РЕ) ... де ... осы дәрежесінде экономикада толық
жұмыспен қамту байқалады: Qе — ... ... ... ... ... ... жағдайында жалақының тепе-теңджік дәрежеден ұзақ мерзім
бойы ауытқуы мүмкін емес. Жалақының шамамен тепе-теңдік ... ... ... ... еңбекке сұранысты төмендетеді. Сонымен бірге жұмыскерлер
жағынан еңбек ұсынысын өсіреді. ... ... ... ұсынысының
артықшылығы пайда болады. Осы арқылы пайда болатын жұмыссыздық ... ... ... ... ... ықпал етеді. Жалақы осы дәрежеден
төмендеп ... ... ... ... жүреді. Түбінде еңбектің бәсекелік
нарығы еңбекке сұра-ныс пен еңбек ұсынысының жалпы ... ... ... ... ... нарығы монопсониямен (олигопсониямен) сипатталуы мүмкін. Бұл
жағдайда ұсыныс жағында тек ... ... ... ... жұмыс беруші
болады. Бұнда жалақы ставкалары осы фирма - монопсонистің шешіміне ... ... ... ... ... ... рөліне байланысты,
еңбек нарығының юнионизациялану дәрежесі жоғары болуы мүмкін. Осы жағдайда
кәсіподақтар болып ұйымдасқан жұмыскерлердің жекелеген ... ... ... оның тепе-тендік дәрежесінен арттыра алады. Бұл көп ... ... ... ... ... тудырады. Бұған жатпайтын —
моноп-сониялық нарық. Бұл нарықта ... ... ... ... ... ... дәрежесін де өсіре алады.
Дамыған елдердің көбінде заң жүзіңде жалақының ... ... ...... дәрежесін төмендету және төмен квалификациялы
жұмыскерлердің хал-жағдайын қолдау.
Номиналдық және нақты жалақы ... ... білу ... ... ... ... ақша ... жатады, ал нақты жалақы — ... ... ... баға дәрежесінде төленген жалақының ақшалай
сомасына жұмыскерлердің сатып алатын ... ... ... теңге
түрінде төленген номиналдық жалақыны баға дәрежесіне болсек, ... ... ... ... мен ... барлығы қатысатын біртұтас
абстракты еңбек нарығы болмайды. ... ... ... ... ... локалдық еңбек нарықтарынан, сегменттерден, секторлардан тұрады.
Бұлар аймақтық, салалық ерекшеліктермен, маманданған топтардың ... ... ... ... және т.б. ... Сұраныс пен ұсыныстың ауытқу әсері арқасында пайда ... ... ... ... ... ... (сегменттерде)
орын алады және олардың динамикасы ерекше болады.
Еңбек нарығында жұмысшы күші ... ... оның ... және сапалық
құрылымы ылғи өзгеріп отырады. Осымен бірге ... ... ... ... ... ... ... оның модернизациясы, құрылымдық
өзгерістері жұмыскерлердің ерекше жоғары дәрежеде дайындалуын талап етеді,
олардың жаңа, осы ... ... жете ... ... ... ... сұраныс пен квалификациясы жоғары ... ... ... ... түрде еңбек нарығының негізгі екі сегменті болады: тәуелсіз
бен бағынышты ... ... ... ... және ... ... нарығы. Біріншілік жұмыс орындарының бірінші сегментінде жоғары
дәрежелі және арнаулы орта ... бар ... ... ... квалификациясы бар жұмыскерлер, әкімшілдік- көмекші
персонал, инженерлік-техникалық жұмыскерлер еңбек ... Осы ... ... ... ... болады және оларға жұмыспен қамтудың
белгілі кепілдігі беріледі. Екіншілік жұмыс орындарынан тұратын ... ... ... және ... ... ... ... жоқ жұмысшылар, қыз-мет ... ... ... категориясы жатады.
Жекелеген аймактардағы жұмысшы күшінің құрамымен есептесетін ... ... ... болады. Осы ерекшеліктердің негізінде
халықтың әлеуметтік-демографиялық құрылымы, жұмысшы күшінің профессионалдық-
квалификациялық құрылымы, ұлттық кұрам ... ... ... ... бес ... ... Біріншіден,
сонша көп болмаса да жоғары маманданған ... ... ... ... ... кадрлық жоғары квалификациясы бар
жұмысшылар мен қызметшілер. Үшіншіден, құрылымдық кайта ... ... ... ... ... салаларының жұмысшылары.
Төртіншіден, қызметтер сферасын ... ... ... ... ... ... еңбекшілердің әсіресе осал (әлсіз)
категориясы — жастар, қарт ... дене және ... ... ... жұмыс табудан күдер үзгендер және т.б.
Еңбек нарығы — бұл ... ... Оның ... өте ... ... ... болмасын, жұмыс орындары
мен еңбек ресурстарының арасында белгілі сәйкес келмеушілік болады. Өзін
алмастыруға ... ... ... ... ... ... бір бөлшегі
бос болып қала береді, ал қажетті арнаулы дайындығы жоқ ... ... ... таба ... ... жағдайда, жұмыстың қандайын болмасын
табу үшін жұмыссыздар арасында бәсекелестік пайда болады. Осымен бірге, ... ... ... ... көздеп ұнамды орналасу үшін, ... ... мен ... да ... бәсекелік сайыста
болады.
Кәсіпкерлер арасында фирмаға бай тәжірибелі және жоғары квалификациялы
мамандарды тарту үшін бәсекелік күрес ... ... ... ... ақы, баға ... ... белгілі сегмент
шеңберінде жұмысшы күшіне сұраныс пен ұсынысты ... ... ... ... қызмет ететін бәсекелік
орын алады.
Еңбек нарығы — бұл өте икемді құрылымдық-функционалдық ... ... ... ... ... ... ағымдар қалыптасады: жұмысшы күші
құрамынан шығушылар, жұмысшы күші құрамына кірушілер; жұмыс іздеуден ... ... ... ... ... тапқандар және т.б. Осы
адамдардың ... ... ... күшінін нарықтық динамикасын
сипаттайды.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Банктік қызметтер нарығының теориялық негіздері."67 бет
Акция нарығының ағымдық жағдайы8 бет
Ауыл шаруашылығы нарығының жалпы бейнесі11 бет
Ауылшаруашылық тауарлар нарығының инфрақұрылымы4 бет
Ақша нарығының және валюталық биржалардың ерекшеліктері 26 бет
Ақша нарығының төлем құралдары және оның экономикадағы ролі12 бет
Ақша нарығының қазіргі кездегі жағдайы4 бет
Ақша нарығының қалыптасуы, мәні және атқаратын қызметі31 бет
Ақша нарығының құрылымы мен қаржылық құралдары15 бет
Ақша нарығының құрылымы мен құралдары4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь