Жеке адамға қарсы қылмыс

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ
І. ЖЕКЕ АДАМҒА ҚАРСЫ ҚЫЛМЫС ҰҒЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ
ІІ. ӨМІРГЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
ІІІ. ДЕНСАУЛЫҚҚА ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
3.1. Денсаулыққа қасақана ауыр зиян келтіру
3.2. Ұрып.соғу
3.3. Денсаулыққа жан күйзелісі (аффект) жағдайында зиян келтіру
3.4. Адамның иммун тапшылығы вирусын (ВИЧ/ЖҚТБ) жұқтыру
ІV. ӨМІР МЕН ДЕНСАУЛЫҚҚА ҚАУІП ТӨНДІРЕТІН ҚЫЛМЫСТАР
4.1. Қорқыту
4.2. Ауыстырып салу не өзгедей пайдалану үшін адамның органдарын немесе тінін алуға мәжбүр ету
4.3. Заңсыз аборт жасау
V. АДАМНЫҢ ЖЫНЫСТЫҚ ДЕРБЕСТІГІНЕ ЖӘНЕ ЖЫНЫСТЫҚ ЕРКІНЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
5.1. 3орлау
VI. АДАМНЫҢ ЖӘНЕ АЗАМАТТЫҢ ЖЕКЕ БАС БОСТАНДЫҒЫНА ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
6.1. Адамды ұрлау
6.2. Бас бостандығынан заңсыз айыру
6.3. Психиатриялық стационарға заңсыз орналастыру
6.4. Адамдарды пайдалану үшін азғырып көндіру
VII. АДАМНЫҢ ЖӘНЕ АЗАМАТТЫҢ АР.НАМЫСЫ МЕН ҚАДІР.ҚАСИЕТІНЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
7.1. Жала жабу
7.2. Қорлау
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
КІРІСПЕ

Құқықтық ілімдер нақты айтқанда арнаулы білімді талап етеді. Арнаулы білім дегеніміз - адамның кәсіби оқуының немесе белгілі бір мамандық нәтижесінде қылмыстық істі жүргізу міндеттерін шешу үшін пайдаланатын, қылмыстық істі жүргізудегі жалпы жұртқа белгілі емес білім.
Менің курстық жұмысымның мақсаты жеке адамға қарсы бағытталған қылмыстардың ұғымын ашып көрсете отырып олардың түрлеріне тоқталып өту, сөйте отырып бастапқы негіздерді біршама ұғыну болып табылады.
Курстық жұмысты жазуда мен Қазақстандық ғалымдардың, атап айтқанда Е. Алаухановтың, А.Н. Ағыбаевтың зерттеулеріне сүйеніп және ҚР Қылмыстық құқық кодексін басшылыққа алдым.
Курстық жұмыстың құрылымы кіріспеден, жеті тараудан, бірнеше бөлімдерден және қортындыдан, сонымен қатар пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

Нормативтік құқықтық актілер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995ж. (өзгертулер мен толықтырулар 07.10.98ж.) Алматы: Жеті-Жарғы.
2. Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі 16.07.1997ж. (өзгертулер мен толықтырулар 1.06.2003 ж.) Алматы: Жеті-Жарғы, 1997.
3. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексіне өзгертулер мен толықтырулар енгізілген (31.05.2002 №327-11 және 9.08.2002 №327-11). Алматы
Арнайы әдебиеттер
1. Алауханов Е. Қылмыстық құқық, ерекше бөлім. Алматы «Жеті - Жарғы», 2001
2. Авторлар тобы.: Қылмыстық құқық, жалпы бөлім. Алматы «Жеті - Жарғы», 2001
3. Ағыбаев А.Н. Қылмыстық құқық, ерекше бөлім. Алматы «Жеті - Жарғы», 2000
4. Ағыбаев А.Н. Қылмыстық құқық, жалпы бөлім. Алматы «Жеті - Жарғы», 1999
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
І. ЖЕКЕ АДАМҒА ҚАРСЫ ҚЫЛМЫС ҰҒЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ
ІІ. ӨМІРГЕ ҚАРСЫ ... ... ... ... ... қасақана ауыр зиян келтіру
3.2. Ұрып-соғу
3.3. Денсаулыққа жан күйзелісі (аффект) ... зиян ... ... ... ... ... ... жұқтыру
ІV. ӨМІР МЕН ДЕНСАУЛЫҚҚА ҚАУІП ТӨНДІРЕТІН ҚЫЛМЫСТАР
4.1. ... ... салу не ... ... үшін адамның органдарын немесе
тінін алуға мәжбүр ету
4.3. Заңсыз аборт ... ... ... ... ЖӘНЕ ... ... ... ҚЫЛМЫСТАР
5.1. 3орлау
VI. АДАМНЫҢ ЖӘНЕ АЗАМАТТЫҢ ЖЕКЕ БАС БОСТАНДЫҒЫНА ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
6.1. Адамды ұрлау
6.2. Бас бостандығынан заңсыз айыру
6.3. Психиатриялық стационарға ... ... ... пайдалану үшін азғырып көндіру
VII. АДАМНЫҢ ЖӘНЕ АЗАМАТТЫҢ АР-НАМЫСЫ МЕН ҚАДІР-ҚАСИЕТІНЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
7.1. Жала жабу
7.2. Қорлау
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
КІРІСПЕ
құқықтық ілімдер нақты айтқанда ... ... ... ... Арнаулы
білім дегеніміз - адамның кәсіби оқуының ... ... бір ... қылмыстық істі жүргізу міндеттерін шешу үшін ... істі ... ... ... ... емес ... ... жұмысымның мақсаты жеке адамға қарсы бағытталған
қылмыстардың ұғымын ашып ... ... ... ... ... өту,
сөйте отырып бастапқы негіздерді біршама ұғыну ... ... ... ... мен Қазақстандық ғалымдардың, атап айтқанда Е.
Алаухановтың, А.Н. Ағыбаевтың зерттеулеріне сүйеніп және ҚР ... ... ... ... жұмыстың құрылымы кіріспеден, жеті ... ... және ... сонымен қатар пайдаланылған ... ... ЖЕКЕ ... ... ... ҰҒЫМЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ТҮРЛЕРІ
Қазақстан Республикасы Конституциясының 1 бабы — ... оның ... мен ... ең ... ... деп жариялайды. ҚР Қылмыстық
кодексінің Ерекше бөлімі «Жеке адамға қарсы қылмыстардан» ... ... және ... жыныстық тазалығына, бостандығына,
ар-намысы мен қадір-қасиетіне қастандық жасауға бағытталған қауіпті іс-
әрекеттер жеке ... ... ... деп ... ... қылмыстар
жасалғанда адамға елеулі зиян келеді не оның өміріне, денсаулығына, ... мен ... ... ... ... ... тектік
(түрлік) объектісі — жеке адам болса, ал тікелей объектісі оның ... ... ... ... ... Мұндай қылмыстарды ҚК-
те үлкен алты топқа бөлуге болады. Оларға мыналар жатады:
1. Өмірге қарсы қылмыстар (ҚК-тің 96-102 ... ... ... қылмыстар (ҚК-тің 103-111, 114-116 баптары);
3. Өмірге және денсаулыққа қауіп төндіретін қылмыстар (ҚК-тің 112,
113, 117-119 баптары);
4. ... ... ... және жыныстық бостандығына қарсы
қылмыстар (ҚК-тің 120-124 баптары);
5. Адамның және азаматтың жеке басының ... ... ... 125-128 ... Адамның және азаматтың ар-намысы мен ... ... ... 129, 130 ... ... «Жеке адамға қарсы қылмыстар» тарауына заң шығарушылар
жеке адамға ... ... үшін ... ... жаңа ... ... ... қауіпті мұндай іс-әрекеттердің қылмыстық-құқықтық
нышандары нақтыланған, сот практикасына сүйене отырып ... ... ... үшін ... жаза түрі ... біз ... ... саралауға арнап біршама тоқтала кетейік.
ІІ. ӨМІРГЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
Қазақстан Республикасының қазіргі қолданылып ... ҚК-і ... ... ... ... жатады: адам өлтіру (ҚК-тің 96 бабы); жаңа
туған сәбиді анасының өлтіруі (ҚК-тің 97 ... жан ... ... адам ... (ҚК-тің 98 бабы); қажетті қорғаныс шегінен шығу кезінде
жасалған кісі өлтіру ... 99 ... ... ... адамды ұстау үшін
қажетті шаралардың шегінен шығу кезінде жасалған кісі өлтіру ... ... ... кісі ... ... 101 ... өзін-өзі өлтіруге дейін
жеткізу (ҚК-тің 102 бабы). Өмірге қарсы бағытталған осы қылмыстар, соңғы
екеуінен ... адам ... ... ... ... 1997 ... жаңа ... кодексінде адам
өлтірудің заңдылық түсінігі берілген. «Кісі өлтіру, яғни басқа адамға
құқыққа қарсы қаза ... деп ... ... ... ... ... ... соның ішінде адам өлтірудің де ... ... ... ... Адам ... жеке ... ... қылмыстардың ең ауыры екені
белгілі. Адамның өмірі табиғат берген маңызды әлеуметтік ... ол ... ... ... ...... ... ол адамның азаматтығына, ұлтына
және нәсіліне, шыққан тегіне және жасына, ... ... ... денсаулық ахуалына, біліміне, т.б. байланысты емес.
Қылмыстық заң жәбірленушінің еркіне қарсы адамға қаза ... де, ... қаза ... де ... ... адам ... ... кім екендігін білмей қалу қасақана адам өлтіргендік үшін
жауаптылыққа әсер етпейді.
Өмірге қастандық жасау объектісінің ... ... ... шешу ... ... және ... ... анықтау қажет.
Қылмыстық-құқықтық тұрғыдан алғанда, ... ... ... ... өмір бар деп ... Әлі тумаған немесе өліп қалған
адамның өміріне қастандық жасау мүмкін емес. Медицина ана ... ... ... ... ... өмір ... деп ... заңда адамның өлген кезі деп биологиялық өлімді, яғни ... ... ... ... ... ми ... ... тоқтаған
кезін алады. Биологиялық өлімнен басқа «клиникалық өлім» деген түсінік бар,
бұл жағдайда адамның жүрегі тоқтап ... ... өлім ... ... ол ... жүрегі кейін соғып
қалпына келсе, мұндай іс-әрекет өлтіруге оқталғандық ... ... ... ... өлім ... адамға қастандық жасауды өлтіру
деп санауға болады.
Өлтіру, ол — басқа ... ... жою. ... өлтіру немесе өзін-өзі
өлтіруге оқталу қылмыс болып табылмайды.
Жәбірленуші өлген кезден бастап адам өлтіру ... ... ... ал өлімнің бірден болғандығы немесе бірқатар ... ... ... ... ... ... ... де, әрекетсіздікпен де жасалуы мүмкін. Адамды
өмірінен күш қолданып та ... ... ... ... ... ... та (қорқытып, үрейлендіріп, жалған лақап таратып,
т.б.) айыруға болады.
Әрекетсіздік жолымен адам өлтіру дегеніміз ... ... ... өз ... ... ... жәбірленушінің қайтыс болуы.
Өлтіру тәсілдері әрқилы болып келетінін біз естіп біліп жүрміз. Адам
өлтірудің ... ... ... ... ... келіп тіреледі. Адам
қаза таппаса бұл қылмыс аяқталды деп саналмайды.
Адам өлтіру — заңсыз жолмен басқа адамға өлім келтіру. Егер адам ... ... ... ... адам ... ретінде қарастырылмайды. Ондай
әрекеттерге — өлім жазасына кесілген адамды өлтіру, қажетті қорғану шегінен
асып кетпей қол сұғушыны ... ... ... ... ... жағы ... қасақана жасалуымен сипатталады.
Айыпты өзінің басқа адамның өліміне алып келетін іс-әрекет жасап отырғанын,
ондай зардаптың ... ... ... ... ... ... қалмайтынын
біледі, соны тілейді — яғни тікелей ниет танытады, егер ол өлімнің ... ... жол ... не ... ... ... ... қараса —
жанама ниет танытады. Республиканың жаңа ҚК-і ... ... ... алып ... ... адам өлтіруге жатпайды, адам өміріне қарсы
жасалған басқа қылмыстарға жатады.
Адам өлтірудің субъективтік жағын сипаттау үшін себептің де, ... ... ... бар. ... ... ... әрекеттеріндегі себеп пен
мақсат әртүрлі болуы ... олар ... ... ... ... немесе
жаза тағайындағанда ескеріледі.
Адам өлтірудің субъектісі (ҚК-тің 96 бабы) — жасы 14-ке ... ... ... Адам ... ... ... ... қылмыстар үшін жауаптылық
16 жастан басталады (ҚК-тің 15 бабының 2 бөлігі).
ҚК-тің 96 бабының 1 бөлігінде ... адам ... — адам ... деп ... ... жатады. Бұл түрге жазаның жеңілдетілген мән-
жайлары да жоқ (ҚК-тің 97, 100 баптары), сондай-ақ ... ... ... (96 ... 2 бөлігі) адам өлтіру жатады. Сот практикасы адам өлтірудің
бұл түріне төбелестің, жанжалдың, өш алу, қызғану сезімдерінің ... ... ... ... оған жаны ашып ... іс-әрекетті
жатқызады.
Адам өлтірудің 50%-тен астамы ҚК-тің 96 ... 1 ... ... ... оның ... жиі ... түрлеріне тоқталып
кетейік.
Өзара жанжал нәтижесінде адам өлтіру. Бұл ... ... ... ниет ... ... ... ... әртүрлі болады (қызғаныш,
реніш, т.б.). Бірақ, ... ... адам ... ... ... ... ... 1 бөлігінде көзделген қылмыстың құрамын бермейді. Адам өлімі
абайсызда, қажетті қорғаныс шегінен ... да ... ... ... аса ... ... екі немесе одан көп адам өлтіру сияқты
сараланатын мән-жайларда да орын алуы ... ... ... кезінде адам өлтіру, егер онда ҚК-тің 96 бабының
2 ... ... ... ... ... төбелеске немесе
жанжалға кім ұйтқы болғандығына қарамастан, ... жай адам ... ... ... 20 ... №11 қаулымен өзгертулер енгізілген
Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сот ... 1994 ... 23 ... ... мен ... ... қастандық үшін жауаптылықты
реттейтін заңдарды соттардың қолдануы туралы» №7 ... ... ... ... ... ниетпен қасақана өлтіруді өзара бас ... ... ... ... жанжал кезіндегі өлтіруден ажырата білу ... ... ... ... мен жәбірленушінің ара қатынасын, жанжал мен
төбелестің шығу себебін, жанжалды кімнің бастағанын, екі ... да ... ... және ... ... да мән-жайларды анықтау
қажет».
Қызметтік іс-әрекетін жүзеге асыруына не кәсіби ... ... ... ... ... ... оның ... өлтіру
Қылмыстың бұл түрінің жәбірленушілері қызметтік ... ... ... ... ... ... ... және қоғамдық борышты
орындаушы азаматтар, не олардың жақындары болуы мүмкін. Бұл ... ... ... өз ... ... ... ... не
кәсіби борышын заңды түрде атқаруына қарсы тұрады немесе сол үшін өш алады.
Мысалы, ... өзін ... ... ... ... ... ... ретінде жауап берген адамды өлтіру.
ҚК-тің 96 бабы 2 бөлігінің осы тармағы бойынша жауаптылыққа тартқанда
адам өліміне себеп болған әрекеттің ... ... мән ... өз ... міндетін немесе кәсіби не қоғамдық борышын
атқару кезінде ғана өлтірілуі міндетті емес.
Қызметтік борышын ... ... ... — адамның мемлекеттік немесе
басқа кәсіпорында, мекемеде жұмыс істейтіндігіне ... өз ... ... ... ... ... ... — кез келген азаматтың өзіне
жүктелген әлеуметтік міндетті, сондай-ақ қоғам немесе жеке адамдар ... кез ... ... ... орындау (қылмыстың алдын алу,
қылмыскерді ұстау, т.б.).
Қылмыстық, азаматтық ... ... ... ... ... ала ... ... не үкімнің, сот шешімінің
немесе өзгедей сот ... ... ... ... ... ... ... адамның, қорғаушының, сарапшының, сот
приставының, сондай-ақ олардың жақындарының өміріне қастандық жасау ... ... ...... 340 бабы ... ... апарады. Құқық
қорғау органының адамы болып табылмайтын, бірақ өзін айыпталушыға сондаймын
деп таныстырған және ... ... ... ... ... ... өміріне қастандық жасау ҚК-тің 96 бабы 2 ... ... ... ... ... заң тек қызметтік міндетті не кәсіби немесе ... ... ... ғана ... ... жақындарын да қорғайды. «Жақындар»
деген түсінікке тек арғы-бергі туыстар ғана жатпайды, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... т.б.) ... да
жатады. Жақын адамды өлтіру жәбірленушінің қызметтік, кәсіби немесе
қоғамдық борышты ... ... ... оны өз ... ... ... мақсатында немесе сол қызметі үшін өш алу ... ... ... ... қоғамда денсаулыққа зиян келтіру адамға қарсы ... бірі ... ... ... ... қауіптілігі адамның
ең бағалы денсаулығына қауіп төндірумен байланысты.
Адамды ... ... оның ... ... ... ... зиян келтірумен қатысты болып табылады. Келтірілген зиян кейде
адамды творчестволық еңбек ... ... ... ... ... ... ... әр адамның денсаулығын қорғауға
кепілдік береді (29-бап). Осы ... ... ... асырудың бір
нысаны — денсаулыққа қарсы жасалған қылмыс үшін жауаптылық белгілеу.
Денсаулыққа қарсы қылмыстарға денсаулыққа зиян ... ... ... олар үшін ... ... 103-111-баптарында көзделген.
денсаулыққа келген зиян үш дәрежеге ауыр, орташа ауырлықтағы және
жеңіл болып бөлінеді.
Денсаулыққа келген зиянның бұл үш ... ... ... ... ... қауіптіліктің, зиянның зардабының бар-жоғында. Жалпы және ... ... ... және ... ... жоғалтудың да маңызы бар.
Өз денсаулығына өзі қастандық ... ... ... іс-әрекет
деп қаралмайды.
Қылмыстық кодекс кез келген адамның денсаулығын, оның туғанынан бастап
табиғи өлгеніне дейін, жасына және денсаулық жағдайына ... ... ... жағы — әрекет немесе әрекетсіздік арқылы басқа
адамның денсаулығына заңға қайшы зиян келтіру. Кінәлі адамның ... ... зиян ... ... ... ... арасындағы себептік
байланыс қылмыстың міндетті нышаны болып ... ... ... әрекеттер, егер олар заңға қайшы жасалса және олар қылмыстық
заңда көзделсе, қылмыстық болып табылады.
Адам денсаулығына әсер ... ... ... ... ... күш ... жылу қолдану (кейде психикалық та) арқылы болуы мүмкін.
Адамның денсаулығына әрекетсіздік танытып та зиян келтіруге болады.
Қылмыстың бұл ... ... ... ... яғни ... әрекетінің нәтижесінде басқа адамның денсаулығына зиян ... ғана ... ... деп саналады. Денсаулыққа қарсы қылмыс
дегеніміз — ... ... ... ... ... адамның денсаулығын зақымдау,
дененің анатомиялық бүтіндігін бұзу не қандай да ... ... ... ... ... ... сәйкес қажетті қорғану, өте қажеттілік, қылмыс жасаған адамды
ұстау жағдайында басқа адамның ... зиян ...... ... ... зиян ... ерекше санатына спорт ... егер ... ... немесе жарыс кезінде ереже бұзбай денсаулығына
зақым келтірсе, онда оны кәсіби ... ... ... ... тіптен жарыс кезінде болса да, ... зиян ... ... ... тиіс.
Денсаулыққа зиян келтірудің объективтік жағы қасақана ... ... ... де сипатталады. Айыпкер өзінің қоғамға қауіпті әрекетінің
салдарынан басқа адамның денсаулығына зиян келетіндігін ... ... ... екендігін немесе қалай да болатындығын алдын ала біледі,
соны тілейді (тікелей ниет) және ... ... ... жол ... не ... ... (жанама ниет).
Көп жағдайда, денсаулыққа зиян келтіру ниетінде нақтыланған сипат
болады, яғни ... ... ... зиян келтіргенде кінәлі оның
болатын нақты зардабын алдын ала ... ... ... зиян ... ... ... кейде,
нақтылық болмайды. Жәбірленушінің денсаулығына қандай да бір зиян ... ... ... ... ала ... соны ... ... оған саналы
түрде жол береді, бірақ өзінің ... ... ... ... ... зиян келетіндігіне немқұрайды қарайды. Бұл
жағдайда, жәбірленушінің ... іс ... ... ... ... ... ... себебі қандай зардап болса да кінәлінің ... ... ... ... абайсыз нысанына қылмыстық
менмендік немесе қылмыстық ұкыпсыздық жатады.
Денсаулыққа заңға қайшы зиян ... ... ... ... ... 103-бабында және 104-баптың 2-бөлігінде көзделген, денсаулыққа қасақана
зиян ... ... 14 ... ... адам бола ... Денсаулыққа
қарсы басқа қылмыстарда жауаптылық 16 жастан ... ... ... ... ауыр зиян ... ... ... қасақана ауыр зиян келтіргендік үшін
ауырлататын мән-жайларсыз (ҚК-тің ... ... ... ... ... ... ... және жеңілдететін мән-жайларда
(ҚК-тің 108-бабының 2-тармағы, 109-бабы, 110-бабы) жауаптылық көзделген.
Денсаулыққа қарсы қылмыстардың ең қауіптісі — ... ... ...... ... ауыр зиян ... болып табылады.
Бұл қылмыстың объектісі — басқа адамның денсаулығы.
Қылмыстың міндетті нышандары — қоғамға қауіпті іс-әрекет ... ... ... ... ... ... ауыр зиян
келтірудің зардабы, сондай-ақ қылмыстық ... ... ... ... байланыс.
Денсаулыққа ауыр зиян келтіргенде күш жұмсалуы да (ұру, ату, т.б.),
психикалық ... ... ... ... ... ауруына ұшырату)
жасалуы да мүмкін. Кінәлі әртүрлі құрал-жабдықтарды, табиғат күшін, аса
қауіпті ... ... т.б. ... мүмкін.
Кінәлі әрекетсіздік көрсету арқылы денсаулыққа ауыр зиян ... ... ... денсаулығына келетін ауыр зиянды ... ... ... тиісті және жасауға мүмкіндігі ... ... ... дәрігерлердің наукас адамға уақтылы дәрі бермеуі нәтижесінде оның
денсаулығыньщ нашарлауы).
3.2. Ұрып-соғу
Қылмыс құрамының объективтік ... ... ... да ... күш ... ... Оның ... денсаулықтың қысқа
уақытқа бұзылуы немесе жалпы еңбек қабілетін айтарлықтай емес тұрақты
жоғалту ... ... ... ... ... ... ... түрғысынан бағалау
ережесінің» 10-бөлігіне сәйкес, ұрып-соғу жарақаттын ерекше ... ... ... — неше ... ұру. Егер ... ... денесіне жарақат түссе, оның денсаулыққа келген
зиян ретіндегі ... жай ... ... ... Егер ... кейін ешқандай көрнекті із қалмаса, сот медициналық ... ... ... ... атап ... ... ... із
қалмағандығын көрсетеді. Мұндай жағдайда ұрып-соғу фактісінің ...... ... ... органдарының немесе соттың құзырына
жатады.
Тән ауыртатын өзге де күш қолдану әрекеттеріне ҚК-тің 105-бабында
көзделген зардаптарға әкелмейтін, бір ... ... ... ... Оған
қол бұрау, шымшу, итеру, тебу және басқа да ... ... ... үшін ... ... алып ... ... немесе
басқадай зорлық әрекеттер қылмыстық кодекстің ... ... ... ... субъективтік жағы кінәнің қасақана нысанымен сипатталады.
Кінәлі жәбірленушінің тәнін ... ... ... ... немесе келуі мүмкін екендігін алдын ала біледі, соны ... ... ... оған ... ... жол ... не ... қарайды
(жанама ниет).
Бұл қылмысты жасауға себеп қызғаныш, бас араздық, т.б. болуы ... ...... ... ауырту.
Абайсызда ұрып-соққандық немесе тәнін ауыртқандық үшін қылмыстық
жауаптылық болмайды.
Қылмыстың субъектісі 16 ... ... есі ... ... ... жан ... ... жағдайында зиян келтіру
Қылмыстың объективтік жағы денсаулыққа ... ... ... ... ... ... ... жәбірленушінің тарапынан зорлық
жасауға, қорлауға немесе ауыр тіл тигізуге, не жәбірленушінің өзге ... ... ... жат ... ... ... ... жәбірленушінің ұдайы құқыққа қарсы немесе моральға жат ... ... ... ... ... ... келтіретін жағдайда
қасақана орташа ... зиян ... ... Бұл ... ... адам денсаулығына қарсы жасалған қылмыстарға
жатады. Жәбірленушінің осы қылмыстың жасалуына себеп ... ... ... ... жат ... қылмыстық жауаптылықты жеңілдетуге ... ... ... саралау үшін жәбірленушінің кінәліге немесе
оның жақындарының қарсы бағыттауы ... ... ... ... моральға жат
мінез-құлқының аталған диспозициядағы нышандарының біреуі болса жеткілікті.
Кінәлінің қылмысты кенеттен ... ... жан ... жағдайында
жасағандығын мойындау шарты, бұрын қарастырылған ҚК-тің 98-бабында
көзделген ... ... ... ... жағдайымен сәйкес келеді.
Кінәлінің ... жан ... ... ... ішкі ... ... жүреді, ол теуіп сырткі шығады, аз уақытқа адам ... ... ... ... ақылын жоғалтуы да мүмкін.
Орташа ауырлықтағы зиян ҚК-тің 104-бабы қарастырыла талданған.
Қылмыстық іс-әрекеттің субъективтік жағы тікелей немесе ... ... ... ... ... ... Денсаулыққа абайсызда
зиян келтіру ҚК-тің 111-бабы бойынша сараланады.
Қылмыс субъектісі — жасы 16-ға толған, есі ... ... 108 ... ... осы мән-жайларда денсаулыққа қасақана
ауыр зиян келтіргендік үшін жауаптылық ... ... ауыр ... ... ... 103-бабының талдамасында берілген.
3.4. Адамның иммун тапшылығы вирусын (ВИЧ/ЖҚТБ) жұқтыру
Адамның ... ... ... (ВИЧ) өте қауіпті, ... ол ... ... ал бұл ... осы ... ... емі ... жоқ. Бұл
аурудың бір ерекшелігі — оның инкубациялық кезеңі бірнеше айдан бірнеше
жылға ... ... ... ... Республикасында азаматтардың
денсаулығын қорғау туралы» Заңында, егер адам ... ... ... оған ... ... қолданылады делінген. Тексерілуден және
емделуден бұлтарған адамдар, сондай-ақ соз ауруларын және ЖҚТБ ... ... ... ... сәйкес жауапталады.
Бұл норма төрт бөліктен тұрады. Адам ВИЧ/ЖКТБ жұқтырғаны үшін ... ... ... ... ... ... көпе-көрінеу душар қылғандығы
үшін жауаптылық көтереді.
Қылмыстың объектісі — адамның өмірі мен ... ... жағы — ... ... қарамастан басқа адамды
иммун тапшылығы вирусын жұқтыру қаупіне көпе-көрінеу душар ету. Бұл ... ... ... ... беріледі. Жәбірленушінің жыныс қатынасын
жасауға келісім беруі кінәліні қылмыстық ... ... бұл ... ... ... ... яғни жәбірленушіні иммун
тапшылығы вирусын жұқтыру каупіне ... ... ... ... ... ... саналады.
Қылмыстың субъективтік жағы, бәрінен бұрын тікелей немесе жанама
ниетпен сипатталады. Кінәлі өз ... ... ... ВИЧ ... ... ... ... соны тілейді немесе оған немқұрайды
қарайды. Басқа сөзбен айтканда, кінөлі өзінің ... ... ... ... басқа адамдармен жыныстық қатынасқа баруға тыйым салынған ережені не
басқадай ... ... ... ... қатар, субъективтік жағы қылмыстық
менмендік түріндегі кінәнің абайсыз нысанымен сипатталады, бұл жағдайда
адам қылмыстық ... ... ... ... субъектісі жасы 16-ға жеткен, өзінің ВИЧ ауруымен ауыратынын
білетін, есі ... ... ... ... ... ... ... өзінде ВИЧ
ауруының бар екендігін біле тұра оның басқа адамға нақты жұқтырғандық үшін
жауаптылық көздейді. ... ... ... ... ... яғни вирусты басқа адамға жұқтырған кезден бастап ол аяқталған
болып ... Бұл ... ... ... ары қарай өрбуі маңызды емес.
ҚК-тің 116-бабының 3-бөлігі екі және одан да көп ... не ... ... ... ... ВИЧ ... ... жағдайды қарастырады.
Бұл саралаушы нышандар ҚК-тің 115-бабына қатысты бұрын қарастырылған.
ҚК-тің 116-бабының 4-бөлігінде қылмыстың арнаулы субъектісі бар. ... ... ... ... қан алумен ңемесе оны сақтаумен, ВИЧ/ЖҚТБ
жұқтырған адамдарды емдеумен немесе ... ... ... ... ... ... тұрмыстық немесе халыққа қызмет көрсететін
басқадай ұйымның қызметкері болуы ... Лас ... ... ... ... ... т.б. нәтижесінде кәсіби міндет
орындалмайды.
ҚК-тің 116 бабының 4-бөлігінде көзделген ... ... ... ... ... ... ... ережелерін бұзумен жәбірленушіге
нақты жұқтырумен, кәсіби міндетті дұрыс орындамау мен қылмыстық ... ... ... ... субъективтік жағы абайсыздық түріндегі кінәдан —
менмендіктен және ... ... ... ӨМІР МЕН ... ... ТӨНДІРЕТІН ҚЫЛМЫСТАР
4.1. Қорқыту
Өлтіремін деп немесе денсаулыққа ауыр зиян келтіремін деп, сол сияқты
адамның жеке басына өзге ауыр күш жұмсаймын не ... ... ... ... ... немесе өзге жалпы қауіпті тәсілмен қорқыту арқылы адамға
психикалық ... ... ... әрекеттер қылмыстың объективтік жағын
құрайды. Қорқыту сөздері көздеген құрбанның өзіне ... ... ... ... ... мүмкін (ауызша, жазбаша, телефон арқылы, т.б.).
Бұл қылмыстың міндетті нышаны — қорқытудың бос соз ... ... ... ... негіздің болуы. Өз атына айтылған қорқытуды
жәбірленуші бос сөз немесе қалжың деп санамайды, оның жүзеге асуы ... ... Ол ... ... ... ... ... қалыптасқан
жағдай, уақыт, орын, ... ... оның ... ... ... ... субъективтік қабылдауында сақтықтың
объективтік негіздері болуы тиіс. Бұл ... ... ... ... ... асырғысы келе ме, келмей ме, әңгіме онда емес, ең бастысы
қорқытудың жүзеге асатынына құрбанның сенуінде.
Бұл қылмыс ... ... ... яғни ... ... ... немесе
денсаулығына қорқыту айтылған кезден бастап ол аяқталған болып ... ... жағы ... ниет ... ... Кінәлі өзінің басқа адамды қорқытып отырғанын ұғынады, сол
әрекеттерді жасауды тілейді. Қылмыстың себептері мен ... ... ... ... жасамайды.
Қылмыс субъектісі жасы 16-ға толған, есі дұрыс адам.
4.2. Ауыстырып салу не өзгедей пайдалану үшін адамның органдарын ... ... ... ... ... қылмыстық заңға бірінші рет кіріп отыр, ол үш ... және ... салу не ... ... үшін ... ... тінін алуға мәжбүр еткендік үшін қылмыстық жауаптылық көздейді.
Емдеу тәсілі ретінде органдарды немесе адам тінін ауыстырып ... пен ... ... бір ... ... ... 1997 жылғы 19
мамырдағы «Қазақстан Республикасында азаматтардың денсаулығын ... ... 31 ... органдарды немесе тінді ауыстырып салу үшін
адам, адам мәйіті, жануар ... бола ... ... Адам ... ... заты бола алмайды. Басқа ... ... ... ... ... жол ... адам қылмыстық жауапқа тартылады.
Қылмыс объектісі — адамның өмірі мен ... ал ... заты — ... ... ... тін.
Қылмыстың объективтік жағы ауыстырып салу не өзгедей пайдалану ... ... ... ... донорды мәжбүрлеу әрекетімен (күш жұмсап немесе
психикалық қысым жасап) сипатталады. Бұл ... күш ... ... ... деп ... ... ... келісімінсіз кінәлі өз мақсатына
жетеді.
Күш жұмсау дегеніміз — жәбірленушінің денсаулығына жеңіл (ҚК-тің ... ... ... ... ... 104 бабы) зиян келтіру немесе оны
ұрып-соғу (ҚК-тің 106-бабы)
Таңдап алған ... ... ауыр зиян ... немесе ол
өлген жағдайда іс-әрекет ҚК-тің ... ... ... «и» ... ... ... 2-бөлігінің «м» тармағы бойынша ... ... ... жәбірленушінің атына өлтіремін ... ауыр зиян ... ... ... ... ... формальды. Ол қылмыстық іс-әрекет (алуға мәжбүрлеу)
жасалған кезден ... ... ... ... ... ... яғни ... донорлыққа келісім берген-бермегендігі
маңызды ... ... жағы ... ниет ... ... кінәлі өзінің жәбірленушіні органды ... ... ... ... ... соны ... ... себебі — басқа адамның
денсаулығын құрбан етіп жақын адамға көмектесу ... ... ... ... ...... ... немесе тінін ауыстырып
салу немесе өзгедей пайдалану үшін алу.
Қылмыс субъектісі — жасы 16-ға толған, есі ... ... ... ... ... бұл ... ... құрамын қарастырады, олар: а)
кінәліге дәрменсіз күйде екендігі ... ... ... материалдық
немесе өзге тәуелділіктегі адамға қатысты; б) көрінеу кәмелетке толмағанға
қатысты; в) екі немесе одан да көп адамға қатысты ... ... ... ... үшін ... ... болуы міндетті
емес. «Дәрменсіз күй», «материалдық немесе өзге тәуелділік», «екі немесе
одан да көп ... ... ... ... ашылған. ҚК-тің 113-бабы 2-
бөлігінің «б» тармағы бойынша жауаптылық жәбірленушінің 18 жасқа толмағанын
кінәлі білген ... ... ... ... сол баптың 1 және 2-тармақтарында
көзделген іс-әрекеттерді жасап абайсызда донорды ... ... ... да ауыр ... ... үшін (организм функциясының бұзылуы,
еңбек қабілетін жоғалту, т.б.) жауаптылық белгіленген.
4.3. Заңсыз аборт жасау
Аборт — жүктілікті ... ... үзу. ... ... ... ... туралы» Заңға ... ... ... ... ... ... ... алудың жетілген
әдістері қолданылады. Ал жүктілікті хирургиялық жолмен үзу үшін ... ... және ... ... ... тиіс.
Аборт заңды (арнайы тізбеде белгіленген медициналық көрсеткіштер
болса) және заңсыз деп ... ... ... ... үзу егер ... ... мекемеден тыс жерде жасалса; оны ... ... ... ... жоқ адам жасаса; абортқа қарсы
көрсетулері болып жасалса, ... деп ... ... ...... ... жай.
Тиісті бағдардағы жоғары медициналық білімі жоқ адамға гинекологияға
мамандандырылмаған дәрігер жатады.
Қылмыс объектісі — жүкті әйелдің өмірі мен ... ... ... ... ... ... ... Заңсыз аборт жасау тәсілдері әрқилы, олар қылмысты саралауға
әсер етпейді. ... ... ... ... қылмыс аяқталған болып саналады.
Қылмыстың субъективтік жағы тікелей ниетпен сипатталады. ... ... ... ... ... ... ... ұғынады, сол әрекетті
жасауды тілейді. Қылмыстың себептері әртүрлі ... ... бас ... жаны ашу.
Қылмыс субъектісі — 16 жасқа толған, есі дұрыс Адам.
— 1-бөлік бойынша — тиісті бағдардағы жоғары ... ... ... ... бойынша — тиісті бағдардағы жоғары медициналық ... ... 117 бабы ... ... ... ... үшін ... сотталған
адамның сол әрекетті қайта жасағандығы үшін ... ... ... нышанды бар деп танығанда заңсыз аборт жасағандық үшін
соттылықтың ... ... ... анықтау қажет.
ҚК-тің 117 бабының 4-бөлігі бұл қылмыстың ерекше сараланған құрамын —
заңсыз ... ... ... ... ... не ... ауыр зиян келуіне әкеп соққан жағдайды қарастырады, бұл ретте
тиісті бағдардағы жоғары ... ... ... ... ... ... ... метериалды, яғни көрсетілген зардаптардың болуы және
қылмыстық іс-әрекет пен зардаптардың арасындағы себептік ... ... ... ... субъективтік жағы кінәнін. екі нысанымен: заңсыз
аборт жасауға қатысты кінәлінің тікелеіі ниетімен және ... ... ... ауыр ... ... абайламаумен сипатталады.
V. АДАМНЫҢ ЖЫНЫСТЫҚ ДЕРБЕСТІГІНЕ ЖӘНЕ ЖЫНЫСТЫҚ ЕРКІНЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАР
Нәпсіқұмарлық адам бойына ... ... ... ... Ол ... принциптері, неке бойынша және де некеден тыс ... ... ... ... ... ... шектеледі.
Адамның жалпы еркіндігі мен дербестігі жыныстық еркіндікті де, ересек
адамның нәпсіқұмарлық тәбетті қандай нысанда кіммен қанағаттандыратынын өзі
шешетін дербестікті де ... және де, ... ... да, ... да жыныстық дербестікке құқығы бар деген мағына ... заң ... 120-124 ... бұл ... ... ... ... нормаларына көрінеу қайшы іс-әрекеттерді жасауға тыйым салу
арқылы қорғайды. Жыныстық дербестікке ... ... ...... қарастырылған, 16 жасқа немесе 14 жасқа толмаған адамның жыныстық
дербестігіне, дене бітімінің және ... ... ... ... жыныстық еркіндігіне немесе қоғамда қалыптасқан жыныстық қатынас
ғұрпына қауіпті қастандық.
Бұл қарастырылып отырған қылмыстардың ... ... сол, ... ... ... мен ... дербестігіне елеулі нұксан
келтіреді, кәмелетке толмағандарды бұзады, ... дене ... мен ішкі ... ... ... теріс ықпал жасайды, қоғамдық моральды
бүлдіреді. Бұл жаңа қылмыстық заңның өзгешелігі сонда, ... ескі ... ... әйел ... үшін өлім ... қарастырылған
болатын (ҚК-тің 101-бабының 4-бөлігі).
Бұл қылмыстар тобының объектісі жыныстық еркіндік пен ... ол ... ... ...... мен
жасөспірімдердің қалыпты дамуы. Жәбірленушіге сипаттаманы әрбір бап ... ... мәні ... беру ... ... ... ... әйел де,
ер адам да болуы мүмкін, яғни екі ... да ... ... ... ... ... 3орлау
Зорлау — әйелдің жыныстық еркіндігі мен жыныстық ... ... ең ауыр ... ... заң ... ... ... — жәбірленушіге немесе басқа
адамдарға күш ... ... ... ... ... ... не
жәбірленушінің дәрменсіз күйін пайдаланып ер адамның әйелмен кәдімгі ... ... ... ... ... әйел ... адамның жыныстық еркіндігі мен
жыныстық дербестігі. Бұл дегеніміз — ер ... ... ... ... әйел өзі ... ... ... қатынасқа әйелдің ықтияры болмағандығына оның ондай әрекетке
ешбір келісім бермеуі және жанталасып қарсыласуы дәлел ... ... тек әйел ... адам ғана болады. Зорлағандық ... ... ... рөл ... ... ... зорлағандық үшін де жауаптылық ... ... заңы кез ... ... ... ... оның
оны қалай пайдаланып жүргендігіне қарамастан қорғайды.
Зорлаудың объективтік жағы — жәбірленушіге ... ... ... ... ... оны ... ... қорқытып не жәбірленушінің дәрменсіз
күйін пайдаланып жәбірленушімен жыныстық қатынас жасауда. Бұл ретте әйел
мен ер ... ... ... ... ... бару деп түсіну
қажет. Егер жыныстық қатынас ... ... оған күш ... ... не ... ... қорқытып, не оның дәрменсіз күйін пайдаланып
жасалса, ол ... ... ... ... немесе өзіне деген сенімді теріс
пайдаланып жыныстық қатынасқа ... ... ... ... ... ... кезінде күш жұмсау дегеніміз — ұрып-соғып жәбірленушінің
денесіне әртүрлі дәрежедегі жарақат түсіру. Бұл ... оның ... ... ... ... тастайды, қылқындырады, қысқасы жәбірленушінің
қарсылығын басу немесе қарсыласуына ... ... үшін ... ... ... үшін күш ... бір тәсіліне заң психикалық қысым
жасауды да жатқызады. Жәбірленушінің қарсылығын басу үшін кінәлі оны ... оған қару ... ... ... ... т.б. ... ... мақсат күш жұмсаудан қайтпайтындығын көрсету. қорқытуды
зорлаудың тәсілі ретінде ... оның ... ... ... ... ол нақты және шындық болуы тиіс. Тек сондай қорқыту ғана әйелді
дәрменсіз етеді. ... ... деп ... ... ... ... ... етемін деп қорқыту, яғни арандатушылықпен
жыныс қатынасын жасау зорлау болып танылмайды. ... ... ... ... әйелді дәрменсіз жағдайға душар етпейді, себебі оның ... қалу ... ... ... ... көмек сұрауға
мүмкіндігі болады.
Күш жұмсау немесе күш жұмсаймын деп қорқыту тек ... ... ... басқа адамдарға да (туыстарына, жақындарына, таныстарына)
қатысты болуы мүмкін.
Жәбірленушінің дәрменсіз күйін пайдаланып зорлау ...... ... немесе психикалық жағдайына байланысты жәбірленуші өзіне
қатысты жасалынған әрекеттің сипатын ... ... ... оның ... ... жоқ. Дене бітіміне байланысты дәрменсіздік таныту
ауырғандықтан, қан ... ... ... сондай-ақ
кәріліктен және басқа да себептерден, яғни бойда қайрат-күштің жоқтығынан
кінәліге қарсылық көрсете алмау.
Ал, ... ... әйел ... ... ... ... ... қандай әрекеттің жасалып жатқандығын ұғына
алмайды. Оған ұйқыны, талып қалуды, есірткіге немесе ішімдікке мас ... ... әлі ... ... ... да ... қалыпты
жағдайда еместігін жатқызуға болады.
Дәрменсіз күйге жәбірленушінің естен ... қалу ... да ... ... ол өз ... ойын ... ... Жәбірленуші дәрменсіз күйде
болғанда, кінәлі өз мақсатына жету үшін оны қорқытпайды ... оған ... ... ол өз ойын ... ... не ... ... алмайды.
Әйелдің дәрменсіз күйде болуы себепті ғана өзінің жыныстық қатынасқа барып
отырғандығын кінәлі ... ... ... үшін ... ... ... күйге душар болғандығының маңызы жоқ.
Қылмыстық заң, алдап зорлағандық үшін жауаптылық көздемейді. Бірақ,
алдау нәтижесінде жәбірленуші ... ... ... онда ... ... ... орын алуы мүмкін.
Жыныстық қатынас басталған кезден ... ... ... ... ... қатынастың физиологиялық мағынада аяқталуы зорлауды
аяқтайды деп тану үшін қажетті емес. Егер кінәлі, ... ... оған ... немесе оның дәрменсіз күйін пайдаланып жыныстық ... ... ... ... ол ойы оған байланысты емес себептермен (әйел ... ... ... ... қалып, физиологиялық факторлар себебінен)
жүзеге ... ... ... ... ... ... ... ҚК-тің 24
және 120 баптары бойынша сараланады. Зорлауға ... деп тану ... ... сондай мақсатка бағытталғандығын және оның қорқытуды, күш
қолдануды немесе әйелдің дәрменсіз күйін пайдалануды ... ... ... ... ... ... Және де зорлауға оқталуды ер
адамның әйелдің ар-ожданына, намысына тиіп, жыныстық дербестігін ... ... ... ... қасақана зиян келтіру, заңсыз
бостандығын шектеу. т.б.) оны өзімен жыныстық ... ... ... ... ... ... Зорлауға оқталғандықты, сонымен қатар,
қылмыстан өз ... бас ... да ... қажет (ҚК-тің 26 бабы).
Қылмыстан өз ... бас ... оны ... оқталғандық үшін жауаптылықтан
босатады, бірақ егер оның әрекетінде басқа қылмыстардың (денсаулыққа зиян
келтіру, ... ... т.б.) ... ... кінәлі сол іс-әрекеттері
үшін жауаптылық ... ... ... ... ... ... ... да ол өзінің заңдық болмысы жағынан формальды қылмыстар қатарына
жатады. Кінәлі өзінің жыныстық қатынасты жәбірленушіні қорқытып немесе ... ... не оның ... ... ... ұғынады. соған
қарамастан жыныстық қатынасқа баруды қалайды. Зорлаудағы ... ... ... ... ... ... адамдардың жыныстық тәбетін қанағаттандыру.
Ал, оның жанама себептері — бұзақылық, біреуден өш алу, біреуді масқаралау.
т.б. болуы ... ... ... мақсат кінәлі өзінің немесе басқа адамдардың
жыныстық қатынасқа құштарлығын басу.
Зорлаудың субъектісі — зорлап ... ... ... барған
адамдар, сондай-ақ жәбірленушіні зорлау кезінде оларға көмектескен адамдар.
Көмектескендер әйелдер де ... ... ... үшін жауаптылық 14
жастан басталады.
Нәпсіқұмарлық сипаттағы әрекет басталған кезден қылмыс аяқталған болып
саналады.
Нәпсіқұмарлық сипаттағы күш ... ... ... ... тиісті нышандарына ұқсас келеді. Олардың айырмашылығы объективтік
нышандарда (әрекеттердің сипатында) және зорлаудың жәбірленушісі тек ... ғана ... ал ... сипаттағы күш қолдануда екі жыныстың
адамдары да ... бола ... ... ЖӘНЕ ... ЖЕКЕ БАС ... ... ... бостандығына, ар-намысына, қадір-қасиетіне қарсы қылмыстар
дегеніміз — оған туғаннан ... ... оның ... ар-намысына,
қадір-қасиетіне қастандық жасауға ... ... ... бұл ... қастандық жасаудың қоғамға қауіпті екі тобын құрайды:
біріншісі — бас бостандығына қарсы (ҚК-тің 125-128 баптары); екіншісі — ... ... ... ... 129, 130 ... және ... ... туралы халықаралық фактінің 9-бабында,
сондай-ақ Адам құқықтарынын ... ... ... ... әрбір
адамның бостандыққа және жеке ... құқы бар ... ... Конституциясының 16-бабында «әркім өзінің жеке ... ... бар» деп ... ... ... ... дегеніміз — мәжбүрлеу және шектеусіз адамның
кез келген әрекетті жасауға, белсенділік ... ... ... ... ... ... ... бас бостандығын шектеу немесе одан айыру, яғни ... және ... ... тек заңда көзделген жағдайларда ғана және
соттың немесе прокурордың санкциясымен ғана болады және ол ... ... ... беріледі.
Қазақстан Республикасы Конституциясының 17-бабына сәйкес адамның қадір-
қасиетін мемлекет қорғайды, әртүрлі тергеу әрекеттерін жүргізу ... ... ... ... ... ... өте ... Қамау, күш қолдану, және басқа да адамның ... ... ... тыйым салынған. Өз қадір-қасиетін, ар-намысын,
адал атын адамның, қорғай алу мүмкіндігі азаматтық-құқықтық та, қылмыстық-
құқықтық та ... ... ... ... ... ... — адамды ашықтан-ашық немесе құпия түрде, сондай-
ақ алдап, оның тұрған жерінен алып ... ... ... ... ... сонымен қатар оны еріксіз бір жерден екінші ... алып ... ... бас ... дегеніміз — адамның қай жерде болса да тұруға, ... кез ... ... ... ... ...... жеке бас ... ... ... ... сол ... адамның өмірі мен денсаулығы
алынуы мүмкін. Жәбірленуші ... ... ... ... т.б. ... ... адам бола ... объективтік жағы адамды басып алумен оның ... ... ... ... ... жерге оны ықтиярсыз ауыстыру ... ... ... ... ... Адамды басып алған кезден
бастап бұл ... ... ... ... Ең бастысы — ұрлау фактісі, ал
жәбірленушінің кінәлі ... ... ... ... ... емес.
Өзін ұрлауға адамның өз еркімен келісуі бұл қылмыстың құрамын жояды.
Басқа ата-ананың ... ... ... ... ... және олардың
қамқорлығындағы баланы оның өз ... ... оны ... ... ... келісімінсіз ұрлауы, адам ұрлағандықка жатпайды.
Адам ұрлағанда, көбіне, оның денсаулығына ауыр зиян келтіремін,
зорлаймын ... ... да ... ... жасаймын деген қорқыту
айтылады. Және де бұл ... ... ... ... ... ... жағы тікелей ниетпен сипатталады. Кінәлі өзінің
басқа адамды заңсыз басып алып, келісімін бермесе де оны ... ... ... ... соны ... Бұл қылмыстың себебі — тек пайда табу.
Қылмыс субъектісі жасы 14-ке толған, есі дұрыс адам.
ҚК-тің 125-бабының ... бұл ... ... ... көзделген, олар: а) алдын ала сөз ... ... ... ... рет; в) ... мен денсаулыққа қауіпті күш қолданып; г) қару немесе
қару ретінде пайдаланылатын заттарды қолданып; д) ... ... анық ... ... е) ... ... жағдайында екендігі
көрінеу анық әйелге қатысты; ж) екі немесе одан да көп адамға қатысты; ... ... ... ... ... ала сөз ... адамдар тобы жасаған болып саналады,
егер оған бірлесіп қылмыс жасау жөнінде алдын ала келіскен адамдар ... ... ... ... ... қылмысқа тікелей қатысуы
тиіс.
Адам ұрлауды бірнеше рет жасау дегеніміз — бұл қылмысты екінші және
одан көп рет ... Бұл ... ... ... ... ... ... адамның сотталған-сотталмағандығына байланысты емес. Ең бастысы,
осындай бірінші қылмысы үшін ... ... ... ... ... Егер ... ... үшін адам сотталмаған болса, ҚК-тің 69 және ... ... ... ... өтпегендігін анықтау қажет.
Егер кінәлі адам ұрлау кезінде жөбірленушінің өмірі немесе денсаулығы
үшін қауіпті күш қолданса, яғни ... ... ... ... ... ... қауіп төнсе адам ұрлау өмір мен денсаулыққа қауіпті ... ... деп ... ... денсаулығына зиян келген
жағдайда кінәлінің іс-әрекеті ҚК-тің 125-бабы 2-бөлігінің «в» ... ... ... ... зиян келтіргендік қосымша
сараланбайды, себебі ол күш қолдану түсінігімен қамтылған.
Бұл қылмысты жасау ... адам ... ... ... жиынтығы бойынша ҚК-тің 125-бабы 2-бөлігінің «в» тармағы және 96-
бабы бойынша сараланады.
Өмір және денсаулық үшін қауіпті психикалық қысым жасай ... ... ... ... ... «в» ... бойынша саралауды қажет
етеді. Қару немесе қару ретінде пайдаланылатын заттарды ... ... ... бұл ... ... ... кез ... атылатын, суық қаруды,
газ қаруын, сондай-ақ басқа заттарды пайдалануды ... ... ... ... ... ... ... қылмысты осы тармақ бойынша
саралау үшін ... олар адам ... ... ... ... ... де қарсы, ұрлауға кедергі жасамақшы болған адамдарға да қарсы
қолдану үшін әрекет жасалуы ... ... ... басқа саралаушы нышандар д) кәмелетке
толмағандығы көрінеу анық адамға қатысты; е) кінәліге жүктілік ... ... анық ... ... ж) екі ... одан көп ... з) пайдакүнемдік ниетте жасалған әрекеттер осы тарауда жоғарыда
қарастырылған.
ҚК-тің 125-бабының 3-бөлігінде адам ... ... ... ... а) ұйымдасқан топ жасаған; б) ұрланған ... ... өзге ... ... ... в) абайсызда
жәбірленушінің өліміне немесе өзге ауыр зардаптарға әкеп ... адам ... ... ... жасауы жоғарыда талданған, оны қылмыстың
осы қарастырылып отырған түріне қолдануға болады. Адам ... ... ... деп ... үшін ... топта ҚК-тің 31 бабының 3-бөлігінде
көрсетілген ... топ ... бар ... ... ... 3-бөлігінің «б» тармағында нәпсіқұмарлық немесе
жәбірленушіні ... ... ... адам ... ... ... ... ерекшелігі сонда, кінәлі басқа адамды белгілі бір
мақсатта — нәпсіқұмарлық немесе басқадай ... үшін ... ... ... ұрлауға кінәлінің жәбірленушіге қандай да бір жұмыс
орындатып, содан пайда түсіруі жатады.
Абайсызда жәбірленушінің өліміне немесе өзге ауыр ... ... адам ... ... ... ... екі ... сипатталады:
адам ұрлау тікелей ниетпен жасалынады, ал абайсызда жәбірленушінің өліміне
немесе өзге ауыр зардаптарға әкеп соғу — ... ... ... пен осы ... ... ... себептік
байланыс анықталуға тиіс.
Өзге де ауыр зардаптарға жәбірленушінің қатты ... ... ... ... оның ... өлуі ... жан ... мәміленің
орындалмауы салдарынан ірі шығынға отыру, ... ... ... ... т.б ... ... босану мақсатында жасаған белсенді
әрекетінің ... ... ауыр ... алса ... ... ... ҚК-тің 125-бабының 3-бөлігі бойынша сараланады.
Осы бапқа берілген ескертуде, «ұрланған адамды өз еркімен ... егер оның ... өзге ... ... ... ... босатылады» делінген.
Өз еркімен босатканға кінәлінің. жәбірленушіні ары қарай да ... ... бола ... оны ... ... жатады. Ұрланған адамды
кінәлі өз ықтиярымен, ... ... ... ... ... сондай-ақ құқық қорғау органдары қызметкерлерінің, жәбірленушінің
таныстарының және басқа адамдардың ... ... ... ... да өз
еркімен босатуы мүмкін. Өз еркімен ... ... ... ... ... ... ... өкіну, жәбірленушіні аяушылық, т.б. ... ... ... ... ... — оның ... өзге
қылмыс құрамының, өзге кез ... ... ... осы адам ... ... ... ... ҚК-тің 125-бабына ескерту қылмыстық
жауаптылықтан босатудың жеке негізі болып табылады. Бұл ескертуді қылмыстық
заңға енгізгенде заң шығарушы ... ... күш ... ... ... ... жасаудың адамгершілік тәсілін қарастырған, оған
жәбірленушіні босату үшін косымша ... ... Бас ... ... ... ... байланысты емес жағдайда оны бас бостандығынан заңсыз
айырғандық үшін қылмыстық жауаптылық ҚК-тің 126-бабында ... ... ... ... ... адам ... ... болып келеді.
Қылмыстың объектісі адамның бас бостандығы болып ... Ал, ... жағы — ... өз ... бойынша жүріп-тұру, тұратын орын
таңдау, басқа адамдармен араласу бостандығынан заңсыз айырумен сипатталады.
Осы бапта көзделген іс-әрекетте адам ... да бір ... оның ... ... оған ... оның жақындарына күш қолдану қаупі тудырылып еріксіз
ұсталады.
Адам ұрлауға қарағанда адамды заңсыз бас бостандығынан айыруда ... ... ... ... ... алып бару болмайды. Бас ... ... ... заңсыз айырылғандығы бұл іс-әрекетті саралауға ықпал
етпейді. Бірақ, аз уақытқа оқшаулау және орын ауыстыру ... ... ... ... ... ... ... деп саналмайды,
қылмыс ретінде қарастырылмайды (ҚК-тің ... ... Адам ... бір ... ... ...... құрам болмайды. Сонымен
қатар, ол адамды ары қарай оқшаулау ... деп ... ... ... ... ... оның еркінсіз ұстау.
Бас бостандығынан айыру заңсыз болуға ... ... ... адам ... адам ... ... өте ... азаматтардың әрекеттері бас зостандығынан заңсыз айырудың
нышандарын бермейді. Мәжбүрлеу ... ... ... ... өз ... ұстау әрекеті де қылмыстық жауаптылықка апармайды.
Бас бостандығынан іс жүзінде айырған кезден ... ... ... саналады.
Қылмыстың субъективтік жағы тікелей ниетпен сипатталады. Кінәлі өзінің
жәбірленушіні еріксіз бас бостандығынан айырып отырғанын ... ... Бұл ... жасаудағы себеп — пайда табу, бұзақылық, өш алу және
басқадай болуы мүмкін.
Қылмыс субъектісі 16 жасқа толған, есі ... ... Бас ... лауазымды адамдар тарапынан бұзылуы бұл ... ... ... ... ... пайдалану арқылы бас бостандығынан
адамды заңсыз ... үшін ... ... ... 346-бабы бойынша
қылмыстық жауаптылық көтереді.
Бұл қылмыстық құрамның ... ... ... ... ... көзделген, олар қолданылады, егер адамды бас бостандығынан заңсыз
айыруды: а) алдын ала сөз байласқан адамдар тобы; б) ... рет; в) ... г) қару ... қару ... ... ... қолданылып; д)
кәмелетке толмағандығы көрінеу анық адамға қатысты; е) ... ... ... ... анық ... ... ж) екі немесе одан да көп
адамға қатысты; з) пайдакүнемдік ниетте жасаған болса.
ҚК-тің ... ... ... бас ... ... ерекше
саралаушы құрамын көздейді: а) ұйымдасқан топ жасаған; б) бас бостандығынан
заңсыз ... ... ... ... өзгедей пайдалану мақсатында
жасаған; : в) ... ... ... не өзге ауыр зардаптарға
әкеп соққан әрекеттер.
2 және 3-бөліктерінде ... ... ... ... 125 ... ... 2 және ... толықтай сәйкес келеді.
6.3. Психиатриялық стационарға заңсыз орналастыру
Қазақстан Республикасының 1997 жылғы 16 сәуірдегі «Психикалық көмек
көрсету және оны ... ... ... ... ... беру
туралы» Заңында психикасы бұзылған ... ... ... тәртібі мен негізі анықталған.
Психиатриялық стационарға заңсыз орналастыру немесе онда заңсыз ұстау
азаматтардың жеке бас бостандығына қол сұғатын қоғамға қауіпті ... ...... жеке бас ... Бұл ... жағы ... ... қажет етпейтін адамды психиатриялық
стационарға заңсыз орналастырумен сипатталады. Мұның ... ... ... ... біріншіден — психикасы көрінеу сау адамды ... ... ...... ... ... психиатриялық
стационарға аталған заңда көрсетілген негіздерсіз жатқызумен сипатталады.
Психиатриялық стационарға ... ... ... ... ... ... ғана ... болады: медициналық сипаттағы мәжбүрлеу
шараларын сот қолданған жағдайда (ҚК-тің ... сот ... ... егер адамның психикасы қатты бұзылған болып, оны тексеру немесе
емдеу тек ... ... ғана ... ... бұзылуына байланысты психиатриялық стационарға
орналастырылған адамды дәрігер психиатрлар ... 48 ... ... ... міндетті. Егер комиссияның тұжырымы бойынша адам
стационарлық ... ... ... ол ... ... ... сотқа 24
сағаттын ішінде жіберіледі. Психиатриялық стационар өкілінің арызын сот
науқасты, оның заңды ... ... ... 5 күн ... қарайды,
тиісті шешім қабылдайды.
ҚК-тің 127-бабының 1-бөлігінде көзделген қылмыстың құрамы формальды,
яғни психиатриялық ... ... ... ... ол аяқталған болып
саналады.
Психиатриялық стационарға заңсыз ... және ... ... ... онда ұстау адамды бас бостандығынан заңсыз айыру
ретінде ... ... жағы ... ... ... ... ... сау адамды оның еркінсіз стационарға ... ... ... психикасы бұзылған адамды ешқандай заңды ... ... соны ... Бұл ... жасаудың себебі — ... ... ... ... ... т.б. ... ... түсіруден басқа
себептері саралауға ықпал жасамайды, жазаны жеке даралағанда ескеріледі.
Қылмыстың субъектісі жасы 16-ға жеткен, есі дұрыс адам ... ... ... т.б.).
Қылмыстың сараланған құрамы ҚК-тің 127 бабының 2-бөлігінде ... а) ... ... б) адам ... ... ... ... және в) абайсызда жәбірленушінің өліміне не өзге ауыр зардаптарға
әкеп соққан әрекеттер.
Пайдакүнемдік ниетпен адамды ... ... ... ... онда ... ... ... пайда көру
мақсаты болады (жәбірленушінің пәтерін, мүлкін ... ... ... ... ... ... ... қылмыстың осы түрінің
субъектісі стационарға жатқызу туралы жеке өзі ... ... ... ... ... ... қажеттігі жайында қорытынды жасаған комиссия
құрамындағы ... ... ... ... ... ... бұл ... жасау әрекетін едәуір
жеңілдетеді, себебі ол кұжаттарды ресми түрде еркін қарастыра ... ... ... ... стационарға жатқызу және одан шығару
мәселесін шешүге ықпалы болады. Адамды психиатриялық ... ... ... ... ... ... ... әділетсіз сот үкімін шығарғаны
үшін ҚК-тің 350-бабы бойынша қылмыстық жауаптылыққа тартылады.
Психиатриялық стационарға заңсыз орналастыру немесе онда ... ... ... ... ... немесе өзге де ауыр
зардаптарға үшыраса, кінәлінің іс-әрекетін ҚК-тің 127-бабы 2-бөлігінің ... ... ... ... ... ... ... өлуі мүмкін:
дәрі-дәрмекті артық бергендіктен, тиісті ... ... ... ... ... т.б. өзге де ауыр ...
денсаулыққа келген ауыр ... ... ... ... сондай-ақ
жәбірленушінің жақындарының өлімі немесе қатты науқастануы, т.б. жатады.
ҚК-тің 127-бабы 2-бөлігінің «в» ... ... ... жағы кінәнің қосарланған нысанымен сипатталады: психиатриялық
стационарға ... ... ... ... және болған зардапқа
қатысты абайламаушылықпен.
6.4. Адамдарды пайдалану үшін азғырып көндіру
Нәпсіқұмарлық немесе өзгедей пайдалану үшін ... ... ... ... ... ... Конституциясы кепілдік берген,
адамның жеке бас бостандығына, оның өзі ... істі ... ... қол
сұғуды көздейтін қоғамға қауіпті іс-әрекет. Сондықтан да, ... ... ... бойынша не төтенше жағдайда немесе соғыс жағдайында ғана жол
беріледі деп Қазақстан Республикасының Конституциясында нақты ... ... ... ... және ... құқықтар жөніндегі
халықаралық пактіге ... ... ... ... объектісі — адамның бас бостандығы, қызмет түрін таңдау
құқығы.
Қылмыстың объективтік жағы — нәпсікұмарлық ... ... ... ... ... ... ... әрекеті. Азғырып-көндіру
дегеніміз — қандай да бір жұмыс үшін ... ... ... ... ... ... ... Бұл ретте — жәбірленушіге жұмыстың сипаты,
еңбек ... ... т.б. ... ... ... ... яғни ол алданып
қалады.
Жәбірленушіні пайдалану дегеніміз оның тікелей жасаған жұмысынан
немесе оған кем ақы ... ... ... түсіру.
Нәпсіқұмарлық үшін пайдаланғанда жәбірленушінің денесін сатып пайда
түсіреді, оны белгілі бір қызмет көрсетуге ... ... ... ... жас ... жұмысқа орналастыру сылтауымен шетелге алып кету етек
алды, ал ... ...... ... ... пайдалану. Әртүрлі
клубтарда, мейманханаларда, казиноларда, т.б. жерлерде табысы мол жұмыс
істеуге азғырып ... ... ... ... алып ... ... ... пайдаланады.
Жәбірленушіні өзгедей пайдалану дегеніміз — қандай да бір пайда ... оның ... және қол ... ... ... ... ... бойынша саралау үшін
жәбірленушіні азғырып ... ... ... ... ... құрамы формальды, яғни азғырып көндірген ... ... ... ... ... келісіміне қол қойылып, жәбірленушінің
құжаттары «еңбекке орналастыру фирмасына» берілген кезден ... ... ... ... Кінәлінің өз мақсатына жетуі, яғни пайдаланудан
пайда көруі міндетті емес.
Қылмыстың субъективтік жағы тікелей ниетпен ... ... ... үшін ... ... ... ... көндіргенін ұғынады, соны
тілейді.
Қылмыс субъектісі жасы 16-ға толған, есі ... ... ... 128-бабының 2-бөлігінде көзделген сараланған құрамын
пайдалану үшін адамдарды азғырып-көндіру: а) адамдар тобының алдын ала сөз
байласуы бойынша; б) ... ... ... анық ... қатысты
жасалған жағдайдағы қылмыстық жауаптылықты қарастырады.
ҚК-тің 128-бабының 3-бөлігінде ерекше саралаушы нышан көзделген. Оған
азғырып-көндірілген адамдарды Қазақстан Республикасынан тыс ... ... ... ... ... ... жасағаны жатады.
Ұйымдасқан топтың жұмысының мақсаты азғырып-көндірілген адамдарды
Қазақстан аумағынан тыс ... алып ... Бұл ... ... да ... адамдарды шетелге алып кету, оларды пайдалану міндетті
емес, алдау жолымен азғырып-көндіруі ... ... ... келісім
бойынша жасасу кінәлінің әрекетін осы баппен саралау үшін жеткіліксіз.
VII. АДАМНЫҢ ЖӘНЕ АЗАМАТТЫҢ ... МЕН ... ... ... ... Конституциясының адамның қадір-қасиетіне қол
сұғуға болмайды. Ол әр адамның ... ... тән ... ... ... оның ... мен әрекеттілігін мойындау деген
сөз. Адам өнегелік және интеллектуалдық ... ... көзі ... ... оның ... ... беделіне өмір салтына,
кәсібіне және ... ... ... Әркім өзінше ойлап, өзінше
әрекет жасауға және оны ... ... ... ... ... әртүрлі тергеу әрекеттерін жүргізгенде — куәлендіргенде, сараптама,
тінту жүргізгенде, жауап алғанда, беттестіргенде, ұстағанда, ... ... ... ... ... сақтау жөніндегі
міндеттер Конституцияда қатаң белгіленген. Қинау, күш қолдану және ... ... ... ... ... тыйым салынған.
Ар-намыс — адамға өнегелік тұрғыдан берілетін ... ... ... ... мүшесі ретіндегі рухани және әлеуметтік өлшемі. Адамның
бағасы, негізінен, ... ... оның ... мінез-құлқына,
мемлекетке, қоғамға, айналасына, әлеуметтік және рухани құндылықтарға деген
көзқарасына, сондай-ақ оның моральдық ... ... ... дегеніміз — өзінің сипатын, қабілетін, ... ... ... маңыздылығын іштей өзі бағалау. Бұл — кез келген
жағдайда өзінің адам екендігін естен шығармау деген сөз.
Екі ... ...... пен ...... байланысты,
олар адамның басын сипаттайды, одан бөлініп қарастырылмайды, оның ... ... ... ... пен ... адам мен ... арасындағы
белгілі бір әлеуметтік қатынасты көрсетеді, онда ... ... бар және ... ... ... ... ... ар-намысы мен қадір-қасиетіне қол ... екі ... ... ... жала жабу және қорлау.
7.1. Жала жабу
Жала жабу дегеніміз — басқа ... ... мен ... ... ... оның ... түсіретін көрінеу жалған мәліметтер
тарату. Мұның қоғамға қауіптілігі сонда — ол ... ... мен ... зиян ... ... оның ... ... объектісі — адамның ар-намысы мен қадір-қасиеті. Бұл ... ... кез ... адам — жас бала да, ... ... емес ... де, өлі де болуы мүмкін.
Қылмыстың объективтік жағы басқа адамның ар-намысы мен ... ... ... оның ... ... көрінеу жалған мәліметтерді
таратумен сипатталады.
Мәліметтерді тарату дегеніміз — ... ... ... ... ... бір ... айту. Ондай хабарды айткан кезде жала
жабылған адамның ол жерде ... ... ... Сол ... ... ... жалғыз өзіне ғана жеткізу — жала жабу деп ... ... ... ... мәліметтерді таратуда жала жабудың нышаны
болмайды. Масқаралайтын, бірақ шындықка жататын, ... адам ... ... да ... ... ... ... соз ауруының бар
екендігі жайында жалған хабар таратуды сот практикасы жала жабу нышаны бар
қылмыс ретінде таниды.
Тарату ... ... ... басқадай байланыс құралы арқылы ауызша да
және кез келген көбейту техникасы пайдаланылып жазбаша да болуы мүмкін.
Қылмыс құрамы формальды, яғни көрінеу ... ... ... ... ... мен ... ... келтіретін немесе оның
беделін түсіретін мәліметтер таралған кезден бастап қылмыс аяқталған болып
саналады.
Нұқсан келтіретін мәліметтер дегеніміз — ... ... ... өмір ... ... тұрғысынан алғанда адамның ар-намысы мен қадір-
қасиетін қоғам алдында ... өсек ... Бұл ... ... бір баға берушілік емес, жалаң фактілер болуға тиіс. ... ... ... бір ... дарынсыз, білімсіз деп лақап сөз таратсақ, ... емес ... ... ... ... жағы тікелей ниетпен сипатталады. Басқа адамның
ар-намысы мен қадір-қасиетіне нұқсан келтіретін және оның ... ... ... өзінің таратқанын кінәлінің ұғынатынын және ... ... ... ... жалған мәліметтерге рас екен ... оның ... ... ... ... ... адам жала жапкандық
үшін көзделген жауаптылықтан босатылады, бірақ ҚК-тің 130-бабы бойынша
жауапталуы ... егер ол ... ... ... болса.
Жала жабудың себептері әртүрлі болады: қызғаныш, көре алмау, біреуге
зиян келтіру, т.б.
Қылмыстың ... — жасы 16-ға ... есі ... адам.
Көпшілік алдында сөз сөйлегенде, не көшпілікке таратылатын шығармада,
не бұқаралық акпарат құралдарында жала жабу ... ... ... ... ... ... көзделген. Бұл көрсетілген мән-
жайлар қылмыстың ... ... ... ... ... жала бірден
көп адамға жетеді. Көпшілік алдында сөйлегенге көп адам жиналған ... ... сөз ... ... оқу, жиналыс, баяндама жасау).
Көпшілікке таратылатын шығарманың жанры да, берілу ... да ... ... ... кинохабар, кітап, т.б.). Бұқаралық ақпарат
құралдары арқылы жала ... ... ... ... құралдары, газет-
журналдар пайдаланылады.
Адамды ауыр немесе аса ауыр қылмыс жасады деп айыптаумен ұштасқан жала
жабу қылмыстың бұл түрінің ең ... ... ... түрі ретінде ҚК-
тің 129-бабының 3-бөлігінде көзделген. Ауыр және аса ауыр қылмыс ... ... ... ... бұл ... көрінеу жалған сөз жеткізуден (ҚК-тің 351-
бабы) ... ... ... ... сөз ... кінәлінің ниеті адамды
қылмыстық жауапка тартуға бағытталады (мәліметтер құқық қорғау органдарына
жіберіледі). Жала жабудағы ниетте мұндай ... ... ... ... көзделген, қоғамға қауіпті іс-әрекет — басқа
біреуді әдепсіз ... ... яғни оның ... ... арқылы сипатталады.
Қылмыс объектісі — адамның ар-намысы мен қадір-қасиеті Қылмыстың
объективтік жағы — ... жеке ... ... ... ... оның ... түсіруге бағытталған әрекет. Жәбірленушінің жеке басына
берілген жағымсыз баға шындыққа жанаса ма, жанаспай ма — ол маңызды емес.
Жәбірленушінің ар-намысы мен ... ... оған ... ... айтылады (объективтік жақтың міндетті нышаны). Кемсітуді, ... ... өзі ... ... ... көпшіліктін көзінше,
жәбірленушінің өзіне оңашада немесе ол ... ... адам ... ... ... ... ... сөздерін ол жәбірленушіге жеткізеді деп
ойлайды). Қорлау сөздері нақты адамға ... ... ... ... ... ... көпшілік орнында айтылған, нақты біреуді қорламайтын
балағат сөз бұзақылық ретінде сипатталады.
Қорлаудың жала ... ... сол — ... жеке ... берілген
баға қорлауда шындық болуы мүмкін, яғни баға дұрыс ... де ол ... ... ... қатар, қорлау тек жазбаша не ауызша нысанда ғана
айтылмайды, сонымен қатар адамның, ... ... ... да ... ... ұру, ... түкіру, мұрнын шерту, киімін
сыпырып алу, т.б.). Адамды қол жұмсап қорлаудың мүмкін ... ... дау ... ... ... ... ар-намысы мен қадір-
қасиетін кемсітуге ғана бағытталған кінәлі ниетін егжей-тегжейлі анықтау
қажет деп санайды.
Қатты айтылған сыни ... ... адам ... ... ... оның ... ... еске алу, оның кемшіліктерін атап ... ... ... жеткізілсе, онда қорлаудын құрамы болмайды.
Қылмыстың құрамы — формальды, яғни ... ... ... бастап немесе оны қорлағаны оған үшінші адам ... ... ... ... ... болып саналады.
Қылмыстың субъективтік жағы — тікелей ниетпен сипатталады. Кінәлі
өзінің басқа ... ... мен ... ... нысанда
кемсітетін әрекет жасағанын ұғынады, соны тілейді.
Қылмыстың субъектісі — жасы 16-ға ... есі ... ... ... ... ... көпшілік алдында сөз
сөйлегенде, не көпшілікке таратылатын шығармада, не ... ... ... сияқты қылмыстың сараланған құрамы көзделген. Мұндай
нышандар ҚК-тің 129-бабының 2-бөлігін ... ... ... ... ... жала жабудан айырмашылығы сол — жала ... ... ... ... ал қорлағанда адам жайындағы ақпарат
шындық та болуы мүмкін, бірақ ол әдепсіз нысанда айтылады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Әрбір ... ... бір ғана ... ... ... туындатқан өзара
байланысты жағдайлар себептерінің жиынтығының нәтижесі болып табылады.
«Әдетте, қылмыс ... ... ... ... ... өндірістегі тәрбиенің салдарларынан, бос уақытты дұрыс
ұйымдастыра ... ... ... және ... ... қарсы жасалған қылмыстарға байланысты қылмысты тергей отырып,
тергеуші қылмыстың себебін, яғни ... ... ... ... және ... ... ... оның қасақана немесе
абайсыздықтан жасалғанын анықтауы тиіс.
Адам қоршаған орта мен жеке ... ... ... ... ... ... міндетіне жеке басының өнегелі болмауға алып келген
нақты жағдайларды анықтауы қажет.
Теріс факторлардың әсеріне байланысты қоғамға ... жеке ... ... ... ... ... Жеке ... қарсы жасалған
қылмыстарды жасаған кезде, қоғамға қарсы жеке басының ... ... жеке ... ... аяққа таптауда, кек алуда,
қызғануда көрініс табады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... актілер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995ж. (өзгертулер мен
толықтырулар 07.10.98ж.) Алматы: ... ... ... ... ... ... (өзгертулер мен
толықтырулар 1.06.2003 ж.) Алматы: Жеті-Жарғы, 1997.
3. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... енгізілген (31.05.2002 №327-11 және 9.08.2002 №327-11).
Алматы
Арнайы әдебиеттер
1. Алауханов Е. Қылмыстық ... ... ... ... ... - ... ... Авторлар тобы.: Қылмыстық құқық, жалпы бөлім. Алматы «Жеті - Жарғы»,
2001
3. Ағыбаев А.Н. Қылмыстық құқық, ерекше ... ... ... - Жарғы», 2000
4. Ағыбаев А.Н. Қылмыстық құқық, ... ... ... ... - Жарғы», 1999

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 33 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жеке адамға қарсы қылмыстардың құқықтық сипаттамасы24 бет
Басқару тәртібіне қарсы қылмыстардың құрамы18 бет
Экологиялық қылмыстар30 бет
Адам өліміне әкеп соғатын жеке тұлғаға қарсы қылмыстың сипаттамасы53 бет
Жеке адамның денсаулығына қарсы қылмыстардың түсінігі және жіктелуі55 бет
«Кәмелетке толмағадардың қылмыстық жауаптылығы».5 бет
«Қазақстандағы демографиялық процестер»148 бет
Іскерлік қарым-қатынас этикасы3 бет
Ішімдік13 бет
Адам ауруын қоздырушы дрожжилар10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь