Кәмелетке толмаған қылмыстарды тергеу

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ
I ТАРАУ. Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істер бойынша іс жүргізу ерекшеліктері.
1.1 Кәмелетке толмаған тұлғалардың түсінігі
1.2 Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыс жасау денгейі және тұлғалық ерекшеліктері.
II ТАРАУ. Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша сот өндірісіне дейінгі іс жүргізу.
2.1. Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істер бойынша дәлелдеу пәні.
2.2. Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша іс жүргізудің процессуалдық тәртібі.
III ТАРАУ Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істері бойынша сот талқылауы.
3.1. Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша сот талқылауының ерекшеліктері.
3.2. Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша үкім шығарған кезінде сот шешетін мәселелер. IV ТАРАУ Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстық істері бойынша іс жүргізу кезінде кететін кемшіліктер және шешу жолдары.
4.1 Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстық істері бойынша іс жүргізу кезінде кететін кемшіліктер. 4.2 Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстық істер бойынша отбасылық соттар.

ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Кіріспе

Республикамызда кәмелетке толмағандармен жасалатын қылмыстар көбеюде. Еліміздегі криминогендік ахуалдың барлық талаптарына болашақта ықпал етуі ескеріле отырып, кәмелетке толмағандар тарапынан жасалатын қылмыстардың алдын алу ерекше көңіл бөлуді талап етеді. Соңғы жылдары жасөспірімдер ортасының криминализациалануының тұрақты өсу үрдісі қалыптасқан, олар жасаған қылмыстардың 75% ауыр және аса ауыр қылмыстар (оның ішінде кісі өлтіру, денсаулыққа қасақана ауыр зиян келтіру, қарақшылық шабуыл) болып табылады. Кәмелетке толмағандар топтасып жасайтын қылмыстардың алдын алу өзекті мәселе болып отыр қылмыстық қол суғышылықтарға қатысатын кәмелетке толмағандардың жартысына жуығы оқушылар мен студентер болып табылады. Көптеген жасөспірімдер құқықа қайшы іс - қимылды алкогольдік мас күйінде жасаған немесе бұған дейін қылмысты болған.
Әр түрлі себеп салдарынан әлеуметтік жетімдік және балалардың кезбелікке салыну мәселесі шиеленісе түсуде.
Бұл мәселеге қоғамның көңіл бөлу үшін қандай жағдайлар туындауы қажет, егер балаға өмір қиындығына төтеп беруге көмектеспеу немесе немқұрайлы қарау ертенгі мемлекетіміздің болашағына тигізетін кері ықпалы мол болмақ. Өйткені Қазақстанның болашағы бүгін жасалады, ал ертенгі күн ұрпақсыз болу мүмкін емес.
Қазақстан халқына Президентінің жолдауында бала мен анасының денсаулығына байланысты қорғау мәселесі біздің мемелекеттіміздің, қоғам және денсаулық сақтау органның басты көңіл бөлуінде болу керек делінген.
Кәмелетке толмағандардын қылмыстарымен күресу және алдын алу мемлекетте экономикалық, идеологикалық және ұйымдастырушылық түріндегі шараны қолдану ретінде органдармен және қоғамдық ұйымдармен жүзеге асыруы қажет.
Әдебиеттер тізімі

1. Қазақстан Республикасының Конституциясы. Алматы «Жеті жарғы» 1999 жыл.
2. Ковенция о правах ребёнка. Алматы 2005 г.
3. Адам құқықтары туралы халықаралық билль. Алматы 1998 жыл.
4. Международный пакт о гражданских и политических правах. Алматы 1998 жыл.
5. Международный пакт об экономических, социяльных и культурных правах. Алматы 1998 жыл.
6. Минимальные стандартные правила ООН, касающихся отправления правосудия в отношении не совершеннолетних. Основные международные документы. Права человека. М, 1989 год
7. Қазақстан Республикасының қылмыстық іс жүргізу кодексі. Алматы «Юрист» 2005 жыл.
8. Қазақстан Республикасы азаматтық кодексі. Жалпы, ерекше бөлім. Алматы 2001жыл.
9. Қазақстан Республикасының әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексі.
10. Уголовно-процессуальный кодекс РК. Особенная часть. Коментарий. Алматы «Жеті жарғы» 2003 год.
11. Уголовный процесс. Досудебное производство. Сарсембаев Т.Е, Хан А.Л. АСТАНА «ФОЛИАНТ» 2000 ГОД.
12. Б.Қ. Төлеубекова, Қ.Ж. Қапсәләмов.Қазақстан Республикасының қылмыстық іс жүргізу құқығы. Ерекше бөлім. Сотқа дейінгі сатылар. Алматы «ҚазГЗУ» 2005 жыл.
13. Капсәләмов К.Ж. Уголовное процесуальное принуждения. Астана «Фолиант»2001 год.
14. Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексіне түсінік. Жауапты редакторлар: С.М. Рахметов, Г.ә. Бапанов. Алматы 2001 жыл.
15. Уголовное право Республики Казахстан. Учебник. Особенная часть. Часть 1. Алматы «Данекер» 2005г. Под. ред. И.Ш. Борчашвили и С.М. Рахметова.
16. «Неке және отбасы туралы ҚР Заңы». № 321 1998 ж. 17 желтоқсан.
17. Қазақстан Республикасының Заңы. «Қылмыстың жасалуына сезіктілер мен айыпталушыларды күзетте ұстаудың тәртібі мен шарттары туралы» 30.03.99. № 353-1.
18. Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы. Алматы : «Юрист», 2005 жыл. Қазақстан Республикасының Заңы.
19. Қазакстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің қаулысы-«Қылмыс белгілері бар, қоғамға қауіпті әрекеттер жасаған балалар мен жасөспірімдерді арнаулы оқу-тәрбие мекемелеріне жіберу тәртібі туралы». 18 қазан 1993 жыл.
20. Постановление Кабинета Министров Республики Казахстан от 21 апреля 1994 года №415 Об утверждении Положения о специальном учебно-воспитательном учереждении для детей и подросков, нуждающихся в особых условиях воспитания.
21. Нормативное постановление №6 Верховного Суда РК от 11 апреля 2005 года. О судебной практике по делам о преступлениях несовершеннолетних и о вовлечении их в преступную и иную антиобщественную деятельность. Фимида №6 2005 г. 4 стр.
22. Кәмелетке толмағандардың арасындағы қадағалаусыз қалу мен құқық бұзушылықтарын алдын-алу. Президенті және Үкіметтің актілер жинағы 48\2005. 21 бет.
23. № 1/2003 Бюллетень Верховного Суда РК. В надзорной коллегии Верховного Суда РК. Стр 16.
24. № 2/2003 Бюллетень Верховного Суда РК. 1) Обзор судебной практики расмотрения уголовных дел надзорной коллегией Верховного Суда РК в 2005 году. Стр.16. 2) Обобщения судебной практики по вопросу соблюдения в ходе уголовного судопроизводства требований закона о праве подозреваемого, обвиняемого, подсудимого на защиту. Стр.22 .
25. Правоохранительные органы: Сборник законодательных актов. Алматы: Юрист, 2000 год.
26. Қазақстан-2030. Назарбаев. Н.А. Алматы: Білім, 1997 жыл.
27. Аккулеев А.Ш. Уголовный кодекс РК: Проблемы и перспективы. Сборник научных трудов. Международные документы по правам ребёнка и уголовное законодательство РК. Караганда 1999 год.
28. Бегалиев К. Предупреждения безнадзорнасти и правонарушений несовершеннолетних. Алма-Ата «Казахстан» 1980 год.
29. Бегалиев К. Меры борьбы с преступностью несовершенолетних. Алма-Ата «Казахстан» 1975 год.
30. В.И. Басков «Курс прокурорского надзора» учебник для вузов. Москва «Зерцаво» 1998 год.
31. Под. редакцией А.Д. Бойкова и И.И. Карпеца. Курс Советского уголовного процесса. Общая часть. Москва «Юридическая литература» 1989 год.
32. Диденко П.В. Уголовно-исполнительное право РК. Алматы: Дәнекер, 2001 год.
33. Еникеев М.И. Основы общей и юридической психологии. Учебник для вузов. М: «Юристъ» 1996 год.
34. Жадбаев С.Х. Правопорядок и поведение несовершеннолетних. Алма-Ата «Мектеп» 1982 год.
35. Под. ред. В.Н. Кудрявцева и В.Е. Эминова. Криминология. Москва «Юристъ» 1999 год.
36. Қайыржанов Е. Жасөспірім және заң. Алматы 1972 жыл.
37. Н.А. Минжанов. Психолгия и педагогика в деятельности сотрудников ОВД. Учебное пособие. Караганда 2000 год.
38. А.М. Нечаева. Правовая охрана детства в СССР. Москва «Наука» 1987 год.
39. Құрастырған Ғ.Сапарғалиев. Қазақстан мемлекеті мен құқығының негідері. Хрестоматия. – Алматы: Атамұра, 1996 жыл.
40. Томас Бюргенталь. Халықаралык адам құқықтары: қысқаша шолу-\ағыл. аудар. – Алматы: Ғылым 1999 жыл.
41. С.А. Шапинова. Подросток: Общество и закон. Алма-Ата «Наука» 1989 год.
42. Алауханов Е., Саттыпалды К. Причины корыстно-насильственных преступлении: взаимодействие семьи и подростка. Фемида №2 2003. Стр.32
43. Булеваева А. Уголовная ответственность несовершеннолетних. Фемида №5-6 2000. Стр 80.
44. Сисько В. Вместо школьной скамьи-на скамью подсудимых ? Фемида №1-2 2000. Стр.36
45. Анастасия Градова. Казахстанская полиция №9 2005 год. Ростки ювенальной юстиции. Стр 7.
46. А. Ли Психологический портрет школьника 2000 год. ЮГ.13 сентября.
47. Вестник КазГУ. Серия юридическая, №4. А.Н.Ли «Особенности личности несовершеннолетних учащиехся образовательных школ. Совершивших преступление.
48. Вестник КазГУ. Серия юридическая, №8. Воспитательная роль суда при рассмотрении дел о преступлении несовершеннолетних. Т.С. Матымов.
49. Заң. 2005 №8. 58-59.
50. Заң және заман. Алматы 2005 №3. 53-56 бет.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
I ТАРАУ. Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істер бойынша іс
жүргізу ерекшеліктері.
1. Кәмелетке толмаған тұлғалардың түсінігі
2. Кәмелетке толмаған ... ... ... ... және ... ТАРАУ. Кәмелетке толмаған тұлғалардың ... ... сот ... іс ... Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істер ... ... ... ... ... ... бойынша іс ... ... ... ... ... тұлғалардың қылмыстары туралы істері бойынша
сот талқылауы.
3.1. Кәмелетке толмаған ... ... ... сот ... Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша үкім шығарған кезінде
сот ... ... ... ... ... ... ... істері бойынша іс жүргізу
кезінде кететін кемшіліктер және шешу ... ... ... ... қылмыстық істері бойынша іс жүргізу
кезінде ... ... ... ... ... қылмыстық істер бойынша отбасылық
соттар.
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Кіріспе
Республикамызда кәмелетке толмағандармен жасалатын қылмыстар ... ... ... ... ... ... ықпал етуі
ескеріле отырып, кәмелетке толмағандар тарапынан жасалатын қылмыстардың
алдын алу ... ... ... ... ... ... жылдары жасөспірімдер
ортасының криминализациалануының тұрақты өсу ... ... ... ... 75% ауыр және аса ауыр ... (оның ішінде кісі
өлтіру, денсаулыққа қасақана ауыр зиян келтіру, қарақшылық шабуыл) ... ... ... ... ... ... алдын алу
өзекті мәселе болып отыр қылмыстық қол суғышылықтарға қатысатын ... ... ... оқушылар мен студентер болып табылады.
Көптеген жасөспірімдер құқықа қайшы іс - қимылды алкогольдік мас ... ... ... ... ... ... ... себеп салдарынан әлеуметтік жетімдік және балалардың
кезбелікке салыну ... ... ... ... ... көңіл бөлу үшін қандай ... ... егер ... өмір қиындығына төтеп беруге көмектеспеу ... ... ... ... ... ... кері ... болмақ. Өйткені Қазақстанның болашағы бүгін жасалады, ал ... ... болу ... ... ... ... ... бала мен анасының
денсаулығына байланысты қорғау мәселесі ... ... ... ... сақтау органның басты көңіл бөлуінде болу керек делінген.
Кәмелетке толмағандардын қылмыстарымен күресу және алдын алу ... ... және ... түріндегі шараны қолдану
ретінде органдармен және қоғамдық ұйымдармен жүзеге асыруы қажет.
Қылмыс жасаған ... ... ... тәрбиелеу оларға катысты
заңдылықты жүзеге асырушы органдардың басты көңілінде ... ... да ... ... ... ... ... үшін арнайы
білімдер және тәжрибелер қажет етеді.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істері бойынша қылмыстылық
заңдылық ... ... ... ... ... ... Осы актуалдық
мәселелердін себептеріне осы категория жастағы тұлғалар қылмыстары туралы
істері бойынша заңдылық мақсаттарын ... ... сот ... және ішкі
істер органдары тарапынан күшейту керек.
Жүзеге асып отырған заңдылық қылмыстық процестін міндеттері қылмыстарды
тез және ... ашу, ... ... ... ... және ... заңды
дұрыс колдану болып табылады. Қылмыстық істер ... іс ... ... ... ... және ... негізсіз айыптау мен соттаудан,
олардын құқықтары мен бостандықтарын заңсыз шектеуден қорғауды, ... ... ... ... ... ... оны дереу және толық
ақтауды қамтамасыз етуі, сондай ақ заңдылық пен құқықты ... ... ... ... ... қылмыстары туралы істері бойынша ерекше ... ... ... ... 18 ... тұлғалардын жағдайларын
жастық, психофизикалық, әлеуметтік – психологиялық және ... ... ... ... ... толмағандардың істері бойынша іс
жүргізу тәртібі ҚІЖК жалпы тәртіптермен және 52 тарауымен ... 480 – ... ... мен ... ... ... бойынша алдын ала
тергеуде және сот ... іс ... және оның ... Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істер бойынша іс ... ... ... тұлғалардың түсінігі.
Қазақстан Республикасының заңдары бойынша, яғни қылмыстық іс ... ... ... ... ... асуы осы ... ғана қолданылады, яғни бұл тұлғалар қылмыс жасаған уақытта 14-ке
толған бірақ 18-ге ... ... қоса осы ҚІЖК ... ... ... ... ... бойынша жүргізуіне қарамастан, судья ҚК 87-бабына
сүйене отырып ерекше жағдайларда, яғни ... ... ... мен ... ... ерекшелігіне қарап қылмыстық кодекстің 6-тарауының 18-
жасқа толған бірақ 20-жасқа толмаған тұлғаларға қолдана алады.
Сұрақтардың ... ... ... ... кәмелетке
толмағандарға байланысты ... ... ... ... ҚР ... арнайы талдау нысанасы болып табылады. Сондықтан, осыған байланысты
мынадай нормативті қаулы: 2005 ж. ... №6 ... ... ... және ... қоғамға қайшы іс-әрекетке тарту туралы сот
практикасы» шығарылды.
Қылмыстық іс-жүргізу заңына ... ... ... ... ... кәмелетке толғандар мен кәмелетке толмағандардың
арасында заң шекара белгілеп отыр, бұл арқылы ол ... ... ... бар ... ... топты бөліп отыр. Бұндай топтың
бөліну қажеттілігі ... ... ... және ... ... Кәмелетке толмаған дамып келе жатқан ... ... және ішкі ... ... ... ... ... сондықтан
бұл жағдай қоршаған адамдармен және заңмен қайшылыққа түсуге әкелуі мүмкін.
Яғни өзгеріп отыратын өмір ... ... ... ... түсе ... ... ... қылмыстық іс жүргізуде заң жүзінен
ерекше қорғау болып табылады.
2. Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыс жасау денгейі және тұлғалық
ерекшеліктері.
Қазақстан ... ... ... ... тәуелсіз ел
ретінде аттап, құқықтық-демократиялық мемлекет негізін қалыптастыруға
кірісті. Жаңа ... ... ... ... саяси, әлеуметтік
және экономикалық өзгерістер мен ... ... ... ... ... және ... кейде жағымды, ал кейде жағымсыз
ықпал ... ... ... ... ... ... ... теріс
факторлардың әсерінен асқынып отырғаны баршаға белгілі. ... ... ... қиындықтар, жастар ұйымдарының қызметін үйлестіретін бірігей
орталықтың жоқтығы, жасөспірімдердің бос уақытының ... тыс ... ... ... пен қараусыздықтың болуы, тағы басқа осы
сияқты жағдайлар кәмелетке толмағандар қылмыстылығының күрт өсуіне ... ... ... ... қазіргі қазақ жастарының бүгінгі қоғамдық және
экономикалық байланыстар жүйесіне жарым-жартылай ... ... ие ... топ ... тани аламыз.
Біздің елімізде 1999 жылы ... ... ... ... 14953126 адам ... екен. Ал 10 жас пен 19 жас аралығындағы
жастар мен жасөспірімдер саны 2994949, ал бұл ... ... 20 ... ... ... ... ... пен нашақорлық, тонау, ұрлық
сияқты қылмыстардың күннен-күнге өршуі қаншалықты дәрежеде қауіпті ... да ... ... ... үшін мына ... ... ... қорқытып алушылық қылмысы 1997 жылы ... 75 ... ... сол ... саны 2001 жылы ... ... ... 327-ге
жеткен, адамды тонау қылмысы 618-ден 961-ге, ал ұрлық 3330-дан ... ... [49, 58 ... ... болған кәмелетке толмағандардың тұлғасының қалыптасуына
қолайлы және қолайсыз жағдайдың ... осы ... ... ... каналдары немесе қоғамдық өмір аумағының айырмашылығында ... ... ... отыр. Кәмелетке толмаған құқық бұзушынын
тұлғасы белгілі бір тәртіп нормаларын ... ... ... сияқты да
қоғамдық–тұрмыстық айналасында қалыптасады. Олардың даму мінездері және
әрекетерінің мазмұны, мүдделерінін ерекшеліктері ... және ... да ... ... ... ... қайшы бағыттарының бірінші қасиеттері, көбінесе бала
кезінде, қоғаммен белгіленген нормаларды сәл- пәл бұзуында, яғни ұсақ ұрлық
және бұзақылық жасау тағы ... ... бұл ... ... ... ... жазды: «Науқастардың ішкі дүниесін қалай бұзылатыны, оларды дөрекі,
ызаланған, зиянкес қылатын мәселелерді дәрігерлер ... ... ... ... бір қортындыға келген: бала ... ... бір ... ... ... содан кейін бала кезінде кеткен кемшіліктер
есейгенде үлкен меселеге әкеп соқтырады». [ 47, 35 ... ... ... нақ сол сәтінде жасөспірім кезіндегі
тәртібінің кері тәжірбиесі жиналады, яғни ол ... ... ... ... немесе белгілі бір кешігуімен болуы да мүмкін. «Адамның ішкі
сенімнің комбинациалары және толқылуларын ... ... ... ... ... ... білген жөн», - деп Павлов И.П. жазды. [ 47, 35 бет.]
Жасөспірім ... ... ... зерттегенде, ол жалпы адамдық
қасиеттерді зерттеумен сәйкестендірілуі қажет. ... адам - ... ... ... ... ... және дамып отыратын ерекше
жүйе.
Кәмелетке толмаған тұлғасы өнегелі және ... ... ... ... және ... ... ... құрайды, яғни:
- әлеуметтік бағытының дамымағандығы ... ... өзін ... ... ... әлі белгілемегендігі,
сондықтан жасөспірімнің жүріс–тұрысының кез келген ауытқушылығын
қоғамға ... ... ... ... деп ... ... өзінің сезімі және күш жігерінің ... ... ол ... деген жақсылық пен жамандыктын айырмашылығын көп біле
бермейді; ол тек қана ... ... ... ... осы
өмірдегі орны мен ролін айқындауда жаңа түсініп келеді;
- әлеуметтік тәжрибенің жоқтығы; ... ... ... ... ... ... - тұрысында қолдану нормасы
болуына негізделген қоғамның дұрыс өмір сүру ... ... қиын ... өзінің тәртібі және эмоциясын ... да ... оны ... ... ... білу үшін,
әлеуметтік құндылықтарды (жалпы гумандық) дұрыс түсуіне көмектесуі ... ... ... ... мейiрімділік – барлығы бала кезінде
болса ол тек бакытқа әкеледі.
Кәмелетке толмаған ... ...... ... ... мәселелерді атап өту кажет:
- қылмыстардың көбін 16-18 ... ... ... олар әр түрлі
себептерге байланысты: біріншіден, ол өзіндік ересектенудін және ... ... шегі ... ... алады, кейбіреулері жұмыс
істей бастайды, колледждерде, техникумдарға түсе бастайды және тағы
басқа); ... ... ... ... мен ұлдар алдарында басқа
да күрделі мәселелер пайда ... ... ... ... ... – 14-16 жасындағылар;
- әлеуметтік тұрғыдан қарағанда көп жасөспірім қылмыскерлер ... ... ... ... және квалификациясы жоқ) қызмет
көрсету аумағындағы (көбінесе сауда), қызметтік (әр ... ... ... ... болады;
- кәмелетке толмағандардың жартысынан көбі сәтті емес отбасыларынан немесе
толық емес отбасыларынан шығады; (кестені қараныз)
- кәмелетке толмаған әйел жыныстылар еркек ... ... ... ... толмағандардын кылмыстылығы ауылдардағы жасөспірімдер жасайтын
қылмыстарына қарағанда қалаларда (әсіресе үлкен) көбірек жасалады.[29,
36 бет]. Мәдени – ... ... алып ... келесі жағдайларды
атап өткен жөн:
- кәмелетке толмағандардың білім деңгейіне қарағанда олардын қылмыс
жасаған құрбылары екі – үш ... ... олар ... ... менгере
алмайды немесе дұрыс оқымайды, мектеп қоғамынан алшақтық байқалады;
- кәмелетке ... ... ... тән ... олар ... ... олар ... музейлерге, кітапханаларға және тағы басқа
мәдени орындарға бармайды.
- кино, телеарна, видео, радио олар үшін ... ... ... болады.
Осыған сәйкес олар қорқыныш және фантастика, эротика және порнография,
боевиктер жене детективтер көреді.
- осы топтағы кемелетке ... ... ... уақыт өткізуімен
болады: көшелерде мақсатсыз қанғырып ... ... ... ... шатыр астында ), спирттік ішімдік ішеді, ұландырғыш
және есірткі заттарды тұтынады; міне осындай жағдайларда ... ... ... ... ... жәбір көрсетіледі ) және тағы
басқа жағдайлар. Эмоционалды – ... ... ... ... толмағандарға көбінесе тиесілі:
- ұят сезімінің жоқтығы, қоршағандардың аландаушылығына салақтық білдіруі,
яғни эмоционалдық лабильділік және ... ... ... ... ... ... айтушылық, екі жүзді, өзін-өзіне баға
беру деңгейінін жоқтығы;[35, 487 ... ... ... ... ... дөрекілік тәртібі,
агресивтілігі, ызаланғыштығы, дауланғыштығы; Нервті – ... (есі ... ... ... ... құқықты түсіну
денгейі және көз-қарасы тұрғысынан келесі жағдайларды бөлу ... ... ... ... ... ... (ұқыптылықты,
тәрбиелікті, ұятты, міндеттілікті, жолдастық сезімдерді дұрыс
түсінбеуінен тұындайтын қатнастар);
- өзін ... ... ... ... ... ... ... өзінің референттік тобында ... ... бір ... ... ... ауыстырылады;
- егер референттік топқа немесе ... ... ... ... ... ... ... қолдау көрсетіледі;
- оларға тән қасиет құқықтық санасынын төмендігі, сондыктан да ... ... ... ... ... көп жағдайларда ... ... ... ... ... яғни ... қалу ... ұсталынып қалу
мүмкіндігіне сенбейді.
Сондықтан, кәмелетке толмаған құқық бұзушыны сипаттайтын ... ... ... ... сипатайтын әлеуметтік жағдайда
сипаттама беруге болады.
Кәмелетке толмаған құқық бұзушылардын тұлғасын зерттеу ертенгі құқық
бұзушылықтын алдын алу ... ... ... тигізеді.
2. Кәмелетке толмаған тұлғалардың істері бойынша сот өндірісіне дейінгі іс
жүргізу.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы ... ... ... ... ... ... тергеу әрекеттері болуы мүмкін:
1. Күә ретінде жауап алынуы мүмкін тұлғалар:
- ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелеушілерден;
- көршілер, оқу, жұмыс бойынша құрдастар мен қызметтестерден және ... күә ... ... ... өздерінің әрекеті немесе әрекетсіздігі
себеп болған тұлғалар шақырылады;
2. Тергеуші оқу мекемесінен, жұмыс орны мен тұрғылықты ... ... етуі ... ... ... ... толмағандардың құқық бұзушылығын алдын алу
бөлімшелерінен және кәмелетке ... ... ... бойынша
комиссиядан сұрау қағазын талап етуі қажет.
4. Жасөспірімнің өмір сүру жағдайы және ... ... ... ... ... ... ... бойынша әрбіреуінің
қылмысқа қатысушылығынын ... мен ... ... ... және де басқа тергеу әрекеттері.
Айыпталушы анықтаудан, алдын ала тергеуден немесе соттан ... істі ... ... ... және ... бөгет жасайды, немесе
қылмыстық әрекетпен ... ... деп ... ... ... ... ... – ақ үкімнің орындалуын қамтамасыз ету үшін
қылмыстық процессті жүргізуші орган өз ... ... ... ... ... ... Кәмелетке толмағанға бұлтартпау
шаралары қолданылуы мүмкін: ешқайда кетпеу және өзін ... ... ... кепілдік беру; кәмелетке толмағандарды қарауға беру: кепіл болу; үйде
қамауда ұстау; қамау болып табылады.
Бұлтартпау шарасы және оның ... ... ... ... шешу ... ... ... қарастырылады: тағылған айыптаудың
ауырлығы, айыпталушының жеке ... оның жас ... ... жағдайы,
отбасы жағдайы, немен шұғылданатындығы, мүліктік жай күйі, тұрақты ... бар жоғы және ... мән ... ... ... ... бұлтартпау шарасы қолданылған кезден бастап он
тәуліктен ... ал егер ... адам ... ... кейін қамауға
алынса, - ұсталған кезден бастап ... ... ... ... Егер ... айып тағылмаса, бұлтартпау шарасы дереу тоқтатылады.
Соттар кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істері бойынша сот
өндірісін белгілеген ... ҚІЖК 300 ... ... қоса ... ... алудың дәлелдемесін нақты тексеру қажет.
Егер айтылған мәселелерді тергеу органдары орындаған iс ... ... ... алу ... ... онда сот бұл бұлтартпау
шарасын өзгертеді немесе алып тастайды.
2.1 Кәмелетке толмаған ... ... ... істер бойынша
дәлелдеу пәні.
Кәмелетке толмағандардың істері ... ... нің 117 – ... ... ... ... мән- жайларды алдын ала тергеу
және сот талқылауын жүргізу кезінде:
1) ... ... жасы ... ... айы, жылы ... кәмелетке толмағандардың тұрмысы мен тәрбие жағдайы;
3) интелектуалдық, күш-жігерінің және психиқалык даму дәрежесі, мiнезі
мен тегеурінділік ерекшеліктері, ... мен ... ... ... ... адамдар мен баска да ... ... ... ... толмағанның жасы.
Қылмыстық іс жүргізу заңы ... ... ... анықтауда
манызды көніл бөледі.
Қазақстан Республикаксының Жоғарғы Сотының нормативтік қаулысына
сәйкес, кылмыс жасағаны үшін ... ... жасы ҚР ҚК 15 ... ... ... ... ... процессті жүргізетін
орган қылмыстық жауапкершілікке тартылатын тұлғаның туған күнің, айын,
жылын нақты анықтауға шара ... ... Бұл ... ... ... бір
жаска толуы оның туған күні емес, келесі ... ... ... туу туралы куәліктен, төлқұжатымен немесе туу туралы
куәлікті қарау хаттамасымен белгіленеді. Егер жасқа байланыстты ... ... ... ... ... тіркеу орнына сұрау жіберу
қажет.
Егер жасқа байланысты ... ... жоқ ... ... ... ... келмейтіне күдік туса, онда ҚІЖК 241-бабының 2-
тармағы бойынша сараптама тағайындау қажет. Бұл жағдайда ... күні ... ... жылдын ен соңғы қүні болып саналады.
Сарапшымен жастын төменгі және жоғарғы шегін белгілегенде (мысалы, ... 15 ке ... ... ... ... ... ... алу қажет.
Сот медициналық сарапшылардын анықтауға байланысты келесі сұрақтарды
қою қажет:
- ... ... ... ... сезікті (айыпталушының) жасы
нешеде?
- қаралып жаткан сезікті (айыпталушы ) ... ... ... ( ... ... айы, жылы және ... сағаты көрсетілуі қерек ) 14, 16, ... ... ... ... ... оның ... жасына байланысты, оның
даму деңгейіне байланысты сұрақтар қоюға болмайды.
- Кәмелетке толмағандардың жасының ... ... ... айыпталушының тұлғасын анықтау және оны қылмыстық ... ... ... ... ... физикалық мәліметтердің ... ... бір ... жасауды анықтау (мысалы, ересек адамға
накты түрде қарсылық көрсету, жыныстық акт ... және тағы ... );
- ... іс ... ... сот өндірісі тәртібі сұрағының шешілуі;
- тергеу әрекеттерін ... ... ... ... және ... ... қасиеттерін есептеуі және тағы басқа.
Кәмелетке толмаған тұлғаның өмір сүру деңгейі мен тәрбиелеуін
анықтау.
Кәмелетке толмаған ... ... ... ... ... ... стандарт ережелеріне сейкес, «кәмелетке ... ... ... жүйесі бірінші орында кәмелетке толмаған тұлғаның
сәттілігін сақталуға бағытталуы керек және кез ... ... ... ... ... ықпал ету шарасы ылғи да құқық бұзушының
тұлғасының ерекшелігімен жене ... ... ... ... ... ... ... қылмыстык іс жүргізу заңы кемелетке толмағандардың
қылмыстары туралы істері бойынша қолданатын ... ... ... жагдайларды анықтайды.
Сонымен ҚІЖК- нің 494 – бабы бойынша, барлық көрсетілген жагдайлар іске
байланысты үкім шығарғанда еске ... ... ... тәрбиесі мен оның өмір жагдайының
анықталуы, негізінен оның ... және ... ... ... өнегелік дамуы және оның мінезінің ерекшеліктерін
жан жақты зерттеуі үшін қажет.
Кәмелетке толмаған тұлғасының ... ... ... ... ... ... ... қылмыстын жасаудың ниетін анықтау үшін;
- ... ... ... ... ... ... ... басқа қылмыстардың жасалуының алдын алу үшін;
- ата-анасының немесе ... ... ... ... ... тұлғаның өмір сүру деңгейін аныктау үшін тергеуші
мен судьяға келесі меселелерге көңіл бөлуі ... ... ... ... ... кім айналысатыны;
- ата – анасы қай жерде және кім болып ... іс ... ... мен өмир сүру жағдайын аныктау
үшін келесі мәлiметтер жиналуы қажет:
А) ата-анасының, тәрбиелеушісінің - ... ... ... білімі,
өсиеттік қасиеттері, бір-біріне және балаға қатнасы, баланы ... ... және кім ... ... ... ... ... материалдық-тұрмыстық жағдайы, кәмелетке толмаганның өзінде
мүлкі, табыс көзі барма және қандай мөлшерде ... ... ... ... ... ... (жай ... қосымша) білім алатыны,
қай сыныпта, үлгерімі, тәртібі; мектептін ... ... ... ... достастықта; қандай әрекеттері үшін, айыптыға тәртіптік
шара қолдандыма. Егер кемелетке толмаған ... ... ... ... ... ... ... істемесе, оның неге мектепті немесе
жұмысты ... ... бұл ... ... ... ... ... кәмелетке толмағанды тәрбиелеуге оның отбасымен байланысының нығайтудағы
мектептін және басқа да жалпы оқыту ... ... ... осы ... ... денсаулығы мен өміріне қауіп төндіретін
жағдайлардың ... ... ... ауыстыратын тұлғалардың
міндеткерліктерінің қасақана ... орын ... және тағы ... айтылған мәлiметтерді нақтылау үшін кәмелетке толмаған
тұлғаның заңды өкілін, еңбек ұжымының өкілдерін, ... оқу және ... ... ... істері бойынша ... ... ... керек.
Сонымен қоса кәмелетке ... ... яғни ... қозығушылығы, тәуелділігі, лидерлікке,
ойланушылығына бейімділігі және тағы басқа қасиеттерін аныктау қажет. ... ... ... ... ... ... алып отырған тұлғадан
жауап алу қажет. Кәмелетке толмағанның денсаулығына және ... ... ... ... талап ету керек.
Кәмелетке толмағанның денсаулығы мен оның жалпы ... ... ... толмағанның мінезінің негізгі ерекшеліктері, оның мүддесі,
машыктары, жас психикасының деңгейі анықталуы керек. Оның қандай аурулармен
ауырғаны, оның ... ... ... ... және ... бар ... сұрақтарға ерекше көніл аудару қажет.
Айыпталушының мүддесін анықтаған кезде оның ... ... және ... ... ... ... ... толмағанның толық тұлғасын
белгілеу үшін оның өзін-өзіне көз-қарасы, есірткі заттарды тұтынады ... ... ... кім ... ... ... және осы заттарды кім
бергендігін және осындай жат ... ... ... ... ма, осыны
аныктау болып табылады.
Сонымен қоса кәмелетке толмағанның бұрынғы тәртібі қандай ... ... ... ... ... ... жағдайлар табылады:
- бұрынғы кезінде қылмыс жасағаны, қашан және ... ... үшін ... қай ... қай ... ... ... жазаны қай жерде өтеді, қанша ... ... өтеу ... ... ... істері ... ... ... ... ... ... осы жоғарыда берілген мәліметтер кәмелетке толмағанның тәртібі
мен өмір сүру деңгейін анықтайтын бірден бір критерилер болып ... ... ... ... мен себептер.
Қылмыс жасауға итермелейтін жағдайлар мен ... ... ... ... айқындалады:
- жасөспірімнің антиқоғамдық көз-қарасы мен ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелемеу, ата-аналық міндеттерді
қасақана бұзу, антиқоғамдық элементтердін ықпал етуі және тағы ... ... ... ... және ... ... ... болу
жағдайларын;
- қылмысқа ... және ... ... ... және де ... ... қылмыстық топтардың құрылуына байланысты
жағдайларды;
- ... ... және ... да ... ... және ... тұтыну жағдайлары мен иемдену көздерін анықтау;
- қылмыс қаруы мен құралдарын жасау мен иемдену көздерін;
қылмыстын жасау ... ... ... қоса ... ... ерекше
себептері (ұрлық, «өзін өзі көрсету» үшін көлікті ұрлау және тағы басқа)
немесе өмірдің ауыр жағдайларымен байланысты ... [34, 12 ... және ... ... ... іс әрекетеріндегі кемшіліктер
рецидивтін жасалу себептерімен жағдайлары арнайы зерттелу қажет.
Кәмелетке толмағандардың ... ... ... ... ҚІЖК 387 бабын
мызғымас орындау қажет, жасөспірімдермен қылмыс жасауға негіз ... ... ... ... ... ... керек, кәмелетке толмаған құқық
бұзушылардың тәртібіне бақылау жасайтын лауазымды тұлғалар және әкімшілік
органдардың іске ... ... мен ... ... ... және
де сот өңдірісі кезінде заңдылық бұзған факті ... жеке ... ... [10, 547 ... ... ... ... мәліметтер және басқада қылмысқа
қатысушы тұлғалар.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істері бойынша дәлелдеме
болып табылатын жеке ... ... ... құрайды. Осындай ересек
адамдардың қоғамдық қауіпті әрекеттерін ... ... ... ... ... іс – әрекетке қатыстыру рөлін ерекше,
нақты зерттеу қажет.
Қазақстан Республикасының ҚІЖК 481- ... 4 ... ... ... ... ... істері бойынша ересек адамдардың
ықпалы немесе қылмысқа қатысушылығы мағлұматы көрсетіледі, және де ата ... мен ... ... ... алдын ала сөз ... ... ... ... ... мүлікті иеленуі;
- кәмелетке толмағандарды сұраушылықа, жезөкшелікке, құмарлық ойындарға
, арақ ішу және есірткіні пайдалануға тартылған;
- ... ... ... ... ... дұрыс сақтамау мәселесі;
- кәмелетке толмағандарды азаптау, ... ... ... ... ... және тағы басқа.
Ересек адамдардың кәмелетке толмаған тұлғаларды қылмысқа тартуы немесе
қатысу ... ... мына ... ... ... физикалық және
психологиялық ықпал көрсеткенің анықтап алу қажет.
Кәмелетке толмағандар тұлғасына байланысты ... адам ... ... ... ... ... антиқоғамдық машықтардың пайда болуына себеп
болса және де өзінің ... ... ... ... тартылмаса онда ол тәртіптік, әкімшілік жауаптылықа тартылуы
қажет.
Кәмелетке толмағандардың даму деңгейін ... ... ... ... істері бойынша алдын ... ... және сот ҚІЖК 481- ... 3 - ... ... ... ... толмағандардың интелектуалдық кемтарлығын анықтауға
міндетті.
Психикалық аурумен байланысты емес ... ... ... – бұл ... ... ... тану іс ... ... ... ...... ауқымының дамуы және
тағы басқа даму деңгейінің дұрыс қалыптаспау ... ... ... ... кемтарлығын анықтау үшін ата – анасының, қамқоршысынын,
ұстаздардың және ... ... ... алуы керек; ... және ... даму ... ... мәліметтер бар
құжаттарды, баланың даму картасын, бұрынғы ауырған ауруларынын тізімін
талап ету ... Егер осы ... ... ... онда ... ... кемшілігінің қандай деңгейде қамтыйтыны және
өзінің әрекеттерінің жасаған кезінде оларға толық мән ... ... ала ... ... алу қажет.
Егер кәмелетке толмаған сезіктіде, айыпталушыда жүйке ауруынын немесе
дамуында ауытқушылықтардың бар екендігі және ... ... іс – ... қабілеті туралы мәселені шешу үшін ... ... ... сараптама тағайындау міндетті (ҚКІЖ 489 бабынын 1 тармағы).
Сұрақтарды шешу барысында кешендi психологиялық – ... ... ... ... және ... ... нәтижесінде жүзеге асады.
Психологиялық – психиатриялық сараптаманың пәні істін жағдайларының
келесісін анықтау: тұлғаның ерекшеліктерінін ... және ... ... психикалық әл – ауқаты; психологиялық ... түрі және ... оның ... және жеке ... ... дұрыс
психологиялық пен психопатиялықтың сәйкестігі; белгілі бір ... ... ... психиқалық дұрыс адаптациясының процессіндегі
қорғаушылығы; психиканың динамикалық әл-ахуалы және тұлғалық сипаты, кейбір
тұрақты психологиялық ... ... ... ... ... мен ... аномальді немесе акцептуалды тұлғаның индивидуалды-
психологиялық ерекшелігі; құқықтық ... ... ... ... және де тагы ... жеке ... ерекшеліктері табиғатымен
дәрежесі нақты жағдайда өзінің занды тәртібін басқаратын және ... ... ... ... тұлғаның ерекше психологиялық ахуалы және
белгіленген тұлғалық мінезінің ықпал етуі.
Психологиялық – психиатриялық сот ... ... ... ... ... тұлға индивидуалдық – психологиялық ерекшеліктері ... ... ... түрін көрсету);
- тұлғаның нақты жағдайдағы тәртібіне саналықты кемсітетін ... іс – ... ... ... ... ... ... айыпталатын әрекеттін жасаған кезде аффект немесе басқа
эмоцианалды жағдайда болғаның анықтау, яғни оның ... ... ... оның ... мен іс – ... ... ету мүмкіндігі
болуы мүмкін бе?
- тұлғада психикалық дамуында ... ... егер ... ол неден
байқалады және немен байланысты? яғни осының негізінде ол өзінің қоғамға
қауіпті іс – ... және ... ... ... жағдайда оны қолдануды
сезіне алғандығын;
- кәмелетке толмаған ... ... ... ... ... ... ме?
- Кәмелетке толмаған сезікті (айыпталушының) психикалық және физикалық
статусы қай жаска ... ... ... ... пәні ... ... ... жағдайлары
келесіні анықтаумен байланысты: оның айыпталған әрекетін жасаған кезіндегі
тәртібіне ықпал етуі және сезікті мен айыпталушынын тұлғалық идивидуалды ... ... ... ... қоғамдық қауіпті екенің фактілі
түрде есеп бере алатыны, яғни оның психикалық ... ... ... даму
жағынан кәмелетке толмаған сезікті, айыпталушы, ... ... ... анықтау.
Психологиялық сараптаманың шешілуіне келесі сұрақтар қойылады:
- тұлғаның индивидуалды – психологиялық ерекшелігі қандай;
- ... ...... ... ... ... ... ерекшелігіне байланысты керекті сот – тергеу
органдарының қойылатын сұрақтар ... оның ... ... ... ... оны ... – психологиялық
ерекшеліктері оның тәртібіне ықпал ете ... ... ... ... ... емес, тұлғада психологиялық дамуында
тезеушілік барма?
- іске қатысты маңызы бар жағдайларды ... ... ... ... ... ...... ерекшелігі мен психикалық әл-
ахуалын есепке алып отырып, қойған мәселеге байланысты дұрыс жауап ... ... ... ... отырып мен ҚІЖК 481 бабының нормаларын сот отырысын
белгілеген және істі ... ... осы ... ... ... сақтау
қажет. Егер бұл нормалар бұзылатын болса немесе толығымен орындалмайтын
болса онда бұл іс бойынша объективті ... жету ... емес және бұл ... ... ... тергеуге жіберіледі.
2.2 Кәмелетке толмағандардың істері бойынша іс жүргізудің процессуалдық
тәртібі.
Кәмелетке толмаған сезіктіні, айыптаушыны ерекше шақыру тәртібі.
Егер ... ... ... ... ... алуға байланысты
бұлтартпау шарасы қолданбаса онда ... ... ... ... ... ... оның ата – ... немесе басқа заңды өкілдері
арқылы, олар болмаған жағдайда қорғаншы және ... ... ... ... ... қағазы ата – анасына немесе заңды өкілдің
функциясын жүзеге асырушыға, егер олар болмаған жағдайда ... ... ... ... Шақыру уақыты басқа айыпталушы және де
жәбірленуші және куәләрмен кездесу және ... ... ... ... ... ... толмаған айыпталушы заңды өкіліне шакыру қағазында жалпы
мәліметтерден басқа заңды өкілдердің шақырылған тұлғаның ... ... ... ... ... ... Бұл ... қағазы бойынша заңды
өкілде шақырылуы ... ... ... егер ... өкіл ... ... шындықты белгілеуге кедергі болуы мүмкін болса, және де
кәмелетке толмағаның келуі тез арада ... ... ... жағдайда кәмелетке
толмаған айыпталушыны телефонограма бойынша шабарман ... 55 ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмаған
– ол ұсталатын орынның әкімшілігі арқылы шақыртылады. Егер айыпталушыны
белгілеген орынға және ... ... ... ... онда ... ... ... талап еткен тұлғаға алдын ала жеткізуді
болдырмайтын ... ... ... ... ... ... қылмыстары туралы іс бойынша іс – жүргізуге
қорғаушының қатысуы.
Балалар құқығы ... ... ... «кез – келген
бостандығынан ... бала тез ... ... ... және басқада
көмекке ие құқығы болуы керек».
ҚІЖК 71- бабының 1 - тармағының 2 - тармақшасының және 486 ... ... ... ... сот ... стадиялары кәмелетке толмағанды ұстау
немесе қамауға алу кезінен бастап, және де ... ... ... ... ... ... кейін, кәмелетке толмағандар қылмыстары туралы іс
бойынша қорғаушының қатысуы міндетті.
Қорғаушы сезіктінің, айыптаушыны ... ... ... немесе
жауаптылығын женілдететін жағдайларды анықтау мақсатында барлық заңды
құралдар мен қорғау тәсілдерін пайдалануға және ... ... ... ... ... мен қылмыстық құдалау органдары Конститутцияның 13 бабының ... және ҚІЖК 28 ... ... кез – келген жағдайда ... ... ... заң ... алуға құқығы бар.
Қорғаушы ретінде егер заңды өкілдер іс жүргізуші орган болатын болса
классификациялық заңды көмек ... ... ... бере ... ... ... ... осыған байланысты сұрақ туындап
отырады. Заңды ... ... ... ... ... ... көрсетуін немесе қамқоршы және қорғаншы органың ... ... ... сезіктінің, айыптаушының алдын ала тергеу кезінде
қорғалу құқығы бұзылған болса, онда ... сот ... ... ... ... мен ... дәлелдемелерді бағалаған кезде ҚІЖК ... ... ... ... және ... белгіленген іс материалдарын
негізгі дәлелдеме күші жоқ деп ... ... ... ... ... ... ... істері
бойынша қорғаушының міндетті қатысуы туралы заңның ... ... ... ... 3 ... 4 бөлiмiне сәйкес қылмыстық іс жүргізу ... ... ... тиіс және ол ... ... ... әкеп
соғады.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істері бойынша қорғаушының
қатысуына кәмелетке толмағандардан сезікті немесе ... ... ... ... ... бастап, ол айыпталғанға дейін рұқсат, ұсталған не
қамауға ... ... ... не ... ... ... бастап рұқсат
етіледі.
Қорғаушының құзыреттілігі жүзеге асуы, іске оның қатысуы кезінде
басталады. Осы сәт қорғаушының ... ... ... немесе
ордерді қылмыстық процессті жүргізуші органмен қабылдауымен анықталады.
Қүзыреттілігі тексерілгеннен кейін іске ... ... ... ету (көп
тәртіпте ауызша) қабылданады.
Адвокатпен сезіктіні, айыпталушыны қорғауға алу сәті ... ... ... ... ...... іске байланысты жалпы
позицияларын сәйкестіргенде;
б) келісім берген кезде (қоргаушыны ... ...... ... фактісі).
Егер кәмелетке толмаған сезікті, айыпталушы не олардың заңды өкилдері
адвокатпен ... ... ... ... сот іс ... қатысуын қамтамасыз етуі тиіс.
ҚІЖК 72 бабы 2- тармағына сәйкес ... ... ... бас ... қылмыстық процессті жүргізуші органның қабылдауына
болмайды. Егер сезікті, айыпталушы, сотталушы сот ... ... ... ... ... ... болса, онда қылмыстық процессті
жүргізуші орган оның қорғаудан бас тарту туралы өтінішін қабылдауға құқылы.
Кәмелетке ... ... ... ... ... ... ... қатысуы.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істер бойынша іс жүргізуге
заңды өкілдердің қатысуы олардың құқықтары мен ... ... ... бірі болып табылады.
Қылмыстық процессті жүргізуші орган іске қорғаушының қатысуы кәмелетке
толмаған сезіктінің, айыпталушының ... ... ... ... 7 бабына сәйкес «заңды өкілдер» – сезіктінің, айыпталушының ата-
аналары, асырап алушылары, қорғаншылары, қамқоршылары, сондай-ақ сезіктіні,
айыпталушыны, жәбірленушіні ... ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмаған сезіктінің, айыпталушының ата-анасы ... да ... ... ... ... ... іске қатысуы міндетті. Олар
болмаған жағдайда қорғаушы және қамқоршы орган өкілінің қатысуы міндетті.
Қорғаушы және ... ... ... ... ... ... ... анықталады.
Заңды өкілге, ал ол болмаған жағдайда – қорғаншы және қамқоршы органның
өкілінің іске қатысуға тергеушінің ... ... ... айыпталушы ретінде алғашқы жауап алынған кезден ... ... ... ... ал ол ... жағдайда - қорғаушы және қамқоршы
орган өкіліне іске қатысуға рұқсат етілген ретте, заңды өкілдің ... ... ... ... еске ... бір сәт ол ... толған кезде заңды өкілдің функциялары аяқталады, бұл мәселе
жөнінде қылмыстық құдалау органымен ... ... ал ... ... хаттамасында арнайы белгіленеді. Бұл жағдайды заңды өкіл болған
тұлғалар олардың келісімі бойынша тұлғаның психологиялық мінездемесіне және
өмір сүру ... мен ... ... ... күә ... ... ... өкілдің кәмелетке толмағандардың ... ... ... ... ... жүзеге асырады. ... іс ... және ... ... (отбасы, азаматтық) берілген
құқықтар мен міндеттер негізінде дәлелдемелерді жинауға белсенді қатысады;
қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... деңгейі және тәртібіне байланысты жан – жақты және ... ... ... ... ... жене оны ... тұлғалардың құқықтарын тергеушімен
түсіндіріліп қана қоймай, сонымен қоса алдын ала тергеу ... ... ... ... ... ... Заңды өкілдің ҚІЖК 487-
бабы 3-тармағына сәйкес: «Кәмелетке толмағанға не жөнінде ... ... айып ... ... ... айып тағу ... қатысуға, кәмелетке
толмаған тұлғадан жауап алуға, сондай ақ тергеушінің рұқсатымен, ... ... ... ... және оның ... ... өзге де ... іс-әрекетіне қатысуға; өзі
қатысқан тергеу іс – әрекеттерінің хаттамаларымен танысуға және ... ... мен ... туралы жазбаша ескерту жасауға;
өтінімдер мен қарсылықтар мәлімдеуге, тергеуші мен прокурордың ... ... ... ... ... ұсынуға; тергеу
аяқталғаннан кейін істің барлық ... ... одан кез ... ... кез – ... мәлімет көшіріп алуға құқығы бар».
Тергеуші алдын ала тергеу аяқталғаннан кейін кәмелетке толмағандарды
қылмыстық істің материалдарымен таныстыру оның ... әсер ... онда ... ... ... ... материалдарымен таныстыру
туралы қаулы шығарады. Бұл жағдайда ... ... ... ... ... ... ... таныстыруға міндетті болып
келеді.
Заңды өкілдің мүдделері кейбір жағдайларда кәмелетке ... ... ... ... келіспеушілік тек қана қылмыстық іске
байланысты ... ... қоса ... ... кәмелетке толмағанның
мүддесімен қоса өзінің мүддесін қоғауда мүмкін.
Егер заңды өкіл мен кәмелетке толмағанның мүддесінде қарама – ... ... онда ... ... мүддесіне заң басымдылық
береді. Сондықтан заңды өкілдің іс-әрекеті ... ... ... ... ... істі ... ... кедергі келтіруге
бағытталған деп санауға ... ... ... ... ... ... қатысудан шеттетіледі немесе тергеудің кейбір бөлімдеріне қатысудан
шеттетіледі. Заңды өкілдің шеттетілуі ... ... ... тергелуіне
кедергі жасайды деген негіздер болғанда да жүзеге асуы мүмкін. Егер ... ... ... ... іске қатысуға кәмелетке толмағанның
басқа заңды өкілі жіберілуі мүмкін.
Кәмелетке толмағандардың істеріне психолог пен педагогтың қатысуы.
Он алты ... ... ... осы ... ... бірақ психикалық
дамуында мешеулік белгілері бар ... ... ... ... іс ... ... ... кезінде педагогтың
немесе психологтың қатысуы міндетті. Іс жүргізу әрекетіне ... ... ... ... ... ... ... табылады:
1) қылмыстық процессті жүргізуші органға кәмелетке толмаған
айыпталушымен психологиялық байланыс белгілеу үшін ... ... ... ... ... тарапынан психологиялық ықпал
етпеуге байланысты қатысады.
Он алты жасқа толған кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы ... ... ... ... іске ... ... соттың ұйғаруы
бойынша, не қорғаушынын, заңды өкілінің өтініші бойынша жіберіледі.
Қылмыстық процессті ... ... ... ... ... және де
кәмелетке толмағаның заңды өкілінің өтініші бойынша педагог пен психологтың
16 жастан асқан ... ... ... ... қатыстырылуы мүмкін.
Бұл жағдай іске тек қана ...... ... ... ... ғана ... сонмен қоса кәмелетке
толмағандардың интелектуалдық кемшілігі туралы басқа да мәліметтер болғанда
жүзеге ... 558 ... ... Соттың 2005 жылы 11 сәуірдегі нормативті қаулысына сәйкес,
қылмыстық процессті ... ... ҚІЖК 84 ... 2 ... ... пен психологтың құқықтары мен міндеттерін түсіндіруге міндетті,
өйткені бұл жерде олар маман болып табылады.
Педагог, ... ... ... ... ... толмаған
сезіктіге, айыпталушыға сұрақтар қоюға, ал іс жүргізу әрекеті аяқталғанан
кейін – тергеу ... ... ... және ... ... мен толықтығы туралы жазбаша ескерту жасауға құқықты,
тергеушінің, ... ... ... ... ... жеке басын
сипаттайтын іс материалдармен танысуға құқығы бар. Бұл ... ... ... іс ... ... ... ... түсіндіреді, ол
туралы тергеу қыймылын хаттамасында, сот отырысын хаттамасында ... ... ... айыпталушыдан жауап алу ерекшелігі.
Кәмелетке толмаған сезіктіден, айыпталушыдан жауап алу ҚІЖК 216, 217-
баптарында көзделген тәртіппен қорғаушысының, ... ... ал ... жағдайда психологтың, педагогтың қатысуымен жүргізіледі. Қорғаушы
жауап алушыға сұрақтар қоюға, ал жауап алу аяқталғанан кейін – ... және ... ... ... мен ... ... ... құқылы.
ҚІЖК 188 бабынын 1 тармағына сәйкес, 16 жасқа толмаған, сондай – ақ осы
жасқа толған, бірақ психикалық дамуында мешеулік ... бар ... ... ... ... мен іс ... ... жүргізу
кезінде педагогтың немесе психологтың қатысуы міндетті.
Полиция қызметкерінің психолог немесе педагог ретінде қатысуға ... ... ... ... заң ... ... сезіктіден жене айыптаушыдан жауап алу уақыттының ... ... ... уақытын белгілей отыр.
ҚІЖК 485- бабының 2- тармағына сәйкес ... ... ... ... алу ... күндізгі уақытында жүргізіледі және
үздіксіз 2 сағаттан артық, ал жалпы алғанда – ... 4 ... ... тиіс ... Кәмелетке толмаған оның шаршаған жагдайда жауап
алу осы уақыт аяқталмай - ақ тоқтатылуы тиіс. ... ... ... – құқықтық құжаттардың ұсынысы ... ... ... туралы істерді жеке іс жүргізуге
бөлу.
Кәмелетке толмағанға қатысты істі жеке іс жүргізуге бөлу ... ... ... болып кәмелетке толмағандардың ісі бойынша іс жүргізуді
тездету қылмысқа қатысушы ересек адамдардан шектету, ... ... ... үшін ... жасау, бұған заң ерекше көңіл аударуды белгілеп
отыр.
Істі жеке іс жүргізуге бөлу мәселесін шешу үшін ... ... ... кәмелетке толмаған қандай қылмысқа қатысқандығы және әрбір
жағдайда оның қандай рөлде болғаны туралы. Егер ... ... мен ... ... бірнеше кәмелетке толмағандар тартылатын болса, онда
істі жеке іс жүргізуге бөлу мәселесі барлығын ... ... жеке – ... ... ... адамдардың қылмыстық іс әрекетерінің кейбір
эпизоттарын немесе көмекші ретінде болған ... ... ... ... іс жүргізуге бөлінеді.
Кәмелетке толмаған айыптаушыға ... ... әлі жеке ... ... істі ... нақты тергелуге жене каралуға жатуы қажет,
және де ересек айыптаушылардан бөлек болу үшін шара ... ... ... ... жеке іс жүргізуге бөлу істің жағдайын
жан жақты және объективті зерттеу үшін айтарлықтай кедергі жасауы ... ... ... қоса бір іс ... ... тартылған
кәмелетке толмаған айыпталушыға ҚІЖК нің 52 тарауы қолданылады.
Кәмелетке ... ... ... ... ... ... ... іс жүргізу заңы кәмелетке толмағандарға байланысты бұлтартпау
шараларын ерекше тәртібін қолданады (ҚІЖК 491 бабы). ... ... ... ... ... ұстау ҚІЖК 132 бабы бойынша тек қана ... аса ауыр ... ... ғана ... ... ... ... Конвенцияның 37 бабына сәйкес «Баланы ұстау,
қамау немесе түрмеге қамау заңдарға сәйкес жүзеге асады және тек қана ... ... және ... ... ... ғана ... ... анықтау органына немесе алдын ала ... ... ... 3 ... ... мерзімде тергеуші немесе анықтаушы
ұстаудын негізі мен дәлелдері, жері мен уақыты (сағаты мен минутын ... жеке ... ... ... ... ... уақыт
корсетілетін хаттама жасайды.
Қылмыс жасады деген сезік бойынша ұсталғандар ... ... ... ... ... ... сезік бойынша ұсталған адамдарды
қамауға ұстаудын тәртібі мен ережелері заңдармен белгіленеді. ... ... мен ... ... ... мен ... туралы ҚР
Заңының 30, 32 баптарына сәйкес»).
Бұл жерде басты мәселе кәмелетке толмағандардың басқа ұсталғандардан
бөлек ... және ... ... ... ... толмағандарға ұстау
режимінің женілдететін қолданады.
Ұстау кезінен бастап 72 сағаттың ішінде сезіктіге қатысты қамауға ... ... ... ... тиіс немесе ол босатылуға жатады.
(ҚІЖК 136 -бабынын 2- ... ... ен ... ... алу болып табылады және ол
прокурордын санкциясы немесе соттын шешімі арқылы ... Және де ... екі ... ... ... бас бостандығынан айыру түріндегі жаза
көзделген қылмыс жасалғандығына, ... ... ... ... бұлтартпау шарасы ретінде тек қана ерекше
жагдайларда, яғни ауыр немесе аса ауыр ... ... ... ... ... ... 37 ... сәйкес «Кез келген
бостандығынан айырылған бала гуманды қаралуға және оның ... ... ... ала ... оның ... ... Яғни ... сәйкес, кез келген бостандықтан айрылған бала
ересек адамдардан бөлек ұсталуы керек, және де ... ... хат ... ... ... байланыс жасау құқығы болуы міндетті».
Осыған байланысты қамауға алу ... ... ... немесе тергеу изоляторында ұсталады. Кәмелетке ... ... ... 491 бап 4 ... Ұстаудын тәртібі мен ... ... ... ... ... мен айыпталушыны қамау тәртібі
мен ережелері туралы ҚР Заңының 30, 32 ... ... 1999 жыл 14 ... № 630 Ішкі ... Министірінің бұйрығымен бекітілген ІІМ
тергеу изоляторынын ішкі тәртібі 25, 26 тармақтары.
Іс бойынша соттқа ... іс – ... ... ... алудын мерзімі 2
айдан аспайды, ерекше жағдайларда 6 айдан ... ... ... ... жөніндегі Конвенцияның 5 - бабына сәйкес «Оған ... ... оған ... егер ... ... ... оның ата – ... заңды қамқоршылар арқылы хабарлау және өзін қорғауды ұйымдастырғанда
және жүзеге асырғанда құқықтық және басқа да ... алуы ... ... байланысты, кәмелетке толмаған сезіктіні, айыптаушыны қамауға
алуда немесе ұстауда оның ата – ... ... ... ... ... болмаса қылмыстық іс - жүргізу органы оларды дереу ... ... ... ... мен ... туралы жүзеге асыру
өндірісінде қылмыстық ісі бар органы ... ... ... ... ... ... ... толмағандарды ата–анасының, қамқоршыларынын, қорғаншылырының
немесе басқа да сенімге ие ... ... ақ ол ... ... арнаулы
балалар мекемесі әкішілігінің қарауна беру аталған адамдардан біреуінің
кәмелетке толмағанының тиісті ... ... мен оның ... процессті
жүргізуші органың шақыруы бойынша келуін қамтамасыз етуін өзіне қабылдайтын
жазбаша міндетемеден қабылданудан тұрады (ҚІЖК 147- бабының 1- ... беру ...... ... ... жасайды, өйткені бұл
шара қамауға альтернатива ретінде, яғни отбасында немесе арнаулы мекемеде
қарауы (кәмелетке толмағаның ... ... ... ... ... қолдану негізінен арнайы мақсаттарды көздемей,
сонмен қоса тергеліп жатқан уақытта уақытша тәрбиелеу шарасы ретінде ... іс – ... ... ... ... беру ... ... олар кәмелетке толмағандардын ата – анасынын және ... ... беру тек ... жазбаша өтініштері бойынша ғана жүзеге асырылады.
Ал жабық балалар мекемесінің ... ... ... ... ... олар ... тапсырмадан бас тартуға немесе келіспеуге құқықтары жоқ.
Қарауды жүргізу туралы міндеттемені мекеме басшысы немесе құзыреттенген
лауазымды тұлға өз мойнына ... ... ішкі ... ... мекеме
әкімшілігі осыған байланысты қажетті шара қолдануға құқылы ... ... ... ... үшін ... бір ... ... оның басқа адамдармен кездесуі және сыртқа шығудың шектелуі және ... ... ... беру ... ... ... Қаулыда
кәмелетке толмағанның тұлгасымен байланысты осы шараны қолдану негізі, оның
айыпталып ... ... ... оның өмір сүру ... ... ... тиіс. Кәмелетке толмағанды қарауға беру туралы шараны
шығарған орган немесе тұлға, кәмелетке ... бұл шара не ... және ... ... ... туралы қолхат алынады, бұл жерде қолхат берген тұлға
кәмелетке толмаған қашып кетпейтіне, ... ... ... ... қылмыстық іс әрекетпен айналаспайтындығы туралы, ... ... ... ... өзін ... ... ... жағдайды қамтамасыз етуге
міндеттенеді.
Қарауына қабылдау туралы қолхат алынып қойылған кезде ата-аналарға,
қамқоршыларға, ... ... ... мекемелері әкімшілігі
өкілдеріне кәмелетке толмаған ... ... ... ол айыпталған
қылмыстық сипаты туралы және қарауына алу жөніндегі ... ... ... ... ... ... туралы хабардар етіледі.
Қарауына кәмелетке ... ... ... олар ... ... жағдайда ҚІЖК 145- бабы 5 - тармағы және ... ... ... ... ... ... ата-аналары, қамқоршылары және ... ... ... ... ... өзінің ауруына, қолы
бос болмауына, кәмелетке толмағандармен нашар ... ... ... ... ... алмаса, олар бұл міндеттемелерден
бас тартуға құқылы.
Егер кәмелетке толмаған сезікті (айыпталушы) қылмыс жасаған немесе
қылмыстық ... ... ... ... ... кәмелетке
толмаған қарауға берілген тұлғаларға ... ... ... (әқбК
519 бабы) және айппұл салуы мүмкін.
3. Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстары туралы істері бойынша ... ... ... тұлғалардың істері бойынша сот талқылауының
ерекшеліктері..
Кәмелетке толмағандардың істері бойынша ... ... ... сот ... ... көп ... осы категориядағы істің сот
тергеуінің жүргізуіне және эффективті ұйымдастыруына байланысты.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы ... ... ... тактикалық ғылыми тұжырымдамалар және ұсыныстар қолданылады. ... ... ... сот ... айыптау қортындысын жариялау мен
басталады.
Төрағалық етуші сотталушыдан оған айыптаудың ...... ... ... оған айыптаудың мәнің түсіндіреді және оның тағылған айыпқа
өз көз қарасын сотқа хабарлау ... бар ... ... ... сот ... зерттеудің тәртібін белгілейді. Қандай
айғақтарды бірінші ... және ...... толмаған
сотталушының, жәбірленушіні немесе куәләрді? Іс бойынша қанша сотталушы
және қылмыстық топта басшылар барма, ... ... ... керек? Бұндай
сұрақтарды қылмыстық процессуалдық заң шешпейді. Бірақта бұл сұрақтар сот
тергеуіне жатқызылады.
«Сот ... ... өзі бар ... ... ... ... тәсілдерді қолдануды, арнайы тактикалны қолдануды негіздейді.
Сондықтан, сот ... оны ... ... және ... ... ... ... іс жүргізудің бөлінбес бөлігі ретінде мойындайды.
Кәмелетке толмағандардын қылмыстары туралы істері бойынша сотпен ... ... ... ... ... ... ... яғни
сот талқылауы алдын ала тергеудін шығарған қортындыларын бекіту немесе
жоққа шығару ғана ... ол ... іс ... ... және ең шешуші рөл
атқарады және өзіне тән мақсаттары бар.[48, 12 бет]
Осы стадияның орталық ... – сот ... – бұл ... ... толық, жан жакты, тәуелсіз және объективті зеттеу.
Сот тергеуі негізгі мақсаты ретінде іс ... ... ... ... ... ... талқылауында қолданатын және сот тергеуі жүргізуіне ... ... іске ... объективті шындыкты анықтау, орнату
үшін, істің барлық жағдайларын толық, жан ... және ... ... және ... ... ... ету ... де сол уақытта сот талқылауында объективті шындықты орнататын кез
келген тактикалық ұсыныстарды қолдана бермейді, тек қана заңмен және ... ... ... ... ... процессуалдық заң кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы
істері бойынша олардың ... және ... ... ... ... эмоционалды тұраксыздығы, өзінің әрекетінің қоғамдық
қауіпті екенің және олардын ауырлығын ... ... сот ... ... ... толмаған тұлғалардың істері бойынша үкім шығарған кезінде ... ... ... ... ... ... асыруға
байланысты, БҰҰ Минималды стандарт ережесінің 17.1 пунктісіне сәйкес «ықпал
ететін ... ... ... ... ... ... ... алуы керек: а) ықпал ететін шара құқық бұзушылықтың ауырлығына
және жағдайларына ғана емес, сонымен қоса кәмелетке толмағанның жағдайы ... және ... ... ... ... ... б) кәмелетке толмағанның жеке бостандығын ... ... ... ... жене ... ... ең аз ... дейін апарылуы
керек; с) кәмелетке толмаған құқық бұзушыны жеке бостандығынан ... егер ол ауыр ... ... ... ... деп табылса, басқа
тұлғаға күш көрсету арқылы немесе басқа құқық бұзушылықты бірнеше ... және ... әсер ету ... ... ... бас бостандығнан
айыруға болады; д) кәмелетке толмағанның ісін ... ... оның ... ... ... ... ... керек».
Кәмелетке толмаған сотталушыға қатысты сотпен үкімді шыгарған кездегі
мәселені ҚР Жоғрғы Сотпен қаралған еді. Олар №15 ... ж. ҚР ... ... ... №1 30.04.1999 ж. ҚР Жоғарғы Сот ... №6 ... ж. ... ... ... ... үкім шығару кезінде кеңесу бөлмесінде шешетін мәселелері:
1) ... ... ... ... орын ... ... ме;
2) бұл әрекет қылмыс болып табыла ма және ол нақ ... ... ... ... бөлігі, тармағы);
3) сотталғанның бұл әрекетті жасағаны дәлелденді ме;
4) ... бұл ... ... ... ... ... оның жауаптылығы мен айыбын жеңілдететін немесе ауырлататын мән-
жайлары бар ... ... ... ... үшін ... ... тиіс ... сотталушыға қандай жаза тағайындалуы тиіс;
8) жаза тағайындамай үкім шығару үшін ... ... ... не
қылмыстық жазаны өтеді ҚР ҚК 72 -бабында және 74 -бабының ... ... ... ... ... туралы негіздер бар
ма;
9) бас бостандығынан айыруға сотталушы ... ... ... беру
мекемесінің қандай түрі мен режиміндегісінде жазасын өтеуге тиіс;
10) азаматтық талап арызды немесе ықтимал тәркілеуді қамтамамасыз ... ... ... мүлікті не істеу керек;
11) заттай дәлелдемелерді не ... ... іс ... шығыстары кімге, қандай мөлшерде жүктелуі тиіс;
13) ҚР ҚК 88 бабында ... ... ... ... ... ... туралы;
14) қылмысты жасауға әсер ететін мән-жайлардың болуы туралы;
15) сотталушыға қатысты бұлтартпау ... ... ... үкім ... ... түрде сотталудың күшін жою немесе ... ... ... ... ... ... қою сот ҚР ҚК берілген бас
бостандығынан айырмай жазаны тағайындау туралы және ... ... ... шешуге тиіс.
Осы көрсетілген сұрақтардың шешілуі істің барлық материалдарын есептей
отырып жүзеге асыруы ... Бұл ... ... ... жас ... ретінде басқа жеңілдететін және ... ... ... ҚК 52 ... сәйкес: кәмелетке толмағандарға сот жаза тағайындау
кезінде қылмыстың сипаты мен қоғамдық ... ... ... ... ... ... оның қылмыс жасағанға дейінгі және одан кейінгі мінез-
құлқы, жауаптылық пен жазаны жеңілдететін және ... мән ... ... жазаны сотталған адамның түзелуіне және ... ... ... ҚК 53 бабына сәйкес: ... ... ... ... пен ... ... ... болып табылады.
Кәмелетке толмағанды қылмыстық жазадан босату ... егер оның ... ... ... және орташа ауырлықтағы қылмыс категориясына жататын
болса жүзеге асады.
Бірінші рет ... және ... ... ... ... ... жаза қолданбай - ақ түзетілуі мүмкін деген тұжырымын кылмыс
жасаған іс әрекетінің мазмұнына және оның ... ... ... ... ... .
Қылмыстық жазалау жене тербиелік ықпал етудің ... ... ... ... тандау, негізінен кәмелетке толмаған тұлғасының
мінезіне, тәрбиелеу және өмір сүру ... ... ... ... мен
ниетіне байланысты.
Бас бостандығынан айыру жазасына кірмейтін келесі жазалар: айыппұл;
белгілі бір ... ... ... бір ... болу құқығынан айыру,
қоғамдық жұмыстарға тарту; түзеу жұмыстары; бас ... ... ... ... ... ... Егер бабтын
санкциясы тәркілеуді қосымша жазалау ретінде міндетті болса, онда сот ҚК 79
бабына сілтеме жасай отырып, қолданбау ... ... ... ... соттау ҚК 63 бабына бойынша жүзеге
асады. Бұл жағдайда сот ... ... ... арнайы мемлекеттік органға
хабарлайды және сотталғанның тәртібіне ... ... ... ... және ... ... ... бас бостандығынан айыру жазасын қолдану, оның
түзелуі қоғамнан оқшаулану кезінде жүзеге асатын болса ғана қолданылады.
Бұл ... ҚК 48 ... ... « ... ... ... ... мерзімдерінен он сегіз жаска толмай қылмыс ... ... бас ... ... ... ... ол
он жылдан, ал аурлататын мән-жайлары бар кісі ... үшін – он екі ... ... ҚК 48 бабы 3 бөлiмiнде ең төменгі шегі ... 6 ... ... ... заң бұл ... ... ... қатысты
алған. әрине, ол заңмен белгіленген ... ... ... ... бас ... ... бас ... айырумен аустырған
жағдайда 6 айдан кем ... ... ... ескеру керек.
Заңға сәйкес 14-тен 18–ге дейінгі жаста кішігірім ауырлықтағы қылмысты
алғаш рет жасаған тұлғаларға бас ... ... ... ... өткендей, 18 жасқа дейін қылмыс жасаған тұлгаларға өмір
бойы бас бостандығынан айыру жазасы қолданылмайды.
Кәмелетке толмағандар бас ... ... ... ... ... ... ... өтейді. Жалпы режимдегi
тәрбиелеу колонияларында жазаны бас бостандыгынан айыруға бірінші ... ... ... кәмелетке толмағандар, сондай-ақ әйел жынысты
кәмелетке толмай сотталғандардың ... ... ... ... ... бас ... ... түріндегі жаза өтеген ... ... ... ... ... ҚК 79 бабы 9-бөлiмiне сәйкес қоғамдық қауіптілік сипатына және
дәрежесіне, кінәлі ... жеке ... және ... да мән-жайларға қарай сот
қабылдаған шешімнің себебін көрсете отырып, ... ... ... ... ... бас ... айыруды, тіпті ол бұрын бас
бостандығынан айыру түріндегі жазаны ... ... да, ... режимдегі
тәрбиелеу колониясында өтеуін тағайындауы мүмкін.
Он сегіз жасқа толмаған тұлғаларға бас бостандығынан айыруды түрмеде
өтеу қолданылмайды. ... ... ... он ... ... ... ... колониясынан еркектерге арналған колонияға ауыстыру
құқықтық атқару заңымен реттеледі.
Тұлғамен бірнеше қылмыс ... ... ... 18-ге ... ... ... кезінде болса, сот біріншіден тұлғаның ... ... ... үшін жаза ... ал одан ... кәмелетке
толған кезіндегі қылмыстары үшін ҚК ... ... ... ... ... жаза ҚК 58 бабындағы нормалар арқылы жүзеге
асады.
ҚК 13 -бабының 4- ... ... он ... ... толмаған адамның
жасаған қылмысы үшін соттылығы, ... ҚК ... ... ... тасталған немесе жойылған соттылық қылмыстың қайталануын тану
кезінде ескерілмейді. Сонымен қоса егер ... ... ... ... ҚК 11-бабына сейкес бұл қылмыс бірнеше мәрте ... ... ... одан да көп рет сотталган тұлғанның қылмыс жасауы деп саналады.
Кәмелетке толмаганға катысты істі сот талкылауы, ... ала ... ... жауапкершіліктен жәбірленушімен ... ... ... ... ... ... институтының колдану ерекшелігі
21.06.2001 ж. ҚР Жоғарғы Сотының нормативті қаулысында берілген.
Жәбірленушімен татуласуына байланысты ... ... ... ... ... ... асырылады:
а) кінәлі тұлғамен қылмыс бірінші рет жасалуы;
б) кінәлі тұлғаның істеген іс ... ауыр емес ... ... ауырлықтағы
қылмыс категориясына жатса;
в) тұлғаның жәбірленушіге келтірілген зиянның өтеуі;
г) қылмыс ... ... ... ... ... ... негіздердін біреуі болмаған жағдайда татуласу ... ... ... ... болып кез-келген қылмыспен жәбірленушіге
келтірілген зиян табылады: моральдық, мүліктік және физикалық, бұл ... қана ... ... ... ... ... қоса қосымша шығындар: сотта
немесе алдын ала тергеуге қатысуға байланысты шығындар, сонымен қоса өкілге
кеткен ... қоса ... ... тиіс.
Зиянды өтеу – ұрланған мүлікті қайтаруымен, ақшалай компенсациялауды
төлеумен, дәрі-дәрмек алумен, санаториялық-қурорттық жолдамалар ... ... ... және ... заңмен шектелмеген нысанда
жүзеге асыруға болады.
Егер екі жақта зиянның өтелу көлеміне байланысты келіспеушілік болса,
онда татуласу болған жоқ деп ... ... ... орның толтыру реалды болуы керек. Жәбірленушінің зиянды орның
толтырудан өз еркімен бас тарту, кінәлі тұлғаның ... ... ... ... ... ... ... деп саналмайды және
тараптардың татуласуына кедергі болмайды.
ҚК 67- бабын қолдануда кім зиянды: кінәлі ... өзі ... ... ... ... ... басқа тұлғалармен немесе ұйымдардың өтеуі
маңызды емес.
Татуласу туралы мәселені анықтау, алдын ала тергеу және соттың ... ғана ... ... ... ... ... ... қылмыстық істі тоқтату туралы
сұрауында білдіреді. Жәбірленушінің сұрауы жазбаша арызда немесе алдын ала
тергеу стадиясының жауап алу ... ... сот ... ... ... ... және сот органдары татуласу процессіне араласуға
құқықтары жоқ, олар тек қана жәбірленуші және ... ... ... ... ... ... ... жәбіленушімен татуласу тек қана
заңды өкілдің рұқсатымен жүзеге асады.
Егер жәбірленуші жас бала (14 ... ... онда оның ... ... өкілдері қолданады.
ҚІЖК 38 - бабы 1-тармағына сәйкес сот, прокурор, сондай-ақ прокурордың
келісімімен тергеуші ... ... ... тиісті жағдаяттар болган кезде
жәбірленушінің сезіктімен немесе айыпталушымен ымырласуына байланысты ҚР ... ... өзге де ... ... ... қылмыстық
жауаптылықтан босата отырып, қылмыстық істі қысқартуға ... ... ... ... сот ... ... ... жүзеге асады.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстық істері ... ... ... ... ... кодекстін 47 тарауында берілген.
АК 925 бабы «он төрт жасқа дейінгі кәмелетке толмағандардың келтірілген
зияны үшін жауапкершілігі:
1) жасы 14 ... ... ... ... зиян ... ... өздерінің кінәсінен болмағандығын дәлелдемесе, оның ата-анасы
(асырап алушылары ), қорғаншылары жауап береді;
2) егер қорғаншылыққа ... жас бала ... ... емдеу
мекемесінде, халықты әлеуметтік қорғау мекемесінде ... ... ... қорғаншысы болып табылатын осы сияқты баска мекемеде
болса, егер зиян өзінің кінәсінен болмағаның дәлелдемесе, жас ... ... сол ... өтеуге міндетті;
3) егер жас бала оқу орнының, тәрбиелеу, ... ... оны ... ... ... өзге ... сондай-ақ шарттың
негізінде қадағалауды жүзеге асыруға міндетті адамның бақылауында
болған уақытта зиян ... зиян ... ... ... ... болмағаның дәлелдемесе, келтірілген зиян үшін
осы мекемелер мен адамдар, жауап береді;
4) ... ... ... ... ... тәрбиелеу, емдеу және өзге де мекемелердің зиянды өтеу
жөніндегі міндеті жас баланың кәмелетке толуымен немесе оның зиянды
өтеу үшін жеткілікті ... ... ... ... ... ... ... қайтыс болса немесе
олардың, сондай-ақ осы баптың 3-татмағында ... ... да ... ... мен денсаулығына келтірілген зиянды өтеу үшін
жеткілікті қаражаты болмаса, ол ... ... ... ... зиян
келтірушінің өзінде мұндай қаражат ... сот ... ... ... ... ... басқа мән-жайларды ескере отырып,
зиянды зиян келтірушінің өзінің мүлкі есебінен толық немесе ішінара өтеу
туралы ... ... ... 926 бабы он төрт ... он ... жасқа дейінгі кәмелетке
толмағандар келтірілген зиян үшін жауапкершілікті қарастырады:
1) он төрт ... он ... ... дейінгі кәмелетке толмағандар өздері
келтірілген зиян үшін жалпы ... ... ... ... ... он төрт жастан он сегіз жасқа дейінгі ... ... өтеу үшін ... ... ... өзге кіріс көздері
болмаған жағдайда, егер олар ... өз ... ... ... ... ... оның жетпей тұрған бөлігін ата-
аналары (асырап алушылары) немесе қамқоршылары өтеуге тиіс. Егер он
төрт жастан он ... ... ... ... ... ... адам ... тәрбиелеу, емдеу мекемесінде, ... ... ... ... заңға орай оның қамқоршысы
болып табылатын сол сияқты ... да ... ... ... ... оның жетіспей тұрған бөлігін сол мекемелер өтеуге міндетті.
3) ата-аналардың (асырап алышылардың), қамқоршының және ... ... отеу ... міндеті зиян келтірушінің
кәмелетке толуы бойынша немесе онда кәмелетке толғанға дейін зиянды
өтеуге ... ... ... кіріс көздері пайда болса не ол
кәмелетке толғанға дейін әрекет қабілеттігіне ие ... ... 927 ... ... ата-ана құқығынан айырылған ата-аналардың
кәмелетке ... ... зиян үшін ... ... ... ... ... егер баланың зиян
келтіруге әкеп соқтырған мінез-құлқы ата-ананың баланы ... ... ... ... ... ... болып табылады деп аныкталса,
сот ата-анаға ата – ана құқықтарынан айырылғаннан кейін үш жыл бойы ... ... ... ... зиян үшін ... ... зиян ... тұлғалар жәбірленушінің алдында ортақтасып
жауап береді. Сот жәбірленушінің арызы бойынша және оның ... ... зиян ... ... ... ... жүктеуге құқылы.
Кәмелетке толмаған сотталушымен келтірілген залалды өтеу үшін жауапкер
ретінде тартылған азаматтар ... ... ... ... болады.
Шартты түрде сотталған кезде, бас бостандығынан айырмайтын жаза ... ... ... арналған арнайы тәрбиелеу немесе
емдеу–тәрбиелеу мекемесіне орналастыру немесе тәрбиелік ... ету ... ... сот ... ... арнайы мемлекеттік органға хабарлайды
және сотталушыға бақылау жүргізуді басшылыққа алады.
4. Кәмелетке толмаған ... ... ... ... іс ... кететін кемшіліктер және шешу жолдары.
4.1 Кәмелетке толмаған тұлғалардың қылмыстық істері бойынша іс жүргізу
кезінде ... ... ... ... қадағалау алқасына 2006 жылы 2529 арыз, ол алдағы
жылмен салыстырғанда 1869 санына қарағанда 35,3 % өскен.
Откен ... ... ... ... 105 ... ... іс қараған, соның ішінде Жоғарғы сот төрағасының ... ... ... ... ...... сот төрағасы және Бас прокурордың қарсылық білдірулері көбінесе
кәмелетке толмаған жаста қылмыс жасаған сотталушылардың жазалау ... ... яғни ... ... қылмыстың жиынтығы бойынша ҚК 79-
бабың дұрыс қолданбай 10 жыл мерзімнен жоғары жаза мерзімін белгілеген.
2006 жылы ... ... ... ... және ... сот ... 46 тұлғаға қатысты өзгерген. Бұл өзгертулер
кәмелетке толмағандарға қатысты істі ... ... ... 16 ... ... ... 2005 жылы 24 шілдедегі үкімімен Камкеев, Жук,
Павлов ... ... ала сөз ... ... ... ... дене жарақатың салуымен кінәлі деп табылады, сонымен қоса Камкеев және
Жук – жәбірленуші Нуржановаға ... дене ... ... ... ... ... соттың қылмыстық істер жөніндегі алқасының қаулысымен 2006 ж.
24 қыркүйекте Камкеев жене ... ... үкім ҚК 179 бабы 2 ... ... ... ... ... тым жеңіл екендігіне байланысты бұл бөлім
бойынша жаңа сот талқылауына берілді.
Бұл жерде апелляциялық ... ... ... ... қатысу
деңгейі және қосымша рөлдер қарастырылмаған, ... ... ... ... ... бір көзі ... ... ал екіншісі
сәл ғана көреді; кәмелетке толмаған Жук ... даму ... ... ... ... сотталғандардың жағымды ... ... ... ... ... 2005 ж. 26 желтоқсандағы
қаулысымен Жоғарғы соттың қылмыстық істер жөніндегі алқасының Камкеев және
Жукқа қатысты үкімнің берілген ... ... ал ... ... ... ... үкімін орнында қалдырды.[24, 17 бет]
Қарағанды облыстық соты өзінің үкімімен заңды бұза ... ... ... Гриб В. және ... ... тәркілеуге байланысты
қаулы шығарған.
Сонымен қоса заңның сақталмауы, келесі жағдайлардан көруге ... ... 68 ... ... ... ... ... Баймурзаева Г.Т.
ҚР ҚК 175 бабы 2- тармағы «б», «г» ... ... ... қылмыстық
ісі дәлел болады. Қылмыстық құдалау органымен ұстау хаттамасы толтырылмаған
және де ... ... ... ... қоса ҚР ҚІЖК 30, 71,
216, 217, 486, 488 ... ... ... ... байланысты
прокурорға және ІІБ бастығына сотпен жеке қаулы шығарылды.
Кәмелетке ... ... ... ... ... және ... ... аспай жатады.
Шортан аудандық ІІО тергеушісі ҚК 175 бабы 2-тармағы «а» бөлiмі бойынша
қылмыс ... ... ... ... ... ... қатысуынсыз заңды өкілдің қатысуымен жауап алынған. Оқиға
болған орында ... ... ... қорғаушысыз жүргізілген. .[24, 25 бет]
ҚК 175 бабы 2-тармағы «а, б, в» ... ... ... ... ... ісі бойынша Көкшетау қаласының тергеушісімен беттестіру,
айғақтарды ... ... ... ... ... ... ... қорғаушының
қатысуынсыз жүргізілген.
Сезікті ретінде жауап алу кезінде кәмелетке толмаған ... ... ... етпеуіне байланысты тергеушіге қатысты 2005 ж. 10
тамызда Атырау облысының Индер аудандық ... жеке ... ... ... ... ... ... көбінесе
жақын туыстары, әсіресе заңды білімі жоқ ата-аналары жүргізген, сонымен
қоса қылмыстық құдалау ... ҚІЖК 125 бабы 3 ... 74 ... ... ... мен міндеттері түсіндірілмейді.
Сондықтан да заңды білмеуіне байланысты оларға заңды көмек көрсету
мүмкіндігі болған жоқ, ... ... ... жүргізуші органмен
конституцияда белгіленген квалификациялық заңи ... ... ... ... № 1 ... ... сотымен кәмелетке толмаған Аронов Р. қатысты
қылмыстық істі талқылау кезинде ... ... ... ... ... және ... өкілі ретінде қатыстырылған, сонымен қоса Аронова А.
2-ші топтағы ... және ... ... ... ... ... және жас бала ... 2 ұрлық жасағаны ... ... ... ... ... жас бала Токажуков сезікті ретінде
қорғаушысыз және ... ... ... ... ... ... Б. ... А., 17-ті және 15-с жасар ҚК 175 бабы 2 тармағы «а, в» бөлiмдері
бойынша айыпталушылардың қылмыстық ... ... ... Улиск ІІ
бөлімшесі) бойынша айыпталушылардың аналары күәләр ретінде жауап алынған.
ҚР ҚІЖК 115 ... ... ... ... ... болып табылады,
ал ҚР ҚІЖК 97 бабы 1 ... 1 ... ... ... ... осы ... күә ретінде болса, онда ол іс ... ... ... ... ... іс ... ... айыпталушылардың аналары корғаушы
ретінде қатыстырылған. ... қоса ... ... ... ... ... алды деуге болмайды, өйткені олар 8 сыныптық білімі ... ... ... бойынша Улиск аудандық сотымен осы іс ... ... .[24, 26 бет] және де, ... ... ... және бір ... заңды өкіл ретінде қатыстырылған, ... сот ... ... ... және өмір сүру ... ... беру ... айырылады, бұл өзара ҚІЖК 481 бабында
белгіленген ... ... әсер ... 20 ... 1983 ... жылы ... Р. қатысты қылмыстық іс
талқылауына Ақтөбе облысының Мартук аудандық соты қорғаушы және ... ... оның ... ... В. ... ҚІЖК ... ... кәмелетке толмаған сезікті, айыпталушының ата-
анлары және заңды өкілдері болса, олардың іске қатысуы міндетті. ... ... ... ... ... ... сезікті, айыпталушы ретінде
бірінші жауап алынған сәттен бастап қатыстырылады.
19 шілде 1985 ... жылы ... Б. К. ҚР ҚК 179 бабы 2 ... ... ... ... ісі бойынша бұл талап ... ... ... ... сезікті ретінде 2000 ж. 27 қазанда
ұсталып, ... ... ... ... еді. Нуржановтың анасы –
Башкаранова Т. заңды өкіл ретінде 2000 ж. 6 ... ғана ... ... ... бойынша тергеу әрекеттеріне қатысушы болып есептелінеді.
Бірақ сот отырысында Нуржанов өзінің анасын алдын ала тергеуге қатыспағаның
айтты, және де оны ... ... ... ... ... ... тергеушіні
кездестіре алмағандықтан қайта кетіп отырғаны анықталған. [24, 26 бет]
Тараз қалалық соты, С. ... М. ... ҚР ҚК 131 бабы ... бабы 2 тармағы «а, б, в» бөлiмдері және кәмелетке толмаған
Драпов А. ҚР ҚК 175-бабы 2 ... «а, б, в» ... ... ... ... кәмелетке толмағанды ауыр қылмыс жасауға қатысқаны үшін
және кәмелетке толмаған Драпов А. бір ... ... ... негізбен
қосымша тергеуге жіберілген.
Бұл жерде қылмыстық іс жүргізу заңының талабын орындамау істі қосымша
тергеуге қайтаруға ... ... ... сот сот отырысын тағайындағанда
кедергі болмайды және ол сот ... ... бұл ... ... [24, 29 ... толмаған Аманжол және Алкеновтiң қылмыстық істері ҚР ҚК 257-
бабы 2 тармағы және 103-бабы 2 тармағы айыпталушы ретінде ... ... ... іске ... ұсталған және жауап алынған ... ... ... ... ... ... тек қана ... тергеу біткен кезінде ғана айтқан (Қызылорда облысы).
Алматы қаласы Алмалы аудандық сотымен Морева Н.С. ... ... Д.Е. ... ісі ... ... кәмелетке толмағаннан жауап
алу қорғаушысыз және заңды өкілсіз өткізілген. Сонымен қоса ... ... ... ... сақтамай алынған, яғни 2001жылы 20 ақпаннан 21
ақпанның түнгі уақытта, ... ... ... 4- сағаттан асып кеткен
уақыт мерзімі орын ... ... ... бұл ... мән ... сот ... кезінде қорғауды реттейтін, заң талабының сақтау
жөніндегі сот ... ... ... ... ... облыстық сотқа түскен және қылмыстық істердің ... ... ҚР ... іс ... заңдылығының нормалары
сезіктілерді, айыпталушыларды, ... және ... ... ... жүзеге асыруға жеткілікті.
Сонымен қатар, қылмыстық процессті жүргізуші органдармен бұл талаптар
сақталмай жатады:
1) ... ... ... ... ... тағайындау,
қатыстыру, қорғаушының бас тартуын қабылдау және сезіктіден,
айыпталушыдан қорғаушыдан бас ... ... ... ... қаулылар шығарылмайды;
2) қылмыстық процесті жүргізуші органдар жақын ... ... іске ... кезінде олар осы тұлғалар қорғаушыға заңды
көмек көрсете алады ма? ... ... ... ... іс
жүргiзу заңымен белгіленген құқықтары түсіндірілмейді;
3) тәжiрибеде қылмыстық процесті жүргізуші ... ҚР ҚІЖК ... ... ... ... ... ... қылмыстық құдалау органдары мен сезіктінің, айыпталушының ҚР ... ... ... сақталмайды, сондықтан да қылмыстық
процестін жариялық және тараптардың тең ... ... ... ... ... алу ... қамауға алуға санкция
берген кезінде қорғаушылар қатыспайды, егер қорғаушы заңда қатысуға
міндетті негіздер көзделген болғанда да болып ... ... ... берген стадиясында, прокурорлар ... ... ... органдарымен құқық бұзылғанына мән
бермейді.
Егер жоғарыда келтірілген құқық бұзышылық сот ... ... ... ... ... ... ... ол осы мәселеге
байланысты республика прокуратура органдарынын іс әрекетіне анализ ... ... ... ... ... ... іс ... кезінде
кететін кемшіліктерді көрсетейін:
1) кәмелетке толмаған соттылығы жалпы мәселесі өзгерді. Қасақана кісі
өлтіру ...... ... және Повладар облыстарында
көбейді, зорлауға байланысты қылмыстар ... ...... ...... облыстарында күрт өсті. [44, 41 бет]
2) кәмелетке ... ... алу ... мен ... ішкі ... ... ... толмаған істері
бойынша инспекциялардың іс – ... ... ... ... ... инспекциясының тізімінде тұрған әрбір ... ... ... жасайды.
Алдын алу жұмысының жүргізуінің төмен ... ... 6% ... ... мерзімге сотталғандардың қайта қылмыс
жасайды. Яғни ауыр ... ... ... анықталған фактілер бойынша, кейбір облыс және райондарда
кәмелетке толмағандардың істері ... ... ... қылмыстарың алдын алу ұйымдастыруына формальді түрде қарап
кей кезде прокуротура ... ... ... ... заңдылықты
калпына келтіруге ат салыспайды.
Прокурорлармен тексеру кезінде ІІО – ның Жедел ...... іс ... көп ... ... Олар ... жетіспеушілігі жасөспірімдермен жасаған қылмыстарды ашуға
және тергеуге ... ... ... Көп ... ... іс ... бас тарту жағдайлары орын алып отыр. Олар көп
жағдайда ведомстволық ... ... ... ... ... ... бұзушылығын алдын алуға кері әсер ететін
фактілер болып ІІО қызметшілер тарапынан кәмелетке ... ... және ... алу ... ... болып табылады. Бұндай жағдайлар
Қостанай ... ... ... Шығыс–Қазақстан облысы Аягөз
қаласында, Ақмола ... ... ... орын ... 42 ... ... және білім беру органдарын ... ... ... ... ... іс –әрекетерінде көптеген
келіспеушіліктер анықталды. Жергілікті мемлекеттік басқару және
өзін - өзі ... ... ... ... ... ... әкімдердің аппараттарында ... ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмаған
құқықтары бұзылған туралы істері ... және ата – ... және ... ... ... міндеттерін орындамау туралы ІІО- ның ... ... ... заңның бұзылуына жол бередi немесе
талқылауды ... ... ... ... ... ... ... мен балалар үйінде, оқу мекемелерінде заңды сақтауға
байланысты бақылау ... ... ... ... ... ... кейбір райондық және
қалалық әкімдермен де бұзуы да бар. ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмаған ... ... ... ... ... ... және бұл ... және қорғаншы органдардың келісімсіз беріледі, және де
сонмен қоса ҚР «Неке және ... ... ... ... ... ... ... барлығы кәмелетке толмағандарға мемлекет ... ... ... ... ... ... ... осыдан барып құқық бұзышулықтын ауыр түрлерін жасауға бет алуы да
осыдан. Құқық қорғау ... және ... ... ... іс
әрекетеріндегі кемшіліктері кейбір ... ... ... ... ... ... және сол үшін ешқандай жазаланбаушылығы,
осының барлығы кәмелетке толмағандардың криминаладық қалыптасуына реалды
алғы шарттары ... ... ... ... ... және ... ... мемлекеттердің әлеуметтік көрінісіне сай келмейді. Сонмен қоса
мына жағдайда ұмытпау керек, бала ... ... рет ... ... ... ... қылмыс жасау қатарын толтырады. Егер ақырғы 8 жыл ... мың ... ... мектеп орындарынан сотталушы орындарына барса
- бұл мемлекет және қоғамның өсіп келе ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру уақытты туындады деп ойлаймын.
Өйткені Қазакстаның болашығы, ертенгі күні осы өсіп келе ... ... ... ... бала мен ... ... қорғау мәселесі біздің мемлекеттің, қоғам және денсаулық ... ... ... болу ... [26, 145 бет]
Қылмыс жасаған адамды қайта тәрбиелеу заңдылықты жүзеге ... ... ... болу ... ... ... ... дұрыс түсіну үшін арнайы білім және тәжiрибе қажет етеді.
Жүзеге асып ... ... ... ... ... тез және ... ашу ... жасаған адамдарды әшкерлеу және
қылмыстық жауапқа тарту, әділ сот ... және ... ... ... ... ... қылмыстық істері бойынша іс жүргізудің заңда
белгіленген тәртібі ... және ... ... ... мен соттаудан,
олардың құқықтары мен бостандықтарын заңсыз шектеуден қорғауды, ... ... ... немесе сотталған жағдайда оны ... және ... ... етуі, сондай – ақ заңдылық пен құқық тәртібін нығайтуға
қылмыстың алдын алуға, құқықты ... ... ... ... ... ... міндетті ашылуы және кінәлі адамдардың
әділетті түрде жазалануы, сол бойынша мемлекет сот ... ... ... алуды карастырады. Алдын алу шарасы заңмен белгіленген болса,
кәмелетке толмағанға қатысты олар ... ... ... тәрбиеленушілік
ықпал етуі қажет.
Сот өндірісі кезінде кәмелетке толмағанға тәрбиелік ... ... ... – судьяға тән. Құқықтық тәртіп және өнегелік мәдениетті сақтай
отырып судья ... ... ... және ... ауқымды
жауапкершілікпен келуі қажет.
Соттың барлық іс әрекеті соттардың тәуелсіздігі конституциялық
принципке ... және тек қана ... ... ... ... ішкі сенімі бойынша ар ұятқа жүгіне отырып шешеді.
Бұл принциптi азаматтарда, судья істі ... ... ... және ... құқықтық нормалардын сақталуымен сенімділік
білдіруі керек.
Бұл соттын беделін бекітеді сондықтан да азаматтарға ... ... да ... ... ... ... заңдылықты сақтау, жариялық, тікелейлік-
бұл барлығы өзінен өзі қылмыстықтын алдын алу, тәрбиелік функцияның ... сот ... іс ... ... іс жүргізу заңы кәмелетке толмағандардың қылмыстық істері
туралы арнайы нормалары бекітілген (ҚІЖК 480 – 495 ... ... ... ... актілермен сәйкестіріліп және
модификациаланған, бұл өзара кәмелетке ... ... ... олардың қылмысты қандай жағдайда не мақсатта жасағаныны
анықтауға мүмкіндік береді. Осыдан барып ол қылмыстардың ... ... ... ... ... ... ... қортындылайтын болсам кәмелетке толмагандардың
қылмыстары туралы іс жүргізу бойынша бір бөлек институт алу ... ... ... Яғни ... толмағандардың істері бойынша
отбасылық соттар құру болып ... Бұл ... ... ... ... ... ... қылмыстық істер бойынша отбасылық
соттар.
Жалпы айтқанда жасөспірім құқықбұзушылардың жастық және ... ... ... толық ескерілуі, тек қана ... ... ... ғана ... ... деп ойлаймын.
Жалпы « Азаматтық және саяси құқықтар туралы» халықаралық ... ... ... ... қатысты іс жүргізу олардың жастық
және қайта тәрбиелеуіне мүмкіндігінше ықпал етуi қажет.
Бұл айтылған мәселе ... ... ... ... ... сот
іс-әрекетінің қайта жанғыруына және кәмелетке толмағандардың істері бойынша
«отбасы сотын» құруына әкеледі. Жалпы юрисдикциядағы ... ... қоса ... ... ... ... іс-әрекетін жүргізеді. Сот
жүйесінің жана саласының ... 18-ге ... ... ... қылмыстық істер қаралады. Сонымен қоса осы соттармен кәмелетке
толмағанның мүддесіне ... ... ... ... де ... ... ... толмаған балалары бар ата-анасының некені бұзу туралы,
ата-анасының құқығынан айыру және тағы ... ... қоса 18-ге ... ... ... ... ... бұзушылық туралы істер ... ... ... қажет.
Ауданда (қалада) кәмелетке толмағандардың құқық бұзушылық ... осы ... ... ... түсуі тиіс. Осының негізінде сот құқық
бұзушылықты болдырмау үшін шара ... қоса ... ... ... ... ... ... кесілген кәмелетке толмағанның тәртібі туралы мәлеметтер болуы
керек.
Осы сот органдарың іс-әрекеті қылмыс жасау жағдайларын объективті және
жан-жақты ... ... ... ... ... ... ... қандай жағдайда және қандай өмірлік факторлар әсер ... және оның ... алу мен ... ... ... соттардың құрамына педагогтар, психологтар, психотерапевтар кіруі
керек.
ҚР Конституциясына сәйкес, республиканың жиырма бес ... ... заң ... заң ... ... кемінде екі жыл жұмыс сипаты бар
және біліктілік емтиханың ... ... ... бола ... ... ... ... бойынша отбасы соттарының
судьялары 5 жыл аудандық (қалалық) сотта жұмыс ... ... ... ... Бұл ... жастың цензі 30 жасқа дейін көтеру қажет.
Бұл талаптардың ... ... ... ... қатысты істер
ерекшелік қасиеттерге ие және ... ... ... ... да ... ... ... белгілі бір тәжiрибесі және ... ... ... шарт.
Кәмелетке толмағандардың істері бойынша отбасы соттары басқа ерекшелігі
болып ... ... оның ... ... ... ... себептерін ескере отырып,
қабылдаған шешімінің алға қойған мақсаты кәмелетке толмағанның қылмысы үшін
оны ... ... ... оның ... оны кәмелетке толмағанды
қайта тәрбиелеуге салып, қоғамға дұрыс адамды беру болып табылады.
Тағы бір ескеріп кететін ... ол ... ... арналған
мамандандырылған мекемелер желісін кеңейту өзекті міндет боп табылады.
Алайда еліміздің ... ... ... ... ... мекемелердің тиісті санының болмауы мемлекет тарапынан уақытылы
көмек ... ... ... балардың құқық бұзышылығы
қатарын толықтырды, елімізде қылмыстық ... ... ... ... қоғамға қауіпті іс әрекеттер жасаған жасөспірімдерге
арналған жабық үлгідегі мамандандырылған ... ... жоқ. Жыл ... ... үш ... жуық ... ... қылмыс жасайды, олар
жазалау және қайта тәрбиелеу шараларына тартылмастан жасөспірімдер ортасына
теріс ықпал ... ... ... ... қаласында 150 адамға арналған жабық
үлгідегі мамандандырылған жалпы ... ... бір ғана ... ... ... мекемелердін жетіспеушілігіне қарамастан олардың саны
көбеймей отыр. әрбір аймақта ... ... ... жабық
үлгідегеі арнайы жалпы білім беретін мекемелерді құру ... ... ... ... алу ... тиімділігін
арттыруға және жасөспірімдер ортасындағы криминогендік ... ... етер еді. [22, 22 ... ... ... ... ... толмағандарға байланысты
қылмыстық іс жүргізу пәнінен алу себебі болып, ... ... ... ... ... ... ... туралы іс жүргізу
ерекшелік нысаны мені қызықтырды.
Бұл тақырыпты қарастыра отырып, біраз қортынды жасау ... ... ... ... туралы өндірісі алдын ала тергеуде, сот
стадияларында да ... ... ... ... іс ... қатысушы
тұлғалардың қолында кәмелетке толмағандардың болашағы тұр, яғни бұл жерде
объект болып ... ... ... ... ... әлі ... тұлға болып табылады.
Қазіргі біздің қоғамның даму этаптарында өсіп келе ... ... ... ... ... және саяси мәселе болып табылады.
Жасөспірімдерді тәрбиелеу әрқилы және әр турлі мақсаттарды біріктіреді:
әлем тану көзкарасын қалыптастыру, адамгершілік нормалар күнделікті ... ... ... және ... ... ... ... қасиеттерінің жан жақты дамуы. Міне бұл ... ... тек қана бір ... жаңа ... ... ... қоса өсіп келе жатқан ұрпақты ... ... Көп ... ... ... ... бұзушылығы
жасөспірімдер арасындағы тәрбиелеу және ұйымдастыру ... ... ... ... жалпылама міндетті мектеп оқу туралы
заңдылықта орындаудағы органдардың жұмыстарының кемшіліктері, ... ... ... ... прокурорлық қадағалаудың, қылмыстық
іздестірудің, сот тергеу органдарының жұмысының кемшіліктері, ... ... ... жетіспеушілігі және тағыда басқа.
Жасөспірімдердің бос уақытта ... шара ... ... ... тәрбиесі жөнінен дұрыс бақылау жоқ, көп жағдайда олар өз өздеріне
қожа болады, содан барып олар құқық ... ... ... кәмелетке толмағандар арасындағы қылмыспен күресу
өзектілігі ескертушілігі оның деңгейі жалпы қылмыстылық перспективасы ... ... бір ... ... ... ... сәйкес,
ересек адамдардың алдындағы ұрлық, тонау, бұзақылық және ... ... ... үшін ... ... ... бірінші қылмыстарын
кәмелетке толмаған кезінде жасаған.
Бұл пайыз ұрлықшы – рецедивистердің арасындағы онда да ... ... ... ... ... ... жою ... ерекше орын алады.
Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықты жою және алдын алу,
мемлекеттік манызды ... ... ... оның ... ... ... құқық
қорғау органдарының, қоғамдық ұйымдар, мектеп және отбасы ... ... ... асуы ... ... бұзушы кейбір жасөспірімдер
мемлекеттік ... және ... ... ... және отбасы
мүшелерінің тәрбиелік ықпал ету арқылы олардың жат қылықтардан дұрыс ... ... ... бар.
Әлеуметтік зерттеудің жүргізу материалдары көрсеткендей, көптеген
ұлдар, қыздар және ... ата ... іске асып ... ... ... хабардар, кәмілетке толмағаның құқықтық мәдениетінің төменділігі
заңның ескерту күшін ... ... ... да ... ... отырып кәмелетке толмағандарға заңдылықты түсіндіру қажет.
Кәмілетке толмағандардың және ... ... ... ... рөл ... ... құралдарына-баспа, телеақпарат, радиоға, киноға
сонымен қоса әдебиет және ... ... енді ... ... ... ол ... жасаған жағдайдағы
қылмыстық іс жүргізу ерекшеліктері неде екенің қортындылай кетейін.
Жалпы ... ... ... ҚР ... заңдары бойынша, яғни
қылмыстық іс жүргізу Кодексінің 52 тарауында белгіленген нормалардың жүзеге
асуы осы ... ... ғана ... яғни бұл ... ... ... 14-ке толған бірақ 18 толмағандар табылады.
Сұрақтардың ерекшелік маңызына қарай отырып, кәмелетке толмағандарға
байланысты заңдылықты жүзеге асыру ... ... ... ... ... пәні ... ... Сондыктан осыған байланысты мынадай нормативті
қаулы шығарылған: №6 2005 жыл 11 сәуірдегі ... ... ... және ... антиқоғамдық іс әрекетке тарту туралы сот
практикасы».
Қылмыстық іс ... ... ... ... ... еңгізу
арқылы заңшығарушы кәмелетке толмаған жене кәмелетке толған ... ... ... ... бұл арқылы ол ерекшелік құқықтары мен міндеттері бар
афтономды демографиялық топты бөліп отыр. Мұндай топтың бөлінуі қажеттілігі
арнайы, ерекше ... ... ... қорғау, олардың ерекше
психофизиологиялык және әлеуметтік қажетіліктерімен байланыстырады.
Кәмелетке ... ... келе ... ... оның ... жене ішкі
жағымсыз факторлардан дұрыс қорғай алмайды, сондықтан бұл жағдай қоршаған
адамдармен заңмен қайшылыққа түсуге әкелуі ... Яғни ... ... жағдайлары кәмелетке толмағандардың дұрыс ... түсе ... ... қылмыстык іс жүргізуде заң ... ... ... ... ... жөніндегі Конвенцияға сәйкес «баланы ұстау, қамау
немесе түрмеге қамау заңға сәйкес жүзеге ... және тек қана ... ... және ... уақыт мерзіміне ғана қолданылады» - делінген.
Жалпы жасөспірімге қамау бұлтарпау шарасын қолданған ... оны ... мен ... ... және ... ... ... сүйене
отырып жүзеге асыру тиіс.
Кәмелетке толмағандардың ата-анасының, қамқоршысының, қорғаншысының
немесе басқа да сенімге ие адамдардың, сондай – ақ ол ... ... ... ... ... қарауына беру аталған адамдардың біреуінің
кәмелетке толмағаның ... ... оның ... ... органың шақыруы бойынша келуін қамтамасыз етуін өзіне ... ... ... ... беру ... ... ... ұсынылады өйткені бұл шара
қамауға альтернатива ретінде қарастырылады, яғни отбасында ... ... ... ... ... ... ... болады.
Қылмыстық процессті жүргізуші тұлға қарауға беру туралы сұрақты шешу
үшін, олар кәмелетке толмағанның ата-анасынын және ... да ... беру тек ... жазбаша отініштери бойынша ғана жүзеге асырылады.
Қарауды жүргізу ... ... ... ... немесе құзыреттенген
лауазымды тұлға өз мойына алады. Міне бұл қарастырылған мәселе баланың
дұрыс өзін ұстауды, оқу жене ... ... өзін ... ... ... ... ... тұлғалардан қолхат алынады.
Бұл шараның ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асыратын органдардың тарапынан
қолданған тәрбиелік ықпалы бар фактор ... ... ... ... толмағандардың қылмыстары туралы іс бойынша іс жүргізуге
қорғаушының қатысуы оны ... ... бірі ... ... ... ... ... сәйкес «кез келген бостандығынан
айырылған бала тез уақыт аралығында құқықтық жене басқа да ... ие ... ... етілуі тиіс».
Қорғаушы сезіктінің, айыпталушының айыбын жоққа шығаратын немесе
жауаптылығын ... ... ... мақсатында барлык заңды
құралдар мен қорғау ... ... жене ... ... ... ... ... мәселенің негізделуі біздін ата заңымызда да қарастырылған. Онда
соттар мен қылмыстык қудағалау органдары ... ... ... билікті зан көмегін алу құқығын беруі тиіс.
Жалпы тәжрибеде бұл мәселе бойынша көптеген заңдылықтар бұзылып жатады.
Көп жагдайда қорғаушы ретінде заңсыз ... ... ... немесе заңның
кейбір нормаларын бұза отырып жүзеге асады. Бұл құқық қорғау ... ... ... ... ... кемшіліктерін себептері
өзінің кәсіби міндетілігіне салақты қарауы, ... ... ... болып жатады. Сондықтан бұндай кемшіліктерді жібермеу үшін
қорғаушыны қатыстыру мәселесін ... ... ... ... ... ... кәмелетке толмағандардың істері бойынша
келтірілген заң ... ... үшін ... жазалау шарасын
күшейту керек.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстары туралы істер бойынша іс жүргізуге
заңды өкілдерін қатысуы олардың құқықтары мен ... ... ... бірі ... ... іс жүргізу заңына сәйкес ... ... ... асырап алушылары, қорғаншылары, қамқоршылары,
сондай-ақ сезіктіні, айыпталушыны немесе ... ... ... ... ... мен ... ... болып табылады. Заңды өкілін
кәмелетке толмағандардың ... ... ... ... ... ... асады.
Ол қылмыстық іс жүргізу жене басқа да заңдармен (отбасы, азаматтық)
берілген ... мен ... ... ... ... белсенді
қатысады, қылмыстық процессті жүргізуші органдарға кәмелетке ... өмір сүру ... және ... ... ... ... мағлұмат алуына көмегін көрсетеді. Заңды өкілдің іс ... ... ету, ол ... ... ... ... ... анықтау үшін қажет шара болып табылаы. Яғни бұл ... ... ... іс ... ... бірі болып
табылады.
Келесі ерекшелік болып ... ... ... ... іс
жүргізуге психолог және педагогтын қатысуы болып табылады.
16 жасқа толмаған, сондай-ақ осы жасқа толған ... ... ... ... бар кәмелетке толмаған сезіктінің, айыпталушының
қатысумен іс ... ... ... ... ... немесе психологтың
қатысуы міндетті. Іс жүргізу әрекетіне катысушы психолог, педагогтын басты
мақсаты болып ... ... ... ... ... ... ... толмаған айыпталушының психологиялық байланыс орнату үшін
көмектеседі; қылмыстық процессті жүргізуші орган тарапынан ... ... ... қатысады.
Келесі ерекшелік ол кәмелетке толмаған сезітіден, айыпталушыдан жауап
алу болып табылады. Кәмелетке ... ... ... жауап алу
қорғаушының, заңды өкілінің, ал қажет болған жағдайда ... ... ... ... жауап алуыға сұрақтар қоюға, ал
жауап алу аяқталғанан кеиін хаттамамен танысуға және ... ... мен ... ... ... ... құқылы. Тағы бұл жерге
қосатын бір ... ... ... ... қарай заң
шығарушы кәмелетке толмаған сезіктіден және ... ... ... ұзақтығымен тәуіліктін күндізгі уақытын белгілеп отыр. Зан
шығарушы ... ... ... ... ... негізінде
белгіленген. Бұл жоғарыда айтып кеткен еркшелік кәмелетке ... ... көз ... ... ... ... толмағандардың істері бойынша келесі ерекшелік ол ... ... ... ... ... ... туралы істер
бойынша объективті, жан-жақты жене толық сот талқылауын откізу көп жағдайда
осы ... ... сот ... ... және эффективті
ұйымдастыруына байланысты.
«Сот тергеуі» ... өзі бар ... ... ... ... тәсілдерді қолдануды, арнайы ... ... ... ... оны тактикалык әдістердi және тәсілдерді қолдануды заң шұғарушы
қылмыстық іс жүргізудің бөлімбес бөлігі ... ... ... ... ... іс бойынша сотпен қолданатын тактикалық
тәсілдерді шығару қажеттілігі, ... ... сот ... алдын-ала
тергеудің шығарған қортындыларын бекіту немесе жоққа шығару ғана емес, ... іс ... ... және ең ... рөл ... және ... тән
мақсаттар бар.
Осы стадияның орталық ... - сот ... - бұл ... ... ... және жан- ... тәуелсіз, объективті зерттеу.
Сот тергеуі негізгі мақсат ретінде іс ... ... ... ... ... ... психологиялық жағдайын, өмір
сүру деңгейін, отбасы жағдайын зерттеп, объективті ... ... ... Және де сот ... ... ... ... қолданатын
шараның бас бостандығынан айырмайтын тәрбиелік ықпал ету ... ... ... тырысуы тиіс.
Жоғарыда айтып кеткен мәселеге байланысты мен өзімнің жұмысымда жаңа
институт ... ... ... құру ... көтергенмін. Жалпы
«отбасылық соттарға» кіретін судьяладың жоғарғы кәсіби құзыреттілігі, алған
тәжрибесі, жастық цензінің жоғары болуы ... ... ... ... ... ... объективті, шындыққа сәйкес, әділетті
болуына өз ықпалын тигізеді деп ойлаймын.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстық істерi бойынша іс ... ... ... ... айтып кеткен жөн.
Жалпы кәмелетке толмағандардың қылмысымен күресуде ... ... ... ііо, соттар және қоғамдық ұйымдардың іс әрекеті
балалар біреудін кері ықпалына түсіп, қылмыс ... ... ... ... ... алу тиіс.
Жасөспірімдердің құқық бұзушылығының уақытылы алдын-алу негізі ... ... ... табылады.
Балаларды тәрбиелеу әрбір азаматтың конституциялық міндеті. әр ... ... ... жас ... ... ... ... отанымыздың болашағын ойлап отырмыз. әрбір азамат өзінің осы ... ... ... ... ... ықпалы ерте балалық шақтан көрінуі
керек. Жас ұрпақты тәрбиелеудің барлық ерекшеліктерін түсіне ... А. ... ... ... ... ... өмірдін ең негізгі
аумағы. Біздің балалар - ол ... ... ... азаматы және
әлем азаматтары. Олар болашак әке-шешелер, олар да өздерінің ... ... ... ... азаматтар болып, жақсы әке-шеше болып
өсуі ... Бұл да ... ... ... балалар - бұл біздің қартайғандық.
Дұрыс тәбиелеу-ол біздің бақытты қартайғанымыз, ... ... ... ... ... ... ол ... басқа адамдардың алдындағы,
мемелекет алдыңдағы кінәміз».
Біз ойлап жүрген жаңа адам, өзін-өзі өсіп жетілдірмейді, оны ... ол үшін ... ... ... ... Республикасының Конституциясы. Алматы «Жеті жарғы» 1999 жыл.
2. Ковенция о правах ребёнка. Алматы 2005 г.
3. Адам ... ... ... билль. Алматы 1998 жыл.
4. Международный пакт о гражданских и политических правах. Алматы 1998 жыл.
5. Международный пакт об экономических, ... и ... ... 1998 жыл.
6. Минимальные стандартные правила ООН, касающихся отправления правосудия ... не ... ... международные документы. Права
человека. М, 1989 год
7. Қазақстан Республикасының қылмыстық іс жүргізу кодексі. Алматы ... ... ... Республикасы азаматтық кодексі. Жалпы, ерекше бөлім. Алматы
2001жыл.
9. Қазақстан ... ... ... ... ... ... Уголовно-процессуальный кодекс РК. Особенная часть. Коментарий. Алматы
«Жеті жарғы» 2003 год.
11. Уголовный процесс. Досудебное производство. ... Т.Е, Хан ... ... 2000 ... Б.Қ. ... Қ.Ж. ... Республикасының қылмыстық
іс жүргізу құқығы. Ерекше бөлім. Сотқа дейінгі сатылар. Алматы «ҚазГЗУ»
2005 жыл.
13. ... К.Ж. ... ... ... ... год.
14. Қазақстан Республикасының қылмыстық ... ... ... С.М. ... Г.ә. ... ... 2001 ... Уголовное право Республики Казахстан. Учебник. Особенная ... ... ... ... 2005г. Под. ред. И.Ш. Борчашвили и С.М. ... ... және ... ... ҚР ... № 321 1998 ж. 17 желтоқсан.
17. Қазақстан Республикасының Заңы. «Қылмыстың жасалуына сезіктілер ... ... ... тәртібі мен шарттары туралы» 30.03.99.
№ 353-1.
18. Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы. Алматы : «Юрист»,
2005 жыл. ... ... ... ... ... ... ... қаулысы-«Қылмыс белгілері бар,
қоғамға қауіпті әрекеттер жасаған балалар мен ... ... ... ... ... ... туралы». 18 қазан 1993 жыл.
20. Постановление Кабинета Министров ... ... от 21 ... 1994
года №415 Об утверждении Положения о специальном учебно-воспитательном
учереждении для детей и ... ... в ... ... ... ... №6 ... Суда РК от 11 апреля 2005 года.
О судебной практике по ... о ... ... и ... их в ... и иную ... деятельность. Фимида
№6 2005 г. 4 стр.
22. Кәмелетке толмағандардың арасындағы қадағалаусыз қалу мен ... ... ... және ... ... ... 21 бет.
23. № 1/2003 Бюллетень Верховного Суда РК. В надзорной коллегии Верховного
Суда РК. Стр ... № 2/2003 ... ... Суда РК. 1) Обзор судебной практики
расмотрения уголовных дел ... ... ... Суда РК в ... ... 2) Обобщения судебной практики по вопросу соблюдения в ходе
уголовного судопроизводства требований закона о ... ... ... на защиту. Стр.22 .
25. Правоохранительные органы: Сборник законодательных ... ... 2000 ... ... ... Н.А. ... Білім, 1997 жыл.
27. Аккулеев А.Ш. Уголовный кодекс РК: ... и ... ... ... ... документы по правам ребёнка и уголовное
законодательство РК. Караганда 1999 год.
28. ... К. ... ... и ... ... ... 1980 год.
29. Бегалиев К. Меры борьбы с преступностью несовершенолетних. ... 1975 ... В.И. ... ... ... надзора» учебник для вузов. Москва
«Зерцаво» 1998 год.
31. Под. ... А.Д. ... и И.И. ... Курс ... ... ... часть. Москва «Юридическая литература» 1989 год.
32. Диденко П.В. Уголовно-исполнительное право РК. ... ... ... ... М.И. ... ... и юридической психологии. Учебник для вузов.
М: «Юристъ» 1996 год.
34. Жадбаев С.Х. ... и ... ... Алма-Ата
«Мектеп» 1982 год.
35. Под. ред. В.Н. Кудрявцева и В.Е. ... ... ... 1999 ... ... Е. ... және заң. ... 1972 жыл.
37. Н.А. Минжанов. Психолгия и педагогика в деятельности сотрудников ОВД.
Учебное пособие. Караганда 2000 год.
38. А.М. ... ... ... ... в СССР. Москва «Наука» 1987 год.
39. Құрастырған Ғ.Сапарғалиев. Қазақстан мемлекеті мен ... ...... ... 1996 ... ... Бюргенталь. Халықаралык адам құқықтары: қысқаша шолу-\ағыл.
аудар. – ... ... 1999 ... С.А. ... ... Общество и закон. Алма-Ата «Наука» 1989 год.
42. Алауханов Е., ... К. ... ... ... ... и ... ... №2 2003. Стр.32
43. Булеваева А. Уголовная ответственность несовершеннолетних. Фемида ... Стр ... ... В. Вместо школьной скамьи-на скамью подсудимых ? ... ... ... Анастасия Градова. Казахстанская полиция №9 2005 год. Ростки ювенальной
юстиции. Стр 7.
46. А. Ли Психологический портрет ... 2000 год. ЮГ.13 ... ... ... ... юридическая, №4. А.Н.Ли «Особенности личности
несовершеннолетних ... ... ... ... Вестник КазГУ. Серия юридическая, №8. ... роль суда ... дел о ... ... Т.С. ... Заң. 2005 №8. ... Заң және заман. Алматы 2005 №3. 53-56 бет.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 64 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 2 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәмелетке толмағандар жасаған қылмыстарды тергеу әдістемесі13 бет
Кәмелетке толмаған адамдардың қылмыстары72 бет
Отбасы және кәмелетке толмағандарға қарсы қылмыстардың түрлері29 бет
Кәмелет жасына толмағандардың қылмыстарын тергеу ерекшеліктері28 бет
Қылмыстық іс жүргізу жүйесіндегі сот тергеуі35 бет
Кәмілетке толмағандардын қылмыстық жауаптылығы26 бет
"Алдын ала тергеудің аяқталуы."70 бет
«Кәмелетке толмағадардың қылмыстық жауаптылығы».5 бет
АІІБ-ның тергеу бөлімінде өткен өндірістік тәжірибе есебі4 бет
Адам өлтіру қылмысын тергеуде арнайы білімдерді қолдану31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь