18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің даму жөніндегі сипаты


Мазмұны

Кіріспе:

18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің даму жөніндегі сипаты.

Негізгі бөлім:
А) Жыраулар поэзиясының даму сипатындағы кезеңге тән ерекшеліктер.
Ә) Би шешендердің 18 ғасырдағы сипаты.

Қортынды.

Пайдаланған әдебиеттер
18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің даму жөніндегі сипаты.
Қазақ халқыда да басқа халықтар сияқты поэзияға бай, сөз өнерін ерекше қадірлей білген, көркем сөз құдіретін қастерлеп, оған үлкен міндет жүктеп келген ел. Адам баласының шыр етіп дүние есігін ашқан шақтан бастап, ең соңғы демі біткенше дейінгі өмір жолы, тіршілік қадамдары түгел дерлік поэзияға қарыздар. Поэзияның адам өмірі мен тіршілігіндегі ролі оның қоғамдық маңызында белгілейді.
Белгілі тарихи қоғамның, әлеуметтік ортаның алдыңғы қатарлы санасы тұрғысындағы туындаған поэзия – адамгершіл асыл поэзия. Заманалар жасаған көркем сөз кестелері, асқақ арман, ұшқыр қиял жемістері – халық өнерпаздары жасаған өлмел, өшпес мәңгілік мұра. Әр халық өзінің рухани мәдинетінің деңгейін көркемөнер туындыларының нәрлі қорлары, сан – салмағы, сән – сәулетінің аумағымен өлшейді, бағалайды. Атадан балаға ауысқан, үрім – бұтаққа мұра боп жеткен «шебердің бізі, шешеннің тілі» туғызғанөнер құдіретін рухани байлығынан санайды. Берік материалдық негізде дамыған рухани мәдениет адам баласы қоғамның жетіле түсінуінде шешуші роль атқарады. Адам баласы өзінің өсіп-өркендеу жолында өмір сүруі үшін тікелей қажет нәрселерді алып қоймайды, соған қоса рухани азық болатын өнер мұраларымен де сусындап отырады. Осылардың қай – қайсынан да адам өз қолымен жасап, керегіне асырады. Барлық материалдық және рухани байлықтардың нағыз иесі – еңбекші халық деген лениндік қағиданың кемеңгерлік маңызды да осындай заңдылықтарын таныта білгендік болса керек.
Ақындар өнердің ілкі тобы 18 ғасырда көрінді дедік. Енді осы бір дәуір сипатын еске ала кетелік.
18 ғасырдағы қазақ қоғамында кейбір өзгерстер нышаны байқалса да, оның экономикалық – саяси өркендеуі феодалдық ұсақ рулық дережеден аса алмады. Қазақ елін түгел қамтыған үлкен бір тұтас хандық мемлекеттің құрылуына мүмкіндік болмады. Қазақтың үш жүзі кейде бірігіп, кейде бір – бірімен байланссыз оқшау өмір сүрді. Қазақ рулары өз жүздерінің хандарына да бағынбай, өз рубасы батырын немесе би – феодалын билеуші санап, өз бетінше тіршілік етіп жатты. Көрші елдер осы ұсақ билеушілердің өзара назарлықтарын пайдаланып, оларды біртіндеп бағындыруды көздеді.
Сырқы жаулардың ішінде Қазақстанның бұл кездегі ең қауіпті дұшпаны жоңғарлар еді. 18 ғасырдағы жоңғарлар күшті соғыс қолын жасақтап, Қазақстан мен Орта Азияға шабуыл жасады. Сөйтіп, жоңғарлар ауызбіршілігін нашар, бытыраңқы қазақ жерінің бірінен соң бірінен басып алды.
18 ғасыр поэзиясы да түгелдей ақындар өнерімен шектелмейді. Аталмыш дәуір әдәбиетінде де жыраулық дәстүрдің іргесі әлі берік. Әсіресе, Ақтанберді мен Бұхар жыраулар қосқан үлестерді аттап өтуге болмас еді. Сондықтан, біз бұл тұста ақындардан бұрын жасаған
Пайдаланған әдебиеттер:
Мағауин М. Қазақ хандығы дәуіріндегі әдебиет. А., «Ана тілі», 1992.
Мағауин М. Қобыз сарыны. А., «Жазушы», 1968.
Негимов С. Шешендік өнер. А., «Ана тілі», 1997.
Сүйіншәлиев Х. Қазақ әдебиетінің тарихы. А., «Санат», 1997.
Сүйіншәлиев Х. 8-18 ғасырлардағы қазақ әдебиеті. А., «Мектеп». 1989

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге




Мазмұны
Кіріспе:

18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің даму жөніндегі сипаты.

Негізгі бөлім:
А) Жыраулар поэзиясының даму сипатындағы кезеңге тән
ерекшеліктер.
Ә) Би шешендердің 18 ғасырдағы сипаты.

Қортынды.
Пайдаланған әдебиеттер

18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің даму жөніндегі сипаты.

Қазақ халқыда да басқа халықтар сияқты поэзияға
бай, сөз өнерін ерекше қадірлей білген, көркем сөз құдіретін
қастерлеп, оған үлкен міндет жүктеп келген ел. Адам
баласының шыр етіп дүние есігін ашқан шақтан бастап, ең
соңғы демі біткенше дейінгі өмір жолы, тіршілік қадамдары
түгел дерлік поэзияға қарыздар. Поэзияның адам өмірі мен
тіршілігіндегі ролі оның қоғамдық маңызында белгілейді.
Белгілі тарихи қоғамның, әлеуметтік ортаның алдыңғы
қатарлы санасы тұрғысындағы туындаған поэзия – адамгершіл асыл
поэзия. Заманалар жасаған көркем сөз кестелері, асқақ арман,
ұшқыр қиял жемістері – халық өнерпаздары жасаған өлмел, өшпес
мәңгілік мұра. Әр халық өзінің рухани мәдинетінің деңгейін
көркемөнер туындыларының нәрлі қорлары, сан – салмағы, сән –
сәулетінің аумағымен өлшейді, бағалайды. Атадан балаға ауысқан,
үрім – бұтаққа мұра боп жеткен шебердің бізі, шешеннің тілі
туғызғанөнер құдіретін рухани байлығынан санайды. Берік
материалдық негізде дамыған рухани мәдениет адам баласы қоғамның
жетіле түсінуінде шешуші роль атқарады. Адам баласы өзінің
өсіп-өркендеу жолында өмір сүруі үшін тікелей қажет нәрселерді
алып қоймайды, соған қоса рухани азық болатын өнер
мұраларымен де сусындап отырады. Осылардың қай – қайсынан да
адам өз қолымен жасап, керегіне асырады. Барлық материалдық
және рухани байлықтардың нағыз иесі – еңбекші халық деген
лениндік қағиданың кемеңгерлік маңызды да осындай заңдылықтарын
таныта білгендік болса керек.
Ақындар өнердің ілкі тобы 18 ғасырда көрінді
дедік. Енді осы бір дәуір сипатын еске ала кетелік.
18 ғасырдағы қазақ қоғамында кейбір өзгерстер нышаны
байқалса да, оның экономикалық – саяси өркендеуі феодалдық ұсақ
рулық дережеден аса алмады. Қазақ елін түгел қамтыған үлкен бір
тұтас хандық мемлекеттің құрылуына мүмкіндік болмады. Қазақтың
үш жүзі кейде бірігіп, кейде бір – бірімен байланссыз оқшау өмір
сүрді. Қазақ рулары өз жүздерінің хандарына да бағынбай, өз
рубасы батырын немесе би – феодалын билеуші санап, өз бетінше
тіршілік етіп жатты. Көрші елдер осы ұсақ билеушілердің өзара
назарлықтарын пайдаланып, оларды біртіндеп бағындыруды көздеді.
Сырқы жаулардың ішінде Қазақстанның бұл кездегі ең
қауіпті дұшпаны жоңғарлар еді. 18 ғасырдағы жоңғарлар күшті
соғыс қолын жасақтап, Қазақстан мен Орта Азияға шабуыл жасады.
Сөйтіп, жоңғарлар ауызбіршілігін нашар, бытыраңқы қазақ жерінің
бірінен соң бірінен басып алды.
18 ғасыр поэзиясы да түгелдей ақындар өнерімен
шектелмейді. Аталмыш дәуір әдәбиетінде де жыраулық дәстүрдің
іргесі әлі берік. Әсіресе, Ақтанберді мен Бұхар жыраулар қосқан
үлестерді аттап өтуге болмас еді. Сондықтан, біз бұл тұста
ақындардан бұрын жасаған аттары әйгілі – Ақтамберді мен Бұхар
жыраулар творчествосына арнайы тоқтаймыз.

Әдебиетіиіздегі жыраулар жасаған бұл шығармашылық
түрлері кейінгі сөз өнерпаздары толық игеріп, оны
ілгерілетті. Жыраулар көтерілген көркем сатыдан да өтіп,
поэзияның жаңа шыңына қанат қақты. Әлеуметтік өмірді, халық
тұрмысын кеңінен қамтитын, қоғамдық мәні жоғары ақындар
поэзиялық туындыларды шығарушы өнер иелерін 18 ғасырдан
бастап, жырау деуден гөрі ақын деп атау қолданыла бастады.
18 ғасырда өздерін толық жыраусанатында танытқандар – Бұхар,
Ақтанберді және қазақ халқының би – шешендері болды. Ал, 19
ғасыр поэзиясында жырау деген атау өте сирек қолданылады.
Бұрынғы ауыр сазды, көкекесті мұңды қобызға қосып жырлайтын
жыраулар орнын енді әзіл – оспағы аралас жеңіл терме, аспандата
шырқап айтар ән - өлеңдер, жүрек тебірентер назды лирикалар,
кезектесе тіл қағысып, өнер оздыратын айтыстар, бебеу қағып
безгектеген домбыраның қоңыр үніне жарыса үн қосқан ақындар
пайда болды.
Иә, байырғы қазақ ұғымындағы ақын сөзі, міне,
осындай көп мағналы ұғым туғызатын сөз екен. Сондықтан, нағыз
ақын атқарар қоғамдық мәні зор міндетті кез – келген адам
ақтай алмады. Көкірегінде ақындық бұлақтың көзі бар нағыз
талант иесі ғана ақтайды.
Басқыншылар қазақ ауылын тонап, мадын айдап,
қаласын өртеп, Бау – бақшалық жерлерін таптап, бейбіт елді
құлдыққа ұшыратты.
Жоңғар шауылы қазақ халқының басына түскен ең
бір ауыр кезең болған еді. Халық күйзелісі мен ел қасіретінің
бұл кезеңде күшейгені соншалық, халық түгел босап кету
қауіпіне ұшырады. Ақтабан шұбырынды деген атпен ел есінде
сақталып қалған ұлы басқыншылық осы жоңғар қалмақтары
шапқыншылығының салдары еді.
Сөйтіп, 18 ғасырдағы қазақ әдебиетінің екі түрлі
қоғамдық, әлеуметтік мәселелер бой көрсетті. Оның бірі - сырқы
жауға қарсы күрес басшыларын, хандық құрылысы, бірлікті нығайту
мақсатын көздеген дәуір талабынан туған сарынды танытса, екіншісі –
бейбіт дәуір тілегінен туған, негізінен ел мұңын мұңдап, бұқара
тілегін танытар халық ниетін елестетін сарын. Аталмыш тарихи ауыр
кезеңде қалыптасқан ақындық өнердің жыраулар салған ізден шығып
кетуі, әрине, мүмкін емес. керсінше олар сол жыраулар өнерін
жалғастырды. Кейін бейбіт өмір орнаған тұста олардың қанаты қатая
түсті. Ақындық творчество айқындалып, біртіндеп ілгерілей береді.
Жырау сөзінің мәні, жыраулар өнері, ақындық
импровизация туралы Ш. Уәлиханов, В. В. Радлов, Г. Потанин және
кейінгі совет зертеушілері сан пікірлер айтып, халқымыздың табан
асты суырып салып өлең шығарғыш қасиеттерін таңдана сөз еткені
әркімге – ақ мәлім.
Ақын сөзінің мән – мағнасаын тап қазіргі кезде
түсіндіріп жату мүлде артық. Ол туралы жазылған арнайы зерттеулер
де баршылық. Бұл сөздің шығу тегін проф Е.Ысмайылов өзінің
Ақындар атты еңбегінде егжей - тегжейлі түсіндірген. Сондай-ақ оның
жырау, жыршы, сал, сері, өлеңші деген атаулар туралы берген
анықтамалары да талас тудырмайды. Бұлар - қазақтың байырғы ұғымдарының
балама төл атау сөздері.Сөйте тұрса да , осы тұста кейбір деректерді
келтіре кетудің артықшылығы жоқ. Араб тіліндегі: шәғири- шайыр, ақын:
шеғыр- тақпақ, тұспал, терме; шиғіри- поэзия деген ұғым беретін
сөздердің қазақтың жырау, жыр, шайыр, термеші деген сөзд ерінің
қалыптасуына ықпалы болмады ма екен деген сұраудың ойландыратын ескере
кеткіміз келеді. Бұл- әрине, арнайы зерттеуді қажет ететін мәселе.
Үстем қоғамының менменшіл, тәкәппар топас тобы ақындық
өнердің қадірін түсіруге тырысып отырған, олар өнерді қорлап,
өктемдік көрсетіп, ақындық өнерді бақсылық кәсіп деп те ұғындырмақ
болған. Өздерінің бойына жат ақындық өнерге барынша қасы шығып,
оны кемітіп асыл сөздің құнын арзандатып жіберуді көздеген. Кейде,
тіпті, ақын деген қадірлі тақты аяқққа басып, күлкі – мазаққа
айналдырып қорлауға дейін барған. Бұған өткен замандағы Ақан сері
мен Біржан салдар өмірі айғақ... Осындай себептердің салдарынан
өткен замандағы озбыр ортада өскен кейбір ақындар өзінің ақындық
талантын жасырған немесе басқа бір адамның атынан өз жырларын
шығарып отыпған. Кезінде ақындық дарындарын ұзақ жылдар жасыруға
душар болған ақындар ішінде қазақ әдебиетінің кемеңгер тұлғасы Абай
Құнанбаевтың да болғанын айтуға болады.
Сөйсе де ақындық өнердің 18 -19 ғасырларда дами
түскенін танытар деректер ретінде біз біз осы кезең аралығында
жасап, поэзияда өзіндік із қалдырған Көтеш, Шал, Тәтіқара,
Үмбетейлер болды. Және қазақ халхымыздың би – шешендері де болды.
Х. Сүйіншіәлиев Қазақ әдиебиетінің қалыптасу кезңдері
(1967)
моногрфиясында қазақ жыраулар поэзиясын әдебиетіміздің жеке
мұрасы ретінде ғылыми – деректік жақтан алғаш рет жүйелеп береді.
Осы орайда қазақ әдебиетіндегі жыраулық өнер аса айқын көрінген,
даусыз жасаған қазақ хандығы дәуірі туралы сол дәуірдің әдебиетін
белгілі бір жүйемен, ғылыми негізбен қарастыруды, зерттеуді жолға
қойған ғалым Бейсенбай Кенжебайевтің еңбегі өлшкусіз.
Қазақ хандығы дәуіріндегі әдебиетті Мұхтар Мағауин түбірімен
түбегейлі, індете зерттеді.
Қазақ хандығы дәуіріндегі әдебиетті осыдан отыз жылдан
бастап бұрын жан – жақты қарастырып, жүйелеп, зерделеген, көпшілік
жыраудың ғұмырбаян деректерін тұңғыш рет жұртшылық назарына ұсынған
ғалым М. Мағауин жыраулар поэзиясын қарастыруда толымды, түбегейлі
еңбек тындырды. Ғалымның жыраулар поэзиясының туу, жасау себептерін
тарихи жағдай мазмұн, мән жағынан тайға таңба басқандай, жіліктеп,
жіктеп отырып, сол жайларды енді әдебиетінің, поэзиясының көркемдік
заңдылықтармен қос – қабат қарастыруды, негіздеуі қазақ әдебиеттану
ғылымының айтулы табысы.
Ғалым Немат Келімбетов Ежелгі түркі поэзиясы мен қазақ
жыраулары атты зертеуінде (Ежелгі дәуір әдебиеті) мынандай түйіндер
жасайды: 15 -18 ғасырларда өмір сүрген қазақ жыраулары
поэзиясындағы әлеуметтік және дидактикалық сарындарын түп – төркіні
ежелгі түркі әдебиетінде жатқанын аңғару қиын емес.
Жыраулар поэзиясының бұлжымас заңдылығы, дәстүрлі арналары, көркемдік
негіздері бар екендігін, өзіндік туу себептерін, ерекшеліктерін
академик Зәки Ахметов арнаулы зертеулерінде аса ұтымды теориалық
тұжырымдармен бекітіп отырады. өлең сөздің теориасының айтулы білгір
З. Ахметовтың тоқтам –тұжырымды жырау поэзиясын көркемдік жағынан
талдауда таптырмайтын тиянақ.

ОСЫ ЖЕРГЕ ПАРАҚ ҚОСУ КЕРЕК

Қазақ жұртына ертеден танымал талант иесінің бірі, заманның ірі
қайраткер – азаматы, сөз өнерінің көне көз өкілі Ақтамберді көп
жылдар бойы жіті зерттелмей, ескерусіз естен шығып қалуға айналған
асыл мұралар қатарына жатады.

Ақтанберді Сарыұлы.
Ақтамберді Сарыұлы – суырып салма сөз өнерінің жетік өкілі.
Шығармалары табанасты шығарылып, ауызекі таралып, ел есінде сақталу
арқылы жеткендердің бірі. Халық оны жоңғарларға қарсы жорықтар
кезінде қол бастап, ерлік көрсеткен батыр, өзінің өжет те, өткір
сөздерімен қалың қауымға әсері күшті болған халынды жырау деп
санайды.
Ақтамберді – тарихи тұлға. Оның есімі қазақ халқының
тарихында аталады, ел аңыздарына сай бағаланады

.
Күбір – күмбір кісінетіп деп басталатын шығармасы – ақынның
алдында қойған арманын танытатын патриоттық туынды. Одан тұлпар
мініп ту ұстап, ел шетіне қорған боп ерлік атын шығаруды аңсаған
батыр адам үні естіліп тұрады.

Күмбір – күмбір кісінетіп,
Күреңді мінер ме екенбіз.
Күрек тісін қақситып,
Сұлуды құшар ма екенбіз.
Күдерінен бау тағып,
Кіреукеден тон киер ме екенбіз.
Жағасы алтын, жеңі жез,
Шығыршығы торғай көз.
Сауыт киер ме екенбіз
Сырттан сауыт киген соң,
Қоңыраулы найза қолға алып,
Қоңыр сақын төске алып,
Қол қашырар ма екенбіз.
Жалаулы найза қолға алып,
Жау қашырар ма екенбіз!
Ақтанберді қолы деп,
Жанайдың салған жолы деп,
Жақсы атананар ма екенбіз!

1973 ж. шыққан Алдаспан жинағында осы толғаудың екі нұсқасы
басылған. Асылы, олар - әрқайсысы әр тұста айтылған өзінше бөлек
жырлар.
Ақнның батыр мінер тұлпары бейнеленген өлеңі оның
суреткерлік шеберлігнен де хабар береді. Кей жерлері жоғарыдағы
жолдарға үндесіп жатады.

Келбетіне қараса,
Омырауы даладай,
әлпетіне қараса,
сырлап соққан моладай.
Жан – жағына қараған,
Жал – құйрығын тараған,
Жолбарыстай жон түзеген,
Аш күзендей бүгілген,
Ор киіктей жүгірген,
Табаны жалпақ боз тарлан,
Таңдап мінер ме екенбіз!

Ақтамберді сөздері – ақыл – нақыл ретінде келетін дидактикалық
толғаулар. Ол Ел аман болсын ләйлім - деп, туған жер, Отан
тілегін бірінші орынға қоя білген. Халқының ер – азаматы, төре –
сұлтандары, бай – батыр, жарлы – жақыбайы – түгел бір мақсатта, бір
тілте болса деп армандайды. Олардың арасындағы қайшылықты
ағайыншылықпен шешуге үндейді. Татулықты, сараң болмай, мейірімді
болуды, әділ билік пен батырлықты, ақылмен іс қылуды көксейді.

Сары аязда қата ма,
Қайнардың аққан тұнығы,
Қап түбінде жата ма,
Болаттың алтын сынығы,
Халқы тозып, кем болмас,
Әділ болса ұлығы.

Ақынның нақылдары ішінде талай адамгершіл ақылдар, өмірдің
өзінен ойып алған бейнелі өсиеттер, ұзақ өмір тәжірбиесін қорытқан
тұспалдар көп. Солардың бірін жар таңдаушы жастар үшін ғибрат
деуге болады.

Мінезі болса алғанның.
Одан артық жар барма
Екі жаман қосыоса,
Күнде жанжал, күнде шу,
Ұяларлық ар бар ма
Білімді туған жақсыға,
Залал қылмас мың қарға,
Жаман туған жігітке,
Рахатты күн бар ма
Өз мінін білген жігіттің,
Тәлімінде мін бар ма!

Сайып келгенде, Ақтанберді 90 жас жасап, 1752 жылы шамасында
дүние салған, өз заманының талабына сай жыр толғап өткен әрі
батыр, әрі жырау. Оның шығармалары елі, халқы үшін еңіреп өткен
ер тұлғасын, жақсылыққа бастап, адмгершіл ой түйген терең ойлы
ақыл иесі абзал азаматты танытады. өзінің өрелі ойларын жыр
кестесіне тізе білген жүйрік тілді шешен ақынды көрсетеді.

Бұқар Қалқаманұлы.
Бұқар Қалқаманұлы (1684 – 1782) – 18 ғасыр әдебиеті көрнекті
өкілінің бірі Бұқар – жырау Абылайхан заманында өмір сүрген. Әкесі –
Қалқаман белгілі батыр.
Бұқардың өлеңдері, өзі тұстас ақындармен салыстырғанда
кейінге молырақ жеткен. Оның Абылай туралы өлеңін жазып алып,
алғаш пікір айтөан Шоқан еді.
Деректерге қарағанда, Бұқар – діни білімі бар, оқыған
адам. Оның өлеңдерінде мұсылманшылық әсері айқын: Дін кітаптарын
оқыдым, ақтан сия танықан, дәіт пенен қаламды айт деген сөздері
кездеседі. Бұл сөздер тегін айтылмаса керек.
Бұқар жырау – қазақ жеріне ертеден мәлім. Оның бізге
жеткен арнау, терме, толғаулары негізінен әлеуметтік, қоғамдық
мәселені көтереді. Еөп жайтты ол өзінің заманы санасы тұрғысынан
шешеді. Хандық құрылысты нығайту мақсатын көздейді. Соған қоса
жыраудың кейбір толғаулары адамгершілікке, бейбітшілікке,
әділеттілікке үндейді; ұстамды моральдық пікірлер ұсынады. Абылайдың
сырқы саясатына аралысып, ақыл береді. Оның кейбір ісіне наразылық
та білдіреді.
Бұқар ойынша, дәулет, дүние, байлық тұрақты болмайды
ол үнемі өзгеріп, ауысып отырады. Жыраудың Айналайын жер
тұтқан, Ақсаңнан биәк тау болмас, Жал құйрығы қаба деп деген
және басқа сол сияқты өлеңдері оның өмңр құбылысынан түйген
осындай ойларын бейнелейді.
Бұқардың Тілек деген өлеңі де бірқыдыру мәні бар
тоғау. Онда ақын хан тілегіне қоса ел мүддесін жоғары қояды.
Денсаушылық, амандықты тілейік, апат келіп, жер жұтамасын, жау
келіп, жау шабылып, ана аңырап, жар еңіремесін, жауды қуар ер
табылмай қалмасын дейді.
Бұқар – халық поэзиясы үлгісін меңгерген нөсер тілді
шебер ақын. Оның шешендігі, әсіресе жыраудың толғауларынан анық
байқалады. Ауыз әдебиетінде қалыптасқын жыр, толғау үлгілерін барлық
жырауларға тән үлгі десек болады.
Бұқарға кецінгі дәуір ақындарыеліктеп келеді мысалы;

Асқар таудың өлгені –
Басын мұнар шалғаны.
Көктегі бұлттың өлгені –
Аса алмай таудан қалғаны.
Ай мен күннің өлгені –
Еңкейіп барып баттқаны.
Қара жердің өлгені –
Қар астында қалғаны.
Өлмегенде не өлмейді.
Жақсының аты өлмейді.
Ғалымның хаты өлмейді

Көтеш Райымбекұлы.
Көтеш Райымбекұлы (1718 – 1798) Көтеш – 18 ғасырда өмір сүрген
ақын. Қазіргі Повладар облысы, Баянауыл ауданында туып - өскен.
Арғы атасы – Тұрлыбек. Халық аңызы бойынша, ақын 1798 жылдары 80
жастан асқан кезінде өлген.

Сексен ерікке қоймады – ау қалжыратып,
Қайтып өлең айтып жатармын алжып жатып,
Сексен түгіл тоқсан болмас едім,
Ұсақ турап ет берсең балбыратып, -

Көтеш ақындықпен жас кезінен шұғылданған. Әуелі елдегі
айтыс дәстүрі боынша танылып, арнау өлеңдер айтып жүрген. Кейін
әлеуметтік мәселелерге үн қосып жүрген, елінің тарихын, ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
ХХ ғасырдағы қазақ әдебиетінің дамуы
ХІХ ғасырдағы қазақ әдебиетінің тарихы, зерттелуі
XVIII ғасырдағы жыраулар поэзиясының даму сипаты
XX ғасырдағы қазақ әдебиетінің көрнекті өкілі
ХІХ ғасырдағы шетел әдебиетінің тарихы
ХХ ғасырдағы семиотиканың лингвистикалық сипаты
Орыс әдебиетінің даму тарихы
Қазақ балалар әдебиетінің тарихы
Қазақ әдебиетінің құлагері
Ұлы Отан соғысы кезіндегі қазақ әдебиетінің даму ерекшелігі
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь