Азық–түлік өндіруші кәсіпорындардың маркетингтік іс-әрекетін талдау

Кіріспе

1. Кәсіпорындардың маркетингтік қызметінің теориялық негіздері
1.1. Кәсіпорындардың маркетингтік қызметінің әлеуметтік. экономикалық сипаттамасы
1.2. Қазақстандық кәсіпорындар қызметінде шетелдік компаниялардың маркетингтік тәжірибесін қолдану мәселелері
1.3. Азық.түлік тауарлары өндірісіндегі маркетинг ерекшеліктері

2. Азық.түлік өндіруші кәсіпорындардың маркетингтік іс.әрекетін талдау
2.1. Тамақ өнімдері рыногының қазіргі жағдайын талдау
2.2. «Жақында» ЖШС.нің шаруашылық қызметін талдау (отчет)
2.3. «Жақында» ЖШС.нің іс.әрекетіндегі маркетингтік қызметін бағалау

3. Азық.түлік өндіретін кәсіпорындардағы маркетингтік қызметті жетілдіру
3.1. Маркетингтік зерттеулер нәтижелерін кәсіпорындардың іс.әрекетін жетілдіруде пайдалануды дамыту жолдары
3.2. Азық.түлік кәсіпорындарда маркетингтік қызметті тиімді ұйымдастыру жолдары

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
        
        Мазмұны
Кіріспе
1. Кәсіпорындардың маркетингтік қызметінің теориялық негіздері
1. Кәсіпорындардың маркетингтік қызметінің әлеуметтік– ... ... ... ... ... ... ... қолдану мәселелері
3. Азық–түлік тауарлары өндірісіндегі маркетинг ерекшеліктері
2 Азық–түлік өндіруші кәсіпорындардың маркетингтік іс-әрекетін ... ... ... ... ... ... талдау
2.2. «Жақында» ЖШС-нің шаруашылық қызметін талдау (отчет)
2.3. «Жақында» ЖШС-нің іс-әрекетіндегі маркетингтік қызметін бағалау
3. Азық-түлік өндіретін кәсіпорындардағы маркетингтік қызметті ... ... ... нәтижелерін кәсіпорындардың іс-
әрекетін жетілдіруде пайдалануды дамыту жолдары
3.2. ... ... ... қызметті тиімді
ұйымдастыру жолдары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
КІРІСПЕ
Нарық экономикасының әлемдік тәжірибесі халық шаруашылығы ... ... ... үшін ... нарық қатынасы
жағдайларында өз өміршеңдігін сақтап қалу және күшейту мақсатында ... 2 ... ... - ... мен ... өткізуді ұйымдастырудың жаңа
әдісін, яғни маркетинг іс-әрекетін ... ... ... ... 2030» халыққа жолдаған стратегиялық ... ... пен ... ... ... ... мақсаты болып
табылатындықтан, өндірісті басқару шешімдерін қабылдаудың осындай ұстанымы
(принципі) ... ... ... өсу басылымдықтарына
бағыттайды. Отандық өндірушілерді қорғау барысында қазақстандық фирмалар
мен кәсіпорындардың ... ... ... ... ... жұмыс тиімділігін айтарлықтай көтереді. Қазіргі кездегі экономика
ахуалына ... ... ... ... ... процесі
біршама қиыншылықтарға ... ... Оның ... ... ... ... ... ауыл шаруашылығы
өнімдерін шығару көлемінің үнемі жеткіліксіздігінен көрінеді, ... осы ... ... ... ... ... ... еткендігіне байланысты азық-түлік өнімдерін
өткізу процесін ұйымдастыруда қолданылмады деуге ... яғни ... ... бар ұзақ мерзімді мақсаттар қойылмады ... ... ... ... ... ... ... салдарынан біздің елімізде азық-түлік өнімдері
рыногын кешенді маркетингтік зерттеу әлі де толық ... жоқ. ... ... ... азық-түлік өнімдері нарығының нақты
жағдайларын ескере отырып, маркетингтің әлемдік тәжірибесінде орын ... ... ... мен болжау жасаудың әдістемелік тәсілдерінің құрылмауы
және басқа да себептермен түсіндіріледі.
Басқару жүйесінің қайта құрылуы және ... мен ... ... ... ... ... ... өндіруші
алдында тұрған өзекті мәселелерді пайымды шешу ... ... ... ... ... ... асады. Нарықтың экономика салаларында
маркетингті ... ... ... ... және ... ... сәйкес
неғұрлым аз шығын мен артық пайда алу мақсатында қолданылады. Осы орайда,
маркетинг өндіруші көзқарасындағы ... ... мен ... ... ... ... және оны ... байланысты тұтынушыға
бағышталған тауар өндіру мен айналыс жүйесі ретінде сипатталады.
Дипломдық жұмыстың зерттеу тақырыбының өзекшілігі, оның мақсат-міндеті
Республикадағы азық-түлік ... ... ... ... орын алып ... көкейкесті мәселелерін талдап, оларды
оңтайлы шешу қажеттілктерімен анықталады және негізделеді.
Дипломдық ... ... ... азық-түлік өндіретін
кәсіпорындар үшін ... өту ... ... ... ... келесі ұйғарымдардан тұрады:
❖ республикада қалыптасқан нарықтық ахуалға сәйкес маркетингтің
теориялық ұғымдары алдыңғы қатарлы ... ... ... арқылы еліміздің ... ... ... бейімделе отырып, нақтыланған,
маркетингтің тарихи қалыптасуы, бағыттары топтастырылған;
... ... ... ... ... ... оны жетілдіру мәселелері анықталады: елімізде астық
өнімдерін өндіретін өндіру динамикасы талданған.
1 Кәсіпорындардың маркетингтік іс-әрекетінің ... ... ... ... іс-әрекетінің әлеуметтік-экономикалық
сипаттамасы
«Маркетинг» терминінің негізінде «market» деген сөз жатыр, ол «нарық»
дегенді ... ... ... ... басқару деген философияда
ұғыну жиі ... Кең ... ... - ... ... ол ... ... мен топтар өнім жасайды, оны басқа керектеріне
айырбастайды. Енді ... ... ... ... ... ... ... мәміле, нарық. Қажеттілік дегеніміз – бір нәрсеге
қатысты қанағаттандырылуды талап ететін ... Адам өз ... ... ... оны не ... ... өз ... төмендетеді. Қажеттілік түсінігі матевация теориясына ... т.б) ... ол ... мінез құлқына әсерін тигізеді. Ал
ықылас дегеніміз – тұлғаның мәдени деңгейі мен жеке даралығына сәйкес нақты
нысанды ... ... ... Әр аймақта, әр елде ... ... ... әсерінен қажеттілік те әркелкі. Ал сұраныс дегеніміз
- нақты қажеттілікті ықылас, сатып алушылық қабілеті қанағаттандырады. Бұл
тұста адамдар өз ... ... ... ... қолдануға қажеттердің бәрінің болуы. Өнім –
қажеттілікті қанағаттандырушы (керек заттар, қызметтер, ... ... ... ... ... әдебиеттерде ағылшын тілінің термині
«product»-ың тауар деп ... жиі ... ... ... өнімі
нарыққа түссе, тауар болғаны деген ұғымды білдіреді.
Айырбасқа тоқталсақ ол өз ойындағы ... алу ... ... беру ... алу. ... – адамның өзінің көңіліндегі өнімін алуының
көп жолдарының бірі. Айырбас – маркетингтің көп түсініктерінің бірі. ... үшін ... ... мен ... кем дегенде екеу болуы тиіс; әр
тараптың қарсы тарапқа сайғандағы ... тең ... ... әр ... ... ... ... еріктіліктері мен өзара пікір алысулары
және өнімдерінкөрсетулері ... ... ғана ... ... ... ... мәміле түсінігі. Бұл екі тарап арсындағы саудалық операция, онда
кем дегенде екі ... ... олар ... ... ... ... екі түрі бар: бірі – ... мәміле, екіншісі –
бартерлік (айырбастық) мәміле. Шарттары мыналар: кем ... ... ... керек және олар қызығушылық тудыруы қажет; шартты уақыты және орыны
белгіленеді. Нарық ...... және ... ... мен ... олар ... ... орын. Тек нарыққа ғана шығарылған өнім мен
оған шыққан еңбек оның әлеуметтік мәнділігін дәлелдейді және ... ... ... кең ... ... ... алу үшін қазіргі заманғы коммуникация құралдары прайдаланылады, ол
үшін сатып алушымен бірден жүздесу қажет емес. Осылайша, қажеттілік ... ... ол ... ... ... отырып нарыққа түседі,
айырбасталады, сатып алынады, ... ... ... ... ... бағытталады да миллиондағы ... ... Тар ... ... ... ... тарату
қызметін басқару жүйесі, ол – нарық шарттарын есепке алу мен оған белсенді
түрде енуге ... ... ... ... ... алушы. Басқа
ұғымда маркетинг – ... ... ... ... ... ... ... анықтайды, таңдап алған нарықтары арасына тауарды
бөледі, оның сатылуын ынталандырады. Ал жеткен ... ... ... ... да, ... жүзеге асыруға тырысады.
Енді маркетингтің принциптеріне тоқталайық.
Біріншіден, қажеттіліктің шаруашылық ... ... ... ... мен ... және ... коньюктурасын (жағдайын)
ыждағаттылықпен есепке алуы. Бұл ... ... ... және ... ... ... ... тұтынушылардың мінез-
құлқын, ойларын осы ұйым өнімдеріне қатынастарын және ... ... ... көздейді. Бұл тұста тұтынушылар көбінесе
өздеріне не керек екенін біле ... тек тез ... ... ... ... пейілін білу өте қажет. Екіншіден, өндірістік нарық
талабына аса жоғары түрде ... ... ... ... ... ... ... керек, алдағы іске мән берген жөн. Маркетингтің
қазіргі кездегі ... ... ... ... ... қатар сатып
алушының қанағаттанбаған сұранысын айқындау қажет, ол келешекте соны ... ... ... ... ... өндірісті өндіруді қызметтік міндеттік
тәуелділікке әкеп тірейді де, содан барып тауардың түрі ... ... ... ... ... ... шаруашылық шешім қабылдап,
өндірістік звеноларға ауысады. Маркетинг қызметі - әрі ... ... ... ... ... ол ... қатар ақпараттың қайнар көзі,
нарықтың және өндірістің кеңес берушісі, ... ... ... ... болып табылады. Әр тауар жеке талданады да, оның
керектілік деңгейі анықталады. Үшіншіден, сатып алу ... ... ... оларға жарнама тарату, осы тауарды ... ... Тек қана жаңа ... ... оны ... ғана күш, қаржы жұмсау
басшылардың адасуы болып табылады.
Қазіргі кезде адамның ... ... ... оның ... байланысты халық ағартушылық маркетинг тұжырымдамасы пайда болды.
Халық ағарту маркетингі бойынша ұйым қызметі маркетинг жүйесінің
істерін ұзақ ... ... ... және ол үшін бес ... ... алынады;
тұтынушыларға бейімделуі, иновациялық (жаңашылдық) маркетингті пайдалануы,
сол арқылы ұйымның өз ... мен ... ... ... ... бағалау маркетингі пайдалану (маркетинг) ... ... ... ... ... бағалық мәнін арттыруы тиіс);
ұйымның қоғамда аталатын орынын зерделеуі (ұйым қызметтері өз ... ... ... ол үшін ұйым өз ... әлеуметтік роліне қарайлайды
да, тек тар кезеңді өндірістік мәселелерден аулақ болады ) және ... ... ... жалғастырады.
Әлеуметтік-этикалық маркетинг тұжырымы бойынша ұйым тұтынушылардың
керек-ау деген сұраныстарын ғана толық қанағаттандырып қоймайды, оның ... ... ... ... ... ... ... жеке
тұтынушыларының да, түгел қоғамының да жайлы өмірін қолдап, әрі ... Бұл таза ... ... ... сай келе ... шыққан, оларға қоршаған ортаны қорғау, қордың жетіспеуі, халық
санының тез өсуі жатады.
Менің ойымша, бұл ... оның ... және ... ... өндірушінің, екіншіден, тұтынушылардың көзқарасы тұрғысынан бағалануы
керек, яғни тұтынушылардың мұқтаждығын ... және ... ... ... тұтынушылардың ойынан шығатын, бәсеке ... ... ... өнім ... ... ... ... тауар талдау, зерттеушілік қарым-қатынасты
жөнге салу, бөлуді ұйымдастыру, баға қою, қызмет көрсету мәдениетін көтеру
құрайды. Нарық қатынасына ... екі ... ... ... ... атап
айтқанда: сатушылар жүзеге асыратын маркетинг және сатып алушылар іске
асыратын маркетинг.
Бұл кезде ... ... ... ... ... қанша өндірсең де,
не өндірсең де өтеді деген ... ... ... ... ... ... прогресс бірте-бірте өндірісті де дамытады, өнімді де көбейте
түседі. Оның үстіне бәсекелестердің саны ... Егер де ... ... ... ... сұраныстан үстем болады. Бұл нарықта
тұтынушылардың таңдау жасауына ... ... ... ... ... ... ... Хуруцкийдің
анықтамасы бойынша маркетинг – мекеме ... ... ... ... саласындағы зерттеулер жиынтығы, онда барлық факторлар оқып,
білінеді, себебі олар тауарды өндіру және ... ... яғни ... ... әсер етеді».
Маркетингтік зерттеулер жүргізуге үлкен қаражат керек. Мұндағы басты
мәселе тұтынушыларды ... ... ... ... ... ... ... зерттеу жүргізген кезде фирма жетекшісі қандай өнімді не
үшін сатып алатыны туралы хабарлама ... баға ... ... сатушы
төлеуге дайыны), қай аймақта осы ... ... бар, яғни ... ең ... алынуы тиіс, ең соңында тауар сатудың ең
үлкен түсім әкелетін жағы ... б]. ... ... тоқталайық.
Американың ірі мамандарының бірі У. Фокс, маркетинг мәселесін [5.30б]
кіммен, қайда, қалай (сатып алынады немесе ... неге ... ... ... қанша деген сұрақтар арқылы тұжырымдалады.
Маркетинг қызметі шаралар ... ... ... ... ... оқып ... оның ... тәртібінің мәнісін зерттеу, мекеменің
жеке нарығын талдау, ... ... ... ... не ... ... өткізу нысандары мен жолдарын талдау және мекеме тауар ... ... ... ... ... қоса ... оқып білу,
бәсеке түрлері мен деңгейін анықтау, жарнамалық қызметті зерттеу, тауардың
нарықтағы жылжымалылығының алдыңғы ... ... ... ... ... ... байқап тануда, маркетингтік қызмет осы компанияның
тұтынушылық қажеттілігі құрылымын анықтайды.
Тұтынушылар пейіліндегі себеп-сылтауларды ... ... ... ... ... мінез-құлқын болжауға береді және ол мақсатты түрде
жүзеге асырылып отырады.
Нарықты талдау шығарылған тауарға ... ... ... ... ... етеді [6.24 б].
Маркетингтік қызметтің алдына қойған мәселесі болып, нарықтың жаңа
өнімдерге деген талабын ... ... және бар ... ... ... ... өзгертіледі.
Өнімдерді іске асыру, сату жүйелері мен әдістеріне ... ... ... ... ... да ... әсерлі сату, компания беделін
көтеру, нарықта жол ашу, дәл жолдарды табуды ... ... ... ... ... ... ... роль
атқаруда. Маркетингтік зерттеулер туралы Дж. Гордон Болт ... ... ... ... кәсіпкерді сұранысы төмен ... ... ... ... ... және тағы сол ... ... кезде ғылыми-техникалық прогресстің дамуының барысында кез
келген кәсіпорынның тиімді кызмет жасауы тек өндірістік, ... ... ... ғана ... сонымен қатар ... ... ... және оның ... ... ... Мұны ... 10-15 жыл
ішіндегі маркетингтік зерттеулердің бизнестің жеке бір саласына айналуынан
көруге ... ... ... ... ... тек ірі кәсіпорындар
ғана емес, сонымен қатар орта дәрежедегі фирмалар да айналысады. ... ... ... бұл ... 50% жоғары американ, 86% жоғары
еуропа және 60% жуық ... ... ... ... Бұл жұмыспен
көптеген зерттеу ұйымдары (бюро, фирмалар, ... ... ... ... ... айналысады.
Нарықта болып жатқан жағдайлар ... ... ... ... ... ... баға өзгерісін болжап, жаңа маркетингтік шешім
қабылдауға мүмкіндік береді. Нарықтың барлық элементтері ... ... ... ... ... ... жағдайды зерттеп білмей, күтіліп
отырған өзгерістерді бағаламай ... ... ... зерттеулердің міндеті кәсіпорынның сыртқы және ішкі
ортасын жан-жақты талдау және осы ... ... ... ... ... ... ... процесінің толығырақ жүйесі Ф. Котлердің
«Маркетинг негіздері» кітабында ... ... ... ... ...... ... талдау – бұл ең біріншіден нарықтарды, олардың
сыйымдылығын, даму ... және т.б. ... ... ... ... ... ... өткен, ағымдағы, күтіліп отырған кезеңдегі абсолюттік және
құндық сату көлемдерін есептеу, шығындар және ... ... ... ... қуаты, жұмыс күшінің құны шикізат құны, қор деңгейі,
өнімділікті есептеу және өткізу ұйымдары ... ... ... ... ... тауар қою мерзімдері, баға, шарттар, сонымен қатар
кадрлар, жұмысты ұйымдастыру және ... ... ... ... мен ... саны.
Нарықты жүйелі түрде зерттеуден алынған ақпараттар өнімнің ұстаным
қасиеті, соңғы және аралық ... ... ... ... ұйымдастыру,
жарнама жағдайы және кейбір арнайы және кейбір арнайы сұрақтарды (айналым
шығындары) талдауға мүмкіндік ... ... ... ... ... ... қызметіне
әсер ететін әлеуметтік-экономикалық ақпараттар: олар ... ... ... ... ... ... ... мен тұрғындардың сатып алу қабілеті, сонымен қоса бағаның
жалпы динамикасы және де ... ... ... ... онымен
ажырамас, заңдағы өзгерістер. Сонымен бірге бәсекелестер туралы ... ... ... кәсіпорынның маркетингтік
қызметіне, қандай үлкен ... ... ... ... талдау керек
екендігін түсіну үшін , өнімнің тұтыну қасиетін зертеу технологиясына
тоқтала ... Ең ... жаңа ... ... алу. Содан соң
тұтынушылардың жаңа өнімге реакциясын байқаймыз, оның ... ... ... ... сай ... көреміз. Мұндай тексеруді
тек өз өніміміз бойынша ғана емес, бәсекелес ... ... ... Тұтынушылар өнімнің дәмі, ... ... ... келбеті
эксплуатациядағы ыңғайлылығы және басқа да ... ... ... ... ... бойынша талданады. Соның да орамының қасиеттері
сыртқы тартымдылық, қайталап қолдану ... ... ... ... ... ... ... маркетингтік концепциясын дайындау үшін
бұл ақпарат жеткіліксіз. Нарықты зерттеу маркетингтік зерттеудің бір бөлігі
болып табылады. Нарықтық зерттеу барысында ... ... ... ... ... мерзімдік факторлар, нарыққа енгізілетін немесе
ондағы тауарлардың потенциялды сатылу ... ... ... және де ... да ... өзгерту тенденциясы, жасы,
жынысы, жанұя мөлшері, тұтыну ерекшеліктері, табыс ... ... ... ... ... ... тұтынушылар мотиві, өнімнің
сатылу көлемі, нарықтағы сол өнім үлесі, сонымен қоса фирманың ... және ... ... анықталады. Зерттеулер нәтижесін
алғаннан кейін фирма маркетингтік концепциясын ... ... ... ... ... маркетингтің бағдарламасын тұрғындар
қажеттілігіне, сатып алу қабілетіне бағыттылады. Осы ... ... ... элементі – сұраныс анықталады. Тұтынушылар сұранысы туралы
ақпарат көздері және оны жинау әдістері әртүрлі болады. өңдеу, беру ... ... ... ... ... ... ... саналады.
Сұранысты зерттеу және болжау үшін экономикалық, демографиялық, әлеуметтік
және т.б. ақпараттар ... ... ... ... ... нақты және
уақытылы толуы керек. Ақпараттың шынайылығы дегеніміз – процестің дамуын
дұрыс көрсету, ішкі ... ... ... ... ... ... ... көлемі туралы мәлімет сұраныстың өзгерісін
сипаттайтын ақпарат болып табылмайды. ... ... ол ... ... ... келіп тұруы керек. Бұл үшін кәсіпорындарда
маркетингтік ақпарат жүйесін құрады, соның үлгісі келесі түрде көрсетілген:
Маркетингтік ақпарат жүйесінің ...... ... ... және ... ... деген ақпарат
категориялары қолданылады. Алғашқы ақпарат жинауда келесі ... ... ... ... және ... ... ... – бұл әдіс
неғұрлым арзанырақ болғандықтан, әртүрлі мәселелерді ... ... ... ... ең көп ... алғашқы ақпарат жинау әдісі. Бұл
әдістің мәні арнайы сұрақтарға жеке интервью алу, ... ... ... ... ... ... ... жауап алу. Жеке интервьюшілер алудан гөрі
телефон, почта арқылы сұрау ... ... ... жеке интервью
кезінде алынған ақпараттың маңызы көп жоғары. әсіресе сұрауды өте ... ... ... әдіс – ... ... өзі айтып тұрғандай
байқау әдісі кезінде адамдардың ... ... ... ... ... ... ... алу сәтін байқауға болады. Мұндай
зерттеу барысында ... ... ... ... ... ... ... басты кемшілігі біз тек адамдардың тәртібін байқай аламыз, ол
оның басында не тұрғанын білмейміз. Эксперимент әдісіне ... ... ... жағдайында кең көлемді эксперимент жүргізу. Басқа әдістерге
қарағанда эксперимент әдісі ... ... ... жаңа ... ... көріп, оның өткізу техникасын дайындай аламыз.
Мысалы, бөлшек сауда дүкендері торабының иесі жаңа ... ... ... ... баға жоғары жиынтық пайда әкелетінін көргісі келеді дейік. ... ... ... ... ... ... және сыйлық өткізу көлемі
жағынан тең келетін үш дүкенді алады. Осы дүкендерді ... ... ... ... ... ... алады. Әр дүкенде бір күнде
жаңа саудаға қойылады. Айырмашылық тек бағада. ... ... ... ... ... ... ... ақпарат қорытынды жасауға мүмкіндік береді.
Әртүрлі зерттеу фирмалары жүргізген эксперименттік сату ... ... ... жуығы бірінші нарықтық өтпей қалатынынын көрсеткен.
Сонымен қатар шынайы нәтиже алуда тауарды нарықта сынау ... ... ... ... ... ... қолдану үшін оның көзін табу керек. Екінші
ретті ақпарат жинауда келесілер екскеріледі: ... ... ... ... ... жағынан қатенің жіберілу мүмкіндігі ... ... ... ... ... ... ... келесі
көздерін сынап көрсетуге болады: ... ішкі ... ... ... ... ... мәліметтері зерттеу ұйымдарының
басылымдары, ғылыми және бизнес бойынша журналдар, энциклопедия ... ... ... ... ... шетелдік компаниялардың
маркетингтік тәжірибесін қолдану мәселелері
Қазіргі уақытта алдыңғы ... ... ... ... ... ... ... болмағанымен, әрқайсысы оны
басқаруға қатысуы тиіс ... ұғым ... ... ... қатынастырдың
қозғаушы күші тұтынушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыру жолындағы
бәсеке.
Бәсекелердің ... ... М. ... ... рынокта тек өзі
кездесетін тікелей бәсекелестіктен ғана емес, сонымен бірге бәсекелестердің
бәсекелестік ... ... ... осы рыноктағы әлеуметтік
бәсекелестерге, ... ... ... ... да ... ... артықшылығын жүзеге асыратын компаниялардың
мүмкіндігінен ... ... ... ... ... [33:
63 б]
Бәсекелестерге талдау жасау, олардың мақсатын стратегиясын, олар
иеленетін қаржының деңгейін, ... ... ... ... ... ... тәжірибе көрсетуінше маркетинг қызметін
ұйымдастыру кезінде келесі ұстанымдардың бірі ... ... ... географиялық. Қазіргі уақытта шетел ... ... ... ... ... бар. Оның ішінде ең көп
таралған ... ... ... ... Ол маркетингтің
элементтерінің бірі маңызды болған кезде және шығарылатын ... ... ... айырмашылық болмауында қолданылады. Бұл форма кез-келген
фирманың жалпы ұйымдастырушылық құрылымына біршама жәңіл қосылады.
Тауар қылыбы ... ... ... ... тұтынушылардың жеткілікті бір
түрлі тобына дифференциялданған өнімді сату кезінде қолданылады. ... және ... ... – бұл ... ... ... Жоғарыда көрсетілген маркетингтік қызметінің ұйымдастырушылық
формалары жекелей ... ... ... және ... нұсқада көбінесе
болады. кәсіпорындарда ... ... ... ... ... артықшылықтары мен кемшіліктері Ә ... ... ... шешім қабылдау сәйкес ақпарат техникалық
қамтамасыз ету бар кезінде ғана ... Ол ... ... негізі
болып табылып, ал оның деңгейі ... ... ... ... үшін жоғары білікті мамандар қажет, өйткені ... ... ... ... ірі кәсіпорындарының жұмытағы ... ... ... ірі кәсіпорындары үшін бейімдей келе ... ... ... ... ... ... ... қызметінің басшысы (маркетинг директоры).
➢ Ақпаратты зерттеу бөлімшесі: ... ...... ... ... ... коммерциялық ақпаратты өңдеу
және жинау аумағында екі ... ... ... ... ... ... ... сұранысты зерттеу бойынша (бір немесе бірнеше)
бөлімше, бөлім ...... ... және ... маман; берілген өнім түрі рыногын зерттеу бойынша
маман (егер бір бөлімше болса, онда негізгі ... ... ... ... болуы мүмкін); тауар және қызмет номенклатурасын
жоспарлау бойынша екі маман; ішкі және сыртқы ортаны талдау және
бақылауды орындайтын маман.
... ... ... ... ету және ... ... ... – маркетинг аумағындағы маман;
статистиктер; массалық ақпарат –құралдарын зерттеу ... ... ... ... ... ... және тауар
(қызмет) тұтынушылық қасиеттерін зерттеу бойынша екі ... ... ... бойынша маман; электронды есептеу
техникасы бойынша маман; тексеру (обследование) ... ... ... ... қалыптастыру) бөлімшесі: бөлімше жетекшісі –
сұранысты ... ... және ... ... ... ... және ... формалары бойынша екі маман;
жәрмеңке және көрме тағы да басқа жерлерде ... ... ... ... ... ... ... маман.
➢ Сату бөлімшесі: бөлімше жетекшісі – сатуда жетілдіру аумағындағы
маман; ... ... ... ... және ... оқу ... ... тауар (қызмет) сапасы бойынша
маман.
Көрсетілген құрылымдағы мамандар санын міндетті ... ... ... ... ... ... рыногының ахуалына кәсіпорын көлеміне және
т.б формаларға тәуелді болады.
Шетелдік компаниялардың нарықты зерттеудегі 10 үлгілік және ... ... ... ... ... ... рыноктың әлуетті
мүмкіндіктерін зерттеу; рынок пен фирма ... ... ... ... талдау; іскерлік белсенділік тенденциясын зерттеу; бәсекелестер
тауарларын зерттеу; қысқа мерзімді болжау; баға ... ... ... ... «Левер Бразерс», «Дженерал
электрикс», «Дюпон де ... және ... оны ... ... ... ... компаниялармен: стратегиялық және
күнделікті жоспарлауда; кәсіпорынның экономикалық және ... ... ... ... ... саясатын дайындауда;
маркетингтік стратегияларды, тактикаларды, әдістерді және сұранысты
қалыптастыру және ... ... ... ... ... ... бағалауда оның қызметінің өзгеруі ұсыныстарды өңдеуде
қолданылады. Кейбір компаниялар рынокты ... бас ... ... ... зерттеуге кететін шығындардан 10-100 есе асып ... [34.4 ... ... ... ... ... кешенді тәсіл
қажет: нарықтың барлық негізгі элементтерін талдау қажеттігі туындайды; оны
зерттеуде жалпы экономикалық құбылыс пен өнім ... ... ... бар; оған ... жасайтын ішкі сипаттағы (осы нарыққа қатынасы
бойынша) факторлардың барлық негізгі топтарын қамту жүреді.
Әртүрлі ... ... ... ... ... ... беруі мүмкін. Элементтердің нақты жиынтығы
бағдарламада фирманың өнімдеріне, ... ... ... және ... ... сату ... тәуелді. Бірақ кез-
келген жағдайда маркетингке бағытталған фирма қызметінің негізгі бағыты деп
нарықты зерттеуді және ... ... ... ... Бұл ... ... стратегиялық бағдарламалары
анықтайды.
90 жылдардың ортасында маркетингтік зерттеулерге әлемде 7056 млн. ЭКЮ
жұмсалды, бұл сомманың 43%-ы ... ... ... ... ...... ЭКЮ, ... – 604млн., Ұлыбритания – 599
млн. Фирмалар рыногты жалпы зеттеуде және оның жеке қырларын оқып ... ... ... ... ... ... рыногына жалпы
зерттеулер жүргізеді, өзінің сауда маркасынтану ... ... ... ... ... жүргізеді. 70-ші жылдардың басында-ақ маркетинг
қызметінде қызмет істейтін американдық фирмалардың 90%-ға ... ... ... ... ... ... бастады.Ұлыбританияда сол кезде бұл
үлес 74%-ды ... ... ... ... бұл ... ... ... зерттеумен айналысатын фирмалардың үлестік салмағы 100%-ға ... ... ... рыног пен сұранысты зерттеу жөніндегі қызметке
үлкен маңыз беріледі. ... ... ... және ... ... ... өндіру және өткізу ерекшеліктеріне, ... ... ... ... және де ... ... оның ... тұрған мақсаттардан және нақты
тапсырмалардан шыға отырып, арнайы зерттеу ... ... ... пен ... ... ... маркетингтік зерттеуді маркетингтік
талдау қызметі деп жиі атайды.
Көптеген шетелдік және отандық зерттеушілердің көзқарасы бойынша ... ... ... ... ... ... ... және
ішкі ортаның жағдайлары мен перспективаларын білу және ... ... ... ... ... ... жоғары кәсіптік шеберлікпен
орындау кәсіпорынды бәсекелестік артықшылықты іздеу жағдайында алға қойған
мақсатқа ... аз ... мен ... ... ... болатын осындай
стратегиялық аймақтарда қожалық етуге шығарады. ... ... ... ... ... фирма нарық туралы толық және
кең ақпаратты жинап, өнім шығару мен оны өткізуді аса тиімді ... ... ... оны ... ... ... ... міндеті әлуетті
тұтынушыларды табу болып табылады. Бұл ... мына ... ... ... ... керек:фирма шығара бастаған немесе өндіріске ... ... ... ... ... қай шамада және қандай
жағдайларда ... ... ... зерттеу» термині екі мағынада
жиі ... Бірі - ... ... мен ... ... өткізуге
байланысты зерттеу спектрі туралы қамтылған түсінікті көрсетеді. Екіншісі –
пайдакүнемдік – нақты міндеттерді шешеу ... ... ... тауарларды жобалау жөніндегі баға стратегиясы, тауар қозғалысы
каналдарын анықтаудағы нақты ... ... ... ... ... ... ... маркетинг» деп аталатын түрі кеңінен қолданыла
бастады. Оның мағынасы – ол бір уақытта ... де, ... ... Өнім де, ... да бір уақытта құрылуы керек және тұтынушы
өзі де әлі ... ... ... ... ... ... ... алуы керек.
Нарықтың «біріккен» зерттеулеріне американдық автомобиль компаниялары
үлкен көңіл бөліп отыр. ... ... ... жағдайын,
бәсекелестердің бағасын әртүрлі жағынан зерттеу ... ... аса ... ... ... Сұранысы болуы мүмкін ... өзі ... ... және ... бір уақытта ғылыми техникалық
прогресс және ... ... ... ... Фирмаға және
шығарылатын өнімнің номенклатурасына тәуелді нарықтық зерттеулер тұрақты
және мезгіл-мезгіл жүргізіледі, тек қана ішкі ... ... та, ... нарықтарды кіргізеді. Болашақта сыйымдылықты өзгерту мүмкін бағаны жасау
үшін өндіріс пен сұраныстың даму ... ... ... ... талдау қажет. Егер болашақтық ақпараттар ... онда ... ... ... сату ... жалпы
тенденцияларын талдау негізінде анықталады. Осы мақсат үшін болашақта ... ... ... ... ... ... жылғы деректерді қолдану және
экономикалық-математикалық әдістер көмегімен анықталады.
Сонымен бірге демографиялық факторларды, сыртқы сауда саясатын және
т.б ... ... ... ... ... фирма сол сияқты маңызына
қарай жіктеу (ранжирлеу) мәселесін шешеді, яғни ... және ... ... ... тауарлар мен қызметтерді өткізудегі
жағдайларға тәуелді өзінің ... азаю ... ... ... ... ... ... бәсекелестіктерді зерттеу үлкен орын
алады. Әдетте бәсекелестер туралы ақпараттар ... ... ... осы ... өткізуші агенттерінен және техникалық
мамандардан ... ... ... ... ... ... экономикалық және салалық ақпарат көздерінен ... ... ... ... ... ... толықтырылады. Маркетингті зерттеулер ... ... ... ... ... нысаны ретінде сатып
алушы емес рыноктың ... ... ... ... ... Фирма тұтынушылардың объективті және субъективті сипаттамаларын,
сол сияқты тұтынушылардың осы немесе ... ... ... ... ... ... ... талдайды.
Қазақстандық кәсіпорындар қызметінде шетелдік компаниялардың маркетинг
тәжірибесін білікті қолдану, жүйелі ой мен айқын ... қою ... ... ... көрсеткіштерге жеткізіп, рыноктағы әрекет ету
тиімділіктерін жоғарылатады.
1.3 Азық ... ... ... маркетинг ерекшеліктері
Бүгінгі экономика өзініңн,егізгі үш ... ... және ... ... іс-қимылымен сипатталады. Қандай да болсын
кәсіпорын өзінің серіктестерімен рыноктық қарым-қатынаста ... ... бұл ... тек ... сай, ... ... ... өнім
шығаратын кәсіпорын ғана жетістікке жете алады.
Нарық жағдайында шаруашылық ... ... ... ... ... заманғы ғылыми теория және практиканың әдіс-амалдарын қолдана білудің
маңызы зор, сондықтан рыноктың экономика пәндерінің ішінде ... ... ... ... біздің шаруашылық жүргізуші субъектілер шетел
рыногына шыққанда ғана кездесіп және шұғылдануға мәжбүр ... жүр. ... ... ... сайын кеңейіп және тереңдей түсуде. [78, ... 81 ... ... басқару объектісі негізгі төрт ... ... ... ... ... ... жарнама. Бұл элементтер
бір-бірімен байланысты, яғни әрбір элементті басқару жеке – дара ... ... ... ... ... өз мағынасы бар.
Тауардың мағынасы – бейне (имедж) ... ... ... ... маркетингте өте маңызды. Имедж әлеуметтік-психологиялық құбылыс,
тауардың ... ... ... және ... елмен бірлікте
түсініледі. Ассортимент рыноктық саясатта ақылмен пайдаланып, ... ... ... ... ... ... ... ассортиментті шашуға әкеп соғады. Мысалы,
тоңазытқыш, шаңсорғыш, ... ... бар, ал ... бірлері жарамына
ғана сұраныс бар.
Бейнені еске ғана алып қоймай оны ... ... ал бұл ... ... ... ... жарнамамен байланысты болады.
Бейнені түсіну тұтынушылардың мінез-құлқының типологиясымен, ... ... ... ... жағдайда өндірістік өнімнің өсу қарқыны халықтың жалпы
сұранысымен тығыз байланысты. Егер өндірілген өнімдер ... ... ... ... онда ... тауарларды өндіруге деген ынта аса түседі.
Сондықтан, тұтынушылардың сұранымдарын зерттеп, олардың ... ... ... ... және ... бағаға алғысы келетінін дер
кезінде анықтаудың зор ... бар. [83. 7 ... ... ... үш ... ... ... кезеңде
тұтынушылардың көптеген тауарлар құрамының ішінен өзіне қалаулысын, ең
жақсы таңдау әр ... жеке ... ... ... ... ал осы ... ... қалауын анықтау кезеңі деп атайды.
Тұтынушылардың тауарлар ... ... ... олардың тек
қалауларына тәуелді ... ... өз ... ... ... ... ... жетпеуі мүмкін. Демек, тұтынушының таңдаманың
қалыптасуына оның жалпы табысының шектеулі екендігі үлкен ... ... ... көлемі тұрақты болып, заттардың бағасы ... ... ... ... алу ... кемиді.
Бұл жағдай тұтынушының нарықтық ортадағы іс-әрекетін ... оның ... ... ... қалыптасуына әкеп соғады.
Бұл 2-ші кезең бюджеттің шектеулілігі және оның тұтынушының талғамына
тигізетін әсері туралы.
3-кезеңде жоғарыда келтірілген тұтынушының ... ... ... шектейтін жағдайлар ескеріліп, тұтынушы қаражаты ескеріліп,
тұтынушы қаражаты ... және ең көп ... алып ... ... анықталады. Егер тұтынушыға ең көп пайдалылық алып келетін және оның
бюджетін қанағаттандыратын тауарлар құрамы ... ... онда ... ... ... жағдайы деп аталады.
Заттың пайдалылығы адамның ... ... ... ... ол әр ... ... сүру ... байланысты болады.
Сұраныс дегеніміз – заттың бағасы мен оның ... ... ... азық-түлікке деген сұранысының ұлттық
ерекшелігіне – азық-түлік өнімдеріне деген ... өсіп ... ... осы
процестердің заңдылығын талдауға негізделетін, ... пен ... ... ету ... ... негізгі мақсаттардың бірі, азық-
түлік маркетингін басымды мәселелер қатарына шығарды. ... ... ... ... ... ... ... ерекшелігі
анықталатын өзіндік ерекшелігі бар. Оларда рынокты талдау элементтері
болады, оларды ... ... мен ... жалпы маркетингтік зерттеуде
қолданылатын рынокқа болжам жасаудың тәртібі мен тәсілдеріне сәйкес келеді.
Сондықтан ... ... ... ... ... оқып үйрену мен
зерттеу отандық рыноктағы маркетингтік қалыптасу ... ... ... ... ... арзандаған сайын тұтынушылардың сатып алу ... ... ...... ... бір ... аралығында ең көп
сатқысы келетін заттардың көлемі. ... ... ... ... сату ... арта ... экономикалық егемендігін және ... ... баға ... ... роль ... ... ... ақша
тауар қатынасын пайдалану экономикалық басқару тетіктері: ақша, ... құн, ... ... ... ... ... ... пен ұсыныстың тепе-теңдігін реттеу (экономика ұсынысы, реттеу,
жекешелендіру) маңыздылығы соншалық, олардың ... ... ... ... жол берілсе, оның арты үлкен әлеуметтік-экономикалық
тоқырауға әкелуі мүмкін. Бағаның деңгейін арттыру ... ... ... деңгейін теңестіруге толық мүмкіндік туады. Баға белгіленгенде
әрбір тауарға деген сұранысы мен ... және ... да ... ... ... ... кезде бұл міндет бағалар аса сәнді ... ... ... ... ... тауарлар сату арқылы жалпы тауарларды көбейту
және азайту, еркін ... ... ... ... баға ... ... және күнделікті бағаны жоспарлаудан тұрады.
Жоспарлы түрде баға қозғалысын басқару төмендегі ... ... Баға ... және ... ... ... өзгеруін болжау;
❖ бесжылдыққа арналған баға өзгерісін жоспалау;
❖ күнделікті қысқа мерзімге баға белгілеу.
Нарықтық экономикаға өтуге ... ... ... қолданылып келе
жатқан индекативтік және басқа да жоспарлау түрлері қолданылады.
Осы күрделі экономикалық теория бағалардың өсуімен ХХ ... ... ... ... ... нарық ХІХ ғасырдағы рынок
түріне тіпті ұқсамайды; ХІХ ғасырдағы ... ... ... ... ... ... тауарларды көптеген өндірушілер өзара бәсеке негізінде өндіріп
сататын және салық және ... ... ... болған капитал кедергісіз
бір саладан екінші салаға ауысатын еді. Осы күнгі ірі ... ... ... ... бір ... ... бағасына ықпал жасап,
өз өніміне бағаны өзі белгілей ...... ... ... ... да, оның ... ... рынокта қалыптасқан баға деңгейінің тұрақты болуына
мүдделі және тауар жағдайында сұраныс ... ... ... бұл ... ... ... [85, 86, 87, 88 б]
Тауардың белгілі бір рынокта өте қарқынды өту үщін ол бәсекелестікке
қабілетті жоғары ... ... ... ... стандартқа сәйкес келуі
керек, осы шарт астық өндіретін, ... ... ... ... үшін өте ... жаңа тауарлармен игеру, жаңа дизайн, өндіріс шығынының
жаңа деңгейі, жаңа баға, сату мен өткізу ... ... ... басып озу
маңызды стратегиялық міндет болып табылады. Бәсекелестікті жеңіп, басып озу
үшін осы ... сай, ... ... ... өнім ... керек.
Кәсіпорынның қосымша пайда табуы үшін жаңа бәсекелестікке қабілетті
жоғары процесі мыналардан тұрады:
✓ қосымша пайда ... ... ... ... қалау, қайтадан
құру, алу;
✓ ол үшін рынокты ... ... ... ассортименті, қасиеті,
ерекшелігі, пайдасы, қажеттіліг қаншалықты);
✓ өндіру (қолайлы өндіріс, аз шығынды);
✓ тиімді баға белгілеу;
✓ жарнама (тауар жөніндегі ... ... ... ... ... сыйлықтар, конкурсанттар);
✓ сату (көтерме сауда, бөлшек сауда), соңғы ... ... ...... ... ... таңдау;
✓ тасымалдау, қоймада тиімді сақтау – ... ... ... ... ... кезді пайдаланып бағаны өсіру, бағаны өсіру,
бағаны өсіру арқылы шығынды ... ... ... ... ... ... ... шығыстан артып, күткен үмітті қанағаттандырарлық
болса, онда уақыт өткізбеу түскен ... ... ... ... үшін ... ... сату көлемін ұлғайту керек, яғни өндіру кезеңін ары қарай
тезірек жалғастырып кету керек, ал егер ... ... ... қосымша пайда табу мақсатында бәсекелестікке қабілеті жоғары тауар
шығару процесі – айналмалы процесс ... ... идея ... ... ... арқылы кетеді. Осылардың нәтижесінде – бәсекелестік
қабілеті жоғары тауар жасау ... ... ... ... ... сұраныммен қамтамасыз етіп, тұрақты пайда мен ... ... ... ... ... ... баға ... жатса, онда осындай
тауарларды өндіруге деген ынта аса түседі. Сондықтан ... ... ... ... ... алғысы келетінін және қандай
бағаға алғысы келетінін дер кезінде анықтаудың зор маңызы бар.
Тасымалдау қызметінің ... ... ... ... ... ... орын ... бұл азық-түлік өнімдері үшін басты маңызды
шарт.
Тасымалдаушылар шығарылған өнімді көбірек қажет ететін жерге өткізсе
(қолайлы өткізу ... ... ол ... ... ... ... ... кезде сақтап қойып, тапшылық кезде ... ... ... бастап (оның ішінде наурыз айында) астық пен ұнның
тапшылығы сезіле бастайды. Өйткені күзде жиналған қор осы ... ... ... Оның ... ... жаз айларында астықтың, ... ... Бұл ... әсер ... көп ... бірі ... өндірушімен маркетинг ұйымы соңғы тұтынатын өнім жасау үшін
бір-біріне қажет, оларды осындай пайда келтіргені үшін қоғам ... ... бір ... ақы төлеуге даяр. Өндірісті маркетингтік басқарудағы
негізгі мақсат – ол рынок қатынасының ... ... ... етіп, оның өндіретін тұтынушы өнімнің белгілі бір нәтиже шығару
– ол осы өнімге деген тұрақты пайда ... ... әр ... тудыру
болып табылады.
Нарық экономикаға өту, кәсіпорынның дербестігін күшейту, жаңа
инфроқұрылым құру ... ... табу ... кең ... ... өзара байланысын қалыптастыру, кәсіпорындар мен
мекемелердің сыртқы рынокқа шығу ... тууы ... ... ... мен ... айтарлықтай өзгертуге тура келеді.
Социолизм кезінде дайын ... ... ... ... үйреніп қалған адамдар
үшін рынок қатынасына өту, ... ... мен ... ... ... ... әсер ... кейбіреулерін
есеңгіретіп те кетті.
Сондықтан осындай адамдарға коммерциялық салада жұмыс ... ... ... ... коммерция және қаржы саласында
кәсіби беріп, рынок экономикасына бейімделуге мейлінше көңіл бөліп, жағдай
жасау керек, жаңа ... ... көшу ... жөніндегі
мамандарды дайындаудың бұрынғы жүйесінің барлығын түбірлей өзгертеді.
Соңғысы өзінің санымен кадр ... ... ... ... ... және жоғарғы деңгейдегі менеджерлерді оқытуда негізгі нысан болып
табылады. Қазақстанда рыноктық экономикада республикамыздың ... ... үшін ... ... игеріп, оны экономиканың әрбір саласында
дамытуды ... алға қоюы ... ... маңызды ерекшелігі ретінде маркетинг
мамандары немесе қызметтерінің бірінші өмірлік тауармен байланысты болуын
айтуға ... ... ... ... ... ... ... салты,
денсаулық жағдайын есепке алып, өз уақытында қажетті ... ... ... ... ... ... Бұл ... тез бұзылатындықтан, шұғыл жеткізу, ... ... және ... ... ... ... ... Азық-түлік
өнімдері тек тұтынушылық мәнді ... ... және ... ... Азық-түлік маркетингі кәсіпорындарда меншік ... ... ... ... ... ассоциялық және т.б) ерекше
мағынаға, формалар және әдістерге ие болады. Мұның барлығы көп ... ... ... ... және оны ... ... Осы жерден азық-түлік маркетингі стратегиялар, тактика,
форма, әдістері, ... ... ... ... ету, ... ... ... ең басты ... ... мен ... ... қабылдаушылық, бейімделу
позициясымен әртүрлі маркетинг жүйесі ... ... ... ... Жаңа шарттарда азық-түлік маркетингін жетілдіру Қазақстанға
шетелден көп тамақ ... ... ... Осы ... ... ... факторлары жүзеге ... сол ... ... ... ... ету ... фирмалармен жемісті
бәсекеге түсуі керек. Осы тұрғыда агроөнеркәсіп кәсіпорынның маркетингтік
қызметі кезеңдерін бөліп көрсетуге ... идея ... ... ... баға белгілеу, өткізу, жарнама сияқты (3-сурет) осы процестің
үзіліссіз барысында бәсекелестік ... өнім ... ... ... (осы ... ... стратегиялар үлгісі қосымша А-да ... ... ... ... ... іс-әрекетін талдау
2.1 Тамақ өнімдері рыногының қазіргі жағдайын талдау
Агроөнеркәсіп саласы - өнеркәсіпті ... ... ... ... ... ... ететін Қазақстан Республикасының
құрамдас маңызды бөлігі. Бұл сала тұтынушылық рыноктың ... ... ... ... ... ... жағдай өнеркәсібінде ерекше
теріс сипат алып, келесі қиындықтарды ... ... ... ... ... ... ... азық-түлік қоры
ауыртпалықтармен қалыптасуда, шаруашылықтардың қаржылық ... ... ... ... ... ... ... Теріс әсер етуші фактор
ретіндегі өнеркісптегі жалақының өсуі ... ... ... ... ... ... көтерілуіне әлдеқайда қалып отыр.
Көптеген кәсіпорындарда еңбекақы тіптен бірнеше айлап төленбейді.
Осы зерттеу негізінде ... ... ... ... ... рыногының нарықтық жағдайын талдау барысында республикамыздағы
ұсыныс, сұраныс және бағалардың осы ... ... ... ... да бір заңдылықтар, болмаса өзгерістер табу мақсаты алға
қойылады.
Тамақ кәсіпорындарына бәсекелестері айтарлықтай ықпалын тигізеді. Осы
кезде тамақ ... үшін ... ... ... бар. Ол ... ... ... шикізат және материалдар; капитал;
потенттер; техника жаңалықтарын пайдалану, еңбек ресурстары.
Тұтынушылық ... ... ... ... ... ... ... табысты азық-түлік әкеледі. Тауарлар ассортиментін
салыстыру ... ... ... ... 40-65% ... Осы ... тұтынушыларды сұрау (опрос) бойынша, олардың
көңілдері импорттық тағамдарға ... ... ... ... ... ... импорттық азық-түліктің 40-50 %
қауіпсіздік талаптарына жауап бере ... Ірі ... ... ... жалпы көлемінің 75% дейін құрайды, олардың бағалары
доллардың курсы жоғарылауымен бірге үздіксіз өсіп келеді. Импорттық өнімдер
ағымның артуы өте ... ... және ... ... ... Рыноктық қатынастардың енгізілуі бақыланбайтын импорттар кен ағысы
стандарттар талаптарына жауап бермейтін өнім ... ... ... Бұл
сертификаттың жүйесінің әлсіз жұмысы мен ... ... ... оның ... ... сапасыз азық-түлік пен жеңіл
өнеркәсіп тауарының айтарлықтай көлемі келеді.
Нарықты реформалау жылдарында тамақ өнеркәсібінің ... ... ... ... яғни ... ... өнім көлемін
жоғалтып, ізінше көпшілік азық-түлік импорттық жабдықталуына тәуелді
болады.
Тамақ ... ... ... ... ... ... шикізатымен жеткіліксіз қамтамасыз ету; ... ... ... ... ... ... ... мен жаңғыртуы үшін инвестицияларды тарту қиындықтары;
тұтынушылардың ақы ... мен ... ... ... ... салықтар мен
несиелерге пайыздық қойылымдардың жоғары болуы; ... ... ... ... және т.б.
Осы аталған факторлар жалпы тамақ өнеркәсібімен қатар дәнді дақылдарды
өңдеу салаларына ... ... ... ... тигізеді (10 кесте).
10 кесте.
Дәнді дақылдарды өңдеу салаларының тамақ өнеркәсібіндегі алатын үлесі
|Өнім атауы |2001 |2002 |2003 |
| |Мың ... ... ... |
|Қамыр илегі ... |А2 ХТ 3Б |15 жыл ... ... ... ... |10 жыл ... тіреуіш. | | ... ... ... |10 жыл ... ... ... |А2ХТН |15 жыл ... ... |Т1 ХТЛ |12 жыл ... ... |Инжинерлердің жобасы |5 жыл |
| ... | ... ... пеш. ... |25 жыл ... пеш. ... |1,5 жыл ... машина. |ROLLIX 30/650 |1 жыл ... ... | |1 жыл ... ... ... | |1 жыл ... тәрізді 2-камералы | | ... | | ... ... ... мен ... ... өткізу
арқылы бақыланып отырады кәсіпорын негізінен нан өнімдерін ... ... ... өнім ретінде адамның ең ... ... нан ... ... ... ең ... ... түскен шикізаттарды лабараториалық
талдаудан өткізіп, нан өнімдеріне қажетті стандартқа сәйкестігін анықтайды.
Қамыр даяарлау. Қамыр даяарлауда ең ... қою ... ... ... ... ... бір ... қатынасымен әзірленеді,
оған ұн себетін машикамен себелей ... ұн ... ... ... ... ... Оны ... уақыт ашыту цехында әр ... ... ... ашытады, ол шамамен 2-4 сағат көлемде болады.
Қоспа ... ... ... ... ... нан құрамына дәм беретін тұз,
қант, ашытқы сияқты ертінділер қосылады. ... ... ... ... қамыр бөлу бөлімшесіне жіберіледі.
Қамыр бөлу. Бұл бөлу аперциясы белгілі бір ... және ... ... сортына, ашытылу уақытының ұзақтылығына байланысты
қамыр ... ... ... ... ... Одан кейін қамыр
домалақтауыш машинаның көмегімен нан ... ... ... ... ... салынады.
Пісіру. Нан пісіру уақыты конвеиердің қозғалыс ... ... ... ол 48 ... ... салқындату және сақтау. Пісірілген нан ленталық көлікпен
циркуляциялық столға ... Осы ... нан ... ... ол ... салқындату контейнерлеріне орналастырып, жаңа (свежем
виде) пісірілген ... ... ... ... ... жеткізіліп
отырады.
Өндірістік циклдың ұзақтығы. Өндірісті ... ... ... ұзақтығы – кәсіпорындағы өндіріс мәдинетімен ұйымдастыру
деңгейін сипаттайтын қажетті көрсеткіш болып табылады.
Нан пісіретін кәсіпорындарда ... цикл ... ... ... дайындаудан бастап, оны дайын өнімді (нан, нан өнімдері т.б№)
сақтау орнына өткізгенге дейінгі ... ... ... цехн өндірістік цикылының ұзақтығы 6 сағат шикізаттан қамырға
дейін ... 3 ... ... 1,5 ... ... ... 42 мин ... 48 минут пісіру. Осылайша әрбір өндірілетін бөлімшелерде
әртүрлі технологиялық операциялар жургізіліп ... ... ... ЖШС -нің ... ... жағынан қарастыратын болсақ
баскару функциясын басқару аппараты жүзеге асырады. Басқару ... бас ... ... бас ... тұрады.
Кәсіпорынды жалпы басқаруды президент өз ... ... ... ... асырады. Ол өзінің әp бip ... ... ... ... ... Ол ең ... ... көп мөлшерде түсіп,
кәсіпорынның прогрессивті түрде дамуына мүдделі.
Директордьң бас орынбасары бас инженер болып табылады, ол ... ... ... ... береді. Ол жөндеу және энергетикалық ... ... және ... пен ... өнім сапасын бақылап отырады.
Бас экономист касіпорынның алдағы кезең шығындарын, шикізатты жұмсау, еңбек
ақы көлемін анықтайды.
Жоспарлау бөліміндегі ... ... ... және
ағымдағы жоспарларын жасайды, өнім өндірүде ... ... ... ... ... ... ... атқарылуын бақылайды.
Жоспарлы экономикалық бөлім ... ... ... ... ... оперативті есеп жүргізеді, кәсіпорын бойынша статистикалык,
есеп жасайды.
Бас бухгалтер күнделікт1 кәсіпорында болып ... ... ... есепке алып отырады. Ол қаржы директорына ... ... есеп ... ... ... ... ... ету бөлімі кәсin-орынды шикізатпен,
материалдармен қамтамасыз етеді. Ол ... ... ... материалдың
ресурстардың айналымын тездету. Дайын өнімді нарыққа шығару мен ... ... ... ... ... «Жақында»
ЖШС-нің ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... ... Маркетингтік
стратегия.
Азық-түлік өндіруде нан адамның алғашқы кажеттіктерінің бipi болып
табылады. «Жақында» ЖШС ... ... ... мен ... ... ... ... қамтамасыз етіп отырған Алматы
қаласында орналасқан ecкi кәсіпорындардың бipi болып табылады.
Дайын ... ... ... ... ... ... (отдел сбыта)
бөлімі, маркетинг бөлімдері айналысады Олар ... ... ... ... ... отырып кәсіпорында өндірілген өнімді нарықта
сатуға барлық мүмкіндікті жасап тауардың қоймада қалып қалмауын қамтамасыз
етеді. ... ... ... ... ... өнімді сатуда
тапсырыстар алу аркылы
сатылады, оны күнделікті (стол заказов) тапсырыстар столы кабылдайды. Оны
диспетчер ... ... және ол ... ... тапсырыстарға қарай
тасымалдау маршрутының графигін ... ... ... ... қойма
қызметкерлері жіберіп отырады. Өнімді көлік жүргізуші мен оның ... ... ... орталықтарына накладной арқылы жеткізіп, тауарға
тиісті ... алып ... ... ... ... ... жүргізүшіге
төлем тапсырмасын (платежное поручение) және келіп түскен ақшаға ... ... ... ... ... ... алушылармен жыл
сайын келісім-шартты (договор) өнімді өткізу бөлімі жасап отырады..
Маркетинг бөлімі дайын ... ... ... ... ... өнім ... мен ... арасын байланыстыратын,
өнімнің тез өтүін қамтамасыз ... ... ... жарнамалар жүргізіп
отырады.
Кәсіпорында нан және кондитерлік өнімдердің
номенклатуралары мен ... ... ... ... ... ... нан және ... жылдамырақ өтуіне ықпалын тигізеді.
Барлық өнім өндіруші ... ... ... ... ... орны ерекше, өнімдердің өзіне тән тауарлық белгісі, орамы, маркасы
бар, ... ... ие ... ... ... сапалы өнмдері
ретінде нарыққа өз өнімдерін шығарып отыр.
Жалпы «Жақында» ЖШС өнімдерін нeriзri тұтынушылар ... ... ... және ... ... өнімді өткізүі үшін стау көлемі тұрақты
түрде жоғары ... ушін ... ЖШС ... ... жүргізіп
отырады:
1. нарықтағгы тауар үлесін көбейту;
2. сауда өкілдерінің штаттарын және ... ... ... ... жарнамалардың жаңа түрлерін жасау;
3. тауарды сату аймақтарын кеңейту;
4. техникалық жабдықталган өнімді сатудың жаңаша әдістерін
ұйымдастыру.
«Жақында» ЖШС-тің бүгінгі күні нарықтағы бәсекелестері:
... ... ... ЖШС
• «Дәмді» фирмасы;
• «Дастархан» фирмасы және тағы ... ... ... ... нарықта «Жақында» ЖШС-нің
бәсекелестер саны 2 есеге дейін артып отыр.
Нарықта тауар өткізудің ... ... ... «Жақында»
ЖШС нарықта тауарды сатуда мынадай шаралар қолдануда:
• өнмінің сапасын одан әpi жақсарту;
• нарықтағы өнім ... ... ... түрін кеңейту;
• жарнамалардың жаңа түрлерін ойлап табу;
• сату аймақтарын ... сату ... ... ... ... ... мен ... жаңа түрлерін енгізу.
Еңбек ақыны ұйымдастыру
Кез-келген кәсіпорындағыдай «Жақында» ЖШС-нің еңбек ақы жүйесі
өндірістік және ... ... ... ... ... ... нәтижелі өнім өндіру;
2. жеке және топтық мүддемен есептесу;
3. жұмыстың сапасы мен күрделілігіне сәйкес төлем;
4. қызметкерлердің еңбекақысы-қызметтік ... ... ... ... ... ... еңбекке қатысуына қарай коэффицент
бойынша ай сайын сыйақы беру;
7. icтeгeн ... ... ... ақы ... немесе моральдық шығынды айыппұл
ретінде өтеу;
еңбекақының ең төменгі мөлшері біртұтас тарифтік
тордың 1 разрядына ... ал ... шeгi ... тордың
20 разрядына тең мөлшерде төленеді.
Бөлімдерде жұмыс ... ... ... ... қорын
құрайды. Еңбекақының ақшалай түріне мынадай төлемдер кіреді:
-еңбекақы ақшалай түрде;
-еңбекақы орындалған жұмысқа ... ... ... ... сипатындағы төлем ретінде;
-еңбек жағдайына және жұмыс режимімен байланысты. ... ... ... ... мен цехтарда ... ... ... ... ... ... сонымен қатар жұмысшылардың
қызмет нәтижесіне қарай сыйакы ретінде төленеді
Соңғы ... ... ... ... ... ... ... ЖШС жұмысшыларының 2003-2004жж еңбек ақылары мен еңбек
ақы қоры.
|№ |Көрсеткіштер ... |2002 жыл |2003 жыл |
| | ... | | |
|1 ... орташа |адам |55 |64 |
| ... саны | | | |
|2 ... және ... ... |32560 |40350 |
| ... жұмысшылардың | | | |
| ... қоры | | | |
|3 ... ... ... |14500 |15600 |
| ... ... | | | ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жағ-
дайын талдау үлкен роль атқарады. Қаржылық ... ... ... бip
мepзiмдeгi қаржы тұрактылығына және қаржымен қамтамасыз етілуіне, ... ... ... өтеуімен анықталады.
«Жақында» ЖШС-нің қаржылықк жағдайын талдауда кәсіпорынның ... ... ... ликвидттілігін, төлем қaбiлeттiлiгiн
және кәсіпорын кызметінің бeлceндiлiгiн қарастырамыз.
Қаржылықщ тұрақтылық - бұл ... ... ... және ... Бұл көрсеткішті талдауда баланс ... ... ... ... ... ... қатынастар жағдайында кәсіпорынның
қызметі мен оның ... ... ... eceбнен жүзеге асырылады. ... ... ... ... ғана қарыз капиталын тартады. Мұндай
жағдайда сырткы қарыз көздерінен тәyeлciздiк ... орын ... ... ... ... ... қиынға соғады.
Кәсіпорынның қаржы тұрактылығын көрсететін көрсеткіштердің бipi ... ... ол мына ... ... ... ... капитал
2003. жылы = 100 791 / 130 349= 0,77
2004. жылы = 150 091 / 180 688 = ... ... ... мағынасы 0,5-0,6, ол барлық
мiндeттeмeлepдi кәсіпорнның өзiндiк қаражаттарымен ... ... ал ... ... бұл ... өткен жылмен салыстырғанда
ағымдағы жылы мiндeттeмeлepiн толығымен өтей ... ... ... ... ол қарыз қаражаттарының (тартылган
немесе мідеттемелер) авансталған капиталдағы улесін сипаттайды. Авансталған
капиталдың жалпы сомасындағы ... ... ... ... ... ... сыртқы қаржыландыру көздерінің тәуелділігі жоғары.
Тәуелділік коэффициенті = міндеттемелер /аванстық
капитал
2003. жыл = 20 558 /150 349 = 0,13
2004. жыл = 18 597/ 140 688 = ... ... ушін ... мағынасы 0,4-0,5,
ал берілген кәсіпорынды бұл коэффициент 2003 жылы 0,13-2004 жылы 0,13 яғни,
сыртқы қаржыландыру көздеріне ... ... ... ... бipi - бул қаржыландыру коэффициенті болып табылады, ол
меншік капиталдың тартылған ... ... ... жыл = 70 791 / 16 558 = ... жыл = 109 091/20 597 = ... ... ... жоғары болған сайын банктер
және инвесторлар қаржыландыруға үміттенеді. Оптималды мәні әрқашанда 1-ден
жогары болуы керек. ... ЖШС ... ... Бұған кepi
көрсеткіш бұл қарыз-қаражаттарының меншік ... ... ... ол кәсіпорын активтерінің қандай бөлігі қарыз-қаражаттары есебінен
құралатындығын көрсетеді. Кәсіпорынның 1 теңгесіне ... ... ... тартылған капитал/меншік капитал
2003. жыл = 26 558 / 70 791 = 0,37
2004. жыл = 18 597 / 109 091 = ... ... ... мәні 0 < 1, ягни 2003 ... ... 1 ... ... 0,37 тиын, ал 2004 жылы 0,17 тиын
тартылған.
Keлeci көрсеткіш меншікті айналым коэффициенті, бұл көрсеткіш ... ... - ... ... жылы =70 791 - 43 691 = 27 100
2004. жылы =104 091 - 54 608 = 49 ... ... ... ... ... ... көлемін ғана
есептеп коймай, оның меншікті капиталдағы жал-пы үлесін табу керек. Бұл
көрсеткіш ... ... ... ... ... ... маневрлеу коэффициенті деп атайды. Меншік капиталының кай
бөлігі мо-бильді түрде болса, соны epкін ... ... ... оның ... мәні ≥ 0,5, ол мына формуламен анықталады:
Меншікті айналым капиталы /мепшікті капитал
2003. жылы = ... жылы =50 483 /109 091 = ... ... көрсеткішіміз кәсіпорынның табыстылығы.
«Жақында» ЖШС-нің қаржылық
нәтижелері туралы eceбі кәсіпорынның табыстылығын
бaғaлayдың негізгі көзі ... ... ... ... ... ЖШС-нің ... ... ... ал ... ... ... ... олар кәсіпорын қызметінің тиімділігін
сипаттайтын көрсеткіштер жатады. Олар ... ... ... қаржылық тіршілік ете алатындығын анықтайды.
Салыстырмалы көрсеткіштердің ішінен ... ... ... ... қарастырсақ ол келесі формуламен анықталады.
Меншік капиталының табыстылық коэффициенті = таза ... ... жылы = 4 694 /72 791 ... жылы =5 236 / 103 091= 0,050
Бұл көрсеткіш ... ... ... ... ... жылмен
салыстырсақ 90,6 %-га кеміген.
Ұзақ мерзімді ... ... таза ... ұзақ мерзімді
активтерге қатынасымен анықталады.
2003. жылы - 4 694 /43 691 = ... жылы =5 236 /50 608 = ... ... ... ... табыстылығы өткен жылмен салыстырғанда 117,8
%-га арткандығын көрсетеді.
Келесі көрсеткіш ... ... ... ол таза табыстың
кәсіпорынның активтеріне қатынасымен есеп-теледі.
2003. жылы = 4 694 / 103 349 =0, 04
2003. жылы - 5 236 / 224 688 = ... ... ... сату ... ... Ол ... ... көрсеткішерді
талдауда керсетілген.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын білдіретін тағы бip ... ... ... ... ... Ол ... ... жылдамдығын, кәсіпорын өз кара-жаттарын қаншалықты тиімді
пайдаланатынын ... ... ... коэффициенті өткізілген өнімнен түскен
табыстың баланс валютасына қаты-насымен анықталады.
2003. жылы = 339 500 /103 349 = ... = 421 526/ 123 688 = ... ... «Жақында» ЖШС-де ағымдағы жылы 100,6 %-га артқан.
Менш1к капиталының айналым ... ... ... ... ... ... ол сатудың көгтігін немесе
жетіспеүшілігін анықтайды, қаржылық жағынан салынған меншік капиталдың
айналым ... ... ... ... ... тәуекелге
баратын ақша қаражаттарының белсенділігін білдіреді. Бұл коэффициент
өткізілген өнімнен түскен табысты меншік ... бөлү ... ... жылы = 334 200/78 791 = 4,24
2004 жылы = 411 526/103 091 = ... жылы бұл ... ... ... құралдардың айналымдылығы коэффициенті немесе ... ... ... қорларын белгіленген ... ... (ТЭК ... ... ... ... ... бұл баланс өтімділігін
(ликвидтілігін) талдау болып табылады.
Өтімділік дегеніміз ол кәсіпорынның өзінің ... ... ... ... ... бойынша, әғни ақша қаражаттарына айналу жылдамдығы
бойынша кәсіпорын активтері келесі топтарға ... Ең ... ... ... ... ... ... салымдар)
А2 Өтімділігі тез активтер (дайын өнім, тауарлар, ... ... баяу ... (ТМҚ, ... ... алдағы кезең
шығындары)
А4 Өтімділігі өте баяу активтер (негізгі ... ұзақ ... ... олар төлеу тездігі бойынша топталады:
П1 Ең бірінші төленетін міндеттемелер (төлеу мерзімі келген несиелік
қарыздар, банк несиелері)
П2 Орта ... ... ... ... ... Ұзақ ... міндеттемелер (ұзақ мерзімді несиелер)
П4 Тұрақты міндеттемелер (меншікті капитал)
осыларды пайдаланып кестемен көрсетеміз.
5 Кесте «Жақында» ЖШС-нің баланс активтерінің өтімділік
дәрежесі мен ... ... ... ... мың ... ... мың ... |Артықшылығы |
| | |в | ... |
| | | | |(+,-) ... жыл |2004 жыл | |2003 жыл |2004 жыл |2003 жыл |2004 жыл | |А1 ... |61932 |m |41 882 |37 880 |-18 664 |24052 | |А2 |37 944 |33 530 |П2 ... |37 944 |33 530 | |A3 |48 496 |43 618 |ПЗ |4 676 |717 |43 820 ... | |А4 |96 691 |108 608 |П4 |159 791 |209 091 |-63 100 |-100 483 ... |100 349 |247 688 | |206 349 |247 688 | | | |Осы ... ... ... жылы төем қолары мінеттемелерді өтей алмаған, ал 2004 жылы ... ... ... ... 2-топ ... ... толық өтеп, міндеттемелерден асып отыр.
1-2 топтардағы актив пен пассивтер ... ... ... анықтауға болады. Ол жақын apaдaғы төлем қабілеттілікті
көрсетеді. Кестеден байқағанымыздай 2-топты салыстырсақ базалық жылы ... ... ал ... жылы да ... өз ... ... өтімді активтер мен өтімділігі тез активтер 2003 жылы 61 162 ... (23 218 + 37 944), 2004 жылы 95 462 мың ... (61 932 + 33 530), ... бipiшi ... және орта ... мідеттемелер 2003 жылы 41 882 мың
теңге болса, 2004 жылы 37 880 мың теңгені құрап отыр. Бұл ... ... ... ... асып кеткенін, ягни төлем жеткілікті
болғанын байқаймыз. Төлем артьқшылығы 2003 жылы 19 280 мың ... (-18 664 +
37 944), ал 2003 жылы 57 530 мың ... (24 052+33 530) ... баяу ... мен ұзақ ... ... салыстыру
перспективті ликвидтілікке әсер етеді және болашақтағы түсімдер мен
төлемдерді салыстыру негізінде ... ... ... ... ... ... ... осы 2 жылда төлем құралдарының артықшылығы
байқалады. Егер 2003 ... 820 мың ... ... 2004 жылы 42 901 мың ... ... ... мен ... салыстыру кәсіпорын иелерінің
алдындағы міндеттемелерді жабу мүмкіндігін көрсетеді. Ол тек қана ... ... ... ... ... ... ... ликвидтілік коэффициентін мына
формуламен есептейміз, теориялық мәні К°л >0,9
Al + 0,5 А2 + 0,3 ... ... + 0,5 П2 + 0,3 ... ... ... ... = 1,31 41882 ... 676
61 932+0,5*33 530+0,3 * 43 618
К°л = = 2,4
37 880 + 0,5*0+0,3*717
«Жақында» ЖШС-де бұл ... 2003 жылы 1,31 ... 2004 жылы ... ағымдағы жылды өткен жылмен салыстырсақ жалпы ликвидтік 1,09-га
артқан, сонымен ... бұл ... ... ... де ... келеді
Сонымен қатар, кәсіпорынның төлем қабіеттілігін анықтауда абсолютті
ликвидттік коэффициенті, өтеудің аралық ... және ... ... ... ликвидтік коэффициенті ақша қаражаттары мен бағалы кағаздардың
қысқа мерзімді міндеттемелерге қатынасымен анықталады, оптимальді мәні Ка.л
> 0,2
Ка.л (2002 ж) = 22 286 / 41 882 = 0,5 Ка.л (2003 ж) = 23 810 / ... = ... ... ... ... ... ... құратын мерзімге
дейін немесе жақын арада өтеуін карастырады.
Отеудің ... ... бұл ... ... ... 2 ... қысқа мерзімді қарыздарға қатынасымен анықталады.
2003. жылы = 61 162 /41 882 = 1,46
2004. жылы = 95 462 / 37 880 = ... ... ... ... 0,7 - 1,0 ... ... ... ал бұл
кәсіпорында шартты көрсеткіштен 2,5 есе асып отыр.
Ағымдық ликвидтік коэффициенті - бұл көрсеткіш
қысқа ... ... ... ... ... ... жабуын көрсетеді. Осы арқылы қысқа
мерзімді міндеттемелерді өтеу!і болжауға болады. Ағымдағы
ликвидтілік коэффициенті аңымдағы ... ... тең ... төлем төлей алатындығымен сипатталады, ол норматив
бойынша 222 күн, оны мына формуламен анықтаймыз:
К а. л =ағымдағы активтер / ... ... ... жылы =109 658 /41 882 = ... жылы = 139 080/37 880 = 3,67
Осы ... ... ... ... ... ... бұл ... 1,06 -ға артқан.
Жалпы «Жақында» ЖШС-нің қаржылық жағдайы тұрақты, өз міндеттемелерін
уақытында өтей ... ... ... ... тәүелді.
2.3 «Жақында» ЖШС-нің іс-әрекетіндегі маркетингтік қызметін бағалау
Азық-түлік шығаратын кәсіпорындардың маркетингктік бөлімі атқаратын
міндеттері «Golden Grain» ... ... ... ... ... ... ... менеджер барлық
аймақтық өткізу ... ... ... ... ... ... тиімді және тікелей жарнама қолдану кезінде рынокта сату көлемімен
кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... үйлестіреді; рынок нарығы мен бәсекені қадағалайды.
Оның негізгі міндеттіліктеріне енетіндер: аймақтық менеджерлермен
жұмыс жасау ... ... ... өрісін анықтау), сату көлемін
аймақтық менеджерлер арасында бөлу; әрбір аймақтық менеджер үшін ... ... оған ... ... игеру, оны тереңдету және кеңейту,
клиенттермен ... ... ... ... ... ... өнімге төлемді бақылау мен компанияның баға саясатын ... ... ... ... ... ... таңдау,
сатудың әр апталық ретін (графиктерін) құру.
Менеджер құжаттармен жұмыс ... ... ... ай сайын есеп жасаған
соң оны басшылыққа ұсынады.
Аймақтық менеджерлердің ... ... бос ... ... ... ... айырмашылығы менеджердің қызмет
бабы анықталған аймақтарға тарайды.
Маркетинг директордың негізгі міндеттері:
❖ рыногтың ықтимал ... ... ... ... ахуалына талдау жүргізу;
❖ рыноктың даму болжамдарын ұсыну;
❖ басқа қызметтер басшылары шешімдерінің негізінде ... ... ... кешенді зерттеудің бағыттарын және ол үшін ... мен ... ... кәсіпорынның тауар түрлерін өңдеу ... ... ... ... рыноктағы тауарлардың жаңа технологиялық сипаттамаларымен
танысу;
❖ жоғарғы сапалы өнім шығару жөніндегі ... ... ... мен шешімдер және қажетті технологиялық процестерін
қарастыру;
❖ өмірлік циклді талдау негізінде тауарлық ... ары ... ... шешімдер қабылдау;
❖ баға саясатын жетілдіру;
❖ маркетингтік қызметтің барлық ... ... ... ... ... ... ... рыноктар жөнінде ұсыныстар енгізу;
❖ өткізу тармағының жұмыстарын үйлестіру;
❖ сұранымдарды қалыптастыру және өткізуді ... ... ... ... ... ... (имедж) енгізуге көмек беру, оны ... ... ... және ... ... дамуының маркетингтік стратегиясын жоғары басшылыққа
ұсыну;
❖ кәсіпорын барлық маркетинг іс-әрекетінүйлестіру және бақылау.
Маркетинг қызметі келесі бөлімдермен мынандай іс-әрекетті ... ... бар жаңа ... ... ... ... ... бөліммен;
❖ кәсіпорын жұмысын талдау, болашақ жоспарлы құру процесі бойынша
жоспарлық экономикалық ... ... және ... ... ... циклінің сатыларын
жүзеге асыру сұрақтарын шешуде өткізу мен қаржылық бөліммен;
❖ өнім ... және ... ... сұрақтары бойынша
техникалық бақылау, өнер тапқыштық, жаңалық ашу бөлімдерімен;
❖ қызмет іскерлігін ақпаратты қызмет ету сұрақтары ... ... ... ... ... зерттеулер процесін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... сұрақтары бойынша ақпарат есептеу бөлімімен;
❖ кәсіпорынның коммерциялық іскерлігін құқықтық қамтамасыз ету
сұрақтары ... заң ... ... алу, босату, дайындау және қайтадан оқыту сұрақтары
бойынша кадрлар бөлімімен.
Маркетинг бөлімінің міндеттерін талдай ... ... ... ... ... осы ... тек өткізушілік міндетін атқарып,
басқалары маңызды болғанымен бөлім ... ... ... ... ... ... ... әрекет еткен кезде ғана ... ... ... ... ... ... бөлімшелері маркетинг
бөліміне ауыстырылып, жеңіл-желпі қызметтерін ғана орындап келеді. Сонымен
бірге айтып кететін жай, бөлім өз қызметін ... ... ... ... ... ... болуы жемісті қызметтің басты шарты.
Маркетингтік зерттеулер Б ... ... ... Сұрау Алматы
қаласының неғұрлым ... ... ... 300 ... алынатын ұн көлемі және жиілігіне тәуелсіз ұнды таңдауға шешуші
фактор сапа ... ... ... орында баға тұрады. Ұн ... ... ... фирмасы неғұрлым әйгілі болып, басқа
кәсіпорындар ... ... ... ... және ... ... ... атап өтті. (9-сурет).
Сұралмандар сонасындағы ұн ... ... ... ... макарон бұйымдарын сатып аласыз» деген сұраққа . Жауаптар
келесі ... ... ... ... дүкенде-26%, супермаркетте-14%,
көтерме рынокта-14%, дүнгіршекте-4%, басқаларында-2% макарон өнімдерін
сатып алады.
Сатып алу жиілігіне қарай олардың көпшілігі аптасына « рет немесе
айына 1-2 рет ... ... ... ... ... ... ... нәтижелерді береді.(12 сурет).
Таңдау кезінде бірінші орынға 64% сұралмандар сапаны қойды, келесі
манызды фактор- баға (20)%, сәйкесінше дайындау онайлығы-(10%), салмағы-
(5%), ... ... ... таңдауларын ранжирлеу
12 сурет.
Жүргізілген маркетинктік зерттеулер азық-түлік тағамдарын шығаратын
кәсіпорындар үшін жұмыс тиімділігін ... ... ... ... анықтады. Оларға жататындар:
• Сапаның жоғарғы денгейдегі қолжетілді бағалар сату көлемдерін ... ... ... ... ... Тағам түрлерін (ассартиментін)ұдайы жанарту және кенейту;
• Аймақтағы өткізу рынокты үлесін өсіру;
• Басқаруда стратегиялық менеджмент ... ... ... ... бағалар саясатын жүргізу;
• Делдалдық істің (дистрибьюцияның) әр денгейлік ұйымдастыруын қолдану,
... ... ... ... ... ... болашақта бұл ішкі рынок сыйымдылығын кенейтіп оның жаңа
сигменттерін шығуға жағдай туғызады (мысалы, зейнеткерлерге, көп
басылы отбастарға үйлеріне қызмет көрсету, телефон ... ... ... Делдалдар мен бөлшектей сатып алушыларға арнайы дәм тату көрмелерді,
кәсіпорынмен оның өнімі және жаңа ... таза ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру».
Маркетингтік зерттеулер негізінде өз іскерлігін жетілдіру
республиканың тамақ кәсіпорындарына тұтынушыларды толық қанағаттандыру
арқылы рыноктағы белсенділік тиімділігін көтеруге ... ... . ... ... ... ... қызметі жетілдіру
3.1 Маркетинктік зерттеулер нәтижелерін кәсіпорындардың іс-әрекетін
жетілдіруде пайдалану, дамыту жолдары.
Маркетинктік зертеулер ... ... ... ... шешімдер
қабылдайтын тұлғалар үшін ұсыныстар береді және ... ... ... ... ... жүйелі жинау, талдау процесі болып табылады.
Мұндай зерттеулер кәсіпорынды ... ... ... ... ... ... түсінуде проблемалар және мүмкіндіктерде,
маркетинг әрекеттердің бағыттардың және жалпы даму стратегиясын анықтауға
көмектеседі.
Нақты ... ... ... ... ... оның даму ... ... алға жылжуларжәне тұтыну, бәсекейлестігін дамуын іздеуге
бағытталып, берілген тауарға ... ... ... ... ... ... саясаты, баға, жарнама және де басқада
рынокка ... ... ... ... ең ... ... тауар
бойынша (оны модификациялау, орау, сервистік қызметтер және де ... ... ... бip ... және ... бip ... ... шаруашылық,
жағдайларға сәйкес маркетинг мағынасы кәсіпорынның маркетингтік ic-әрекетің
құрылымының сыртқы ... ... және осы ... ... ... ... болады. Сыртқы орта кәсіпорынға теүелсіз,
сондықтан оған жемісті іскерлігі ушін ... ... ... ... ... анықсыздығы адамдардың тұтынушылығы жәнс мүмккіндіктерінің
өзгеру кезіде маркетинг кәсіпорын ... ... ... ... ... саясатынг анықтайды.
Кәсіпорын маркетингпен eкi себепке байланысты айналысуы тиіс:
1. Бәсекейлестік ... ... ... шарттарында қажет рыноктық
үлес жету және оны устап қалу мүмкін емес;
2. ... ... ... icтеу ... ... мен тутынушылығын есепке ала отытрып өнімді зерттеу
негізінде тауар ... ... ... ... ... ... ... түсіну күрделілігі және сәйкесінше
оның аныкталуының көп ... ... екі ... ... Маркетингтің жалпы әдістемелік қырында бip ... ... ... ... қамтамасыз етуге багытталган
жене маркетинг бөлімі-деңгейінде жүзеге асатын басқару ... ... ... ... ... маркетингті стратегиялык қырынан да бөлу
кажет. Coңғы жагдайда маркетинг біртұтас ретінде қарастырылып, кәсіпорынды
басқару жүиесі ... және ... ... негздглген (бизнес философиясы)
баскаруды уйымдастыруғаөндірістік-өткізу жақындауынан мәнді айырмашылығы
болады.
Осы меселеге ... ... ... ... ... ... ... усыныстар жасап отырмыз. Маркетинг қызметін арнайы ... бар ... ... маркетинг-директор баскаруы кажет. Маркетинг
кызметін жоғары білікті мамандармен қамтамасыз ету шарт, ... ... ... ... ... Бул ... ... маркетинг
тұжырымдамаларын жаксы түciнп, оны тәжірибиеде үнемі қолдануы тиic. ... ... ... ... ... ... ... соңғы қорытындысына қарай
қызметкерлерін ынталандыру керек, ... ... ... құру ... ары ... ... көтеруге көпңіл бөлу ... ... ... қабылдау, таңдау және орналастыру кезінде әр ... ... ... ... жөн ... ... жасау, бақылау, тәжірибе
және т.б.). Осы ... ... ... ... ғана ... ... ... жекелік тұлғалық сапаларына ... бөлу ... ... өз ... ... ... юрист, экономист белгілерін
қамтуы тиіс. Рынок шарттарын меңгерген маркетинг аумағында дайындығы бар
жас кадрларды ... ... ... ... ... ... басқару кадрларына қойылатын талаптарды (білгірлігі жоғары моральдік
қасиеттер, жұмыс тәжірибесі( есептеп жүргізеді. Сонымен қатар ... тән ... ... ... ... ... алғырлығы,
кең ойлау қабілеті, жаңалыққа құштарлық, шет ... ... және ... ... ел ... ... іскерлік араласуда отандық
маркетологтарда бір қатар ... ... ... қабылдауда
шектелген өкілеттілік, жауапкершілік және т.б.)байқалды. Көрсетілген
кемшіліктер мамандардың кадрлік дайындығын жетілдіру ... ... ... ... болады.
Қазіргі уақытта тамақ кәсіпорындарына коммуникация құралдарын және
персонал компьютерлерді ... ... ... базасын құру
қажет.Деректер базасын бірінші және ... ... ... ... қажет.Бірінші ақпарат тікелей ... ... ... ... ақпарат өкілетті статистикалық көздер,
кітаптар кезеңді шығарылымдар ... және ... ... ... ақпарат жинау кезідне зерттеудің неғұрлым кең тараған
әдістерін қолдануға ұсынуға ... ... ... ... ... және ... қызметі қызметкерлерді автоматтандыру мақсатында қазіргі
уақыт техникалық құралдарын ... ... ... ... ... ... шешім қабылдау кезіндегі ақпараттарды кезеңді
алу және ... ... ... мен ... мөлшеріне тәүелді анықталуы
тиіс. Сонымен қатар еңбек өнімділігі мен ... ... үшін ... ... мен ... ... ... етуді кеңінен пайдалану
қажет. Маркетингтік ақпарат жүйесін (МАЖ) құрұ ... ... ... ... ... ... болады. Сарапшылық жүйе
маркетингтік ... ... тек ... ... ... ... сапалық
ақпараттарды пайдаланып, маркетингтік қажет аумағына сай ... ... ... ... МАЖ өз ... ішкі есеп ... ... жүйесі, ағымды сыртқы маркетингтік ақпараттарды
жинау жүйесі, маркетингтік ақпараттарды талдау жүйесін енгізеді. ... ... үшін оған ... ... және техникалық, базаларды
құру талап етіледі (оны кұруға тамақ кәсіпорындарында ... ... ... ... ... құру ... ... негізделуі тиіс:
жеткілікті, шынайы, дәл келуі, құқылықтығы, толықтыгы, технологикалығы,
ашыктығы және т.б. Жоғарыда ... ... ... жеміс
кепілдігі болып, ал ақпарат маркетингте басқару шешімін қабылдау және
жүзеге ... ... ... ... ... ... бөлімі қызметкерлерінің тутынушылармен
қатынас тәжірибесі тутынушылық, ... ... ... болу қажеттігі
жатады. Оларға рыноктағы сұраныс және ... ... ... ... ... ... міндет. Өткізу бөлімі орындап келген
салттық, қызметтерге келесі маркетингтік міндеттерді қосу ... ... ... ... ... жоспарлау,тауар көптүрлігін жоспарлау,
сұранымды қалыптастыру мен өткізуді ынталандыру (ФОССТИС), баға ... ... және т.б. Егер ... ... ... басқа бөлімшелері орындаса, онда максатты түрде оларды маркетинг
бөлімшесіне беру керек.
Мұндай қайта ұйымдастыру жәй атын өзгертумен шектелүі ... ... ... және міндеттер санын анықтау, оның іскерлігін сапалы
қайта құру әр бір ... ... ... ... ... ... ... тұжырымдамасынан туындауы тиіс. Маркетинг
қызметкерлер санын көбейту маркетинг іс-әрекетінің даму ... ... ... ... ... ... ... біртіндеп жүрүі тиіс.
Маркетолог мамандардың еңбек ақысы ең ... ... ... тәуелді болуы тиіс. Маркетинг қызметінің беделі мен ... ... үшін ... ... жалақы кәсіпорныдағы орташа
деңгейінен жоғары белгіленуі керек.
Осы жерде айтылғандай, маркетинг ... ... ... ... кадрлеріне қойылатын жалпы талаптарды ... ... ... ғана ... ... қатар маркетинг
аумағындағы жұмыс өзгешеліктерін анықтайтын құрамдас белгілерге ие болуы
керек, яғни ҒТП жетістіктері, ... ... ... және ... білім жүйелігі, жоғары білімділік, жанжақтылығын қамтиды. Осымен
қатар әр ... ... ... бар ... мен байланыс жасау қабілеттігі
және тіл табысуы, дуние танымы, ұсынылған ... тез ... ... ... жою, шет ... қатынастарды жасау үшін ... білу ... ... маркетологтарға мол жауапкершілік,
кең мінез, жоғары ... өмір ... ... ... тән болуы
тиіс. Көптеген ... ... ... төрттен үш бөлігі
психологиялық аумақта болады. ... ... ... ... ... ... болуы үшін кәсіпорынның директоры ... ... ... ... тұруы керек. Ол жоғары біліктілі экономикалық,
қаржы, жоспар, техника-өндірістік, ... және ... ... ... маман. Маркетинг бөлімімің басшысының маркетинг немесе өндірісті
басқару инженерлік-экономикалық, инженер-техникалық ... ... ... 5 ... кем ... ... ... қызметінің тиімді әрекет етуі
маркетолог мамандарының жоғары біліктілігіне және кәсіпқойлығына ғана
тәуелді ... ... ... ... ... ететін тұжырымдамасын
түсінүі, мамандардың ... ... ... ... ... ... және оның құрылымы кәсіпорынның
құрылымы, ... ... ... болуы маркетингтік стратегиясына
тәуелді.
Маркетинг қызметінің ұйымдастырушылық құрылымына басқарудың салалары
және басқару деңгейлері құрамы,маркетингтік ... ... ... бағынуы мен өзара қатынасы жатады. Маркетинг ... ... оның ... ... және өзара әрекеті әр түрлі
болып көптеген төмендегідей факторларға тәуелді: стау ... ... және ... ... ... ... георгафиялық
орналасуы; өнім және қызметтің ... ... ... циклінің
кезеңдері; мамандану дәрежесі, ... ... ... ... ... ... ... сериялы, бұқаралық);
бәсекелестік дәрежесі; басқару қызметтерін орталықтандыру ... ... ... ... ... ... Қызметтік бағдарлау маркетинг міндеттерін атқаратын арнайы
бөлімдер ... ... ... ... Маркетинг қызметін
міндеттілік ұйымдастырудың басты артықшылығы оның қарапайымдылығы және
міндеттер мен ... ... ... анық ... ... міндеттілік ұйымдастыру кезінде ағымды және басқарушылық
ақпараттар қозғалысы анық ... ... ... ... ... ... мен макарон шығарушы кәсіпорындары үшін міндетті
жақындау ұсынылатын өнімдер тізбегі және ... саны көп емес ... ... болады.
Қызметтік немесе міндеттілік жақындаудың кемшіліктеріне жататындар:
«біріншіден, рынок немесе тауарға толық ... ... ... ... ... ... ... сатуды басқарудың болмауы; екіншіден, ... ... ... ... ... топ өз ... ... функцияларына неғұрлым көп көңіл бөліп шешеді»
Сол себепті кәсіпорынның әр сипаттағы қызметтернінің өсуі ... ... ... коммерциялық іскерліктің сәтсіздігі немесе жемісіне
маркетингтік қызметтің қандай бөлімшесі жоғары дәрежеде әсер етуін анықтау
қиынға түседі. Осы ... кең ... ... ... ... үшін маркетинг қызметін ұйымдастыруда тауарлық (өнімдік)
жақындауда қалаулы болуы мүмкін.
тауарлық бағдарлау ... ... ... ... ұқсас тауарлар топтары
бойынша басшы және оған бағынушы бөлім тағайындалады. Олардың міндеттеріне
рынокты кешенді зерттеуден ... ... ... ... ... ұйымдастырып, анықталған қызметке маркетинг қызметінің мамндануы
рынок талаптарын шұғыл сезінуге ықпал етуі ... Сол өнім ... ... ... ... ... белсенділігін арттыру бойынша
шешімдерді құрады.
«Әрбір тауар (қызмет) үшін жарнама, ... ... мен ... және ... да ... ... өзгешелігі кезінде осындай
бағдарлаудың өз артықшылықтары болады»
Осы уақытта тауар бағдарлауы үшін ... ... ... ... ... ... көп штат қызметкерлерін қажет
етіп, сәйкесінше оларға ... ... ... Сол ... ... ... ... тауар-қызметтілік түріне өтеді, яғни
маркетингтің неғұрлым ортақ және ... ... шешү ... ... құрылып, ал жекелей тамақ өнімдері немесе ... ... ... ... ... ... және ... маркетинг міндетін ұйымдастыру құрылымына
қарағанда тауар-қызметтілік құрылымының бір қатар артықшылықтары бар. ... ... тез ... мен ... ... әр түрлі маркетингтік
шарттарды бейімдеу ... ... ... бұ құрылымның да өз
кемшіліктері бар. Мәселен, ішінднгі ең ... ... ... өз ... бастығы мен міндеттілік маркетинг қызметінің
басшысына екі жақтан ... ... ... Егер ... әр түрлі өткізу рыноктары үшін белгіленіп, ... ... ... ... ... онда ... ... ұйымдастыруда
аймақтық (рыноктық) жақындауды қолдануға болады. Бұл ... ... ... ... өнім тұтынушылар және сату рыноктары бойынша
маркетинг ... ... ... ... ... құрылымның тауарлық түріндегі кемшіліктері сияқты ол ... ... ... ... ... ... ... өз қызметіне
нақты тұтынушы топтары бар ірі ... үшін сай ... ... ... және ... ... қызметтік ұйымдастырушылық
құрылым артықшылықтар мен кемшіліктері тауарлық қызметтілікпен бірдей. Егер
тамақ кәсіпорыны әр ... ... ... үшін ең ... ... үш негізгі жақындаудың барлығын үйлесімді қолдануға болады. Яғни
нақты рынок(сегмент) үшін әр бір өнім түрі ... ... ... ... ... тағайындалады..Мұндай құрылым үлкен үлкен
күрделілігімен айрықша болып, айтарлықтай шығындар және ... ... ... етуі ... және шет ... тәжірибеде оның кең
қолдануына кедергі жасайды.
Маркетинг қызметінің құрылымы және ... ... ... ... ... және салалық өзгешелігі, тәжірибесі
және салттарына айтарлықтай тәуелді. ... көп ... тар ... аса ... емес ... ... бөлімінің қызметтері
ереже бойынша жарнама және өткізу операцияларымен шектеліп (көбінесе
жарнама, ... оқұ ... ... ... ... ... ғана ... ал ірі компанияларда маркетинг қызметінің іскерлік
аумағы бір шама кең болуы орын алады.
Тамақ кәсіпорыны құрылымы тамақты ... ... онда ... ... құрылымын қарастырмастан бұрын маркетинг
іскерлігін ұйымдастыру нұсқаларының бірін таңдап алу ... ... ... ... ... ... түрінде маркетинг
блогының күрделі құрылымдарды ... ... Сол ... ... ... құрылымдар бөлініп
көрсетілген.
«Маркопирамидалық құрылым» «орталықтан басқару»-ды ұйғарым етеді. Ол
стратегиялық ... ... ... ... кәсіпорынның
түпкілікті мақсаттарға бағдарлануы, ... ... ... құқықтарын шектеу мен ерекшеленеді. Маркетинг болгының «қол
шатырлық құрылымы» қражыландырудың, бірігудің ... ... ... ... ие. Стратегияны таңдау және басқаруды жоспарлауда
кәсіпорындардың өзінше әрекет етуі сақталады.
«Интергломерат» өз ... ... та және «қол ... ... ... ті ... бойынша
байланысы әлсіз, ал көлбеу (горизонталь) бойынша күшті болады.
Тамақ кәсіпорындарына қатысты ол келесі сипатта көрсетіледі:
- «басты» кәсіпорында бір ... ... ... ... ... ... ашу, яғни ол басқа ... ... ... ... басқарып, маркетингтің жалпы стратегиясы
мен бағдарламасын анықтайды;
- кәсіпорынның жоғарғы деңгейінде маркетинг бөлімдерін құрмай-ақ барлық ірі
филиардарында өзінше маркетинг бөлімдерін ... ... ... ... ... ... ретінде маркетинг бөлімін,
оның бөлімшелерінде маркетинг бөлімдерін ұйымдастыру.
Рынок жағдайында маркетинг басқару рыноктың барлық ... ... Сол ... макроқұрылым ретінде тамақ саласын қарастыра маркетинг
іскерлігін ұйымдастыру түбінде үшінші жақындауды
«интергломерат» қолдануды ... ... ... ... ... ... ... мен «тарту»
стратегияларын жүзеге асыруы.
Қосымша «Б»
Сауалнама
ұн өнімдерінің соңғы тұтынушыларына арналған.
1. Сіз көбінесе ұнды қайдан ... ... ... ... Көтерме саудадан Басқалардан
көрсетіңіз_____________________________________________________
2. Қаншалықты жиі ұн сатып аласыз және қандай көлемде ... бір рет, ... ... ___ сорт
Айына бір рет, көлемі ___(кг) ___ сорт
Бақа (көрсетіңіз)________________ көлемі ___(кг) ___ сорт
3. ... ұн ... ... ... ... ... «Ұн ... «Ақ бидай»
«Юмбул»
Басқасы атаңыз__________________________________________________
4. Ұн сатып ... ... ... ... ... ... ... көрсетіңіз: 1-ең басты, 2-маңызды, 3-маңыздылығы
төмендеу, 4-маңызды емес. Әрбір жолда таңдаған цифрді көрсетіңіз)
Баға -1 -2 -3 ... -1 -2 -3 ... орам ... -1 -2 -3 ... ... ... -1 -2 -3 ... Сіз ... ... ... қалайсыз?
1кг. 2кг. 3кг. 5кг. 25кг. ... ... ... массалық ақпарат көздерінен сіз ұн жайлы мағлұмат ... ... ... жарнамалар__________________________________________
7. «Голде Грейн» компаниясының ұны сізге таныс па?
Иә Сіздің айтуыңызша бұл өнімде нені өзгерту қажет?
____________________________________________________________
Жоқ
Өзіңіз жайлы ... ... От ... ... ... неше адам ... Сіздің отбасыңыздың орташа айлық табысыңыз қандай?
10000 тг. 10000-20000 тг 20000-30000 тг ... ... ... ... ... жас ... жас ... 21-31 31-40 ... ... ... ... ... қандай?
Қызметкер Жұмысшы Оқушы ... ... ... ... көп ... ... күні «___» ___________ж.
2. Азық-түлік кәсіпорындарында маркетингтік қызметті тиімді ұйымдастыру
жолдары.
Тауар саясатын басқарудың ... ... ... ... ... қалу ... арттыру арқылы негізгі мақсаты пайданы асыру үшін
ғылыми-зерттеу және жоба-кострукторлық жұмыстар (НИОКР) енгізу, нарықты
зерттеулер ... ... ... ... қалыптастыру сервистік
қызметтерді дамыту және басқа бағыттарды қамтуын ... ету ... Егер осы ... ... жетуді ескермесе кәсіпорын өз
бөлімшелерінің жекелей мақсаттарына жетуді ... ... ... мәселесі талқыланбайды. Кәсіпорынның тауар
саясатындағы әр ... ... әр ... деңгелерімен байланысты болады.
Рынокта тұтынушылықты қанағаттандыру үшін ұсынылатын тауар үш ... ... ... нақтылы орындаудағы тауар – оның тұтынушылар алдындағы көрінісі, тауардың
фирмалық аты, сапасы мен сенімділігі, тұтынушылық қасиеттері, дизайн,
орамы, ... және ... да ... ... ... ... «ұзату» - оны сатқаннан кейін және сату кезінде, сату алдындағы
тауарды сатып алушыға ұсынылатын қосымша қызметтер жиынтығын енгізеді.
Тауар ... ... ... ... кәсіпорынның басқа да
жүйелерінен өз күрделігі және бағытталуымен ... Осы ... ... ... өндірістік және техникалық қызметтері арасындағы өзара
тығыз әрекет етуі үйлесімді болуы керек.
Тауар саясаты ... ... ... және ... ... үшін маркетингтің нақты мәселелері біршама өзгеше келеді.
Өндірілген өнімге қатысты маркетинг қызметін рынокта бәсекелестерге
қатысты позициялауды талдау, ... ... және ... оны түрлендіру (модификациялау), орамын өзгерту сияқты мәселелер
тоғандырады. Сатылған өнімнің ... және ... ... ... ... маркетингтік бағдарламалар құрылып, оны одан ... ... ... ... сапасын жақсарту өндіріс тиімділігі деңгейін
жоғарлатуға тікелей әсер ... ... ... ... ... ... өнім шығаруды арттырады. ... ... ... ... орын алатыны шығарылатын өнімнің сапасын жоғарлатудың
үлесінде. Өнім ... ... ... ... ұласуымен жүрсе де,
тұтынушылар қажеттіліктерін толық ... ... ... ... іске ... ұйымдастырушылық-экономикалық, әлеуметтік-
психологиялық факторлармен, құрылған өндірістік әлеуетті арттыру, еңбекті
ынталадыру шынайлығынайқындау, ... пен ... ... ... ... ... ... неғұрлым толық қолдану,
шикізат, материалдарды, энергия мен жанар майды ... ... ... ... ... ... екінші ресурстарды тарту, өндіріс
ырғақтылығын көтеру, келісім-шарттық жабдықтауларды ... ... ... ... мен өзіндік құнын азайту мен оның материалдық
сыйымдылығын төметдету ырғағын үдетуден көрініс ... ... ... ... ... үшін ... ... өндіріс тиімділігін арттыратын ынталармен экономикалық
теткіктердің әрекетін күшейту ... кең ... ... ... ... ... ... салауатты әлеуметтік-психологиялық климат пен
шығармашылық жағдайы, өндірістік тәжірибені күделікті ... ... ... ... мен жумылдыру жұмыс тиімділігін көтерудің
қажетті шарты.
Өнім сапасын көтеру мәселесі көп ... және ... Оның ... рәсімдер ұйымдастырушылық, ғылыми-техникалық және әлеуметтік
сипаттағы өндірістік ... ... ... мен ... ... ... ... сапасын кешенді жүйелі басқару» түсінігін
құрайды.
Сонымен, ұн және ... ... үшін ... ... ... ... қорытындыларды жасауға болады:
- Тауар саясатын жетілдіру барысында әрекет етуші өндірістік қуаттылықтарды
неғұрлым толық қолдану, шикізат, материалдарды, энергия мен жанар ... ... ... және ... ... ... екінші
ресурстарды тарату, өндіріс ритімділігін көтеру, келісім ... ... ... ... ... сыйымдылығы мен өзіндік
құнын азайту мен оның ... ... ... ... ... Өндіріс ішіндегі резервтерді жемісті сату үшін басқару мен жоспарлау,
өндіріс ... ... ... мен экономикалық рычагтардың
әрекетін күшету бойынша кең жүйелі шараларды орындау аса ... ... ... әрі ... ... ... ... арқылы,
әрі нарықта бар тауарлардан сапалық көрсеткіштері жағынан ерекшеленетін
тағамдар өндіру арқылы бәсекелестерді ығыстыруға және ... ... ... ... ... түрде осы бағыттар тамақ өнімдері бәсеке
қабілеттілігін анықтайды.
- Ұн тағамдары өнеркәсіптерінде баға ... ... ... ... ... берілген көптүрлікте өнім өндірісі кезінде
шикізатты ұтымды пайдалануға ... ... әсер ету ... ... ... шығындары бағаларында неғұрлым толық көрініс
алуды қамтамасыз ету, шикізат өңдеу бойынша шығындарды төмендету, өнім
сапасын жоғарлату.
- Өнімді жылжыту ... ... мән ... кампаниясын жоспарлауға
келесідей бағытталуы тиіс: мақсаттар қалай қойылады, жарнама стратегиясы
және мақсатты аудитория ... ... ... ... ... бақылау және басқада процестер қалай жүреді ... ... ... Маркетингтік зерттеу проблематикасы жалпы және жекелей ретіндегі әр түрлі
рынок проблемалары сипаты мен ... ... ... ... ... ... жинау бойынша әрекет ету
тиімділігін көтеретін ақпарат бар. Кәсіпорынның рынокты білуін ... ... ... ... ... ... ... жүрүі тиіс. Осы кезде зерттеу бюджетін жоспарлау ... ... ие ... ... кәсіпорынның мақсатына жетуі мақсатты нарықтағы
тұтынушыларды қанағаттандыру және анықтау бойынша процестерге бағытталу мен
оны қалыптастыру ... ... ... ... ... өндірісті тиімді бейімдеп, сол уақытта қоғамның барлық
мүшелерінің игілік жағдайын дамыту мүддесін есепке алу ... О Р Ы Т Ы Н Д ... ... ... ... ... тұрғыдан қайта құру –
маркетингтік басқару прициптерін басшылыққа ала ... ... ... ... ... ... ... зерттеу әдістерін
тәжірибелік игеру едәуір күрделі, қарама-қайшылықты және ұзақ ... ... ... кәсіпорындары маркетингтік басқару жүйесіне жедел
қарқынмен ... ... енді ғана ... ... ... ... ... тәжірибесі мен аса дайындығы ... ... ... ... ... ережелерін, тәсілдері мен
әдіс-амалдарын игеру кезінде біршама қиындықтарға кезігіп отыр.
Қоғамның негізгі мақсаты өмір ... ... ... ... қоғам мүшелерінің лайықты өмір сүрүі үшін материалдық жағдайлар
жасай алатын нарықтық ... ... ... ... ... ... мен мүдделерін сәйкестендіруден туады.
Қазақстан Республикасының азық-түлікке тәүелзідгін ... ... ... ... ... ерекшелігінің басымдылығына байланысты,
осы сала кәсіпорындарының ... ... ... сараптау,
талдау және зерттеу ... ... ... өз ... ... - ол ... өмір сүрү ... дем
береді, яғни өнім өндіруге кірісер алдынан бастап тұтынушының қажетіне
жаратқанға дейінгі аралықтағы ... ... ... ... ... ... ... көзделген мақсатына тұтынушының талғамын
қанағаттандыру арқылы жетуге ... ... екі ... ... ... мен өткізуді басқару жүйесі.
Жоғары сапалы, экологиялық таза, лайықты бағалы өніммен ... ... өз ... ұзақ ... ... ... ... кәсіпорындарының бәсекелестік қабілеттілігін арттыратын шешуші
фактор болып табылады.
Осы жұмысты талдау кезінде республиканың ... ... ... тамақ өнеркәсібінің негізгі артықшылықтарын, сонымен
қатар ... ... ... ... ... анықталды. Осы сала өнеркәсіптерінің маркетинг қызметтерінің
негізгі кемшіліктері (тек кейбір міндеттерін жүзеге асырады):
- баға белгілеу, ... ... ... ... ... және ... ... жарнамасын талдау, өзіндік
жарнама шараларын жетілдіру, жарнама конпаняларының тиімділіг мен сапасын
бағалау
- өткізу іс-әрекеті, сатып ... ... ... ... ... ... ... өткізуді талдау.
маркетинктік зеттеулер барысында анықталған ... ... ... ... іскерлік бағыттары: сапанын жоғарғы денгейінде
қолжетімді бағалар сату ... ... ... ... ... беру; аймақтарда өткізу рыныктары ... ... ... ... пен маркетинк қағидаларын павйдалану; икемді
бағалар саясатын ... ... ... мен ... әр ... ... ... болашақта бұлішкі рынок
сыйымдылығын кеңейтіп, оның жаңа ... ... ... ... ... көп балалы отбасыларға үйлерінде қызметкөрсету,
телефон арқылы ... алу және т.б.); ... мен ... ... ... дәм ... ... оның өнімі және
жаңа экологиялық таза технологиялар мен аудиторияны таныстыру мақсатында
«ашық есіктер күндерін» ұйымдастыру.
Азық-түлік ... ... ... ... ... даму ... Маркетинг қызметін кдарлармен қамтамасыз ету бойынша: осы ... ... ... бар жоғары білікті маркетинг директор басқарады. Маркетинг
қызметін жоғары білікті мамндар мен ... ету, бұл ... ... тұжырымдамаларын жақсы түсініп, оны тәжірибеде үнемі қолданыуы
тиіс. Қызметкерлерді ынталандыру арқылы оларға қолайлы микроклимат ... ары ... ... көтеруге жол беру керек. Мркетинг ... ... ... және ... ... әр ... ... мен
тәсілдерді пайдаланған жөн (тест жүргізу, сухбат жасау, сұрау ... ... және т.б.). Осы ... ... ... ғана
ескермей, маркетинг бойынша мамнның жекелй тұлғалы сапаларына көңіл бөлу
керек.
- Маркетинг қызметін ... үшін оған ... ... ... ... құру ... ... ондіруші кәсіпорындары әр шығарылатын өнімдер ... ... әрі ... бар ... ... ... ... тағамдар өндіру арқылы бәсекелестерді ығыстыруға жіне
нарықтағы жағдайларын нығайтуға ұмтылуы шарт. Жиынтық түрде осы ... ... ... ... анықтайды.
Азық-түлік өнеркәсіптерінде баға белгілеуді жетілдірудің негізгі
бағыттары болып табылатындар: шығарылатын өнімнің әртүрлілігі өнім ... ... ... ... ... ... әсер ету ... шығындардың өнім бағаларында неғұрлым толық көрініс алуды
қамтамасыз ету, өнім сапасын жоғарлату.
- ... ... ... ... мәні ... ... оңтайлы
жоспарлай отырып, мақсаттар қойылуы, жарнама стратегиясы мен ... ... ... ... құрылуы, қоларды жұмсауды бақылау
және басқа да процестер қалай жүреді деген сұрақтарға жауап ... ... Н.К. ... Маркетинг. Учебное пособие. – Алматы: Экономика, 1999,-
305с.
2. И. Ансофф. Стратегическое управление. М.: Экономика. 1989.-519с.
3. М. П. ... ... ... ... ... ... ... Ф.Котлер. Управление маркетингом. М.: Экономика, 1980 – ... Х. ... ... және орта ... үшін ... ... М.
Республика 1995.
6. К.А. Сагадиев и др. ... ... ... в мировое
хозяйство./ К.А. Сагадиев, М.У. Аргинбекова, Ш.Е. ... ... ... Г.А. ... А.Е. ... П.П. Шевчик. Зернопрокутовый подкоплекс и
рынок ... в ... ... ... 1994.
8. М.Т. Оспанов , Р.Р. Ауытов, Х. Ертазин. Теория и прктика агробизнеса.
Алматы: 1997.
9. О.А. Абдукамалов , А.Д. ... ... ... хозяйствования в АПК и
факторы их развития в условиях рынка. ... ... А.А ... . ... в ситеме мировых товарных рынков. Монография.
Алматы. Университет «Тұран» 2000-132с
11. С.А. ... ... ... ... ... Алматы:
Қайнар. 1995-224с
12. Статистические пресс- бюллетень. Агенство РК по статистике. Алматы:
2002-0188
13. М.Б. Кежегузин. реформирование ... ... ... и ... ... ... М.К. Мамыров, Ж.О. Ихданов. Государственное регулирование в ... ... ... 1998.
15. Сабден Оразалы. ХХ1 ғасырға қандай экономикамен ... ... ... ... ... Казахстан «О свободе хозяйственной деятельности и
развитии предпринимательства». Казахстанская правда, ... ... РК «Об ... ... ... ... ... Сборник Законов и других нормативных
актов РК по вопросам разгосударствления и приватизации ... . ... Г.М. ... ... ... ... ... Университет «Тұран» 1999.-102с.
19. К.Б Бердалиев. Основы управления экономикой Казахстана. Алматы.
20. Н.Ә. ... ... ... ... Өнер, 1999.272 б.
21. С. Сатыбалдыұлы. Маркетинг-нарықтану. Оқулық. Алматы: Білім 1999. ... А. ... А. ... ... ... ... экономики:
предпринимательский аспект. Учебное пособие. Алматы: БИС, 2000.-272с.
23. ... ... ... маркетинга. Алматы, «Казахстан»,
1995
24. О.Төлемісов. Нарық қатынасына өту кезеңінде өндірістік бизнесте баға
тетігін пайдалану. Алматы: ... 1995.- 148 ... Д.Қ. ... ... ... ... Алматы, 1998.
26. О.К.Қаолыбаев, А.Р. Темибаев. Экономика предприятия. Учебное пособие.
Алматы: Санат, 1997 -208с
27. Н.К.Мамыров. ... ... ... и образования в Казахстане.-
А: Дәүір, 1998-353 с.
28. С.М.Касымов, Ж.А. ... ... ... ... к ... в АПК ... ... 1995
29. В.Беспалов, Ю.Ципкин. Технология процесса агромаркетинга ... ... ... в АПК: ... и ... №3 ... М.И.Сигарев, С.С.Турсынов Маркетинг в зерновом производстве Казахстана
//Вестник сельскохозяйственной науки Казахстана 1998. №1.с. 4-9
31. ... ... ... и ... ... ... Е.П. Маркетинг: Стратегии, планы, структуры.-М: Дело, 1995-
192с.
33. ... Г.Л. ... ... ... ... ... -71 с
34. Жолдасбаева Г.«Кәсіпорын экономикасы», Алматы «Экономика» 2001
35. Сафронова И.А. «Экономика предприятия» Москва «Инфра» 2000
36. Осипова В. С ... ... ... ... ... О.И, Скляренко В.К «Экономика предприятия»
Москва «Инфра-М» 2001
38. Грузинов В.П.. «Экономика предприятия» 2-е
изд. Москва.ЮНИТИ-ДАНА,2002
39. ... СИ ... ... ... ... в ... ... Автореферат, Алматы 2003
40. Ильюшенко Е.В. «Маркетинг на предпирятии», Минск
«Экоперспектива» 2000
41. Г.П ... «ТОО ... ... Аламты.БИКО
2000
42. Петров А.Ю. «Экономический анализ производительности труда»,Москва:
Экономист, 2003
43. ДуйсенбаевК.Ш, Толегенов Э.Т«Кэсшорынныц
каржылык жагдайын талдау» Алматы: Экономика 2001
-----------------------
Мәселені анықтау
Екінші ретті ... ... ... ... ... ... қолдану
Қоршаған орта
Компания мақсаттары
Маркетинг жоспары
Маркетингтің өңдеу жүйесі
Нарықтық зерттеулер
Үнемі өңдеу. Ақпарат сақтау
Маркетинг ... ... ... ... ... бөлімшелері мен учаскелері
Қосымша өндірістік аймақ
Қызмет көрсетуші шаруашылық
Тауар жайлы ақпаратпен жарнамалық қыстырмалар
Республика аймақтарында барлық түрлері мен формаларындағы жалпы ... ... ... ... бітіру
Анықталған мақсатта бағаларды кеміту
Бәсекелерге қарағанда бірдей сапалы кондитер өніміне төменірек бағалар
Өнімдерді тұтынушыға жылжыту бойынша кәсіпорындар іскерлігінң бағыттары
Баспа сөз ... ... ... ... ... көрсетулер
Көрмелер, көрме-сатулар
Купондар мен ваучерлер
Қазақстан аумағында кәсіпорын өкілеттліктерін құрұ
Аймақтарда дестрибъюторлардың «нүктелік» тармағын қалыптастыру
Жиынтықтарда, сыйлық түрде сату үшін орамдар
Тұрмыстық мақсаттарда пайдалануға болатын ... ... ... жаңа орау ... ... ... ... шаралар
Дестрибъюторлар
тармағы
Ыдыс пен орам

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 79 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Ақсай» ХБК ЖШС-нің маркетингтік іс-әрекетін бақылау61 бет
Ірі қара малының гигиенасы туралы ақпарат13 бет
"шжбм жағдайында оқушылардың іс-әрекетін ұйымдастырудың өзіндік ерекшеліктері"5 бет
«Navigant Travel» ЖШС-нің маркетингтік қызметімен экономикалық құндылық анализі59 бет
«Арзан» оптомаркетіндегі маркетингтік іс-әрекеттерді жетілдіру жолдары37 бет
«Бірнеше түлікке ортақ пастереллез ауруына қарсы ветеринариялық-санитариялық іс-шаралар»30 бет
«жұмыс аттарын азықтандыру»24 бет
«Сиыр табынын толтыратын ұрғашы бұзауларды азықтандыру»26 бет
«Суалған буаз сиырды азықтандыру»20 бет
«ТеңізҚұрылыс» ЖШС-нің маркетингтік қызметін талдау52 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь