Биосфераның құрылысы

Жоспар

1)Биосфераның құрылысы
2)Ноосфера
3)Биосферадағы тіршіліктің пайда болуы туралы қазіргі көзқарастар.
4)Тірі ағзалардың эр алуандығы — биосфера қүрылысы мен тұрақтылыгының негізі
5)Табиғи қорларды ұтымды пайдалану және биосфераны корғау
БИОСФЕРА ҚҰРЫЛЫСЫ
Биосфера - грекше биос - өмір және тіршілік, "Sphaira" (сфера) шаp, қоршаған орта деген сөздерінен алынған, яғни жер шарындағы адамзаттың жан-жануарлардың өсімдіктердің және басқа тірі организмдердің тіршілік ететін ортасы деген мағына береді.
Бұл терминді 1875 жылы бірінші рет Австрияның атақты геологы Э.Зюсс ғылымға енгізді. Бірақ биосфера және оның жер бетінде жүріп жатқан процестері туралы ілімнің негізін салған академик Ш.Вернадский болды. Осы ілім бойынша, биосфера +50 градустан -0 градусқа дейін температурасы болатын термодинамикалық қабат болып саналады.
Биосфера негізінен үш қабатты құралады: Олар: атмосфера (газ күйіндегі), гидросфера (су), литосфера (қатты) қабаттар.
Атмосфера - жер шарын түгелдей орап тұрады. Ол гректің "atmos" бу, "sphairi" (сфера) сөзінен шыққан. Оның қалыңдығы 100 километрге дейін жетеді. Атмосфераның негізгі құрамында оттегі (20, 15 %), яғни 1,5.1015 - тонна аргон (1,28 %), азот (75,50%), яғни 3,8 .1012 тонна және басқа да газдар кездеседі.
Атмосфера негізінен - тропосфера, стратосфера және ионосфера қабаттары болып үшке бөлінеді.
Тропосфера - грекше "tropos" (тропос) - бұрылысы, "sphaira" (сфера)- шар. Қазақша өзгермелі қабат деген мағына береді. Ол атмосфераның жер бетіне тікелей жайласқан төменгі тығыз қабаты. Оның oртa биіктігі 10-12 километрге дейін жетеді.
Стратосфера - латынша "stratum" - (төсем), "sphaira" (сфера-шар), теңіз деңгейінен 9-11 км жоғары жататын атмосфера қабаты. Мұнда ылғал жоқ. Бұлт та болмайды. Ал температура 30 киломеметрге дейін бір қалыпты болады да, бірақ биіктік артқан сайын (30 километрден әрі қарай) температура төмендей береді. 20-25 километр биіктікте озон мол кездеседі. Ол күннің әсірекүлгін сәулелерін көп сіңіреді. Өйтпеген жағдайда тірі организмдер түгелімен қырылып қалар еді.
Ионосфера - гректік "ion" қозғалғыш қабат деген сөзінен алынған. Оның қалыңдығы 800 километрге дейін жетеді. Бұл орта тропосфера сияқты көбінесе оттегі мен азоттан құралады.
Ионосферада газдардың тек жекелеген, молекулалары, иондары мен атомдары ғана кездеседі. Олардың тығыздығы жер бетіне таяу қабатта ауаның тығыздығынан миллион есе кем келеді. Спутниктер мен ракеталардың көмегімен жүргізілетін зерттеулердің нәтижелері ауаның жоғары шекарасы жер бетінен 20 мың километр биіктікке дейін тарайтынын анықтады.
Көпке дейін ғалымдар ауаның массасын білмей келді. Ауаның массасы 5,27. 1015 тонна, яғни 5 мың триллион тонна. Осы көрсетілген мөлшерге сәйкес мынадай құбылысты мысалға келтіре кетейік. Aл адамның алақанына 150 килограмм салмақпен әсер етеді. Ол барлық денеге 15 тоннадан артық, күш түсіреді. Шын мәнінде адамда осыншама салмақтың басып тұрғанын сезбейді. Өйткені адамның денесі ауаның қысымына үйреніп кеткен. Бұл - табиғи құбылыс. Ауа азайса біздің көңіл күйіміз төмендеп, тамыр соғу жиілісі әлсіздік пайда болады. Сезім мүшелерінің қызметі нашарлайды және т.б. қолайсыз құбылыстар туады.
Ауа күн сәулесінен келетін жарықты шашыратып, реттеп отыру егер ауа қабаты, болмаса сөйлеген сөзді де, шырқап салған ән ағаштың сыбдырын, желдің ызыңын, құстардың дыбысын да біз сезе алмаған болар едік.
Гидросфера - табиғи су қоймаларынан (мұхиттардан, теңіздердің, көлдерден, өзендерден) құралады. Бұлар құрлықтық 70 процентін алып, жатыр. Гидросфераның көлемі 400 миллион шаршы километр.
Литосфера - Жердің қатты қабаты. Ол екі қабаттан құралған. Үстіңгі қабаты граниттен, оның қалыңдығы 10 километрден 40 километр дейін жетеді. Ал астыңғысы базальттан тұрады. Қалыңдығы 30- километрдей. Жоғарыда айтылғандай минералды қабаттардан басқа жерді тағы бір ерекше қабат - биосфера қоршап тұрады. Ол тірі организмдер тараған аймақтардың бәрін қамтиды. Биосфераның пайда болуымен бірге, жер бетінде тірі
        
        Жоспар
1)Биосфераның құрылысы
2)Ноосфера
3)Биосферадағы тіршіліктің пайда болуы туралы қазіргі
көзқарастар.
4)Тірі ағзалардың эр ...... ... ... ... ... ... пайдалану және биосфераны корғау
БИОСФЕРА ҚҰРЫЛЫСЫ
Биосфера - грекше биос - өмір және тіршілік, "Sphaira" (сфера) шаp,
қоршаған орта ... ... ... яғни жер ... адамзаттың жан-
жануарлардың өсімдіктердің және басқа тірі организмдердің тіршілік ететін
ортасы деген мағына береді.
Бұл терминді 1875 жылы ... рет ... ... ... Э.Зюсс
ғылымға енгізді. Бірақ биосфера және оның жер ... ... ... ... ... негізін салған академик Ш.Вернадский болды. Осы
ілім ... ... +50 ... -0 ... ... температурасы
болатын термодинамикалық қабат болып саналады.
Биосфера негізінен үш қабатты құралады: Олар: атмосфера ... ... (су), ... ... қабаттар.
Атмосфера - жер шарын түгелдей орап тұрады. Ол гректің "atmos" бу,
"sphairi" (сфера) ... ... Оның ... 100 ... ... ... ... құрамында оттегі (20, 15 %), яғни 1,5.1015 ... ... (1,28 %), азот ... яғни 3,8 .1012 ... және ... да
газдар кездеседі.
Атмосфера негізінен - тропосфера, стратосфера және ионосфера қабаттары
болып үшке бөлінеді.
Тропосфера - ... "tropos" ... - ... ... ... ... өзгермелі қабат деген мағына береді. Ол ... ... ... ... ... ... қабаты. Оның oртa ... ... ... жетеді.
Стратосфера - латынша "stratum" - (төсем), ... ... ... 9-11 км ... жататын атмосфера қабаты. Мұнда ылғал жоқ.
Бұлт та болмайды. Ал ... 30 ... ... бір ... ... ... биіктік артқан сайын (30 километрден әрі қарай) температура
төмендей береді. 20-25 ... ... озон мол ... Ол ... ... көп ... ... жағдайда тірі организмдер
түгелімен қырылып қалар еді.
Ионосфера - ... "ion" ... ... ... ... ... Оның
қалыңдығы 800 километрге дейін жетеді. Бұл орта тропосфера сияқты көбінесе
оттегі мен азоттан ... ... тек ... ... иондары мен
атомдары ғана кездеседі. Олардың тығыздығы жер бетіне таяу ... ... ... есе кем келеді. Спутниктер мен ракеталардың көмегімен
жүргізілетін ... ... ... ... ... жер ... ... километр биіктікке ... ... ... ... ... ауаның массасын білмей келді. Ауаның массасы
5,27. 1015 тонна, яғни 5 мың триллион ... Осы ... ... ... ... ... ... кетейік. Aл адамның алақанына 150
килограмм салмақпен әсер етеді. Ол барлық денеге 15 тоннадан артық, ... Шын ... ... ... ... басып тұрғанын сезбейді.
Өйткені адамның денесі ауаның ... ... ... Бұл - ... Ауа азайса біздің көңіл күйіміз төмендеп, тамыр соғу жиілісі
әлсіздік ... ... ... ... ... нашарлайды және т.б.
қолайсыз құбылыстар ... күн ... ... ... ... реттеп отыру егер ауа
қабаты, болмаса сөйлеген ... де, ... ... ән ... ... ... ... дыбысын да біз сезе алмаған болар едік.
Гидросфера - ... су ... ... теңіздердің,
көлдерден, өзендерден) құралады. Бұлар құрлықтық 70 процентін алып, жатыр.
Гидросфераның көлемі 400 миллион шаршы ... - ... ... ... Ол екі ... құралған. Үстіңгі
қабаты граниттен, оның қалыңдығы 10 километрден 40 километр дейін жетеді.
Ал ... ... ... ... 30- ... Жоғарыда
айтылғандай минералды қабаттардан басқа ... тағы бір ... ... ... ... тұрады. Ол тірі ... ... ... ... ... ... ... бірге, жер бетінде тірі организмдер
өсіп-өніп, сыртқы қоршаған ортаның ... ... ... қалыптасады.
Биосфера теңіз деңгейінен бастап, тау жоталарының шыңдарына дейін
Бүкіл құрғақ жерді алып жатыр. Өсімдіктер ... мен ... ... ... ... ең биік нүктесіне дейін таралған.
Мысалы, шау қарға дейтін дала құсының бір түрі Эверстің (Гималаи
тауының) ... 8 ... ... ... тіршілік етеді. Сол жер оның
атам заманнан бергі табиғи мекені.
Атмосферадағы биосфераның жоғары шегі 20 ... ... ... Онда ... ... ... ... кездеседі. Бактериялар
атмосфералардың озон қабатында да өсіп-өнеді. Озон қабаты 20-25 километр
биіктікте кездеседі. Ол ... ... ... ... Адам ... дүниесіне зиян келтіретін космостық және күннің ... осы озон ... ... қалады. Биосферада мол кездесетін
микроорганизмдер жер бетінен 50-70 метрге дейінгі биіктікке ғана тарайды.
Литосферадағы ... ... шегі ... ... ... тереңдікке
жетеді. Олар анаэробты бактериялар. Жердің 6-8 метр төменгі қабатында
микроорганизмдер мол ... ... ... шегі 11 ... ... ... ... мұхиттың терең В қойнауы 11 километрден
асатынын білеміз. Теңіз жануарлары және өсімдіктері (қызыл, ... ... үшін су өте ... ... Ол таза, мөлдір болғандықтан күн
сәулесі оның 200 метр ... ... ... ... кейінгі судың
қабаттарын мәңгілік қараңғылық басып тұрады. Мұндай қабаттарда да ... ... ... ... ең жоғарғы даму (стадиясы
ноосфера болып есептеледі.
Ноосфера
Ноосфера (грек сөзі - noos - ой, sphaira шар, ... ... ... рет бұл ғылыми терминді француз мемлекетінің математигі ... де ... (1927) ... ... ... болатын. Ол -
биосфераның жаңа тұрғыдағы ұғымы мен сипаты - ноосфера ... ... ... ... адам әрі ... ... ... жүргізген
ғалымдар В.И.Вернадский, Э.Леруа, Т.Шарден. Олардың ойлары бойынша, адамның
ақыл-ойы мемлекеттер саясаты, ғылыми жетістігі т.б. адамзат ... ... ... ... мен ... ... дамуын жүзеге
асыратын - ноосфера - деген үзілді-кесілді ... ... ... ... ... ... ... болған жоқ. Ол өте көне заманнан ... ... ... ... біртіндеп дамып келеді.
Олар бірнеше дәуірдсн тұрады. Биоофераның даму кезеңдері. Биосфераның
ең бірінші заманы ... деп ... Бұл ... ... ... ... және ... тірі организмдер болғаны туралы ешқандай деректер жоқ.
Тек қана қарапайым ... түрі ... ғой деп ... топшылайды.
Протерозой эрасы - биосфераның екінші дәуірі болып есептеледі. Бұл ... ... жыл ... ... Протерозойда тірі организмдердің қарапайым
түрлері тіршілік еткен. Олардың сол дәуірде тасқа жабысқан қалдықтары әр
түрлі тау ... ... ... байқалады. Протерозой дәуірінде
биосфера қандай жағдайда болғанын ғалымдар толық білмейді. Ол туралы нақты
деректер жоқ. ... ... ... ... ... ... кезеңі.
Бұл дәуір шамамен алғанда бұдан 570 ... жыл ... ... ... ... ... Бұл эра ... ордовик, силур, девон, карбон
және пермь дәуірлері болып бірнешеге бөлінеді.
Кембрий дәуірінде барлық өсімдіктер теңіз суларында ... Олар ... ... ... ... құрлыққа бейімделген өсімдіктер ... Тек қана ... ... ... ... ... шыға
бастап, дами түсті. Бұл уақыттағы өсімдіктердің ең бастысы - ... ... ... олар ... ... ... ... еді. Псилофиттердің жер астыңдағы белігінде тамыр сабаққа ұқсас
резиодтары болды. ... ... ... қаптап тұрған. Мұның
клеткаларының аральғында устьицалар (саңырауқұлақтар) орналасқан. ... ... 1,5-2 ... ... ... Ал ... түрлерінің,
мысалы, риния мен хорнеяның биіктігі 20-40 саьтиметрдей ғана болған. ... ... ... ... ішінен астероксилон ерекше назар
аударады. Оның жер бетіндегі органдарын (сабақтарын, жапырақтарын) алсақ
өте үлкен ... ... ... оларда тамыр жүйелері, өткізгіш
системасы болмады. ... ... ... ... ... ... өскен. Псилофиттердің күшті дамуына әсер еткен
алғашқы топырақ және ... ... ... ... ... ... (бір клеткалылардың) әрекеттері ерекше еді. Мұндағы
бір ғажайып жай, псилофиттер саңырауқұлақтармен ... ... ... ... 20-30 ... жылдай өмір сүрді деп топшылайды
ғалымдар. Девонның аяқ ... ... ... ... буындылар,
плаундар және папоротниктер қаулап өсе ... ... ... ... фотосинтездің ықпалымен атмосфералық ауаның химиялық құрамы
өзгеріп, құрлық жануарларының дамуына жағдай туды. Өйткені ... ... ... ... ... ... жағалауларындағы ормандарда папоротник, қырықбуындылар, жалаңаш
тұқымдылар - гинкголар, қылқан ... ... ... дами ... Қылқан
жапырақтылардьщ ішінде басым көбі араукариялар болды. Қазіргі ... ... ... Жаңа ... Малазия және Филиппин аралдарыңда, сонымен
бірге Оңтүстік Америкада өседі. Юра дәуірінде ... ... ... -
секвоялар болды. Бұлардың бір түрі -веллингтония немесе ... ... ... ... ... (АҚШ) өседі. Мамонт ағашы жер жүзіндегі
ең үлкен ағаштардың қатарына ... ... ... 30 ... ... Ал ... 200 метрге барады. Өмірінің ұзақтығы 3000 жылдан асады.
Кейбір түрлері 7000 жылға дейін өсетіні ... Юра ... ... ... көп ... Бұл ... алып өсімдіктер шөппен
қоректенетін жануарлардың дамуына мүмкіншілік туғызды. Шөппен қоректенетін
алып рептилиялардың өкілдері - ... ... ... ... соңғы кезінде - бор дәуірінде; қазіргі
флора қалыптасудан бұрын, Жер ... ... ... ... ... Осы кезде теңіз сулары азайып, құрғақ жерлер көбейе ... ... ... ... Азия мен ... Анд ... жоғары
көтеріле түсті.
М.И. Голенкиннің тошпылауынша бор дәуірінде Жер бетінде ... ... ... ол Жерді қоршап тұрған бұлтты серпілтті. Күн сәулесі тікелей
өсімдіктердің жапырақтарына түсті. Көне замандағы ... ... ... ... ... ... Кейбір түрлері мүлде жойылып
кетті.
Ауа райының бір мезгілде кенет өзгеруі өсімдіктер эволюциясында ... ... ... ... ... ... көптеген жаңа прогрессивті
белгілер жетіле түсті. Мәселен, аналықтың, соңдай-ақ ... ... ... ... ... ... пайда болуы т.б.
Жабық тұқымды өсімдіктердің ертедегі ... Юра ... ... ... ... ... ... бор дәуірінен басталды.
Бұл жабық тұқымды өсімдіктерде ашық күн сәулесіне және ауаның жайында
механистік көзқарас ... ... Бұл XVIII ... ... ... ... ... болған еді. Осы пікірі
жақтпушылар тіршіліктің мәні жайындағы идеалистік ... ... ... ... ... ... және физикалық процестермен шектелінеді
деп түсіндіреді. Бұл ... ... ... әлі табиғаттан
айырмашылығы жоқ деп дәлелденді. Сондықтан да ғылыми тірі ... ... білу ... емес ... "Табиғат диалектикасы" және "Анти Дюринг" ат еңбектерінде
тіршіліктің пайда болуын, оның ... ... ... ... ... ... мәнін түсінудің принципін бірінші рет дәл
көрсетті. Энгельс тіршілікті тірі ... ... ... ... ... Осы ... ( және тірі материяның біртұтастығы мен ... ... ... бар ... ... тірі және өлі ... ... тегі бір екендігі химиялық
анализ жасап білуге ... ... тірі ... ... ... 20-
30 элементтен тұрады. Тірі заттар анорганика қосылыстардан түзілетінін ... ... ... ... және органикалық қосылыстардың құрамында
литий, арий, стронций, мыс, мырыш, ... йод, ... бар. ... ... ... ... кезде анықтала түсті. Мысалы,
өсім ... ... ... тек ... ... ... ... қурағаннан кейін олар қайтадан топырақ құрамына енеді.
Сөйтіп табиғатта элементтер айналым ... ... Тірі ... ... ... өзгеше бір қосылыста ... ... ... ... ... ... ... КӨЗҚАРАСТАР
Кейінгі кезде биохимия, биофизика және биология ... ... дами ... ... тіршіліктің қалай пайда болуын
анықтайтын бірнеше ... ... ... 15-20 ... ... биосинтездерден жеке тұқым қуалаушылықтан тіршіліктің белок емес
заттарға (нуклейн ... ... ... ... ... анорганикалық материядан пайда болған жайында тікелей
эксперимента түрде алынған материал болмағандықтан мұндай шешім ... ... жоқ. ... ... биология ғылымында идеалистердің пікірлері
орын алып отырады. Идеалист ең ... діни ... ... ... организмдер құдайдың құдіретімен пайда болады деген терминді ұсынды.
Өсімдіктерді, жан-жануарларды адамдарды әлі ... ... ... ... жүргеніміздей толық бейнелі түрінде құдай жаратты деп соқты. Ертедегі
вавилондық және мысырлық ілімдерде, сонымен қатар, үнділік ертегілерде ... ... ... ... деп ... оқымыстысы Аристотель де тірі организм өзінен-өзі кенеттен пайда
болады деп түсінеді. Адамзат құрттар, моллюскалар немесе ... ... ... деп түсіндіреді.
Бірақ Франческо Редидің жүргізген зерттеу жұмыстары, тірі организм
өзінен-өзі кенеттен пайда болады деген ұғымды жоққа ... Ол жас ... оны ... ... ... ... жауып қойды. Ешбір тірі заттың
пайда болғаны байқалмады. Сонымен шыбын личинкаларының шіріген еттен пайда
болмайтынын ... ... ... ... өршитін тұқымынан микроорганизмдер
дамитынын бірден білді. Сонымен тірі ... ... да ... ... ... ... басқа космостық денелерден даяр күйінде келді деген
болжам бар Оны ... ... деп ... Мұны ... рет ашқан неміс
дәрігері Г.Рихтер еді. Бұл теорияны ... мен ... ... ... ... тірі ... басқа космостық денелерден
метеориттермен келді деп көрсетті. Бұл ... емес еді. ... ... ... ... ... азады да балқып кетеді. Оның сыртына
жабысқан тірі организмнің бірі де қалмай ... ... ... ... кокцепциясы шықты. Мұның маңызы мынада: ауада
тірі организмнің ұрықтары қалай болса солай өз ... ... ... ... ... ... түседі де өсіп-өнеді деп түсіндіреді. Бірақ швед
ғалымы Сванте Аррениус ұрық метеориттермен бірге жерге түсе ... ... ... жерге түскенше қатты қызатыны соншалық, оның
температурасына іс жүзінде бірде-бір тірі ... ... ... ... ... Бұл ... ... жер бетінде пайда болу ... ... ... ... қайтадан оның жолын жауып тастады.
Тірі ағзалардың эр ...... ... мен ... ... - бұл орасан зор бір ... Бұл ... ... С. Н. ... еді. Оның ... жалпы айналымындағы
микробтардың ролі" деген еңбегінің мәні Пастердің ... ... ... ... ... барлық сатылары тіршілік құбылыстарымен
себептелген". Микробтар әрекетінің арқасында әр алуан
элементтердің ғаламдық ... ... ... талдау жасап, С. Н.
Вернадский бұл вдеяның мызғымастығын көрсетті. Оның жұмысынан ... ... ... ... ... атқаратын" микробтар болмаса, біздің
ғаламшарымыз "ажал қалдықтарының" астына, яғни тіршіліктің шірімеген сүйек-
мүрделерінің астына көміліп ... ... ... В. И. ... ... толығынан сәйкес келеді. Ғалым осылардың көмегімен бастапқы
биосфераның құрылымы мен қызметін түсіндіретін оның ... ... ... ... ... әуел ... оған енетін тіршілік
біртекті зат емес, бірден күрделі дене болу ... ... ... ... ... биогеохимиялық қызметтері әр алуандығы мен күрделілігі
бойынша тіршіліктің қандай болмасын бір ... ... ... ... ... ... түсінікті: алғашқы биосфераға әуел бастан ... бай ... тән ... ... "Ағзалар жеке-жеке емес, топтық әсерде ... ... ... ... ... ... болмасын бір түрінің
тууы емес, олардың жиынтығының өмірге келуі тұрғысында жүзеге асуы керек
болатын, бұл ... ... ... сәйкес келеді. Бірден
биоценоздар пайда болуы керек еді".
Үшінші постулат: "Тіршіліктің ... ... оның ... ... ... де, ... ... қызметтері морфологиялық
өзгерістерге үшырауы мүмкін емес еді". Келтірілген ... ... ... ... ... ... ... "жиынтықтары"
ретінде көрсетіледі, солар өз кезегінде геохимиялық ... ... ... ... ... Морфологиялық өзгерістер, яғни ... ... ... ... "химиялық қызметіне" ықпал
етпейді.
Төртінші постулат: "Тірі ағзалар ... ... ... ... өзінің метаболизмімен ұрпақтардың үздіксіз ауысуымен орасан
ғаламшарлық ... ... ... ... биосферадағы
мигарциясын тудырады", сондықтан да "миллиондаған жылдардың барлық ... тек сол ... ... ... ... ... ... да
химиялық элементердің қазір біз көріп отырған циклдері жүрген".
Бесінші постулат: ... ... ... ... қызметтерін
қарапайым бір жасушалы ағзалар орындай алуы мүмкін".
Биосфера дөл қандай геохимиялық қызметтерді орындады, В. ... ... не ... ... ... ... ол өзі ... оттегілік, тотықтырғыштық, кальцийлік, қалпына ... ... ... ... ... ... ... және тыныс алу. Көріп отырған боларсыздар,
қызметтер түрі жеткілікті-ақ. Осы қызметтердің бар ... ... ... ... біздің ғаламшарымыздың қабықтарының қалыптасуы жүрді:
атмосфераның, гидросфераның, литосфера мен геосфераның. Қазіргі биосфера
туралы ғылым бүл қызметтерді бес ... ... ... ... ... ұзақ ... бойы ауызға
алынбады, өйткені ол сол кезде ... ... А. И. ... догмасына
сәйкес келмеді, ол бір түрлерді басқаларына — "көбірек бейімделгендеріне"
ауыстыру жолымен тірі материяны бірте-бірте морфофункционалдық күрделендіру
идеясына ... В. И. ... ... де, ... биосфераның да
құрылымы мен қызметтері туралы идеяларының шынайы ... тууы ... орыс ... Г. А. Заварзиннің еңбектерінің арқасында жүзеге
асты. Оның басты тұжырымы - ... ... мен өмір ... ... көп ... ... ... болған және болып қала
береді, ... ... кем ... млрд. жылдар бұрын қалыптасқан және Жер қабықтарындағы элементтер
айналымының сипаты мен масштабын анықтаған.
Айтылғаннан шығатыны - тірі ... ... ... өмір
сүруін түсінудегі басты ролді экологиялық ... ... ... ... ... ... ... ретінде өмір сүруі мен
сақталуының шарттары туралы айтқанда В. И. Вернадский шешуші ... дәл ... ... ... ... ... құрудың жаңа формасына -
ноосфера қалпына ие болған ... ... ... ролі ... ... ... ... пайдалану және биосфераны корғау
Біздің заманымызда адамның табиғатқа деген ... ... ... ... Тез ... табу ... биосфераның талай мыңдаған
жылдар бойы жасалған үйлесімі жойылуда. Адам ... ... ... ... ... де осы ... кішкене бөлшегі екенін
ұмытты, демек, табиғатты "жеңу" іс жүзінде адамзаттың өзін – өзі ... ... ... өмір ... ... ... ғылыми
жетістіктермен бірге тіршілікке зиянды ... ... ... және радиоактивті сәулелену, бұған дейін белгісіз СПИД
тәрізді аурулардың пайда болуы, ғаламшар тұрғындарының ... ... ... үлкен шығындар қабаттаса жүруде. Қоршаған ... ... жыл ... 3 миллиард тоннадан астам өнеркәсіптің қатты
қалдығы, бір миллион тоннадай шаң-тозаң ... ... ... ... ... ... полигонындағы, Өскемендегі, Арал теңізі аймағындағы
экологиялық қиын жағдайларды қосыңыз! Тек Қазақстан бойынша жылына адам
басына шаққанда 12.2 ... ... ... газы ауаға шығарылады (2002 ж.
деректер). ... ... ... ... 20 млрд.
тоннасы, тұрмыстық қалдықтардың 14 млрд. ... ... 2.2 млн. ... жиналып қалыпты. Бұл "байлықтарды" қайда
жібереміз, қалай құтыламыз, - әлі белгісіз. ... ... ... мен жуғыш заттар аллергия тудыруда, ал ... рак ... мен ... ... ... аппаратында
мутациялық өзгерістерге әкелуде. Өткен ұрпақтардың тұрмысының оңтайлылығы
мен қолайлылығының ... - ... ... ... Жыл ... 75 млн. жас сәби ... ... оның 1.5 млн., немесе 2%-тейі
-өр түрлі мутагендердің әсер ... ... ... ... ... ... ... тенген небір экологиялық зұлматтың мұнан да
басқа мысалдары жеткілікті.
Ноосфера мен ... ... әсер ... ... ... ... барлық тіршіліктің негіздерін - биосфераны бүлдіреді ... ... ... ... шынайы қауіп төндіреді: адамның терең
ойластырылмаған ... ... ... жер мен ... ... мұншалықты жедел өзгерістерге бейімделе ... мен ... ... ал бұл ... табиғи популяциялардың ішінде
болған трофикалық байланыстардың бұзылуын ... ... ... ... түрлері әшейін құрып бітеді, басқалары ... ... ... ішкі құрылымын әлсірету олардың
теңгергіштік қызметтерінің әлсіреуіне әкеліп ... - ... ... "оның нәзік нықтарына түсірген" қуатты күшке шамасы келе ... - ... ... ... ... ... Иә, ... Ж.-
Б. Ламарктың 1820 жылдың өзінде "Адамның міндеті әуелі жер шарын мекендеуге
жарамсыз етіп, өз ... ... түр деп" ... жазған сөздері
орындалатын сияқты. Адамзатты тек қана ... ... ... ... ... болады, бірақ әзірге оларды қолдануға ешкімнің мүмкіндігі
жоқ, өйткені оларды жүзеге асыру үшін миллиардтаған қаржы ... ... өз ... ... В. И. ... ... ... іліміне
жақындайтын жаңа кешенді ғылымды жасау ... ... ... ... ... ... туралы деректердің барлығы, олардың көздері,
масштабтары мен ... ... ... жою ... ... ... барлық жетістіктер түгел кіруі керек. ... ... ... ... ойында ғана. Кім біледі, мүмкін, оны зерттеп
дайындауға және жүзеге асыруға өлі дәл ... ... ... ...

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Биосфера құрылысы, биосфераның пайда болуы7 бет
BIOS19 бет
«БИОС» жшс-ң қаржылық жағдайы мен экономикалық потенциалын талдау және бағалау63 бет
«Ферменттер биосинтезі »7 бет
«өсімдік жасушаларын биосинтездік өнеркәсіпте пайдалану.»15 бет
Адамның қоршаған ортаға биогеохимиялық адаптациясы. Биосфераның биогеохимиялық ұйымдастырылуы және популяцияның физиологиялық гетерогендігі19 бет
Атмосфера туралы түсiнiк жəне биосфера мен адам өмiрiндегi маңызы10 бет
Атмосфера туралы түсінік, онын құрамы және биосфера мен адам өміріндегі маңызы14 бет
Байқоңыр космодромы және оның Қазақстан биосферасына әсері9 бет
Байқоңыр космодромының биосфераға әсері10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь