Арагон ЖШС МЫСАЛЫНДА КӘСІПОРЫННЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3.6

1. КӘСІПОРЫН ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУДЫҢ МАЗМҰНЫ МЕН ӘДІСТЕРІ.
1.1 Қаржылық жағдайдың мәні және оны талдаудың мақсаты ... 7.13
1.2. Қаржылық жағдайды талдау әдістері. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13.17
1.3 Қаржылық жағдайды экспресс.талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 17.25

2. «Арагон» ЖШС МЫСАЛЫНДА КӘСІПОРЫННЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУ.
2.1. «Арагон» ЖШС техника.эконималық мінездемесі. ...25.28
2.2. «Арагон» ЖШС.ның қаржылық жағдайын талдау. ...28.53
2.3. «Арагон» ЖШС қаржылық жағдайына баға беру. ... .53.58

3. «Арагон» ЖШС КӘСІПОРЫНЫНЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫНЫҢ МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОНЫ ЖАҚСАРТУ ЖОЛДАРЫ.
3.1. Кәсіпорынның қаржылық қызметіндегі мәселелері...58.59
3.2. «Арагон» ЖШС қаржылық жағдайын жақсарту жолдары ... ... ...59.63

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...64.70
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 71.73
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
............................................................................
....3-6
1. КӘСІПОРЫН ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУДЫҢ МАЗМҰНЫ МЕН ӘДІСТЕРІ.
1.1 ... ... мәні және оны ... ... ... ... жағдайды талдау әдістері.
..........................................13-17
1.3 Қаржылық жағдайды экспресс-талдау
........................................17-25
2. «Арагон» ЖШС МЫСАЛЫНДА КӘСІПОРЫННЫҢ ... ... ... ... ЖШС ... мінездемесі. ...25-28
2.2. «Арагон» ЖШС-ның қаржылық жағдайын талдау. ... ... ЖШС ... ... баға ... ... ... ЖШС КӘСІПОРЫНЫНЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ЖАҒДАЙЫНЫҢ МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОНЫ
ЖАҚСАРТУ ЖОЛДАРЫ.
3.1. Кәсіпорынның қаржылық қызметіндегі мәселелері...58-59
3.2. «Арагон» ЖШС қаржылық жағдайын ... ... ... ... нарықтық экономика кең құлаш ... ... ... ... ... ... негізі болып табылатын
бәсекелестік те дами ... ... ... ... әрбір шаруашылық
субъектісінің қызметі, оның қызмет ету нәтижелеріне қызығушылық танытатын
нарықтық қатынастарға қатысушылардың кең шеңберінің ... ... ... оны, ... ... қатысушылар мекемелердің шаруашылық қызметіне
талдау жасай отырып және қаржылық ... ... ... ... грек ... – зерттеліп отырған субъектіні,
оларды ... және ... ... ... өзгеру тенденцияларын
айқындау мақсатымен, бөлшекті түрде мүшелендіру, берілген объектіге тән
субъектіні элементтерге, бөліктерге ... ... ... ... ... ... ... өндірісті-
шаруашылық қызметін аналитико-синтетикалық үш кезеңдік ... ... ... ... маңызды факторлар жүйесін бақылау
мен тіркеу кезеңі;
• Математикалық, графикалық, матрицалық үлгі ... ... ... ... ... ... табуға және олардың даму
заңдылықтарын ... ... ... ... ... жүйені
абстракциялық үлгілеу кезеңі;
• Айтарлықтай экономикалық жолмен көзделген ... ... ... ... рационалды шешімдерді жетілдіру кезеңі.
Нарықтық экономикада алға қойылған міндеттер қатарын ... ... ... ... ... ... ол бізге
“Нарықтық талдау” деп белгілі. Кәсіпорындардың ... есеп ... бәрі өз ... ... ... шешім қабылдау
үшін қаржылық есеп берулерді меншік капиталының табыстылығын жоғарылату
үшін, фирма жағдайын ... ... үшін ... ... мен ... ... мен салымдары бойынша ... ... үшін ... есеп ... ... Осылайша қабылданатын шешімдер саласы бірінші орында ... ... ... ... ... жаңа шоттар жоспарын ... ... ... талаптарына көп мөлшерде сай ... ... есеп ... ... ... ... жаңа әдістемелерін, нарықтық экономика
шарттарына сәйкестендірілуінің қажеттілігін туғызады. Мұндай әдістемелер
серіктесті таңусыз ... ... ... ... ... ... ... бағалау және кәсіпкерлік қызмет
тиімділігіне керек.
Негізгі (ал жағдайлар қатарында ... да ... ... ... ... ақпарат көзі болып бүхгалтерлік есеп табылады, ол ... ... ... ... есеп ... ... ... қаржылық есеп
берілгендерін жалпылауда негізделеді және ... ... ... байланыстыратын – кәсіпорын қызметі туралы ақпаратты
пайдаланушылар – ақпараттың буыны болып ... ... ... қызметіне қызығушылық білдіретін
ақпаратты қолданушылар ... ... ... тобына кәсіпорын
құралдарының меншік иелері, банктер мен басқа да несие мекемелері, ... ... ... ... ... органдары, кәсіпорын персоналы
және басқарма.
Қолданушылардың екінші ... ... ... ... бірінші тобының мүдделерін келісім шарт бойынша қорғауға
міндеттілер. Оларға аудиторлық фирмалар, ... ... ... ... ... ... жатады.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау үшін ... ... ... ... балансы болып табылады. Оның арналуы үлкенділігі
соншалықты, кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдауды жиі ... ... ... ... ... ... талдауда қосымша ақпарат көздеріне
мыналар жатады:
• Қаржылық- шаруашылық қызмет нәтижелері туралы есеп беру;
• Ақша құралдарының ағымдары ... есеп ... ... ... ... ... жағдайына қатысты оның
болашақтағы өмір сүру қабілеттілігін ... ... ... алу үшін ... ... түрде қарастыру және бағалау.
Мұндай талдау маңызды ... - ... және ... ... ... және банкроттық ықтималдығын анықтаушы сипаттамаларды,
нақты бекітуге мүмкіндік береді. Ал атап айтқанда:
... ... ... активтері және осы активтерді қолдау үшін
алынған міндеттемелер, сонымен қатар компанияның ... ... ... мен олардың бұл істе икемділігін жүзеге асыру
қабілеттілігі;
• Оперативті цикл- компания өтетін, оның ... мен ... ... ... ... Тенденциялар және салыстырмалы тиімділік – компанияның дамуын оның
көріністен бағыттау, осы және ... ... ... ... ... қаржылық нәтижелері мен сәйкестендіру негізінде.
Дипломдық жұмысты орындау үшін менімен ... ... ... және оны ... ... ... ... Таңдалған
тақырыптың өзектілігі мен таңдауға негіздеме болғаны - ол ... ... ... ... ... ... қарыз ретінде
инвестициялауы. Көрсетілген себеп бойынша қарыз алушы – ... ... ... ... қажеттілігі туындайды. Қаржылық
жағдайды талдау банк қызметкерлеріне қарыз беру ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Берілген тақырыптың
таңдалуының ... бір ... ... ... және ... ... қаржылық жағдайын талдаудың пайдалылығы. Бұл пайдалылық
өндірістік процестің ... ... ... резервтерді
айқындаумен, экономика дамуының ... ... ... ең ... ... ... және ... қатуаларын
сақтаумен аз шығын жасай отырып, аса көп нәтижелерге қол ... ... ... ... ... ... ... жақсарту бойынша және жағдайды тұрақтандыру ... ... ... ... ... ... ... жағдайын талдау
табылады. Көздеген мақсатқа жету ... ... ... ... ... жүргізудегі маңызды кездер мен бағыттар теориялық сияқты, тәжірибе
жүзінде де ... ... ... міндеті болып теориялық негіздерді зерттеу
мен кәсіпорынның қаржылық қызметін талдауды тәжірибелік ... алу ... ... ... ... процессі экономикалық процессте маңызын
түсіну, олардың өзара ... мен ... ... ... ... мен ... мақсатқа жету үшін шешімді таңдау
қажеттілігін білдіреді.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын ... ... ... бағыттар
теориялық қорытындылар мен ... ... ... бекітіліп,
дәлелденген.
Осылайша, бүгінгі күнде қаржылық талдау кәсіпорынның дұрыс қызмет ету
және оның әрі ... ... ... ... бірі ... ... ... жұмыс тақырыбы экономиканың қазіргі кездегі
даму кезеңінде актуалды болып саналады.
Дипломдық жұмыстағы зерттеу объектісі болып “Арагон” ЖШС ... ... ... ... ... ЖШС ... ... жүргізу және оның негіздерін зерттеу болып табылады. Дипломдық жұмыс
кіріспе, қорытынды және үш ... ... ... ... ... ТАЛДАУДЫҢ МАЗМҰНЫ МЕН ӘДІСТЕРІ.
1.1 Қаржылық жағдайдың мәні және оны талдаудың мақсаты
Нарықтық қатынастары жағдайында кәсіпорынның ... ... ... өте зор. Бұл ... ... ие болуымен,
сондай-ақ олардың меншік иелері, ... ... ... де ... контрагенттер алдында ... ... ... үшін ... ... болуымен байланысты.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау жөніндегі сұрақтарды
қарастырмас бұрын, «қаржылық ... ... не, соны ... ... жөн.
Соңғы жылдары шығарылған арнайы әдебиеттерде бұл ұғым әр ... ... ... ... ... жағдайы қаржыны
тарату, пайдалану және оны ... ... ... ... ... Н.А.Русак бұл ұғымды былайша анықтайды: «Кәсіпорынның
қаржылық жағдайы қаржы ... ... ... және ... ... ... жағдайы кәсіпорынның қалыпты өндірістік,
коммерциялық және басқа да қызмет түрлері үшін қажетті қаржы ресурстарымен
қамтамасыз етілуімен және ... ... сай, ... ... ... сондай-ақ басқа шаруашылық субъектілерімен ... ... ... ... ... және ... ... Кәсіпорынның уақтылы төлеу мүмкіндігі оның қаржылық жағдайының
жақсылығын көрсетеді». В.М. ... мен ... ... ... - қаржы ресурстарының қалыптасуымен, таратылуы және
пайдалануымен көрсетіледі» деп жазады. Профессор ... ... ... жағдайы-бұл оның қаржы бәсекелестік қабілеттілігінің
сипаттамасын (яғни төлем қабілеттілігі, ... ... ... мен ... ... ... алдында және басқа да
шаруашылық ... ... өз ... ... ... қаржылық жағдайын талдаудың келесі түрлерін жүргізеді:
табыстылық пен рентабельділік; қаржылық ... ... ... ... ... ... ... жазады. С.А. Стуков осы
ұғым бойынша өзінің қөзқарасын келесі сөздермен ... ... ... - бұл ... ... сипатталатын оның саулығы
мен өмір сүру қабілеттілігін кешенді түрде бағалау».
Жоғарыда ... ... ... ... ұғым ... ... ... бірақ олардың әрқайсысында бұл ұғымды дәлірек
анықтауға мүмкіндік ... ... ... бар. ... ... ... біріңғай көрсеткіштерге қарағанда (мысалы, еңбек
өнімділігі, қор қайтарымдылығы, өзіндік құн, ... ... ... жағдай түрлі көрсеткіштерді есептеу нәтижесінде және олардың жалпы
бағалауға тигізетін әсерін ... ... ... ... ... ... қаржы жағдайы әлсіз және өмір сүру қабілеті
жоқ кәсіпорынға аяусыз қарайтын бәсекелі ... ... ... ... болуын, тұрақтылығын және ... ... ... ... ... ... осы ... белгілі бір
кезеңдегі қаржылық тұрақтылығын және оның өз ... ... ... мен ... ... міндеттемелерін уақтылы өтуі үшін қаржы
ресурстарымен ... ... ... ... ... ... - өз ... есебінен
активтерге жіберілген қаражаттарды жабатын, сондай-ақ өтелмеген дебиторлық
және кредиторлық қарыздарға жол бермейтін және де өз ... ... ... ... қаржылық тұрақты болып
табылады. Бұл ... ... пен ... өте ... түрде
анықтайды. Олардың ойынша «Қаржылық тұрақтылық – бұл ... ... ... ... ... бір ... ... Родионова мен М.А.Федотова бұл ... ... ... ... қалыптасқан табыстың шығыннан артуының өзіне тән
айнасы-қаржылық ... ... ... ақша қаражаттарын еркін
пайдаланып, оларды тиімді қолдану арқылы өндіру мен ... ... ... ... ... сондай-ақ кәсіпорынды кеңейтуге
және жаңартуға қажетті шығындарын қаржыландыратын кәсіпорынның қаржы
ресурстық ... ... ... ... ... ... негізгі бөлігі болып табылады". Осы еңбегінде бұл авторлар
одан әрі мына анықтаманы келтіреді. ... ... ... -
бұл тәуекелділіктің мүмкін болатын деңгейінде төлем қабілеттілігі мен несие
қабілеттілігін: сақтай отырып, табысты өсіру негізінде қаржыны тарату ... ... ... ... ... ... ресурсының жағдайы».
В.Г. Артеменко мен М.В. Беллендир бұл ұғымды былай ... ... - бұл ... ... ... ... артуы. Ол
ақша қаражаттарын еркін пайдалануды қамтамасыз етеді және оларды тиімді
пайдалану арқылы өндіру және ... сату ... ... ... ... Сондықтан да қаржылық тұрақтылық барлық өндіріс-шаруашылық қызметі
процесінде қалыптасады және ... ... ... ... болып табылады". Ал кәсіпорынның жалпы қаржылық тұрақтылығы, ол ... ... ... шығыннан артуын қамтамасыз ететін ақша ағымының
қозғалысын көрсетеді. ... ... ол ең ... өнімді (жұмыс, қызмет)
өткізуден түсетін табыстың тұрақтылығын талап етеді және оның ... ... ... ... ... және ... есеп айырысу үшін жеткілікті дәрежеде болуы тиіс. ... ... одан әрі ... үшін ... есеп ... мен ... орындағаннан кейін, осы кәсіпорында_өндірісті ... ... ... жаңартуға және де әлеуметтік климатты
жақсартуға және басқаларға ... ... ... ... қалуы қажет.
Айта кету керек, біз қаржылық тұрақтылық ұғымын қарастырғанда ... ... ... ... ... әйткенмен біз олардың
кейінгі шешімдерімен келісе алмаймыз. "Қаржылық тұрақтылықтың мәні - қаржы
ресурстарын ... ... ... және пайдаланумен анықталады" – деп
жазады В.Т. Артеменко мен М.В. ... ... бұл ... А.Д. ... мен В.С. ... ... ... түсіндіреді. Олар «қаржылық тұрақтылықтың мәні - бұл қорлар
мен шығындардың қалыптасу көздерінен ... ... - деп ... мен ... да дәл ... ... ... міндеттемелері бойынша есептесу мүмкіндігі" немесе "Сауда, несие және
басқа да ... ... ... ... пайда болатын
кәсіпорынның төлем міндеттемелерін уақтылы және толық орындау мұмкіндігін
көрсететін ... ... ... тұрақтылықтың сыртқы көрінісі
болып табылады". Кәсіпорынның жұмысы нарық ... ... ... ... жағдайы және оны сауықтыру жолдарын іздеу жөніндегі сұрақтар да
шиелінісе түсті.
Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... ... ... ... В.М. Радионова және М.А. Федотова келесідей түрлерге
жіктейді:[2]
1) пайда болу ... ... — ішкі және ... нәтижесінің маңыздылығына байланысты – негізгі және негізгі емес;
1) құрылысы бойынша - қарапайым және күрделі;
3) әрекет ету ... ... - ... және ... ... ... ... жұмысын ұйымдастыруына байланысты
болады, ал сыртқы факторлар кәсіпорын еркіне бағынышты емес. ... ең ... ... шығындарымен үздіксіз байланысқан өндірілген
өнім мен көрсетілген қызметтің ... мен ... ... ... және ... ... ... қатынас маңызды болып табылады.
Кәсіпорынның ... өнім және ... ... ... ... ... ... факторларының бірі -
активтердің тиімді құрамы мен құрылымы, сондай-ақ кәсіпорынның ... мен ... ... ... ... ... өз ... соның ішінде таза табысы қаншалықты көп болса, соншалықты ол өзін
жайлы сезіне алады.
Сонымен бірге тек таза ... ... ғана ... ... қатар оны
тарату құрылымы, әсіресе өндірісті ... ... ... де ... ... ... ... өндірілетін өнім және өндіріс
технологиясымен тығыз байланысқан ... ... ... ... ... құрамы мен құрылымы, сондай-ақ
кәсіпорынның басқару стратегиясын дұрыс таңдап алуы ... ... ... ... ... - ... ... оның ағымдағы жедел
қызметі үшін ... ... ... ең ... ... ұстаудан тұрады.
Қаржылық тұрақтылықтың ішкі, ... ... бірі - бұл ... ... мен ... ... ... стратегиясы мен
тактикасының дұрыс таңдалып алынуы. Кәсіпорынның өз қаржы ... ... таза ... ... көп ... ... ол өзін жайлы сезіне
алады. Сонымен бірге тек таза ... ... ғана ... ... қатар оны
тарату құрылымы, әсіресе өндірісті дамытуға бағытталған ... де ... ... ... Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына ... ... ... ... ... үлкен әсерін
тигізеді. Кәсіпорын ақша ... ... көп ... болса, оның
қаржылық мүмкіндіктері де соншалықты жоғары болады, ... ... ... тәуекелділік те өседі, яғни кәсіпорын өз кредиторларымен уақытында
есептесе ала ма, жоқ па? - ... ... ... және де бұл ... ... қабілеттілігінің қаржылық кепілінің бір түрі ... ... рөл ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық
тұрақтылығына әсер ететін мынадай ішкі факторларды атап көрсетуге болады:
- кәсіпорынның салалық топқа жатуы;
- ... ... ... қызмет) құрылымы және оның жалпы төлем
қабілеттілігі бар сұраныстағы ... ... ... капиталдың мөлшері;
- шығындардың көлемі, ... ... ... ... қорлар мен резервтерді, олардың құрамы мен құрылымын қоса ... пен ... ... жағдайы;
- кәсіпорындарды басқару тиімділігі.
Сыртқы факторларға шаруашылық жүргізудің экономикалық ... ... ... ... ... мен ... ... қабілеті бар сұраныс
және тұтынушылар табысының ... ҚР ... ... және ... ... ... бақылау жөніндегі заң актілері, сыртқы экономикалық
байланыс және тағы басқалар жатады.
Кәсіпорынның тұрақты қаржылық ... ... оның ... өзара қарым-қатынасы үлкен әсер етеді. ... ... ... ... қатынаста болу – ... ... ... шарты болып табылады. Әрине, акционерлер өз ... ... ... ие және ... ... ... ... кәсіпорындарға салады. Инвестициялық тартылымдылығы болуы үшін, тек
бүгінгі күні ғана ... ... да ... қаржылық жағдайы
көршісіне қарағанда жақсы болуы тиіс.
Жабдықтаушылар мен тұтынушылар сенімді және ... ... ... ... ... үлкен ықыласпен отырады. ... ... ... ... ... ... ... тұрақты болғаннын
қалайды, себебі тек осындай кәсіпорын ғана салықтар мен ... да ... ... және ... ... ... қаржылық жағдай кәсіпорынның бәсекелестік қабілетін және оның
іскерлік қарым-қатынастағы потенциалын анықтайды, кәсіпорынның өзінің ... ... ... және ... ... ... ... қаншалықты дәрежеде кепілдендірілгенін
бағалайды. Кәсіпорынның қаржылық жағдайының ... ... ... алудың
ең жақсы тәсілі, бұл - талдау, ол кәсіпорынның даму бағытын бақылауға, ... ... ... ... баға ... ... ... және
осындай жолмен басқарушылық шещімдерді өңдеумен кәсіпорынның өзінің
өндірістік кәсіпкерлік қызметі ... ... ... ... осы ... ... уақытта қаржы ресурстарын қаншалықты
дұрыс басқарды деген ... ... ... ... осы ... дейінгі
уақытта қаржы ресурстарын қаншалықты дұрыс басқарады. Қаржы ресурстары
жағдайының нарық ... сай ... және де ... ... ... жауап бере алуы өте маңызды болып табылады,
себебі қаржылық тұрақтылықтың жетіспеушілігі кәсіпорынның төлеу қабілетінің
жоқтығына және оның ... ... ... болмауына, ал көп болуы
- дамуға кедергі жасап, басы артық қорлармен және резервтермен кәсіпорын
шығындарын көбейтуіне ... ... ... ... ... жұмыс істеуші кәсіпорындардың қаржылық
жағдайын талдаудың басты мақсаты келесідер болып табылады:
- қаржылық жағдайға баға беру және оның есеп беру және оның есеп ... ... ... мен ... ... ... арасындағы сәйкестікті, оларды
таратудағы рационалды және пайдаланудағы тиімділікті зерттеу;
- айналым капиталының көлемін, оның ... ... және ... ... ... ... және ... ережесін сақтау;
- кәсіпорын активтері және оның міндеттемелерінің құрылымын зерттеу;
- ағымдағы активтердің айналымдық есебі, оның ішінде дебиторлық борыш және
қорлар ... ... ... кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығының және төлеу
қабілеттілігінің ... және ... ... ... кәсіпорын табыстылығын бағалау;
- кәсіпорын табысының салыстырмалы ... ... ... ... әсер етуші факторларды есептеп шығару;
- кәсіпорынның іскерлік белсенділігін анықтау;
- кәсіпорынның қаржылық жағдайының тұрақтылығын ұзақ және қысқа ... яғни оның ... ... ... ... ... ... шаруашылық қызметін талдаудың
қорытындылаушы кезеңі болып табылады және ол үш сатыны қамтиды: жабдықтау,
өндіріс және ... ... ... комерциялық, өндірістік және
қаржылық қызметті құрайды. Кәсіпорынның қаржылық қызметі - бұл оның ... ... ... және ... ... көлемі мен құрамына
өзгеріс әкелетін қызметі болып ... Ол ... ... ... ... есеп және несие тәртібін сақтауға, меншікті және ... ... ... ... сондай-ақ
кәсіпорынның тиімді қызмет етуі мақсатында қаржылық ... ... ... тиіс. Кәсіпорын қызметінің қаржылық, өндірістік және
коммерциялық жақтары ... ... ... пен ... ... ... қаржылық қызметінің жетістігі, көбінесе оның өндірістік-сату
көрсеткіштерімен ... ... өзі ... ... және ... алуы оның ... сатуына, алдын ала қарастырылған сұрыпталымды
ұстап тұруына, өнім сапасының қажетті деңгейге ... және ... ... және ... ... ... ... өнімді үздіксіз өндіру және өткізу кәсіпорынның қаржылық
ресурстарының қалыптасуына оң әсерін ... ... ... ... ... және оны ... қиындықтары кәсіпорын шотына ақша
қаражаттарының келіп түсуіне кедергі жасайды, нәтижесінде ... ... ... Кері ... та бар, ол ақша ... ... ... келіп түсуінің іркілісіне, демек өндіріс
процесінің тоқтауына әкеліп соқтыруы мүмкін. Шығындар көлемі ... ... ... ... Олардың тиімділігі қаншалықты
көп болса, кәсіпорын өнімді өткізу ... ... ... ... соның
ішінде қаржылық ресурстарды соншалықты аз жұмсайды және ... ... ... ... ... өсуі, еңбек өнімділігі деңгейінің
төмендеуі, басқа да ресурстардың мөлшерден тыс жұмсалуы және ... ... ... ... ... ... себепші болады.
Еңбек және материалдық ресурстар шығыны ең алдымен өнімнің ... ... соң ... ... ... Соңғы айтылған көрсеткіштің көлемі
кәсіпорынның ... ... ... ... отырып, оның жалпы
қаржылық жағдайына елеулі көрініс табады.
Кәсіпорынның ... ... ... ... ... өз ... ... қол жеткізу үшін қажетті жағдайларды туғызады, оның
төлеу қабілеттілігінің кепілі болып ... өнім ... ... ... қаржылық жағдайының тұрақтылығын қамтамасыз етеді.
Біздің ойымызша, қаржылық жағдайды ... ... ... жөн және оған ... жатады:
- кәсіпорын активтерінің қалыптасуы көздерінің құрамдық және ... ... ... ... ... ... абсолюттік және ... ... ... ... талдау;
- кәсіпорынның төлем қабілеттілігін және несие қабілеттілігін талдау.
1.2. Қаржылық ... ... ... ... ... шаруашылық қызметін біртұтас кешенді
талдаудың ішкі және сыртқы талдау деп бөлуді қажет етіп отыр. Талдаудың бұл
түрлерінің әрқайсысының өзінің ... ... ... ... ... ... есеп ... екі түрі ... ... ... банктерді, сондай-ақ сақтандыру ұйымдары
мен үкімет органдары ... ... ... мен оның ... ... есепті кезеңдегі шаруашылық қызметінің нәтижесімен таныстыру үшін
қаржылық газеттер мен бюллетендерде, арнайы ... ... ... есеп беру. Сонымен қатар көбіне, есепте ... ... ... ... ... даму ... мен оның алдыңғы
кезеңдегі жағдайын болжауға мүмкіндік ... ... ... ... Есеп ... екінші түрі - басқару ... ... ... ... жеке ... ... құнының нормативтері
туралы, сондай-ақ сапасының ... ... ... ... ... ... қалуына байланысты мәліметтерден тұратын ... ... ... үшін ... есеп ... ... Ішкі ... ішіндегі жауапкершілік орталықтары мен пайда болу орындары бойынша
шығындар сияқты жеке бөлімшелердің жұмыс нәтижелерін ... ... ... ... ... жеке ... ... жүргізу
деңгейін анықтау шығындар мен ... ... кім ... ... ... мүмкіндік береді және еңбекке ақы төлеуде қандай да бір
иесіздікті жояды. Ішкі талдау басқару есебі, ал сыртқы талдау ... ... ... ... ... нарыққа өту кезеңдегі кәсіпорынның
қаржылық жағдайын бағалауда жаңа ... ... ... ... келген
талдау әдістемесінде әр түрлі баптардың мәндерін, баланс бөлімі ... ... ... ... ... ... ... зерттеу, бұл ауытқулардың кәсіпорынның қаржылық жағдайының
тұрақтылығына қалай әсер ... ... ... роль атқарады. Жаңа қаржылық
есептің маңызды ерекшеліктерінің бірі-онда жоспарлық көрсеткіштер мен
нормативтердің жоқтығы ... ... ... ... ... ... оның ... жөнінде
көптеген параметрлерді сырттан бекітетін орталықтандырылған әкімшілік
сипатты жояды. Ол, ең алдымен ... ... ... ... нарықтық коньюнктура жағдайында өзінің хал-жағдайын ... ... ... ... ... стратегиясы мен
тактикасын жасауға қызмет етеді. ... ... ... пайдалану
кәсіпорынның өз еркінде, сондықтан нормативтер ... ... ... ... ... ... ... талдау,
кәсіпорынның ішкі талдауының құрамдас бөлігі болып табылады. Бухгалтерлік
есеп беруге негізделген ... ... ... ... ... сипатына ие
болады, яғни бұл кәсіпорынның қызметі туралы ақпараттардың шектеулі
бөлігінен ... есеп ... ... осы кәсіпорынның мүдделі
контрагенттерінің - меншік иесі немесе мемлекеттік ... ... ... жүргізетін талдауы. Қаржылық жағдайы ішкі ... ... ... үшін тек потенциалды әріптестерін бағалау
мақсатында ғана ... ... ... қаржылық ... ... ... ... ... ... бағалау үшін де
қажет.
Қаржылық талдаудың тәжірибесі ... ... ... ... ... Олардың ішінен алты негізгі әдісті ... ... ... ... тікелей талдау;
3) трендттік талдау;
4) салыстырмалы талдау;
5) факторлық талдау;
6) қаржылық коэффициенттер әдісі;
Көлденең талдау [3]- есеп берудің әрбір ... ... ... Ол ... ... ... ... есептің түрлі
баптарының абсолюттік және салыстырмалы ауытқуларын анықтауға мүмкіндік
береді.
Тікелей (құрылымдық) талдау - ... есеп ... ... ... ... айқындай отырып, қорытынды ... ... ... Ол ... ... немесе оның бөлімдері бойынша қорытынды
көрсеткіштегі жеке баптардың үлес ... ... ... ... ұзақ және ... активтердің кәсіпорын мүлкінің жалпы құнындағы,
яғни баланс валютасындағы үлес салмағы және тағы басқалар. Тікелей ... ... ... толықтырып отырады. Сондықтан да есептік
бухгалтерлік үлгі құрылымы секілді оның жеке көрсеткіштерінің ... ... ... жиі ... ... ... көрсеткіштер 100% деп алатын базистік жыл
деңгейінен, бірқатар жылдар ... ... ... ... ... айтқанда, трендтік талдау әрбір ... бір ... ... ... ... және ... яғни жеке
кезеңдердің дербес ерекшеліктері мен ... ... ... ... ... ... ... көрсетеді.Трендтің
көмегімен болашақтағы көрсеткіштердің мүмкін болатын маңызды қалыптасады,
ал одан кейін перспективті, болжамдық талдау жүргізіледі.
Қаржылық талдаудың ... ... ... ... ... әр ... қаржылық коэффициенттерді пайдалану ... ... ... ... ... оларды есептеу
кезiнде шамалардың беруін бірлік ... ... ал ... ... ретінде алып, ал екіншісін бірлікке қатынасы ретінде ... ... ... ... жеке ... ... ... байланыстарға негізделген. Олар кәсіпорынның қаржылық жағдайын
кезекті факторлық талдау үшін алғашқы база ... ... және де ... ... ... ... ... құбылыстарды ашуға мүмкіндік
беретін екі шаманың арасындағы өзара математикалық қатынастарды көрсетеді.
Шешімдер ... үшін ... ... ... ... ... түсіндіруге байланысты болады. Бұл-қатынастарды
талдаудың ең қиын аспектісі, себебі ол осы қатынастардың қалыптасуының ... ... ... ... талап етеді, мысалы, ... ... ... ... басшылығының саясаты және басқалар.
Қатынастарды үлкен байыптылықпен талдау қажет, өткені тек бір ғана ... да, ... де әсер етуі ... ... ... деңгейі өткен
кезеңдегі, теориялық дәлелденген салалық қатынаспен ... ... ... ... ... ... ... асыра бағалаудың да қажеті жоқ, ... ... мәні ... және ... үшін ... болып
табылмайды. Әлдеқайда тереңдетілген талдау, қатынас негізінде жасалған
шешімдерді әрқашан қолдай бермейді, себебі ... ... ... ... ... кәсіпорындардың ерекшеліктері орташа салалық мәліметтер.
Сондай-ақ өткен жылдардағы нақты қол ... ... ... ... оның сол өткен жылдар жағдайы үшін қолайлы болып, бірақ қазіргі және
болашақтағы ... ... ... ... әсер етеді.
Қаржылық талдауды салыстырмалы көрсеткіштер негізінде жүргізудің
шетелдік тәжірибесін механикалық түрде көшіріп алу, көп жағдайда ... бұл ... ... ... өз ерекшеліктеріне назар
аударылмайды. Нәтижесінде бір көрсеткіштердің мүмкін ... ... ... кеңестер кейбір кезде расталмайды. Дегенмен, қаржылық жағдайды
талдау барысында салыстырмалы көрсеткіштерді зерттеу қажет ... ... ... ... жағдайларды түсінуге және де оларды тек ағымдағы ... ... ... ... ... да ... ... мүмкінлік береді.
Әлдеқайда кең таралған және ... ... ... жатады:
өтімділік, қаржылық тұрақтылық, табыстылық және іскерлік белсенділік.
Салыстырмалы (кеңістіктік) талдау - бұл ... ... ... және ... ... көрсеткіштері бойынша
есебінің құрама көрсеткіштерін шаруашылық ішіндегі талдау, ... ... ... орташа салалық және орташа жалпы
экономикалық ... бар ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Факторлық талдау - бұл жекелеген ... ... ... ... ... ... ... немесе реттелмеген
тәсілдері көмегімен талдау. Сонымен қатар ... ... ... оның ... бөліктеріне жіктегенде-тура, ал оның жеке
элементтерін жалпы қорытынды көрсеткішке біріктіргенде ол - кері ... ... ... көрсетілген әдістермен қатар, қаржылық ... ... ... баланстық үйлесу және тағы ... ... және ... ... ... ... ... әдістер, корреляция, регрессия және тағы ... ... ... ... бір ... ... ... жасалған
түрлі әдістер мен тәсілдерді іскерлікпен пайдалану кәсіпорынның ... ... ... ... және шаруашылық субъектісінің қаржылық
тұрақтылығын нығайтуға, жағдайын жақсартуға ... ... ... береді. О.В. Ефимов өзінің «Қаржылық жағдайды ... ... ... ... ... ... әрбір шаруашылық
жүргізушінің маңызды міндетінің бірі болып табылатын және де ... ... мен ... ... баға ... мүмкіндік беретін
мүліктік массаның құрылымын бағалаудан бастайды. И.М. Лоханина мен ... ... есеп ... ... ... ... содан кейін оны
оқуды жүргізіп, соның негізінде кәсіпорынның қаржы жағдайын ... ... ... ... жағдайына және оның қалыптасу көздеріне,
қаржылық дербестігіне және ... ... ... ... ... ... ... талдаудың соңғы (ерекше) әдістемесін
А.Д. Шеремет пен Р.С. Сайфуллин ұсынады. Ол ... ... ... ... ... жалпы бағасы және есепті кезеңдегі ... ... ... тұрақтылығын талдау; баланс өтімділігін
талдау; кәсіпорынның іскерлік белсенділігін және ... ... ... ... және оның ... ... ... салыстырмалы
аналитикалық баланс-нетто бойынша бағалау, ... ... ... көрсеткіштерін талдау, олардың ойынша, кәсіпорынның қаржылақ
жағдайын талдаудың басқа бөліктерін ... ... оның ... бастапқы
пунктін құрайды. Баланс өтімділігін талдау, тұрақтылықты талдаудан туындап,
ағымдағы төлеу ... ... ... төлем қабілеті мен
қаржылық тепе-теңдіктің сақталу мүмкіндігі туралы қорытынды жасауға тиіс.
В.А. Андреев және В.В. Ковалев кәсіпорынның ... ... ... жұмысты екі модульді құрылым түрінде ұйымдастыруды ұсынады:
экспресс-талдау және ... ... ... ... ... бұл ... ... даму динамикасын және қаржылық жағдайын
бағалау болып табылады. Оның шеңберінде қойылған мақсатқа ... және ... ... ... ... ... аздаған санының
динамикасына есеп, ... және ... ... ... ... ... ... тәртібін кеңейтеді, толықтырады
және дәлелдейді. Оның мақсаты-шаруашылық субъектісінің ... ... оның ... есепті кезеңдегі қызметінің нәтижесі, сондай-ақ
кәсіпорынның болашақтағы даму мүмкіндіктеріне соңғы ... баға беру ... ... ... ... ... аудитордың өзінің ықыласына
байланысты.
Қорыта айтқанда, кәсіпорынның қаржы ... ... ... әдістер мен тәсілдерді қолдануға еркі бар. Оларды ұтымды пайдаланып,
осы ... ... ... байланысты дұрыс әдісті таңдап
отырып, аудитор ... ... ... жан-жақты әрі кешенді талдау
жүргізе алады, сондай-ақ объективті және анық баға ... ... ... мен ... ... өсуі ... ұсыныстар
дайындайды.
1.3 Қаржылық жағдайды экспресс-талдау
Қаржылық есепті тексеру барысында ... ... ... ... ... әр ... ... мерзімдік,
әдістемелік, кадрлық және техникалық қамтамасыз ету факторларына байланысты
болады.
Аудиторлық аналитикалық қызметінің логикасы оны, яғни талдаудың ... ... ... ... ... ... есепті экспресс-талдау;
- қаржылық жағдайды тереңдетіп (нақтылап) талдау.
Экспресс-талдаудың мақсаты шаруашылық субъектісінің ... ... даму ... ... ... және ... бағалау болып табылады.
Экспресс-талдаудың үш кезеңде жүргізілуі орынды:
1. дайындық;
2. қаржылық есепке алдын ала шолу жасау;
3. ... оқу және есеп ... ... ... мақсаты - қаржылық есеп беруді талдаудың мақсатқа
сәйкестігі туралы шешім қабылдау және оның оқуға дайындығына көз ... ... ... ... ... ... ... және
олардың қолданылып жүрген нормативтік құжаттарға сәйкестігі ... ... ... ... ... ... ... арқылы шешіледі.
Есептің оқуға дайындығын тексеру аса күрделі емес және белгілі бір деңгейде
техникалық сипатта болады. Мұнда есеп берудің ... ... және ... көзбен шолу және қарапайым есептік тексеру жүргізіледі: барлық
нысандар мен қосымшалардың, ... ... мен ... ... ... ... нысандарды толтырудың дұрыстығы мен
түсінікті болуы салыстырылып тексеріледі; баланс валютасы мен барлық аралық
жиынтықтар тексеріледі; есеп нысандары ... ... ... ... ... ... бақылау қатынастары тексеріледі және тағы
басқа тексерулер жүргізіледі.
Екінші есепті кезеңдегі жұмыс жағдайларын бағалау қызметтегі негізгі
көрсеткіштердің тенденцияларын анықтау, ... ... ... және ... ... ... өзгерістерді анықтау үшін қажет.
Ережеге сай, түсіндірме ... ... ... есеп саясатын
жүргізетіндігі айтылады, сондай-ақ кәсіпорынның қаржылық жағдайына әсер
етуі мүмкін ... ... мен ... да бір, тәекелдер ... ... ... кез ... ... мен міндеттемелер туралы
мәліметтерден тұратын басқа да ... ... ... ... ... ... есепті жылдағы кәсіпорын қызметінің шаруашылық және
қаржылық нәтижесіне әсер еткен факторлары, сондай-ақ кәсіпорындағы ... ... ... ... және таза ... тарату бойынша
шешімдер айтылады.
Түсіндірме хатта кәсіпорынның бірқатар жылдардағы ... ... және ... ... ... ... ... экономикалық шаралары мен басқа да ... ... ... ... ... қызықтыратын
ақпараттар болуы тиіс. Мысалы, бұл хатта ... ... ... ... ... ... және ... келісімдер мен заем
шарттарына байланысты басқа да ... ... ... ... ... ... басқа да қосымша ақпараттармен,
мысалы, нарықтық географиялық сегменттер туралы, ... ... ... да мәліметтермен танысуы қажет. Түсіндірме хатпен танысқаннан кейін,
экспресс-талдаудың негізгі, үшінші кезеңіне-яғни экономикалық оқу ... ... көшу ... Оның ... - кәсіпорынның қаржылық жағдайын
және қаржы-шаруашылық ... ... ... ... ... Мұндай талдау түрлі көрсеткіштер ... ... ... ... жүргізіледі. Соныдықтан да объективті және ... ... ... есептегенде бұл талдауды жүргізудің ... ... ... негізгі элементтерінің бірі, жылдық есеппен жұмыс
істей алу болып табылады, соның ішінде, кәсіпорынның қаржы жағдайын бағалау
мен талдау үшін оның ... ... ... ... ... бухгалтерлік
баланспен жұмыс істеу.
Бухгалтерлік баланстың маңыздылығы сонша, көбіне қаржы жағдайын
талдауды, ... ... деп ... ... оқи білу дегеніміз - ... ... ... ... оны бағалау тәсілін, кәсіпорын қызметіндегі
рөлін, басқа да баптармен байланысын білу, бұл ... ... ... үшін - ... ... ... кәсіпорын туралы едәуір көлемді ақпараттар алу;
- кәсіпорынның меншікті айналым қаражаттарымен ... ... ... ... ... ... ... айналым қаражаттарының көлемі
өзгергендігін анықтау;
- ... ... ... ... ... ... жағдайына баға бер
Балансты оқуға мыналар жатады:
- зерттеу кезеңіндегі баланс валютасының өзгерісін бағалау;
- баланс валютасының өсу ... ... ... өсу қарқынымен,
өнімді өткізу, ... және таза ... өсу ... ... баланс бөлімдерінің, топтарының және жекелеген баптарының негізгі өзара
байланысын зерттеу;
- баланстың жеке бөлімдері мен баптарының өзге ру ... ... ... ... ... қызметі туралы алғашқы
түсінік қалыптасады, кәсіпорын мүлкі мен оның ... ... ... көрсеткіштер арасындағы өзара байланысы, кәсіпорын
қаражаттарын орналастырудың ... оның ... ... ... және
басқалар анықталады. Осы мақсатта баланстың актив және ... ... ... ... ... баланс валютасындағы ұлес салмағын
(жалпы жиындағы) анықтайды, ... ... ... баланстың негізгі
баптарының құрамындағы ауытқу сомасын есептейді.
Есепті оқу және талдай білу табиғи және белгілі бір ... ... ... үшін ғана емес, сонымен қатар менеджерлер,
аналитиктер, консультанттар үшін де ... ... ... ... ... ең алдымен талдау кезеңіндегі баланс көлемінің
(валютасының) езгеруін анықтаудан бастайды, ... ... ... өзгерісіне және тағы басқаларға қарамастан, ... ... ... ... мен ... ... маңызды сипаттамасы
больш қалады және ол кәсіпорынның қаржы жағдайының индикаторларын есептеуде
негізгі қызмет атқарады. Кәсіпорын мүлкінің ... ... ... ... ... жиыны мен кезең соңындағы жиынын салыстырады.
Баланс валютасының абсолюттік өзгерісін анықтаумен ... оның ... ... сату және ... ... ... өсу қарқынымен салыстыру
керек. Баланс валютасының өсу қарқынының сату және ... ... ... ... асып түсуі, берілген кәсіпорында қаражатты пайдаланудың
жақсарғандығын көрсетеді және керісінше, баланс валютасының өсу ... сату және ... ... ... өсу ... ... ... қаржыны пайдалануының нашарлағандығын көрсетеді.
Бухгалтерлік балансты оқу процесінде әрбір бапты екі аспектіде қарастыру
қажет:
1. экономикалық ... ... және ... ... баланстың қарама-қарсы жағының қандай бабымен ... ... ... ... ... ... бабы үшін сәйкесінше оны
жабатын көздер қажет және керісінше, пассивтің ... бабы үшін ... ... ... көре білу ... Айта ... жөн, мәніне
байланысты қаржы көздерін ... ... ... ... ... ... басты идеясы болып табылады. Жалпы
алғанда баланс элементтері - өзара тығыз байланысты жүйе. Бөлімдер, ... ... ... ... және ... қатынастар болады. Ең алдымен
кәсіпорын бөлімдері арасындағы өзара байланыс өзгешелігін көрсетейік.
1) Баланс активінің барлық ... ... ... оның пассивінің
барлық бөлімдерінің жиынтық сомасына тең.
А(І+ІІ)= ... ... ... бухгалтерлік баланстың негізгі идеясын көрсетеді, ... ... сол бір ғана ... екі аспектіде көрсетілген:
1) құрамы мен таратылуы бойынша;
2) қалыптасу көздері (қаржыландыру) бойынша.
2. Ережеге сай ... ... ... жиыны, пассивтің бірінші
бөлімінің жиынынан (төмен) аз:
А(І) < П(I)
(2)
Бұл теңсіздіктің ... мәні ... яғни ... ... бөлігі негізгі құралдарға және ұзақ ... ... ... Ал ... ... - активтің екінші бөлімінде көрсетілген айналым
қаражаттарын жабуға кетеді.
3. Ағымдағы активтердің жалпы сомасы ... ... ... > ... ... ... ... баланс баптарының топтары
арасындағы байланыстың ... ... ... әлде қайда терең
экономикалық мәні бар, ол ... ... ... = ... А - кәсіпорынның активтері;
Ск - меншікті капитал;
Пк - қатыстырылған капитал (кәсіпорынның ... ... ... барлық активтері (А) негізінен екі ... ... ... ... ... (Ск) және ... (Пк). Кейінірек қарастырылатын кейбір маңызды коэффициенттер есебі
осы теңдікке негізделеді. Берілген кәсіпорынға ... ... ... ... келтірілген теңдіктің элементтерінің абсолюттік мәндері
мен олардың арасындағы салыстырмалы қатынастарына ... ... ... және ... ... ... және ... ойлы қаржылық
саясат болып табылады.
Баланста жекелеген ... ... ... ... ... ... ... Негізгі құралдар мен ... емес ... ... ... ... ... асып ... себебі ол ... тозу ... алып ... ... ... сатып алу бағасы, егер де жеңілдік
болмаса, онда сату ... ... ... ... ... ... ... баға қосылады.
3. Мемлекеттік кәсіпорындағы "жарғылық капитал"бабының сомасы қалдық
құнымен ... ... ... және "материалдық емес
активтер" ... ... ... көп ... ... ... зерттеумен қатар, оның жеке бөлімдері
мен баптарының өзгеру өзгешелігін де ... ... ... ... ... ... ... баланстың активінде бағалы қағаздардың қалдығы,
қысқа және ұзақ мерзімді қаржылық салымдар, ... ... ... және ... емес ... қалдығының өсуі, ал пассивінде
бірінші бөлімінің, әсіресе бөлінбеген табыс көлемінің өсуі оң бағаланады.
Айта кеткен жөн, ... ... есеп ... шотындағы қалдық
қаражаттар бөлігінің өзгеруі басқаша бағаланады. Егер бұрын есеп ... ақша ... өсуі ... еңбегі болып саналса,
қазіргі нарық жағдайында кәсіпорындар өздерінің бос қаражаттарын әлдеқайда
ұтымды ... ... ... яғни ... ... ... ... қағаздар, патенттер, лицензиялар және басқа да ... ... ... қажет. Кез келген жағдайда ... ... ... өсуі ... ... яғни ... ... шаруашылық қызметінің экономикалық ... бірі ... ... ... балансты оқу барысындағы
маңызды әрекеттерінің бірі - бұл осы ... ... ... ... ... яғни бұл ... кеңіл аударуды қажет ететін баптар. Бұл
баптар, сондай-ақ баланс баптарының арасындағы кейбір арақатынастар, ... ... ... не ... жеке ... бір кемшіліктерді
көрсетеді. Талдау кезінде бұл ... ... ... ... ... жұмысын сипаттап қана қоймай, сонымен қатар олардың
болашақтағы шаруашылық жағдайының ... әсер ... де ... ... Талдаушының шаруашылық субъектісіндегі ... ... ... ... ... ... түрде белгілеп
қоюы қажет.
Жаңа бухгалтерлік баланста мұндай баптарға "Жабылмаған зиян" және
"Қайтарылуы қамтамасыз ... ... ... жатады. Табыстар мен
түсімдер, шығындар мен зияндардан аз болған кезде, бірінші бап ... бар сома ... ... ... ... Бұл ... өте күрделі кемшілік болып табылады.
Талдаушьның бұдан кейінгі ... ... ... ... ... ... есепті кезеңдегі келтірілген зиянның заңдылығын
анықтау үшін қорытынды ... ... ... зиян ... ... болдырмайтын жолдарды анықтау.
Екінші бап бойынша қолда бар сома кәсіпорынның төлеу қабілетсіздігін,
қаржылық жұмыстағы күрделі ... ... ... ... бойынша анықтауға болатын шаруашылық ... ... ... бар ... көрсетеді. Төлеу мерзімі өтіп кеткен несие үшін
банк көтеріңкі ... ... бұл ... ... ... ... есеп мәліметтері бойынша кәсіпорынның басқа да "осал"
көрсеткіштері анықталуы мүмкін, оларға ... ... ... алушылар мен тапсырыс берушілердің мезгілінде төленбеген есептесу
құжаттары бойынша және сатып алушылардың меншігіндегі ... кері ... ... тұрған тауарлар бойынша қарыз тұрғысынан дебиторлармен
есеп айырысу. ... өтеу үшін ... ... ... ... ... бәсеңдейді, сондай-ақ кәсіпорынның қаржы ресурстарын
шұғыл пайдалану мүмкіндігі азаяды;
ә) ... ... банк ... салыстырганда
алынған қарыздар бойынша борыштардың ... ... ... алғанда
еңбеккерлермен есеп айырысу;
б) белгіленген тәртіппен баланстан шығысқа шығарылмаған тауарлы-материалдық
қорлардың бүлінуінен болатын ... пен ... ... орнын толтыру бойынша кызметкерлермен есеп айырысу.
Осылайша біз қол ... ... ... ... ... ... даму ... тұрғысынан алғанда
талдаушының басты назарын аударуды талап ететін баланс баптарын қарастырып
өттік. ... ... ... ... ... ... "осал" баптар
бар? Біздің кәсіпорын қаржылық ... ... ... аяқтауына
байланысты, "Жабылмаған зиян" бабы бойынша мәліметтер жоқ. Талдау жұргізіп
отырган кәсіпорын ... жылы да, ... ... да не ұзақ ... не қысқа
мерзімді несиелер алмаған. Сондықтан да "Қайтарылуы қамтамасыз етілмеген
несиелер" бабы ... да ... жоқ. ... ... ... басқа да "осал" көрсеткіштерін айтатын болсақ, онда
оларды тек аналитикалық есеп ... ... ғана ... ... ... экспресс-талдаудың әдістемесі бойынша қаржылық есепті ... Ол үшін ең ... ... ... ... түрде
қиын емес есептеулер жүргізіледі, содан кейін олардың ішінен ең маңызды
болып табылатын ... ... саны ... ... ... субъективті және оны талдаушы жұзеге асырады. Бұл
көрсеткіштердің жиынтығы кәсіпорынның салыстырмалы кеңістіктік - мерзімдік
қызметін ... ... ... ... екі ... ... ... мұліктік жағдайы және оның қаржылық жағдайы
тұрғысында. Бұл екеуі өзара байланысты, ол ... ... ... ала ... ... қарастырылуы тиіс.
Кәсіпорынның қаржы жағдайын ұзақ және қысқа мерзімді даму ... ... ... ... ... ... ... бағалау
өлшемдері - кәсіпорынның өтімділігі мен төлеу қабілеттілігі. ... ... ... ... ... бар ... активтердің мөлшерінің
теориялық тұрғыдан алғанда келісім-шартта белгіленген өтеу мерзімі
сақталмаған ... ... ... ... ... міндеттемелерді өтеу
үшін жеткілікті болуы назарға алынады.
Төлеу қабілеті тез арада ... ... ... ... ... ... айырысу мақсатында осы кәсіпорында ақша қаражаттары мен ... ... ... бар екендігін көрсетеді, Экспресс-
талдау шеңберінде ... ... жэне ... есеп ... шотындағы
қолма-қол ақшаларды сипаттайтын баптарына көңіл бөледі. Экспресс-талдауды
жүргізу барысындағы аналитикалық көрсеткіштерді ... ... ... ... үшін ... ... жүйесі
|Талдау бағыты | К ө р с е т к і ш т е р |
|1 | 2 ... ... ... ... ... ... ... Мүліктік жағдайды жалпы|1)активтердің жалпы құны(жал- ... |пы ... ... жиыны); |
| ... ... ... |
| ... ... құны және ... |дың ... ... ... ... |
| |4) ... ... тозу |
| ... ... ... ... |1) меншікті капитал және оның жалпы |
|бағалау ... |
| ... ... коэффициенті) |
| ... |
| |2) ... және ... |
| ... ... ... |
| |3) ... өтімділік коэффициенті; |
| |4) ... ... |
| ... ... ... ... |
| |5) ... жабу (өтеу) коэффициенті. |
|1.3. "Осал" ... ... ... ... |
| ... ... ... ... Кәсіпорынның қаржы-шаруашылық қызметінің нәтижелілігін ... |
| ... ... ... |1) ... ... және таза табыс; |
| ... ... |
| |3) ... ... ... ... Өсіңкілікті бағалау |1) ... ... ... ... және |
| ... (авансталған)капиталдан алынған |
| ... ... ... өсу |
| ... |
| ... ... және таза та- |
| ... өсу ... |
| |3) ... ... өсу карқыны. |
|2.3. Кәсіпорынның |1) ... ... ... ... ... ... ... мен ... |2) ... ... ... ... |3) қор ... |
| |4) ... ... ... |
| ... |
| |5) ... ... ... |
| |6) ... ... табыстылығы. |
Дерек көзі: ... ЖШС ... ... негізінде
Бұл жағдай түсінікті де: олар ... ... ақша ... яғни кез ... басқа салыстырмалы бағасы ғана бар ... ... ... ие ... мүлікті сипаттайды. Бұл ресурстар
әлдеқайда ... олар кез ... ... ... қызметке
енгізілуі мүмкін.
Кәсіпорынның қаржы жағдайы үзақ мерзімді келешекке ... ... ... ... ... ... ... мен
кредиторлардан тәуелсіздік деңгейімен сипатталады және ол туралы ... ... Осы ... айта кетейік, кәсіпорынның қаржы жағдайын
экспресс-талдау түрліше ... ... ... ... ... ... тестік есебі түрінде, аналитикалық
кесте түрінде және ол осы кәсіпорынның қаржы жағдайын әлдеқайда терең әрі
нақтылы ... ... ... ... ... сай екендігі туралы және
осы кәсіпорынның шаруашылық қызметінің нәтижесі туралы қорытындымен
аяқталады.
2. ... ЖШС ... ... ... ... ТАЛДАУ.
2.1. «Арагон» ЖШС техника-эконималық мінездемесі.
«Арагон» ЖШС ҚР заңнамасы ... ... ... ... ... Ол
Қазақстан Республикасы Конституциясымен Қзақстан Республикасы азаматтық
кодексімен ... ... ... және серіктестіктер
туралы» ҚР заңымен, басқа да ... ... және ... жарғымен
сәйкес құрылған және жұмыс істеуде. «Арагон» ЖШС коммерциялық ұйым ... оның ... ... бар және ҚР заңымен рұқсат етілген кез-
келген қызмет түрлерін ... ... ... міндеттемелерімен байланысты
жауапкершілігі бар. Өзінің мөрі тұрақты балансы банктерде шоты ... ... ... ... ... белгіленген фирмалық бланктері бар. «Арагон»
ЖШС өзінің тұрған жерінен тыс ... және ... ... ... құру, өкілеттіліктерді ашу және оларды жабу туралы шешім жазбаша
түрде қатысушылармен келісілген серіктестіктің басшлығымен ... ЖШС ... ... ... мүліктерінің міндеттемелеріне жауап және
қатысушының міндеттемелеріне жауап бермейді, ал ... ... ... бойынша жауап бермейді және серіктестіктің жарғылық қорына
салынған құнының шегінде серіктестік қызметімен ... ... ... ... ... негізгі қызметі болып темір жол ... ... ... ... құрал-жабдықтарды және тағы да басқа
коммерциялық және коммерциялық емес жүктерді, құралдарды тасымалдау ... ЖШС ... ... мақсаты табыс табу. Серіктестік ... жету үшін ... ... асырады:
- темір жол торабы арқылы түрлі тасымалмен айналысу;
- ... ... ... ... ... ... жол ... тасымалдау ұйымы;
- автокөліктік құралдарды, құндылықтарды ... ... ... қызмет көрсетуді сатып алу және өткізу;
- автодұрысталу станциялары, техқызмет көрсету, автотұрақ және тағы басқа
ұйымдар;
- ҚР заңнамасымен рұқсат ... ... ... ... ... даму ... жүктерді тасымалдау ұйымы бойынша жұмыстың
тиімді жүйесін құрды.
Компанияда 15.06.2005 жыл ... ... бар: ... ... ... ... түрлерін тасымалдау бойынша қызмет етуге құқық.
(№ ТЖ 138736). Лицензияның ерекше шарттары болып ... ... ... ... ... ... өртіне қарсы
нормаларды және ережелерді орындау, есептік құжаттың бар ... ... ... міндеттемелерді орындау болып табылады. Сонымен қатар 2000 жылы
ISO 9001 стандарттарының ... ... ... сәйкес сертификаты бар.
Ол оған клиенттерге қызмет көрсеу сапасының жүйесін жақсартуға мүмкіндік
береді.
Серіктестіктің жарғылық ... ... ... ... және 72 000 ... ... Қатысушының салымы Жарғылық қордың
жалпы соммасына қатынасы болып Жарғылық қордағы қатысушының бөлігі ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздар, бұйымдар,
мүліктік құқықтар және тағы ... да ... бола ... ... емес құқық және тағы ... ... емес ... ... ... қорға заттай түрде және мүліктік
құқық ... ... ... өкілеттердің қолдауы бойынша немесе
серіктестіктің жалпы қатысушыларының жиналасының шешімі ... ... ... Егер бұл ... құны 20 000 АЕК асып кетсе, онда ол
баға тәуелсіз сарапшымен расталуы керек.
2006 жылы 1 қаңтарына ... ... ... көбеюі көрініп
отыр. Осымен қатар ағымдағы міндеттемелердің ... ... Егер ... ... ... ... ... Ол кредиторлық қарыздың ұлғаю
есебінен салық бойынша қарыздар және ... ... ... болды.
«Арагон» ЖШС негізгі қызметінен түскен табысы келесідей болып
табылады: жүк тасымалы және қызметтің басқа түрлері.
2-кестеде кәсіпорынның зерттелген қаржылық ... ... ... ... ... ... ЖШС өзінің балансында ұзақ
мерзімді активтер және ұзақ мерзімді міндеттемелері жоқ. Ол ... ... ... ЖШС ... көрсеткіштері
(мың.тг)
|№ |Атаулар |2005ж |2006ж ... |
| | | | |(+,-) |
|1 ... ... | | |+10000 |
| | |28000 |38000 | |
|2 ... ... |25000 |29500 |+4500 |
|3 ... ... |15700 |22000 |-6700 ... ... ... ЖШС ... ... негізінде
Жүк тасымалы. Темір жол көліктің ерекшелігі кез-келген ауа-райында,
жыл мезгілінде жүк тасымалын ... ... етіп ... ... ... ... жататын жүк қызметтерінің төмен базасы кезіндегі
жоғары өтімді қабілеттілігі бар. ... ... ... ... және орта ... тасымалдау кезіндегі жоғары қарқынға сәйкес
қамтамасыз етіледі. Бірақ та жылжымалы құрам және инфрақұрылым өте қымбат.
«Арагон» ЖШС ... ... ... жүк ... ... және де ... басқа қызметтерге 10-15% келеді. 2006 ... ... 2005 ... ... 31% ... 2006 жылы ... ... 2005жылмен салыстырғанда 34,7% өсті. 2005 жылы жүк
тасымалының ... ... 2006 ... ... 41,7% ... ... жылы жүк ... қысқаруымен байланысты болды. 2006 жылдан бастап
«Арагон» ... ... ... ... ... бағдарламасын
жүргізеді. 2006 жылы операциялық шығындар 2005 жылмен салыстырғанда 49,5%
қысқарды. 2006 жылы шығындарды қысқарту жаңа ... ... ... ... істеу болды. 2006 жылы «ТрансКом» ЖШС ... 86% ... оның ... ... есеп ... ... және қызметтерге 41,03%, амортизация бойынша шығындар 14,54%.
2006 жылы ... және ... ... 2005 жылы
салыстырғанда 59% ... 2006 жылы бұл ... ... ... болған
капиталды жөндеу бойынша шығындар, материалды ... ... ... ... және ... ... ... материалдық
құрылымды жөндеу жұмыстары болды.
2006 жылы тез арадағы шығындарды қысқарту бюджеттің қатаң бақылауымен
капиталды және депо жөндеудегі ... ... ... ... ... жанар-жағар майды және электро-энергияны тиімді
пайлану болды. «Арагон» ЖШС жоғарғы ... ... ... ...... ... ЖШС ... серіктестіктің атынан
ешқандай сенім-хатсыз жұмыс істеуге құқылы. Оның қызығушылықтарын ...... ... ... есеп ... және тағы басқа ашуға,
«Арагон» ЖШС қаражаттарымен өз қалауынша ... ... ... құқылы.
Сонымен қатар жұмысшыларға байланысты олардың қызметі туралы бұйрықтар
беру, ... орын ... және ... ... ... ақы ... қызметтік жалақы мөлшерлерін және ... ... сый ақы беру ... ... ... ... қабылдауға
және тәртіптік ескертулер белгілеуге құқылы.
2.2. «Арагон» ЖШС-ның ... ... ... ... ... жағдайының тұрақтылығы, көбінесе
капитал көздерінің құрылымының оптималдылығына және кәсіпорынның активтер
құрылымының оптималдылығына және де ... ... ... және ... арақатынасына байланысты болады. Меншік капитанлының
қажеттілігі кәсіпорынның өзін-өзі қаржыландыру ... ... ... ... және ... негізі болып келеді. Меншік
капиталының ерекшелігі болып ол ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... ... табылады. Капиталдың жалпы
соммасында оның бөлігі неғұрлым жоғары қарсы ... ... ... ... оның ... ... яғни ол қарыз берушілерді шығындардан
қорғайды және өз кезегінде оның жоғалту тәуекелі төмен болып келеді.
Бірақ та кәсіпорынның ... өз ... ... ... ылғи да тиімді емес, әсіресе егер оның өндірісі маусымды
мінезді болса да онда ... ... бір ... счетінда үлкен
қаржылар жинақталады, ал екіншісінде олар жетіспеушілікте болады. Сонымен
қатар, егер ... ... ... ... болмаса, ал кәсіп орын
салынған капиталды берудің жоғары деңгейін өзіне қамтамасыз ете алса ... ... ... ... ... ... ... рентабельділігін
көтере алады. Егерде кәсіпорынның қаражаттары негізінен қысқа мерзімді
міндеттемелер есебінен ... онда оның ... ... ... Себебі, қазіргі кезеңдегі олардың қайтарылуын бақылауға ... ... ... ... бағытталған тұрақты оперативті
жұмыстарды қысқа мерзімде капиталдарды ... ... ... ... ... жағдайы көбіне меншік және қарыз капиталдарының
арақатынасының оптималдылығына ... ... Бұл ... ... ... ... ... кәсіп орындарға өз қызметтерінің
тиімділігін ... ... ... ... ... ... тұрақтылығын мінездейтін негізгі көрсеткіштер
келесілер болып табылады:
- қаржылық тәуелсіздіктің коэффициенті ... оның ... ... ... үлес салмағы;
- қаржылық тәуелділіктің коэффициенті (жалпы валюта ... ... ... қаржы тетігінің иіні немесе қаржы ... ... ... ... ... ... көрсеткіштің деңгейі неғұрлым жоғары болса, ал ... ... ... ... ... соғұрлым кәсіпорынның қаржылық жағдайы
тұрақты ... ... ... ЖШС ... ... ... тенденциясы
төмендеуде оны біз келесі кестеден көре аламыз.
3 – кесте
«Арагон» ЖШС нақтылы ... ... № | ... ... |
| |Көрсеткіштер | |
| | |2005ж |2006ж ... |
| | | | | ... ... ... ... |54,7 |51,9 |-2,8 |
| ... | | | |
| | |45,3 |48,1 |+2,8 ... |Қаржылық тәуелділік коэффициенті | | | |
| ... ... |11,0 |9,4 |-1,6 |
| ... ... |34,3 |38,7 |+4,4 |
| |- ... ... | | | ... |Қаржылық тәуелсіздіктің коэффициенті |0,83 |0,93 |+0,1 |
| ... ... ... | | | ... ... ... ЖШС ... мәліметтері негізінде
3-кестеде көріп отырғанымыздай, 2004 жылы қаржылық тәуелсіздік коэффициенті
2,8% төмендеген, себебі меншік капиталының өсу темпі қарыздық өсу ... ... ... ... иіні 0,1% ... Осыған қарап отырып,
кәсіпорынның ішкі инвесторлардан ... ... ... ... ... ... ... шамасы (қаржы тетігінің иіні)
активтердің жалпы сомасындағы қарыз капиталының бөлігіне, активтердің ... ... ... ... ... және негізгі қордың ара ... ... ... ... ... ... қорының
бөлігіне және де меншік капиталының жалпы осмасындағы меншік айналым
қорының ... ... ... = 0,453/0,3873/1,5819/0,43928/2,0325 = 0,828
Кф.р.усл1 = 0,481/0,3873/1,5819/0,43928/2,0325 = 0,880
Кф.р.усл2 = 0,481/0,331/1,5819/0,43928/2,0325 = 1,029
Кф.р.усл3 = 0,481/0,331/2,0213/0,43928/2,0325 = 0,805
Кф.р.ус4 = ... = ... = ... = 0,925.
2006 жылы қаржылық тәуекел коэффициентінің жалпы өсуі 0,097 (0,925 ... ... оның ... ... ... ... капиталының бөлігі:
0,880 – 0,828 = 0,052;
Активтердің жалпы сомасындағы негізгі ... ... – 0,828 = ... ... ... қормен арақатынасы:
0,805 – 1,029 = - 0,224;
Ағымдағы активтердің қалыптасуындағы меншік айналым капиталының
бөлігі:
0,840 – 0,805 = ... ... ... ... капиталының арақатынасы:
0,925 – 0,840 = 0,085
өзгеру есебінен
Капитал құрылымында болған өзгеру бағасы инвесторлар және кәсіпорын
ұстанымдарынан әр ... ... ... ... және басқа да қарыз
берушілерге клиенттің меншік капиталының бөлігі жоғары болғаны өте ... ... ... Ол ... ... алып тастайды.
Кәсіпорындар ереже бойынша қарыз қаражаттарын ... екі ... ... ... ... капиталына қызмет көрсету бойынша пайыздар шығындар ретінде
қарастырылады және табысқа ... ... ... пайыздарды төлеу шығындары көбіне табыстан төмен, нәтижесінде меншік
капиталының рентабельділігі ... ... ... және ... ... ... ... Капитал айналымының коэффициенті төмен ... ... иіні ... ... ... Ал ... ... жоғары және
негізгі болса қордың бөлігі төмен салаларда коэффициенттер бірден жоғары
бола алады.
Қарыз капиталының ... ... ... ... ... жалпы сомасындағы негізгі қордың үлес салмағын 0,25-ке көбейту
керек, ал ағымдағы ... үлес ... ... ... ... ... бөлігіне бөле отырып, біз қаржы тетігінің
коэффициентінің шамалы ... ... ... ... ... жыл ... қарыз капиталының нормативті бөлігі 0,4175 (0,33 * 0,25 ... * ... ... ... ал ... тетігінің шамасы – 0,72 (0,4175 / (1-
,4175)).
Кәсіпорынның ... ... ...... ... ... Кәсіпорынның қаржы табыстарының көздері.
Берілген коэффициентті ... ... ... ... ... ... ... Ол құрылған байлық қатынасы бойынша
кәсіпорын қызметінің өзін-өзі қаржыландыру дәрежесін көрсетеді. ... ... бір ... неше ... өзін-өзі қаржыландыру табысы
келетінін анықтауға болады. Бұндай көрсеткіштер Батыс елдерінде компанияның
өтімділігін және қаржылық тәуелсіздігін анықтайтын ең жақсы критерияларының
бірі ретінде қарастырылады.
4 – ... ЖШС ... ... ... ... |2005 ... ... |
| | | ... |
| | | | ... Өзін - өзі қаржыландыру коэффициенті,% |0,58 |0,60 |+0,02 ... Бір ... ... ... | | | ... мың ... |42,5 |45,6 |+3,10 ... ... ... 1 теңге өзін-өзі | | | ... ... |0,13 |0,15 |+0,02 |
| | | | ... ... ... ЖШС өзін-өзі қаржыландыру көрсеткіштерінің
динамикасы
4-кестеде берілген ... ... 2006 жылы ... ... жағдайының тұрақтылығы жоғарланады. Өзін-өзі қаржыландыру
коэффициенті 0,58%-0,6% скен, кәсіпорынның бір жұмысшысына ... ... ... 2006 жылы 45,6 мың ... ... ол өз ... 2005
жылмен салыстырғанда 3,1 мың теңгеге көп. Сондықтан, қосылған құнның бір
теңгеге табыстың өзін-өзі қаржыландыру 2006 жылы 0,15 ... ... ал ... ... онда ол 0,02 ... ... ... орналастыру оның қаржылық қызметінде және
оның тиімділігін жоғарлатуда маңызы өте зор. ... және ... ... ... ... ... ... және
айналымда қаншасы бар екендігіне, олардың арақатынасы ... ... ... және ... ... нәтижесі
бағынышты болады, демек, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы да бағынышты
болады. Егер де ... ... ... ... ... ... ... толығымен қолданылмаса, онда ол ... ... оның ... ... ... ... әсер етеді. Егер
өндіріс күштеріндегі жылдам қайта өндіріле ... ... ... ... ... дәл осы жағдай ... ... ... қор
қатырылады, оның айналымы ақырындатылады және ... ... ... нашарлайды. Қаржылық нәтижелері жақсы болған кезде ... де ... ... ... де кәсіпорын қаржылық
қиыншылықтарды көре алады. Егер де ол өзінің қаржы ресурстарын ... ... ... ... өндіріс құндылықтарының жоғарғы нормативке
саяса немесе үлкен дибиторлық қарыздарды жіберіп алса.
5-кесте мәліметтеріне ... ... ... ... ... ...... актив және пассивтерінің қарым – қатынасы
| | | ... ... ... |Меншікиік негізгі қор және | ... қор) ... ... ... | |
| | ... ... | | | |
| ... ... ... ... | ... ... | | ... | | | ... | | | ... | | | |
| | | |
| ... ... ... қарыз капитал |
| ... | ... ... ... ... және ... ... – қатынасы
2006 жылы кәсіпорынның активтерінде едәуір өзгерістер болған, 11 100
теңгеге ұлғайған. Ол өз кезеңінде негізгі және ... ... ... және 10 000 ... ... ... ... Егер 2005 жылғы
негізгі қордың теңгесіне айналымы 1,58 ... ... ... онда 2006 ... ... ... яғни ол ... жылдамдатуына тиімді қолдануға
мүмкіндігін тудырады.
Кәсіпорынның қаржылық ... және ...... ... Біз білетіндей, актив және пассив баптарының арасындағы
балансты тығыз қарым-қатынас бар. ... ... ... ... ... ... болады. Ұзақ мерзімді активтерді қаржыландыру көзі
болып меншік ... және ұзақ ... ... қаражаттары табылады. Ұзақ
мерзімді активтер қалыптастыру және банктердің қысқа мерзімді ... ... ... де ... ... активтер меншік
капиталының есебінен де, қысқа мерзімді қарыз ... ... ... бір ... меншік капиталының есебінен, ал келесі
жартысы қарыз капиталының есебінен құрылуы тілеулі. ... ғана ... ... ... ... ... ... активтердің жалпы
сомасы қаржыландыру көздерінің қалыптасуына байланысты 2 бөлікке бөлу
қажет:
а) кәсіпорынның ... ... ... ... ... өзгермелі;
б) ағымдағы активтердің тұрақты болуы (меншік капиталының есебінен
құралады);
Меншіктік ... ... ... өзгермелігінің
жоғаралауына және ағымдағы активтердің тұрақты бөлігінің төмендеуіне
әкеледі. Сонымен ... ол өз ... ... ... ... және оның тұрақсыздығын дәлелдейді. Баланста меншік капиталы
баланстық пассивтегі бір ... ... ... көрсетіледі. Айналымда
оның қаншасы қолданылатынын анықтау үшін, ... ... 1 және ... ... ... ұзақ ... (мың тг.) сомасын алып тастау
керек.
Меншіктік айналым капиталының сомасын келесі түрде де есептеуге
болады:
Ағымдағы ... ... ... ... ... ... 3 бөлімі) сомасын шегеру қажет. Айырмашылық
активтердің қандай сомасы есебінен ... ... ... қысқа
мерзімді қарыздарды қарыз берушілерге бір уақытқа барлығын өтеу негізінде
кәсіпорын айналымда не қалатынын көрсетеді. ... ... ... жылы осы ... ... 56 пайыз қарыз қаражаттары есебінен
құрылған, 2005 жылы ... ... ... ... ... есебінен қойылған, 2005 жылы аяғында ағымдардың активтердің
қалыптасуындағы қарыз қаражжатардың бөлігі 58%, ал меншіктік 42%. ... ... ... ... ... жоғарлауын
дәлелдейді.
Меншік капиталы бөлу құрылымынында есептеледі, ал дәлірек айтатын
болсақ, меншіктік айналым капиталының ... және ... ... ... ... бөлігі. Меншіктік айналым капиталы оның жалпы
сомасының қатынасы орнату ... ... ... атқа ие ... ... ... қай бөлігін жүргенін көрсетеді, яғни қай формада болса
қаражаттармен өз түрде ... ... ... ... Коэффициенті
жоғары болуы тиіс, себебі кәсіпорынның қаражаттарын қолдануға қамтамасыз
ету керек, мың тг. 2005 жылы ... ... ЖШС ... ... бөлігі 5% өсті. Оның жағымды, ұтымды ... ... ... ... және оның ... мінездейтін негізгі
көрсеткіштер алып болып жоспарлы қаржыландыру көздерінің айналым және
материалдық қаматамссыз етілген активтер, оған тек ... ... ... қатар банктерде қысқа мерзімді несиелері жатады. Мерзімдерге
қауіпті қарыз, сатып алушылардан ... ... ол ... ... ... ... активтерімен қорларын жалпы сомасын
салыстырумен белгіленеді.
Беріліп отырған ... ... ... 2005 ... ... ЖШС ... айналым активтері жоспарлы қаржыландыру көздері
110% ... ... ал 2005 жылы ... 100% ... ... ... ... және жетіспеушілік кәсіпорынның
қаржылық тұрақтылығын бағалау критериилерінің бірі болып табылады.
1. Қаржылық тұрақытылықтың 4 түрін бөліп ... ... ... ... егер ... және ... ... жоспарлы көздерінен аз болса, (Ипл)
3 < Ипл ... ... ... ... ... және ... етілу коэффициенті бірден көп.
Кө.з. = Ипл / 3 > 1 ... ... ... қабілеттіліг кепілдендірілетін қалыпты тұрақтылық,
егер 3 = Ипл.
Кө.з. = Ипл / 3 = 1 ... ... ... Бұл ... кәсіпорын өзінің қорларының бір
бөлігін табу үшін «қалыпты емес» болып, яғни негізделмеген болып саналатын
қосымша жабу ... ... ... ... жағдайға сәйкес келеді.
3 = Ипл. + Ивр. ... ... ... ... ... банкротқа ұшырау шегінде).
3 > Ипл. + Ивр. ... = (Ипл. + Ивр.) / 3 < 1 ... ... ... ... ... ... өтіп кеткен еңбек ақы
бойынша, ... банк ... ... берген және тағы басқа есебінен
қамтамасыз етіледі.
Талданып ... ... ... мәліметтер бойынша абсолютті
тұрақты түріне ... ... ... ... бөлінген қаржыдан
құндылықтар және жіберулер жоспарлы көздерден әлдеқайда төмен. Сондықтан,
ішкі талдау ... ... мен ... өзгеруінің себептерін
тереңдетілген түрде қарастыруға болады, ағымдағы активтердің айналымдылығы,
меншіктік айналым ... ... ... ... ұзақ ... және
ағымдағы материалдарды активтерді ... ... ... ... ... ... ... кеңейтуді
қарастыруға мүмкіндік береді.
6- кесте
Меншікті айналым капиталдың өзгеруіне әсер ететін факторларды талдау.
|Факторлар ... ету ... ... ету |
| | ... ... ... капитал | | ... ... ... |10000 – 10000 |- ... ... ... |- |- ... ... қор |1700 – 1200 |+500 ... ... қор |17800- 13800 |+4000 ... ... ... ... |- |- ... Ұзақ ... ... ... |+300 ... Ұзақ мерзімді активтер | | ... ... ... 10150) |-650 ... ... ... ... | | ... қор ... |-(3000 – 2500) |-500 ... емес ... | | |
| |-(3300 – 2850) |-450 |
| ... |+500 ... ... 300 |+3700 |
Дерек көзі: ... ЖШС ... ... ... кестеде көрініп тұрғандай, 2006 жылы меншіктік айналым капиталының
сомасы 3700 мың теңгеге ... Бұл ... қор ... өсу есебінен
ұлғайды. Негізгі қорға қосымша қор салымдары және ... ... ... сомасының ағымдағы құндылықтарды және жіберулерді
қаржыландырылуға бағытталған, азаюына әкеліп соқты. Меншік ... ... ... ... және қосылған капиталдың қозғалуын,
жинақталған қорды, мақсатты қаржыландыруды және түсімдерді ... ... есеп ... ... ... болады.
Меншік капиталының өсу қарқыны келесі факторларға байланысты:
- сату рентабельділігі (Rрп) – таза табыстың пайдаға ... ... ... (Коб) – ... ... ... жылдық
сомасына қатысы;
- капитал құрылымы (Кз), қарыз қаражатарын тарту бойынша ... ... ... ... ... ... есептелген таза пайданың бөлігі (Дотч) ... ... таза ... ... ... ... кестеден көруге болады.
7 -кесте
Қорлардың және тағы басқа құралдардың қозғалысы.
|Көрсеткіш |2005ж ... |2005ж |2005ж |
| ... ... ... |аяғына |
| ... ... ... |қалған |
| | | | ... |
| | |- |- | ... ... қор |10000 |3900 |3400 |10000 ... Резервтік қор |1200 |2639 |- |1700 ... ... | | | | ... ... қор |- | | |- ... Қолдану қоры |7700 |5313 |2639 |10530 ... ... қоры |1300 |3542 |2483 |1220 |
| |4800 |1250 |3622 |6050 |
| | | |- | ... ... «Арагон» ЖШС есептік мәліметтері негізінде
Меншік ... өсу ... ... әсер ... ... үшін келесі формуланы қолданады:
Т↑СК=Пр/СК=ЧП/В*В/КL*KL/СК*Пр/ЧП=Rpn*Коб*Кз*Дотч (12)
Мұндағы,
Т↑СК – ... ... өсу ... - реинвестицияланған пайда;
СК – меншік капиталы; ;
ЧП – таза табыс;
В – пайда;
KL – ... ... ... екі ... ... қозғалысты көрсетеді. Дұрыс жүргізілген
бағалық саясат нарық ... ... сату ... жоғарлауына және
кәсіпорынының табысына сатудың рентабельділік деңгейінің ... ... ... жылдамдығына әкеледі. Рационалды емес инвестициялық
саясат бірінші екі фактордың нәтижелердің ... ... Осы әсер ... ... ... ... детерминацияланған
факторлық талдау әдісінің берілгенін шығаруға болады.
8–кесте
«Арагон» ЖШС меншік капиталының өсу қарқынының факторлық ... ... |2005 ж. |2006 ж. ... ... өсу ... ... % |15,0 |18,0 ... рентабельділігі (Дрл), % |13,58 |12,658 ... ... ... |1,51 |1,7594 ... ... (Яд),% |1,828 |1,925 ... қорға таза табыстан есептеу бөлігі | | ... |0,40 |0,42 ... ... ... ЖШС есептік мәліметтері негізінде
Есептеуді орнына қою әдісімен ... = 13,58 х 1,51 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,51 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,925 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,925 х 0,42 = ... ... өзгерудің нәтижесінде:
Сатудың рентабельділігі 14,0 - 15,0 = - 1,0 ... ... 16,3 - 14,0 = + 2,3 ... ... 17,1 - 16,3 = + 0,8 ... ... ... ... ... 18,0 - 17,1 =+0,9 ... = 13,58 х 1,51 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,51 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,828 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,925 х 0,40 = ... = 12,658 х 1,7594 х 1,925 х 0,42 = ... капиталдың өсу қарқынының жалпы өзгерісі келесіні құрайды
ΔТ↑СК = 18,0 - 15,0 = +3,0 ... ... ... ... ... 14,0 – 15,0 = ... ... 16,3 – 14,0 = + ... ... 17,1 – 16,3 = + ... шығару үлесі
Таза табыстан
Жинақтаушы қорға 18,0 – 17,1 = + ... ... ... кезінде оның қаржылық тұрақтылығының қорын
білу қажет. Өткізу көлеміне байланысты ... ... ... осы
мақсатпен алдын-ала екіге, тұрақты және айнымалы деп бөлген жөн, маржиналды
табысты және оның негізгі ... ... ... ... ... ... соң ... сатылым көлемін (рентабельдік шегін), яғни
кәсіпорынның тұрақты шығындарын жабу үшін қажетті түсім ... ... Бұл ... ... ... ... ... шығын да болмайды.
Осындай түсім кезінде рентабельдік нөльге тең болады.
Рентабельділік шегі – ... ... ... ... ... құн ... ... шығындар:
Егерде рентабельдік шегі белгілі болса, онда қаржылық тұрақтылық қорын
есептеу қиынға соқпайды.
ҚТҚ = ...... ... / ... х 100 ... ... 2005 жылы ... ЖШС–ге өз шығындарын жабу
үшін 37 685 ... ... ... ... керек еді. Осындай түсім кезінде
рентабельдік нольге тең болады.
Нақты түсім 69 000 теңге құрған, ол ... ... 31 ... ... ... жоғары. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық қоры ... ... ... осы. ... құндағы тұрақты шығындардың үлесі
(бөлігі) көбейгендіктен, есепті жылы қаржылық ... қоры ... ... ... ... қор ... көлемде. Түсім 42,1%
азаюы мүмкін, сонда ғана рентабельдік нольге тең болады. Егер де түсім одан
әрі ... онда ... ... болады да, меншіктік капитал мен қарыз
капиталын «жеп қояды» ... ... ... қаржылық тұрақтылық қорын қадағалау керек,
рентабельділік шегінен қаншалықты жақын және алыс ... ... ... себебі кәсіпорын түсімі одан төмен болмауы керек.
Қаржылық тұрақтылық қоры сатылым көлемінің зиянсыздығы мен түсімімен
өзгерісіне тәуелді болады. Өз ... ... ... ... ... ... көлемі есебінен, оның құрылымы мен орташа өткізу
бағасына ... ... ... Ал ... ... ...... шығындардың жіберлетін бағаны, қызметтер құрылымының және тұрақты
шығындардың сомалары есебінен.
Сол себептен, 2006ж. ... ... ... қоры ... ... 3,3% төмендеді, ол: үлесті айнымалы шығындар, жіберілетін
бағалар, ... ... ... ... ... ... ... есебінен төмендеді.
Келтірілген мәліметтер қызметтердің бірлігіне үлесті ... баға ... және ... шығындарыдың сомаларының өзгеруі
сияқты факторлар қаржылық тұрақтылық қорының деңгейіне елеулі ... ... ... ... Кәсіпорынның активтері мен
пассивтері құрылымының оңтайлылық процессі өз пайдасын ұлғайту мақсатында
қаржылық ... ... ... атқа ие ... ... 3 ... ... өндірістік, қаржылық және өндірісті-қаржылық. Негізінен
«леверидж» - бұл иін, оның кішкене күш салуы арқылы кәсіпорынның өндірістік
– қаржылық ... ... ... ... ... Оның мәнін алу
үшін шартты үлгісі ретінде қаржылық сипатын және ... ... ... ... ... ... таза пайданы ала аламыз.
ТП = Т- ҚМ - ... ... ... - бұл ... өткізу және өндіруге
кеткен шығындар. Өндіріс көлеміне байланысты олар тұрақты және ... ... ... Осы ... ... арасындағы байланыс
кәсіпорынның техникалық және технологиялық бағыты мен оның инвестициялық
сомасына ... ... ... ... ... тұрақты
шығындардың өсуіне сәйкесінше айнымалы шығындардың қысқаруын білдіреді.
Тұрақты және айнымалы шығындар мен ... ... ... ... леверидждің көрсеткішімен сипатталады.
В.В. Ковалевтің анықтамасы бойынша, өндірістік леверидж – қызметтер
өткізу ... мен ... құн ... ... ... ... ... етуге потенциалды мүмкіншілік.
Өндірістік леверидждің деңгейі жалпы табыстың өсім қарқынының заттай
түрдегі сатылым ... өсім ... ... ... = ∆ П% / ∆ VPП% ... ... ... ... көлемінің өзгеруіне сезімталдық дәрежесін
көрсетеді. Оның ... ... ... ... ... төмендеу немесе көлік
қызметтерін өткізуі ұлғаюы табыстың елеулі өзгеруіне ... ... ... тым ... ... ... ... деңгейі тым жоғары кәсіпорындар ие. Техникалық қамсыздандыру
деңгейі өсу кезінде өндірістік ... ... мен ... ... ... ... Соңғысының өсуі мен тұрақты шығындарды табу үшін
қажетті түсімдердің талдау тәукелінің деңгейі өседі.
Өндірістік леверидждің аса ... ... қай ... ... ... шығындарының қатынасы жоғары, сол кәсіпорын
ие. Шығындар құрылымы болған жағдайда қызметтерді өткізу ... ... ... ... – 3%, ... – 4,25%, ал ... – 6%.
Жалпы табыстың өсімін қамтамасыз етеді. Сәйкесінше, өндірістің төмендеуі
кезінде бірінші кәсіпорынға қарағанда үшінші ... ... екі ... ... үшінші кәсіпорында өндірістік тәуекелдің аса жоғары
деңгейі.
Екінші құраушы формула – қаржылық ... ... ... ... ... және ... инвестицифияланған капиталдың жалпы
сомасындағы үлесіне тәуелді. Айтылып ... ... ... ... таза ... ... ... солай азаюына алып келуі мүмкін.
Қарыз және меншікті капитал ... мен ... ... ... – бұл ... ... В.В. ... анықтамасы бойынша:
«қаржылық леверидж – қарыз және ... ... ... ... ... жолымен кәсіпорынның табысына ықпал етуге потенциалды
мүмкіншілік». Оның деңгейі, таза табыстың өнімінің қарқынының (∆ ТТ%) жалпы
табыстың өнім қарқынына (∆ Т%) ... ... = ∆ ТТ% / ∆ ... таза ... өсім қарқыны жалпы табыстың өсім қарқынымен қанша рет
өскенін көрсетеді. Бұл ... ... иін ... ... ... қарыздар мен нешелер бойынша пайыздарды
төлеу үшін қаражаттардың жетіспеушілігі мүмкіндігімен байланысты қаржылық
тәуекел деңгейінің ... қоса ... ... қаржылық ливеридж
шарттарында инвестицияланған капитал рентабельдігі мен жалпы ... ... таза ... ... ... ... ... ол
өндірістің төмендеу кезінде қауіпті.
Әртүрлі капитал құрылымы жағдайында қаржылық тәуекелге салыстырмалы
талдау жүргіземіз. 2-ші қосымшадағы ... ... ... деңгейден
10% табыстың ауытқуы кезінде ... ... ... ... Егер ... өз ... тек ... қаражаттары
есебінен қаржыландырылса, қаржылық леверидж коэффициенті 1-ге тең болады,
яғни иін әсерінің жоқ болғаны. Бұл ... ... ... 1% ... ... сондайғы азаюына немесе көбеюіне ... ... ... үлесім жоғарлауынан таза табыс пен қаржылық левиридж
коэффициентінің, ... ... ... ... ... ... қиын емес. Бұл, иіннің жоғары иығы кезінде
инвестцияланған ... ... ... ... ... ... ... көрсеткіш болып
табылады–қаржылық және өндірістік леверидж деңгейінің шығармасы. Ол сыртқы
қарызға ... ету ... ... ұстанымдар мен өндірістік шығындарды
жабу үшін қаражаттардың жетіспеушілік ... ... ... бейнелейді.
Мысалы, сатылым көлемінің өсімі – 20%, жалпы табыс – 60%, таза табыс –
75% құрайды.
Кп.л. = 60/20 = 3, Кф.л. = 75/60 = ... .= 3х1,25 = ... ... ... ... ... болады; яғни капитал
көздерінң құрылымы мен ... ... ... болған кезде
өндіріс көлемінің 1% артуы жалпы табыстың 3% өсуін және таза ... ... ... етеді. Жалпы табыс өсімінің әрбір пайызы таза табыстың
1,25% өсуіне әкеледі. Оларды ... ... ... ... ... тәукелінің деңгейін боджамдауға және бағалауға болады.
Төлем қабілеттілікті талдау (өтімділік) «Арагон» ЖШС-ң қаржылық
тұрақтылығының маңызды ... бірі ... ... ... яғни ... ... ... уақыттылы ақша ресірстарының
болу мүмкіндігімен өтеу. Төлем қабілеттілік кәсіпорынның, оның ... ... ... ... көрінсі болып табылады.
Төлем қабілеттідікті талдау тек қаржылық қызметті болжау және бағалау
мақсатта ... өзі үшін ғана ... ... сондай-ақ сыртқы
инвесторлар мен акционерлердің ... үшін ... ... алмастан бұрын, инвестор қарыз алушының неше
қабілеттілігін ... ... Дәл ... ... ... ... кәсіпорындар жасалуы керек. Егерде оған ... ... ... ... ұзартуға ұсыныстар туралы сұрақтар туындаса,
онда ... ... ... ... туралы білу олар үшін
маңызды.
Ішкі инвесторларының төлем қабілетін бағалау ... ... ... іске ... ... ... оларды ақша
қаражаттарына айналдыру үшін қажет уақыт пен анықталады. ... ... ... үшін ... аө ... ... ... соғұрлым өтімділік
жоғары болады. Баланс ...... ... ... ... ... шаруашылық субъектінің мүмкіндігі; нақтырақ айтсақ –
бұл кәсіпорын міндеттемелерін ақшаға айналу ... ... ... ... ... активтерімен жабу дәрежссі. Ол қолда бар ... бар ... ... мерзімді қарыз міндеттемелерінің көлеміне
сәйкестігіне тәуелді.
Кәсіпорын өтімділігі – баланс өтімділігіне қарағанда, жалпы ... ... ... ... ... тек ішкі ... есебінен
іздестіруді қарастырады. Бірақ кәсіпорын басқа ... ... ... ... тек егерде ол іске байланысты әлемде сәйкес дәрежеге ие болса
және инвестициялық қызығушылқта айтарлықтай ... ... ... пен ... ... ... өте жақын, бірақ
екіншісі тым сыйымды. Баланс өтімділігін дәрежесіне төлем қабілеттілігі
тәуелді. Сол ... ... ... ... ... ... сондай-ақ
перспективаны да сипаттайды. Есепті күнде кәсіпорын төлем қабілетті болуы
мүмкін, бирақ болашақта ... ... тап ... ... өтімділігі мен төлем қабілеттілік
көрсеткіштерінің арасындағы қарым – қатынас.
2- сурет. Дерек көзі: Кәсіпорынның өтімділігі мен ... ... ... ... ... және ... арасындағы байланысты бейнелейтін блок – үлгі көрсетілген. Оны
көп қабатты ғимаратпен салыстыруға болады, онда ... ... бір ... ... ... ... ... құру мүмкін емес, ал үшінші қабатты
бірінші, екінші қабатсыз құру мүмкін емес. Егерде бірінші ... ... ... ... құлайды. Сондықтан, баланс өтімділігі мен кәсіпорынның
өтімділігі мен ... ... ... болып табылады. Басқадай
сөзбен, өтімділік – бұл ... ... ... ... Бірақ, сол
уақытта егерде кәсіпорын жоғары имиджге (деңгейге) ие болса, және ... ... онда оған ... ... ... оңай ... дәрежесі бойынша «Арагон» ЖШС-ның ағымдағы активтерінің
топтамасы.
(мың. тг.)
|Атаулар ... ... ... |
| ... ... | ... ... |3440 |4045 |+605 ... ... қаржылық салымдар |1600 |1460 |-140 ... топ ... ... |5040 |5505 |+465 ... ... ... ... 12| | | ... ... ... |8740 |14195 |+5455 ... топ ... ... |8740 |14195 |+5455 ... қарыздар, олардың төлемдері| | | ... ... соң ... |- |- | ... ... |10000 |13500 |+3500 ... ... |4220 |4800 |+580 ... топ бойынша барлығы | | | |
| |14220 |18300 |+4080 ... ... ... |28000 |38000 |+10000 ... ... ... | | | ... сомасы |15700 |22000 |+6300 ... ... ... ЖШС ... ... ... мәліметтер бойынша құрған.
Баланс өтімділігін талдау мәні активтегі өтімділік дәрежесі ... ... ... ... мерзімді міндеттемелерді
салыстыруда.
Бірінші топ (А1) – ең өтімді активтер, оған ақша ... ... ... ... ... ... топ (А2) – тез өткізілетін активтер: ... ... ... мен ... ... ... ... бұл тобының өтімділігі
өнімдерді уақытылы жүктемеуге, банктік құжаттарды бастыруға, ... есеп ... ... ... алушының төлем қабілеттілігіне,
бәсеке қабілеттілігіне тәуелді.
Өнімділік ... және ... ... ... ... ... соң, ақша ... едәуір уақытты қажет етеді. Сондықтан,
олар үшінші топқа жатқызылады, яғни баяу өткізілетін активтер (А3).
Төртінші топ (А4) – қиын ... ... оған ... ... емес ... ұзақ ... ... салымдар, аяқталмаған
құрылыс.
Сәйкесінше, кәсіпорынның міндеттемелері де 4 ... ... - ... ... ... тиісті міндеттемелер (кредиторлық
қарыздар, банк несиелері, олардың төлем мерзімі, ақша).
П2 - орта ... ... ... ... банк несиелері);
П3 – ұзақ мерзімді банк несиелері мен қарыздар;
П4 – кәсіпорынның басқаруында үнемі ... ... ... ... ... деп ... ... саналады:
А1 > П1 ;
А2 > П2 ;
А3 > П3 ;
А4 < П4 ; ... ... ... үшін ... пен пассив бойынша келтірілген топтар
жиындарын салыстыру керек.
Қысқа мерзімді ... ... ... ... үшін ... ... ағымдағы өтімділік коэффициенті; аралық өтімділік
коэффициенті мен абсолютті өтімділік ... ... ... ағымдағы пассивтерден асса, шығындарды өтеу
үшін резервтік қор ... ... Осы ... көлемі неғұрлым көп
болса, соғұрлым несие беруші қарызын өтейтіндігіне сенімді болады. Басқаша
айтқанда, жабу ... ... ... ... ағымдағы
активтердің нарықтық құнының төмендеу мүмкіндігі үшін қамсыздандыру
шекараснын анықтайды. ... мына ... ... >2 біздің
мысалда оның көлемі жыл басында 1,78 (28000/15700), құрайды, ал жыл соңында
– 1,73 ... ... ... ... үшін ... ... ... себеп етуге мүмкін емес, себебі ол активтердің ... ... ... ... ...... ... ұзақтығына,
кредиторлық қарызды өтеу жылдамдығына тәуелді және т.б. ... ... ... ... ... кәсіпорындарды салыстыруды жүргізу
мүмкін емес. Оны тек берілген кәсіпорынның динамикасын зерттеу кезінде ... ... Олар ... ... мен ағымдағы активтердің бөлек
компоненттерінің одна әрі зерттеу барысында дәлелденуі тиіс ... мен ... ... ... ... ... шығаруға мүмкіндік
туғызады.
Ағымдағы өтімділік коэффициентінің деңгейінің ...... мен ... пассивтердің әрбір бөлімі бойынша санасының азаюы
немесе көбеюі ... ... ... ... ... ... талдаудың
блок жүйесі.
3-сурет. Дерек көзі: : «Арагон» ЖШС есептік мәліметтері
негізінде
Біріншіден, 1-ші ... ... ... ... қалй ... ... алу қажет.
Кт.л. усл. = АА1 / АП 0 = 38 000 / 15 700 = 2,12
Кт.л. ф. = АА1 / АП 1 = 38 000 / 22 000 = ... соң, ... ... ... ... осы ... бөлу ... арқылы көрсетуге болады. Бұл үшін берілген фактор
есебінен ағымдағы өтімділік коэффициентінің өсіміне ағымдағы активтердің ... ... ... ... ... үлесін көбейту керек. Ағымдағы
пассивтер бойынша және өтімділік коэффициентінің көлемінің өзгеруіне екінші
реет реттегі ... ... ... ... (11 - кесте).
10 – кесте
Ағымдағы өтімділік коэффициентінің деңгейінің өзгерісі
|Жалпы ағымдағы өтімділк коэффициенті деңгейінің | ... |1,73 – 1,78 = -0,05 ... ... ... ... | ... ... сомасы |2,42 – 1,78 = 0,64 ... ... ... |1,73 – 2,42 = -0,69 ... көзі: «Арагон» ЖШС есептік мәліметтері негізінде
11 – кесте
Ағымдағы өтімділік коэффициентінің көлемінің өзгеруіне екінші реттегі
факторлардың ықпалын ... ... ... ... ... ету ... ... |
| ... ... | ... |
| |мың тг. ... ... | ... |
| | |% | | ... активтердің | | | | ... | | | | ... ... |+10000 |100 ... |+0,64 |
|- Қорлар | | | | |
|- ... ... |+5500 |+55,00 ... |+0,352 ... мен |+4035 |+40,35 |0,4035 |+0,258 ... ... ... | | | |
| | | | | |
| |+465 |+4,65 ... |+0,03 ... ... | | | | ... | | | | ... ... |+6300 |100 ... |-0,69 |
| | | | | |
|- Банк ... | | | | ... ... |+2000 |31,75 |0,3175*(-0,69) |-0,219 |
| | | | | |
| |+4300 |68,25 ... |-0,471 ... ... ... ЖШС ... ... ... өтімділік коэффициенті алдындағы көрсеткіштерді толықтырады.
Ол бірінші топтың өтімді қаражаттарының кәсіпорынның қысқа мерзімді барлық
қарыздар сомасына ... ... Оның ... неғұрлым жоғары,
қарыздарда өтеу кепілі соғұрлым көп. Себебі, осы ... тобы ... ... кезінде құнын жоғалту қаупі мүлдем жоқ. Коэффициент
мәні 0,20 – 0,25 құраса, онда ол ... ... ... ... өз ... 20-25% өтей алса, онда ол төлемге ... ... ... ... ... ... ... жыл басында
– 0,32 (8000 / 15700) құрады, ал жыл соңында - 0,25 (5505 / 22000), ... ... ... ... ... есептемелерінің қорытындысы
(%)
|Көрсеткіштер |2005 жыл ... ... | | |-0,07 ... ... ... = 0,32 ... = 0,25 | ... ... | | | ... |13780/15700 = 0,88 |19700/22000=0,90 |+0,02 ... ... | | | ... ... = 1,78 ... |-0,05 ... ... «Арагон» ЖШС есептік мәліметтері негізінде
Абсолютті өтімділік коэффициенті өзінен-өзі ... ... ... ... ... ... ... екенін айта кеткен жөн. Оның
дегейін бағалау кезінде ағымдағы активтегі қаражатарды айналым жылжамдығын
және қысқа ... ... ... ... ... алу ... ... қаражатары төлем міндеттемелердің ұзартылуын мүмкін ... ... ... онда ... ... ... ... Сол кезде, ақша ... ... ... ... ... сақталып отыруына әкеліп соғады, бұл ... ... ... деп айтуға болады. Тек осы көрсеткіштер бойынша
кәсіпорының қаржылық жағдайы қатесіз бағалау мүмкін емес, себебі ... өте қиын және оған екі – үш ... ... ... ... ... ... коэффициенті – қатынсты көрсеткіштер және егерде
бөлшектің алымы мен бөлімі пропорционалды ... олар ... ... ... Осы ... ... жағдайдың өзі едәуір өзгеруі
мүмкін, мысалы, айналым коэффициентінің, рентабельділік деңгейін, табыстың
азаюы ... және т.б. ... ... одан әрі ... ... бағалау үшін жадпы көрсеткіштің келесі факторлы үлгісін
пайдалануға болады:
Өтім = ... ... / ... ... х Баланстық табыс /
қысқа мерзімді табыстар = Х1 * Х2
(16)
Х1 – табыстың 1 ... ... ... ... ... көрсеткіш; Х2 - ... ... ... ... өз ... ... есебінен қарыздарын жабу
мүмкіншіліктері туралы сипаттайтын көрсеткіш. Оның көлемі неғұрлым ... ... ... ... ... факторлардың әсерін есептеу үшін абсолютті айырмашылықтарды немесе
орнына қою әдісін қолдануға ... ... ... ... негізгісін қоса алғанда, барлық
капиталдың құрылымын қарастырған жөн. ... ... ... ... ... шығарылса, онда олар ең аз жоғалтулармен сатылуы мүмкін.
Авуарлар кейбір тауарларға ... ең ... ... ... ... ... жоғары өтімділік коэффициенті қажет емес,
себебі айналым капиталын негізгі ... ... сату ... ... ... ... ... олардың көлемі едәуір
шартты екенін ұмытпаған жөн, ... ... ... ... ... мен ... ... жуықтап анықтауға
болады. Сонымен, қорлар өтімділігі олардың сапсына тәуелді. Дебиторлық
борыштың өтімділігі, сондай-ақ оның ... ... ... тәуелді. Сондықтан, берілген аналитикалық бухгалтерлік ... ... ішкі ... ... барысында өтімділікті нақты бағалау
батылды жоғарлауға жетеді.
Сол себептен, 20 жылдары ... ... ... түсулерін
пайдаланумен ағымдағы өтімділік коэффициентін есептеу әдістемесіне көңіл
беру керек. Оның мәні - ... орта ... ... ... әр ... ... ... жасалған және олардың негізінде
бөлек топтамалар арасында баланстық бөлімдердің қайта таратылуы болды.
Сонымен, мысалы, тез ... ...... ... ... ... ... өнім мен тауарлардың 70% аяқталмаған өндіріс пен
өндірісітк қорлардың 50%. Ал осы ... ... ... ... ... Кредиторлық қарыздарға байланысты да ұқсас қайта
бөлу іске ... ұзақ ... ... ... ... мерзімге
қатынасын және керсінше.
Одан басқа, белгілі бір мерзімде міндеттемелерді жабу үшін төлем
қаражатының болуы ... ... ... ... ... ... ... ағымдағы активтер айналады: қолданылған қорлар қайтадан
толады, өтелген ... ... ... ... ... Ақша
қаражатарының қорының алдағы ақша ағымдарының байланысына себеп емес, олар
өткізу көлеміне, өзіндік құрылымына, қызмет ... ... ... ... ... ... және ... көлемімен анықталады.
Әзірше өткізу көлемі түрлерінсіз болып қалады немесе жоғарылайды, ... өтеу мәні ... ... ... ... ... ... есебінен кіретін бірден – бір бөлім
өзіне ... ... ... жатқызбайды. Сондықтан, олар
кәсіпорынның төлем қабілеттілігін преспективті бағалау үшін ... ... ... ... ... ... ... бастапқы талдау
кезеңі ретінде қолдана алады, деп Бернстайн есептейді. Олардың ...... мен ... ... төлем қабілеттілік
талдау тек олардың мағыналарының анықтамасына алынып келсе, ... ... ... ... ... Қалыпты жағдайда кәсіпорын төлем
қабілеттілігін бағалау, Ефимова О.В. ... ... ұзақ ... ... мерзімді ақша қаражаттарының келуі мен кетуі көздерін ... және ... ... екінші деп асуын тұрақты қамтамасыз
ету мүмкіншіліктері ... ... ... Ақша ... ағымының
зерттеу негізінде төлем қабілеттілікке баға беру. Ағымдардың төлем
қабілеттілігін ... ... ішкі ... үшін, көліктендіруден түскен
қаражаттар күнделікті бақылау ... ... ... өтеу ... сондай-ақ
банктер мен басқа да несие берушілер алдындағы төлем міндеттемелері
орындалуды ... үшін де, ... күн ... құрылады. Онда бір жағынан
қолдағы және ... ... ... ... ... ол ... осы кезеңдегі төлем міндеттемелері есептелініп отырады (1,5,10,15
күн, 1 ай).
Ағымдағы төлем қабілеттілігін ... үшін ... ... ... сол күндегі төлем міндеттемелерін салыстыру қажет. егерде
коэффициент бір бірліктің немесе кішкене жоғарғы көрсеткішті құраса, ол ... ... ... ... ЖШС-де ол 1,1 (8635 / 7850) құрайды.
Төлем қабілеттілігін төмен деңгейі кездейсоқ немесе ұзақ болуы мүмкін.
Сондықтан ... ЖШС ... ... талдай отырып, ... ... және ... ... мен ... ... қарастыру керек.
Төлем қабілетсіздігінің себептері: тасымалдау ... ... ... ... ... жоспардың орындалмауы
кәсіпорынның өзін - өзі қаржылық меншіктік ... ... ... және ... ... ... бола ... Төлем қабілетілінің
нашарлау себептерінің бірі болып айналым капиталын дұрыс ... ... ... ... ... айналдыру, жоғары жоспарлар
қорларына және бақа да ... ... ... Шаруашылық
субъектінің төлем қабілетсіздік себептерінің бірі болып ... ... ... ... ... салу ... ... көрсеткіштерінің өзгеру себептерін анықтау үшін
шығыс және кіріс бөлімдері бойынша қаржылық жоспардың орындалуын талдау ... Ол үшін ақша ... ... ... есеп беру мәліметтері,
сондай-ақ қаржылық нәтижесі туралы есеп беруді бизнес – жоспардың қаржылық
бөлігінің мәліметтерімен ... ... ... ең ... ... негізгі қызметтен мүлікті өткізуден түскен ақша қаражатының түсімі
бойынша ... ... ... ... Ақша қаражатының пайдалнуына
ерекше көңіл бөлу керек, себебі, ... ... ... ... ... ақша ... ... пайдалану салдарына қаржылық
қиыншылықтарда туындалуы мүмкін.
Қаржылық жоспардың шығыс бөлігін ... ... ... ... анықтау бойынша талданады. Қаржылық жоспардың талдау нәтижесі
бойынша кәсіпорынның ... ... ... ... қамтамасыз
ету үшін ақша қаражатының жоспарлы ағымының ұлғайту қорлардың ... ... ... ... ЖШС ... 106,8% ... ал
шығыс жағы бойынша 107,8%. Қолдағы ерікті ақша қорлары мен оның эквивалиент
нәтижесінде жыл соңында жоспарынан 16% ... ... ... ... ... негізінен жоспардан
ерекшеленбейді. Шығыс бөлігінің ... ... ... және ... қымбаттауына байланысты қызметтерінің
төлеуге кеткен шығындар үлесі көбейген. Сондай-ақ, ... ... ... төлемдердің үлесі де көбейген. Капиталды салу бойынша
жоспар ... ... ... ... ... ... салмағы
төмендеген. Айыппұлдарды өсіммпұлдарды және басқа да ... ... ... ... және ... ... қабілетінің нашарлауына
әсерін тигізген.
2.3. «Арагон» ЖШС қаржылық жағдайына баға беру.
Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... ... қалыптастыру
көздерінің құрылымы мен оның таралуын кәсіпорын ... мен ... ... ... ... капиталдың тиімді пайдалану,
кәсіпорынның төлем ... мен ... ... ... ... және т.б. ... көрсеткіштің толық
жүйесіне негізделген. Осы мақсатта, ... ... ... және сала ... ... және ... мағыналарын салыстыру
жүргізілуде. 14-кестеде көрсетілген мәліметтерден, 2006 жылы компанияның
өндірістік және қаржылық жағдайын едәуір жақсарғанын көре ... ж.ж. ... ... ... ... ... талдаудың
нәтижелері
|Көрсеткіштер ... ... ... ... |
| |ЖШС |ЖШС ... ... |а |
| | | | ... |2005ж |2006ж ... | | |вті |і |
|1 |2 |3 |4 |5 ... ... ... % | | | | ... Меншіктік капитал |54,7 |51,9 |50 |55 ... ... ... |45,3 |48,1 |50 |45 ... ... қарыз капиталы | | | | ... ... ... ... |10,9 |9,3 |10 |8 ... ... коэффициенті | | | | ... ... ... |34,4 |38,8 |40 |37 ... | | | | ... қарыздың |0,83 | | | ... | |0,93 |0,7 |0,81 |
| |0,49 | | | |
| | | | | |
| |0,18 |0,54 |0,5 |0,37 |
| | |0,23 |- |0,12 ... ... құрылымы, % | | | | ... ... |61,3 |66,9 |60 |58 ... ... |38,7 |33,1 |40 |42 ... |35,7 |38,5 |40 |34 ... ... |14,5 |18,8 |10 |16 ... ... |11,0 |9,7 |1,5 |8 ... және ... ... қатынасы| | | | |
| |1,6 |2,0 |1,5 |1,38 ... ... ... |22,7 |20,7 |- |16,2 |
| | | | | |
| | | | | ... ... | | | | ... ... тозу ... | | | | ... ... ... ... % |30,0 |32,0 |- |48,8 ... ... ... ... жыл | | | | ... емес ... жыл айналым |20,0 |17,0 |20 |15,9 |
|капиталының, ... ... | | | | ... қолдағы ақшада |5,5 |5,4 |5 |6,0 |
| |6,0 |6,4 |80 |6,5 |
| |108,0 |100,0 |30 |114,0 |
| | | | | |
| |39,4 |35,0 |25 |40,2 |
| | | | | |
| |37,0 |38,3 |10 |43,8 |
| |14,6 |12,5 |10 |9,6 ... пен ... | | | | ... табыс сомасы, мың тг. |15000 |20000 |- |- ... ... өсу ... | | | | ... қызметтен түскен табыс үлесі,% | | | | ... ... ... ... таза |120 |133 |- |121,0 ... үлесі,% | | | | ... ... ... ... |96,6 |96,5 |- |96,0 ... ... ... | | | | ... 1 ... ... | | | | ... деңгейі,%: | | | | ... |63,8 |63,2 |- |62,0 ... ... | | | | ... ... | | | | ... Табыс: | | | | |
|1 ... мың тн. |50,0 |52,0 |60 |52,2 ... ... тг, | | | | ... |81,2 |80,7 |80 |81,5 ... | | | | ... теңгесі |26,6 |23,9 |30 |21,4 ... ... |37,5 |40,0 |40 |32,3 ... |42,0 |45,5 |42 |35,7 |
| |4,0 |7,3 |- |- |
| | | | | |
| |89,5 |99,5 |100 |72 |
| | | | | |
| |85,0 |90,0 |100 |70 |
| | | | | |
| |64,05 |63,44 |65 |52 |
| | | | | |
| |1,4 |1,37 |1,5 |1,2 ... қызметтерін өндіру және өткізу | | | | ... ... өсу ... | | | | ... ... % | | | | ... | |103,0 |105 |101,8 ... |99,2 | | | ... ... | | | | ... ... ... | |70 |- |60 ... ... |66 |16 |- |9,8 ... ... ... тг. |12,2 | | | |
|1 ... ... жылдық өндіру | |0,98 |- |- ... ... ... тиын |0,95 | | | |
| | |- |- |0,15 |
| |- |0,84 |- |0,80 |
| |0,94 | | | |
| | | | | |
| | |7,2 |8 |7,08 |
| |7,5 | | | |
| | | | | |
| | |499 |500 |465 |
| |480 | | | |
| | |30,4 |30 |34,5 |
| |29,3 | | | ... | | | | ... ... капиталының болуы мың | | | | ... | | | | ... ... қалыптасуындағы |12 300 |16000 |- |- ... | | | | ... ... | | | | ... ... | | | | ... ... капиталы мен | | | | ... ... |44 |42 |50 |35 ... және ... ... | | | | ... |56 |58 |50 |65 ... қарыздарды өтеу кезеңдерінің | | | | ... |57,6 |52 |60 |48,0 |
| | | | | |
| |0,88 |0,90 |1,0 |0,95 |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| |1,2 |1,42 |1,0 |1,321 |
| ... ... | | | | ... ... ... | | | | ... ... ... |1,78 |1,73 |1,7-2 |1,65 ... ... ... | | | | ... ... ... құру |0,88 |0,90 |0,7-1 |0,72 ... | | | | |
| |0,32 |0,25 |0,25 |0,15 |
| | | | | |
| | |1,01 | | |
| |1,05 | | | ... көрсеткіштері | | | | ... ... ... ... | | | | ... | | | | ... ... ... |5,0 |6,3 |3,0 |7,5 ... ... коэффициенті | | | | ... ... ... |0,90 |0,92 |- |0,90 ... ... ... | | | | |
| |1,1 |1,21 |- |1,05 |
| | | | | |
| |45,4 |42,1 | |30 |
| | | |- | |
| |44,5 |48,7 |45,0 |30,0 ... ... ... ЖШС ... ... ... ... қызметтерді өткізуі және өндіру көлемінің өсу
қарқыны, сондай-ақ таза және ... ... өсу ... ... Капитал айналымдылығының коэффициенті бойынша пікір ... ... ... ... ... ... Ол ... төмендеуіне қарамастан өндірістік және меншіктік капитал
табыстылығын ұлғайтуға мүмкіндік береді. ... ... ... айта ... капиатл құрылымындағы белгіленген кейбір жағымсыз
қарқындарды да айта кеткен жөн. Бұл ... ... ... үлесім
ұлғайтуға және сәйкесінше қаржылық тәуекел дәрежесіне байланысты, бірақ
соңғы коэффициент көлемі берілген нормативтік деңгейден аспайды.
Кәсіпорын ... ... ... ... ... едәуір
өскен, бұл жаман емес, себебі оысының нәтижесінде ... ... ... ... бұл өсім ... ... ... өндірістік қорлардың құнының көбею салдарынан болған.
Активтердің сапасын және жағдайын негіздей отырып, тозу ... ... ... ... ... ол берілген кәсіпорын әлі «Жас» және өзінің
капиталын қарқынды жандандырумен байланысты. Осы саладағы ... ... ... және ... ... ... ... біршама
төмен табыс сапасын мінездейтін көрсеткіштерді қарастыра ... орта ... ... ... ... түсетін табыс үлесімен оның өсуі
қарқынын айта кеткен жөн. ... ... ... саясатымен
инфляция саладарынан сатылым рентабельділігінің дәрежесі ... ... ... ... ... өткізу бойынша
айнылымының көбейте алды. Капитал айналымыдылығын жылдамдатып ... ... ... ... ... капитал
табыстылығының жоғарлауы қаржылық иенінің ... әсер ... ... әкімшілігінің еңбегі болып табылады. Жағымды жағы ретінде
кәсіпорынның бір жұмысшысына және ... ... ... ... айта кету
керек. Сонымен қатар негізгі өндірістік қорлардың теңгесіне материалдық
шығындар ... ... ... ... байқалады. Осы себептен,
қор қайтарымының төмендеуі байқалады және өнімнің материал ... ... ... 2006 жылы ... айналымы капиталдың сомасы 30%
өскен, бірақ ағымдағы активтерді қалыптастыруды оның үлесі 44 пайыздан 42
пайызға ... ... ... ... ... 2% ... Меншіктік
капитал мен материалды активтердің айналымдылығының қамсыздандыру 57,6% -
дан 52% -ға дейін ... бұл ... ... несие берушілерге
қаржылық тәуекелділігінің күшеюі туралы куәләндырылады. Сондықтан есепті
кезеңнің соңында өтімділік ... ... ... және
нормативтік мағынаны төменгі шекарасына жақындаған. Бірақ ... ... ... көп бірлікті, ал бұл алдағы 3 ай
ішінде ... ... ... деңгейі нормативтен төмен
болмайды деген сөз. ... ... ... ... олардың кейбір
өсімін көруімізге болады. Негізінде өтпелі ... ... ... Ол ... мағынасы едәуір жоғары, бірақ орта салалық
деңгейден төмен. Өндірісітк қуаты толығымен ... ... ... ... ... ... үлесі көбейген, ол
кәсіпорынның шығынсыз аумағының төмендеуіне және кейбір өндірістік левередж
коэффициентінің жоғарлауына ... ... ... ... әлі ... ... 42% төмендеу мүмкін және сол ... ғана ... ... Жоғарыда айтылғанның бәрін қорыта келгенде талданған кәсіпорынның
қаржылық жағдайы тұрақты және тиянақты ... ... ... Сонымен,
құрылтайшылар, серіктсетіктер және кәсіпорынның инвесторлары оның төлем
қабілеттілігіне күмәнданбауы керек. Кәсіпорын ... ... ... олардың пайыздарын төлей алады, табыс табуға мүмкіндігі бар. Қалыпты
жағдайда ресурсттарды жоғалту тәуекелі өте ... ... ... ... ... ... өз қаржылық жағдайые ... үшін ... ... бар ... ... Ол үшін ... ... қуатын одан әрі толығымен пайдалану керек, яғни
тұрған материалдық және қаржылық ресурстары, ... ... ... ... ... баға саясатымен көлік қызметтеріне талаптарды
өзгерту арқылы нарық конъюнктурасына ... ... ету ... ... инкассациялау кезеңімен жоғары нормативтік қорларды қысқарту
есебінен капиталдың айналымдылығын жылдамдату.
3. «Арагон» ЖШС ... ... ... МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОНЫ
ЖАҚСАРТУ ЖОЛДАРЫ.
3.1. Кәсіпорынның ... ... ... жаңа ... ... ... жол ... басқару да өз
жолында көптеген, шешілуі қиын көрінетін ... ... ... мемлекеттік органдар мен қазақстандық темір жол әкімшілігі жағынан
шешу қажеттілігі операторлық компаниялардың ... және ... да ... негіз болды.
Операторлар алдындағы мәселелерді 5 категорияға бөлуге болады:
1. Нормативті (заңнама, заң астындағы ... ...... (тарифтік, салықтық, бағалық);
3. Техникалы (жоспарлы және ағымды жөнелту жөндеулерін ұйымдастыру);
4. Әкімшілік (дискриминациялық әрекеттер).
Бұлардың бәрі үлкен немесе кіші ... ... ... ... ... ... мемлекеттің экономикасының дамуына да әсерін тигізеді.
Халықаралық тасымалдаудағы басты мәселе болып оператор – ... жол ... ... ... ... ... ... ТМД темір жол
әкімшілігі арасында ойын ережелерін ... ... ете ... Бүгін
вагондарды бағыттау мәселелерінің ... тек ... парк ... ал бұл ... ... ... келеді. Сонымен, мысалы,
ТКОК–ның соңғы отырысында жеке меншік жүк вагондарын номірлік ... ... жүк иесі мен ... иесінің ара қатынасын реттейтін
толықтырулар енгізілді, біздің ойымызша, бұл ... ... ... Темір жол көлігінде «Транзитті» сипаттағы ... ... ... ... заңнамалардың қалыптасуының
мардымсыздығы да операторлық ... даму ... ... ... ... ... операторлардың құқықтары мен
міндеттері, тасымалдаушының жүктерді вагондарымен таситын ... ... ... ... ... ... сәйкес өзгерістер енгізілмеген, басқа заңдар мен заң
астындағы ... ... ...... ... ... орны мен ролінің
түсініксіздігі және анықсыздығы, ... ... ... ... жүк
иелерінің залалдары, операторлар мен темір жолдың залалдары. Операторлардың
алдында бүгін тұрған кейбір міселелерге тоқтала кетейік.
Техникалық қатынастағы ... ... ... жүру ... техникалық қызмет көрсету сапасының төмендігі, бұл вагондардың
үнемі босатылуына, яғни ағымды ... ... (АВЖ) ... ... ... қарамастан істен шығуына ... ... ... ... шамадан тыс шығындарға әкеледі. әмбеде
вагондардың тиісті жағдайына келтіру үшін, оларға деполық ... ... ... Айта ... ... жеке ... ... үшін АБЖ ұйымдастыру
жүйесінің өзі толық жетілдірілмеген ... ... ... өздерінің
маршруттары жолдары әрбір жеке эксплуатациялы вагондық деполармен келісім
шарт жасауға мәжбүр, оған қоса, әр депо ... ... ... ... ... ... Егер ... Қазақстанның барлық территориясы
бойынша жұмыс істесе, онда 16 келісім шарт жасауға қанша уақыт кететінін
айтып көрсету де ... Ал ... ...... өкілетті орган бір рет
бекітсе айтарлықтай оңай болар еді. Сонымен қатар, ТМД басқа ... жеке ... ... АБЖ ... ... ... ... Бұның өзі, оны жүзеге асыру барысында көптеген
қиыншылықтар туғызады. ... ... ... ... оған қоса ... тек жүктер ғана емес, сонымен ... ... ... ... ... элементтері де түседі. Бізбен бірге
қойылған мәселелер жалпы мәселелермен кішкентай буыны ғана болып ... олар ... ... ... ... бағыттарын және ағымды жағдайын сипаттайды.
3.2. «Арагон» ЖШС қаржылық жағдайын жақсарту ... ... ... ... бағдарлама және кәсіпорынның
қаржылық жағдайын жақсарту ... ... ал ішкі және ... ... ... ... оны ... аймақтан» шығару немесе
банкротты болдырмау мақсатымен жасалады. Кәсіпорынның дағдарысты ... ... ... ... оның ... ... ... Көптеген кәсіпорындар мемлекеттік саясаттың тиімсіздігі кесірінен
шығынға ұшырағандықтан кәсіпорынның қаржылық жағдайын ... ... ... ... ... ... субъектілердің мемлекет тарапынан
қолдау көрсету болып табылады. ... ... ... дефицитінің
салдарынан мұндай көмекке барлық кәсіпорындар үшін арта алмайды. ... ... ... ... көзі ... ... табылады, яғни
банктер немесе ... ... ... ... ету қызығына
жеңілдіктер жасау, немесе цессия келісімі, ол ... ... ... ... ету ... өз ... ... беруі.
Кәсіпорының материалды техникалық базасын жаңарту әдістерінің ішіндегі ең
тиімдісі ... ... ... Ол ... ... құнын бір уақытты толық
төлеуін талап етпейді және инвестициялаудың әрбір түрі ... ... ... ... ... ... ... құрал-
жабдықтарды шұғыл жаңартуға және кәсіпорының техникалық қайта қарулануына
мүмкіндіктер туғызады. Табысты ... ... ... ... ... әкелуге қабілетті, сонымен ... ... ... ... бір ... болып саналады. Осыған тағы да ... ... ... ... ... диверсивикациялау жатады,
яғни бір бағыттар бойынша мәжбүр болған шығындарды басқалардың есебінен
орын ... ... ... ... ... мерзімін, өндірістік-
коммерциялық қиялды, нормативтен тыс ... ... ... және т.б. ... ... жүзеге асыруға болады.
Әлеуметтік мәдениетке жекелеген жағдайларды шығындарды қысқарту және
негізгі өндірістің тиімділігні жоғарлату мақсатынада ... ... ... ... ... түрлерінен бас тартқан абзал, ... ... ... ... көшу керек. Егер кәсіпорын
табыстау бірақ төлем қабілетсіз болса, онда пайданы пайдалануына ... ... ... ... ... ... жасаса, бұл пайданы бөлігін
кәсіпорынның меншікті айналым құралдарының толтыруға кеткен резервтер деп
қарастыру керек.
Жағдайы нашар кәсіпорындарға ... ... ... ... ... ... формалары
5 – сурет Дерек көзі: Ришар Ж. Аудит и анализ хозяйственной
деятельности предприятия/ Пер. с ... под ред. ... - М.: ... ... қаржылық сауықтыруының жағдайын жақсартуға радикалды
бағыттар мен негізгісі болып ... ... ... ... ... іздеу және залалсыз жұмысты жүзеге асыру болып табылады.
Ол кәсіпорынның өндірістік қуатын толық қолдану, қызмет түрлерінің бәсеке
қабілеттілігін ... ... ... өзіндік құнын ... ... жіне ... ... рационалды қолдану өндіріс
емес шығынадар мен ... ... ... ... ... ... ... ресурстарды жинақтауға бөлу керек: прогрессивті нормаларды
нормативтерді жинақтаушы технологияларды ... ... ... ... ... ... ресурстарды пайдалуну бақылаумен есепті
ұйымдастыру, экономика режимін жүзеге ... ... ... ... ... ... мен өндірісті емес шығындарыды қысқартуға
қызметкерлерді моральды баулау әр ... ... ... ... жіне ... ... үшін оларды белгілі топтар
бойынша, жіктелулер мен арнайы реестер жүргізу керек:
1. брактан;
2. өнім ... ... өнім ... өндірісбойынша;
тиымды тапсырысшылар, тиымды тұтыну нарығын жоғарлатудан;
5. бекітілген нормалармен салыстырғанда өнім бірлігін ... ... және ... ... құралдарды толық емес есептен шығару;
7. келісім шарт тіртібін бұзған үшін айып пұл ... ... жоқ ... ... есептен шығарылмауынан;
9. дебиторлық борышты кейінге қалдырудан;
10. тиімсіз қаржыландыру көздерін тартуда.
Бұл шығындар динамикасын талдауы және ... ... ... ... ... ... ... жағдайын айтарлықтай
жақсартуға мүмкіндік береді.
Берілген кәсіпорынның қаржалақ ... ... өз ... ... орындалуына және өндіріс қажеттілігін тиісті
ресуртармен ... ... оң ... ... ... ... құрамдас бөлігі ретінде қаражатарының жоспарлы ... ... ... ... ... ... орындауына меншік және
қарыз капиталының ... ... ... және ... ... ... ... Ұсынылған іс шаралар мен қатар біздің көз
қарасымыз бойынша, айналымыдылығын жоғарылату қажет. Дебиторлармен жұмыстың
тиімділігн жоғарылату ... ... ... ... ... ... бөлім құруға да болдаы. Бұл бөлімнің тар ... ... ... дәстүрлі әдістерін қолданумен қатар, секьюритизация ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Компания орта мерзімді болашағында келесі міндеттіреді шешуі тиіс:
- жаңа маршруттік вагондар қалыптастыру және оны ... ... және ... ... ... жүру үшін ... және құқықтық жағдайларын қамтамасыз ету бойынша жұмысын
жалғастыру;
- меншікті жөндеу базасының дамуы бойынша жұмысын жалғастыру;
- ISO 9001 ... ... ... жұмысын жалғастыру;
- өзіндік вагон жасайтын өндрісті ұйымдастыру.
Қорытынды
Қорыта келгенде ... ... ... ... ... ... күтіп ұстаудың мәні мен мақсатын қарастырдық.
Кәсіпорынның уақтылы төлеу мүмкіндігі оның қаржылық жағдайының жақсылығын
көрсетеді». В.М. ... мен ... ... ... ... қаржы ресурстарының қалыптасуымен, таратылуы және пайдалануымен
көрсетіледі» деп жазады. ... ... ... субъектісінің
қаржылық жағдайы-бұл оның қаржы бәсекелестік қабілеттілігінің сипаттамасын
(яғни төлем ... ... ... ... ... ... ... мемлекет алдында және басқа да шаруашылық
субъектілерінің ... өз ... ... ... ... ... ... келесі түрлерін жүргізеді:
табыстылық пен рентабельділік; қаржылық тұрақтылық; несие қабілеттілігі;
капиталды пайдалану; валюталық ... ... ... С.А. Стуков осы
ұғым бойынша өзінің қөзқарасын келесі сөздермен баяндайды: «Кәсіпорынның
қаржылық жағдайы - бұл ... ... ... оның ... өмір сүру ... ... ... бағалау».
Жоғарыда берілген анықтамалар қарастырылып отырған ұғым ... ... ... ... ... ... бұл ... дәлірек
анықтауға мүмкіндік беретін ұтымды ... бар. ... ... ... біріңғай көрсеткіштерге қарағанда (мысалы, ... қор ... ... құн, ... ... ... жағдай түрлі көрсеткіштерді есептеу нәтижесінде және олардың жалпы
бағалауға тигізетін әсерін зерттеу негізінде анықталатыны анық.
Қорыта келе, ... ... ... әлсіз және өмір сүру қабілеті
жоқ кәсіпорынға аяусыз қарайтын бәсекелі нарықтық экономика ... ... ... ... және ... ... ... Кәсіпорынның қаржы жағдайы осы кәсіпорынның белгілі бір
кезеңдегі қаржылық тұрақтылығын және оның өз ... ... ... мен ... ... міндеттемелерін уақтылы өтуі үшін ... ... ... ... ... ... дегеніміз - өз қаражаттары есебінен
активтерге жіберілген қаражаттарды жабатын, сондай-ақ өтелмеген дебиторлық
және ... ... жол ... және де өз ... ... ... ... қаржылық тұрақты болып
табылады. Бұл ... ... пен ... өте ... ... Олардың ойынша «Қаржылық тұрақтылық – бұл ... ... ... кәсіпорынның белгілі бір шоттар жағдайы».
В.М. Родионова мен ... бұл ... ... ... тұрақты қалыптасқан табыстың шығыннан артуының өзіне тән
айнасы-қаржылық ... ... ... ақша ... ... оларды тиімді қолдану арқылы өндіру мен ... ... ... ... ... ... ... кеңейтуге
және жаңартуға қажетті шығындарын қаржыландыратын кәсіпорынның қаржы
ресурстық жағдайын сипаттайды. ... ... ... ... негізгі бөлігі болып табылады". Осы еңбегінде бұл авторлар
одан әрі мына анықтаманы келтіреді. "Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... мүмкін болатын деңгейінде төлем қабілеттілігі мен несие
қабілеттілігін: сақтай отырып, табысты өсіру негізінде ... ... ... ... кәсіпорьнның дамуын көрсететін қаржы ресурсының жағдайы».
В.Г. Артеменко мен М.В. Беллендир бұл ұғымды ... ... ... - бұл ... ... ... ... артуы. Ол
ақша қаражаттарын еркін пайдалануды қамтамасыз етеді және оларды ... ... ... және ... сату процесінің үздіксіз болуына жағдай
жасайды. Сондықтан да қаржылық тұрақтылық барлық өндіріс-шаруашылық қызметі
процесінде қалыптасады және ... ... ... ... ... ... Ал ... жалпы қаржылық тұрақтылығы, ол ең
алдымен әрдайым ... ... ... ... ететін ақша ағымының
қозғалысын көрсетеді. Нарық жағдайында ол ең ... ... ... ... ... ... тұрақтылығын талап етеді және оның ... ... ... ... ... және ... есеп ... үшін жеткілікті дәрежеде болуы тиіс. Сонымен қатар
кәсіпорынның одан әрі ... үшін ... есеп ... мен ... ... кейін, осы кәсіпорында_өндірісті дамытуға,
оның материалдық-техникалық базасын жаңартуға және де ... ... және ... ... ... дәрежеде табыс қалуы қажет.
Айта кету керек, біз қаржылық ... ... ... ... ... ... бөлек қарастырдық, әйткенмен біз олардың
кейінгі шешімдерімен келісе ... ... ... мәні - ... тиімді қалыптастыру, тарату және пайдаланумен анықталады" – деп
жазады В.Т. Артеменко мен М.В. Беллендир.
Біздің ойымызша бұл ұғымды А.Д. ... мен В.С. ... ... ... түсіндіреді. Олар «қаржылық тұрақтылықтың мәні - бұл қорлар
мен шығындардың қалыптасу көздерінен қамтамасыз етілуі» - деп ... мен ... да дәл ... ... ... міндеттемелері бойынша есептесу мүмкіндігі" немесе "Сауда, ... ... да ... ... ... нәтижесінде пайда болатын
кәсіпорынның төлем міндеттемелерін уақтылы және ... ... ... ... ... ... ... сыртқы көрінісі
болып табылады". Кәсіпорынның жұмысы нарық жағдайына өтумен бірге оның
қаржылық жағдайы және оны ... ... ... ... ... ... түсті.
Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылық жағдайына көптеген факторлар әсер
етеді, оларды В.М. ... және М.А. ... ... ... пайда болу орнына байланысты — ішкі және ... ... ... ...... және ... емес;
2) құрылысы бойынша - қарапайым және күрделі;
6) әрекет ету уақыты бойынша - ... және ... ... ... ... ... ұйымдастыруына байланысты
болады, ал сыртқы факторлар кәсіпорын еркіне бағынышты емес. Кәсіпорынның
тұрақтылығы ең бірінші өндіріс шығындарымен ... ... ... мен ... ... ... мен ... тәуелді. Сондай-ақ,
тұрақты және айнымалы шығындар арасындағы қатынас маңызды ... ... ... өнім және ... ... ... қаржылық тұрақтылығының маңызды факторларының бірі -
активтердің тиімді ... мен ... ... ... ... мен ... дұрыс таңдалып алынуы. Кәсіпорынның өз қаржы
ресурсы, соның ішінде таза ... ... көп ... ... ол ... ... алады.
Сонымен бірге тек таза табыстың көлемі ғана емес, сонымен ... ... ... ... ... ... бағытталған бөлігі де өте
маңызды болып табылады. Кәсіпорынның ... өнім және ... ... ... ... ... маңызды
факторларының бірі-активтердің тиімді құрамы мен құрылымы, сондай-ақ
кәсіпорынның ... ... ... ... алуы болып табылады.
Ағымдағы активтерді басқару өнері - кәсіпорын шотында оның ... ... үшін ... ... ... ең төменгі сомасын ұстаудан тұрады.
Қаржылық тұрақтылықтың ішкі, маңызды ... бірі - бұл ... ... мен ... ... ... ... мен
тактикасының дұрыс таңдалып алынуы. Кәсіпорынның өз қаржы ресурсы, соның
ішінде таза ... ... көп ... ... ол өзін ... ... ... бірге тек таза табыстың көлемі ғана емес, сонымен қатар оны
тарату құрылымы, әсіресе өндірісті ... ... ... де ... ... табылады. Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... ... ... ... ... әсерін
тигізеді. Кәсіпорын ақша қаражаттарын қаншалықты көп тарататын болса, оның
қаржылық мүмкіндіктері де ... ... ... ... ... ... тәуекелділік те өседі, яғни кәсіпорын өз кредиторларымен уақытында
есептесе ала ма, жоқ па? - ... ... ... және де бұл ... кәсіпорынның
төлеу қабілеттілігінің қаржылық кепілінің бір түрі ... ... рөл ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық
тұрақтылығына әсер ... ... ішкі ... атап ... ... ... ... топқа жатуы;
- шығарылатын өнімнің (жұмыс, қызмет) құрылымы және оның жалпы төлем
қабілеттілігі бар ... ... ... ... ... ... шығындардың көлемі, олардың ақшалай табыспен салыстырғандағы
динамикасы;
- қорлар мен резервтерді, олардың ... мен ... қоса ... пен ... ... жағдайы;
- кәсіпорындарды басқару тиімділігі.
Сыртқы факторларға шаруашылық жүргізудің экономикалық жағдайының әсері,
қоғамда үстемдік етуші техника мен ... ... ... бар ... ... ... ... ҚР үкіметінің салық және несие саясаты,
кәсіпорынның қызметін бақылау жөніндегі заң актілері, сыртқы экономикалық
байланыс және тағы ... ... ... ... ... ... оның ... өзара қарым-қатынасы үлкен әсер етеді. Сондықтан да
серіктестерімен ... ... ... болу – ... ... ... ... болып табылады. Әрине, акционерлер өз жинақ
қорларын тұрақты ... ие және ... ... ... ... ... ... Инвестициялық тартылымдылығы болуы үшін, тек
бүгінгі күні ғана емес, болашақта да ... ... ... ... ... болуы тиіс.
Жабдықтаушылар мен тұтынушылар сенімді және төлем қабілеттілігі ... ... ... ... ... ... Тіпті қаржы
органдары, әсіресе салық инспекциясы кәсіпорынның жағдайы ... ... ... тек ... ... ғана ... мен ... да міндетті
төлемдерді уақытылы және толық төлей алады.
Осылайша, қаржылық жағдай кәсіпорынның бәсекелестік қабілетін және ... ... ... ... ... ... және
оның серіктестерінің қаржылық және ... ... ... ... ... ... кепілдендірілгенін
бағалайды. Кәсіпорынның қаржылық жағдайының ... ... ... ... ... ... бұл - ... ол кәсіпорынның даму бағытын бақылауға, оның
шаруашылық қызметіне кешенді түрде баға ... ... ... ... ... басқарушылық шещімдерді өңдеумен кәсіпорынның өзінің
өндірістік ... ... ... ... ... ... осы мерзімге дейінгі уақытта қаржы ресурстарын қаншалықты
дұрыс басқарды деген сұраққа жауап береді: кәсіпорын осы ... ... ... ... ... ... ... Қаржы ресурстары
жағдайының нарық талаптарына сай ... және де ... ... қажеттіліктерге жауап бере алуы өте маңызды болып ... ... ... ... ... төлеу қабілетінің
жоқтығына және оның дамуына қажетті қаражаттарының болмауына, ал көп болуы
- дамуға ... ... басы ... ... және резервтермен кәсіпорын
шығындарын көбейтуіне әкеліп соқтыруы мүмкін.
Нарықтық экономика жағдайында ... ... ... ... талдаудың басты
мақсаты келесідер болып табылады:
- қаржылық жағдайға баға беру және оның есеп беру және оның есеп ... ... ... мен оладрың қалыптасу көздері арасындағы сәйкестікті, ... ... және ... тиімділікті зерттеу;
- айналым капиталының көлемін, оның өсуін (кемуін) және ... ... ... ... және несие ережесін сақтау;
- кәсіпорын активтері және оның міндеттемелерінің құрылымын зерттеу;
- ... ... ... ... оның ... ... ... және
қорлар есебі;
- баланстық өтімділігін, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығының және төлеу
қабілеттілігінің абсолюттік және салыстырмалы көрсеткіштерін анықтау;
- ... ... ... ... табысының салыстырмалы көрсеткіштерін, сондай-ақ олардың
деңгейінің өзгеруіне әсер етуші факторларды есептеп ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайының тұрақтылығын ұзақ және қысқа ... яғни оның ... ... анықтау.
Қаржылық жағдайды талдау кәсіпорынның шаруашылық қызметін талдаудың
қорытындылаушы кезеңі болып табылады және ол үш ... ... ... және өткізу; бұлардың жиынтығы ... ... ... ... ... Кәсіпорынның қаржылық қызметі - бұл оның осы
қызмет нәтижесінде меншікті және тартылған капиталдың ... мен ... ... қызметі болып табылады. Ол қаржы ресурстарының жүйелі
түрде ... есеп және ... ... сақтауға, меншікті және қарыз
қаражаттарының арасындағы арақатынастың ... ... ... қызмет етуі мақсатында қаржылық ... ... ... ... ... ... қаржылық, өндірістік және
коммерциялық жақтары арасында тығыз ... пен ... ... ... қаржылық қызметінің жетістігі, көбінесе оның өндірістік-сату
көрсеткіштерімен анықталады. Кәсіпорынның өзі алатын төлемдерді және ... алуы оның ... ... алдын ала қарастырылған сұрыпталымды
ұстап тұруына, өнім сапасының қажетті деңгейге ... және ... ... және ... ... ... ... өнімді үздіксіз өндіру және өткізу кәсіпорынның қаржылық
ресурстарының қалыптасуына оң әсерін тигізеді. ... ... ... ... және оны ... қиындықтары кәсіпорын шотына ... ... ... ... жасайды, нәтижесінде кәсіпорынның
төлеу қабілеті ... Кері ... та бар, ол ақша ... ... ... ... ... іркілісіне, демек өндіріс
процесінің тоқтауына әкеліп соқтыруы мүмкін. Шығындар көлемі ... ... ... ... ... ... қаншалықты
көп болса, кәсіпорын өнімді өткізу көлемін сақтай отырып ресурстарды, соның
ішінде қаржылық ресурстарды соншалықты аз жұмсайды және ... ... ... ... нормасының өсуі, еңбек өнімділігі деңгейінің
төмендеуі, ... да ... ... тыс ... және ... ... ... қаржы қаражаттарының қажеттілігіне себепші болады.
Еңбек және материалдық ресурстар шығыны ең алдымен өнімнің өзіндік құнында,
содан соң ... ... ... ... ... ... көлемі
кәсіпорынның өзіндік қаражаттарының көлемін өзгерте отырып, оның жалпы
қаржылық ... ... ... табады.
Кәсіпорынның қаржылық қызметінің қалыпты болуы әсіресе өз кезеңдегі
қойылған мақсаттарға қол жеткізу үшін қажетті ... ... ... ... кепілі болып табылатын өнім өндірудің үздіксіздігін
және кәсіпорынның қаржылық жағдайының тұрақтылығын қамтамасыз ... ... ... Бухгалтерлік және қаржылық есеп беру туралы заң ... ... ... ... ...... Артеменко В.Г., Беллендир М.В. Финансовый анализ: Учебное пособие.
-Издательство «ДИС»,НГАЭ и У, ... ... М. И., ... А.Д. ... ... ... деятельности:
Учеб. М.: Финансы и статистика, 1997.
4. Балабанов И.Т. ... и ... ... хозяйствующего субъекта;
Учебн. пособие. - М.: Финансы и статистика, 2003.
5. Балабанов И.Т. Анализ и ... ... ... субъекта.
М.: Финансы и статистика, 2001.
6. Бернстайн Л.А. Анализ финансовой отчетности. М.: Финансы и статистика,
1999.
7. Бирман Г., ... С. ... ... ... ... ... и ... ИО «ЮНИТИ», 2000.
8. Бухгалтерский анализ / Пер- с англ. Киев:Торгово-издательское бюро ... ... ... Пер. с ... - К.: ... бюро ... Бухгалтерско-аудиторский портфель. (Книга ... ... ... ... /Отв. ред. Рубин Ю.Б., Солдаткин В.И. - ... ... Ван Хорн Дж. ... ... ... Пер. с ... ред.
И.И.Елисеевой. М.: Финансы и статистика, 1998.
12. ... ИМ. ... М.В. ... ... М.: Банки и биржи ИО «ЮНИТИ»,
1998.
13. Герстнер П. Анализ баланса: Пер- с нем./Под ред. ... ... ... ... ... К.Ш., Төлегенов Э.Т., Жұмағалиев Ж.Г. ... ... ... ... 2003 ... ... Л.В., Никифорова Н.А Анализ бухгалтерской отчетности. М.:
ДИС.2004.
16. ... К.Ш. ... ... ... предприятия. Учебное
пособие. – Аламты: Экономика, 2003г.
17. Ержанов М.С., Ержанова С.М. Учетная ... на ... ... ... - ... ... дом ... Ермолович Л.Л. Анализ финансово-хозяйственной деятельности предприятия.
Мн.: БГЭУ, 1997.
19. Ефимова О.В. Как анализировать финансовое ... ... ... «Кичисс-школа», Интел-Синтез, 2004.
20. Ковалев А.И. Привалов В.П. Анализ финансового состояния предприятия. -
М.: Центр экономики и маркетинга, 1995.
21. ... В.В. ... ... ... капиталом. Выбор инвестиций.
Анализ отчетности. - М.: Финансы и статистика, 1999г.
22. ... М.Р. ... ... ... ... с
использованием ПЭВМ. М.: Финансы и статистика, ... ... М.Н. ... финансового состояния и ... ... ... в промышленности, строительстве и
торговле. - М.: АО «ДИС», «МВ-Центр», 1994.
24. Крылова Т.Б. Выбор партнера: ... ... ... М.: ... и ... ... Львов B.C., Фокеев А.С. Программная реализация ... ... ... ... ... ... - М.: Аудит и финансовый
анализ, 1996, №3.
26. Малич В.А. Анализ финансовой деятельности предприятия. - ... ... ... Э.А., ... Г.П. Финансовый анализ - М.: «ПРИОР», 2002.
28. Николаева С.А. Особенности учета затрат в ... ... ... ... ... и практика. - М.: Финансы и статистика, 2003.
29. Радостовец В.К. Финансовый и ... учет на ... ... НАК ... 2004,
30. Ревенко В.В., Вольфман Б.А., Киселева Т.Н. Финансовая ... ... в ... с пакетом прикладных программ/. В 4 ... 3, ... ... и ... ... положения. - М.:
ИНФРА-М, Инфософт, 1994.
31. ... Ж. ... и ... ... ... ... Пер. ... под ред. Л.П.Белых, - М.: Аудит, ЮНИТИ, 2000.
32. Родионова В.М., Федотова М.А. ... ... ... ... ... - М.: ... ... 1995.
33. Русак Н.А. Анализ финансового положения предприятия. В учебнике «Анализ
хозяйственной ... в ... Под общ. ред. ... ... Вышэйшая школа,1995.
34. Сидельникова Л. Методы оценки инвестиций. М/М.: Аудитор, 1996, ... ... Е.А., ... Е.С. ... диагностика и аудит финансово-
хозяйственного положения предприятия. - М.: НКЦ ... ... Ткач В.И., Ткач М.В. ... ... международный опыт. - М.:
Финансы и статистика, 1994,
37. ... ... ... и ... ... /под ... - М.: ... «Перспектива», 1999.
38. Чечета А.П. Анализ финансового состояния предприятия. /Бухгалтерский
учет,1992, №5.
39. Шеремет А.Д., Сайфулин Р.С. ... ... ... - М.: ... ... А.Д., Сайфуллин Р.С., Негашев Е.В. Методика финансового ... М.: ... ... ... ... с
издательско-полиграфическим объединением «МП», 1992.
-----------------------
[1] Шеремет А.Д. Методика финансового анализа - М.: ИНФРАМ, 1995.
[2] Родионова В.М., Федотова М.А. ... ... ... ... ... - М.: ... «Перспектива», 1995.
[3] Маркарьян Э.А., Герасименко Г.П. Финансовый анализ - М.: ... ... ... ... мерзімді
Ұзақ мерзімді
Кәсіпорынның төлем қабілеттілігі
Кәсіпорынның өтімділігі
Баланс өтімділігі
Кәсіпорын имиджі (деңгейі), оның инвестициялық қызығушылығы
Активтерді басқарудың сапалылығы
Ағымдағы өтімділік коэффициенті
Ағымдағы активтер
Ағымдағы ... ... ... ... мен ... ... қаржылық салымдар
Қысқа мерзімді несиелер мен қарыздар
Кредиторлық қарыздар
Басқа да тартылған қаражаттар
Арбитражды сот шешімі
Борышкерлің қабілетсіздігі
Борышкерлің ерікті жою туралы өтініші
Қайта ұйымдастыру процедуралары
Ликвидациялық ... ... ... кейінге қалдыру
Сот шешімі бойынша мәжбүрлі ликвидация решению ... ... ... ... ... жасау
Кредиторлар бақылауның ерікті ликвидациялау кредиторов
Борышкерлің мүлкін сырттай басқару имуществом должника
Артық соманы ... ... ... ... иесінің қаражатына
Кредитор қаражатына
Бюджет қаражатына
Қайтару негізінде
Қаржылық сауықтыру жоспары
Қайтарымсыз негізінде
Факторинг немесе цессия келісімі
Бакнтық несилерді беру
Жағадайы нашар кәсіпорындардың басқаларымен бірігу
Жаңа акциялар мен ... ... ... қайта құрылымы
Ішкі көздер
Лизинг

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 64 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
«Банктердің несиелік тәуекелдерін басқару (Алматы қ. «ЦентрКредит Банкі» АҚ мысалында)»76 бет
«корпоративтік табыс салығы және Қазақстан Республикасында компаниялар қызметіне оның әсері (ауезов ауданының салық басқармасы мысалында)»85 бет
«Таза Мұнай Ақтөбе» ЖШС-нің мысалында кәсіпорынның экономикалық тиімділік көрсеткіштерін талдау және бағалау27 бет
«Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпкерліктің дамуы және тиімділігін арттыру» (ЖШС «АРЫС» мысалында )77 бет
«Қаражанбасмұнай» ААҚ мысалында еңбек ақының есебі27 бет
«Қаржылық жағдайы» категориясын талдау объектісі ретінде теориялық зерттеу; қаржылық жағдайын талдау көрсеткіштерін жетілдіру бойынша тәжірибелік ұсыныстар. «Kazakhstan Trading Company» ЖШС мысалында70 бет
«ҚР-ның екінші деңгейлі банктерінде тәуекелдерді басқару жүйесі (банк мысалында)»66 бет
«Өзенмұнайгаз» ӨФ мысалында ақша қаражаттарын анализдеу53 бет
Адам даму индексі Алматы облысы мысалында35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь