Банк балансының активі мен пассивін теңгерімді басқару арқылы өтімділікті қамтамасыз ету бағыттары

Мазмұны
Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6.7

1 Коммерциялық банк балансының құрылуы мен қалыптасуының теориялық негізі ... ... ... ... ... ... ... .8.22
1.1 Коммерциялық банктердің балансы және оның құрылымы ... ... ... ... ... .8.11
1.2 Коммерциялық банктің балансы: балансты талдау және оның мақсаттары ... ... ... ...11.16
1.3 Коммерциялық банк балансының өтімділігі және оқыту әдістемесі ... ... 17.22

2 «Темірбанк» АҚ.ның баланстық есеп берулерін талдау ... ... ... ... ... ... ... ...23.43
2.1 «Темірбанк» АҚ.ның ұйымдастырылу құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... 23.26
2.2 Банктің активті және пассивті операцияларына баға беру ... ... ... ... ... ... .26.33
2.3 Банктің бағалы қағаздар операцияларын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .33.35
2.4 Банктің кірістері мен шығыстарын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...35.41
2.5 «Темір банк» АҚ.ң өтімділігіне баға беру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..41.43

3 Банк балансының активі мен пассивін теңгерімді басқару арқылы өтімділікті қамтамасыз ету бағыттары ... ... ... ... ... ..44.
3.1 Банк өтімділігін басқару қызметін жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ...44.50
3.2 Коммерциялық банктер қызметінің табыстылығын дамыту перспективалары ... ... ... ... ..50.57

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 58.59
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..60.61
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.............................................6-7
1 Коммерциялық банк балансының құрылуы мен қалыптасуының
теориялық
негізі......................................................................
...........................8-22
1.1 Коммерциялық ... ... және ... ... ... балансы: балансты талдау және
оның
мақсаттары..................................................................
...............................11-16
1.3 Коммерциялық банк балансының өтімділігі және оқыту әдістемесі........17-
22
2 «Темірбанк» ... ... есеп ... ... ... ... құрылымы
....................................23-26
2.2 Банктің активті және ... ... ... ... бағалы ... ... ... ... мен ... ... ... АҚ-ң өтімділігіне баға
беру..................................................41-43
3 Банк балансының активі мен пассивін теңгерімді басқару арқылы
өтімділікті ... ... Банк ... басқару қызметін ... ... ... қызметінің табыстылығын
дамыту
перспективалары.............................................................
........................50-57
Қорытынды...................................................................
.........................................58-59
Қолданылған
әдебиеттер..................................................................
....................60-61
Қосымшалар
Кіріспе
Коммерциялық банктер, ең алдымен, спецификалық ұйымдар ... бір ... олар ... ... бос қаржыларын өзіне
тартады, ал екінші жағынан тартылған қаржылар ... ... және ... халықтың әр түрлі ... ... және ...... ... ... ... тұрғыдан қатарлас жүрді және де олар бір-бірімен өзара тығыз
байланысты. ... ... ... қызметінің барлық деңгейіндегі
басқарумен тікелей байланысты болады. Олар арқылы ... ... ... экономикалық мүдделерін қанағаттандыру жүзеге асырылады.
Осы кезде банктер қаржылық ... ... ... органдардан
капиталдарын, халықтың жинақтарын және ... ... ... ... да бос ақша қаражаттарын тарта отырып, қарыз ... ... ... ... есеп ... ... және экономика
үшін басқа да көптеген қызмет ... ... ... өндірістің
тиімділігі мен қоғамдық өнімнің айналысына тікелей ... ... ... ... ақша қаражаттарын неғұрлым көп
жұмылдыру және оларды банктің оптималды активтеріне орналастыру. ... банк өз ... мен ... ... ... ... қаржы есеп берулерін жүзеге асырады. Мұндай есеп берулер белгілі
бір ... ... ... ... ең ... болып бухгалтерлік
баланс табылады.
Бухалтерлік баланс толық ретте банк ... ... ... және ... ... қабылдау үшін база болып табылады.
Банктік баланс коммерциялық ақпарат құралдарына жатады ... ... ... талаптарға сай жасалуы керек.
Банк бухгалтерлік балансы екі бөлімнен тұрады: активті және пассивті
операциялар.
Активті операциялар – бұл ... ... алу және ... өтімділігін
қамтамасыз ету мақсатында, иелігінде бар ресурстарды ... ... ... ... операциялар негізінде банктің ресурстары ... да ... ... ... ... қызметіндегі
ролі жоғары.
Пассивтік операциялар – бұл несиелік және ... ... ... ... банктің ресурстарын қалыптастыру операциялары болып
табылады. Пассивтік операциялары – нәтижесінде пассивтік шоттағы ... ... ... ... ... яғни ... ... арту
формасын сипаттайтын операциялар білдіреді.
Жұмыстың зерттеу объектісі болып «Темір банк» акционерлік ... ... ... Коммерциялық банк балансының құрылуы мен қалыптасуының теориялық
негізі
1.1 Коммерциялық банктердің балансы және оның ... ... есеп ... ... ... ... ие ... болсақ,
коммерциялық банк сипаттамасы соғұрлым толық және аяқталған ... ... есеп ... ... – бұл банк қызметі туралы толық
сенімді қамтамасыз етуді; инвесторларға, кредиторларға, ... ... ... ... ... ақпараттар беруді, кірістер,
операциялардың көлемі мен тәуекелдер ... ... ... ... ... ... ... үшін банктің қызметі
туралы жеткілікті ақпараттарға ие болуы қажет. Банктің жылдық есебі ... ... ал оны бүге – ... ... ... үшін бухгалтерлік
есеп деректері пайдаланылады.
Әлемдік тәжірибеде банктің қаржылық есеп беру үлгілері (формалары) мынандай
негізгі құжаттар арқылы ... ... ... мен шығындар туралы
есеп, қаржыландыру көздерінің қозғалысы туралы есеп, акционерлік капитал
туралы есеп, ... және ... ... балансы ақшалай түрде көрсетілген коммерциялық ... ... ... ... ... мен ... ... – ақ есепті мерзімнің басы мен аяғындағы банк ... ... ... ... ... ақша ресурстарын қалыптастыру мен ... ... ... ... қоса ... ... есеп ... өзге де банк операцияларының ... ... ... ... ... баланстары олардың есеп беруінің басты ... ... ... талдау жасау банктердің өтімділігін (ликвидтілігін)
бақылауға, банктің қызметін басқаруды жетілдіруге мүмкіндік береді./20/
Коммерциялық банктер ... ... ... және пайдалар мен
зияндар туралы есептерді заңдық ... ... ... тиіс.
Қазақстанның бүкіл коммерциялық банктерінің біріккен балансы ... және әр ... пен ... ... ... мүмкіндік
береді. Банктердің баланс деректері ҚР Ұлттыұ банкінің ақша – ... ... ... әзірлеп – жасауы үшін негізгі көздер болып
саналады.
Банктер ... ... мен ... ... қызмет сипаты мен
өзіне тән белгілеріне, банк ... ... ... ... ... болады
Банк балансының базалық формасы:
Активтер=Міндеттеме+ Меншікті капитал
Банк активтері мен міндеттемелері ... ... ... ... ... және ... салыстырмалы түрдегі өтімділігін
көрсететіндей ретпен санамалап тізіп беруі тиіс.
Баланс ... банк ... ... ... ... білдіреді. Бұл белгілі бір күнге ... ... ... ... жинақталған баптарды (статьяларды)
көрсететін қорытынды кесте. Актив және пассив арасында тепе – теңдік болуы
тиіс.
Банктің баланстары әр елдің ... ... ... ... ... ... ... маңызды көзі болып санала отырып,
баспасөзде жарияланады. Банк жүйесіндегі бәсекелестік коммерциялық ... ... ... ... ... туғызады. Коммерциялық
банктер баланстарының үлгілері (формалары) банк ісіндегі дәстүрлерге, осы
саладағы мемлекеттік ... ... ... баптар
(статьялар) бойынша ерекшеленуі мүмкін.
Коммерциялық банк балансының кәсіпорындардың балансынан өзгешелігі:
күнделікті, ай, тоқсан, жыл сайын жасалады.
Банк ... ... ... ... ...... меншікті қаржылыры мен ... ал ... ... – банк ... орналасуын көрсететін
баланстық есептер.
Құндылықтар мен құжаттардың, сақтауға ... ... ... мен ... ... ... ... емес есептер.
Балансты әр түрлі көзқарастар тұрғысынан зерттеудің бұл жердегі мүмкіндігі
жоғары. Баланс өзінің қызметі үшін қатыстырылған ресурстар мен ... ... ... ... есеп ... жоспары
ҚР екінші деңгейдегі банктерінің ... ... ... ... ... тәжірибе стандарттары бойынша негізделген есеп шоттар
жоспарының шоттарында жүзеге асырылады.
Есеп шоттарының ... ... ... ... ... шоттар тізімін
білдіреді:
1. Бірінші сынып ... ... ... “Міндеттемелер”
3. Үшінші сынып ... ... ... ... “Кірістер”
5. Бесінші сынып ... ... ... және ... ... міндеттемелер мен талаптар”
7. Жетінші сынып ... ... ... есеп шоты”
Банктер балансының есеп шоттары ... және ... ... және ... ... бөлінеді. Бастапқы үш сыныптың есеп шоттары
банктің біріккен Балансында, ал ... және ... ... ... қаржылық – шауашылық нәтижелері туралы есептерде көрсетіледі.
Есепті мерзім қорытындысының нәтижелері үшінші ... ... есеп ... ... ... деректері бойынша банктің шартты және болуы мүмкін
міндеттемелері туралы есептер ... ал ... ... ...
қосымша ақпараттар беру үшін ... ... ... ... ... ... шоттардың бірінші саны қай сыныпқа жатушылығын, екінші, үшінші
сандар – есеп шоттарының тобын, ал төртінші сан одан әрі бүге – ... ... және есеп ... ... ... ... көрсетеді.
Банктің есеп берушілік құрамындағы коммерциялық банктің қаржылық
есебі баланстан өзге ... мен ... ... ... ... онда
кірістер алу үшін қатыстырылған ресурстардың құны, өзге пайызсыз кірістер,
сондай – ақ банктің ... ... ... ... таза табысы
нәтижелі көрсеткіш болып саналады.
Коммерциялық есеп айырысулар жағдайындағы жұмыс кезінде банктің бүкіл
ағымдағы ... оның ... ... ... ... ал оны одан әрі
дамыту осы мақсат үшін ... ... ... есебінен
қаржыландырылады. Сондықтан коммерциялық банк тиімді жұмыс жасай отырып, өз
қызметінің тактикасы мен стратегиясын, сонымен бір ... ... ... базаны дамыту үшін жеткілікті түрде ақша ... етіп ... ... ... ұстап қалғандарды есепке ала отырып, банктің жылдық
жиынтық табысы негізінде есептеледі. Банктің ... ... ... кірістің
30 % - на тең болады. Табыс салығы бойынша бюджетке ағымдағы төлемдерді
төлеу, банктің ... мен ... ... ... ... ай сайын жүргізіледі.
Банк бір жылдағы қаржы қызметінің қорытындысы бойынша бірінші айдың ... нен ... ... ... ... ... ... қорға;
Дивидендтерді төлеу қорына;
Жинақтау және тұтыну қорына аударымдар жасайды.
Банктің қорларын құру мен ... ... Банк ... ... ... ... ... Баланстық пайда ... ... ... аудару ... ... ... ... пайда (100% - ға ... ... ... асырумен байланысты резервтік қор ... ... ... ... ... қоры ... Жинақтау қоры ... ... қоры ... ... пайдаларды бөлу акционерлердің жалпы жиналысында
бекітіледі.
Коммерциялық банк қызметін ... ...... білім
жүйесінен, банк қызметтерін ... ... ... анықтау, шаруашылық процесінің тенденция және пропорциясынан
тұрады.
Зерттеу ... -- ... банк және оның ... ... ... субъектісі: коммерциялық банктер Ұлттық банкпен қоса
банк контрагенттері, несие органдары, мемлекеттік салық қызметі, ... ... ... ... банк корреспонденті, клиенттері, басқа
да заңдщы және жеке тұлғалар.
Әрбір субъект өзінің жеке мақсатын ұстайды. Осыған байланысты ... және ... ... ... Коммерциялық банктер өз қызметтері
негізінде максималды пайда түсіру мақсатында ... және ... ... ... ... Банк ... ететін ішкі
шарттар мемлекетінің экономикалық саясат ... ... ... ... ... Ұлттық банкі – бақылаушы органы ретінде. Банк
қызметінің ішкі ... оның ... ... жағдайы бағасында,
нарықтағы әрекеті, техникалық жабдықталу деңгейінде, сонымен қатар ... ... ... бойынша құрылады. УБ – орны зерттеу
процесінде коммерциялық банкті қадағалау днңгейін ... ... ... ... банк жүйесінің жағдайын және тұрақтылығын қызықтырады,
коммерциялық банк қызметтерінің несиелі – қаржылы саясатын және ... ... ... ... зерттеу қызықтырады. Банктің реттеу
банктік қызметі асырау бойынша инструкция ... және ... ... және ... ... ... ... етеді. Сонымен бірге,
коммерциялық банктің қаржы жағдайын тексеру УБ – ... ... оның ... ... ... ... Реттеу процесі банк
операцияларын бастамас бұрын жүргізілуі ... ... ... ... қорытындылайды.
Капиталға минималды талап ету – бұл шарт банк қызметінің сферасына енуді
шектеу ... ... ... беру ... шектеу мақсатында қойылған.
Басқару құрамының санасы – барлық басқарушылар және директорлар
кеңесі мүшелері немесе банк ... ...... ... ... ... және тек компетентті және кәсіптік дайындалған тұлғалар
ғана банк басқаруға қатыса алады.
Жеке құқық шектеу – ... ... ... көп бөлігі немесе
толығымен осы елдің ... ... ... ... тобы ... 15 – 20/-ін ... банк ... жөнінде мәлімдейді, бұған
келісімді үкіметтің жоғарғы мүшелері береді.
Мемлекеттік салық қызметін ... ... ... ... ... ... ... жасайды. Банктік қадағалау
процесі 2 – ... ... ... ... ... және қадағалау (банк
ревизиясы). Белсенді және пассив операциялар жөніндегі деректер негізінде,
сонымен қатар ... ... ... және ... және ... ... беру ... қадағалау мүшелері банк қызметін бақылайды.
Банк аудиторлары алдында ... есеп беру ... ... ... қызметтері нәтижелерінің дәлелдеуін ... ... тұр. ... ... ... ... аудитын жүргізуді талап етеді. Банк клиенттері
және корреспонденттер зерттеу ... ... ... ... оның ... даму перспективін, онымен әрі қарай
қатынас жасау тұтастығын анықтайды . ... ... ... банк ... ... болады. Коммерциялық банк
балансын зерттегенде, мынаны еске сақтау ... олар ... ... ... ... алып ... міндетті емес. Бұның себебі деректер
салымшылар арасында үрей туғызуы мүмкін. Одан ... ... ... ... Есте ... керек. Банк менеджментінің тез
ауысуы банктің анықталған проблемалары барын көрсетеді. Бұл жүріп ... ... ... немесе көзқарас барын көрсетеді
1.2 Коммерциялық ... ... ... ... және ... ... комерциялық банктердің ресурсатар жағдайын ақша
түрінде мінездейді, олардың қалыптасу көздерін және ... ... мен беру басы мен ... ... ... қызметтерінің қаржы
нәтижелерін көрсетуі. Банктің баланс бухгалтерін есеп жүргізудің негізгі
құжатты болып табылады, ... пен ... ... жеке ... сомалары көрсетілуі, олардың номерлері экономикалық белгілері
бойынша есептелуі. Баланс мәліметтерінің талдауы белгілі мезгіл бойынша
банк ... ... ... ... талдауы нақты өзіндік
ақшалардың бар болуын ... ... ... ... ... ... көрсетуі және т.б. Бұдан басқа баланс
негізінде коммерциялау банктің өркендеу, өсу, даму ... ... ... ... ... ... заң ... жылдық бухгалтерлік
баланс мәліметтерін және пайдалар мен шығындар шоттарын ... ... ... ... коммерциялық банктердің бірлікпен
бухгалтерлердің балансы экономикалық жалпы ... және ... ... ... ... жағдайын көрсетеді. Коммерциялық банктердің
баланс ... ... ... ақша – ... ... және
банктердіғ қызметтерін реттеудің негізгі бағыттарын әзірлеу үшін негізін
көз болып табылады. Бұл ... ... ... қызметке де қажет. /30/
Банктердің баланс құрылымының құрамы олардыңқызметтеріне, ... ... ... операцияларға байланысты болады.
Банк баланстің шоттары активті және пассивті болып бөлінеді. Активті
шоттарда банк кассаларында нақты ақша ... ... ... ... ... капитал салымдарын қаржыландыру, инвестицияларды сатып
алу, дебиторлық қарыздар, негізгі қаражаттар және т.б. есептелуі.
Пассивтік ... ... ... қалыптасу көздері көрсетілуі
(ағымды және есеп ... ... ... ... ... ... және т.б)
Қазіргі уақытта коммерциялық банктердің қаржылық есеп беру ... есеп ... ... ... ... ... ... белгілі бір деңгейге жету ... ... ... ... ... ... есеп беру ... сәйкес келу қажет болып табылады (банк акционерлері, депозиттер
иелері, банк қызметкерлері және т.б.) Барлық пайдаланушыларға банктің нақты
қаржылық ... ... ... ... есеп жүргізудің
халықаралық қағидаларына мыналар жатады: қызметтің ... ... ... ... ... ... мен ... активтер
мен пассивтерді нақты көрсету, және т.б.
Коммерциялық банктердің қаржылық есеп беруге баланстік есеп ... мен ... ... есеп беру де ... ... есеп берулер
коммерциялық банктің нақты қаржылық жағдай бойынша толық мәліметтер ... есеп беру ... ... бағасы негізінде жасалады. Бұдан
басқа, банктер кірістер мен шығындарды өсіру бойынша ... ... беру ... ... ... бойынша төлемдер мерзім келмеген
депозиттер несиелерінің және т.б. несиелік ... ... ... есеп ... ... банкпен нақты алынған кірістер ... ... ... ... ... мен ... шағындар
резервте көрсетіледі. Халықаралық пайда мен өздік қаражаттар мағынасына
сәйкес еспе беру пайдасы ... ... ... бұл ... қызметтерінің нақты нәтижелері халықаралық форма бойынша
жасалған баланстың есеп ... ... мен ... мәні ... және ... ету ... ... азайту деңгейі бойынша орналасады.
Бұл баланстік есеп беруде коммерциялық банктер мен ... ... ...... ... ... есеп беру талдауының міндетіне өткен және ағымды мерзімдер
бойынша қаржылық мәліметтерді зерттеу кіреді, бұл ... ... және ... ... баға беру ... жүргізіледі.
Талдаудың негізгі обьектісі болып банк немесе олардың тобы ... ... ... ... да ... ... ... бұл коммерциялық банктер, және олардың келісімдері: Халық ... ... ... аудиторлық фирмалар, жергілікті және орталық билік
органдары, клиенттер, жеке және ... ... ... ... талдау
үдерісінде өз мақсаттарын қорғайды, сондықтан талдаудың бағыттары мен
критерилері әр түрлі ... ... ... оқу мен ... ... ... қажет.
Баланстің талдауы банктік операцияларының кірістік, өтімдік жағдайын
анықтайды, өздік және алынған қаражаттар көздерін белгілейді, ... ... ... ... ... ... ... салымдарды анықтайды және банк
қызметінің мамандығын белгілейді.
Банк балансінің негізгі талаптарына мыналар кіреді: баланс өте ... ... өте ... болу ... статьялар экономикалық және қиындық
қағидаларымен негізделген болу керек.
Банк балансының талдаудың жұмысы бірнеше кезеңнен ... ... ... бір кезеңінде банк қызметкерлерін қатысуына ... ... ... ... оның ... міндеттерін белгілеуден
басталады. Бірінші кезең балансты оқу мен оны ... ... ... оқу үшін оның ... ... ... пассив
пен актив статьяларын топтпастыру ... ... ... пен ... ... ... ... қажет нормативті және бағалау
көрсеткіштерін есептеуге ... олар ... ... ... ... үшін әртүрлі әдістер қолданылады – олар топтастыру,
салыстыру, коэффициенттер әдістері, ... ... ... ең кең тараған әдіс бұл топтастыру әдісі. Талдау кезінде
баланс ... ... ... ... ... операциялардыңөтімдік,
экономикалық мәні бойынша, кіріс деңгейі бойынша (актив), бағасы бойынша
(пассив) топтастыруға болады. ... ... ... ... мен ... қордың, инвестициялық агенттік, несиелік боп
топтастыруға ... Банк ... ... ... мәліше
субьектілері белгілейді. Берілген критерий бойынша баланс ... ... ... ... ... банк ішіндегі, клиенттермен
операциялар болып жіктеледі./19/
Баланс статьяларының бөлімдер мен топтары арасындағы ... ... ... әдісі көрсетеді. Бұл әдісте белгілі статьяның және
салмағы немесе ... пен ... ... тобының жалпы мөлшері
көрсетіледі. ... ... мен ... әдістері паралелді
жүргізіле береді. Балнс талдауын мезгілдік бойынша әркүн сайын, әр ... ... ... ... және тағы сол ... деп жіктесе болады.
Зерттелетін сұрақтарға байланысты ол толық және тематикалық ... ... ... ... банк ... ... жақтарын зерттейді,
яғни оның ішкі және сыртқы ... ... ... ... банк ... ... бір ... ғана зерттеледі.
Зерттеудің мінезі мен ... ... ... ... оперативті,
қорытынды, болашақты талдау деп бөлінеді. Коммерциялық банк операциялар
жасау мүмкіндік жасау үшін шоттардың жағдайын бағалау үшін ... ... ... ... ... ... ағымды жұмыстары кезінде
қолданады. Қорытынды талдауда зерттеліп ... ... ... ... жұмыстарының тиімділігін анықтау үшін пайдаланады. Болашақта талдау
күтіліп ... ... ... үшін және ... ... болашақ бағыттарын белгілеу үшін қажет.
Зерттеу обьектісі бойынша коммерциялық банк ... ... ... ... ... ... ... функциональды талдауы коммерциялық банк ... ... үшін оның ... ... белгілеу үшін оның қажет және банк пен
жүргізіліп жатқан функциялардың тиімділігін мен ... ... ... ... есеп беру – бұл есеп ... ... бір ... бойынша
банктің қаржылық жағдайы туралы мәліметтер көрсетіледі. Оның ішінде ... ... ... ... ... міндеттер бойынша
(пассивтер), акционерлердің мүлігі бойынша ... ... ... яғни ... ... = Пассивтер + Акционерлік капитал.
Коммерциялық банктің ... оның есеп ... ... ... ... ... ... бойынша ақшалық ресурстардың қалыптасу мен
пайдалану бойынша, банктік ... ... ... ... ... ... өтімділігін бақылауға мүмкіндік жасайды.
Баланс талдау банктердің ... ... ... ... Баланс
талдау негізіне банк басшылығы болашақта стратегиясы мен ... ... үшін ... ... ақпараттардың негізгі қайнар
көзі болып табылады. Ол банк ... ... ... ... талдау табыстылық, ликвидтілік жағдайын, сонымен қатар жеке
банктік операциялар жүргізуде ... ... ... ... ... ... ... шыққан, меншік және тартылған
қаражаттар көздерін, олардың белгілі бір күнге немесе белгілі бір ... ... ... болады. Коммерциялық банктердің қызметін
экономикалық талдау қаншалықты оның жұмысының ... ... ... ... онда балансты “оқу” негізінде банк қызметін талдау
методикасын дайындау өте қажет.
Қазіргі ... банк ... ... талдауға арналған бірінші
арнайы зерттеу енді ғана басталып жүргізуде. ... ... ... ... ғана ... ... осы деңгейде сәйкес анықталып және
толығымен бюджетке аударылып отыр. Банктың шығындары бюджет қарыажаттарынан
бөлінген смета ... ... ... ... ... ауыл ... жоспарына сай банк
мекемелері үшін несие ресурстары оларды жоғарғы ұйымдарына ... ... беру ... ... барлық операциялары ретінде, еліміздің
мемлекеттік банк инструкциясына тәуелді болды. Банк қызметі ... ... ... ... орындалуы және жоғары ұйымдардың нұсқауын
сақтау саналады. (бюджеттік, кассалық несиелік)
Коммерциялық негіздегі банк ... ... ... табыс табуға
бағытталған. Осыған байланысты банктік операцияларды басқару ... ... ... сонымен қатар банктік қызметті ... ... ... ... ... да оның балансын “оқу” негізінде банк
қызметін ... ... ... ... ... өте ... ... Осы әдістемені дайындаудың қиындығы, яғни біздің елімізде
жүргізіліп отырған есеп беру мен банктік есеп жүйесіәлі кемеліне ... ... ... дамыған елдерден өзгешеленеді.
Себебі ол шаруашылықтың әміршіл - әкімшілік әдістері кезеңінде құрылған
және ешқандай өзгермеген. ... ... ... ... ... ... ... жүргізіліп отырған есепке пайдалануға
болмады.
Коммерциялық банк ... ... ... ... ... болады: баланс жеңіл оқылуы қажет, анық ... және ... ... ... ... болыу қажет.
Балансты құрғанда оның кескінінің көрнекілігі және ... ... ету ... Банк операцияларының детальды дәрежесі
коммерциялық құпиямен шектелуі ... ... ... ... ... және ... ... сонымен қатар оларды жабу үшін
қолданылатын ... ... ... ... ... ... ақпараттар құрамдарына жатқызылса, онда олар келесі талаптарға
жауап беруі қажет: шапшаңдық, нақтылық, беріктік.
Банктік баланстың шапшаңдығы оны күнделікті құруда ... ... ... ақша ... және оның ... ... ... банктің өзінің тұрақтылығы мен
сенімділігінің нақты ақпараттарының қайнар көзі болып табылады. Банктік
есеп сенімділік пен ... ... ... ... банк ... ... талдаудың негізгі бағыттарына
келесідегілерді жатқызуға болады:
- Пассивтік операциялар құрылымын талдау (тартылған қаражаттар бойынша
банктік операциялар)
- Пассивтік операциялар ... ... ... қаражаттар бойынша
банктік операциялар)
- Актив операциялар құрылымын талдау(несиелік ... ... ... ... ... орналастыру бойынша
операциялар)
- Коммерциялық банк қызметіндегі қаржылық ... ... ... банктің қаржылай байланыстары мен қайнар
көздерін сипаттайды. Әсіресе олар ... бір ... ... ... ... ... ... бағыттарын, яғни құрамы мен активті
операциялардың құрылымын алдын – ала ... ... ... операциялары толығымен пассивті шоттарда орналасқан, қаражаттардың
көбеюін қамтамсыз ететін операцияларды айтады.
Пассивті операциялардың ... ... ... ... ... ... немесе құрылуына банктердің пайдасынан шегерімдер
(осы шегерімдер есебінен банктің меншік қаражаттары ... ... ... ... да ... ... алынған;
- Депозиттік операциялар (не талап еткенге дейінгі, немесе ... ... ... және жеке тұлғалардың қаражаттарды тартудағы банктік
операциялар)
Пассивті операциялардың құрылымын оқып – үйрену тартылған және ... ... сай ... ... ... баланстың жалпы
соммасындағы үлесінің құрылуын анықтау қажет. Талдаудың негізгі кезеңі
болып ... ... ... қаражаттар мерзімі және клиенттердің топтары
бойынша банктің міндеттемесінің құрылымын зерттеу табылады.
Осындай талдау қаражаттың негізгі ... ... ... қай секторынан тартылатынын ашуға мумкіндік береді.
Пассивті операциялар құрылымын талдай отырып, банктің пассивін басқару
бойынша бір мезгілде ... қою ... ... ... ... болады:
- Міндетті резервтердің құрылымын қамтамасыз ететін; банкке табыс
әкелмейтін ... ... жол ... керек;
- Активті операциялардың дамуы және ... ... ... міндеттемелерге сәйкес несие ресурстарын іздеу қажет;
- “Арзан” ... табу ... ... пайда табуды қамтамасыз ету
қажет;
Сонымен, банктің пассивті ... ... ... түрлерінің
қаншалықты әртүрлілігін, меншікті жекешелендіру жүйесінің жылдамдығы, ақша
айналымының тұрақтылығын білдіреді.
Банктің ... ... ... ... банк ... ... ... білдіреді. Ең негізгісі қандай ... ... және банк ... ... ... ашу ... Ең
біріншіден осы талдауды жүргізу үшін несиелендіру көрсеткіштері, банк
балансының ликвидтілігі ... осы және ... да ... ... оқытылады. Активтерді басқарудың негізгі
міндеттері оның балансының ликвидтілігін сақтауда банк ... ... ... Әр ... ... ... ... пайда әкелмейді, оларда
әр түрлі тәуекелділік дәрежесі болады. Сондықтан да ... ... ... байланысты, олардың пайдалығы мен тәуекелділік
дәрежесіне барлық активтерге классификация (жіктеу) жүргізу қажет.
Ақша ... ... ... ... ... ... ... моделдеу және болжау негізінде жүргізіледі. Біздің ... ... ... ... осы бағытын жүргізуге ұмтылады.
Коммерциялық банктің қызметі қорытындыларын қаржылық талдау баланстағы
“қызметтің қорытындылары” бөлімін пайдалану арқалы ... ... ... мен есеп беру кезеңін салыстыру арқылы табыс бөлімінің
динамикалық көрсеткіштері есептелінеді. Мысалы, ... ... ... ... банк ... ... жүргізілгенін дәлелдейді,
ал операциондық табыс үлесінің өзгеруі ... ... ... ... ... ... көрсетеді.
1.3 Коммерциялық банк балансының өтімділігі және оқыту әдістемесі
Банк балансының ликвидтілігі және банк ... ... ... ... ... ... ... терминдер экономикалық
қазіргі заманғы әдебиеттерде көбінесе аралас келеді.
Ликвидтілік ... ... ... ... ... - ... ... алғанда материалдық құныдылықтарды және басқа да активтерді
таратудың, ... ... ... ... ... ... Банк ... ААҚ Қазақстан Республикасының Халық банкінен
немесе корреспонденттік – ... ... баға ... ... ... алу ... ... анықтайды. Жалпы банк
ликвидтілігі ликвидті активтерді ... ... ... және ... ... басқа да қарыз мүмкіндік ... ... ... ... ... ... ... кең мағынада
алынады, ол активтердің жылдам таратылатын активтерге айналу мүмкіндігін
ғана емес, сонымен қатар, ... ... жеке ... дер ... ... ақшалай сипаттағы саудалық, несие және басқа да операцияларға
байланысты ... ... ... міндеттемесін орындау қабілеттігін
көрсетеді. Осылайша ликвидтілік – төлем ... ... аса ... ... ... ... қатысады, бұған тек заңды немесе жеке тұлғанаң
өзі ғана емес, сонымен қатар белгілі бір сыртқы ... және ... ... жүргізеді. Ликвидтілік коммерциялық банк үшін банктің да
дер кезінде пассив бойынша ақшалай формадағы ... ... ету ... ... қатысады. Банк ликвидтілігі ... ... мен ... ... , ... ... анықталады. Банк ликвидтілігінің мөлшері баланс
активтерінің жеке ... ... ... ... ... ... ... оның төлем төлеу қабілеттігінің негізінде жатыр. Төлем
төлеу қабілеттігі бұл банктің қажетті ... және ... ... ... ... жауап беру қабілеті ретінде түсіндіріледі. Қазіргі
заманғы әдебиеттерде ликвидтілікті ... үшін екі ... ... қор ... ағым ретінде түсінуге болады. Қор ... ... бір ... сипаттайды, оның ағымды міндеттемелер
бойынша, негізінен талап етуге дейінгі шоттар бойынша жауап беру ... Ағым ... ... ... бір ... немесе болашақтағы
ликвидтілікті көрсетеді. Ликвидтілікті ағым ... ... ... төмен ликвидті активтердің ликвидтілігі ... ... ... ... ... ағымына көңіл бөлінеді. ... ... - ... баға беріп қана қоймай, сонымен қатар «болжам»
ликвидті қарастырамыз. Коммерциялық банктегі жиынтық ликвидтілікті бағалау
үшін ... ... ... ... ... (ағым) және
келешек ликвидтілікті(«болжам») жүйемен қарастыру ... ... ... үшін ... ... ... қоры бар банк
міндеттемелер ... ... ... ... ... ... ... уақыт өте келе оны жоғалтады. Болжам-ликвидтілікті
бағалау өте күрделі болып табылады, өйткені ол банктің ... ... ... байланысты. Мұндай әдісте ликвидтілікті ... мен ... ... ... ... ... баланстың
мәліметтерін ғана емес, сонымен қатар ... ... да ... ... Банк ... күн ... ... балансты құрса да, олардың
ликвидтілігі жүргізілмейтін. Бір ... ол банк ... мен ... ... емес ... ... пен ликвидтілік жағдайын жалпы
мемлекеттік банк немесе ... ... ... ... ... ... ... қажеті жоқ еді, өйткені мемлекеттік банктердің жеке бөлімдері
алдында ликвидтілік пен табыстылықты ... ... ... банк ... ... анықтау, оның тәртіпке
сәйкестігі, ликвидтілік коэффициенттерінің ... ... ... банк
белгімен коэфициентпен ауытқуын тудыратын, ... ... ... ... ... негізгі сапалық факторлар қатыстырылған
депозиттердің түрлері, олардың ... ... және ... болып
табылады. Пассивті операцияларды салыстырмалы талдау әдістерін қолдана
отыра, осы ... ... ... ... ... ... ... анықтауға болады. Банк ресурстарында және ... ... орын ... ... банктер ресурстарының құрамындағы
қатынастармен қаражаттардың ... 76,1% ... ... ... ету мерзімі, яғни ликвидтілік дәрежесі бойынша келесідей топтарға
бөлінеді:
Жедел депозитте
Талап етуге дейінгі ... ... ... және ... қаражаттары, кәсіпорындардың, ұйымдардың, кооперативтердің,
жалгерлердің, кәсіпкерлердің, халықтың есеп айырысу және ... ... ... ... түскен қаражаттар; несие беруші;Басқа банктердің
несиелері.
Баланс ликвидтілігі мен банк ... ... ... ... ... ... білдіреді деген қорытынды жасаймыз.
Яғни:
Біріншіден баланс ... ... бір ... банк ... ... ... баланс ликвидтігі банк ликвидтілігінің қарама
бөлігі болып табылады.
Екіншіден, коммерциялық банк балансы банктің ... ... үшін ... ... ... және жинақтау есебін қамтамасыз
етуі тиіс.
Екінші шартта ... ... ... ... ... ... ... бір кезеңге жеткілікті баланс ликвидтілігіне ие бола ... ... ... ... ... болмайды. Ликвидтілігі тәуекелдігін
әдетте банкті белгілі бір сәтке жоғары бағамен қаржы сатып алуға ... ... ... ... ... ... Мұнда банк активтері тек сол
жағдайда ликвидті болып саналады, егер де ... ... ... ... ... және егер де банк ... бәсекелес банктер сатып алатын бағаға
тең ставкі бойынша сатып ала алатын болса. Банк ... ... ... ... сөз қылатын болсақ, онда банк ... ... ... ... әсер ... ... талдай отыра,
олардың үш негізгі себеп-салдар тобына бөлеміз экономикалық, саяси ... ... ... әсер ... ... себептерді
қысқаша қарастырып қорытындыға келеміз:
а) Дағдарысты жағдай кездейсоқтық емес, ол ... даму ... ... Нақты бір банк деңгейіндегі ликвидтілік дағдарысы ссудаларды қайтару
және депозиттерді ... ... ... ... банк ... ... негізделінуі мүмкін. Банк ликвидтілігін талдауға қайта орала отыра,
коммерциялық банктің ликвидтілігі мен ... ... ... ... макроэкономикалық факторларға мыналарды жатқызуға болады: ... және ... ... банк ... ... және заң
шығарушылық; банк жүйесінің құрылымы мен ... ақша ... ... ... ... жағдайы.
Ликвидтілікке барлық коэфициенттерді қолдана отыра, жан-жақты ... ... ... ... ... банк ... оның
инвестициялық саясатына баға беру үшін қолданылады. ... ... ... ... мерзімдері бойынша бөлуге болады:
Қысқа мерзімді;
Орта мерзімді ликвидтілік коэффициенті.
Ликвидтілік – бұл банк ісінің ... мен ... оның ... сапалық сипаттамасы. Ликвидтілік қамтамасыз ету
үшін банк ... ... ... ... ... ... ... етуі бойынша өз құнын жоғалтпай, дер кезінде ақшалай қаражаттарға
айналады. Банктің ликвидті активтерінің ... ... ... ... ... ... ақшаның болуы (теңгедей немесе шетелдіквалютамен);
-бағалы металдар;
-Қазақстан Республикасының Халық Банкінің ... ... ... ... ... оны өтеу ... жақынарадағы 30 күнді қамтиды;
Осылайша, активті және пассивті ... ... ... ... ... үшін ... құрамы бөліп табылады. Мұнымен қатар,
ликвидтілік банк табысымен ... ... ... ... ... ... жоғары табыспен қамтамасыз етуге қарама-қайшы болады.
Банк ликвидтілігін талдаудың негізгі мақсаттары:
-Банк ликвидтілігі коэффициеттерінің жүйесін толық және ... ... ... ... ... қорытындылар жасау;
-Банк балансы ликвидтілігінің нашарлағандығын куәландыратын ... ... кері ... ... тенденцияларды тудыратын факторларды талдау;
-Банк балансының ликвидтілігін ... және ... ... ... берілетін нұсқауларды анықтау.
Банк балансының ликвидтілігін талдау капиталдың жеткілікті болуын
талдауға, оны ... ... ... ... ... ... және
пассивті операцияларды зерттеуге, ссудалық және депозиттік операцияларды
әртараптандыруға бағытталады. Барлық ... ... ... ... ... ай ... жүргізуі керек. Мұндай бағыт сол
коммерциялық банктің ... ... ... ... оның ... ... және ... аудит үшін негіз болып табылады. Банктер
ликвидтілік шамасыз аздаған деңгейде ұстауға тырысады, өйткені бұл ... ... ... ... ... ... береді.
Ликвидтілік шамасы ретінде: мерзімдерді есепке алғандағы ... ... ... ... ... мен пассивтер сомалары мен
түрлерінің және басқа да факторлардың үйлесімдігі, қысқа мерзімді ... және ... ... арақатынастығы жатады./19/
Экономикалық талдау үшін банктік баланс ақпараттардың негізгі қайнар көзі
болып ... Ол банк ... ... ... ... Баланстың
талдау табыстылық, ликвидтілік жағдайын, сонымен қатар жеке банктік
операциялар жүргізуде ... ... ... ... береді.
Ақпараттардың арқасында баланстан шыққан, меншік және тартылған қаражаттар
көздерін, олардың белгілі бір күнге немесе ... бір ... ... ... ... ... банктердің қызметін экономикалық
талдау қаншалықты оның жұмысының бірден-бір негізгі бағыты болып табылса,
онда балансты “оқу” ... банк ... ... ... дайындау өте
қажет.
Қазіргі уақытта банк қызметін комплекісті талдауға арналған ... ... енді ғана ... ... ... өзіндік қаражаттары
басқару деңгейінде ғана құрылады, пайда осы деңгейде сәйкес анықталып ... ... ... отыр. Банктың шығындары бюджет қарыажаттарынан
бөлінген смета бойынша жүргізіледі.
Бұдан басқа, бірыңғай мемлекеттік ауыл шаруашылығы жоспарына сай банк
мекемелері үшін ... ... ... ... ұйымдарына бөлінді, ал
несиені беру тәртібі, ... ... ... ... ... банк инструкциясына тәуелді болды. Банк қызметі тиімділігінің
негізгі критериі болып жоспардың орындалуы және ... ... ... ... ... ... ... негіздегі банк жұмысы жоғары (максималды) ... ... ... ... ... операцияларды басқару әдістері мен
дәстүрлі формасын, сонымен қатар банктік қызметті талдау ... ... ... Сондықтан да оның балансын “оқу” негізінде ... ... ... ... ... ... өте актуальды
болып табылыды. Осы әдістемені дайындаудың қиындығы, яғни біздің ... ... есеп беру мен ... есеп ... ... жетпеген
және нарықтық экономикасы дамыған елдерден өзгешеленеді.
Коммерциялық банк балансын құрудың ... ... ... ... ... ... ... қажет, анық болуы,
экономикалық және бөлімдерді топтастыруда дәлелді принциптері болыу қажет.
Балансты құрғанда оның ... ... және ... ... ету ... Банк операцияларының детальды дәрежесі
коммерциялық құпиямен шектелуі қажет. Осыған байланысты баланста әдетте
күмәнді және ... ... ... ... ... жабу ... ... резервтері бөлінбейді. Қаншалықты банктік баланстар
коммерциялық ақпараттар құрамдарына жатқызылса, онда олар келесі талаптарға
жауап беруі қажет: ... ... ... ... ... оны ... құруда білінеді. Банктік баланс
нақты ақша қаражаттарының және оның клиенттерінің ... ... ... ... тұрақтылығы мен сенімділігінің нақты
ақпараттарының қайнар көзі болып ... ... есеп ... ... талаптарына жауап береді./11/
Коммерциялық банктің балансын құру схемасы.
Банк балансы Т – бейнелі ... ... яғни ... ... ... (түсімдер, төлемдер) екі өлшемді ала отырып, ... ... ... ... ... 1.1) ... банк балансы – бұл, белгілі
бір датаға банк операцияларының өлшемін және ... ... ... ... ... кесте.
1-кесте
Коммерциялық банк балансының схемасы.
|Актив ... ... ақша ... ... ... ... ... |
|- ... ... еткенге дейінгі |
|- ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... мен ... ... ал ...
банк міндеттемелері немесе орналастырылған қаражаттар орналасады. Активте
нақты қаражаттар ... . ... олар ... акциялардың эквиваленті
ретінде пайда болады, яғни банктің өзінің міндеттемесі. Едәуір өзінің
бөлімінде бұл ... іске ... ... соң ... меншігіне – қажетті
материалдық игілікке. ... ... ... банк ... ұйым ... ... бастап, яғни, салымдар қабылдайды.
Банк балансы – бұл тартылған және ... ... ... ... ... ... және басқа да активті
операциялар жағдайына әсер ететін бухгалтерлік баланс.
Баланстағы “пассив” сөзі, яғни банк ... мен ... ... ... оларға борышқор жағын көрсетуді білдіреді. Сондықтан
істе қанша мүліктік қаражат бар болса, онда соншалықты ... ... ... ... ... ... мен соңғысын санағанда.
Осыдан коммерциялық банк балансының бағалық үлгісін мына түрде көрсетуге
болады:
2-кесте
| ... ... ... ... ... ... ... активті және пассивті болады. Банк балансы ... ... ... принциптерімен құрылған.
Активті шотта ескерілетіндер: банк кассасындағы нақты ақшалар, қысқа
және ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... және басқа да активтер мен дерексіз қаражаттар. Демек, банктің
балансындағы ... ... ... және ... да ... ... көрсетеді. Пассивті шоттарда банктің қорлары, клиенттердің есеп
айырысу шоттарындағы қалдықтар, дебиторлық, кредиторлық қарыздар, ... ... да ... мен ... ... ... «Темірбанк» АҚ-ның баланстық есеп берулерін талдау
2.1 «Темірбанк» АҚ-ның ... ... ... АҚ 1992 жылы 26 ... тіркелді. Бүгінгі күні бұл
әмбебап қаржы институты, ол корпоративті және жеке ... ... ... ... Банк ... ... салымшылардың клиенттердің
және акционерлердің мүддесін қарастыра ... ... ... ... және ... ... өндірісті, жобалар мен
бағдарламаларды қаржыландырмайды.
Қазіргі кезде банктің 120 – дан ... ... ... ... және ... саны 100000 ... ... қалаларда
филиалдары бар. 2007 ... ... ... ... ... 50000 адам тұрғындары бар қалаларда да офистер ... ... ... ... ... сату жеке ... несиелендіру,
яғни ипотека, тұтыну және бизнес мақсатындағы несиелерге негізделіп отыр.
1998 ... ... ... ... қор ... ... «А» ... енгізілді.2003 жылдан бастап Европалық қайта
жарақтандыру және даму ... ... ... стратегиялық әріптестік
жағдайында Темірбанк Қырғыстанның «Инэксимбанк» ЖАҚ – ның 46% ... ... ... – ақ ... тыс 2002 ж. ... ... ... өзінің өкілеттігін жүргізіп отыр. Одан ... ... Ақ ... ... ... ... 43,874% үлесті
иемденіп отыр.
Банк халықаралық рейтингтік агенттігінде бағаланып отыр. 2006 ж.
желтоқсан айында Moody,s ... Serrice ... ... Ва1
бағалауға дейінгі шетел валютасындағы депозиттер бойынша және Ваа3 ... ... ... ұзақ ... қарыздық рейтингін
жоғарлатты. Агенттікпен NР ... ... ... ... ... ... ... және Е+ деңгейіндегі қаржылық ... ... Fitch Ratings ... ... ... бере
отырып дефолт элитент (РДЭ) рейтингін «В» - дан «ВВ» - ға ... ... деп ... Rating Watch агентігінің тізіміндегі рейтингті
ысырып тастап, қолдау ... «3» - тен «5» - ке ... ... ... ... да ... ... жеке «Д/Е» рейтингі
және қысқа мерзімді «В» ... ... ... ... ... ... нәтижелері халықаралық эксперттік бағалаулармен
аталды.2006ж. қараша айында «Euromoney» ... ... ... ... ... аумағында 2006ж. Темірбанкті Қазақстанның алдыңғы
қатарлы банктерінің бірі деп танылады. 2007 ж. ақпан ... ... ... ... ... лауреты аталып 2006 жылдың беделді
ақпараттық банк номинациясын иемденді. Темір ... ... ... берілуі іскерлік репутациясы жоғары деңгейдегі ... ... ... ... тану деп ... ... ... нәтижелері жеке бизнесті дамытуда таңдаған стратегиясының
дұрыстығын ... Банк ... – ҚР ... ... ... жүйесінің қызметін көтеру, Қазақстан аумағындағы банктік қызмет
көрсетулердің ... ... және ... ... және ... ... ... төрт ұстамы.
Темірбанк – бұл жеке салымшылар мен қарыз алушылардың өз банкі.
Темірбанк – бұл корпоративті клиенттер үшін қолдау.
Темірбанк – бұл ... үшін ... ... – бұл ... үшін сенімді әріптес.
Банктің приоритетті мақсаты болып жеке ... ... мен ... ... көрсетудегі сервис деңгейін көтеру.
Сонымен қатар, банк ... және орта ... үшін өнім ... ... ... жүргізбекші. 2008 жылға дейін даму стратегиясы
шеңберінде Темірбанк осы жылы өз ... ... үш ... ... ... ... жету құралдары болып мыналар табылады:
жеке тұлғалар мен шағын және орта ... үшін ... өнім ... ... ... ... Қазақстан қор биржасының арнай листинг ... ... ... ... Thomson Bank Watch ... ... несиелік рейтингтерді тағайындады: Жергілікті валютада
қысқа мерзімді С –3 рейтингі, ұзақ мерзімді – «В» ... яғни ҚР ... ... деңгейінде темірбанк халықаралық несиелік рейтинг
алған қазақстандық төртінші банк болды. 1999ж бұл ... осы ... рет ... Бұл жылы банк халықтың қоғамдық статусын алды. Бұл ... сана 500 – ден ... ... ... – ның бағалы қағаздар бойынша Ұлттық комиссиясы және ҚР ҰБ ашық ... ... ... ашу ... ... ... ... Сол жылы
Темірбанк қазақстандық банктердің ішіндегі ... ... ... ... ... ... қаржыландырушы банкке айналды.
Сондай – ақ 400 млн. теңге сома ... ... ... 10 – шы
эмиссиясы шығарылды. Жарғылық қоры 1,4 ... ... ... Осы жылы Fitch IBCA ... ... ... ... қысқа
мерзімді «В» несие рейтингін тағайындады. 16 – ... ... ... ... кепілдендіретінқазақстандық қор» - дың қатысушысы
болды, ол банктің мерзімді ... ақша ... ... ... ... айында Темірбанк 3,6 млн Евро сомасында бельгиялық КВС
Bank банкімен ұзақ ... ... ... қол қойды. Бұл келісімнің
мақсаты – экономиканың нақты секторындағы жобаларды қаржыландыру.
2001 ж. Темірбанк ... ... ... белсенді. Сәуір
айындағы жаңа команданың келуімен банк төрт синдицирлік несиені тартып,
орналастырды. Осы айда ... ... ... банк басқармасының
бұрынғы құзырлары мерзімінен бұрын тоқтатылды. Олег ... ... ... ... ... Бір жылға жетпей баланс
валютасы мен капиталды екі есеге ұлғайту мүмкін ... ... ... ... ... саясаттың арқасында несие портфелінің сапасы
жоғарылап, депозиттік база мен клиенттердің ағымдағы ... ... Бас офис пен ... ... ... жарақтандырылып, Темірбанк
қызметі халықаралық стандартқа сай болды.
2002 ж. желтоқсан айында банк ... ... ... 9,2 млн ... дейін өсірді. Капиталдың өсуі екі кезеңге жүргізілді: бірінші
кезеңде зейнетақы қорларының ішіндегі ҚР – ның қор ... ... ... ... ... ... ... дауысқа ие жай
акциялары орналастырылды, ал ... ...... қор ... ... ... орналастырылды. Сол ... ... пен ... Әлем ... ... ... банк ... орналастыру негізінде «Темірбанк» Ақ-ның төленген жарғылық
қоры екі есеге ... 2 млрд 825 млн ... ... Бұл ... ... ... ... қана қоймай, сондай-ақ Қазақстандық
және халықаралық қаржы нарығындағы салымшылар мен серіктестер ... ... әсер ... Қыркүйекте 100% -дық туынды компания
–«Темірлизинг» АҚ- мы құрылды. Темірлизинг ... ... ... ... техникаларды, көлік құралдары мен ... ... Бұл ... Қазақстан аумағындағы қарастырылатын жобаларға
қатысты. Осы жылы Банк ... ... ... ... нарығына шықты.
Осыған байланысты мамырда халықаралық төлем жүйесі VISA International еніп,
өзінің жеке карточкаларын ... ... ... American ... келісім-шарт жасасып, өздерінің клиенттері арасында оның да
төлем чектері мен карточкасын таратты.Ипотека несиесі туралы ... ... ... ... ... синдицировандық заем 15 млн доллар
көлемінде алынды. Тартылған қаражаттарды банк ... ... ... қайта қаржыландыруға жұмсады.
2003 ж. Қазан айында Fitch Ratings Ltd. ... ... ұзақ ... ... ... мерзімді – “В”, жеке- “Д”, қолдау-
“S”рейтингтерін көтерді. Қыркүйекте Global Refund ... ... сол ... ... Қазақстандағы осы компанияның tax-free чектерін
орналастырушы жалғыз банк ... ... 2003 жылы ... ... ... ТМД мен ... елдерінің банктерінің Алматыдағы өткен
конференциясының ұйымдастырушысы болды. Форумға ТМД елдерінің және ... ... 300 ... қатысты. Сонымен қатар Қазақстан, Қырғыстан, Латвия
және Ресейдің ... ... ... ... ... ... Ол ... “Диалог- Оптим”(Ресей), ... ... ... және “Траста Комерцбанк”( Латвия). [70]
Бұл одақтың мақсаты:
-халықаралық қаржы нарығында және ТМД нарығында стратегиялық әріптестікті
көтеру;
-қызмет көрсетудің түрлерін кеңейту;
-жаңа банктік технологияларды ... ... ... ... ... ... ... және пассивті операцияларына баға беру
Банктің пассивті операциялары деп, нәтижесінде ... ... ... өсуі болатын немесе активтерден пассивтердің басым
болуы ... ... ... ... ... қызмет етуінде маңызды
орынды алады. Соның арқасында нарықта несие ресурстарын көбейту мүмкін.
Коммерциялық банктердің пассивті операцияларының 4 түрі ... ... ... қағаздарының алғашқы эмиссиясы;
2)қорларды құруға және көбейтуге банк ... ... ... да ... ... несиелер алу;
4)депозиттік ... ... ... ... ... ақша ... Жаңа ресурстар активті несие операциялар нәтижесінде банктік жүйе
арқылы құрылады,
Пассивті операциялар ққұрылымын ... ... ... банктің
меншікті және тартылған қаражаттарының ... ... Бұл ... қаражаттарды олардың қайнар көздері мен мерзімі бойынша ... ... ... ... ... ... үлес ... айтқанда қайнар көздердің әртүрлі маңызын анықтауға көмектеседі.
Осындай талдау банк қызметінің ары ... ... ... үшін ... ... АҚ-ның пассивіне құрылымдық талдау
|Пассивтер |2006 жылға |2007 ... |2008 ... |
| ... ... |Сомасы, мың|Үлес |Сомасы, мың |Үлес салм,|
| |тг ... |тг ... |тг |% |
| | |% | |% | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... |0,1 |50270 |0,01 |69852 |0,02 |
| | | | | | | ... | | | | | | ... мен| | | | | | ... | | | | | | ... ... |22,4 ... |21,7 ... |11,9 ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... ... |26,3 |64106388 |19,2 |176232067 |59,7 ... | | | | | | |
| ... ... |40,3 |147991248 |44,3 |38371233 |13,0 ... | | | | | | ... | | | | | | ... | | | | | | |
| ... ... |0.02 |148868 |0,04 |588 |0,0 ... | | | | | | |
| ... да |210693 |0,1 |624075 |0,2 |308060 |0,1 ... | | | | | ... |89,2 ... |85,5 |250291732 |84,9 ... | | | | | | ... ... |6,6 ... |10,3 ... |11,7 ... | | | | | | ... | | | | | | |
|- жай ... ... |7.4 ... |10.2 |34025713 |11.5 |
|-артықшылықты|542773 |0.3 |542773 |0.2 |542773 |0.2 ... | | | | | | |
| ... |6440691 |3,2 ... |4,1 ... |3,4 ... | | | | | | ... |21897977 |10,8 |48295655 |14,5 |44642176 |15,1 ... | | | | | | ... ... |202941941 |100 |333783003 |100 ... |100 ... ... ... ... ... ... меншікті
және тартылған қаражаттарының қатынасы анықталады. Сол арқылы, «Темір банк»
АҚ-ның ... ... ... банк ... ... ... ... құрылымдық талдауы ұсынылады.
Талдау барысында, байқағанымыз, кестенің мәліметтері бойынша ... ... ... ... ... баға ... “Темір банк” АҚ-нің 2006-
2007-2008 жылдардағы баланс пассивінің мәліметтері бойынша ... ... ... мың ... ... ... 145.3%-ға өсті. Баланс
пассивінде банк ... және ... ... ... көп және ... 26,3%, 2007 жылы 19,2%, 2008 жылы 59,7% ... ие . Сол арқылы, депозит
көлемі 53462803 мың ... ... мың ... ... 329,6% -ға ... өз ... ... бөлігін ағымдағы жылы қарыздық
бағалы ... ... ... ... ... ... 2006 жылы ... теңгені құрап, ал 2008 жылы пассивтегі үлесі 40,3 %-дан 13,0 ... ... да ... ... бойынша қарыз сомасы ұлғайып,
олардың үлесі ... ... өз ... ... ... ... жылы қарыздық бағалы
қағаздарды шығара отырып тартты. Олардың мөлшері 2006 жылы 81804480 ... ... ал 2008 жылы ... ... 40,3 %-дан 13,0 %-болды.
Біршама басқа да тартылған қаражаттар бойынша қарыз ... ... ... ... артты.
Баланс мәліметтері бойынша, “Темір банк” АҚ-ның меншікті
капиталы 2006-2007-2008 жылдарда 13433800 мың теңгеден 34461415 мың ... ... ... ... ... көлемінің 2008 жылға едәуір
ұлғаюы келесі баптардың артуына байланысты болды:
банктің ... ... ... жай акциялар сомасы 14998698 мың
теңгеден 34025713 мың теңгеге немесе 268,8 ... ... 6440691 мың ... 10180761 мың ... дейін немесе
158,1%-ға өсті.
1-сурет. “Темір банк” АҚ-ның пассивіне ... ... ... ... банк ... ... барлық
нормативтеріне, талаптары мен принциптеріне сай келетінін дәлелдейді.
Талданған кезеңде құрылымдық көрсеткіштер ... ... ... ... бұл ... банк” АҚ-ы қызметінің тиімділігі мен ... ... ... ... ... талдау жүйесінің маңызды компоненттері болып
оның капитал жеткіліктігін талдау табылады. “Капитал ... ... ... ... баға ... әсер ... Ол капитал мөлшері мен
банктің нарыққа бейімділігі арасындағы ... ... ... банк балансындағы тәуекелді активтерінің үлесі көп болған сайын,
соғұрлым оның меншікті капиталы жоғары болуы керек. Сол ... ... банк ... ... ... болатын претензияларды жабу
үшін маңызды сақтандыру қоры және ... ... ... ... көзі ... ... Осыған байланысты, банктер
өздерінің капиталдарын ... ... ... ... тыс ... банк ... кері әсерін тигізуі мүмкін. Капитал
мөлшерін анықтау өте қиын, ... ... ... банк ... көлемі мен басқа да баптарының арасындағы оптималды қатынасты табу
шарт.
Шарасыз жағдайлар кезіндегі жоғалтулардың ... ... ... ... ... ... комиссиялармен қолдауды бақылау үшін
Қазақстандық банк тәжірибесінде ... ... ... ... нормативтік тәсілдері көбінен әлемдік стандарттарға сай келеді.
Меншікті капитал жеткіліктігін есептеу ... ҚР ... ... ... ... банктер үшін пруденциалдық ... ... ... ... ... ... Жарғыға сәйкес, ... ... ... ... екі
коэффициентпен сипатталады:
- бірінші деңгейлі капиталдың жалпы сомасындағы бірінші деңгейлі капитал
үлесі банк ... алп ... ... ... капиталдың
қатынасымен және меншікті капиталдың есебіндегі екінші деңгейлі капитал
бөлігін қосқанда банк активінің ... ... ... ... ... банк ... ... және екінші деңгейлі
капиталдағы меншікті капиталдың енгізілген есебіне қатынасымен (k 1);
- арнайы резервтер (провизиялар) сомасына ... ... ... ... және мүмкін міндеттемелерге активтер сомасына меншікті
капиталдың және банктің меншікті капитал есебіне қосылмаған екінші ... ... , ... ... ... ... (k 2).
Банктің меншікті капитал жеткіліклігі k1 коэффициентінің мәні 0,06 кем
болмауы керек.
Банктің ... ... ... k2 ... мәні 0,06 кем
болмауы керек.
Тәуекелдік дәрежесі бойынша алынатын ... ... ... дәне ... ... №1 және №2 ... сәйкес жүргізіледі.
(k1,k2) меншікті капитал жеткіліктігін есептеуде актив мөлшерінен және
салым ... ... ... ... ... мөлшерінен костодиалдық
келісім негізінде сақтауға банкпен қабылданған инвестицияланбаған қаражат
қалдықтары алынып тасталынады.
Меншікті капитал банк ... алып ... ... және екінші деңгейлі сома ретінде есептеледі (ол кезде, ... ... ... деңгейлі капиталдан асып кетпейтіндей болып
қосылады).
Банк инвестициялары акция ... және ... ... ... ... ... ҚР ҰБ Басқармасының 15-
қазан 2001 жылғы №399 Жарғысымен бекітілген №21 “Банктердің қаржылық есеп
беруі” ... ... ... ... нақты құны бойынша
есепке алынған инвестицияларды алып тастағандағы ... ... және ... шарттарға сәйкес келетін ұйымдардың субординациялық
қарыздарға салымдарын білдіреді:
- банкте қаржылық есеп берудің халықаралық стандарттарға ... ... ... есеп ... бар және ... ... сапасымен сай келетін
тәуелсіз аудиторлық ... ... ... ... ... Қор биржасы” ЖАҚ-ның “А” санатындағы арнайы ... ... ... ... Standard & Poor s ... “А” ... кем емес ... рейтингке ие.
Бірінші деңгейлі капитал мына сома сияқты есептеледі:
-төленген жарғылық капитал;
-қосымша капитал;
-өткен жылдың бөлінбеген таза кіріс (оның ... ... ... ... қорлар, резервтер бар ).
Бұдан алынып тасталынады:
-материалдық емес активтер;
-өткен жылдың шығындары;
-ағымдағы жылдың кірістерінен ағымдағы жылдың шығындарының асып кетуі.
Екінші деңгейлі ... мына сома ... ... ... шығыстарынан ағымдағы жылдың кірістері асып кетуі;
-негізгі құралдар мен бағалы қағаздарды қайта бағалаудың көлемі;
-тәуекел есебімен алынған актив сомасының 1,25% -нан ... ... ... ... ... ... сомасының елу пайызынан аспайтын меншікті
капиталға енгізілген банктің субординациялық ... ... ... – бұл ... талаптарға сай келетін
банктің қамтамасыз етілмеген міндеттемелері:
-талап қоюшыға ... ... ... ... ... ... бойынша кепілдік қамтамасыз етілмеген;
-алдын-ала өтеуге жатпайтын;
-банк таратылған кездегі соңғы кезектегі қамтамасыз ... ... ... банктің субординациялық қарызын өтеуге
дейінгі тарту мерзімі бес жылдан жоғары мерзімге ие ... ... ... ...... ... алу және өзінің
өтімділігін қамтамасыз ету ... ... өз ... ... ... активті операциялары формалары жағынан көптүрлі. Банктің ... ... ... болып: ссудалық, инвестициялық, депозиттік
және басқа да ... ... ... ... ... міндеттері болып нормативтерді орындау мен
сапасы және ... ... ... басқарма шешімдерін қабылдау
үшін ұсынылатын ... ... ... ... ... ... ретінде активті операциялар
түрлерімен және олардың үлесімен, пассивті операциялар түрлерімен және
олардың үлесімен, сондай-ақ капитал ... ... ... мен банк ... сипатталады.
Активті операция құрылымын сапалы талдау кезінде ... ... ... ... ... Ол ... ... операциялардың
қаражаттар бағыты бойынша, мерзімі бойынша, клиенттер топтары мен басқа да
критериилері бойынша топтастырудың қажеттілігі, біріншіден, банк ... ... үшін өз ... ... банк ... жалпы
сомасындағы әрбір топтың қатысты үлесін анықтауға ... ... ... ... үшін керек.
4-кесте
Банктің активті операциясын талдау
|Активтер |2006 жылға |2007 ... |2008 ... |
| ... |Үлес |Сомасы, |Үлес |Сомасы, |Үлес |
| |мың ... |сал, |мың ... |сал, |мың ... |сал, |
| | |% | |% | |% |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... және ... |15.5 ... |8.5 ... |5.1 |
|ҰБ-гі қалдық | | | | | | ... ... |6,9 ... |7,2 |22043711 |7.5 |
|активтер | | | | | | ... ... |4963277 |2,4 |5515450 |1.6 |2260863 |0.8 ... | | | | | | ... мен | | | | | | ... | | | | | | ... ... |72,6 |264667193 |79,3 |249493464 |84.6 ... | | | | | | ... | | | | | | ... Ассоцирленген |1615623 |0,8 |796248 |0,3 |- | ... | | | | | | ... | | | | | | ... |1769283 |0,9 |3200137 |0,9 |2571508 |0.9 ... | | | | | | ... |216991 |0,1 |131361 |0,1 |1017555 |0.3 ... ... | | | | | ... | | | | | | ... ... |106907 |0,05 |109702 |0,1 |885701 |0.3 ... ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... да |1165423 | |1567286 |0.5 |1575699 |0.5 ... | | | | | | ... ... |100 ... |100 ... |100 ... | | | | | | ... ... балансты жария етуі бойынша анықталуы мүмкін басқа
банктердің активті операциялар құрамымен салыстыру кезінде керек, сол ... ... ... ... ... ... ... талдау кезінде банктің активті операциялар құрылымы активтердің
жалпы сомасындағы оның қаражаттарын орналастыру бағытының үлес ... Сол ... ... талдаудың бөлшектері банк басшылығын
қызықтыратын нақты міндеттермен анықталады.
Енді «Темір банк» АҚ-ның 2006-2007-2008 жылдарға берілген ... ... ... ... операцияларының құрылымдық талдауы
жасаймыз.
Активтердің жалпы көлемі баланс валютасы бола ... ... ... ... ... ... мың теңгені құрады.
Кестеден көріп отырғанымыздай, актив көлеміндегі ең жоғарғы ... ... ... алып ... оның үлесі есеп беру жылы 84,6%-
ға өсті. Екінші орында өзінің үлес салмағының жоғарылығымен сатуға арналған
активтерді атауға ... ... үлес ... ... ... яғни ... ... өсті.
Банктің баланс валютасы құрамындағы басқа активтер айтарлықтай үлеске ие
емес.
2-сурет. Банктің активті операциясын ... ... жылы ... өсу ... ... ... бабы бойынша байқалмады, яғни 796248 мың теңгеге кеміді..
Несиелік операциялар коммерциялық банктердің ... ... ... өйткені: Біріншіден, олардың қолайлы атқарылуы негізгі
табысты ... ... ... ... мен ... әсерін
тигізеді, ал несиелендірудегі қолайсыздықтан олардың ... ... ... ... банктер өзінің және тартылған ... ... ... ... ... ... ... Үшіншіден, бұл қызмет оның жағымды ... ... ... ... ... әкелеледі: несиелік
ұйымдарға, қаржы алушыларға және жалпы қоғамға;
2.3 Банктің бағалы ... ... ... банк ... ... ... қағаздар операцияларын
талдасам,« Бағалы қағаздар ... ... » ҚР ... сәйкес кәсіби
қызметтің келесідей түрлері ... ... ... БҚ ... ... бойынша, БҚ операциялары бойынша өзара талаптар мен міндеттерді
айқындау бойынша, БҚ иелерінің реестрлерін жүргізу ... ... – бұл ... ... солардың мүдделері үшін тапсырма беру
шарттары негізінде әрекет ететін брокердің ... ... ... ... жасау бойынша бағалы қағаздар нарығындағы қызмет.
Дилерлік - өзінің есебін және өзінің атынан бағалы қағаздармен ... ... ... ... ... ... ... (портфелі) арқылы басқару қызметі – бұл ... ... ... ... ... ... ... бойынша
басқарушы қызметі.
Депозитарлық қызмет.
Бағалы қағаздар депозитарийлері – ... ... ... ... бағалы қағаздарды дематерияландыруды бекітетін және оның жүргізу
қызметін жүзеге асыратын мамандырылған ұйым болып саналады.
Орталық депозитарий – акционерлік ... (АҚ) ... ... ... ... ... депозитарий алатын пайда оның қатысушыларының арасында
бөлінбейді және оның ... ... ... ...... қағаздар нарығының (БҚН) кәсіби қатысушылары –
бағалы қағаздардың нақты иегелері болып саналатын касодиантар, ... ... ... ... ... табылады.
Трансферт – орталық депозитарияның агенттері.
Депозитариге бағалы қағаздармен жасалатын операцияларды жүзеге асыруға
клиенттердің бұйрықтарын және ... беру мен ... ... ... саналатын трансфер – агенттер ғана жүзеге асыра алады.
Трансферт – ... ... ... ... ... және ... ... келісімін бекітуді депонентке беру;
Ақпараттарды тіркеушіден депонентке беру;
Кастодиалдық қызмет:
клиенттердің оларға сеніп ... ... ... және ... ... мен сақталуын қамтамасыз ету бойынша бағалы
қағаздар нарығындағы банктердің және ... емес ... ... ... қағаздармен жасалатын мәмілелерді тіркеу бойынша кастодиондардың
қызметі олардың нақты иелерінің қызметін ... ... ... қағаздармен жасалатын мәмілелердің орындалуын бақылау;
бағалы қағаздар қоржыны және клиенттермен жасалатын мәмілеге
арналған ақша ... ... мен ... ... ... қағаздармен жасалатын мәмілелер бойынша клиенттердің төлем
агенті қызметін орындауы.
5-кесте
Шығарылған қарыздық бағалы ... ... ... бағалы |2006 жыл |2007 жыл |2008 жыл ... |мың ... |мың ... |мың ... ... ... |57150000 |114285000 |- ... ... | | | ... ... ... ... ... сыйақы | | | ... | | | ... |- |7005409 ... ... | | | ... ... | | | ... | | | ... ... |4457487 |4580071 |4580162 ... ... және теңгемен |749300 |725376 |1252628 ... ... | | | ... ... |(948605) ... ... ... | | | ... |30620 |24172 |16319 ... қосқанда | | | ... ... ... |(2266634) |
|дисконтты алғанда | | | ... ... ... ... ... бағалы қағаздар АҚШ долл.облигациялар сыйақы ставкасы
бойынша 2006 жылы 57150000мың теңге, 2007 жылы ... ... ... ... 199,9 ... ... Теңгемен шығ.облигациялар 2006 жылы
19763670мың теңгені құраса, ал 2007 жылы 24161134мың теңгені ... ... 2008 жылы бұл ... ... ... ... ... акциялар 2006 жылы 4457487мың теңге болса, ... ... ... ... құрап, айтарлықтай өзгеріс
байқалмайды. Ұсталынған, теңгемен меншік облигацияларын алып ... ... ... қағаздар көлемі 2006 жылы 81804480 мың теңгені
құрап, 2007 жылы ... мың ... ... ... ... бағалы қағаздар25,9пайызға күрт төмендегенін
байқаймыз.
6-кесте
Жергілікті ... ... ... ... ... ... |Валюта |Жабу |Пайыздық |Облиг.сан|Номинал құны |
| | | ... ... |ы | |
| | | | | ... | |
|I ... |тг ... |8000 |8000000 ... |14.04.2007 |тг ... |8000 |8000000 ... ... |тг ... |6000 |6000000 ... ... |тг ... |6000 |6000000 |
|V ... |тг ... |6000 |6000000 ... |14.04.2007 |тг |14.04.2017|8,5 |6000 |6000000 ... | |тг | | |40000 ... ... ... облигациялар жергілікті нарықтағы екінші облигациялық
бағдарлама бойынша шығарылған. Бірінші шығарылымы ... ... ... 8000 дана ... ... құны 8000000
құраған.Екінші шығарылымы ... ... 9 ... ... төртінші шығарылымы 14.04.2016ж. мерзімге 9,5
пайызбен 6000 дана 6000000номинал құнмен шығарылған.Жалпы алты ... ... ... 40000000 номиналдық құнмен айналысқа
шығарылған.
2.4 Банктің кірістері мен шығыстарын талдау
«Темір банк»АҚ-ның кірістері мен ... ... ... ... ол ең ... қаржылық көрсеткіштерін және оның жұмысын көрсетеді.
Пайыздық кіріс пен кірістен алынбаған сыйақы ... ... ... ... ... ... табыс көздеріне мынадай банктік бизнес
түрлерін жатқызуға болады:
- несиелік бизнес;
- дисконттық ... ... ... ... ... беру ... ... қағаздар мен жасалатын бизнес;
-салымдар қабылдау және клиенттердің тапсырмасы бойынша операцияларды
жүзеге асыру бизнесі;
- баска бантермен корреспонденттік қатынасқа негізделген бизнес;
- дәстүрлі емес ... ... ... ... екі элементтен тұрады: клиенттерге (жеке және заңды
тұлғаларға) несиелер беру және бос ресурстарды басқа коммерциялық ... ... ... ... ... Несиелік бизнестің екінші бөлігі
кейде банкаралық несие, кейда басқа банктегі депозит формасында ... ... ... ... ... және талаптарды
банктің белгілі бір ... ... - ... ... сату ... ... бизнестің түріне факторинг операциясы жатады. Факторинг
операциясы айналымды және айналымсыз болуы мүмкін.
Сақтау бизнесі банктің трасталық ... және ... ... Бұл ... ... мүлкін (жылжымайтын мүлік, бағалы қағаз,
шоттағы қаражатын) ... үшін ... осы ... ... ... орындағаны үшін алатын комиссия формасындағы табыс түрінде
банкке ... ... ... мен ... ... ... ... өзінің бағалы қағаздарын шығару;
оларды нарықта сату;
кәсіпорындарды жекешелендіруге байланысты қазмет көрсетуде ... ... ... қағаздары мен қайталама нарықтағы операциялары.
Мұндай бизнестен түсетін табыстар ... ... ... ... ... ... ... қағаздарын сату барысында бағандық айырмадан;
жекешелендіруге байланысты көрсеткен қызметі үшін ... ... беру ... клиенттерге есеп айырысу үшін және несие алу
үшін банктің ... ... ... ... хаты мен ... ... ... түріндегі табыс әкелетін банктің қызметін
сипаттайды.
Салымдар қабылдау және клиенттердің тапсырмасы бойынша ... ... ... ... ... ... табыс алуға мүмкіндік береді:
- коммисиондық сыйақылар:
а) шот ашқаны үшін;
ә) шотты жүргізгені үшін;
- белгілі бір мерзім ішінде белгіліенген комиссия (ақша белгісінде);
- ... ... ... (айналымнан пайыз түрінде алу):
б) шот бойынша операциялар туралы көшірме бергені үшін;
в) шотты жабу үшін;
г) қолма-қол ақша ... ... есеп ... ... ... ... ... табысын үш топқа бөлуге болады:
-пайыздық табыстар;
-банктің қызмет көрсетуден алатын комиссиялар;
-басқа да ... ... пен ... мен ... ... ... ... және
факторингтік операциялардан банк пайыздық төлем мен комиссияға ... ...... табыстың басты көзі ретінде банктің берген
несиелері үшін қарыз алушылардың төлейтін ... ... ...... ... үшін ... ... тілінен аударғанда
«comissio» сөзі тапсырма дегенді білдіреді. Оның мөлшеріне ... ... құны мен ... ... ... ... екіге бөлінеді:
-тұрақты, оған банктік қызметтен алынатын пайыздық және пайызсыз ... оған ... ... бағалы қағаздармен жасалатын
операциялардан және көзге ... ... ... табыстарды
жатқызуға болады.
Коммерциялық банктердің қаржы нәтижелері деген түсінік – бұл ... ... ... сфераларындағы оның ішіндегі шаруашылық - ... ... ... ... ... ... нәтижелері жағымды
және теріс болуы мүмкін. Яғни банк есеп беру ... өз ... ... ... онда ол жағымды нәтижеге ие болады.Ол дегеніміз өз
шығындарының орнын толтырады және ... ... ... ... ... ... да орын алып тұрады. Кейбір банктер өз ... зиян ... де ... ... банк ... банк табыстарынан
асып кетеді. Дегенмен де егер банк ... ... онда осы ... есебінен оның барлық операциялық, әкімшілік басқару қоса
алғандағы ... ... ... құрылады, пассивті және
активті операциялардың дамуы мен меншік қаражаттарының көбеюі, өлшемдер,
яғни дивиденттер ... ... ... осы бағыттағы банк персоналдары қызметіндегі бағыттың
мақсаттылығы, актив бөліміндегі де, ... ... де, ... ... ... болып табылады.Активті және пассивті
операциялар бойынша ... ... ... ... ... маржаларды
есептеу және ссудалық операциялар табыстылығындағы ... ... мен ... ... ұтымды пайдалану банк
табыстылығын қамтамасыз ету негізгі шарт болып табылады.
Банк тәуекелділігін ... ... ... олардың минималдылығы
сөзсіз банк табыстылығының шарты болып табылады. [14]
Жалпы банктің қаржы нәтижелері туралы ... ... ... тіркеме ретінде жүретін «Банктің қаржы нәтижелері туралы есеп
беруі» атты құжатында көрсетіледі. Бұл ... банк ... ... ... ... ... табыс көздері – ол дәстүрлі және дәстүрлі емес банк
операциялары. Көрсетілетін қызметтерінің барлық ... ... ... ... комиссионды сыйақылар, құнды қағаздар және валюталық
құндылықтарды сатудағы оң бағамдық айырмалар түрлерінде алады. ... ... ... бірнеше табыс түрлерін алуы мүмкін. Сонымен қатар табысты
проценттік ... ... емес деп ... және де ... түрде
табыстарды проценттік, комиссиондық және тағы басқалар деп бөледі. ... ... емес ... екі ... біртекті топтарға
бөлінеді. Яғни банктер комиссионды табыстарды нақты бір қызмет түрлеріне
алады. Олар: инкассация, шоттарға қызмет ... ... және ... ... комиссиялар, несиені ұйымдастыру және басқару, халықаралық ... ... ... да ... ... айырмалар, құнды қағаз
номиналын қайта бағалау, төленген айыппұлдар. ... ... ... ... ... ... операциялық қызметтен, қосымша
қызметтен түскен табыстар болып бөлінеді.
Банк табыстарының келесі шоттарын ... ... ... ... да операциялық табыстары, резервтің азаяюы, күтпеген
пайда. Банк табыстарының негізгі көзі – проценттік ... Олар ... ... және ... түрі бойынша классификацияланады.
Проценттік табыстарды банктер клиент талап еткенге ... ... ... ... бойынша, несиелік операциялар, құнды
қағаздармен операциялар, баланстан тыс және ... да ... ... ... Табыстар оның әртүрлі түрлерін 8-кластың сәйкес
шоттарына жазу арқылы құралады. Бұл класта банктерден клиенттерден ... ... ... алынған табыстары есептеледі. Құнды қағаздар бойынша
проценттік ... ... ... соңына жинақталған проценттерді қоса
алғандағы барлық ... ... ... проценттер, сонымен қатар
эмитенттерден қарыздық құнды қағаздар ... ... ... ... ... макро және микро деңгейлердегі
факторлар жиыны әсер етеді. Ең ... ... ... ... ... ... тәртібі, айналымдағы актив және пассивтердің
көлемі мен жылдамдығындағы, банктің актив және ... ... ... ... ... және апссивін сандық және ... ... ... ... әсер етеді.
Банк шығындары – бұл актив пен пассив ... ... ...... қызметін іске асырумен, мемлекеттік бюджет
және бюджеттен тыс қорлар ... ... ... күмәнді
активтерге, тәуекел және төлемдерге резерв құрумен байланысты шығындар
жиыны іскерліктің жаңа ... ... ... ... және бәсеке қабілетін
бағалау, табыстың және банк ... ... ... деңгейін білумен
негізделеді.
Банк шығындары ірі үш топқа бөлінеді: проценттерді төлеуге шығындар,
проценттік емес шығындар және ... ... ... компенсациялау
үшін резервтер. Өз кезегінде проценттік емес ... ... ... шығындар, банктік қызмет етуін қамтамасыз ету бойынша болып
бөлінеді. [14]
Сонымен қатар проценттік шығындар сомасына ... ... ... және ... ... есеп саясаты, макродеңгейде –
тартылған депозиттердің орташа қалдықтарының көлемі және ... ... ... ... ... әсер ... тәуекелдің
өсуімен байланысты шығындар тереңірек зерттеледі.
Банк өзінің несиелерін қадағалау кезінде ... ... ... ... мен табыстарының мониторингін жүргізеді. Осыған
байланысты ... ... ... ... ... ... табыстарының
динамикасына көз жүгіртейік.
7-кесте
«Темірбанк» АҚ-ң кірістері мен шығыстарын талдау
|№ |Көрсеткіштер |2007 |2008 ... |өсу |
| | |(мың тг) |(мың тг) |(+,-) ... |
|1 ... ... ... |-3319239 |91.9 |
| ... | | | | |
|2 ... |1818543 |2015924 |197381 |110.8 |
| ... ... | | | | |
|3 ... |1765676 |1373260 ... |77.7 |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
|4 | ... ... ... ... |92,7 |
| ... | | | | |
|5 ... ... ... ... |47.1 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | |
|6 ... ... ... ... |293.4 |
| ... | | | | |
|7 ... |(6199346) |(5496544) |-702802 |88.6 |
| ... | | | | |
| ... | | | | |
|8 ... шығындар |(23226489) |(27113447) |3886958 |116.7 |
|9 ... ... ... |13981816 |-7119765 |66.2 |
| ... | | | | ... ... ... ... |2734084 |149.2 |
| ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... |5692542 ... |36.6 |
| ... ... | | | | |
| ... пайыздық | | | | |
| ... | | | | ... ... |2540031 |1693466 |-846565 |66.6 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... ... |(84175) |(67857) |-16318 |80.6 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... |2455856 |1625609 |-830247 |66.1 |
| ... | | | | |
|5 ... ... |646356 |1870348 |1223992 |289.3 |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... |91369 |572997 |481628 |627,1 |
| ... | | | | |
| ... шығындарды| | | | |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | ... ... ... |715610 |255762 |-459848 |35.7 ... |Ассоциациаланған |215411 |37538 |-177873 |17.4 |
| ... | | | | |
| ... үлес | | | | ... |Басқа табыстар |77257 |74035 |-3222 |95.8 ... ... емес |457341 |468135 |7572 |102.3 |
| ... | | | | ... ... ... |(4742350) |(3866433) |-875917 |81.6 |
|22 ... ... ... |706383 |117.0 ... ... ... |(136998) |-107652 |55.9 |
| ... ... | | | |
| ... | | | | ... ... және |(666684) |(1010424) |343740 |151.6 |
| ... | | | | ... ... салығынан |(289251) |(332454) |43203 |114.9 |
| ... ... | | | | ... ... ... |19817 |53685 |33868 |270.9 |
| ... пайды | | | | |
| ... | | | | ... ... да ... |77746 |-245388 | ... ... емес ... |(10272215) |-135631 |98.6 |
| ... | | | | ... ... ... |3422199 ... |42.5 |
| ... дейінгі | | | | |
| ... | | | | ... ... ... ... |-429286 |35.0 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... |3653479 ... |49.4 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | |
| ... таза ... | | | ... ... пайда |7391176 ... ... |49.4 ... |Бір акцияға |412,97 ... |20884 |49.4 |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... ... ... ... ... бір табыс немесе шығын
әкеледі. Мысалы, активті ... ... көзі ... ... бұл ... ... Оның ... несиелік операциялар жоғары
тәуекелді актвиті операция болғанымен, жоғары табысты операция ... ... ... тәуекелінің мониторингі табыстың тұрақты болуына
ықпал етеді.
Берілген ... ... ... ... ... ... операциялар деген тұжырымдамамен толық келісуге болатындығын айтуға
болады. Мұнда инвестициялық бағалы қағаздардың пайыздық ... ... ... ... таза ... табыс 66,2 пайызға төмендеп отыр. отыр.
Бірақ бұл жағдай банктің таза пайыздық пайдасына ... ... ... емес ... 98,6 пайызға төмендеп кеткен.Таза пайдаға келетін
болсақ, бұл жерде де төмендегенін көреміз. Бір акцияға келетін ... ... ... ... «Темір банк» АҚ-ң өтімділігіне баға беру
Ликвидтіліктің бірінші ... ... ... ... тез арадағы депозиттер яғни талап етуге ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз
етілуі.
L1= ақша ... ... + ... ... ... ... min – ды мәні 0,12 ... 12%
max – ды мәні 0,20
немесе 20%
Енді бұл көрсеткішті «Темірбанк» АҚ балансының мәліметтері ... (2007 ж) = 28319371 / 72566499 + 64106388 = 0,20 ... 20,0 %
L1 (2008 ж) = 15085407 / 35309932 + ... = 0,10 ... ... көрсеткіштердің мәні банктің 2007 ж сырттан алынған ... ... – қол ақша ... ... ... Ал , 2008 ... жағдай кассадағы ақшаның кемуі мен сырттан алынған ресурстарының
үлесінің ... ... бұл ... мәні ... ... ... ... етілу деңгейі шекті мәнінен кем ... ... ... ... тек бұл ... шектелмейді.
Келесі өтімділіктің екінші коэффициенті екінші кезектегі резервтердің
деңгейін ... ... ақша ... + ... ... Счет ... ... + ... ... ... көрсеткіштердің min – ды мәні 0,03 немесе 3%
max – ды мәні 0,10 немесе
10%
Банктер үшін ... ... ... ... ... депозиттер
мен заемдар түрлеріндегі сырттан алынған қаражаттардың 3,10 %; ... ... және ... ... ... ... ... қамтамасыз етілуі қажет.
Бұл L2 – көрсеткіштерін «Темірбанк» АҚ балансы ... ... (2007 ж) ... 5515450/ 72566499 + 64106388 = 0,24 ... ... (2008 ж) = 15085407+2260863 / 35309932+176232067= 0,08 немесе 8,0 ... ... мәні ... көрсеткішпен салыстырғанда
едәуір жоғары. Мұнда жоғары өтімді активтің бірі ҰБ және ... корр . ... ... көмегінің шектілікті
деңгейде ... ... ... ... және ... 2007 ж 24,0%, ал 2008 ж 8,0 % ... ... Соңғы жылы
банктердің корреспонденттік счетындағы қаражаты шамадан көп ... ... ... айта ... мәселе банк ҚР ҰБ-і ... ... ... ... деңгейін қажетті мөлшер шамасында ... ... ... – бұл банк ... ... айналу мүмкіндігін бағалайды.
L3 = ақша қаражаты + ... ... ... ... соммасы
Бұл көрсеткіштердің min – ды мәні 0,08 немесе 8%
max – ды мәні 0,15 немесе 15%
L3 (2007 ж) =28319371+ 5515450/ ... = 0,10 ... ... (2008 ж) = ... / ... 0,05 немесе 5,0 %
Бұл көрсеткіштен банктің 1 – ші ... ... ... ... ... үшін ... ... жылмен салыстырғанда төмендеген.
Келесі көрсеткіші L4 – банктің ... ... ... ... ... ... есебінен қанша жоба ... ... ... ... ... қаражаттың тәуекелді
операцияға жұмсалған ... 85% ... ... ... ... қаражаттың
кем дегенде 15 % жоғары өтімді актив немесе жабылуы керек.
L4 = ақша ... + ... ... ... ... (2007 ж) =28319371+ 5515450/ 285638370 = 0,11 немесе 11,0%
L4 (2008 ж) = 15085407+2260863 / 250291732 = 0,06 ... 6,0 ... ... ... ... ... ... Бұл көрсеткіштің
мәні min – ды ... ... ... ... банктің 1-ші кезекті өтімді
активінің кем дегенде 15% банк міндетінің ... ... ... жету үшін ... активті және пассивті
саясатының тепе – теңдігін көрсететін L5 –коэффициентін ... .
L5 = ... ... ... мән болып 1 немесе 100%.
Ағымдағы активтерге: ақша қаражаттары, ... ... , ... ... ... қағаздар жатады.
Ағымдағы пассивтерге: талап етуге және ... ... ... ... және есепайырысу ... ... ... ... ... + күрделі салымдарды
қаржыланыруға арналған қаражаттар.
Енді бұл көрсеткішті «Темірбанк» АҚ баланс ... ... (2007 ж) ... ... = 1,05 немесе 105%
L5 (2008 ж) = 266839734 / 249913232 = 1,06 немесе 106 %
Бұл көрсеткіштің мәні ... ... ... мен ... тепе – ... ... ... ауытқуына байқалады.
Ал, жалпы алғанда 100% тең басу ... мән, ... ... ... ... ... сауатты жүргізілгендігі көрінді. «Темірбанк» ... – 2008 ... ... өз ... ... ... Сонымен
қатар жалпы ақша қаражаттары, клиенттерге берілген ... ... ... есепке алынып өтімділік коэффициенті ... ... АҚ-ң ... көрсеткіштері
пайызбен
|№ |Көрсеткіш |2007 ж |2008 ж ... |
| | | | ... |
|1 ... бірінші |20 |10 |12-20 |
| ... | | | |
|2 ... ... |24 |8 |3-10 |
| ... | | | |
|3 ... ... |10 |5 |8-15 |
| ... | | | |
|4 ... ... |11 |6 |15-20 |
| ... | | | |
|5 ... ... |105 |106 |80-100 |
| ... | | | |
3 Банк ... ... мен ... ... ... ... қамтамасыз ету бағыттары
3.1 Банк өтімділігін басқару қызметін жетілдіру жолдары
Банк өтімділігін басқару банктің қаржылық ... ... ... табылады. Өтімділікті басқарудың негізгі ... дер ... өтеу үшін ... қаражаттарға деген
қажеттілікті әрқашан қанағаттандырып отыру. Банктің ... ... ... екі ... ... ... ... сүранысты қанағаттандыру
Қазақстандық банктер тәжірибесінде өтімді қаражаттардың ұсынысының
негізгі көздеріне мыналар жатады.
- клиенттердің банкттік және ... ... ... ... ... ... ... қайтару;
- банкаралық несиелер;
- бағалы қағаздарды өтеу;
- сыйақы ( мүдделендіруді ) төлеу;
- ... ... ... ... ... емес банктікқызмет көрсетуден түсетін табыстар;
- банктің активтерін сату;
- өзге дебиторлық қарыздардың отелуі.
Өтімді қаражаттардың негізгі пайдалану бағыттарына ... ... ... және озге ... ... несиелер беру;
- клиенттерге несиелер беру;
- бағалы қағаздарды сатып алу;
- озге активтерді сатып алу;
Банктін төлемдік ... ... ... мыналар жатады:
- занды және жеке тұлғалар алдындағы депозиттік міндеттемелері;
- банкаралық несиелер;
- есептелген сыйақылар (мүдделенушілер);
- есеп ... ... ... ... ... ... салықтар мен өзге төлемдер;
- кредиторлық қарыздар.
Өтімді қаражаттар мен төлемдік міндеттемелер арасындағы ... ... ... ... ... Оның мәні теріс болса, онда ол
банктегі өтімді қаражаттарының жеткіліксіздігін, ал оң болса, онда ... ... ... ... ағымдық өтімділігінің ұстанымын
есптеу, оның өтімділігінің жағдайын анықтау және өтімділік ... ... ... ... асады.
1-сызба. Қаражаттардың орналастырудың жалпы қор үлгісі арқылы
активтерді басқару
Қаражаттардың ... ... ... ... ... ішкі және сыртқы көздерге бөліп
қарайды.
1) Ішкі көздер, яғни банк активтерін қолма –қол ақшаларға айналдыру ... ... және ... ... ... ... құру;
2) Сыртқы көздер, яғни өтімді активтерді (бағалы қағаздар, депозиттік
сертификаттар және т.б.) сатып алу./10/
Әлемдік ... ... ... ... ... ... әдістер
арқылы жүзеге асырылады. Дағдарыс жағдайында депозиттерді мерзімінен ... ... ... болатындықтан, бұл жағдайда барлық депозиттер талап ... ... ... ... ... банктін бұл міндеттемелерді
өтеуге дайын болуы және ол үшін бұл көлемге жеткілікті өтімділігі жоғары
қаражаттардың ... ... Ең ... ... қор құру ... Бұл ... ... бағыттарды үлестіріледі: ең алдымен алғашқы резервтер
(қолма –қол ақшалар, ... ... ... ... ... ... ... өтімділігі жоғары бағалы қағаздар есебінен қосымша
резервтер құралады. Ары ... қор ... ... ... ... ... қаржыландыруға жіберіледі, бұл ... ... ... ... етудің әдісі болып табылмайды. ... ... ... ... ... ... мемлекеттеік
бағалы қағаздарды сатып алуға ... ... бір ... ... ... табылса, кінші жағынан, өтеу мерзімінің қысқа ... ... ... ... ... ортақ қоры» әдісі негізіне банк ресурстарының жалпы
сомасын ресурстардың ... ... ... ... ... жатады. Сызба түрінде бұл әдісті төмендегідей түрде көрсетуге болады.
Берілген бұл әдіс банк басқармасынан өтімділік және ... ... ... ... ... Сондықтан да қаражаттар осы
қағидаттарына ... ... ... активтік операциялардың түрлеріне
орналастырылады. Қаражаттарды орналастыру ... бір ... ... ... ... ... қандай да бір үлесі алғашқы немесе
қосымша резервтерге орналасуды қажет етеді, ... ... несе ... ... үшін қолданылуы қажет ... ... ... ғимараттарға және басқа да жылжымайтын ... ... ... жеке ... ... ... орналасу жүйесін анықтау кезінде ең бірінші мәселе ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Активтердің бұл санаты функционалдық сипаттамаға не және ол комерциялық
банктердің баланстық есебінде ... ... да ... ... көп
мән береді және алғашқы резервтерге алынатын салымдар мен несиеге деген
сұраныстарды қанағаттандыруға төлемдер үшін ... ... ... банк ... ... көзі ... табылады.
Қаражаттарды орналастыру кезінде екінші бір мәселе бұл ... ... ... ... ... ... ... резервтерді жасау болып
табылады.
Қосымша резервтердің негізгі қолданысы бұл ... ... ... ... ... резервтерге бағалы қағаздар қоржының
құрайтын активтер және де кейбір жаңдайларды ссудалық ... ... ... қоры ... ... қаражаттарды орналастырудың
үшінші сатысы несе қаржының құру. Банк алғашқы және қосымша ... ... соң, ол өз ... анықтағаннан соң, ол өз
клиенттеріне ссуданың ұсына алады. Бұл ... ... банк ... ... ... банк ... ең маңызды бөлігі, ал ... ... банк ... ең ірі құраушысы болып табылады. Займдық
операциялар банк қызметінің ең ... түрі ... ... ... ... ... кезінде бағалы қағаздар қоржынының құрамы
анықталады.
Активтерді басқару бойынша қаражаттардың ортақ қор ... ... ... операциялар санаттарын тандауда үлкен мүмкіндіктер береді.
Бұл әдіс ортақ қалыптастатын артықшылықтарды ... Бұл ... ... ... ... бөлу үшін ... критериялар жоқ
және бұл әдіс «өтімділік –табыстылық» дилемасын шеше алмайды. Соңғысын банк
басқармасының кәсіби белсенділігі мен ... ... ... келеді.
Банк қаражаттарының «конверсиялау» әдісі бос ақша қарадаттарын тарту
көздерінің көп ... ... ... көздің өзіне ... құны бар және оған ... бір ... ... Сондықтан
әрбір қаражат көзі жеке қарастырылады және оларды сәйкес ету мерзімі ... мен ... ... ... ... ... ... үлкен бөлігі бірінші және ... ... ... ал облигацияларды орналастырудан ... ... ... ... ... жұмсалады. (2-сызба).
2-сызба. Конверциялау арқылы активтерді басқару.
Осы әдіске ... әр ... ... тартылған қарадаттарды
орналастыру үшін пайдаланатын «табыстылық-өтімділік» орталары анықталады.
Талап ететін салымдары ... ... ... ... ... ... ететін салымдарының үлкен бөлігін алғашқы резервтерде орналастыруға
тиіс. Ал, ... ... ... ... ... ... резервтерге
бағытталады және аз юөлігі ғана қысқа мерзімді ссудаларға ... ... ... бөлігін қосымша зерервтерді қалыптастыруға, орта
және ұзақ мерзімді ссудаларға, сондай-ақ ұзақ мерзімді бағалы ... ... ... ... бөлігін алғашқы және қосымша
резервтерге, қалған бөлігін ... –ақ ... ... ... ... бұл жерде банктердің Орталық банктен және өзге банктер мен қор
нарығынан тартқан ... ... Олар ... ... ... ... ... дұрыс.
«Конверсиондық » әдістің «қаражаттардың ортақ қоры » ... ... ... ... ... активтердің үлесін дәлірек
анықтауға және ... азаю ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Бұл әдістің басты артықшылығы банк табыстылығына жету болып табылады.
Активті және ... ... ... теңгерімділікті ұстау
теориясында банктің өтімділігі жүз пайызда қамтамасыз етілер етеді жеген
көз ... бар. ... ... ... оған ... ... болжау қиын
болып табылатын факторлар үлкен әсер етеді. Мысалы, клиенттерге несиелерді
өз уақытында қайтару банктін қаражаттарына қайтару ... ... ол бір ... тәуекелдерге байланысты. Соңғы он жылда өтімділікті
басқаруда ... ... ... ... ... деп ... болады.
Отандық банктер тәжірибесінде бүгінгі түні өтімділікті басқару
жоғарыда аталған ... екі ... ... іске ... жиынтық қор әдісі, яғни бұл әдіс басымдықтармен қолдануда;
- конфверсиондық әдіс, яғни бұл әдіс ... ... ... қор әдісі бұл банктін өтімді қаражаттарға деген ... ... ... бар ... өтеу ... салыстыруда
сипаттайды. Ол үшін банктін балансының ... ... ... әр түрлі көздерден алынған банктін барлық қаражаты туралы
ақпарат жинақталып, банктін өзінде бар ... қор ... ... ... ... ету мақсатында алғашқы және қосымша резервтер
құралады.
Алғашқы резервтер құрамына жоғары өтімді қаражаттар: касса және ҚҰБ ... ... ... ал ... резервтер құрамына да тез ... ... ... ... ... ... ... қысқа және ұзақ
мерзімді қаражаттары жатады. Егер де ұзақ ... ... банк ... ... ... алатын болса, онда қосымша резервке шетел валюталары да
жатуы мүмкін. Банктің ... ... ... ... ... туындай қалған кезде шешуге қажетті ақшалай резервінің болуы
қажет.
Екінші әдіс, яғни конверциялау әдіс ... ... ... бағыттарына қарай байланыстыруда қажет етеді. Бұл әдіс ... ... ... ... ... ... қарай және
оларды қайтарылу мерзімдеріне қарай орналастыруға ... ... әр ... ... ... қаржыландыру бағытына бөлуі қажет.
Аталған әдістін жекелеген элементтері белгілі бір ... ... ... ... ... АДБ-нің ауыл шаруашылық бағдарламалары)
тартылған қаражаттарды орналастыру барысында қолданылады.
Отандық банктер банк өтімділігін банктегі талдаушылық қызметі ... олар өз ... ... ... ... және ... құрылымдық бөлімшелернің қызметтерін бақылай отырып ... ... ... ... ... қана банктін ағымдығы
өтімділік жағдайын және ... ... ... ... ... ақпараттарды ала алады.
Банктің өтімділік жағдайын талдауға қажетті ақпараттары ішкі ... ... ... ... ... ақпарат алу негізінен банктің бәсекелестері ... ... және т.б. ... жағдайлар туралы әр түрлі
мәліметтерді жинақ тауды білдіреді.
Ішкі көздер жүйесі ... ... ... ... ... ... және ол кез келген уақытта банктің ағымдағы жағдай
туралы ... ... ... ... ... ... өтімділігін
талдауға қажетті ішкі ақпараттарды ... ... ... қарай, ақпараттарға қол жетімді жекелеген лауазымды ... ... бере ... ... ... ... қаағалау агенттігінің
өтімділікке және резервтерге ... ... ... сәйкес жүзеге
асырылады.
Банк өтімділігін жеткілікті деңгейін сақтай отырып, оның активтерінің
пайдаланылған арттыру үшін қайтару ... ... ... мен активті операциялардан алынатын табыстар салыстырылады.
Өтімділікті бақылау ... ... ... ... ... ... ... жолмен жасалады.
Банктін жалпы өтімділік ұстанымы тартылған және ... ... ... салыстыру арқылы анықталады. Бұл ... және ... ... түрлеріне қарай топтастырылады.
Банктің қысқа ... ... үш айға ... ... ал ... ... үшін жоғары мерзіммен анықталады. Болашақтағы төлемдік
міндеттемелер мен әр күндегі талаптарды салыстыру нәтижесінде банк ... ... яғни сол күні ... ... ақша ... ... ... Егер банктен шығатын ақша қаражаты кіретін соммадан
артық ... онда ... ... ... болып табылады. Егер
керісінше болса, онда ... ... ... ... ... ... ... тарту немесе орналастыру туралы шешім ... ... ... ... ... талдаушылық бөліміне өтімділікті басқару барысында мынадай
қызметтер мен ... ... ... жағдайына күнделкіті маниторинг жасау және ... жеке ... ... ... ... орындалуына маниторинг жасау;
- банктің өтімділігін терең талдауға арналған коэффициенттер жүйесін
есебінің жетілдірілген әдістерін жасау;
- өтімділіктің нашарлауын ... ... ... ... теріс
үдістерді анықтау;
- теріс үрдіс туғызатын факторларды талдау;
- ... ... ... ... ... ... жасау;
- мөлшері мен мерзімдері бойынша теңгерімді активтермен міндеттемелердің
оңтайлы құрылымын ... ... ... және пайыздық мөлшерлемелердің ... ... ... және ... ағымдығы өтімділігін басқаруға байланысты қазынашылықтың
қызметтері ... ... ... және ... ... ... ала отырып, күн
сайынғы міндеттемелерді өтеуге қажетті қолма қол ... ... ... ... ақша қаражат қорларын тәуекелдер бойынша стратегияда бекітілген
өлшемдер шегінде орналастыру.
Қорыта айтқанда, ... ... ... ... ... ... етуге банктің активі мен пасивің теңгерімді
басқару арқылы қол ... ... ... мен ... бұл ... ... ... және орналасытырлған
қаражаттары мөлшер мен мерзімдері бойынша бір ... ... ... ... ... және оны ... туралы шешім қабылдау
барысында банк ең ... ... ... ... ... ... аударуға тиіс. Яғни банк өтімділікті басқара отырып, бірінші кезекте
қарызға алған қаражаттарын мінтетті ... ... ... ... кейін
пайда алуды ойлауға тиіс.
Біздің банктеріміздің бүгінгі күні өтімділік дағдарысты ... ең ... ... осы ... ... ... ... айтсақ, олардың тартылған қаражаттарының басым бөлігі әлі де
болса қысқа ... ... ал ... ... ұзақ ... бұл ... ... бұзылуы өтімділіктің сақталмауына жол
беруде және бұл жағдай әлі біраз уақыт жалғасуы мүмкін.
3.2 ... ... ... ... ... ... бүгінгі экономикалық ақиқатының фактілері мен проблемалары
болып, экономикалық нақты және қаржы ... ... ... ... ... ... ... тереңделу табылады. Нақты
сектордың кәсіпорындарын несиелендіруді ұлғайту көп ... ... ... ... ... темптері мен
мінездемелері арқыы анықталады, сондай- ақ кәсіпорынның меншігінің қаржылық
жағдайы мен ... ... ... ... мен анықталады. Осылайша,
көпжағдайда экономиканы нақты және банктік секторындағы ... ... мен ... бір ... нарықтық және
несиелік тәуекелдердің бөлістірілу механизміне; екінші ... ... ... ... және қалыптасқан экономикалық
конюнктурасын бағалануына ... ... Бұл ... ... орынды
екінші деңгейлі банктер мен нақты сектордағы кәсіпорындардың қаржы
жағдайының ... ... ... құру ... алады. бұл банктерге
өзінің мәліметтер базасын құруға мүмкіндік береді және ... ... ... ... ... ... ... мен банктік жүйенің арақатынастарындағы проблемаларды шешудегі тағы
бір маңызды бағыт болып, нақты өндірістің өсуін ынталандырудың перспективті
моделі ... ... ... ... ... ... ... соңғы
кезде клиенттердің кең ауқымына лизингтік қызмет көрсетуге бейімделген
екінші деңгейлі ... ... ... ... дами ... банктер туынды компаниялардың қызметін қаржыландырады, бірақ
банктің ... ... ... ... ... ... жібереді./19/.
Банктік лизингтік компаниялардың құру тиімділігі бүгінгі күнде ... ... ... ... ... ... алу ... белгілі бір төлем
үшін белгілі уақытқа қолдану тиімді. Бұл ... де ... ... ... ... ... бере отырып, банкпен төленген құралдардың
бағасынан ... ел ... ... ... ... ... болады. Басқа
жағынан лизинг банктік несие балама түрінде шығады және ... ... ... бар.Осыған байланысты, лизингтік бизнестің
тиімді дамуы үшін Қазақстанда екінші деңгейлі ... ... ... құру ұсынып отыр.Қазақстан Республикасының 2003-2005 жылдарға
арналған мемлекеттің агроөнеркәсіптік бағдарламасында көрсетілген басым
бағыттардың бірі ... ауыл ... және ... ... ... ... жүйесін құру табылады. Қалалық банктердегі ... ... ... ... ... кепіл болуын талап еткеннен; ал жер
банктермен кепілдікке көп жағдайларда алынбайды, ауылдағы ... ... ... ... оны да кепіл ретінде қолдану қиын. Бұдан басқа,
банктер ... үшін ... ... ... және ауыл ... ... ... қанағаттандырудан аулақ болады. ... ... ... және ... ... ... өндірушілердің
несиелендрілуі ешкіммен қараусыз қалады. Ауыл шаруашылығын несиелендіретін
арнайы банктерді құру ... ... ал ... ... ... жүйесін кеңейту рентабелді емес. Осы ... ... ... ... ... мен тартудың жаңа және тәуелсіз
ұйымдастырылу формаларын іздеуге ... ... және ... емес ... білдіреді. Осылай, мысалға, Германияда несиелік кооперативтік
жүйе 15 миллионнан астам мүшелерді есепке ... олар 1621 ... ... ... кооперативтік банктеріне, оның бүкіл
несие нарығының 20(-ы келеді. Ресейде 300-ге жуық ... 60 ... ... мен ... ... ... ... істеуде.
Бүгінгі күнде, өзара несиелендіру ... ... ... бірлестіктер
шаруаларға қажетті ресурстарға қол жеткізуін оңайлататын тиімді жолдардың
бірі болып табылады. Несиелік бірлестіктерге бірігу ... ... ... ... клиентурасына қызмет көрсететін банктік емес қаржы
мекемесі құралады;
- аталған регионның ақша қаражаттары айналымға ... ... ... жұмсалады;
- толық жауапкершілік шарттарында ерікті бірігу несиелік қаражатқа қол
жеткізуге мүмкіндік ... ... ... бірі ... ... ... және ... азаюы табылады. Ауылды жерде жаппай
жұмыссыздық болуы кезінде несиелік бірлестіктерді құру бүгінгі күнде ... ... ... ... жалғыз сенімді және тиімді жол болып
отыр. ауылды жерде банктік қызметтердің ... ... ... ... ... қарқынды өсуіне және ауыл тұрғындарының жалпы
жағдайының жақсаруына ... ... ... ... ... ... маңызды этап болып, ауылдың несиелік
кооперациясының даму концепсиясының өңделуі мен қабылдануы табылады. Бұдан
басқа, ... ... іс- ... ... бірлестіктер бөлектендірілген
және берілген проблеманы бірігіп шешуге мүмкіндігі жоқ. Аталған проблеманың
шешілуі үшін ... ... құру ... ... ... ... ... және ауылды несие бірлестіктерінің даму қоры. Одақ
және қор- бұл бір- біріне ... ... бір ... бар екі ... ... ... ... міндеттері: Қор- несие бірлестіктерінің қаржы
көмегін жүзеге асырады, ал ... ... ... бірлестіктің
институтционалды дамуы жайлы қамқорланады. Одан басқа келесі іс- ... ... ... несиелік бірлестіктер үшін белгілі бір салықтық жеңілдіктер беру және
жергілікті атқару органдары тарапынан қамқорлық ... ... ... үшін ... ... тізімін қайта қарау,
жөндеу және оңайлату;
- техникалық жабдықталуы жағынан талаптарды жеңілдету.
Қазіргі кезде, Қазақстан Республикасында елдің ... ... ... ... ... өңдеудің өткір қажеттілігі байқалып
отыр. Қазақстанның банктік жүйесінің одан ары ... ... ... оның ... ... ақша ... аккумуляциялау бойынша
орындалатын функциялардың сапасын жоғарылату, банктің салымшылары мен басқа
кредиторларының сенімділігін күшейту, ... ... ... ... сенімсіз коммерциялық тәжірибеде қолдануын тоқтату
табылады.Бұл Қазақстан экономикасының даму мүдделеріне ... ... істі ... мен ... ... қалыптастыру бойынша берілген
міндеттерді шешуге Қазақстанның Ұлттық банкінің және атқарушы органдарының
мақсатқа жету талаптарының орындалуына ... ету ... ... асырылуы мақсатында бірнеше іс- шаралар жүргізу және ұйымдастыру
шараларының кешенін жүзеге асыру ... ... Айта ... ... ... ... ... сөзсіз өңделуі мен жетілдірілуін қажет
ететіндігінде, бірақ, меніңше, ол біріншіден, Қазақстанның ... ... “2008 ... дейінгі қаржы секторының даму концепсиясына” балама
ретінде, екіншіден, стратегия концепсияға қарағанда ... ... ... ... яғни тек ... ... секторын ғана қарстыратын
болғандықтан, онда ол орта ... ... ... ... даму концепсиясының толық өңделуі үшін негіз ретінде қолданыла
алар еді./21/
Кез-келген ... ... ... ... ең негізгі саласы –
қазіргі уақытқа сай банк жүйесі. Ол мемлекеттегі ... және ... ... ол ... ... ... салым салу,
инвестициялар және несиелік операциялар арқылы жасайды; басқа қаржылық
ұйымдармен ... ... ... ... ... мен өндірістік
салаларға бағыттайды. ТМД ... ... ... ... орынды алып
отырған, Қазақстан Республикасының қаржы-банктік жүйесін реформалаудың
мақсаттары ... ... ... ... қарамастан отандық қаржы-несиелік
жүйеде қаржы-несиелік қатынастарды ... және ... ... ... ... қамтамасыз етуді белсендендіру
қажеттіліктерімен байланысты ғылыми негізделген шешімдерді қажет ... аз ... ... ... ж., №2444 «ҚР ... және банк
қызметі туралы» заңның 30 бабында банк қызметін «банктік операцияларды ... ... ... осы ... ... ... да ... жүргізу»
деп белгіленген.
Коммерциялық банктер осы Заң мен мемлекеттің қаржы-несиелік саясатына
сәйкес ақша ... ... ... ... ... ... ... ақшаның санын қоса есептегендегі ... әсер ете ... ... ... ... ... – құнсызданудың (инфляцияның)
жылдамдығының төмендеуінің кепілі, баға тұрақтылығын қамтамасыз етеді, ... ... ... ... ... ... ... ықпалды түрде әсер етуіне әкеледі.
Коммерциялық банктер ақша жинақтарын ... ... ... әр ... экономикалық қажеттіліктерге жұмсайды. Салымша
банктегі жинақ ақшасына пайыздық ... ... ... банктердің негізгі функциясы тиянақты ақша ... ... беру ... ... Сонымен, коммерциялық банктер
қажетті қызмет жасайды: несиенің көмегімен өндіріс ... ... ... өмір деңгейіне жетеді.
Осыдан шығатыны, бүгінгі ... ... ... ... ... ... қаржылық нәтижелерін басқарудың негізі
мен мақсаттарын анықтайтын сұрақтармен жұмыс ... ... ... ие ... ... ... ... басқару» термині ғылыми
және күнделікті кең қолданысқа салыстырмалы жақын уақытта енді. ... ... ... және ... сияқты түсініктер
қарастырылды. Бірақ соңғы жылдардағы қаржылық нәтижелерді ... ... ... ... ... ... – банктік
сектордағы мәселелерді шешудегі қаржылық нәтижелердің құрамы, ... орны ... бас ... ... Г.С., Хамитов Н.Н., Ильясов
А.А) «басқару органдарының ... ...... ... ... нәтижелі және тез (оперативті) басқаруды қамтамасыз ету арқылы ... ... ... іске ... Оның бар ... банктің
ұйымдастырылғандығына, оның басқармасы мен басқарма қарамағындағылардың
(еңбеккерлердің) қарым-қатынастарының дұрыс жолға қойылғандығына ... деп ... ... ... – бұл ... ... операцияларды үнемі
бақылауға және жетілдіруге бағытталған, айналымдағы ақшаның түпкі нәтижесін
қамтамасыз ететін, басқару жүйесінің міндеті болып табылады.
Коммерциялық банктердің ... ... таза ... ... табыс, шығындар жатады.
Қаржылық талдау қаржылық нәтижелерді басқаруда елеулі ... ... ... ... банктердің өміршеңдігінің ... ... ... ... ... ең қиын және ең көп ... ... банктің
қаржылық нәтижелерін бағалау және де бұл таң қаларлық емес. ... ... ... ... ... қаржылық талдауды пайдаланатындардың
барлық категорияларын да ... ... ішкі ... бөлімшелер,
контрагенттер, рейтингтік агентстволар, банктік бақылау) туындайтын бір
сұраққа жауап береді. Ол сұрақ – коммерциялық ... ... ... ... ... нәтижелерін неғұрлым нақтырақ бағалауға тырысу
банктің қаржылық ... ... ... ... ... ... өйткені қаржылық қызметтің нәтижелері (табыстар мен
шығындар), сонымен қоса қаржылық ағындар тудырады. Қаржылық ... ... мен банк ... көлеміне кіреді.
Бірақ, осы салаға аударылған көптеген назарға және де ... ... ... ... ... ... ... басқару мен бақылауға байланысты көптеген шешілмеген
мәселелер қалып ... ... ... ... ... дилеммамен кезігеді – тәуекелсіз саясат ... ... ... ... дәл ... баяу ... бірақ міндетті түрде
банктор болады, немесе жұмыс істеуге тырысып және тәукелге бел ... ... ... қалу ... ғана ... ... қайтадан, бірақ
енді тез әрі күтпеген жерде міндетті түрде банкроттық ... ... ... тек қана банк зардап шексе, екінші жағдайда ең бірінші
банк клиенттері зардап шегеді. ... ... ... ... ... ... деңгейін барынша минималды ететіндей қаржылық нәтижелерді
басқаратын саясатты өңдеп шығарулары керек.
Қаржылық ... ... ... мен ... ... ... ... қатынастардың дамуы сияқты мәселелер
елеулі орын алады. «Жаңа ... ... ... - деп жазады
э.ғ.к., профессор С.С. ...... ... ... қабілеттіліктің шынайы императиві. Қазіргі әлемдік нарықта тек қана
ұстап тұра алатын экономикалық жүйелер ғана ... ... ҒТП ... ... даму кезінде, ... ... және ... ... ... кері ... кешігу салдары
аз емес залалдарға айналуы мүмкін.
Отандық және ... ... ... «коммерциялық
банктердің қызмет атқаруының (өміршеңдігінің) басты ... ... ... ол ... коммерциялық банктің табыстары мен шығыстарының
айырмасы ретінде көрінеді, ал бұл ... ... ... ... есеп ... тікелей байланысты. Олардың айтуы бойынша тәуекелді
операциялар есебінен банк пайдасының көлемі ұлғаяды. ... ... банк ... табыс табады».
Ресейлік экономистер (И.О. Лаврушин және ... ... ... ... ... элементтерін анықтаған:
-банк табыстарын басқару;
-банктің пайдасының қалыптасуын бақылау;
-банктің пайдалылығы мен табыстылығының ... ... және ... ... ішкі ... ... бағалау;
-банктің қызметінің негізгі бағыттары немесе «пайда орталықтарының»
рентабельділігін ... ... мен ... ... ... қоса ... ... да жүргізу қажет, ... ... ... ... дәл ... ... ... экономистер (Л.С. Спанкулова мен ... ... ... ... ұлғаюда, әсіресе банктік емес
ұйымдардың ұсынып ... және ... ... ... ... және ... мен ... нарықта пайда болуы кезінде, банк ... ... ... шарттарында бақылауды қатаңдату керек. Мұндай
бақылауды ақпаратты өңдеуді орталықтандыру мен ... ... ... ... Кеңейіп жатқан нарықта спецификалық тауарлардың орнын
дәлірек анықтау мақсатында нарық жағдайы ... ... ... ... ... ... қажеттілігі ұлғаюда». Бұл көзқарасқа біз толығымен
ортақтасамыз, және де бұл көзқарас ... ... ... ... ... ... ... концепцияларының
теориялық постулаттарының бірі болып табылады.
Тағы бір айта кететін жайт, таза табысты ... ... ... ... ... ... бөлігі болып табылады,
өйткені баланстық пайданың көлемінің ... ... ... ... ... ... (заңға сай келуі) аналитикалық
есеп шоттарында тексеріледі;
-банк шығындарымен ... ... ... мен ... ... мен шығындар шоттарының жабылуы бойынша операциялардың бақылауы,
табыстар мен шығындардың ... ... ... табыстар мен
шығындар шоттарына жатқызылуын бақылау;
-басқа да ... ... ... мен ... ... ... шоттардың жабылуын тексеру;
-шығындардың есептік жылдағы пайдалар мен ... ... ... ... және ... ... ... аударылған қаржылар»
шотындағы шығындардың дұрыстығын бағалау.
Коммерциялық банктердің жеткілікті ... ... ... ... Бұл пайда, банктің ұсынып отырған қызметтерінің сапасын жақсартуға
және көлемін ұлғайтуға мүмкіндік беретін жаңа капиталды тарту үшін ... банк ... ... ... ... басқа салалардағы табысқа
қарағанда төмен болса, онда капитал ... ... ... ... ... Банк ... ... функциясы – банк ісінде кездесуі
мүмкін, күтілмеген жағдайлар мен жоғалтуларды ... ... ... Сонымен қоса, пайда қызмет сапасын жоғарлатумен шығындарды азайту,
операцияларды жетілдіруді кеңейту бойынша басшылықтың ... ... ... (Сейітқасымов пен басқалар) мынадай көзқарасымен
келісеміз: банктік менеджменттің басты мақсаты басқару ... ... ... пайдалану арқылы пайда табу. Бұл басқару ... ... ... ... ... экономикалық пайданы ескеріп
отыру керек.
Қаржылық нәтижелердің көрсеткіштерінің ... ... ҚР ... ... ... ... мен қабылданған бухгалтерлік есеп
жүйесімен ... ... ... ... банк ... ... әлі де өз мәресіне жеткен жоқ, қаржылық есеп үлгілері де ауысуда,
олардың құрамы жетілдірілуде.
Бүгінгі ... ... ... банктер қаржылық есеп берудің
бірнеше түрлерін жасайды, олар құрамы бойынша, тағайындалуы бойынша,
сонымен қоса бұл ... ... ... ... ... ... ... Басқармасының 1999 жылғы 3 шілдедегі №156 жарлығында екінші
деңгейдегі банктердің ҚР ҰБ-не ... ... ... мен қосымша
басқа да ақпараттар ұсынудың нұсқауы берілген. Күнделікті баланс ... ... ... ... ... мен ... да
орындалуы міндетті нормалар мен лимиттер есептеледі. Осы ... ... ... ... және ... ... ... айдың бірінші
күніне, ҰБ-ке келесілерді ұсынады:
1.700-Н үлгісіндегі ... ... оның ... ... ... да ... ... №1 қосымша «Шартты және болуы мүмкін ... ... ... №2 ... «Табыстар мен шығындар»;
4.пруденциалдық нормативтер мен басқа да орындалуы ... ... ... ... қажетті ақпараттар;
5.минималды резервтік талаптарды есептеу үшін ... ... ... ... ... синтетикалық есеп шоттары қарастырылған. Ол шоттарда белгіленген
кезеңдермен банктің ... ... ... ... ... Бұл ... ... IV класс «Табыстар», V
класс «Шығындар», №3599 «Бөлінбеген таза табыс (жабылмаған зиян)».
Қаржылық нәтижелерді қалыптастыру процесі банктің есепті жылдағы алған
табыстарының ... ... - IV ... ал V ... - ... басталады.
Есепті кезең аяқталғанда қаржылық нәтижелерді анықтау үшін бұл шоттар
жабылады. Коммерциялық банктің қабылдаған шешімі негізінде, әр ай ... ... ... жыл соңында бөлінбеген таза табыс ... ... ... ... тапсырғаннан кейін, банк бөлінбеген таза
табыс шотындағы қаржылардың қалдығын 4940 «Төтенше табыстар» ... ... ... нәтижесі ретінде, банктің құрылтайшыларының
(акционерлерінің) жиналысында, анықталған көздер есебінен жабылады.
Жоғарыда ... ... ... ... ... қаржылық
нәтижелері тек қана бухгалтерлік баланста ғана емес, сонымен қоса «Табыстар
мен шығындар» кезеңдік есебінің №700-Н үлгісінде де ... ... ... ... ... ... ... банк
табыстары мен шығындарының қатал (нақты) құрылымдылығы мен жүйелілігінде.
Табысты мен ... ... ... біртектілік белгісіне байланысты
топтастырылуы кезеңдік нәтижелерді банктік операциялардың жеке түрлерін
орындаудан шығарып ... ... ... ... операциялардың жеке
түрлерінің қаржылық нәтижелері көрініс табатын, ... ... ... ... ... берілген үлгідегі есеп беру әдістемесі бойынша қалыптасатын
қаржылық нәтиже, есепті жылдағы ... ... ... ... » деп
аталады.
Коммерциялық банктің жалпы қаржылық есебінің «Табыстар мен шығындар»
үлгісіндегі есебінің ... ... ... ... ... этаптармен, кезеңдік нәтижелерін (таза пайыздық, ... таза ... ... ... таза ... мүмкіндіктердің болуы болып табылады. Бұл өз кезегінде ... оның ... ... қалыптасу кезеңдерін бақылап отыруға
мүмкіндігін береді, ... қоса ... ... мен шығындарының
қалыптасу процесін активті түрде басқаруға мүмкіндік береді. ... ... ... ... ... көрсеткіші ретінде таза табыс
көрсеткіші көрініс табады.
Қорытынды
Дипломдық жұмысымды қорытындылай келе, ... ... ... ... коммерциялық банк ресурстарының жағдайын, оларды қалыптастыру
көздері мен пайдалану бағыттарын, сондай – ақ есепті ... басы ... банк ... ... ... ... ... бойынша ақша ресурстарын қалыптастыру мен оны
орналастыруға, бағалы қағаздар нарығын қоса ... ... есеп ... өзге де банк операцияларының жағдайына ... ... ... ... ... ... есеп беруінің басты бөлігі болып
саналады. Оларға талдау жасау банктердің ... ... ... ... басқаруды жетілдіруге мүмкіндік береді
Сөйтіп осылайша, бүгінгі күні коммерциялық ... ... ... ... ... ... ... нәтижелер көрсеткіштерінің
қалыптасуына қатысты бөлігі, өзінде осы процестердің көрініс табатын
мақсатын елеулі ... ... айта ... ... ... заңнамалық базаның салық төлеу
жөніндегі сұрақтарының жетілмегендігі. Бұл жерде ресейлік тәжірибені ескеру
керек. ... ... ... ... ... елеулі
түрде салықтық органдардың талаптарына байланысты екенін ескерсек, онда
1994 жылғы 6 мамырдағы №490 ... мен ... да ... ұйымдардың
пайдаларынан салық төлеу үшін салықтық базаны анықтау ерекшеліктері жайлы»
Қаулысын пайдалану ұсынылады. Оның мағынасы, салық базасын есептеу ... ... ... ... үшін коммерциялық банктің табысының жалпы
сомасы, олармен көрсетілген қызметтер бағасына кіретін шығындар сомасына
азайтылады.
Содан кейін ... ... банк ... ... нәтижелеріне
тікелей жататын, табыстар мен шығындар сомасына нақтыланады, яғни банктің
табыстарының бір бөлігі салық базасын анықтау ... ... ...... ... ... жатқызылады. Табыстардың бұл бөлігіне
: банк меншігіндегі бағалы қағаздар бойынша пайыздар мен дивиденттер; ... ... ... ... ... үшін ... ... валютасымен жасалған операциялардан бағамдық оң айырмалары;
қарызгердің төлеген айыппұлдары ... ... ... ... жабу үшін ... ... ... кезеңдегі банк табыстарының
есепті кезеңде келіп ... ... есем ... ... ... ... ... таңда коммерциялық банктердің қаржылық нәтижелерінің
көрсеткіштерін қалыптастыру жүйесін ... ... ... таза ... бағалау рөлі берілген. Банктің ішкі ... ... ... да бір ... ... операциялар мен өнімдерін,
кезеңдік нәтижелік көрсеткіштерін жете ... ... ... ... банк ... ... ... нормативтеріне,
талаптары мен принциптеріне сай келетінін дәлелдейді. Талданған кезеңде
құрылымдық көрсеткіштер айтарлықтай ұлғайып, шығынсыз деп ... ... ... АҚ-ы қызметінің тиімділігі мен өтімділігін және сенімділігін
куәландырады.
Банктің қаржы жағдайын талдау жүйесінің маңызды ... ... ... ... талдау табылады. “Капитал жеткіліктігі” термині
банктің сенімділігіне жалпы баға беруге әсер ... Ол ... ... ... ... ... арасындағы тәуелділікке негізделеді. Осыдан
шығатыны, банк балансындағы тәуекелді активтерінің үлесі көп болған сайын,
соғұрлым оның ... ... ... ... ... Сол ... ... банк банкроттығы жағдайында мүмкін болатын претензияларды жабу
үшін маңызды ... қоры және ... ... ... ... көзі ... табылады. Осыған байланысты, банктер
өздерінің капиталдарын ұлғайтуға ұмтылады. Бірақ ... тыс ... банк ... кері ... ... ... Капитал
мөлшерін анықтау өте қиын, бірақ маңызды. Сондықтан, банк балансының
капитал ... мен ... да ... арасындағы оптималды қатынасты табу
шарт.
Активтердің жалпы көлемі баланс валютасы бола отырып, пассивтің жалпы
мөлшеріне байланысты өсіп, 294933908 мың ... ... ... ... ... ... ең ... үлесті
клиенттерге ұсынылған қарыздар алып отыр, оның үлесі есеп беру жылы ... ... ... ... өзінің үлес салмағының жоғарылығымен сатуға арналған
активтерді атауға болады, олардың үлес салмағы айтарлықтай өсті, яғни 7,5%-
ға дейін ... ... ... валютасы құрамындағы басқа активтер
айтарлықтай үлеске ие емес.
Қолданылған ... ... ... жєне ... ... ... ҚР заңы. 30.03. 1995.
2. 2002 жылы 3 маусымдағы Ұлттық банк ... № 213 ... ... ... банктерге арналған пруденциялық нормативтер
туралы” ереже.
3. Ұлттық банктің 2004 ж. ... ... М.А., ... Л.С. ... ... обращение и кредит»,
Москва: Банки и биржа, 1996 г.
5. Банковское дело. Учебник. / Под ред. ... ... ... ... ... Балабанова В.И. «Банки и банковское дело», Москва: Банки и ... ... Д. ... ... ... Москва: АО Дис, 1994 г.
8.Василевич И.П., Ширкина Е.И. «Сборник задач по ... ... ... ... 1999 г.
9.Долян Э.Дж. «Деньги, банковское дело и ... ... 1999 ... В.И. ... ... и ... ... пособие для ВУЗов,
1999г.
11.Гащевко В.И. ... ... ... и зарубежный опыт»,
Москва: 2004 г.
12.Иванов В.В. «Как ... и ... ... ... ... Москва: Банки и биржа, 2002 г.
13.Жуков Е.Ф. «Менеджмен и маркетинг в банках», Москва:, 2000 г.
14.Жуков Е.Ф. «Денги, Кредит, ... ... ... и ... 1999 ... О.И. «Банковское дело», Москва: Финансы и статистика 1998 г.
16.Коскин В.М. ... ... банк ... и управления»,
Москва: Информ, 1993 г.
17.Мақыш С.Б. «Ақша айналысы және несие», Алматы: Қазақ ... ... Д.М., ... В.С. ... ... банковского дела»,
Алматы: Экономика, 2001 г.
19.Модаев В.И. ... ... ... ... ... ... и ... г.
20.Попов В.М. «Деловое планирование», Москва: Учебное пособие «Финансы и
статистика», 1997 г.
21.Полфреман Д., Форд Ф. ... ... ... Москва: Информ, 1996
22.Роджер Л.М., Дэвид Д.В. «Современные деньги и банковское дело», Москва:
Информ, 1998 г.
23.Сейткасимов Г.С. «Деньги, ... ... ... ... 1996 ... А.В. «Управление в банке», Москва: Информ, 1999 г.
25.Сенгалова В.К., Архипова А.И. «Финансы, денежное обращение и кредит»,
Москва: ... 2000 ... М.П. ... финансово – кредитный словарь», Москва: Инфра
– М, 2001г.
27.Лопкумов Я.С. «Организация и ... ... ... ... ... Ю.Ф. ... ... оптимального портфеля ценных бумаг», Москва:
2003 г.
29.Концептуальные основы развития ... ... ... в ... ... ... Сборник научных трудов в 2-х ... 1997 ... В.В. ... денежное обращение и инфляция», Москва: Банки и
биржа, 1999 ... Н.Н. ... ... в Казахстане», Учебное пособие,
Экономика, 2001 г.
32.Чивцаканян А.Г. «Деньги и кредит», ... ... 2000 ... ... ... ... салымдар
Өзге қарыздар
Акционерлік капитал және резервтер
Қаражаттардың ортақ қоры
Алғашқы резервтер
Қосымша зеревтер
Өзге бағалы қарыздар
Ғимараттар мен құрылғылар
Несиелер
Талап ететін салымдар
Мерзімді салымдар
Жинақ салымдар
Өзге қарыздар ... ... және ... мен құрылғылар
Несиелер
Алғашқы резервтер
Екінші реттегі резервтер
Өзге бағалы қағаздар

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 56 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банк тұрақтылығы негізіндегі банк өтімділігі34 бет
Банк өтімділігі55 бет
Банктің өтімділігін және тәуекелділігін басқару3 бет
Бухгалтерлік баланс есебі12 бет
Бухгалтерлік шоттар және екі жақты жазу жүйесі6 бет
Есеп циклі және қаржылық есепті дайындау12 бет
Ұлттық есепшот жүйесінің мазмұны7 бет
Баланс активінің құрастырылу көздерінің құрамы мен құрылымының динамикасын талдау27 бет
Банктердің активі мен пассивінің несиелік тәуекеліннің мәліметтер базасын құру ( ұйымдастыру )26 бет
Коммерциялық банктің активі мен пассивін басқару әдістемесі және тәжірибесі57 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь