Кәсіпкерлік іс - әрекет қатынастарын құқықтық реттеу

МАЗМҰНЫ
Кіріспе . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

1 Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік институтына жалпы сипаттама. . . . . . . . . .10
1.1 Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қатынастарына жалпы түсінік. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10
1.2 Кәсіпкерлік қатынастардағы құқықсубъектілігі. . . . . . . . . . . . . . 19

2 Кәсіпкерлік іс . әрекет қатынастарын құқықтық реттеу . . . . . . 33
2.1 Кәсіпкерлік іс.әрекетті құқықтық. ұйымдастыру нысандары . . . . . . . 33
2.2 Кәсіпкерлік іс.әрекетін тіркеу және лицензиялау. . . . . . . . . . 46
2.3 Кәсіпкерлік қатынастарды тоқтату ерекшеліктері. . . . . . . . . . 55
2.4 Қазақстан Республикасындағы бірлескен кәсіпорынның құқықтық мәртебесінің ерекшеліктері . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .66

Қорытынды . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73
Қолданылған әдебиеттер тізімі . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . 7
1 ... ... ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . ... ... Республикасындағы кәсіпкерлік қатынастарына жалпы
түсінік. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... ... . . . . . . . . . . . .
. 19
2 ... іс - ... қатынастарын құқықтық реттеу . . . . . . 33
2.1 Кәсіпкерлік іс-әрекетті ... ... ... . . . . . .
. ... ... ... ... және лицензиялау. . . . . . . . . ... ... ... ... ... . . . . . . . . . ... Қазақстан Республикасындағы бірлескен кәсіпорынның ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . ... ... ... ... – бұл кәсіпкерлік түріндегі
экономикаға ауысу деген түсінікті ... ... ... ... ... ... ... дұрыс қалыптасуына ықпал
тигізетін бірден бір дұрыс шешімдердің негізгісі. Осыған ... ... ... ... ... және ... ... алатын аса
қажетті қатынастардың бірі болып отыр.
Нарықтық экономикаға ауысу барысында жеке ... ... ... ... ... қол ... отыр. Олар өз
еріктерімен тауар нарығындағы сұраныс және ... ... ... жаңа ... қоғамға қажетті түрлері бойынша ... ... ... өнім ... ... басқада түрлерін
қалыптастырады, өндірісті жаңа техникалық ... ... ... ... ... қатынастарға түсу арқылы байланыстар құрады,
пайда табу мақсатында өзгеде нарық талаптарын қанағаттандыратын әрекеттерді
жүзеге ... ... ... ... өндірістерін қаржыландыратын
негізгі қайнар көз болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... өзгеде қайнар көздерімен
қатынастар қалыптастырады, ... ... ... өзара несиелендіру
қоғамдары және т.б. ... ... ... ең ... бірі ... ... еріктілігін айта кетуге болады,
мәселен ертедегі жоспарлық экономикамен салыстырар ... ... ... ... ... бағдарламаларын өздері қалыптастыру
арқылы, нарықтың тікелей бәсекелестік заңнамасына ... ... ... ... ... ... – бір қолайлы да, ... ... ... ... ... өз алдына қоғамдағы ... ... ... шеше ... еліміздің ішкі және сыртқы
жағдайларын жақтартуда орасан зор орын алады. Бұл қатынастар елдің сыртқы
экономикалық іс - ... ... ... ... және ... ... да ... шетелдік нарықтардың шығаратын тауарларын ұсына отырып,
отандық өндірісте ... ... ... нарығының жаңа белестеріне жол
ашады. Ал бұл өз ... ... ... ... кәсіпкер тұлғалардың
кәсіпкерлік қатынастарын дамытуға, шетелдік тұлғалармен қарымқатынастарға
түсе отырып қоғамдағы кәсіпкерлік ... ... мен ... – бір ... жағдай туғызады.
Кәсіпкерлер - деп коммерциялық іс-әрекеттерді өздеріне тиесілі мүлік
негізінде қалыптастырушы сонымен ... сол ... ... ... жүргізіп
толық мүліктіктік жауапкершілік артушы тұлғаны қарастырамыз. Нарығы жоғары
дамыған мемлекеттердің арасында мемлекеттің ... мен ... ... ... ... осы кісіпкерлердің мойнына жүктелген. Кәсіпкерлік
қатынастардың дамуы мен ... ... ... оның ... қарастыруға болады. Мәселен жеке ... ... ... ... сипаттындағы кәсіпкерлік қатынастар субъектілерін қарастыра
отырып, олардың эканомиканың дамуындағы алатын үлесі аса зор және ... ... мен ... ... ... ... туғызуының салдарынан ел экономикасының ұдайы дамып
қалыпты нығайуына ... – бір ... ... отырғанына қазіргі өмір куә.
Қазақта мынадай бір нақыл сөз бар: ... ... ... ... еліміздің экономикасының кілтін осы кәсіпкерлерге ұстату, халықтың
ішінен нақты осы кәсіпкерлікке лайықты тұлғаларға нарықтың ... ... ... ... ... бара жатқан қоғамның қажеттілігі мен шынайы
сұранысын нақты қанағаттандыратын жүйе ... осы ... осы ... ... ... ... мен ... жұмыс аясында зерделеуді жөн көрдік.
Кәсіпкерлік қатынастардың дамуы мемлекет дамуына аса үлкен септігін
тигізетіні хақ. ... ... ... ең ... жеке ... ... ала ... оның дамуына және материалдық қалыптасуына атсалысу
арқылы, елдің де көтерілуіне септігін ... ... ... ... ... ... – демекші егер кәсіпкер тұлға алдымен өзінің жағдайын
жақсатуға бар күші мен мүмкіндігін сарп ететін ... ... ... ол ... әлеуметтік, экономикалық, құқықтық жағдайын жақсартуға кең мүмкіндік
туғызады. Яғни өзіне түсетін пайда ... ... ... ол ... ... жаңа ... ... өмірге келтіру арқылы қоғамды
жұмыспен қамти отырып біраз тиімді жағдайлар қалыптастырады. Айтар ... ... ... ... ... қатынастарға белшемізден
батқанымызға он жылдан астам уақыт өтседе, бұл ... ... ... ... шегі әлі де аз ... тұлға қазіргі нарықты қозғаушы негізгі күш сол себепті ... ... ... ... өз маңыздылығын жоймайтындығына кәміл
сенеміз. Қазіргі күрделі интеграция, ... ... ...... ... осы ... қатынастардың санатына көптеген өзгерістер
әкеле отырып, оны реттеуші жағдайлар мен құқықтық ... ... ... аса ... ... ... Себебі мемлекеттің
тұрақтылығы негізінен осы кәсіпкерлік ... ... ... ... отыр. Ал олай болса осы қарастырғалы ... ... ... ... орны ерекше екенін ... ... ... ... біріне жазылып отырғанын байқауға
болады.
Жұмыстың басты ... ... ... ... ... ... ... зерделеу арқылы, қазіргі таңда туып
отырған кейбір маңызды мәселелерін ... ... ... ... мен ... беріп отырған біраз пікірлерін саралау арқылы
өзіндік ... мен ... ... салу ... ... ... ... барысында қазіргі таңда әрекет етіп отырған
құқықтық ... ... осы ... ... ... ... ... зерделедік. Мәселен олардың қатарына: М.К.
Сулейменов, Н.И. Клейн, И.В. ... М.М. ... С. ... ... С.П. ... С. ... Р. Хоскинг, А. Паловкин, П.Савченко, В. Шулус
және ... ... ... ... ... зерттеу арқылы кәсіпкерлік
қатынастардың табиғаты мен пәнін анықтауды және осы ... ... етеп алып ... ... ... жүзеге асырдық.
Жұмыс құрылымы бойынша кіріспе, екі тарау, қорытынды және қолданылған
әдебиеттер тізімінен тұрады. ... ... ... кәсіпкерлік
қатынастардың түсінігі мен құқықсубектілігін зерделедік. Ал екінші тарауда
Кәсіпкерлік іс-әрекетті құқықтық - ... ... ... ... ... ... ... жағдайларын
анықтадық.
Методогиялық негіз ретінде құқықтық зерттеу әдістері тарихи-құқықтық,
ресми құқықтық, салыстырмалы құқықтық және заң ... ... ... басшылыққа алынып зерттелінді, сондай –ақ дидукциялық пен талдау
әдістері ұштастырды.
1 Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік ... ... ... ... ... ... ... жалпы
түсінік
Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексінің 10 бабы кәсіпкерлікті –
меншік түріне байланыссыз, ... ... ... шаруашылық жүргізу құқығына немесе жеке меншікке (жеке
кәсіпкерлік) ... ... ... ... ... жолымен таза табыс алуға бағытталған азаматтардың және заңды
тұлғалардың ынталық қызметі ретінде анықтайды [1]. Кәсіпкерлік ... ... ... ... және ... ... ... кұрылуы және дамуының негізі кәсіпкерлікті
қолдау және дамытудың Мемлекеттік бағдарламасымен айқындалады. Бұл сұрақтар
ең ... ... ... ... ... ... және шаруашылық
қызметінің бостандығы туралы» 1990 жылдың желтоқсан ... ... ... заңында көрініс тапқан. 1992 жылдың шілде айында
«жеке кәсіпкерлікті қорғау және қолдау туралы» Заң қабылданған. Ол ... ... – бұл ... ... ... ... сұранымды қанағаттандыру жолымен жеке табыс немесе пайда алуға
бағытталған, заңды тұлғалардың мүліктік ... ... ... және ... атынан жүзеге асырылатын ұжымдық
меншікке ... ... ... ... және оның ... тәуекеліне
және оның мүліктік жауапкершілігіне (жеке кәсіпкерлік) негізделген әрекет
сипаты ретінде ... ... ... ... ... ... ... әрекет етіп отырған кәсіпкер тұлғалардың
құқықтық жағдайына зейін салған жөн. ... олар ... ... құру арқылы
немесе құрмау арқылы өздерінің кәсіпкерлік іс - ... ... ... ... ... кодексінің 33 бабына назар аударсақ
заңды тұлғаларды анықтаған, яғни оқшау мүлкі бар, шаруашылық жүргізу немесе
оралымды басқару құқығына негізделген ... ... түсе ... бір құқықтар мен міндеттерге иеленетін, сотта талапкер ... бола ... ... ... Ал жеке ... акциялардың
бақылау пакеттері немесе үлестік қатысуының көп бөлігі мемлекетке қарайтын
заңды тұлғалар қызметі жатпайды деп көрсеткен.
Жеке кәсіпкерлердің ... қол ... және ... ... ... ... ... шаруашылық субъектінің қызметіне тоқтату және
мәжбүрлеу шараларын қолдану тек сот шешімімен ғана ... ... ... ... ... көшу өз ... ... жаңа
қоғамдық базисті қалыптастыра отырып нарық заңдарының ... күн ... ... шынайы мың құбылмалы түр сипатын көрініске
салып отыр. ... ... ... ... ... елдің қарқынды дамуы мен
тұрақтылығы ең ... ... ... жағдайына байланысты. Елдегі
өткізіліп жатқан мемлекет тарапынан орын алып отырған санқырлы ... сол ... ... ... әлеуметтік жағдайын дамытуға
негізделген. Қазақ елін экономикалық ... алып шығу ... ... ... соқтыру арқылы, алуан түрлі білместіктердің
арасында қалың адасуға ұшыраған мезеттерде жоқ ... ... ... ... ... саралап, зерделей отырып біршама ... ... ... алға ... өмір куә. Міне ... ішінде басты көңіл
аударып осы еңбегімізбен зерделеуге алып ... ... ... ... ... Себебі еліміздің экономикалық болашағы негізінен осы
кәсіпкерлік қатынастарға негізделеді.
Түптеп ... ... ... ... және ... ... алдымен
мемлекеттің қойып отырған саясатымен тығыз байланысты. Мысалы ... ... ... ... нарығы едәуір дамыған мемлекеттердің
жағдайына көз жүгіртер болсақ, ... ... ... ... таңда асқақтап тұрған АҚШ мемлекетін қарастырсақ өзінің қазіргі
экономикасын екі жүз жыл көлемінде қалыптастырда. Ал Азия ... ... ... өзінің әлемге әйгілі “Қызыл ... ... ... өз ... елу ... ... ... немесе
“Жолбарыс” атты Малазия, ... ... ... ... тәрізді
мемлекеттерді зерделейтін болсақ осы ... ... ... ... ... едік. Кәсіпкерлік қатынасындағы бостандық кезеңі
экономиканың мемлекеттік реттеумен байланысты бір қатар мәселелерімен орын
алатындығымен көзге түсті:
... жеке ... ... ... аз ... ... қымбат тұрады;
– Кызметтерді бір жалғыз фирмамен көрсеткен анағұлым тиімді, сол
себепті неғұрлым тиімді көрсетілетін табиғи монополиялардың алатын орны ... ... ... ... ... ... сумен қамту, телефон
жүйелері және т.б.);
– Ішкі шығындар, нарықтың дұрыс қызмет етуінде немесе бағада
көрсетілмейтін, қайшылықтарда ... ... ... ... ... ... ... Ішкі шығындарға апаратын тауарлар мен қызметтерді тұтыну;
– Мемлекетпен экономиканы қажетті ... ... ... ... ... ... яғни тұтынуда барлық азаматтар
қатысатын (біріңғай энергожүйесі ұлттық қорғаныс, ұлттық ақпараттану ... ж. 30 ... ... ... ... 4 ... 25 бабы ... белгіленген, кәсіпкерлік
қызмет бостандығына әрбір азаматтың құқығын жариялаған .
1994 ж. 17 тамызда Қазақстан Республикасының Министрлер Кабинетінің ... ... 1994- 1996 ... ... ... кәсіпкерлікті
мемлекетік қолдау және дамыту жүзеге асыру бойынша ... ... ... бекітілген. 1995 жылдың соңында Қ.Р.- ... ... ... ... ... ... ... ету Бағдарламасы қабылданған, қасысында ең алдымен шағын және ... ... ... ... ... ең ... мәселе болып
белгіленген. Содан кейін 1996 ж. 14 ... ... ... ... ... жүзеге асыру бойынша ... ... 1997 ж. 6 ... ... ... дамытуды мемлекеттік
қолдау және жандандыруды нығайта түсу бойынша шаралар туралы» Президентінің
нұсқаулары қабылданған.
Қазақстан Республикасының өкіметімен бір ... ... 1997 ж. 14 ... № 325 ... кәсіпкерліктің
республикалық ақпаратты- көрмелік орталығын құру туралы ”, 1997 ж. ... № 499, ... ... ... 1997 ж. 26 ...... кәсіпкерлікті дамыту қорын құру туралы”, 1997 ж. 4 маусымынан № 923
“Жұмыспен қамтуға әрекет ету ... ... ... ... ... және жаңа ... орындарын құруды қолдау тәртібі туралы
Ережені бекіту туралы ”.
1997 ж. 19 ... қол ... ... ... ... және 1997 ж. 7 ... ... Республикасында шағын
кәсіпкерлікті дамыту және қолдаудың аймақтық бағдарламасы мен приоритеттері
туралы” ... ... ... ... –меншік
кәсіпкерліктің түрі ретінде ... ... ... ... ... ... ... өз меншігіне және азаматтардың өз
аттарынан олардың тәуекеліне және ... ... ... ... ... кәсіпкерлік субъектілері ретінде Заң осы қызметпен
айналысатын жеке тұлғаларды анықтайды ... ... ... және ... ... ... ... Келесі жағымды жағдайларды белгілеуге
болады:
✓ несие алу үшін жеңілдік шаралары қарастырылған ... ... ... және алаңдарды, офистік ... ... ... ... - ақ оларды жалға алу ... ... ... мүмкіндіктер жасалған;
✓ қызмет приоритеттері анықталған іс – шаралары бойынша негізгі
тәжірибеде қолданылатын ... ... ... ... ... ... жеке ... құру және оны тіркеу жұмыстары
жеңілдетілді, сонымен қатар олар екінші денгейдегі ... ... ... ... ... ... жеңілдетілді. Мемлекеттік саясатқа,
Қазақстанда шағын кәсіпкерлікке қолдау көрсеткен негізгі қол ... ... ... 1997 ж. ... ... ... Қ.Р. ... және экономика
Министірлігінің шағын кәсіпкерлікті қолдау Депортаменті ... ... ... екі ... ... ... Біріншісі – ол, нормативттік
үлгілерді және Заңдылық актілерді қарастыру үшін, шағын бизнесті ... ... ... өкімдерінен тұрады.
Екіншісі- ол, ведомствалараралық, яғни кәсіпкерлік қызметті қолдандыру
бойынша Президент нұсқауын жүзеге ... ... ... ... мен ... өкілдерінен тұрады. Тәжиребиеге
жағдайларына сүйенсек, ол ... ... ... ескі заңдарды
қайталануына, сақталып қалуына байланысты осы ... де ... ... ... Қазақстанда Бельгия тәжирибиесі бойынша, ... ... және ... ... - ... ... ... қолдау депортаментінің кеңесшілеріне ұсынылған, бизнес- жоспарлары -
инновациондық орталықтар ... ... құру ... ... тура ... ... бизнес - инновациялық орталық- дегеніміз ол ... ... ... ... ол өзі ... орта және ... оларға жағымды мерзімде толық көлемде қызмет көрсетілді.
Қазіргі ... ... ... ... ... ... және ... байланысты шараларды жүзеге асыру қажет. Ол факторлар
тәжірибеде келесі сипатта бейнеленеді:
- толық дамымаған саяси жүйе және ... ... ... ... ... салу ... тұрақсыздығы.
- Банктермен белгіленген проценттік ставка мен және ... ... ... ... ... қол
жетпеушілігі.
- Көпшілік кәсіпкерлердің, кәсіп ... ... ... аз ... Тұрғындардың сатып алу сұранысының төмендігі.
- Қазақстан ішінде және одан тыс, ... ... ... ... ... ... жұмысшыларының кәсіби дайындығының
төменділігі.
Осы тұрғыда мемлекеттік емес ... ... ... ... ... яғни ... кәсіпкерлікке қолдау көрсетіп ... ... ... және Орта ... – Американдық қорды қолдану
мақсатқа сәйкес деп айтуға болады. ... ... 1997 ж. 17 ... мемлекеттердің үкіметерімен келісіліп құрылған ... ... ... ... ТМД мемлекеттерінің Ақылшы – кеңесі үлкен жағымды ... ... ... ... ... ... ... байланысты екенін көрсетеді бірінші кооперативтер
және жеке кәсіпорындар ұсынылған жеңілдіктерге байланысты қарқынды дамыуы.
Сол уақытта макроэкономикалық тұрақтылық, ... ... ... асуы ... ... ... ... тигізген шаралары, 1997 ж. 6 наурызда
қабылданған Қазақстан Президентінің “шағын ... ... ... ... ... ... ... нұсқауын жүзеге асырумен
байланысты. Осы нұсқауға сәйкес:
– Қазақстан Республикасы Сауда және экономика ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау туралы”, “Жеке
кәсіпкерлік
туралы”, “Шағын кәсіпкерліктің субъектілерін тіркеу жолдарын ... ... ... Заңды актілеріне өзгеріс және толықтыру
туралы” заңдар қабылданды;
– Мемлекеттік қадағалау органдары сонымен ... ... ... ... ... саны ... ... кәсіпкерлікті дамыту Қоры құрылды;
– Екінші деңгейдегі барлық бөлшектерінен шағын кәсіпкерлік
субъектілерін
несиелендірудің аз мөлшері белгіленді. Банктік ... ... ... 10 ... төмен емес.
Шет елдің дамыған нарықтық эканомикасы, кәсіпкерліктің ... ... ... көрсететінін, және нарықтық қатынастарда ... ... ... ... механизімді қамтамасыз етеді. Сонымен
қатар азаматтық ресурстарға және инновациондық потенциалға ... ... ... ... ... ... асуы 1992 ж. 7 ... “Қазақстан
Республикасы шағын кәсіпкерлікті дамыту және аумақтық қолдау жоспарлары
туралы”.
Республика Президентінің ... ... ... асып жатыр, ол
кәсіпкерлік қызметке қолдау көрсетудің негізгі құралы болып отыр.
Нұсқауда кәсіпкерліктің дамуының негізгі беделді бағыттары ... - ... ... ... ... ... ... дамыту, жаңа
өндіріс құру, ауыл шаруашылық комплекісінің өнімдерін қайта ... ... ... ... ... қызметті мемлекттік реттеу
бойынша осы салаға, қаржылық, инвистициялық, өндірістік – техникалық қолдау
көрсетіледі.
Сонымен ... ... ... ... ... ... және
көрнелік орталықтарын, консалдингтік фирмаларды енгізетін біркелкі жүйені
құруды қарастырады.
Мемлекеттің экономикаға ... ... ... шығындарды талап етеді
олар тікелей және жанама, тікелей – ол заңдылық актілерді дайындау, ... ... ... – ол ... жағымен мемлекеттік нұсқауларды
орындау есеп беру болы ... ... ... ... ... ... ... жаңа
бәсекелестердің кіру беделін төмендетеді, өйткені бұл үшін тиісті комиссия
рұқсаты қажет.
Кәсіпкерлік — адам ... ... ... және ол ... ... ... тұрады. Бұған кезінде атақты неміс экономисі Гарвард
университетінің профессоры Иозеф Алиоз Шумпетер (1883-1950 жж.) мән ... ... ... ... эпиграф етіп алуға болады: «Кәсіпкер болу —
басқаның ... ... 215]. ... ... ...... ... ұйымдастырушылар. Олы туралы француз экономисі Жан
Батист Сэй (1767-1832 жж.) былай деген: ...... ... ... ... адам».
«Кәсіпкерлік» терминін алғашқы рет ағылшын экономисі Ричард Кантильон
(1650-1734 жж.) ендірді. Бұл ұғымға, ол ... ... ... алу ... ... ... адам ... жатқызды.
Экономикалық және құқытық әдебиеттерде кәсіпкерлік пен бизнес ұғымдарын
балама түріңде ... жиі ... пен ... ... ... ... ... бір-бірімен
баламалап, теңестіріп қарауға болмайды. Бизнес — табыс ... кез ... ... Рас, бизнес кәсіпкерлік қызметпен ... ...... іс. ... кәсіпкер — ол өнертапқыш. Сондықтанда
бизнеспен айналысатын адамдар, осы ... ... еш ... ... ... ... ... қабілетгілік» деген ұғымда бар. Кәсіпкерлік
қабілетгілік дегеніміз адамның бизнесте жаңалықты аша білу ... ... ... ... ... бұл келе ... жұрт қалғып, қьдырып, той-думан жасағанда, барлық күш ... ... ... ... ... коммуникабелділікпен, яғни
адамдармен тез арада байланыс жасау ... ... ... жақсы
қатынастар құра білу, бәсекелестеріне қарағанда айналасына басқаша көз
караспен қарауда ... ... ... ... ... ... жиі ... қоймайды. Демек, бизнес — бұл
табыс әкелетін адампың экоиомикалық қызметі. Кәсіпкерлік — ... ... ... ... бұл ... жаңа ізденіске барыттайды және осы
жаңалыкты жүзеге асыру үшін тәуекелге бас ұрады.
Кәсіпкерлік бизнес ... ... ... ... ... олар ... пара-пар ұғым ретінде қарастырылады. Ал ... ... ... ... ... онда ... ... колданылады.
Қазақстан республикасы Президентінің «Шаруашылык серіктесі жайлы» және
«Мемлекеттік кәсіпорын туралы» Жарлығына сай кәсіпкерлік ... ... ... ... жеке және ... ... ... Жай, ол бірлескен қызмет шартына негізделеді;
2. толык, барлық мүлікке ынтымақтастық жауапкершілік жүктеледі;
3. ... ... ... ... құны ... жүктеледі;
4. коммандитті — аралас жауапкершілік (біреудің толык мүлікімен
және басканың ... ... ... ... ... ... және оған
жататын мүлікпен косымша жауапкершілік мойына алынады;
өндіріс және ... ... ... ... ... және казыналық кәсіпорындар [5]. Біріншісі, шаруашылыкты
жүргізу кұқығына негізделсе, екіншісі - жедел баскару құқығына негізделген.
Шын ... ... ... ... екі тұрі ... ...... ІІІаруашылық есеп, казыналык — толык емес шаруашылық
есеп.
Көсіпорын (фирма) кәсіпкерлік ... ... ... ... ... Осы ... бастап және ары қарай «кәсіпорын» мен ... ... ... ... ... өзара айырмашылығы бар: «фирма»
термині жиынтық ұғым, оған бір немесе бірнеше кәсіпорын мен ... ... ... ... бір жақты, бір өнімді өндіретін процесті
жатқызамыз. Қазіргі жана жағдайда нарықтық ... ... ... ... кызметінде толық өз бетінше еркіндігін алуда: ал ... ... ... ... ... экономикалық және құқықтык
тұрғыдан дараланған. Кәсіпорының ұйымдық түрлері ... ... ... Олар ... түрде болуы мүмкін:
- азаматгар меншігіне негізделген жеке кәсіпорындар;
- ұжым ... ... ... Конституциясында меншіктің көптеген нысандары, жеке меншікке қол
сұсқпаушылық және жеке кәсіпкерлік қызметтің бостандығы бекітілген.
Кәсіпкерлікқызметтің ... ... өте кең. ... ... реттейтін заңдар ретінде ҚазССР – ғы кәсіпкерлікті дамыту ... ... ... тур заң 1990 ж. 11 ... 1994 ... ... ... қолдау және қорғау тур» заң. Негізін салушы
заңдар ретінде «меншік туралы» 1990ж. 15 – ... ... 1991 ж. ... ... ... ... ж. т. б. айта кетуге болады. 2006
жылы 31 қаңтарда қабылданған “Жеке кәсіпкерлік туралы” заң ... ... ... себебі кәсіпкерлік экономиканың негізгі құралы, ал
ол өз алдына үнемі дамып өзгерісте болып отырады.
Кәсіпкерлік ... ... ... экономиканың қалыптасуымен
байланысты бүкіл ... ... асып ... ... серіктестік,
акционерлікқоғам, монополияғақарсы қызмет тур, банкроттықбанктер тур ж.т.б.
зандар).
Сондықтан экономикалық реформаны құқықтық қамтамасыз ету ... ... ... қызмет туралы оның дұрыс құқытық реттелуі туралы
жағдайды бірінші ... ... ... ... ... дамыту
ол ең алдымен дұрыс заңдарға ... ал ... ... ... ... Экономиканың тұрақтылығы еліміздің болашағының жарқын
болашағы болып табылады. Тәжірибедегі басты мәселелердің бірі көбіне зандар
бір – ... ...... ... кебіреулері әрекет етпейді ... ... даму ... сауда немесе кәсіпкерлік кодексін қабылдау
туралы мәселенің мақсатқа сәйкестігіне ... Бұл ... ... ... ... ... бір ... жинау мүкіндігін туғызады.
Ал екінші жағынан тәжірибеде бұдан бірдеме шығару ... ... ... кодекс әр түрлі қатынастарды реттеуші ... ... ... ... азам, еңбек). Кодекс тек қана бір саланы реттейді және оның
жалпы ... ... ... кәсіпкерлік немес сауда кодексі азаматтық кодекстің жалпы ... ... ... ... ... ақша – ... қатынастардан туындайды яғни азаматтық кодекспен реттелетін
нормалар.
Сондықтан кәсіпкерлік туралы жеке заңдық актілер ... ... ... ... азаматтық кодекске қосымша болыу керек.
Көптеген Батыс европа және латын америка ... ... ... ... ... арнайы сауда құқығы бар. Азаматтық және сауда кодекстері әрекет
етеді. Ал ... ... ... ... ... екі ... ... бас тартып тұтас азаматтық кодексті қабылдады [6; 7].
Кәсіпкерліктің даму бағыты. Кәсіпкерлік ... ... ... қызмет
көрсету, өндірісті инвестииялау яғни ауылшаруашылықта, құрылыстық және т.б.
қатынастармен байланысты сонымен ... ... ... ... ... алу
сатуменде байланысты.
Кәсіпкерлік қоғамның барлық аясымен тығыз қарым қатынаста сондықтан ... ... ... өндірістік қатынас жүйесіне кіруі керек
➢ өндірістік еңбектің өсуін көрсету керек
➢ тиімді материалдық және ... ... ... ... ... қол жеткізуді қамтамсыз ету керек.
Кәсіпкерлікпен қоғамның ара қатынасы әлеуметтік аясындағы нәтижелермен
сипатталуы ... яғни ... ... ... ... ... ... өмірімен қарым-қатынасы оның дамуының
маңызды аспектісі болып табылады.
Мемлекет тарапынан кәсіпкерлік қызметке ... ... ету ... ... ... ... ... және қолайлы даму жағдайы
қалыптаспайды.
Халықаралық интеграцияның ұдайы өсуі қазіргі кәсіпкерлік қатынастардың
дамуының жаңа ... ... ... ... енгізуде. Отандық
кәсіпкерлердің бәсекеге төтеп бере алуы ... ... ... ... халықаралық шаруышылықтың дамуын терең зерттеу және оларды
құқытық реттеу миханизімі мен ... ... ... түсіну
негізгі орынды алады. Заңгерлердің дүние ... ... ... ... ... ... құқықтық, саяси негіздерді
түсіндіре отырып оларды реттеу ... ... ... ... бұл бір-бірімен тауарлы-ақша қатынастарымен
байланысқан, егеменді ұлттық мемлекеттердің жиынтығы болып ... ... ... және ... ... ... Бұл процесс ХҮІ-шы ғасырдың
аяғы мен XX-шы ғасырдың басына дейін ... үш жүз ... ... ... ... ... пайда болған ұлттык мемлекеттер арасындағы тауар
айырбасы ХХ-шы ғасырдың ... ... ... сыйпатқа ие болды.
Нәтижесінде олардың арасында тұрақты ... ... ... даму ... әр ... бір ... дамушы елдер де
жатады.
Статистиканың куәландыруына қарағанда, «үлкен жетілік» елдердің ... ... ... байқатады. Ондағы тұрғындар жалпы
алғанда 650 млн. адам болып, әлем халқының 12%-нан астамын ... ... ... ... ... ... өнім мен өнеркәсіп
өндірісінің 50%-дан артығы, ауыл шаруашьшығы енімнің 25%-дан астамы келеді.
Дүниежүзінде ... ... ... ... салыстырғанда,
«жетілікхе» енетін елдердің бір тұрғынына 4-4,5 ... ... ... ... ... ... енетін елдерге өндірістік қатынастары ете жақын
болып, «жаңа ... ... ... ... жатады. Оларға:
Бразилия, Мексика, ... ... ... Гонконг, Тайвань, Сингапур
жатады. Бүл елдердің дамуына ірі шетел инвестициясы — әсіресе, американ,
жапония, ... ...... ... ... ... саласында ірі құрылыс жобалары жүзеге асты.
Экономикалық дамуы жағынан екінші деңгейде Таяу Шығыстағы мұнай өндіруші
елдер: Кувейт, ... Араб ... Сауд ... ... ... аса ... топкд 40-қа жуык елдер енеді.
Дүниежүзілік шарушылық аясында ... ... ... ... ... ... де талпыныс жасауда. Нарыктық катынастарға талпыныс
байқатқан ... ... және ТМД ... ... ... ... ... елдер дамымаған еддер қатарын құрайды. Жоғары
дамыған елдердің иңдустриалды ... ... ... етуінде олардың даму деңгейі тым төмен көрінеді.
Бірнеше ұлттык шаруашылықтын бірігіп аймактык экономикалык жүйе ... ... ... ... ... ... ... -- Еуропалық экономикалык қауымдастык (ЕЭҚ)
жатады. ЕЭҚ 1957-ші жылы құрылып, оған ... алты ... ... ... ... Люксембург, Франция, Германия. Ал, 1973-ші жылы
төрт мемлекет қосылцы: Англия, ... ... ... ... ... бастап Испания, Португалия қосылып — «Еуропа он екілігі» дұниеге
келді. Ұлттык, ... ... ... өз ... ... ... ... Кызмет саласына қауымдастықтың бюджет-каржы істерін
бакылау жатады. ЕЭҚ-тың ұкіметаралық органы болып ... ... ... ... ... ... ... пара-пар саналады.
Кеңесі жұмысыньщ аясына қауымдастык қызметінің негізгі сұрақтарьі толық
енеді. Әр ... ... ... ... ... жыл ... Төрағалықтың алмасуы алфавитгік ретпен ауыстырылады.
Еуропалық экономикалық кауымдастық территориясында енген елдерден кеден
салығы алынбайды. Сондықтан тауар, қызмет ету, ... мен ... күші ... ... ... ... ... шаққанда азық-түлік ... ... ... елдері АҚШ-ты басып ... ... ... ... ... шығаруда Жапония мен АҚШ-қа басты бәсекелес
болды.
Ал, 1967-ші жылы ... Азия ... ... ... ... Оған алты ... мүше ... Бруней, Индонезия,
Малайзия, Сингапур, Тайланд, / Филиппин. Латын ... ... ... жылы ... ... ен ірі экономикалык сауда тобы құрыдцы. Мақсаты -
аймактағы сауда мен экономикалык ынтымактастықты ... ... ... ... ... келешекте латынамерикандық жалпы
нарықты құру болып табылады. Бұл кауымдастыққа 11 ел кіреді: ... ... ... ... ... ... Уругвай, Чили,
Эквадор. Штаб-пәтері Монтевидо (Уругвай) қаласында орналаскап.
2. Кәсіпкерлік қатынастардағы құқықсубъектілігі
Бір қатар заңдарда «шаруашылық субъектісі» ... ұғым ... оны ... ... ... ... 1994 жылдың аяғында
қабылданған Азаматтық кодекстің 19 бабына сәйкес “Азаматтардың кәсіпкерлік
қызметі – ... осы ... және өзге заң ... көзделген
жағдайларды қоспағанда заңды тұлға құрмай-ақ кәсіпкерлік қызметпен
айналысуға құқығы бар ... ... ... ... ... ... асырылатын кәсіпкерлік
қызметіне, егер заңдардан немесе құқықтық қатынастар ... ... ... болса, Азаматтық кодекстің ... ... ... ... ... қызметін реттейтін ережелері қолданылады.
Негізінен кәсіпкерліктің ұқсас түсінігі Тәуелсіз Мемлекеттер ... ... ... берілген. Он жақсы білу тиісті, өйткені
іс қатынастары ТМД-ның барлық экономикалық ... ... ... ... және ... жеке заңдар арналған. Тәджікістан
және Беларус Республикалардың тәжірибиесі осындай. Кәсіпкерлік ... ... ... ... ... нысанына жол береді жеке кәсіпкерлік,
ұжымдық кәсіпкерлік сияқты, ... ... ... немесе оларға тиісілі
уәкіл етілген орган арасындағы келісім ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қызмет кәсіпорынды құруі немесе тауып алу ... ... онда ол да ... ... ... ... кәсіпкерлік
қызметі шетел инвестициялар туралы заңдармен реттелінеді.
Кәсіпкерлік қызметті заңды тұлға құрмай-ақ ... ... ... ... ... ... шарт міндеттемелерін қолдануы
және оларға түскен арыздар мен талаптарға байланысты заңдық ... және т.б. ... ... әрекеттер азамат-кәсіпкер өз атынан өзінің
тәуекеліне жүзеге асырады. Егер кәсіпкерлік қызметтің қатысушы ... ... ... болған жағдайда осындай тұлғалар заңдық әрекеттерді
заңды өкілдерінің ата-анасы, асырап алушылары келісімімен іске асырады.
Азаматтың кәсіпкерлік қызметіне қатысудың қажетті ... ... ... немесе шаруа қожалығының басытығы сипатында мемлекеттік тіркеу
болып табылады. Тіркелудің тәртібі ... ... ... ... ... ... Егер ... тіркеусіз азамат кәсіпкерлік
қызметті жүзеге асырса, онымен ... ... сот ... ... қолдануы мүмкін.
Сонымен қоса, фирманы бір адамның ісі немесе жеке меншігі деп атайды.
Иесі өндірістік ... ... ету үшін ... қорлар және
күрделі жабдықтарға ие болады немесе оларды табады, ... ... ... жеке ... Жеке ... жеңіл құру, өйткені дәл осылай фирманы тіркеуі
мен заңгерлік рәсімдер сияқты дайындаудың өте ... ... ... шығындарды талап етпейді.
2. Иесі өз өзіне қожа және әрекеттердің маңызды бостандығымен
қамтылған. Не және ... ... ... ... үшін
маңызды. Ешқандай жиналыстардың, серіктердің немесе
директорлардың ... ... ... ... үшін жеңілдік
болып табылады.
3. Иесі клиентіне арнайы қызмет ұсына алады.
4. Нәтижелі ... ... ... Иесі табыс
жағдайында барлығын алады жане сәтсіздік жағдайында барлығын
жоғалтады. Бірақ осы ... ... ... ... және олар өте маңызды болып табылады [8; 103].
Жетіспеушіліктер:
1. Сирек жағдайда, жеке кәсіпкердің ... ... ... ... ... ... жеткіліксіз болуы мүмкін. Сондай жеке
иеліктердің банкроттық пайызы салыстырмалы ... ... ... ... емес өлкен несиелерді пайдалануына береді.
2. Кәсіпорын қызметтің ... ... ... ... ... иесі ... ... орындауы тиісті, мысалы,сатып ... ... жєне ... ету ... ... ... айырылып қалмауы керек, яѓни олар µндірістерде,
жарнамада жєе µнім таратуында байқалуы мүмкін.
3. Ең негізігі жетіспеушіліктің бірі, жеке иесі ... ... ... табылады [8; 126]. Ал бұл, дербес кәсіпкерлер ... ... ғана ... ... ... ... өзінің жеке
активтарын менде тәуекел етеді. Егер ... ... ... ... қарыздарымен арнайы және жеке жауап береді. Осы жағдайда
қарыздарды өтеу үшін иесі ... жеке ... сата ... ... ... қатынаста кәсіпорын активтарімен ғана емес, сонымен
қатар, барлық өзінің ... және ... ... ... ... ... да жауап береді. Тәуекел өте биік болғандықтан,
жеке кәсіпкердің жаңашыл мүмкіншіліктерін тоқтатады.
Заңды тұлға конструкциясының құрылымдық талдауы оның даму ... ... ... ... ... тұлға мәселесін оның кұқық субъектілігінің
мазмұнын ашпай терең түсіну мүмкін ... Жаңа ... ... алу ... жиі ... ұшырағыш құқық субъектілік
ұйымдардың әр қилы жақтарын сипаттайды.
Заңды тұлға сан ... ... ... ... ... ... қилы ... субъектісі болғандықтан, оның құқық субъектілігіне көп
салалы сипат тән болып келеді. Заңды тұлға мәртебесі арқылы ұйым әкімшілік,
еңбек, ... және өзле де ... ... ... болуы мүмкін.
Заңды тұлғаның мақсаттары мен жүзеге асыратын қызметтері ... оның ... ... ... ... ... ... деп оның құқық субъектісінің барлық
белгілерінің, яғни ... пен ... ... құқық қабілеттілік дегеніміз - белгілі бір құқықтарға ... ... бір ... атқару қабілеттілігі.
Азаматтық құқық ғылымы универсалды және арнайы құқыққабілеттілікті айыра
алады. Универсалды құқыққабілеттілік деп құқық субъектісінің әрекеттің кез
келген ... ... ... үшін кез ... азаматтық құқықтар мен
міндеттерді иелену мүмкіндігі. Мұндай ... тек ... ... ... Ал ... құқыққабілеттілік деп заңды тұлғаның ... ... ... ... ... сәйкес
иеленетін құқықтар мен міндеттердің болуымен ... ... ... Қазақстанда және көптеген ТМД елдерінің заңды тұлғаларында арнайы
құқыққабілеттілікті иеленген. Бұл ... ... ... ... ... елеу мүмкіндігін төмендетті. Нарықтық экономикаға ... ... ... мұндай қатаң құқыққабілеттіліктің
(регламентациясы) тәртібі жаңа ... ... ... ... да ҚР ... кодексі заңды тұлғаның кез келген заңға және
құрылтай ... ... ... ... ... құқығын бекітеді.
Сонда да заңды тұлғаның жалпы тәртібі негізінде арнайы ... ... ... ... табиғаты мен мәнінен туындайды. Заңды
тұлғаның пайда болуы жеке ... ... оның ... ... бір ... ... ... кез келген коммерциялық ... құра ... ... ... ... ... да ... мақсаттарды көздейді. Мұндай ұйымды жарғының барлық ... ... ету ... беру ... мүддесін елемеуге
әкелуші еді. Мемлекет унитарлы кәсіпорынның мүмкіндігін бекіте отырып, оны
заңды ... ... ... ... бір ... қолдануын
көздейді. Заңды тұлғаның құқықсубъектілігі туралы айтқан кезде, оның ... ... ... ... ... ... бірқатар
шектеулер қояды. Бұл ең алдымен оның белгілі бір қызметпен айлалысуына
байланысты уәкілетті ... ... ... ... ... ... құқық тәртібін қамтамасыз ету, айналадағы
ортаны, азаматтардың меншігін, ... мен ... ... ... ... немесе қызметтің кейбір түрлерін ... мен ... ... ... жүзеге асырылады (АК-тің 10-6.4-т.).
Лицензиялауға ... ... ... ... ... ҚР Заңында
белгіленген.
Заңды тұлғалардың құқықтары олардың ... ... ... ... көрсетілген тәртіпте шектелуі мүмкін. Бұл
шектеулерді құзыретті органдар бекітеді. Мәселен, ... беру ... үшін ... беретін органдар. Сонымен ... ... ... ... ... ... ... шектеулер
де бар. Әрекеттің белгілі бір ... ... ... тұлғаларға беріле
қоймайды және азаматтық айналымдағы өзге тұлғалар үшін тыйым салынған болып
табылады. Ондай ... ... ... таралатын әрекеттер
жатады. Кейбір әрекет түрлері заңда ... ... ... ... Мұндай әрекетті жүзеге асыратын заңды тұлғалар қандай да ... ... ... айналысуына тайым салынады, оларға инвестициялық,
сақтандыру және банкілік әрекеттері жатады.
Құқыққабілеттіктің көлемі тек арнайы және ... ... ... сонымен бірге заңдармен де анықталады. Объективті түрде заңды тұлға
өзінің сипаты бойынша тек азаматтарға ғана тән құқықтарды ... ... ... тұлға жеке тұлға сияқты өз мүлкін мұраға қалдыра алмайды,
абыройын қорғай ... ... ... бар заңды тұлғаға қатысты
олардың жарғылық әрекетінің пәнін және ... бір ... ... нақты
өкілеттігін ажырата білген жөн. Мәселен, діни ұйымның жарғылық әрекетінің
пәніне ... ... ... Алайда олардың сауда-саттық мәмілелері
(мәдени жабдықтар), егер бұл олардың негізгі қызметін жүзеге асыруға ... ... ... ... ... айналымдағы арнайы
құқыққабілеттігі бар ұйымның өкілеттіктері оның жарғылық әрекетінің пәнінің
көлемінен кең болуы ... ... ... үшін ... ... тек ... емес, әрекет қабілеттілігі де болуға тиіс. Заңды тұлғада ... ... оның өз ... ... ... құқықтар мен
міндеттерге ие болуын, оны құрып, ... ... және ... ... ... ... салыстырғанда, заңды
тұлғаның құқыққабілеттілігі мен ... бір ... ... және жойылады. Осыған байланысты Азаматтық кодекс заңды тұлғаға
қатысты “әрекетқабілеттілік” ... ... да, ... ... ... әрекеттері арқылы азаматтық құқықтары
мен міндеттерін қалыптастыру, жүзеге асыру және қолдануы заңды ... бар ... ... ... ... әрекеттері заңды тұлғаны құрайтын жеке
тұлғаларды әрекеттері деп түсінген жөн, ... ... ғана ... ... асыра алады. Сондықтан заңды тұлға әрекет етуші
заңдарға, ... ... өзге де ... ... өзінің органдары
арқылы азаматтық құқықтарға ие болып, өзіне міндеттер қабылдайды (АК-ң 37
бабы.). Сонымен заңды тұлға ... – бұл ... ... ... ... ... ... білдіретін адамдар тобын (алқалы
орган) немесе тұлғаны (жеке орган) білдіретін құқықтық ... ... ... ... ... ... директорлар кеңесін жатқызуға
болады. Заңды тұлға органдарының түрлері, тағайындалу ... ... және ... ... ... мен ... ... Бұл органның әрекеттері заңды тұлғаның әрекеттері ретінде
қарастырылады. Заңды тұлға органы мүліктік қатынастарға заңды ... ... ... ... ... белгіленген өз өкілеттігін
асыра пайдаланып қабылдаған міндеттемелері ... ... ... ... ... ... ... кодексі заңды тұлғаның құқыққабілеттілігінің пайда болуы
мен тоқтатылуын ... ... ... 35 ... 2 ... ... ... құқық қабілеттілігі ол құрылған кезде пайда болып,
оны тарату аяқталған кезде тоқтатылады.
Меншік нысандары. Меншік ... ... ... ... ... ... (мемлекеттік емес) бөлінеді. Мемлекеттік заңды ... ... ... бағынышты, сонымен қатар кей кәсіпорындар жатады.
Мемлекеттік заңды тұлғалар (коммерциялық сипаттағылар да) ... ... ... ... орай олардың құқықтық реттелу ерекшелігі
негізделеді.
Қызмет мақсаты. 1994 ... ҚР ... ... ... ... ... және коммерциялық емес деп екі топқа бөлді. АК 34
бабына сәйкес бірінші топқа өз ... ... ... ... ... Ал ... емес ұйым табыс табуды басты мақсат деп ... ... ... ... ... ... ... тізімі жабық: олар тек мемлекеттік кәсіпорын,
шаруашылық серіктестік және өндірістік кооператив ... ... ... емес ... ... ... ... бірақта
олар заң актілерінде ескерілген басқа да нысанда құрылуы да мүмкін.
Әдебиеттерде коммерциялық және ... емес ... ... ... ... ... ... мен сипаты емес, олардың
құрылтайшыларының ниеттері табылады. Егер де, бірлестік, ... ... ... ... ... алып өз ... ... оны бөлетін
болса, онда олар коммерциялық ... деп ... ... егер ... ... кооператив, мемлекеттік кәсіпорын табыс алуды
көздейтін қызметпен айналыспаса және өз ... мен ... ... ... ... онда оларда коммерциялық есем ұйым деп
табылады [11; 12]. «Шаруашылық серіктестіктер ... ... құру үшін ... бостандықты ұсыну қажет, ... ... ... түрі мен ... ... сүйене отыра беру
қажет» [11; 13].
Егер де заңды тұлға заң немесе құрылтай ... сай ... ... бөлуге құқылы болса, онда оны кезектегі дивиденттердің
төлену–төленбеуіне қарамай коммерциялық ұйым деп есептеледі.
Егер де ... ... ... ... ... құжаттарға сай
дивиденттерді төлеуге құқылы болмаса, онда оны ... ұйым ... ... ... ... табыс жарғылық мақсатқа жетуге бағытталуы
қажет.
Құрылтайшылардың құрамы.
Заңды тұлға ... ... орай ... ... ... ... ... құрылтайшылардан тұратын заңды тұлға (одақтар және
ассоциациялар), құрылтайшысы ретінде мемлекет болып ... ... ... кәсіпорындар) немесе құқының басқа да субьектілері (басқа да
заңды тұлғалар).
Қатысушылардың құқыларының сипаты
Заңды тұлғаға ... ... ... әр ... ... ... мынадай түрде жіктеуге болады:
- құрылтайшылардың мүлкіне меншік құқысы бар ұйымдар: мемлекеттік
кәсіпорындар және мекемелер;
- қатысушылардың ... ... бар ... ... және ... кооперативтер;
- қатысушылардың меншік құқығы жоқ ұйымдар: қоғамдық бірлестіктер
және діндік ұйымдар, фондтар және ... ... ... құқыларының көлемі.
Өз мүлкіне деген құқысының көлеміне орай заңды тұлғаларды келесілерге
бөлеміз:
Мүлікті жедел басқаруға құқығы бар ... ... ... және
кәсіпорындар
Мүлікті шаруашылық тұрғыда басқаруға құқығы бар заңды тұлғалар
Мүлікке ... ... бар ... ... және мүліктік қатысу.
Шаруашылық серіктестіктерді және қоғамдарды қатысушыларға не ... орай ... ... ... кәсіпкерлік мақсатқа жету үшін жеке үлестерін біріктіру
(серіктестіктер)
- ... ... ... ... ... қоғамдар мен серіктестіктер келесі тізбекке
бөлінеді: толық серіктестіктер; сенім серіктестігі; қосымша жауапкершілігі
бар серіктестіктер; ... ... ... ... ... ... тұлғаны құрылу реттілігіне орай жіктеу:
рұқсат беріліп құрылатын заңды ... – келу ... ... заңды тұлғалар.
Құрылтайшы құжаттар: құрылтайшы құжаттардың құрамы ... ... ... заңды тұлғалар (шаруашылық серіктестіктер),
2. шартты–жарғылық заңды тұлғалар (жауапкершілігі шектеулі немесе
қосымша жауапкершілігібар ... ... мен ... ... ... тұлғалар.
Шаруашылық серіктестіктер.
Жарғылық капиталды құрылтайшылардың ... ... ... коммерциялық ұйым шаруашылық серіктестік деп
танылады. Құрылтайшылардың салымы арқылы жинақталған ... ... ... ... ... ... және сатып алынған мүлік
серіктестіктің меншігі болып табылады.
Шаруашылық серіктестіктер ... табу және өз ... ... оны
бөлуді негізгі міндет деп тұтатын коммерциялық ұйым. АК қағидаларына сай
олар жалпы құқықтық қабілетке ие, бұл ... ... ... ... ... ... береді.
Шаруашылық серіктестіктің маңызды меншіктік құқығы ретінде жарғылық
капиталды құру сәтінде ... ... ... ... ... Меншік
құқығы абсолюттік құқы болып келеді, ал шаруашылық серіктестік өз ниеті
бойынша меншігіндегі мүлікке ... ете ... ... ... ... ... ... олар осы
мүліктегі бөлікке иелік ете алады.
Шаруашылық серіктестік өзінің құқылық ... ... ... нысаны болып келеді.
ҚР Заңнамасы шаруашылық серіктестіктерді 5 ... ... ... ... ... ... шектеулі серіктестік,
қосымша жауапкершілігі бар серіктестік және акционерлік серіктестік.
Толық ... ... ... ... – оның қатысушыларының серіктестік
міндеттемелері бойынша жауапкершілігі. Міндеттемелер бойынша серіктестік ... ... ... ... ал ... ...... серіктестіктің жарғылық капиталының мөлшерін оның құрылтайшылары
белгілейді.
Толық серіктестіктің жоғарғы басқару органы болып ... ... ... жиналыста әрбір қатысушы бір дауысқа иеленеді. Бұл шарт толық
серіктестіктің ... ішкі ... ... ... ... ... беру ... байланысқан.
Заңнама бойынша қатынастар ішкі және сыртқы деп ... ... ... жүргізу, шешімдерді қабылдау, табыс пен шығынды өтеуді
бөлу және т.б. жатқызуымызға ... ...... ... ... ... ... жауапкершілігі жатқызылады.
Қатысушылар серіктестіктен кез келген уақытта өз талабы бойынша шыға
алады, ол бұл жөнінде қалған қатысушыларды ... ... 6 ай ... ... ... ... мерзімге құрылған толық серіктестіктен мерзімінен
бұрын бас тартуға дәлелді себептер болғанда ғана жол беріледі.
Толық серіктестіктен өз ... ... ... ... ... ... ... қатысушы, сондай–ақ қайтыс болған қатысушының
серіктестікке кіруден бас ... ... ... ... ... кезге дейін пайда болған ... ... ... ... ... ... жыл ... серіктестік
қызметі туралы есеп бекітілген күннен бастап, екі жыл бойы жауап ... ... жою ... ... жою ... бойынша жүргізіледі.
Сенім серіктестігі.
Сенім серіктестігінде толық серіктестіктегі жеке ... ... ... ... ... ... ... жарғылық
капиталына енгізген салымдарының көлемінде, қызмет атқару барысында келген
шығын бойынша жауап беретін және ... ... ... ... ... ... үшінші тобы пайда болады. Салымшылар
қатысушылар сияқты толық жауапкершілік ... ... ... ... басқаруға олар қатыстырылмайды. Осымен бірге, салымшылар
серіктестіктің мүлкіне міндеттемелік ... ... Бұл ... ... ... ... алуға құқық беретін мүліктің
еншісіне иеленуге мүмкіндік береді.
Сенім серіктестігінің қатысушыларының минималды саны – бір ... ... бір ... ... ... ... бір түрі деп те ... болады.
Сенім серіктестігінде қызығушылықты салымшы танытады. Салымшының басты
міндеті – сенім серіктестігінің жарғылық капиталына бастапқы және ... ... ... ... ... сенім серіктестігінің құрылтай
құжаттарда көрсетілген жағдайларда салымшы серіктестікке ... ... ... міндетті.
Бұл арада салымшыларға құрылтай құжаттардың шарттарын сақтау ... ... ... серіктестігіндегі салымшының басты қызығушылығы бар капиталға
табыс алу және ... ... ... ... ... ... мүліктегі және жарғылық капиталдағы өз үлесін ... ... ... ... ... ... толық
серіктердің келісімі болған жағдайда бере алады. Үлесті беру ... ... ... ... мен ... ... беріледі. Бұл
оның сенім серіктестігіне қатысуды тоқтатады.
Егер де, толық серіктестіктер сенім серіктестіктеріндегі мүлкіне үлесін
ауыстыруға келісім берген сәтте, ... ... ... шығу және ... ... алу ... ... алады.
Сенім серіктестігін толық серіктестіктер басқара алады. ... ... ... ... шешімдерді қабылдауда
мүліктегі және жарғылық капиталдағы үлес мөлшеріне сай ... ... ... ... үлес ... анықтауда олардың жарғылық
капиталға алған салымдары ескеріледі, ал ... ... ... ... ... ... ... өз
мүлкілерімен қосымша жауапкершілікке жүктеледі.
Сенім серіктестігі толық серіктестік сияқты жойылады. Егер ... ... бір ... және бір ... ... жағдайда ол
сақталады. Сенім серіктестігінде қалған толық серіктестіктер соңғы салымшы
шыққан мезгілден алты ай ... ... ... салымшылар соңғы толық
серіктестік шыққан мезгілден алты ай бойы ... жоқ ... ... ... серіктестіктердің басқа түріне сенім серіктестігін
қайта құра алады. Қалған толық серіктестіктер немесе ...... ... ... ... ... алады.
Жауапкершілігі шектеулі серіктестік.
Жауапкершілігі шектеулі серіктестіктер ... ... ... ... Оның ... ... 1990 жылы ... 19 жұлдызында
шыққан. Акционерлік қоғамдар туралы Ережеден ... Осы ... ... ... ... жағдайы Азаматтық Кодекспен,
1995 ж 2-мамырда ҚР Президентінің Жарлығымен, 1998 ж 22- ... ... және ... жауапкершілігі бар серіктестіктер
туралы» ҚР ЗАңнамасымен реттеледі.
Жауапкершілігі шектеулі ... ... ... ... ... серіктестік қызметімен байланыста
болатын алдын – ала ескерілген залал көлемін қатысушыларға белгілеу. Бұл
залалдық көлемі ... ... ... капиталына салған
салымдармен шектеледі. Бұл жайт жауапкершілігі шектеулі серіктестікке
қызығушылық танытады.
АК–те ЖШС қатысушылары 100 ден ... деп ... Ал, ... серіктестік жыл ішінде акционерлік қоғамға, немесе өндірістік
кооперативке қайта құрылуы немесе бөлуге салынады, ал осы ... ... ... реттілік бойынша жойылады (егер де адам саны 100-ден азаймаса).
Жауапкершілігі шектеулі серіктестіктерке қатысушылар оның ... ... ... және ... ... ... залалдарға
өздерінің қосқан салымдарының құны шегінде тәуекел етеді. (АК – ның 77б, ... заң ... ... ... ... үш ... ... капиталының белгілі деңгейі жөніндегі дәлелдеме.
Белгілі қаржылық рейтинг.
Кредиторлардың заңды шағымдарын қанағаттандырудың минималды кепілдігі.
Бұрынғы заңнама ... ... бір адам ... ... еді, ... ... органдарының функциясын кім және қалай атқаратындығы
бекітілмеген.
Ал жаңа заңда құрылтайшы шартқа конфиденциялдық мінез берілді. Сыртқы
тұлғалар онымен ... ... ете ... ... шарт ... ... ... мүлкіндегі өз үлесінің құнын өтеуді
талап ету құқығымен одан шығуға ... Заң ... ... ... Үлес келесілерге берілуі мүмкін:
- серіктестіктің басқа қатысушысына.
- серіктестіктің өзіне
- үшінші тұлғаға.
Егер де қатысушылар сатылып жатқан үлеске қызығушылық ... ... өзі ... ... ... та, құрылтай құжаттармен бекітілген
шектеулер қатысушының өз үлесін тұлғаға беруге тиым ... ... ... ЖШС өзі ... ... ... серіктестік үлесін өндіріп алу сұрағы күрделі болып
келеді. Осындай өндіріп алу ... да ... ... та оны ... ... ... ... еді. Соттың шешіміне сүйене отыра
кредитор ... жеке ... ... оның ... өндіріп алуға
құқылы.
ЖШС басқару жүйесінде және реттілігінде келесі жайттар бойынша анықтылық
талап ... ... ... ... ... ... етілетін дауыстың көпшілігін белгілеу.
- «қатысушы» және «қатысушыға ... ... ... ... ... көп ... бар ... келу сәтінде кворум сақталады
деп Заңның 47 б бекітілген. Күн тәртібінде ... ... ... ... ... ... бар ... жалпы дауыстың 2/3 –не ... ... ... ... болады. Бір ауыздан келісуді талап ... ... үшін де ... кворум қажет.
Кей сұрақтарды қабылдауда көпшілік дауыс санымен емес қатысып отырған
қатысушылармен белгіленуі де мүмкін.
ЖШС ... ... ... өз ... ... ... ... шешіміне сай, серіктестік қатысушысының ... ... ... ... баға ... сот ... ... сатып алуды талап етуге құқылы. Мәжбүрлі сатып ... ... ... ... ... сәтте оны сот бекітеді (ҚР АК 82б).
Серіктестіктің атқарушы органынң және ... ... ... ... ... және басқа да ... бола ... ... ... ... ... талабы бойынша
серіктестіктің атқарушы органының мүшелері жауапқа тартылуы ... ... бар ... ... бар серіктестік дегеніміз ... ... ... ... ... ... табылады. Қатысушылардың өз міндеттемелері бойынша жарғылық капиталға
салған салымдарымен жауап береді, ал осы сомдар ... ... ... рет ... ... ... өз мүліктерімен қосымша жауап беретін
серіктестік ҚЖС деп ... ... ... өзгеру реті мен салдары, жарғылықтың
өзгеруі, міндеттемелер бойынша ... және т.б. ... ... тарихында алғаш рет кезектен тыс жалпы жиналысты шақыру және
сұрақтары күн тәртібіне енгізу мәселесіне шектеу ... ... ... ... көп ... ие ... ... жиналыстың күн тәртібіне белгілі бір
сұрақтарды қоюға ... ... ... сотта дауыс беруіне қатыспаған немесе қарсы
дауыс берген серіктеске ... ... ... ... ... ... ... болған немесе белгілі болуы мүмкін деген
күннен ... 6 ай ... ... ... сияқты ҚЖС әділет органдарына тіркелу үшін Жарғыны, тіркелу туралы
арызды және тіркелуге төленетін соманың ... ... ... ... ... бекітіледі.
Жаңа қатысушы серіктестікке төрт негізде қабылданады. Бұл шарт ... ... және жаңа ... ... ... ... ... деп өз қызметін жүзеге асыру үшін ақша – ... ... ... ... ... ... ... мүлкінен бөлек мүлікке иемденеді. Акционердердің
міндеттемелері бойынша ... ... ... өз ... шегінде міндеттемелер
бойынша жауапты.
Қоғам акционерлік оның міндеттемелері бойынша жауапты емес және ... ... ... ... өз акциясының сом мөлшерінде
қоғам қызметімен байланысты шығындар бойынша жауапты.
ҚР заңнамаларында ескерген ... АҚ ... ... емес ... құрылуы мүмкін.
Қоғам (коммерциялық емес ұйымдардан басқасы) облигацияларды және құнды
қағаздардың басқа түрлерін басып шығаруға құқылы.
Қоғамның атауы «Акционерлік қоғамның» ... ... сай ... ... ... атауының қысқартылған «АҚ»
аббревиатурасына рұқсат беріледі. Аббревиатура қоғам атауының ... ... ... ... ... өз ... ... айлық есептік
көрсеткіштің кемінде 1000000 еселенген мөлшеріндегі болатын ... саны бес жүз және одан да көп ... ... ... ... ... деп оның ұсынысы негізінде құзыретті
орган табады немесе қоғамның жеке капиталының мөлшері және акционерлер ... ... ... ... ... ... ... ХАҚ деп табу реттілігін құзыретті орган белгілейді. Қоғам:
1. Ол таратылған немесе қайта ... ... ... қоғам
қосылған және одан бір немесе бірнеше жаңа ... ... ... қоспағанда);
2. Өз капиталының мөлшері он екі айдан астам мерзімінде айлық есептік
көрсеткіштің 1000000 ... ... ... ... ... ... ... саны алты ай ішінде 500-ден төмен азайып кеткен
жағдайларда халықтың АҚ ... ... ... ... оны құру ... ... ... жеке және немесе заңды
тұлғалар табылады.
ҚР мемлекеттік органдар мен ... ҚР ... ... сай ... ... ... бола ... Бұл жайт ҚР Үкіметіне,
жергілікті атқару органдарға, ҚР ... ... ... ... Мемлекеттік
кәсіпорындар қоғам құрылтайшылары болуға құқылы және осы кәсіпорынға
қатысты меншік және ... ... ... ... ... ... келісімімен оның акцияларын ала алады.
Қоғам құрылтайшылары ретінде бір тұлға ... ... ... қоғамды құрумен және мемлекеттік тіркеу салдарынан болатын
шығындарды бірге төлейді.
Қоғам оның құрылтайшыларының жиналысының шешімімен ... ... бір ... ... онда осы тұлғамен қоғам бекітіледі ... ... ... ... ... ... ... қабылдайды:
1. Қоғамның құрылуы туралы шешім қабылдайды ... құру ... ... ... атқару ретін
белгілейді.
2. Құрылтай шартты бекітеді.
3. Жарғылық каптал мөлшерін белгілейді.
4. Белгіленген акциялар санын белгілейді.
5. ... ... ... ... туралы
шешім қабылдайды.
6. Қоғамды тіркеушіні сайлайды.
7. Мемлекеттік тіркеу үшін қоғам атынан ... ... ... ... ... ҚР заңнамасына сай қоғам құрылтайшыларының жарғылық
капиталға салынатын мүлікті бағалайтын тұлғаларды
белгілейді.
9. Қоғамның ... ... жай ... ... жай және ... ... ... Акциялар құжатсыз нысанда шығарылады.
Акционерлік қоғам ... ... ... емес ... ... ... ... жоқ. Акция бөлінуге жатпайды. Егер
де акция жалпы меншік құқысында бірнеше тұлғаларға тиісті болса, онда ... ... деп ... және өз ... арқылы акцияда көрсетілген
құқыларға иеленеді.
ҚР Заңнама актілерімен келесі шектеулер ... ... ... ... ... Бір акционерде қоғам акцияларының максималды көлемі
3. Бір акционерге берілген қоғам акциялары бойынша
максималды тұрғыда дауыс алуы [12].
Қоғам ... да ... ... ... ... ... шығару
шарттары және реттілігі, айналуы және өтеуі ҚР құнды қағаздар нарқы туралы
заңнамасы бекітіледі [13].
Коопертив мүшесі екі ... аз ... ... Осы ... ... ... ... атқару мерзіміне тиісті. Егер де кооперативтен
барлық мүшелер шығып, бір мүше қалған болса, онда ол алты ай ... ... ... ... не оны жауапкершілігі шектеулі серіктестікке
немесе акционерлік қоғамға қайта құруға ... ...... ... оның ... жеке ... ... міндетті түрде қатысуы. Бұл дегеніміз тұлғаның коперативпен
еңбектік қатынасқа міндетті түрде ... ... ... олардың
қатынастары еңбек заңнама нормаларымен реттелуі керек.
Өндірістік кооперативтің мүшелері өз ... ... ... ... ... ... осы салымның минималды мөлшері
белгіленбеген, бұл кіші кәсіпкерлер үшін қызығушылық тудырады.
Кооператив анықтамасы ... ӨК ... ... оның мүшелерінің
біріккен кәсіпкерлік қызмет табылады. ӨК мүшелері үшінші ... ... ... жек және ... ... ... нақты қатынасқа
түспейді. Қызығушылық танытқан тұтынушылардың сұранысын қанағаттандырмайды.
Осы әрекеттер кәсіпкерлік қызметтің жеке ... ... ӨК ... өз ... Жарғыға, не құрылтай шарт пен ... ... ... ... өз ... құрылтай шартты бекіту керектігі
жөнінде шешім қабылдайды. ӨК құрылтай құжаттары нотариалдық ... ... ... сол ... олар жай жазбаша түрде құрылуы мүмкін.
Жарғы құрылтайшылардың жалпы жиналысында бір ... ... ... ... қол ... ... ... құпия болып табылмайды. Үшінші тұлғалардың
талабы бойынша ол оларға танысу үшін ұсынылады.
Кооператив меншік құқығының жеке субьектісі болып табылады.
ӨК ... ... ... әр ... ... ... ... қамтиды, себебі оның көлемі ӨК мүмкіндігі оның үлесін
анықтайды.
Кооперативте табысты ... ... ... ... ... өзге ... бар. Табыстың көлемі салымның көлеміне қатысты емес,
керісінше кооператив қызметіне қатысқан, күш қосқан ... ... ... ... ... ... ... жатады:
1. Шаруашылық жүргізу құқысында құрылған кәсіпорындар
2. Жедел басқару құқысында құрылған (қазыналық кәсіпорын) кәсіпорындар
(АК 102б 1 ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік кәсіпорын
2. Коммуналдық мемлекеттік кәсіпорын
Республикалық мемлекеттік кәсіпорын ҚР Үкіметінің ... ... ... ... жергілікті әкімшілік басшының шешімімен
құрылады.
1996 жылғы қарашаның 30 жұлдызындағы ҚР Үкіметінің № 163 8 ... ... ... ... ... ... ... сай республикалық мемлекеттік қазыналық кәсіпорындарды құру туралы
ұсыныстар ҚР Қаржы министрлігімен келісілуі қажет. Ал, ... үшін ... ... ... келісуімен.
РМК қатысты өкілетті орган болып ҚР ... ... ... ведомстволар және басқа да органдар табылады.
Коммуналдық кәсіпорындарға қатысты ... ... ... ... басшылығының белгіленген жергілікті атқарушы органдары табылады.
Шаруашылық жүргізу құқығындағы кәсіпорынның қазыналық кәсіпорыннан
айырмашылығы:
- ... ... ... деген құқылары;
- екінші дербестігінде;
- үшінші қаржы бөлу көздерінде (егер ШХҚК өз табыс мөлшерінде жүзеге
асады, ал қазыналық ... ... ... өз ... ... онда тиісті бюджеттен көмек көрсетіледі.
2 Кәсіпкерлік іс - әрекет қатынастарын құқықтық реттеу
2.1 Кәсіпкерлік іс-әрекетті құқықтық- ұйымдастыру нысандары
Кез келген экономикалық ... ... ... ... ... ... (өндіріс – бөлу – тұтыну), жеке кәсіпкерліктің үш
түрін ерекшелейді: өндірістік, коммерциялық және қаржылық.
Өндірістік кәсіпкерлік – бұл ... ... ... ... ... ... ... түріндегі шарттары бар кәсіпкердің әрекеті. ... ... ... ... үшін ... ... ... кәсіпкерлікті жүзеге асырудың мазмұны мен тәсілдерін жалпы
түрде қарастырып көрейік. Басында кәсіпкер ... ... ... ... айтқанда, оның қандай тауар, жұмыс, қызметтін өндіретінін
анықтайды.
Кейіннен потенциалды тұтынушылармен, тауарды сатып алушылармен ... ... ... ... ... ... ... Бұл мәміленің бірінші фазасы кәсіпкер мен болашақ ... ... ... ... контракт түрінде заңдық бекітілуі мүмкін.
Өндірісті жүзеге асыру үшін кәсіпкер өндіріс факторлары ... ... ... ... материалдар мен ақпаратты. Жеке алғанда өндіріс
факторлары, бастапқыда кәсіпкерге тиесілі болуы мүмкін, ал жетіспейтіндерді
ол ... ... ... ... ... басында немесе барысында
алуға мәжбүрлі болады.
Сонымен қатар кәсіпкер өз ... ... ... емес ... пен
қызметтерді қадеттенеді, яғни өзге ... мен ... ... ... жұмыстар мен қызметтер ақшалай төлемдерді қажет етеді.
Егер кәсіпкердің бастапқы ... жоқ ... ол ақша ... барларға
жүгінуге және олардан несие алуға мәжбүр болады [15].
Өндірістік-кәсіпкерлік ... ... ... ... ... ... белгілі бір көлемін тапсыру және олардан ақшалай
табысты ... ... ... ... ... тауар-ақша, сауда-айырбастау
операциялары атқарады. Бұл сатып алу-сату бойынша мәмілелер. Мұнда ... ... ... ... ... ... қажеттілік
болмайды. Коммерциялық мәміле болмас бұрын, нәтижесінде ... ... ... сату көлемі және тауарды сатып алу мен сатудың ... ... ... (анализ) жүргізіледі.
Коммерциялық мәміленің бағдарламасының құрамына кіреді:
• Сатып алу, тасымалдау, тауарды сату, жарнамалық жұмыстарды орындау
және т.б. операцияларды ... үшін ... ... ... сату үшін ... сатып алу;
• Тауарды сақтау және сату үшін ғимараттарды, қоймаларды, сауда жерлерін
жалдау;
• Мәмілеге тікелей қатыстайтын, бірақ ... ... ... ... мен ... қызметін алу және оған төлем төлеу;
• Мәмілені қаржыландару үшін және кейіннен пайызбен несиені қайтару үшін
ақша қаражаттарын тарту;
• Мәмілені жасау үшін ... ... ... ... ... ... тапсыру және табысты алу;
• Мәмілелерді тіркеу, салықтарды ... ... ... ... ... болып ерекше тауар табылады – бұл ақша, валюта,
бағалы ... ... ... ... ... ... ... де потенциалды сатып алушыларды
анықтау мен тарту, ... ... ... ... мен
маркетингтік әрекет нарығына зерттеу жүргізіледі.
Қаржылық ... ... ... ... ... ... белгілі бір жағдайларда және міндеттермелерде ... ... ... ... ... ... түрі ... оның
кәсіпкерлік әрекетінің мәні осыған байланысты болады. Қаржылық кәсіпкерлік
бірқатар қайнарлардан ақпаратты алуды қажет етеді. Бұл – ... ... ... ... ... курсы, несие пайызы ... ... ... және ... бекіту тәртібін жүзеге асыру шарттары
туралы, кәсіпкерге қажетті ресурстар ... ... ... Егер ... ... жоқ ... ол оны ... көздерден алуға және бұл үшін
ақшалай сыйақы төлеуге міндетті болады.
Қаржылық мәміленің негізгі бөлімі (ақша, ... мен ... ... ... сату) зейін салуды және мұқият бекітуді қажет ... ... ... ... анықтау, гарантты анықтауға, кепіл беретін
тұлғаны анықтау, кепілшіні анықтау қажет. Қатысушы меншік иелерінің ... ... ... ... ... болады: жеке ... 13]. ... бұл ... өз ... ... Азаматтық кодексімен реттелетін кәсіпорынның белгілі бір
ұйымдық құқықтық нысанымен жүзеге асырылады. Кәсіпкерлік қызметінің ... ... ... ... ... және ... органдармен
және өзге кәсіпорындарменен қатынастарды енгізетін белгілі бір нормалар
жүйесін ... ... ... ... ... ... ... факторлаға
байланысты: жеке капиталының болуы не оны тарту бойынша мүмкіндігінің
болуы, кәсіпкерлік әрекетінің ... мен ... ... жобаны
жүзеге асыру мерзімдері, жеке тәжірибе мен кәсіпкерлердің ұйымдық қабілеті,
нарық шарттары мен ... ... ... ... ... ... қандай да бір кәсіпорындар нысандарының абыройларына
байланысты [18; 106]. Ұйымдық құқықтық ... ... ... ... ... ... түрде қамтамасыз етуі тиіс.
Олардың жете қарастырып ... Жеке ... ... ... ... түріндегі ынталы жеке кәсіпкерлікке жатады.
Негізінен, жобаны жүзеге асыру үшін жеткілікті ресурстары бар ... ... ... ... жеке ... ... ... толық заңдық
және материалдық жауаптылықта болуға дайын болса, ... жеке иесі ... ... нысанын таңдайды. Кәсіпкерліктің аталған нысаны минималды
регламентациясы мен бағыныстылығы, мобильдігі, материалды мүдделілігі бар
және т.б. артықшылықтармен ... ... ... жеке ... ... ... ... ие емес, көптеген жағдайларда қол
еңбегін және өндірістің өнімі аз ... ... ... ... ... ... ... Жеке кәсіпкерлікте
капиталды тарту иесінің өзінің құралдарына негізделген. Сонымен қатар жеке
кәсіпкер өзінің кәсіпорынның ... ... ... өз мүлкі
есебінен, жеке ... қоса ... ... болады. Сөйтіп, жеке
кәсіпкерлікте пайда болатын тәуекел оның барлық игілігіне таралады. ... ... ... ... ... ... тиесілі болады.
Қарастырылатын кәсіпкерлік әрекетінің нысаны әсіресе соңғы жылдарда
кеңінен тарады. 2010 жылдары Қазақстанда 40433 жеке ... ... ... өнеркәсіпте 1950 адам (4,8 %), саудада – 29992 ... және жол ... – 4020 (10%), ... ... және ... ... (4,5%) және басқа да салаларда – 2656 (6,5%) адам ... ... ... және ұсақ ... ... кіші ... негізінде
құрылады, себебі бұл үшін бастапқы ... көп ... ... ... қатар кіші бизнестің артықшылықтары бар – иілгіштігі және ... ... ... ... жаңа ... ... ... орындаудағы мобильділігі; ресурстарды одан да тиімді қолдану;
басқару құрылымдарын қамтамасыз ету бойынша шығындардың төмендеуі; капитал
айналымының ... ... ... мүмкіндік береді: тауар ... ... ... ... ... ... емес ғылыми техникалық жетістіктер
енгізуді жеделдету; өнеркәсіптік, құрылыстық және өзге қызметтерде халықтың
және ел ... ... жете ... ... мен ... ... өнім ... кіші серияларын
қалыпқа келтіру.
Өндіріс серияларының құлауымен және ... ... ... ... жаңа ... емес ... ... орындағы өндірістік операциялар, қызмет көрсетудің әр түрлі
түрлері алып ... ... ... және кіші ... ... 2011 жылы ... Республикасына 223414 қосымша
жұмыс орындарын берді, соның ішінде 79681 – жеке ... ... ... ... және ... емес ... 2010
жылы 2008 жылмен салыстырғанда 40 % өсті, ал олардың ... ...... ... ... ... өндірістің жалпы көлемі 81 %
өсіп, 17 696 603 мың т.т. құрады.
Әрине, экономика тек кіші ... ... ғана ... ... емес.
Қазіргі кездегі өндірістің үлкен масштабтары, ең алдымен, ірі ... ... ... ... ол кіші ... ... туғызады.
Қазақстанда жүргізілетін экономикалық реформа кәсіпкерліктің дамуы үшін
жаңа перспективалар ... 2010 жылы ... 97928 ... ... ... оның ... 78414 – жеке. Олардың ішінде мөлшері
бойынша шаруашылық субъектілері: кіші - 91%, ... - 6%, ірі - ... ... ... ... кәсіпкерлер дами бастады: жеке – 95%,
біріккен – 3 %, ... ... – 1 %, ... – 1 % [19; ... – бұл ... ... бір атауы негізінде жүзеге асыратын ұйым.
Фирма жердің, еңбек ресурстарының және ... ... ... ... өзі ... ... өндіріс әдістері мен ... ... ... ... ... ... ... фабрика, ферма
немесе шахтадан ажырата білген жөн, себебі ол басқару ... ... Бір ... ... өіндіріс бірліктерін иемдене және басқара алады.
Фирмалардың әр түрлі ... бар – бір жеке ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Максималды табысты алу – бұл кез келген коммерциялық әрекеттің мақсаты.
Бұл мақсатқа ... ... ... ... ... сияқты мақсаттық
бекітілім жиынтығының іске асырылуы және анықтамасы арқылы жетуге болады.
Олар:
• Сату көлемін ұлғайту;
• Одан да ... өсу ... ... ... үлесінің көбеюі;
• Салынған капиталына қатысты табыстың өсуі;
• Компанияның акциясына табысының өсуі (егер бұл акционерлік ... ... ... ... өсуі ... бұл ... қоғам болса);
• Капитал құраламының өзгеруі.
Аталған кәсіпорынның мақсаттық бекітілімдердің сипаты жалпы экономиканың
жағдайымен, фирманың әрекеті жататын ... бір ... даму ... ... кәсіпорынның даму кезеңімен анықталған.
Кәсіпорындардың өмірлік циклдарының теориясына ... бұл ... ... ерекшеленеді:
Бірінші саты: Белсенді экспансия, даму қарқынының өсуімен ... ... ... ... және ... ... ... Акциялардың курсы мен табысының өсуі, капитал иелерінің
табыстарының өсуі. ... ... ... ... ... сақтап қалу үшін
күрес алады, өндірістік қуаттылығының өндірісі, шығындарды ... ... ... ... ... Сатудың көлемінің азаюы пайда болады, сонымен бірге табыс
та қысқарады, бұл капиталдың саладан ... ... Бұл ... ... мақсаты болып тіршілігі (тіршілігін сақтап ... яғни оның ... бір ... ... ... бір ... ... жеткенше, шығындардың орнын толтырғанша операцияны жалғастыру.
Құндылықтарды қалыптастыру – кәсіпорынның негіз салушы функциясы болып
табылады.
Құндылықтарды қалыптастыру үрдісі жеке ... ... ... көздейді, нәтижесінде кәсіпорынның әрекеті жалпы қоғам
таныған болып шығады. Гүлденген кәсіпорын – бұл ... ... ... алатын кәсіпорын. Кәсіпорын иелері (немесе акционерлері) тұрақты және
оның өсуінде болуында және ... ... және ... ... ... ... ... ол оларға тиесілі ... ... ... ... ... мен жеткізушілер кәсіпорынның
тұрақтыл болуында, онымен ұзақ уақыт бойы қарым қатынаста болуында, сонымен
бірге ... ... ... ... ... болады. Ал тұтынушылар
үшін оларды бағасы мен сапасы бойынша қанағаттандыратын тауар мен қызмет
жоғары ... ... ... оны ... ... кәсіпорынға өзінің өндірісін кеңейтуге,
сатудың және қызметтің көлемін ұлғайтуға, және ... ... ... ... береді [15].
Кәсіпорынның мақсаттық функцияларын жүзеге асыруда негізгі жұмыс құралы
болып кәсіпорынның ... ... ... іске асатын шектерде
нарықтық стратегия табылады.
Халықаралық теорияда және бизнес тәжірибесінде кәсіпорынның нарықтық
страгегиясының негізгі үш ... ... ... ... ... қолда бар артықшылықтарын
зерттеп, нарықта әрекет етудің стратегиясын таңдауы қажет.
Нарықты ... ... ... ... ... болуын
қамтамасыз ететін, кәсіпорынның нысаналы фанкциясын іске асырудың келесі
құралы болып кәсіпорынның мақсатына жетуге бағытталған ... ... ... ... туралы заңды қабылдағанда “шаруашылық
қожалығы” түсінігі қазақстандық шаруаға үйреншікті ... ... ... ... ... ... түсінігі қазіргі заманғы
индустриалды ауылшаруашылығы өндірісі түсінігін береді, сондай-ақ бұл ... ... ... ... ... ... береді, мысалы
жеке шаруашылық.
Жеке шаруашылық мүшелері негізгі кірісті қоғамдық өндірістен, ал ... жеке ... ... ол ... жеке ... ... ... бұл жағдай нарықтық қатынастарға көшу, ... ... өше ... Жеке ... ... сияқты
жекеленіп өз алдына бөлек шықты. Сондай-ақ кірістерді негізгі қоғамдық және
жеке қосымшаға бөлудің мәнін ... ... ... шаруашылықтар
іріленіп, оларға көбірек жер ... ... ... ... аталғандардан жеке қожалықтардың бір бөлігінің қожалықтарға айналу
тенденциясын байқауға болады. Осыдан келе “қосалқы” сөзі өзінің мағынасын
жоғалта ... ... бір адам ... ... бірнеше адамдар тобының
көмегімен құрылады. Қала ... және ... ... ... ... ... ... шаруашылық қожалықтарын жүргізуге заң ... ... ... – өз ... ... ... ... Экономикалық
пайда қағидасына негізделген бұл еркін кәсіпкерліктің спецификалық түрін
білдіреді. Бірақ, бірінші реттегі мақсаты, әрине, – ... ... ... ... 1 ... ... ... өндірісті іске асыратыны,
қайта өңдеу және өзіне тиесілі жер мен ... ... ... ... ... қожалығы – өзіне тиісті мүлік иегері. Оның иелігі жекеменшік
болып есептеледі. Ол жеке және ... ... ... ... ... ... мүмкін. Иелік ету, қолдану және басшылық ету, ... ... ... жүзеге асады. Осыған байланысты, ортақ
шаруашылық қожалық меншігі – оның жеке мүлкі болып ... ... ... ... ... жарамды жанұя мүшелері не
барлық еңбекке жарамды азаматтар, ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Шаруашылықтағы мүшелік еркін
болып табылады. Әрбір мүше ... ... ... ... кете
алады, бұл жағдайда жер тұтастығы қағидасы сақталады. Шаруашылықтан шыққан
адамға жер пайы мен ... ... ... ... Жоғарыда
айтылғандардың бәрі шаруашылық қожалығының ортақ мүлікпен ұйымдастырылған
рәсімді ұжым екендігіне куәлік ... ұжым ... өз ... және ... келісім бойынша іс
жүргізеді, кірістерді таратады және өнімді өткізеді. Егерде шаруашылықта
бір ғана адам ... ол сол ... иесі ... ... ... ... ... басшы барлық мүшелердің шешімімен сайланады. Бұл,
әдетте, келісім ... іске ... ... бұл ... ... дауыспен
де шешілуі мүмкін. Еңбекке жарамды, шаруашылық мүшесі болып табылатын ... ... ... ... ... ... бола ... Іс-жүргізуге
сәйкес функцияларды еңбекке жарамсыз адам сәтті ... ... ... мұндай жағдайлар кездеспейді. Басшының жасының үлкен
болуы міндет емес (әке, аға және т.б.). Ауыл ... ... ... ... және т.б. ... да, ең ... ол өз міндеттерін
толық меңгеруі қажет. Әдетте, бұл мәселе жоғарыда айтылған ... ... ... ... ... Ол қызмет ету бағытында
ұсыныстар келтіреді, істі басқарады және жұмысты ұйымдастырады – бұл оның
ішкі міндеттеріне ... ... ... ол ... ... жеке ... мемлекеттік органдармен шаруашылық тарапының көзқарасын білдіреді,
жарғыны тіркеуге ... ... ... ... ... ... ... Шаруашылық мүшелерінің шешіміне сәйкес басшы шаруашылық
атынан әрекет етеді, ол үшін арнайы сенімхаттың қажеті жоқ. Егерде ... ... ... ... ... ... туындаса, онда
шаруашылық мүшелерінің бәріне бірдей жауапкершілік жүктеледі.
Шаруашылық қожалығы туралы заңда жер қолдану ... ... ... бастап және еркін бастамаларда құрылса, онда ... ... ... ... ... ... айта ... жайт – бұл шаруашылық қожалығын ... ... ... ... ... ... мемлекет кепілдік береді. Мемлекет соттық және басқа да
қорғау құқығы және ... ... ... оның ... ... және ... ... емес меншіктерді де бекітті.
Шаруашылық ... ... ... ... ... қожалығына
экономикалық тетіктер қолдану арқылы дамуына әсер етеді. Бұл ... ... ... ... айтылатын болғандықтан, оларды атап
өтейік: біріншіден, қорлар мен ссудалар ... ... ... ... ... баға және баға ... төртіншіден
мақсаттық бағдарламалар, субсидиялар, экономикалық санкциялар.
Заңның бұрын қабылдануына байланысты, ондағы фермерлік ... ... ... ... ... ала қарастыру қиынға соғады.
Кейінгі және де ... ерте ... ... ... ... мүмкіндік болды, ондағы мысалы, фермерлердің техниканы және басқа
материалдық – техникалық құралдарды алуын ... ету, ... ... ... ... ... ... сатуына байланысты
басқа да өндірістік ... ... ... ... ... – акционерлік қоғамдарда, биржада, банктерде және т.б. Мемлекет
шаруа ... ... ... ... ... ... жасайды.
Осылай жер қатынастарын реттеумен сәйкес, жер ... және ... ... және оның органдары орындарда шараларды жүзеге асырады
(жер учеті, жерге мониторинг және кадастраны жүргізу, жерге ... ... ... және қорғау үшін мемлекеттік бақылауды жүзеге ... ... бұзу ... ... ... ... 50]. Барлық бұл қызмет тек қана шаруа ... ... ... кең ... ... жұмыстарын жүргізеді, және де
фермерлердің көптеген ... ... ... Оның ... және басқа да
актілері фермерлерге жер ... ... және де оны ... ... іс ... ... көрсетеді. Ауыл шаруашылық министрлігі
және оның органдары ауыл шаруашылығын, сонымен қатар ... ... ... ... ... мақсатын дамыту бағдарламасын өңдеуде
және қолдануда ... ... ... ... және ... -
техникалық құралдарды бөледі. Министрліктің бақылау және анықтау жұмысы
фермерлердің сұрауларына жауап беру негізгі рольді ... ... деп жеке ... жарғысы, банкте есеп-шоты бар, ресми мекеме
тізбегінен өткен іскер мекемені айтамыз.
«Заңды тұлға» деген ұғым ... ... ... қоғамдық
бірлестіктерге қатысты қолданылады.
Мекеменің теориялық мінездемесін сипаттайтын мынандай белгілер бар:
мүліктік және мүліктік емес ... ... ... бір ... мен ... ... заңды мәртебесі, бұл
оны құқықтық қатынастың субъектісі ретінде қарастыруға мүмкіндік береді;
мекеменің атауы және оның ұйымдастырушылық–құқықтық ... ... ... ... ... ... объектісі мен нысаны ретінде
қарауға мүмкіндік береді.
Даулы сәттерде жоғарыдағы ... ... ... ... белгілерін
қамтиды.
Заңды тұлға ұғымы мүлікпен бірге, білім беру саласында, дінде, сонымен
қатар басқа да ... ... ... мүддені рәсімдеуде кеңінен
қолданылады.
Заңды ... ... ... ... ... ... ... қызметті жүзеге асыру (табыс табу);
шаруашылық емес қызметті жүзеге ... ... ... ... ... саясат және т.б. салаларда қызмет көрсетуі.
Шаруашылық қызмет - ... ... ... (акционерлік қоғам)
немесе қызмет пен мүлікті ... ... ... ... ... бөлу ... ... шектеулі серіктестік) жүзеге
асырылады.
Кейбір авторлар заңды тұлғаның қызметін белгілеуде оларды ... ... емес деп ... және ... заңды тұлғаның мынадай түрлерін
көрсетеді:
– заңды тұлға ұйымның еркін толығымен көрсете ... ... ішкі ... ... және оған өз ... ... ... асыруға (сатып алу – сату, сыйға тарту)
мүмкіндік береді;
– заңды тұлға - капиталды ұзақ ... ... ... ... заңды тұлғаның мүліктік ... ... ... салым көлемімен шектеледі;
Заңды тұлғаның белгілері дегеніміз – бұл ... ... ... ... ... ... беретін қасиеттері.
Қазақстандағы барлық заңды тұлғалар мемлекеттік тіркеуден өтеді, көбінің
мөрлері бар және банкте есеп шоттары бар, ... та ... ... ... ... ... тұлғаның белгілері төртке бөлінеді, бұлардың әрқайсысы қажетті, ал
барлығы бірге, ұйымды азаматтық–құқықтық ... ... ... ... береді:
1) Ұйымдық бірлік. Бұл заңды тұлғаның белгілі иерархиасын, басқару
органдарының бағыныштылығын, ... ара ... ...... ... және заңды тұлғаның белгілі ... ... ... ... нормативтік актілермен бекітіледі.
2) Егер де тұлғаларды бір ұжымдық бірлестікке біріктіру ... ... ... ... онда ... оқшауланушылық
осындай бірлестіктің қызметінің материалдық базасын құрады.
Қандай да тәжірибелік қызмет үшін тиісті құралдар ... ... ... ақша ... оқшауланушылық барлық заңды тұлғаларға тиісті, ол басынан
қалыптасады, себебі, жарғылық капиталды қалыптастырудан ... ... ... жеке ... ... қағидасы. Осы
қағида бойынша заңды тұлғаның әрбір қатысушысы немесе мүлік иесі,
оның міндеттемесі бойынша жауапты ... ал ... ... ... ... жауапты емес. Әрбір заңды ... ... ... жеке ... азаматтық–құқықтық
жауапкершілікте болады. Мұның алғышарты ретінде заңды тұлғаның дара
мүлкінің болуы, осы мүлік бойынша кредиторларға жауап беруін айтуға
болады.
4) ... ... өз ... ... Бұл ... өз атынан
азаматтық–құқықтарға және міндеттерге иелену және жүзеге асыру
мүмкіндігі, сонымен бірге сотта ... және ... ... ... ... ... тұлғаның қорытынды белгісі және
нәтижелік мақсаты болап табылады
Заңды тұлғаның атауының ... ... ... ... ... ... ... тұлғаның атауы – азаматтық–құқықтық субьектінің ... ... ... ( ҚР АК 33 ... ... ... ... заңында фермерлердің мемлекетпен,
басқа да кәсіпорындармен, ұйымдармен, ... ... ...
қатынаста болғанда тең құқықтығы бекітілген. Және де мемлекет осы ... ... ... Соңғысында фермердің қожалығына және басқа да
қызметіне ең алдымен мемлекеттік, қоғамдық, кооперативтік органдардың ... жол ... Ол өз ... ... ... ... ... бағыттарын және мамандануын, мал шаруашылығының түрлерін және саласын
анықтайды, және де ... ... ... шығарылған өнімді қалай ... ... ... және т.б. ... ... ... ... бір түсіндірме
бар: егер де жерді игерушілер және жеке меншік иелері заңнаманы бұзған
жағдайлардан ... қол ... жол ... ... жер нормалары,
экологиялық, қаржылық заңнамалары, жеке меншік ... ... ... ... ... нормалар және т.б. Осыларды сақтамаған
жағдайда тиісті ... ... ... ... ... т.б. ... ... қызметтеріне араласуға, оларға алдын
ала жазу және бұйрықтар беруге, ... ... ... ... тартуға құқылы. Яғни, олар бақылау функцияларды иеленеді.
Егер де мемлекеттік және басқа органдардың ... ... ... ... ... оның ... ... және соның ішінде
шығындарға әкелсе, сонымен ... ... ... ... кінәлі органдардың
есебінен төленеді. Бұл мәселе бойынша даулар сотпен шешіледі.
Шынымен, бұндай практика әлі толығымен қалыптасқан жоқ, бірақ ... ... ... ... егер ... ... шешімнің
немесе қолданған әрекеттің нәтижесінде нарыққа өзінің ... ... ... ... және сатуға жол ... және ол ... олар ... ... салынған органдардан немесе лауазымды тұлғалардан
өндіріп алады. Немесе тағы бір осындай жағдай. «Бағынбаған» ... ... су ... ... ... ... және т.б. ... Егер осы себепке байланысты ол шығынға
келсе, олар тиісті өкім берген органдардан немесе лауазымды ... алуы ... ... ... ... ... ... сотқа жүгінуі
тиіс, сонымен қатар ол кеткен табыстармен бірге шығындардың мөлшерін және
маңызын ... ... және ... ... атап көрсетуі тиіс.
Арыздың құрамында шығындарды анықтау бойынша комиссияны құру өтініші ... Егер ... ... ... ... ол жоғары тұрған сотқа
шағымдана алады. Сонымен қатар, фермерлерге барлық басқа да ... ... және жеке ... ... ... ... ... заңсыз
түрде жерді және мүлікті алу, бүлдіру, техниканы жою және т.б. ... ... ... ... ... Олардың мөлшері сотпен
немесе арбитражды сотпен анықталады.
Шаруа (фермерлік) қожалығы ... ... ... ... ... азаматтармен, мемлекеттік басқару органдарымен
қарым-қатынасы шарт негізінде құрылады. Берілген ... өте ... ... Шарт тараптардың өз өздігін ерекшелейді, оларды ... және де оны ... ... ... ... жағдайлары
мүліктік санкцияларды қарастырады - өсім, тұрақсыздық, айыппұл және т.б.
Заңнамамен (азаматтық заңнаманың негіздерімен) шарттың 20-ға жуық ...... ... ... алу ... ... ... айырбас,
қарыз және т.б.), және арнайы түрде (материалдық-техникалық қамсыздандыру,
өндірістік-техникалық қызмет ... ауыл ... ... сату ... ... жерлерді кепілге алу шарттары және т.б.). Фермер өзінің таңдауы
бойынша партнерді және шарт түрлерін таңдап алуы ... Бұл ... ... бар. Ең ... ... жағдайларда жіберіп алмауы
үшін шартты дұрыс құрастыру қажет, ол үшін ... ... ... ... ... ... жауапкершіліктерінің шараларын
қарастыруы қажет, себебі олардың құқықтары сотта қорғалмауы мүмкін [2].
Фермер өзінің ... ... ... бар ... ... сатуға немесе
алуға мүмкін немесе кез келген банктік мекемелерде шотын ашуға болады(14
бет).
Шаруа қожалығын құру ... ... 2 ... ... Оны ... кез
келген 18 жасқа толған, әрекет қабілетті азамат құқылы. Басымдылықпен ауыл
шаруашылық білімі бар ... ауыл ... ... бар ... ... шаруашылықты басқа да азаматтар құра алады, мысалы,
демобилизацияланған әскери қызметшілер, қала тұрғындары.
Бұл үшін ... ... ... ...... әкімшілікке
сұралатын жер участтіктерінің орналасқан жерін, отбасының ... ... ... жер ... санын, олардың жалпы ауданын,
балло-гектарлық бағасын, шаруашылықты құру ... ... ... ... ... ... бір ай уақыт ішінде қарастыруы қажет.Қабыл
алмау ... ... ... ... ... ... жарғысы керек пе әлде
керек емес пе деген сұрақтарға нақты ... ... ... оны ... ... шаруа қожалығы туралы заңында жарғы туралы ... де ... ... тұлғаның колхоздан(совхоздан) шығу ... ... ... ... ... ... әкімшілігіне) арызды
беруі тиіс. Еңбек коллективтерінің ... ... ... ... Бұл ... бір ай ... ішінде қарастырылуы қажет. Тоқтатқан үшін кінәлі
тұлғаларға айыппұл салады. Даудың пайда болуы ... ол ... ... ... ... ... ... жер үлесін және мүліктік пай алады.
Мүмкіншілігінде мүлікті негізінен ... ал егер де ... ...... ... ... ... пайда болуы оны құрастыратын субъектілердің еркімен
байланысты болады. ... ... ... да ... ... ... ... құқылы емес. Заңда шаруашылықты құрудың
жалғыз нысаны туралы айтылған – ол оның ... ... ... ... бір шаруашылық қожалықтан басқаға өту жолдары
айтылмайды. Әрине, бұл жаңа ... бұл ... ... ... ... білдірмейді. Заңда бұндай ... ... ... ... ... ... қожалығы механизімін құру және
реттеу ... ... ... ... ... ... шаруа қожалығын тіркеу тәртібін
анықталған заңдай анытамайды. ... ... ... ... ... ... сұрақты шешеді, оның басшысының ... ... қоя ... қожалықты құруға алдын ала дайындығы жоқ
немесе жаман мәртебесі болса рұқсат ... ... ... ... ... оны ... кейін басталады. Осы
уақытқа дейін оның басшысының басқа субъектілерімен қарым-қатынасы ... ... ... ... байланысты тіркеуге жол бермеуі ... де ... бас ... ... ... ... ... онда
ол сот арқылы талап етуі мүмкін.
Тіркеуге жол ... ... ... ... егер шаруашылық ұсыныған
қызметі жердің мақсатына сай келмесе, егер ұсынылған кәсіп тыйым ... егер ... ... экологиялық және медициналық талаптарға
сәйкес келмесе.
Шаруашылықты тіркеуге бас тарту бір ай ... ... ... құру ... ... өтініш берілуі керек. Шаруашылық басшысын таңдау оның ұжымы
құқылы.
Бірақ та, егер бір жер ... ... ... ... ... ... ... конкурс негізінде кімге участок берілетіні өтініш
берушілерінің арасында анықталуы мүмкін.
Жерді алу ... ... ... ... оның құны, мүмкіндігінше алу
нысаны, ... ... ... ... жер ... ... ... нысанда шаруашылық бағын ескере отырып, экономикалық мөлшері мен
сұрастырған жерлер құрамын негізделуі, жер ... және ... ... алу ... ... ... күәліктің көшірмесін беруі,
ауылшаруашылығының өндіріс бастығын жұмыс ... ... ... ... ... ... ... туралы құжат немесе жер
учаскісі құқығына иеленбейтін ... ... ... өтуі ... шаруашылығы туралы заң шаруашылық қызметінің тоқтатылуы негізін
толық тізімін бермейді ( 20 б ). 20 ... ... ... ... егер ... ... мүшесі, мұрагері немесе шаруашылық
қызмет жалғастыруға ынтасын ... ... ... болмаса, сонымен қатар
күйреуі және жер пайдалану құқығы тоқтатылған жағдайда ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін: Қожа
шаруашылық туралы заңының 11 бабына ... жер ... ... ... ... ... дегродацияға ұшырауына
әкелетін әдістерін пайдалану, мемлекеттік және қоғамдық қажеттілік үшін
заңда анықталған ... жер ... алу, ... ... жер ... басқада жағдайлар негіз бола алады.
Шаруа қожалығы кәсіпорын бола алмауы немесе күйреуі, оның ... ... мен ... ... ... ҚР ... реттеледі.
Сондықтан заң бойынша несие берушілердің талаптарын қанағаттандыра алмайтын
кәсіпорынның күйреуі туралы ісін прокурор немесе ... ... ... ... ... жағдайын танығанда, қарыздық талаптарын
қанағаттандыру үшін оның алып тастау туралы мәселені қоюға құқылы.
Кәсіпорын қызметін тоқтатылуы, оның ... ... ... ... ...... ... туралы ” Заң алынып тасталған
шаруашылықтың мүлігін пайдалану ... ғана ... Ол ... ... ... шаруашылықпен еңбек шартын жасасқан үшін ... ... ... ... судаларды қайтару, басқа несие берушілердің
қарыздарын қайтару үшін төленуі керек. Шаруа қожалығы ... ... ... ... ... ... жағдайын заңшығарушы енгізуі
керек, шаруашылық алынып тасталған жағдайда егер мұрагерлері болмаса, оның
жері мен ... ... ... ... ... қатар талаптарын
қанағаттандыру, алынып тастау тәртібін реттеу қажет екенін ойландырады.
Сондықтанда кәсіпкерліктің бұл түрі аса ... бара ... ... (1-2 ... ... жеке ... ... тұлғаларға таралатын іскерлікті
жүргізу ережелері жеке кәсіпкерлерге де таралады.
Кәсіпкерлікті жүзеге асыру бары-олардың заңды тұлғалармен бірге міндет
артуы,тең ... ... ... береді. Шарттасуда олар еркін, шарттасудың
орындалмауына жауапты немесе ... ... ... ... ... бір ... ... ж/с т.б. бар. Кәсіпкеліктің ережелерінің
бұзылуы әзімен бірге мүліктік жауапкершілікке желіп соғады. Жеке ... өз ... ... ... ... жағдайларды қоспағанда біріккен
кәсіпкерлікте барлық келісім шартттар,сонымен ... ... мен ... ... ... ... жүзеге асырылады.
«Жеке кәсіпкерлік туралы» ҚР заңына сәйкес ЖК субьектісін тіркеу ... ... ... ... ... істейтін жеке кәсіпкерлік
мемлекеттік тіркеуді қажет етпейді. Бұл ... ... ... ... ... ж/с ... ... барлық төлемдер» 2001 ж. 12 маусымдағы
кодексте көрініс тапқан.
Жеке ... ... ... ... алып,өзінің
тұрғылықты жері бойынша салық органына тіркелуге міндетті.
Міндетті мемлекеттік тіркеуді жалдамалы жұмыскері бар ж/с бір ... ... ... жеке ... ... салық мөлшерінен асатын
жеке кәсіпкерлер өтуі тиіс (ҚР «жеке ... ... заң ... ... ... ... салықпен белгіленген жылдық кіріс 9876 теңгені
құрацды (823* 12 ай). Жалдамалы ... ... ... ... ... ... кірісті көтеру кәсіпкерлік қызметке мемлекеттік
тіркеусіз рұқсат етілмейды.
Тіркеу кәсіпкердің тұрғылықты жері бойынша ҚР салық қызмет органдармен
жүзеге асырылады. Ол үшін салық ... ... ... ... ... 3x4 фотосурет;
- тіркеуге байланысты төлемақы квмтанциясы;
- жеке куәлік;
- жеке тұлғаның ж/с басқалардың СЖН ... ҚР 6 ... 2001 ... № 1555 ... 2002 ж. 1 қаңтарынан бастап тіркеу төлемақысы 4 ... яғни ... ... ... 402-бабының 2 т-а сәйкес I-II-III топ ... ... ... репотриттер (оралмандар) кәсіпкерлік пен
азаматтың алғанға дейін төлемақылардан ... ... ... ... ЖҚ ... ... өтініш
беруге міндетті. Куәлікке жеке кәсіпкерлік мүшелерінің, ... ... ... ... күні ... ... беріледі. Яғни, бұл
тапсырылған өтініште басқа мерзім белгіленбеген жағдайда орындалады.
Куәлікті басқа тұлғаларға ... ... ... Және ... (ксеро копия,то калірмесі) документ болып табылмайды. ... ... ... ... ... Егер ондай көшірме бола
қалған жағдайда тәркіленеді.
Өтініште берілген мәліметтердің өнеруі, (яғни кәсіпкерліктің орналасқан
жері, СЖН (РНН) ж/с т.б.) ... ... ... ... алуына соқтырады.
Кәсіпкерлік қызмет тоқтатылғанды немесе куәліктің жарамдылық ... ... ... ... сәйкес), тұрғылықты жерді
ауыстрыған жағдайда куәлікті берілген салық органына қайтарылады.
2.2 Кәсіпкерлік қызметті лицензиялау
Азаматтық ... ... ... ... қатар заңды тұлғалар –
белгілі бір тәртіпте құрылатын және ... ... ... да ... бір мақсатқа жету үшін қазіргі ... ... ... ... ... ... ... бір одақтар, ұйымдар, топтар құрмай
ақ жету мүмкін емес. Сондықтан да азаматтық айналымдағы мұндай ... ... ... ... заңды тұлға құрылымы болып табылады.
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің 33-бабына сәйкес заңды
тұлғалар меншік, шаруашылық жүргізу немесе ... ... ... ... бар және сол мүлікпен өз міндеттемелері бойынша жауап беретін, өз
атынан мүліктік және ... емес жеке ... мен ... ие болып,
оларды жүзеге асыра алатын, ... ... және ... бола ... ... ... жылғы санақ бойынша Қарағанды облысы бойынша 12 736 ... ... ... ... ... ... ал Қарағанды қаласы бойынша 7 532 заңды
тұлға мен 5 456 ... ... ... ... ... 1999 жылмен
салыстырғанда Қарағанды бойынша заңды тұлғалардың саны ... ... ... ... ... де, ... ... жатса, екіншілері банкрот
болып, таратылуда. Сондықтан да қазіргі күні ... ... ... ... ... ... етудегі заңдылығын анықтаудың маңызы зор.
КСРО құлап, Қазақстан ... алып ... ... кең өріс
басталған уақытта ... ... күрт ... байқадық. Тіркеу
органдарында кезекте тұрып және мемлекеттік тіркеу туралы тиісті құжаттар
алғаннан кейін, енді ғана ... ... ... салықтық есепке тұрып,
банктен шот ашып, қазақстандық кіші және ірі ... ... ... ... өте ... көптеген заңды тұлғалар таратыла бастады. Біреулері
алдындағы ... шеше ... ... ... ... ... ... құрып, оған өзінің шаруашылық қызметі мен салықтық ... есеп ... ... ... бір ... ... ... жеңе алмай, мұндай кәсіпорындар деректі түрде қызмет ... ... ... ... ... ... алынбаса да, іс жүзінде
әрекет етпейді, есеп бермейді, салықтар төлемейді. Біреулері мойнына қарыз
алып, оны қайтарғанша, банкрот болғаны тиімді деп ... ал ... ... ... ... да ... ... көзқарас жағынан
мұндай заңды тұлғалардың әрекет етуіне жол берілмейді және де бұл ... ... ... ... ... ... ... субъектілер ары қарай
әрекет ету ... ... ... ... ... тұлғаның
әрекетін тоқтата бастады.
Заңды тұлға нормативті актілермен, ... ... кей ... ... ... нысандары туралы заңдармен реттелетін
белгілі қағидаларға сүйеніп құрылады.
Заңды тұлғаның құрылуының қажеттілігі ... ... ... ... ... ... және ... сай тауарларды өндірумен туындайды.
Заңды тұлғаларды тіркеуге мемлекеттік органдардың қатысуына орай ... ... ... ... ... ... ... Мұнда, заңды тұлға құрылтайшылардың өкімі бойынша
пайда болады, арнайы ... ... ... ... КСРО – ... ... мекемелер осы тәртіп бойынша құрылған. Себебі,
жоспарлы экономика жүйесінде басты рольді мемлекет атқарған, ... ... биік ... ... ... ... ... экономикасы бар елдерде осы ... ... ... өзі келу ... алмастырады. Осы реттілік үшін ... ... ... жоқ, ... құрылуы үшін құрылтайшылардың
заңды тұлға ретінде әрекет етеміз деген еркінің ... ғана ... ... ... одақтар осы реттілік бойынша құрылған.
2. Заңды тұлғалардың құрылуының келесі жолы рұқсат ету тәртібі. ... ... ... ... ... КСРО – да көптеген
қоғамдық және кооперативтік ұйымдар құрылған. Қазіргі кезде заңнама
тиімсіз деген желеумен тіркеуден бас тартуға жол ... ... ... кей ... тұлғалардың құрылуында сақталып қалды.
Мысалы, ... ... ... үшін құрылатын заңды тұлғаларға ҚР
Ұлттық ... ... ... ... құрылуының тәртібі ҚР АК-нің 452-бабына сай нормативті
тәртіпті бекітеді.
Заңды тұлғалардың құрылуы үшін заң ... ... ... ... Осы құжаттарға жарғы және құрылтай шарт жатады. Осы құжаттардың екі
функциясы бар:
1. Сыртқы функцияны ... ... олар ... заңды тұлғалардың
нысанының ерекшелігі, оның ... ... ... ... орналасқан жері туралы және ... ... ... Құжаттардың мазмұны өзгеретін болса, онда
үшінші тұлғаларға жаңа ережелер ... ... ... Ішкі ... ... ... олар ... тұлғалардың құрылтайшылары
арасында мүлікті құруға олардың қатысуы, ... ... ... ... және ... ... ... ара қатынастарын
белгілейді.
Әр қилы заңды тұлғалар үшін құрылтай құжаттардың құрамы әр ... ... ... ... ... бар ... одақтар құрылтай шарт және жарғы негізінде әрекет етеді.
Шаруашылық серіктестіктер құрылтай шарт ... ... ... Ал ... тұлғалар үшін бекітітін құжат ретінде жарғы табылады.
Құрылтай шарт бекітіледі, ал жарғы құрылтайшылар арасында келісіледі.
Құрылтай шарт ... – бұл ... ... ... және ... ... ... арасындағы ара қатынастарды реттейтін
азаматтық–құқықтық шарт. Ол тек жазбаша бекітіледі, ал өз ... ... ... ... Егер де коммерциялық мекеме бір адаммен бекітілетін
болса, онда ... шарт ... ... және ... ... ... құжаттарында
заңды тұлғалардың қызметінің пәні және мақсаты көрсетілуі керек.
Құрылтай шартта тараптар заңды тұлғаларды құруға ... ... ... бірлескен қызметтің реттілігін негіздейді, өз мүлкін меншікке беру
шарттарын көрсетеді.
Шарт бойынша құрылтайшылар арасында табыс пен ... ... ... ... ... шығу ... және реті ... оны
жарғымен бекітеді ( егер де, осы қызмет түрі үшін керек болса).
Жарғы құрылтай шартқа қарағанда бекітілмейді, керісінше ... ... та бұл ... ... сипатта емес.
Жарғыға барлық демеушілер қол қоймайды, құзыретті тұлғалар ... ... ... ... қол ... ... ... тұлғаларды тіркеу
сәтінен бастап күшіне енеді.
Заңды тұлғалардың жарғысында оның атауы, орналасқан жері, ... ... ... ... ұйымдасу және қызметінің тоқтатылуы
белгіленеді.
Егер де бір адаммен бекітілсе, онда оның жарғысында мүлікті құрылу және
табысты бөлу ... ... ... ... ... ... ... құқылы.
Заңды тұлғалардың басты белгісі ретінде оның атауы және ... ... да ... ... ... атауы оның ұйымдастырулық-құқықтық
нысанын көрсетуі қажет. Мысалы, толық серіктестіктің фирмалық атауы «толық
серіктестік» деген сөзді ... ... ... ... ... ... ... құқықтың объектісі
болып табылады. Егер де тұлға басқа заңды тұлғалардың ... ... ... онда ол ... ... ... ... қажет және алып
келген шығынды өтеуі керек.
Заңды тұлғалардың орналасу орны ретінде заңды тұлғалардың құжыттарында
басқа ... ... ... ... ... ... жер табылады.
Заңды тұлғалардың орналасу орнының мәні:
Біріншіден, заңды тұлғаларға салық салу үшін
Екіншіден, валюттік–экспорттық реттеу мақсатында оның ... ... шешу ... ... ... және ... ... тұлғалардың құрылу тәртібі және құрылтайшылардың әрекеттерін
қанағаттандыратын талаптар заңды тұлғаларды белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... бір өндіріс тауарларын, жұмыс түрлерін өндіру үшін ... құру ... ... ... Жаңа ... ... құралдары мен заттарын қолдану
мүмкіндігін зерттеу және анықтау;
➢ Мекеменің нарық қажеттілігін қанағаттандыра алатындығын зерттеу;
... ... ... өндіріс факторларын
(материалдар, шикізат, құрал–саймандар, энергиялық ресурстар,
ақпараттар және т.б.) ескеру
... ... ... ... капиталын құру үшін қаржылық көздерді белгілеу;
➢ Құрылтай ... және ... ... ... нысаны және меншік нысанына орай
мекемені құру бойынша ұйымдастыру шараларын жүргізу;
➢ Мекемені мемлекеттік ... ... есеп ... ... алу.
Заңды тұлғаларды тіркеу үшін келесі құжаттар керек:
- Құрылтайшылардың тіркелу ... ... ... ... ... ... ... төлегенін куәландыратын құжат;
- Мөрлерді даярлау;
- Мемлекеттік салық органдарында, ҚР Зейнетақы ... ... ... ... қорында және
медициналық сақтандыру қорында есепке тұру.
Заңды тұлғалардың мемлекеттік тіркелуі
Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... Осыдан бастап ұйым туралы негізгі мәліметтер заңды тұлғаларды
жалпы мемлекеттік реестіріне ... және ... ... үшін ... 42 ... сай заңды тұлғалар мемлекеттік әділет органдарында тіркеуге
тұруы қажет. Тіркелу заңнамамен ... ... ... құрылу
тәртібінің сақталмауы немесе құру құжаттарының сәйкес еместігі ... ... ... ... ... тіркеуден бас тарту, сонымен бірге, осындай ... ... ... 42 ... сай ... ... түріне қарамай мемлекеттік тіркеу
жүргізілуі керек. Заңды тұлғалардың құқықтық қабілеттілікке және әрекеттік
қабілеттілікке ... ... ... тұрудан басталады.
Тіркеудің мәні мынада:
- заңды тұлғалардың пайда болу фактісінің ... ... ... ... тұлғаларды мемлекеттік тұрғыда есепке алуға
мүмкіндік береді;
- заңды ... ... ... алу ... ... ... шарт құрылады, тіркеу органдары арқылы ... ... ... ... ... ... ... жылы 17 сәуірдегі ҚР Президентінің Жарлығына сай ҚР Әділет
органдары:
- заңды ... ... ... тіркеуге және жүргізуге құқылы
- заңды тұлғалар мемлекеттік тіркеу бойынша әдістемелік ... ... ... және ... министрлігінің аумақтық органдарының
талаптарына сай екендігін бақылауға құқылы
- ҚР аумағында тіркелген және жойылған ... ... ... ... ... құқылы
- заңды тұлғалар мемлекеттік тіркеу сұрақтары бойынша аймақтық
органдарының әрекеттеріне деген шағымдарды қарастыруға ... ... ... ... ... құжаттары бар өтініш берген
күннен бастап, 15 күн ... ... ал ... ... 10 ... ішінде астында көрсетілген жағдайлар анықталған ... онда ... ... ... ... ... бұлар:
- өтініш беруші құжаттарды толығымен ұсынбаса;
- ұсынылған құжаттарда кемшіліктер анықталса;
- құрылтай құжаттардың мазмұны ... ... ... ... ... ҚР ... актілерінде көрсетілген басқа да негіздер болса.
Заңды тұлғаның тоқтатылуы қайта құрылу ... ... және ... ... ... жүзеге асады.
АК-ның 45 б. 1 т. сәйкес заңды тұлғаны қайта құру (қосу, бiрiктiру,
бөлу, бөлiп шығару, ... оның ... ... ... ... иесi
уәкiлдiк берген органның, құрылтайшылардың (қатысушылардың) шешiмi бойынша,
сондай-ақ заңды тұлғаның құрылтай құжаттарында уәкiлдiк берiлген органның
шешiмi ... не заң ... ... ... сот ... ... ... қоғамдар туралы 2003ж. заң қабылданғанға дейін Қазақстан
заңдары ашық акционерлік қоғамдармен ... ... ... ... да өмір ... ... 2003 ж. 16 мамырдағы Заң бойынша АК-ның
жабық акционерлік қоғамдар туралы ... ... ... ... ... 2003ж. ... жабық акционерлік қоғамдардың өмір сүру
мүмкіндігі туралы айтылмайды. Бұдан заңшығарушылар заңды ... ... ... бас тартуға бел байлады деген қорытынды шығады.
Сондықтан 2003ж. 16 ... ... ... ... ... ... деп ... ал өмір сүріп тұрғандары заңда көзделген ... ... ... ... 2005 ж. 16 мамырға дейін таратылуы
тиіс ... ... ... ... ... ... ... өтіп кетуіне қарамастан әрекет етіп жатқан жабық ... (ЖАҚ) ... Бұл ... ... ... жасамайтындығын
білдіреді.
Сонымен кейбір заңды ... ... ... ... ... ... ... императивті түрде берілсе де, ... ... ... ... ... ... мәжбүрлі түрде жүзеге
асырыла алмайды. Ол басқа санкциялармен қамтамасыз етіледі. Заң талаптарын
орындамаған заңды тұлға уәкілетті ... ... ... сот тәртібімен
таратылуы тиіс. Мәселен, “Акционерлік қоғам туралы” ... ... ... ... ... ... ... кооператив
болып қайта құрылуға құқылы. Егер заңның талабы орындалмаса, ол таратылуға
жатады.
Қайта құру ... ... ... ... ... ... ... даулар туып жатады. Оны жүргізген кезде құқықтық
мирасқорына өтетін құқықтар мен міндеттердің көлемі үлкен маңызға ие. Қайта
құру нәтижесінде қайта ... ... ... ... мен ... ... өтуі ... Жалғыз құқықтық мирасқорына толық көлемде (қосу, біріктіру кезінде);
• Толық көлемде, бірақ тиісті ... ... ... ... ... ... ... мирасқорларына бөлшектеп өтуі (бөліп ... ... ... ... мемлекетіміз бұл жолдың қиындығына ... ... ... ... ... қоғамымыздың адамдары
арасындағы қатынастар барлық ... ... ... ... бола ...  ҚР ... азаматы өзінің құқықтарын
қорғау және жүзеге ... үшін ... ... негіздерін білуге тиіс.
Қолданыстағы азаматтық заңнамада көптеген ақаулықтар бар екенін айтып
кеткен жөн және ... ... алда ... ... бар. ... ... және басқа мемлекеттердің тәжірибесін қолдана отырып,
қазіргі кездегі заңды тұлғалардың құқықтық ... одан да ... ... айналасушы кәсіпкердің өзекті мәселелерінің бірі
мемлекеттік органдардан лицензия алу. Бұл ... шешу ... ... ... ... ... ... Бұл процедурада, әрбір салада қызмет
ететін кәсіпкерлердің қызметін айқындап алу қажет.
ҚР әрекет етіп отырған заңнамасы бойынша, ... ... ... ... ... ... ... және қылмыстық
жауапкершілікке тарту ... одан ... ... бюджетке алынады
(«Лицензиялау туралы» ҚР Заңы V – ... 24 – бап). ... ... ҚР ... – бабының 1 бөліміне сәйкес міндетті лицензияны қажет ... ... ... ... әрекет ету мерзімі біткен кезде жасалса,
жарамсыз болып табылады.
«Licentia» латын тілінен аударғанда – ... ... ... ... тәжірибеде «лицензия» туралы бірнеше ... бұл ... ... лицензиялануға тиіс, арнайы мемлекеттік құзыретті
органның беретін рұқсаты;
2) ... ... ... және ... ... ұйымдар мен адамдарға
беретін арнайы рұқсат;
3) өнертапқыштықты, техникалық білімді, ... ... ... ... ... әрекет етуші «Лицензиялау туралы» Заңына сәйкес (2 – бап), «лицензия
деп заңды тұлға мен ... ... ... бір ... ... ... бір іс - ... жасауға құзыретті органмен берілетін
рұқсат».
Лицензия ... ... ... ... ... ... ҚР азаматтары мен заңды тұлғаларына берілуімен;
Б) шетел заңды тұлғаларына, шетел ... ... жоқ ... ... ... берілуімен.
2) Қызметтің объектісі бойынша:
А) басшы – бұл белгілі бір іс - әрекетпен айналысуға беріледі, ... ... Егер ... техкомплекс құрамына кіретін болса, басшы
лицензиясы бірнеше ... ... ... бір реттік – белгілі бір көлемде салмағы немесе сапасына ... ... ... ... ... ... жүргізуге
беріледі;
В) операциялық – белгілі бір операцияларды жүзеге асыруға беріледі.
3) Әрекет ... ... ... ... ... ... ету ... бойынша:
А) ҚР белгілі бір территориясымен шектелетін іс - әрекет;
Б) ҚР барлық территориясына таралатын іс - ... ҚР ... тыс іс - ... қолданылады..
Лицензия алушыларға лицензия беру ҚР Заң ... ҚР ... ... мемлекеттік құзыретті органмен жүзеге асырылады.
Банкалық заңнамаларда қарастырылған реттерден басқа кездері белгілі бір
іс - әрекет жасау үшін бұл іс - ... ... ... ... бір ... ... Мемлекеттік органдарға территориялық
бөліністеріне сәйкес лицензиялау үшін делегат ... ... ... ... ... ... өзінің статусына сәйкес бұндай орган болып
әкім аппаратындағы ... ... ... ... ... ал медицина,
мал дәрігерлігін лицензиялау үшін делегаттарға өкілдік ... ... ... ... емес ... ... ... бірлестіктерге беру осы қызметті атқаратын лауазымды тұлға заңда
көрсетілген жауапкершілікке тартылады.
Сонымен қатар белгілеп көрсететін жайт, ... ... ... ... ... ... азаматтығы жоқ адамдар, егер басқа ... ... ҚР ... және жеке ... ... ... алады.
Лицензия алу. Лицензиялық жинақ.
Әрекет етуші заңға сәйкес лицензия алу үшін төмендегідей құжаттар талап
етіледі:
- ҚР Үкіметі бекіткен формаға сәйкес ... ... ... ... (лицензия алушы тарап) сараланған талапқа
сәйкес, айналысатын қызмет түрі ҚР ... ... ... органдардың бекіткен әр салаға байланысты талаптар
қойылады. Жекелеген арнайы ... ... ... ... ... арнайы шешімі талап етіледі;
- белгілі бір қызметпен айналысуға құқық беретін лицензиялық жинақты
толықтырушы құжат;
- заңды тұлғаның мемлекеттік ... ... ... ... ... ... куәландыратын құжат;
- бірқатар лицензияларды алу үшін қосымша құжаттар талап етіледі.
Лицензия беру кезінде өндіріс жағдайы, қоғамның қауіпсіздігін қамтамасыз
ету, қоршаған ... ... ... мен денсаулығын, сонымен қатар
сапалы өнім шығару кепілі, орындалатын ... ... ... ... ... ... алу ... құжаттың бір түрі
лицензиялық жинаққа төленген төлемақыны куәландыратын квитанция. Белгілі
бір іс - ... ... үшін ҚР ... ... ... берушіге
толығымен құжаттарды берем дегенше дейін бір реттік төлеммен ... ... ... айлық есептік көрсеткіш бойынша ... ... ... ... ... ... жергілікті
бюджетіне енгізіледі. Қазіргі уақытта жинақтың ставкасы Үкіметтің Қаулысы
(24.01.02 ж.) бекітілген.
Егер барлық құжаты дұрыс болса, онда ... ... ... ... ... беруі қажет, ал кіші кәсіпкерлік ...... ... ... арыз ... ... бастап он күннен кешіктірмей
беруге ... ... ... ... ... ... қайта шақырып алған
жағдайда қызметі тоқтатылатындығын білуге міндетті.
Әрекет етуші заңнамаға сәйкес лицензияға ие жеке тұлға өзінің ... ... ... ал ... ... ұйымның атауын, орналасқан жерін (егер
ол лицензияда көрсетілсе) ... олар осы ... ... ... ... ... арыз беруге міндетті. Бұл үшін олар
лицензиялық жинақ төлейді. Мемлекеттік орган, лицензия ... ... арыз ... ... ... он күн ... лицензияны қайта
дайындайды. Заңды тұлғаның лицензиясын тоқтату ... ... ... арыздың негізінде сот және мемлекеттік қадағалаушы органдар
жүзеге асыра алады. Осы күндер ... ... ... ... сотқа талап арыз беруге міндетті. Заңды тұлғалардың, ... ... ... табылмайтын субъектілердің қызметін
лицензия беруші ... ... ... ... ... 6 ... ... алады. Лицензияның себебі көрсетіле отырып тоқтатылған
лицензия қайта жаңартылады.
Лицензияны кері шақырып алу төмендегідей тәртіппен жүзеге ... ... ... ... талаптардың орындалмауына баланысты;
- лицензия иесіне, сот ... ... ... ... тыйым салғанда;
- лицензия беруші мемлекеттік орган ... ... ... ... ... ... тұру ... шешім
қабылдағанда;
- лицензия алу ... ... ... ... мәлімет беру
(«Лицензиялау туралы» Заңының 22 – бабы).
Қысқаша түсініктемені ... ... ... ... ... ... үшін ... тоқтала кеткен жөн. Ол Азаматтық,
Әкімшілік және ... ... ... ... ... тоқталатын болсақ, ол төмендегідей:
Кәсіпкерлік немесе басқа да іс-әрекеттермен лицензиясыз айналысу айыппұл
түріндегі әкімшілік жауапкершілік қолданылады:
- азамтаттарға – 20 айлық ... ... ... ... – 500 ... ... көрсеткіш, құқықбұзушылық
объектісі болып табылатын тауарды тәркілеу немесе лицензияның қызметін
тоқтату.
Нақ сондай әрекет, 1 жыл ... ... ... ... ... болады:
- азаматтарға – 50 айлық есептік көрсеткіш;
- лауазымды тұлғаларға – 20-50 ... ... ... ... ... – 700 ... есептік көрсеткіш салынады, мүлкі
тәркіленеді немесе лицензиясынан айырылады.
Лицензиясыз кәсіпкерлік немесе басқа да қызметпен айналысу ... бұза ... ... ... ... зиян ... ... көлемде
( 700 айлық есептік көрсеткіш) ... ... және ... ... ... ... ... үлкен көлемде ( 100 айлық ... ) ...... ... ... ... 300 – 500 айлық есептік көрсеткіш немесе сотталғанның 3 – 5 ... өзге ... ... айыппұл салынады, не
- 180-нен 240 сағатқа дейіңгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартылады, не
- 6 айға дейін қамауға алынады, ... 50 ... ... ... немесе сотталғанның еңбек және 1 ай
кезіндегі өзге табысы ... ... ... сала ... 2 жыл ... ... кесіледі [25; 87].
Нақ сол әрекетті ұйымдасқан топ, не аса ірі (2000 ... ... ... мөлшердегі табыс табумен ұштастырып, не ... ... ... банктік қызметі үшін бұрын сотталған адам жасаса
жеті жүзден бір мың ... ... ... дейіңгі мөлшерде немесе
сотталған адамның жеті айдан бір жылға дейіңгі жалақысының ... ... ... ... салуға не мүлкін тәркілеп немесе онсыз бес
жылға ... ... бас ... ... жазаланады.
Бүгінгі таңда ҚР- нда қызметтің «өндеу, өндіріс, қаруды жөндеу және ... ... ... оқ – дәрі ... қызмет түрінен бастап және
«туристтік қызметпен» аяқтай келе лицензиялауға жататын 100 ... ... ... Жеке ... ... ... ерекшеліктері
Қазіргі кезде қазақстан заңдылығында, ұмытылған немесе біздің отандық
құқықтық институттар қолданылады. Солардың бірі ... ... ... ... ... ... кешенді институт
ретінде қарастыруға болады. Ол заңды және жеке тұлғалардың ... ... ... материалдық және азаматттық процессуалдық
құқық нормаларының жиынтығынан тұрады.
Заңды тұлғаның таратылуы тоқтатылудың ... ... ... уақытта бұл
мәселе өте актуалды бола бастады. Бұл ... ... ... 85]. ... ... ... – бұл жаңа заңды тұлғаның пайда
болуын және ... ... ... мен ... ... ... ... қызметін тоқтату. Заңды тұлғаны ... екі ... ... ... ... түрде тарату;
• ықтиярсыз тарату.
Соттың шешiмi бойынша заңды тұлға:
1) банкрот болған;
2) заңды тұлғаны құру кезiнде ... ... ... ... жол ... ... оны тiркеу жарамсыз деп танылған;
3) заңды тұлғаның жарғылық мақсаттарына қайшы келетiн қызмет үнемi жүзеге
асырылған;
4) тиiстi рұқсат алынбаған (лицензиясыз) қызметтi, не заң ... ... ... ... ... не ... ... бiрнеше
рет немесе өрескел бұза отырып жүргiзген жағдайларда, соның iшiнде
заңда белгiленген табыс ету ... ... бiр жыл ... ... ... ... ... (жиынтық жылдық табыс пен жасалған
шегерiмдер туралы) декларация немесе оңайлатылған ... ... ... ... ... ... тұлға орналасєан жерi
бойынша немесе нақты мекен-жайы бойынша болмаған, сондай ақ ... бiр жыл ... ... жұмыс істей алмайтын құрылтайшылар
(қатысушылар) және лауазымды адамдар ... заң ... ... ... да жағдайларда таратылуы мүмкiн.
Банкроттық заңды тұлғаның таратудың бір негізі болып табылады.
Банкроттық деп борышкердiң ... ... ... оны ... ... ... дәрменсiздiгi түсініледі.
7 сәуір 1995 жылғы банкроттық үрдісін реттейтін қазақстандық нормативтік-
құқықтық база ... ... ... жағдайда әрекет қабілетсіз
болып, ірі кәсіпорындардың банкрот болудан қорықпай төлемеушілік дағдарысын
ұлғайта бастады. Бірақ жыл ... ... ... ... жөніндегі
істердің өсуіне қарап, Қазақстанда шаруашылық айналымының қатысушылары
арасында экономикалық қатынастардағы банкроттық ... ... ... ... “Егеменді Қазақстан”, “Заң газетінде” жарияланған
банкрот болған заңды тұлға қаншама.
Қазіргі уақытта банкроттықты реттейтін нормативті акті 21 қаңтар ... ... ... ... заң ... ... Бұл заң
қабылданғанға дейін банкроттық мәселелерін 7 сәуір 1995жылы ... ... ... ... ... реттеп отырды. Жаңа заңның
қабылдаудың ... ... ... ... ... оның жаңа
қабылданған Азаматтық кодексімен ... ... ... Бұл соттың істі қарау барысында қиындықтар туғызды.
Аталған негіздемелер бойынша тарату үрдісі тек ... бір ... ғана ... ... кеткен жөн. Банкроттық рәсімі қазыналық
кәсіпорындарға қолданылмайды, ... олар ... және ... ... қасиеттерін иемдене отырып, олардың әрекеттері бойынша
меншік иесі (Қазақстан Республикасы) субсидиарлық жауапта ... деп тану ... ... азыз ... ... ... және ... сонымен бірге заңда көрсетілген реттерде өзге ... ... ... ... ... ... ... заң оның
мазмұнын түрліше бекітеді.
Қазіргі уақытта заңды тұлғалардың әдейі немесе жалған банкрот болуы
аса кең ... Бұл ... ... ... ... ... түсініктеме берілген:
Әдейі банкроттық - борышкердің мүлкі иесінің немесе борышкер-заңды
тұлға органдарының жеке өз ... ... өзге ... ... ... ... ... дәрменсіздікке қасақана душар етуі; 
Жалған банкроттық – кредиторлардың талаптарын ... ... ... бола ... кредиторларға тиесілі төлемдерді
кейінге қалдыру немесе бөліп-бөліп төлеу немесе борыштарға шегерім алу, сол
сияқты ... ... үшін ... ... ... ... оның ... иесінің сотқа немесе уәкілетті органға
өзін ... деп тану ... ... ... ... ... ... жалған банкроттық жасау белгілерін тапқан жағдайда, ол 
лауазымды ... ... ... ... ... жауапкершілікке тарту үшін құқық қорғау органдарына жүгінуге
міндетті.
Банкроттық туралы заңның 4 бабы соттан тыс тарату ... ... ... ... ол ... ... ... барлық жағдайлар жасайды деп
ойлаймыз, егер де тарату әрекеттері ... ... сот ... ... отырса, бұл жалған банкроттықты алдын алудың бір жолы болушы еді.
Банкроттық туралы заңның 77-81 ... және ... 51 ... ... ... заңды тұлғаның несие берушілердің талатарын
қай кезекте қайсысын қанағаттандыру ... ... ... ... ... қайшылықтар байқалады. Мүмкін бұл қайшылықтар Азаматтық
кодекс пен заңның арасындағы қайшылықтар. ... ... ... күші ... ... ережелері қолданылады.
Банкроттықтың субъектілері: коммерциялық, коммерциялық емес заңды
тұлғалар және жеке ... ... да ... ... ... ... ... материалдар
жинақталған. Ал азаматтардың яғни жеке кәсіпкерлердің банкроттығы ... ... Оған ... ... ... туралы заңның
тәжірибелі қолданылмауында.
Көпшілік азаматтар тіпті банкроттық институты ... ... ... ... ... ... шаралары туралы да білмейді.
Борышкердің- жеке кәсіпкердің ... ... ... ... бойынша несие берушілердің талаптарын қанағаттандыра алмауы,
еңбек ... ... ... істейтін адамдармен еңбегіне ақы төлеу жөнінде
есеп айырыса алмауы, сондай-ақ бюджетке және ... тыс ... ... ... ете ... қабілетсіздігі деп түсініледі.
Банкроттық сот тәртібімен немесе борышкердің ... ... ... ... ... асырылады. Борышкрдің банкроттығы туралы өтінішті
сотқа беруге борышкердің борышты төлемеу қабілетсіздігі негіз болады.
Борышкер ө міндеттерін 3 ай ... ... ... ол ... төлеу
қабілетсіз деп танылады.
Борышкердің сотқа өз банкроттығы туралы өтініш ... оның ... ... банкрот деп тануға өтінішті борышкер, несие берушілер
және ... ... және ... да өкілетті мемлекеттік органдар бере
алады.
Борышкердің- жеке кәсіпкердің өзін ... деп тану ... ... оның кәсіпкерлік қызметі тіркелген жерінде беріледі, ал егер қызметі
тіркелмеген болса онда оның тұрғылықты жері ... ... ... ... ... ... жері ... кәсіпкердің өзінің банкроттығы туралы өтінішіне азамат өзі,
біріккен ... ... ... ... ... қол ... барлық қажетті мағлұматтар қарастырылуы керек.
Борышкерді банкрот деп тану туралы несие берушінің ... ... ... ... сай ... ... ... банкроттығы туралы істі қозғау және ... ... ... тәртіп бойынша келесі ерекшеліктерде жүзеге асырылады:
- банкроттық туралы іс, борышкердің несие берушіге беруге тиісті ақша
мөлшеріне ... ... ... ... ... ... қанағаттандыру мақсатында сот борышкердің
банкроттығы туралы істі қозғаған сәттен бастап оның мүлкін тәркілейді.
Соымен ... оның ... ... үлесіне де.
- Борышкердің өтініші бойынша сот істі қарауды 1 айға дейінгі мерзімде
тоқтата тұра алады. Яғни белгілі бір келісімге ... ... ... ... ... туралы істі қозғауда соттың
ақша соммаларды немесе мүлікті ... ... ... ... ... ... емес ... қолданылмайды.
- Кәсіпкерлік қызметпен байланысты емес, міндеттердің атқарылуы ... ... сот ... ... ... ... ... Борышкердің мәмілелерді жарамсыз деп тануы ... және ... ... ... ... өтініші бойынша ҚР-ның
Азаматтық Кодексінің немесе банкроттық ... заң ... ... ... ... ... ... тұлғалар үшін көзделген негіздер
бойынша борышкер ... деп ... ... ... ... және
оның мәмілелерінің жарамсыздығы танылған кезде банкроттық туралы іс
қозғалғанға дейінгі бір жыл ... жеке ... ... тікелей
алдыңғы және кейінгі буындағы туыстарына, апа-сіңілеріне, аға-
інілерін және ... ... ... туыстарына, жұбайының тікелей
алдыңғы және кейінгі буындағы туыстарына, апа-сіңілеріне, аға-
інілеріне ... ... ... ... ... мүмкін. Жеке
кәсіпкердің банкроттығы туралы іс бойынша іс қозғалғаннан кейін сот
борышкердің оңалту рәсімін ... ... ... ... кәсіпкердің банкроттғы туралы істер бойынша ... ... ... ... ... тұлғалар үшін белгіленген ережелер бойынша
мынадай ерекшеліктерді сақтай отырып жүргізіледі:
- оңалту жоспарын банкроттық туралы іс ... іс ... сот ... ... ... 1 ай ішінде борышкер –жеке кәсіпкер не оңалту
басқарушысына кандидат әзірлейді және талап ету ... ... ... ... ... ... 2/3 ... құрайтын конкурстық және
кепілдік несие берушілердің ... ... ... сот ... ... ету ... ... талап ететін жалпы сомасының кемінде 2/3
бөлігін ... ... және ... ... ... сот оңалту басқарушысының тағайындамай, борышкердің өз
мүлкі мен істерін басқаруын сақтап қала ... жеке ... ... деп тану ... шешім шығарған кезден бастап
мынадай салдарлр болады:
- ... ... ... ... ... мерзімдері
басталған болып саналады.
- Кәсіпкерлік қызметке байланысты банкрот берешегінің ... ... өсім мен ... есептеу тоқтатылады.
- Борышкердің барлық орындаушылық құжаттар ... ... ... ... өміріне немесе денсаулығына зиян келтіргені үшін
борышкер жауап беретін азаматтардың талаптары бойынша, ... ... алу ... ... бойынша орындаушылық құжаттар
қосылмайды:
- Сот шешімімен кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыруға берілген лицензияның
қолданылуы ... ... ... ... ... ... бірінде жеке
кәсіпкерді банкрот деп тану туралы хабарландыру жариялайды. Хабарландыруда
несие берушілердің сотқа ... беру ... ... ол ... ... бастап екі ай мерзімнен кем болмауға тиіс.
Сот несие берушілердің тыс заңның 42-бабында 2-тармақшасында ... ... ... ... ... нәтижелері бойынша сот
несие берушілердің мәлімделген ... ... және ... ... ... ... ... ұйғарымында кәсіпкерлік қызметке байланысты ... ... ... дейін сотқа берілген міндеттемелер бойынша ... ... ... ... де ... ... есептелген сомада несие берушілердің талаптары
қанағаттандырылғанға ... сот ... ... ... жағдайда
әкімшіге, оңалту конкурстық басқарушыларға сыйақы төлеу жөніндегі шығындар
жабылады.
Несие берушілердің талаптары ҚР азаматтық кодексінің жалпы ... ... ... ... ... ... ... несие берушілердің талаптарын қанағаттандырудың көлемі
мен тәртібі Банкроттық туралы ҚР заңында белгіленген ережелер бойынша
айқындалады.
Несие ... ... ... ... ... ... қайтарылады не бірлескен кәсіпкерлік ... осы ... Жеке ... ... ... ... 3-тармақшасында көзделген
ережесі бойынша қатысушылар арасында бөледі.
Банкрот деп таңылған борышкер несие ... есеп ... ... ... ... ... қалған міндеттемелерді орындаудан
босатылады, бұған банкрот деп жарияланған тұлға ... мен ... ... үшін ... ... ... ... сондай-ақ ҚР заң
актілерінде көзделген жеке сипаттағы өзге де талаптар қосылмайдв.
Кәсіпкерлік қызметке байланысты міндеттемелері жоқ ... егер ... ... ... ... ... қанағаттандырылмаған болса,
күшін сақтап қалады және банкроттық рәсімдер аяқталғаннан кейін жеке адам
ретінде борышкерге өндіріп ... ... ... Бұл ... мөлшері
борышкердің банкроттығы ... ... ... ... жеке ... жарамсыздығы туралы орталық ... бір ... ... хабарлануы керек және ... ... ... тоқтатуы жөнінде тіркеуші органға өтініш беруі керек.
Несие берушілермен келісімге келгеннен кейін Жеке кәсіпкерлік ... ... ... жағдайлар жүзеге асырылады. Жеке
кәсіпкерліктің банкроттығының кейбір ерекшеліктері міне ... Әлі ... ... сот тәжірибесінде мұндай істер өз орнын алады. Сонымен
қатар, біздің қоғамымызда несиелік ... ... ... ... ... ... Сонда банкроттықтың
субъектілері болып ақшалық міндеттемелерге ие ... да, ... ... ... ... ... Алайда, әлі
негізгі мақсат әрекет етуші процессуалдық нормаларды жүзеге асыру.
Заңды тұлғалар қызметінің ... оның ... ... ... ... бірге, заң бойынша уақытша тоқтатылу мәселесі
ескерілген.
Қайта құрылу барысында қайта ұйымдастырылатын заңды тұлғалардың барлық
құқықтары мен міндеттері ... ... ... құқықтың басқа субъектісіне
ауысады.
Заңды тұлғалардың қайта ұйымдастырылуы бірнеше тұлға ... ... ... ... ... бірігуімен, заңды тұлғалардың бірнеше
ұйымдарға бөлінуімен, ұйым құрамынан басқа ... ... ... ... ... шығуымен немесе заңды тұлғалар ұйымдастырулық–құқықтық
нысанның ауысуымен жүзеге асады.
Қайта ұйымдасу, заңды ... ... ... ... ... бойынша, бірақта заң бойынша коммерциялық ұйымдар
мәжбүрлі түрде ... ... ... АК 45 бабы 3 ... 45 ... ... ... қайта ұйымдасудың басқа да нысандары
көзделгеніне қарамастан, заң заңды тұлғаларды қайта ... ...... ... ... бөліп шығаруды, өзгертуді –
көрсеткен.
Қайта ұйымдастырылу нысанына орай, ол бөлу балансы ... беру ... ... ... ... ену, ... құру барысында құқықтың
жаңа субъектісі пайда болады.
Қосу кезінде екі немесе одан да көп ... ... ... ... ... бір заңды тұлға құрылады да, тіркеуден өтеді.
Заңды тұлғаларды қосқан ... ... ... ... ... ... өткізу актісіне сай жаңадан пайда болған заңды тұлға өтеді.
Біріктіру кезінде бір және одан да көп ... ... ... ... ... жаңадан пайда болған ... ... ... олардың құқықтық мирасқоры болып табылады.
Бөлу кезінде бір заңды тұлғаның қызметі тоқтатылады да, оның ... және одан да көп ... ... ... ... ... мүліктік құқылары мен міндеттері бөлу баласына сай ... ... ... ... ... ... бір ... тұлғаның құрамынан екі және одан да көп
заңды тұлғалар ... ... ... ... ... ... Сондықтан да бастапқы заңды тұлға қайта ... ... ал ... ... құрылған заңды тұлға мемлекеттік тіркеуге тұруы
қажет.
Көп жағдайда қайта ... ... ... ... «күшін» өзгертуі
мүмкін, осыған орай конкуренция жойылады.
Қайта ұйымдастыру заңды тұлғалардың кредиторлар ... ... ... ... ... ... ... қызметін тоқтатады. Осы себепті
оның жүзеге асуының негізгі ... ... ... ... – ала ... ... қайта ұйымдастыруымен жатқан заңды тұлғалардың
тоқтатылуын немесе міндеттемелерін мерзімінен ерте орындауды немесе ... ... ете ... ... ... ... – бұл, ... тұлға мемлекеттік
тізімнен шығару жолымен оның ... ... және ... ... ... ... ... ерікті түрде және мәжбүрлі
түрде тоқтатылуы мүмкін.
Еріктік түрдегі тоқтату – ... ... ... ... ... меншік иесі уәкілеттік берген органның шешімі бойынша, сондай-ақ
құрылтай құжаттары уәкілдік берген ... ... ... ... ... ... ... жүргізіледі. Ерікті тоқтатудың негізі ретінде
көбіне заңды тұлғалардың ... ... ... алға ... жете алмаушылығы табылады.
Толық және сенім серіктестіктерін ерікті түрде ... ... ... ... ... ... ... жиналысының
немесе олар уәкілеттік берген органның, сондай-ақ құрылтай құжаттары осыған
уәкілеттік берген заңды тұлғаның ... ... ... ... ... ... – соттың шешімімен жүзеге асырылады. Мәжбүрлі
түрде таратылу келесі себептер анықталған жағдайда ... ... ... ... ... ... жағдайда;
- заңды тұлғаны құру сәтінде заңдарды түзетуге келмейтін сипатта
бұзылуына жол берілуіне байланысты оны ... ... ... ... ... жарғылық мақсаттарына қайшы келетін қызмет
үнемі жүзеге асырылған;
- тиісті рұқсат ... ... ... не ... тыйым салынған қызметті жүзеге ... ... ... ... рет ... ... бұза ... жағдайларда;
- заң құжаттарында көзделген басқа да жағдайларда таратылуы
мүмкін.
Заңды тұлғалардың кей түрлері бойынша заң ... ... ... ... ұйымдар және қорлар банкроттық себеппен ... ... ... ... ҚР ... 49-51 ... ... келесі кезеңдерден тұрады:
➢ Ұйым қатысушылары немесе сот жойылу туралы шешімді қабылдап, ... ... жою ... және мерзімін белгілейді. Жою
комиссиясы заңды тұлғалар басқару бойынша құзыреттілікті өзіне
алады.
➢ Жою ... ... ... ... ... ... ... шағымдарының реті және ... ... ... ... ... және ... ... хабарлайды.
➢ Жою комиссиясы кредиторлық ... ... ... талаптарды қанағаттандыру туралы шешімді қабылдайды
және аралық жою ... ... ... жою ... сай, ... ... ... мұнда өтеу АК-тің 51- бабы бекіткен кезек
бойынша жүргізіледі. Егер де ақша ... ... ... онда
комиссия бар мүлікті ашық саудалау арқылы сатады.
➢ Кредиторлық қарыздар өтелгеннен соң жою комиссиясы ... ... ... және заңды тұлғалар арасында бөледі. Жоюды
реттейтін барлық құжаттар тіркеу органдарына беріледі. Осы ... ... бір ... ... тиісті жазуды енгізеді.
Осыдан бастап ұйымның қызметі тоқтатылады деп ... ... өз ... ... ... ... мемлекеттермен
сыртқы экономикалық қатынастарын дамыта бастады. Бұл ... ... әлем ... ... ... ... ... бірлесе отырып
шешуде үлкен маңызға ие. Себебі бұл мемлекеттің сыртқы ... ... ... ... ... ... қызмет қатынастары 2 сипатқа ие. Бір жағынан ... ... және ... ... ... мемлекеттер арасындағы
экономикалық қатынастар болса  [27; 31]. ... ... бұл ... ... ... әртүрлі мемлекеттің заңды тұлғаларымен жеке
тұлғаларымен арасында қалыптасады.
Сонымен, сыртқы экономикалық қызмет дегеніміз – нарықтық экономиканы
қалыптастырып, оны ... оның ... ... кіру және ... ... ... ... қанағаттандыру мақсатында
осы сфера субъектілерінің экспорт, импорт, шетел ... ... ... және ... ... облысында өзара кәсіпкерлік
қызметі болып ... ... осы ... ... қызмет мақсаты
бағытталған сипатта болу керек, ал осы аймақта әрекет ететін ... бір ... ... жөн, ... сәйкес бұл әрекеттер дамуға
тиіс.
Қазақстан Республикасындағы сыртқы ... ... ... дегеніміз - Қазақстан Республикасының ішкі, сыртқы экономикалық
заңдарында мәртебесі айқындалған ... ... ... горизонтальді
және вертикальді сипаттағы қатынастарға түсе алатын, қызметі аймағындағы
кәсіпкерлік, сақтандыру, инвестиция, салық салу және ... ... ... кез ... субъектіні жатқызуға болады. Сыртқы
экономикалық қызмет аймағындағы ... ... ... аймағындағы
құзыреттілігінің көлемінен және қызмет түрінен тәуелсіз құқықтарының
жағдайын қамтамасыз ететін тең ... ... ... ... ... ... дербес субъектісі болып
табылады. Бұл қызметте мемлекет өз органдары ... ... ... ... ел мемлекеттері және олардың ... ... ҚР-ң ... ... ... ... ... негізінде, сонымен қатар
мемлекеттің ішкі заңдарына ... ... ... таныта алады.
Сонымен ҚР-ң сыртқы экономикалық қызмет саласының ... ... және ... ... ... 2 ... бөлінеді:
1. ҚР Президенті, Парламенті және атқару билік ... ... ... ҚР-ң ... және сауда министрлігі;
➢ ҚР-ң қаржы министрлігі;
➢ Кеден комитеті;
➢ Сыртқы істер министрлігі;
➢ Ұлттық банкі;
➢ ҚР-ң ... ... ... ҚР-ң ... ... өндірістік палаталары;
➢ ҚР-ң мемлекеттік кіріс министрлігі жанындағы инвестициясы
бойынша агенттік және ... ... ... ... ... ... ... әсері өте зор. Мемлекетіміз өзінің тәуелсіздігі дербестігін
орнықтыру, ... ... ... экономикалық саясатына аса маңыз
беруде.
Сыртқы ... ... ... ішкі ... жүйесіне
жататындықтан бұл қатынастар мемлекет өз ... ... ... ... ... ... Сондықтан осы қызмет саласын мемлекет
атынан реттейтін негізгі органдарға қысқаша сақталып кеткен жөн.
ҚР-ң Президенті сыртқы экономикалық қызмет ... ... ҚР-н ... ... ұсынатын дербес тұлға, сондай-ақ
сыртқы экономикалық қызмет аймағындағы ... ... ... етеді.
ҚР-ң парламенті әртүрлі жалпы ... ... ... ... ... ... бағыттарын өндейді. ҚР–ң
заңына ресми ... ... ... ... және ... және басқада көмек көрсету ... ... ... ... жасалған шарттарын ратификациялайды. ҚР үкіметі ... ... ... ... қатынастарда мемлекеттің сыртқы ... ... ... ... мен ... ... ... сыртқы
экономикалық қызмет аймағындағы ... ... ... өзін-өзі
қаржыландыру және өзін-өзі ақтау қағидалары негізінде өз қызметі ... ... ... сұрақтарын шешеді, ҚР-ң ұлттық экономикасының
эксперттық ... ... ... ... ... ... ... және тереңдей түсуін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... жан-жақты, тиімді
реттелуіне өз ықпалын тигізеді.
Сыртқы экономикалық қызметті валюталық реттеу валюталық есеп айырысудағы
және оның ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылады [26; 108].
Валюталық заңдылық дегеніміз - мемлекет ... ... ... ... ... ... ... қатар негізгі
ережелерін бекітетін құқық нормлар жүйесі.
ҚР-ғы сыртқы экономикалық қызметті ... ... заң ... ... ... валюталық реттеу қатынастағы субъектілердің
негізгі құқықтық жағдайымен ... ... да кез ... ... халықаралық есеп айырысу ... сай ... ... ҚР-ң заңнамасына сай шет ел валютасында қызмет көрсетуге
мүмкіншілік көрсетілген.
Сондай-ақ, бұл жерде валюта мен ... ... ... ... жөн. ... деп - біз ... ... түрде қабылданған банкнот
және тиын түрінде, оның ішінде құнды металдар түріндегі төлем ... ақша ... ... Ал ... құндылықтар деп - валютаны,
шетел валютасында сипатталған бағалы ... және ... ... ... анықталады.
ҚР-ң сыртқы экономикалық қызметтегі мемлекеттің валюталық саясатын
жүзеге асырудың негізгі құрам болып валюталық ... ... ... деп - біз ... құжаттар әзірлеуді, ақпарат жинауды, валюталық
заңдылықтардың сақталуын ... және ... ... ... ... тараптарға жаза қолдануды түсінеміз.
Валюталық реттеу өз алдында келесі мәселелерді қояды:
➢ ҚР-ң ұлттық валютасына есеп айырысуына белгілі тәртіпті қолдау;
➢ ҚР-ң ... ... ... ... ... ... және
енгізу.
Мемлекеттің валюталық реттеуі оның тұтастай ... ... ... ҚР-ң ... ... ... жүзеге асырады.
Валюталық реттеу органдарының жүйесі деп валюталық қатынастарды реттеу
құзырына ие ... ... ... ... ... Олардың
қатарына ҚР-ң Президенті, Парламенті, Укіметі, Ұлттық Банкі, құнды ... ҚР-ң ... ... ... министрлігі кіреді.
Сыртқы саудалық мәміле деп – шекараның әр жағынан тауар /қызмет/ әкелу
немесе шекарадан тыс тауарды шығару операиялары мазмұны ... ... жағы ... ... мәмілені атаймыз [28; 4]. Сыртқы сауда
мәміленің ... ... ... ... ... ... ... мәмілелерінің объектісі - әрқашан импорттау және
экспорттауға байланысты туындаған мемлекеттегі таулар ресурстары
жатады;
... ... ... субъектісі – кез-келген азаматтық
құқық субъектілері жатады.
➢ Мазмұнын анықтау әдісі: а/ ... ішкі ... ... б/ сырт ел ... ... әдісі
➢ Сыртқы сауда мәмілелерінің нысаны – жазбаша түрде анықталады;
Сыртқы сауда мәмілелерін заңды сипатына ... ... ... ... ... ... ... сатып алу-сату, комисия, тасымалдау,
несие беру, лизинг, франчайзинг және т.б.
➢ Сыртқы сауда ... ... – кез ... ... субъектілері жатады.
➢ Мазмұнын анықтау әдісі: а/ мемлекеттік ішкі заңдылықтармен
анықтау әдісі; б/ сырт ел ... ... ... ... сауда мәмілелерінің нысаны – жазбаша түрде анықталады.
Сыртқы сауда мәмілелерін заңды сипатына байланысты келесі ... ... ... ... мәмілелері, сатып алу-сату, комиссия, тасымалдау,
несие беру, лизинг, франчайзинг және т.б.
... ... ... ... ... ... өз
таруаларының бағасы есебінен тауарлар алу мәмілесі қарама қарсы
немесе бартерлік ... деп ... ... аймағындағы шарттар, ғылыми техникалық көмек
көрсету, сақтандыру, ... ... ... және т.б.
ҚР-да сыртқы сауда мәмілелерін реттеудің басты 2 әдісін қарастырады:
1. тарифтік реттеу әдісі
2. тарифтік емес реттеу әдісі
Тарифтік реттеу ... - ... ... ... отандық
өндірушілердің экономикалық мүддесін қорғауға бағытталған экспорт-импорт
аймағындағы салынатын баж салықтары арқылы ... ... емес ... ... ... бір ... ... мақсатында экспортты және импортты шектеуге бағытталған ... ... ... ... ... ... ... әдебиетінде "бірлескен кәсіпорын" ұғымы - Ұлыбританияда XVI - ... ... ... ... Мегсһant немесе Gеntlеmеn Аdventures
бірлестігін анықтау үшін пайда болған. ... ... ... ... ... мен ... ... отырып, қайта сату Аdventures түріндегі
бірлестікке әкелді. Осындай ... ... ... ... " ... " туындай отырып, ол жауапкершілігі шектеулі заңды тұлғаның, ... goint stock ... ... алғы ... ... "goint venture" ... туралы шетел мемлекетінің заңнамаларында
және сот тәжірибесінде, экономистер мен ... ... ... ... ... Бұл ... түсіндіргенде, үш сипаттамалық жағдайда
қарастырамыз:
1) goint venture - кәсіпорындардың көп не аз ... ... ... ... ... ... мұндай қызметтестікке қатысушылардың мүддесі
шаруашылық байланысты сақтауға деген қарапайым ықыласына ... ... venture - бұл, ... ... ... да ... ... goint venture - осындай қызметтестікті құқықтық рәсімдеу үшін
белгілі бір заңи құралдарды пайдалануды ... " goint venture " ... ... ұлттарға қатысты
кәсіпорындардың бірлескен іскерлік бастамасын белгілеу үшін ... ... бір ... ... ... ... ... кезде дамыған елдердің сыртқы және ішкі бірлескен қызметінде "
тар мағынасына ... ... да ... ұғым жоқ. ... ... қоғам",
"аралас компания", "аралас ... ... ... ... ... ... ... жүйесінде "серіктестік" (partnership) ұғымы
қолданса, Германияда бірлескен кәсіпорынды жиі ... ... ... ... ... деп ... Ал Сауд ... және Кувейтте
бірлескен кәсіпорынды "limited partnership " "шектелген серіктестік" деп
атайды [28; 4].
Кеңес әдебиетінде және өзге де ... ... ... не
«аралас» кәсіпорын түсінігі қолданды [29; 28].
Шетел авторларының пікірлері бойынша бірлескен кәсіпорын (әрі қарай БК)
қандай ... ... ... және ... ... ... ... бір-
бірінен өзгеше болады. Оларды сипаттамалық белгілері арқылы төмендегіше
топтастыруға болады:
1. Бірлескен ... ... ... ... ... әртүрлі мемлекет өкілдерінен құралғандықтан, келесі негізде:
Өнеркәсібі дамыған ... - ... ... елдер;
Өнеркәсібі дамыған елдер - дамушы елдер.
Ал Кеңес үкіметі кезінде төмендегіше топтастырылды:
- Социалистік және өндірісі дамыған капиталистік елдер;
- Социалистік және дамушы ... ... ... ... Тек жеке ... ... ... елдерге тән).
-Жеке фирмалардың және мемлекеттік кәсіпорындардың не ұйымдардың
қатысуымен; (дамушы елдерге, кезінде ... ... тән ... ... және ... ... қатысуымен; (барлық елдерге тән).
3. Бірлескен кәсіпорынға қатысушы серіктестердің қосқан капитал үлесіне
байланысты :
Енгізетін капитал үлесі бірдей серіктестердің тең қатысуымен;
Шетел ... көп ... ... 5]. Бұл ... ... ... қызметіне жоғары дәрежелі бақылауды қамтамасыз етуге ұмтылады, ал
жергілікті серіктес кәсіпорында өз ... ... үшін ... ... иеленбейді.
Шетел серіктесінің қатысу үлесі аз не төмен дәрежеде. Бұл нысанда БК ... ... ... ... ... ... әртүрлі жеңілдіктерді
пайдаланады.
4. Қызмет түріне, яғни серіктестердің алдына ... ... ... ... ... мен ... ... жаңа өнім, ноу-
хау, құрал
- Жабдықтар ... үшін ... ... ... ... сипаттағы БК;
- Өндіріс үрдісінде және өнімді өткізу кезіндегі шығынды ... ... ... ... өнеркәсіптік сипаттағы БК;
- Шетел серіктесінің кәсіпорнына толықтай өнімді өндіру үшін қажетті
арзан шикізатты және ... ... ... ... ... ... құрылған сатып алушы БК;
- Бірлеске кәсіпорынға орналасқан елде және ... елде ... ... ... жаңа ... ... ... құрылған - өткізуші
БК;
- Әртүрлі қызмет түрлерін байланыстыратын кешенді БК;
Бірлескен кәсіпорынды құру ... сай мына ... ... ... ... капиталалмасуын және еңбек бөлінісін толық тарту
есебінен экономиканың тиімділігін ... Озат ... - ... ... басқару тәжірибелерін
жұмылдыру;
- Ғылыми - техникалық жетістіктердің тәжірибелік ... ... ... және ... ... тарту;
Тиімсіз импортты қысқарту.
Қазақстан Республикасының маңызды серіктестерінің бірі ... ... ... ... осы елдегі БК-ның құрылу ерекшеліктерін
қарастырайық [31; 33].
АҚШ-тағы БК нысанында құрылатын заңды ... ... ... ... мен ... ... (депегаі рагіпегзһір)
болады. Сонымен қатар, БК ... ... ... ... ... ... ... шектеулі компанияны құруға рұқсат етуші тұңғыш
заңнамалық актілер 1977 жылы және 1982 жылы ... және ... ... А. ... ... ... құру ... атты
еңбегінде "Бірлескен кәсіпорынның жауапкершілігі шектеулі нысанда болуы АҚШ-
та бизнес жүргізуге ынталы шетел серіктестері не ... үшін ... ... ... ... ... ... табылатыны айқын
еместігін американдық заңгерлердің өздері де ... деп ... ... ... ең ... ... корпорация болып табылады.
Корпорация бизнеспен басқаруға қатыса алмайтын акционерлерге жататын заңды
тұлға. Бұл ... ... ... директорлар кеңесіне
тарайды [33; 498]. Сөз жоқ, әрбір штаттың заң ... ... ... оның ... өз ... ... ... әдебиеттерде келесідей
негізгі талаптары көрсетілген:
- құрылтай құжаттарын дайындау;
корпорация мүшелерінің ... ... қол ... ... ... ... және ... салықтарды және баждарды төлеу;
корпорацияның лауазымды тұлғаларын сайлау.
Өзге елдердің заңнамасынан АҚШ заңнамасының айырмашылығы корпорацияны
тұтас тіркеу жүргізбейтінен көре ... ... ... ... жыл ... лауазымды тұлғалар, директорлар кеңесі және т. б. есеп ұсынуын
талап етеді.
Корпорацияның жарғылық капиталының мөлшеріне ешқандай талап ... ... ... өкілетті органдардың рұқсатымен құрылады;
✓ заңды тұлға мәртебесін иеленеді;
✓ акционерлердің жауапкершілігі, ... ... ... шектеулі;
✓ корпорацияның акциясы өзге тұлғаға еркін түрде беріледі;
✓ корпорация ... бір ... ... ... табу мақсатымен меншік иелерінің бірігуі арқылы
бизнесті жүзеге асыруға ұйымдасқан екі не ... көп ... ... ... серіктестік (partnership), жауапкершілігі
шектеулі серіктестік (partnership) және ... ... ... ... ... - бірлескен бизнес жүргізуші тұлғалардың келісімімен құрылуы
мүмкін. Бұл ... ... қол қою ... ... ауызша шарттасу арқылы
жүзеге асады. Әдетте, серіктестік өзінің серіктерінен ... ... ... ... қоспағанда, серіктестердің біреуі қаза
болса, серіктестік таратылады. Ал ... ... ... ... ... соқтырмайды. Корпорацияға ... ... үшін ... салық төлемейді [34; 134]. Ал табыс
салығын әрбір ... ... және ... ... ... ... жұмыс беруші болып табылмайтындықтан, олар серіктестіктен
шыққан кезде қандай да бір ... ... ... құқығы жоқ.
Жауапкершілігі шектеулі компания, бұл ... мен ... ... бір ... ... ... ... яғни ол
корпорациядағы басымдылықты, ... ... ... ... компанияны құру үшін штаттағы өкілетті ... ... ... ... ... ... компанияның мүшесі болып
жеке тұлға, серіктестік, компания немесе тіпті жауапкершілігі шектеулі өзге
корпорация табылуы мүмкін [35; 662].
Мұндай ... ... ... ... үлесіне сәйкес басқару
өкілеттігін иеленеді. Сонымен қатар, олар корпорация директорлар кеңесінің
өкілеттігіне ... ... бар ... ... ... ... жүргізу үшін бірлескен кәсіпорынның
қандай құқықтық нысан тиімді екенін өздері шешуге құқылы. Заңды тұлғалардың
аталып өткен ... тек ... ... бар ... ғана ... ... да таралады.
Енді, Латын Америкасы елдеріндегі ... ... ... ... ... бұл мемлекеттердің осы салада тәжірибелері
әрі қызықты, әрі бай.
Латын Америкасында шетел капиталымен бірлескен кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... бұл аймаққа соғыс салдары
әсер ... ... ... ... ... ... ... күшінің даму
деңгейі, ресурстардың молдығы, жұмыс күшінің арзандығы ... ... ... ... аса көп ... қол ... 102]
Соғыстан кейінгі қабылданған заңнама экономиканың барлық аймағында ... үшін ... ... енгізді. Әсіресе шетел кәсіпорнына
қатысты ереже ... ... яғни ... ... ... ... ... нысаны өңделген болатын. Мұндай
кәсіпорындардың режимі ішкі ... ... ... ... ... ... ... өңдеу туралы заң, валюталық заң
және т. б
Осы елдердің заңнамаларында шетел кәсіпорнына, бірлескен және ... ... ... ... Бұл ... таза ... белгі есепке
алынған: егер кәсіпорын капиталының 80% ұлттық салымшы ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорын болып
есептеледі. Шетел кәсіпорыны болып ... ... ... жалпы
капиталының 51% төмен мөлшерін иеленуі танылады [37; 13]. ... ... ... ... 51%-80% ... ... құрайды.
Ұлттық және шетел капиталымен қатысудың пайыздық қатынасын сақтау туралы
талап тәжірибеде ... ... көп ... иесі ... ... ... ... білдірмейді. Шетел салымшылары тарабынан
жабық бақылау жүргізу мүмкіндігі ... ... ... Анд ... ... ... ... Венесуэла, Перу) инвестициялық
заңдарында кәсіпорынның коммерциялық, ... ... ... ... шын және ... ... ... номиналды
иегерінің жүзеге асыруы үшін міндетті талаптары көрсетілген.
Шетел капиталымен ... ... ... ... серіктесі түрінде
құрылады. Латын Америкасының азаматтық және сауда кодексінде кәсіпкерлердің
қызметін ұйымдық нысанда ... ... ... ... ... енгізілген. Мысалы: Аргентинада ұлттық және шетел
кәсіпкерлері үшін серіктестердің ... ... ... ... және
сенім серіктестері; жауапкершілігі шектеулі ... ... ... қоғам; уақытша компания (белгілі бір мәселені орындау
үшін арнаулы уақытқа құрылған); көпшілік-жеке компания [38;115].
Сауда серіктестігінің ұқсас түрлерінің ... 1937 ... ... ... ... жалпы заңында көрсетілген. 1916 жылғы
"Сауда серіктестігі ... Перу заңы ... және ... ... ... серіктестігін, акционерлік қоғамды, жауапкершілігі шектеулі
қоғамды құруға рұқсат берді. Венесуэла Сауда кодексі төрт ... ... ... ... ... ... акционерлік қоғамы,
акционерлік қоғам және ... ... ... 40]. ... ... ... ... әртүрлілігіне қарамастан,
оларды бөлудің жалпы түріне тұлғаларды ... ... ... ... ... ... Америкасы елдерінің заңнамасында сауда серіктестерінің ұйымдық
нысанының тізімі кең болғанымен, ... ... ... кеңінен
танымал болып акционерлік қоғам, жауапкершілігі шектеулі қоғам және аралас
қоғам табылады [40; 51]. Осылайша көптеген ... ... ... ... негізделіп трансұлттық корпорациялар
ұйымдастырылды.
Бұл кәсіпорындардың барлығы капиталдарының бірігуімен, ... ... ... мүшелерінің жеке мүлкінен тыс кәсіпорынның мүліктік
оқшаулығы негізінде ерекшеленеді. Жеке мүліктің болуы заңды ... ... ... ... мүліктік жауапкершілікке тартылуын болжайды.
Бірақ, акционерлік қоғамда және жауапкершілігі шектеулі қоғамда бұл ... ... және ... берілген түрінде қатысушыларға
кәсіпкерлік тәуекелдің мөлшерін алдын-ала белгілеуге рұқсат етеді [41; 15].
Тәуекелді ... ... ... ... ... қызметіне жеткілікті жағдай жасаушы немесе ынталандырушы.
Шетел капиталымен құрылған кәсіпорын ... ... ... ... ... ережеге сай ұйымдастырылады. Ол ... ... (ол ... ... ... ... ма? табылса оның құқықтық
әрекеті және органдарымен мәміле жасау ... оны құру және ... және оның ... ... жеке ... ... 4]. Заңды
тұлғаның ұлтын белгілеу аумақтық акт негізінде белгіленуі ... ... әсер ... елдерде заңды тұлғаның ұлтын анықтау
мәселесімен қақтығыспайды, өйткені ... ... ұлты ... ... және ... сайкес акционерлердің ( акционерлік қоғамда )
жалпы жиналысы өткен орнымен не басшы және әкімшілік ... ... ... ... ... ... ... туралы Монтевидео ... ... ... ... Парагвай, Перу, Уругвай,
Колумбия) отырықшылдық қағидасын қолдай отырып, ... ... ... ... ... ... жермен белгілейді [43; 29].
Компанияның басым көпшілігі орналасқан мемлекет құқығымен шарт ... ... ... ... ... құқықтық қатынас реттеледі.
Қазіргі кезде ҚР-да БК-ның қызметіне ... ... ... ... ... жуық елдері қатысуда. Қызмет етуші БК-ның көпшілігі Еуропа және Азия
мемлекеттерінің фирмаларымен ... ... ... БК өз ... ... фирмалармен жүзеге
асыруда. Аса белсенді қызметтестікті БК бағытында Түркия, Қытай, Ресей,
Германия, Оңтүстік Корея, ... ... АҚШ ... Бұл ... ... ... туралы шарт жасап қана қоймай,
капитал енгізуді ... ... және ... ... келісімді бекітті. Сөз
жоқ, тиісті халықаралық шарттар Қазақстанда ... ... ... әсер ... әлі де ... ... ... белсенділік көрсетіп отыр.
Бұл күнде 230-дан астам Қазақстан-Американ БК-дары тіркелген. ҚР-ның Сыртқы
Істер Министрлігінің баспасөз ... ... ... елімізде
Американдық инвестицияның көлемі 1,9 млрд доллардан тұрып, бұл ... ... ... 28% ... ... БК-дар болашақта дамудың жарқын көрнісі
ретінде мұнай өндіру өнеркәсібінде қызмет етуде.
Қазақстанда шетел инвестициясын ... ... ... тенденциясы
экономикадағы қызметтерінің тиімділігі шектелгенге дейін сақталуда. Бұл
жағдай көптеген ... ... ... бойынша "голландиялық аурудың"
пайда болу қауіпі төніп тұр, яғни ... ... бір жеке ... ... ... ... ... маңызды инвестициялық заңнаманың дамуын ұсына
отырып, ... ... ... қойған салаларына БК қызметін
ұйымдастыру қажеттігін көрсетеді.
Академик А. В. ... ... ... 665] алға ... Бұл
ғалымның айтуы бойынша мемлекеттік занды тұлғаның артында екі ұжым ... а) ... ... ... ... ә) ... занды тұлғаның
жұмысшылары мен қызметкерлерінің ұжымы.
Ал, ғалым Д.М.Генкин "әлеуметтік ақиқат" [45; 56] теориясын ... онда ол ... ... ... ... ... ... ала отырып, заңды тұлғаның азаматтық құқықпен жанама
түрде қажеттілікке орай реттелетінін айтады. ... Ю.К. ... ... алға ... 88], оның ... мемлекеттік заңды
тұлғанын еркін білдіруші — директоры болып табылады.
Азаматтық құқықтануда О.А.Красавчиковтың "әлеуметтік байланыстар
ілімі" [47; 56], А.А. ... ... ... 95] , Е. ... ... мүлік"14 тәрізді ғылыми тұжырым-дарыда айтарлықтай кең
тараған. Сөйтіп, занды ... ... ... ... әртүрлі пікірлер
айтылған және де бұл орайда авторлар түрлі белгілерге жүгінеді.
Оның бірінде бұл адамдар ... ... ... үшін ... ... адамдардың әрекеті осы институтпен (саламен) реттеледі,
үшіншісінде адамдардың ... ... ... ... ... ал ... жүзеге асыруда, мәмілелерді жасауда оның еркі танылады.
Кейбір авторлар бұл белгілерді біріктіругетырысып, ... ... оньщ ... мен ... ... ... тұратындығын
дәлелдемек болады.
Бұл мәселе туралы батыс ... ... де ... ... ... ... К.Ф. ... "фикция теориясының" негізін
қалады [49; 89]. К.Ф. Савиньи көзқарасы бойынша, шын ... ... ... тек адам ғана еншілей алады.
Ал заң шығарушы болса, заңды тұлғаның сыртында оны әйгілейтін адамдық
тұлғаның қасиеті тұрғанын ... да заң ... ... ... жүгінеді, абстракциялық
түсінік ретінде құқықтың ойдан шы-ғарылған субъектісін алға тартады. Ал
неміс ... ... 98] ... ... теорияның" тұжырымын
ұсынып, занды тұлғаны адам тұлғасымен салыстырады, бұл ... оны ... деп ... тұлға туралы ілімде (теорияда) ... әр қилы ... өзі оның ... ... ... ... анық дәлелдей
түседі.
Азаматтық кодекс заңды тұлғаларды төмеңдепдей түрлерге бөледі:
коммерциялық және ... ... ... ... пайда табуды кездейтін ұйым десек
қателеспейміз.
Кіріс түсіру мақсаты болып ... және ... таза ... ... ... ... тұлға коммерниялық емес ұйым деп
танылады ("Коммерциялық емес ұйымдар туралы" Қазақстан Республикасы ... ... ... тұлғалар түрінің әрқайсысын ерекше ... ... ... ... 34-бабьшың 2-тармағына сәйкес
коммерциялық ұйым болып табылатын заңды тұлға ... ... ... ... ... ... ... құрыла алады.
Сонымен, бірлескен кәсіпорын дегеніміз Қазақстанда тіркелген және
тұтасымен Қазақстан ... ... ... және ... ... ... ... заңды тұлғаның белгілеріне негізделген шаруашылық
бірлестік.
Қорытынды
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә. ... ... ... ... ... ауқымды дамуына жол ашатын мүмкіндіктер
туралы айтқан болатын. Нақ осы ... ... ... ... ... ... деген. Осыған байланысты Елбасы Үкіметке 2010 ... ... ... ... ... бірыңғай бюджеттік бағдарлама
енгізуді және сол бағдарламаны «Бизнестің жол картасы – 2020» деп ... Бұл ... ... ... ... ... ең
алдымен шағын және орта кәсіпкерліктің жаңа ... ... ... ... ... ашу ... уақытта Қазақстандық кәсіпкерліктің қайта дамуы туралы көп
айтылып жатыр. Бірақ, нақты айтатын болсақ, бүгінгі ... ... ... ... ... ... ... туынды түрде әрекет жасаудың, біздің ... ... ... ... ... ... бар болымен қатар, осындай
кәсіпкерлік корпустың қоғамда бар болуы –бұл сән ... ғана ... ... ... ... ... көрсеткіші және билік
құрылымының өкілдері жағынан кәсіпкерліктің озық сипаты шағылысуы көрінеді,
экономикалық саясатты анықтайтын, ... және іске ... ... ... ... да ... болашағы –кәсіпкерлікте, деген көпшілікке тартқан пікірмен
келісуге болмайды. Қазақстанның болашағы – біздің барлығымыздың ... көп ... ... ... ... ... ... анықталады. Бірақ Қазақстанның болашағы- кәсіпкерлерге де
байланысты [52]. Сондықтан да- осы экономика нысанының қызметімен айналысам
деушілер, өздерінің кәсіпкерлер ... ... ... ... түрде
жүзеге асырулары қажет.
Мемлекет экономикалық ұйымдармен айналысу керек, ... ол ... ... ... ... керек, сонымен қатар өзі кәсіпкерге
айналмау керек. Мемлекет саяси ұйым ретінде қалу керек, экономиканы ... заң ... ... және сот ... ... ... жүзеге
асырылуы керек. Ерікті (кәсіпкерлік) және ... ... ... бір ... ... ... болуы керек.
Қандайда бір жаққа артықшылықтың пайда болуы бостандықтың шектелуі,
кәсіпкерлік қызметін буындыру немесе ... ... ... ... ... білдіреді, осының барлығын қоғам ... ... әкп ... ... ... ... жалпы қоғамның мүддесін қорғау
үшін қажетті және қатаң анықталған ... ... ... ... ал қалғанын қоғам ... ... ... қосып алғанда жүзеге асырылады.
Кәсіпкерлердің бостандықтарын болдырмау немесе сақтау ... ... ... шектері туралы болу керек. Кәсіпкерліктің бостандығы ... ... ... ... ... экономикасының даму жолы
аса тиімді болады.
Осы жазылған жұмысты қортындылай келе, төмендегідей тұжырымдар ... ... ... ... ... ... анықтама беретін болсақ,
Кәсіпкер- ынта мен жаңалық негізінде толық ... ... ... ... және ... ... табыс түсіретіндей
етіп, басқа өнідіріс факторларын тиімді түрде ... ... ... ... факторы.
Диплом жұмысымызда қарастырылған негізгі ережелер яғни ... ... ... ... ... ... ... шықпас бұрын заң талаптарын сақтай отырып тіркелуі керек.
Қазақстан Республикасының негізгі заңнамаларына сәйкес кәсіпкерлік
қызметтің ... деп тану үшін ол ... ... ... өту ... ... ... онын азаматтық құқық
нормаларымен реттелетін талап болып табылады.
Жоғары да айтылғандай Бизнес жол картасы бағдарламасына сай шағын ... ... ... ... ... ... ... бір
бағыты кластерлік жүйе негізінде өміршең инфрақұрылымдық жүйелерін ... үшін ... және орта ... ... зор, өйткені ол көп
мәселе шешеді. Кіші бизнестің әлеуметтік-саяси маңынасы да зор: ол қоғамның
тұрақтылығының кепілі болып ... ... ... даму ... да ... ... осы кәсіпкерлер қолында деп есептейміз.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Қазастан Республикасының Азаматтық Кодесі.- Алматы: ЖШС «Баспа», 2001.-
400 б. // ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасы Заңы 31.01. 2006 жыл.
// www.zakon.kz.
3. Предпринимательское право: ... ... под ред. С. А. ... Г. ... - ... н/Д: ... 2001. - 479с..
4. Қазақстан Республикасы Президентінің 2.05.1995ж. ... ... Заң күші бар ... ... ... ... ... 19.06.1995 “Мемлекеттік кәсіпорын
туралы” Заң күші бар Жарлығы// ... ... Е. ... ... ... ... Е.
//Предприниматель и право. - 2000. - №17-18. - C. ... ... и ... Правовое регулирование предпринимат.деятельности. - Алма-
Ата: Гылым;Ассоц."Казинпресс", 1992. - 416 c.
8. Галиев Т. Правовое регулирование ... ... ... ... Т. Галиев. - Астана:
Парламент РК, 2005. - 175 ... ... и ... в Республике Казахстан. - Алматы: Жеті
жарғы, 1994. - 144с.
10Гражданское право. Учебник. Часть 1. /Под ред. А.П. ... ... - М.: ... 1998. ... ... И.П. ... юр. лица в гражданском праве и
законодательстве. Автореферат дисс. на ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының 13.05.2003 ж. “Акционерлік қоғамдар туралы”
Заңы. // www.zakon.kz.
13. Акцияға мемлекеттік тіркеу эмиссиясы тәртібі ... ... ... және оларды шығару есебін бекіту туралы ҚР-ң 29.11.1966 жылдан бағалы
қағаздар жөніндегі ... ... ... // ... ... ... ... ж. “Өндірістік кооператив туралы”
Заңы. // www.zakon.kz.
15. Сборник “Предпринимательство и право”, ... ... ... ... ... ... ж. ... жылғы
өзгертулерімен қоса) ) Заңды тұлғаларды мемлекеттік тіркеу және ... ... ... алу ... ... ... ... Лаптев В.В. Проблемы предпринимательской ... ... В.В. ... и ... - ISSN ... ... - N11. - C. ... Приходько И.А. Молодому предпринимателю: Новое в ... ... ... И.А.. - М.: ... 1991. ... с
19. Грузинов В., Грибов В. Предпринимательство формы и методы организации
предпринимательской деятельности // Экономика предприятия. – М., 2002г. 5-
6 ... ... В. ... ... и товарный знак:соотношение прав
//Закон.-2000.-N4.-С.43-47.-ISSN 0869-4400.
21. Ахметбекова С.А. Предприниматель как ... ... ... ... ... Правовые основы перехода к рыночным отношениям: Аренда,акционерные
общества,предпринимательство,защита прав предприятий/ авт. Е.А. ... В.В. ... авт. С.А. ... авт. И.В. ... - ... и ... - ... - 359 с.
23. Қарағанды облысы бойынша әкімшілік тіркеуіндегі 1999 жыл 1 ... ... жыл 1 ... ... ... тұлғалар бойынша негізгі
көрсеткіштер. Қарағанды: Б., 2003
24. Коммерческое право. Учебник /Под ред. ... В., и ... – СПб., 1997г. 97 ... ... Ж. Международное право предпринимательской деятельности/ Шапира
Ж.. - М.: Прогресс:Универс, 1993. - 159 ... ... ... ... Под ред. ... З.И. – М.: Юристь, 1998
г. 85 с.
27. Сулейменов М.К. ... и ... ... ... ... ... Сулейменов М.К. //Вестник
КазГУ:Сер.Юридическая. - ISSN ... - 2001. - N3. - C. ... ... право РК, Учебное пособие (ч. Общая), 2-е изд., ... ... Отв. ред. Г.И. ... К, С. ... - ... Данкер»,.1999. с
4.
29. Пушкин А А. Правовые формы управления промышленностыо в СССР.
— Автореф. докт. дисс. — Харьков, 1964.с 28.
30. ... И.П. ... ... с правами юридического лица
Правовой режим коммерческих и некоммерческих ... / В кн. ... ... ... Республики Казахстан (сборник статей,
комментариев). - .Алматы: Изд-во КазГЮИ, 1996, С ... ... С.И. 06 ... ... ... ... государствен-ными
социалистическимиорганизациями.// Учен. зап. Ленингр. Юрид Ин-та Вып. ІҮ.
-Л., 1947, C. ... ... ... ... собственность. М.-Л.,
1948, 665-бет.
33. 29.01.2010 ж. «Жаңа он жылдық – жаңа ... ... ... мүмкіндіктері» атты Қазақстан Республикаксы Президентінің Қазақстан
халқына жлдауы.
34. Жизнин С.З. Как ... ... ... ... ... опыт)/ Жизнин С.З.. - М.: Новости,
1990. - 134с.
35. ... С.Э. ... ... ... деятельности): Учебник для вузов/ Жилинский С.Э.. - 2-
е изд.,испр.и доп.. - М.: ... ... 1999. - ... ... В.В. ... ... ... (хозяйственного)
права //Государство и право. - 2005. - №5. - C. С. 102-110
37. Лаптев В.В. ... ... ... ... В.В. //Государство и право. - ISSN 0132-0769. -
1999. - N11. - C. С.13-21
38. Белых В.С. ... ... в ... ... ... - ISSN ... - 2001. - №1. - C. ... Аубекеров С. Лизинг как объект гражданского права Республики Казахстан/
Аубекеров С., Суханкина С. //Фемида. - 2001. - №5. - C. ... ... Ю.Г. ... лица по гражданскому законодательству Республики
Казахстан: Понятие н общая характеристика: Учеб. Пособие, Изд. 2-е, нспр.
н доп.- Алматы: ВШН «Адалет», 2000. 150 ... ... С. ... ... ... ... ... в
право, -№4.-2001.-С, 15-16.
42. Тулегенов Б. ... ... ... лиц. ... и ... С. ... ... А, О правоспособности и дееспособности ... ... и ... - № 2. - 2001. - С. ... ... ... ... собственность.^ М.-Л.,
1948, 665-бет.
45. Генкш Д.М. Значение применения института юридического лица ... и ... ... ... — В кн.: Сб. ... тр-в Иіі-
та народного хоз-ва им. В.Г. Плеханова. Вып. ІХ.-М., 1955.
46. Толстой Ю.К. ... и ... ... ... ... в ... - Л., 1955, ... Красавчиков ОА. Сущность юридического лица. Сов. гос-во и ...... ... А. ... формы управления промышленностыо в СССР.
— Автореф. докт. дисс. — Харьков, 1964.
49. Savigny.Ғ. - К. System des heutegen ... Reehis ts.Bd. ... ... ... ... ... ... http: // www. minjust.kz.
52. Назарбаев Н.А. ... ... ... ... - ... ... и ... благосостояния всех казахстанцев»
// Казахстанская правда, 1997,11 ноября.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 69 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
КәсIпкерлIк туралы жалпы түсIнIк және оның ұйымдық - құқықтық формалары33 бет
Кәсіпкерлік және оларды салықтық ынталандыру65 бет
Қазақстан Республикасында кәсIпкерлIк қызметтIң дамуы және оны мемлекеттIк реттеу25 бет
ҚР-ғы кәсіпкерлік қызметті30 бет
Шаруашылық iс-әрекеттерiн реттеудегi салық жеңiлдiктерi30 бет
Құқықтық реттеу механизмі (тетігі)6 бет
19-20 басындағы қарақалпақтардың отбасылық некелік қарым-қатынастарына байланысты әдет-ғұрыптары мен салт дәстүрлері жүйесі44 бет
XVI-XVIII ғғ. Қазақ-Орыс қарым-қатынастарының зерттелуі мен елшіліктер тарихы10 бет
«Қазақстан Республикасында көші-қон қатынастарын реттеудің мемлекеттік-құқықтық негізі» тақырыбына69 бет
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының алғышарттары23 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь