Деңгейлеп оқыту технологиясы

МАЗМҰНЫ


КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4

1 ДЕҢГЕЙЛЕП ОҚЫТУ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ
ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
1.1 Деңгейлеп.саралап оқыту технологиясына сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ...7
1.2 Деңгейлеп.саралап оқыту технологиясының тиімділігі ... ... ... ... ... ... ... ...9
1.3 Математика сабағында деңгейлеп.саралап оқыту технологиясын
қолдану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

2 ДЕҢГЕЙЛЕП ОҚЫТУДЫҢ МАТЕМАТИКА САБАҒЫНДАҒЫ
ТИІМДІЛІГІ
2.1 Математика сабағында деңгейлік есептер шығарту арқылы оқушыларды
шығармашылыққа баулу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.2 Деңгейлеп.саралап оқытуда ойын элементтерін пайдалану ... ... ... ... ... ... ... ...
2.3 Ойын технологиясының дамытушылық қызметтері .

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..57

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 60

1.Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..62
2.Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..62
3.Қосымша ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..62
Ел дамуының ертеңгі бағыт- бағдарын саралаған Елбасының Жолдауында білім беру саласына: «Ұлттық бәсекелестік қабілеті бірінші кезекте оның білімділік деңгейімен айқындалады. Әлемдік білім кеңістігіне толығымен кірігу білім беру жүйесін халықаралық деңгейге көтеруді талап ететіні сөзсіз» деп ерекше мән берілген. Алайда, жаһандану дәуірінде қатаң бәсекеге төтеп бере алатын мемлекет қана өркениет көшіне ілесе алады. Мемлекеттің бәсекелестік қабілеті ең алдымен оның білімділік сипатымен айқындалатынын ескере келе, білім мен тәрбие беру саласының маңызы ерекше екенін мойындауымыз керек.
Деңгейлеп оқыту технологиясы қазіргі уақытта жаңа технологиялардың бірі деп келеді. Деңгейлеп оқытудың негізін Ян Амос Коменский өзінің 17 ғасырда «Ұлы дидактикасында» айтып талдап берген. Содан кейін орыс ғалымдары К.Д.Ушинский, Л.С.Выготский еңбектерінде қарастырылып, 1969 жылдары Ресей ғалымдары Л.ВЗанков, Д.Б.Эльконин, В.В.Давыдов көтерді. Д.Б.Эльконин мен В.В.Давыдовтың зерттеулері оқушыны «субъект» ретінде тануға бағытталды.
Ұстаздық деген киелі мамандықтың сырын ашып, қыры мол, терең дүниеге еніп кеткелі көңілдегі арман толастамай, тоқу мен қуаныш қатар аралып мектеп деген үлкен дарияда жүзіп келе жатырмыз.
Еліміздің басынан өтіп жатқан жанартаудай «сілкіністер» бүгінгі білім беру жүйесіне де түрлі өзгерістер енгізуде. Заман талабы «білу аз, сол білгенінді іске қолдана білу» дейді. «Әркім қолда барын ұсынады» деп немқұрайдылыққа салынсақ алдымызда отырған бейкүнә шәкірттердің тағдырына қиянат жасаған болар едік. Не ексең, соңы орасың. Мақсатымыз – алдымызда тұрған өзекті мәселелер айналасында сөз қозғау. Соның ішінде ең бастысы - әлемдік білім кеңістігіне ену жолындағы алғашқы қадамдар.
1. Концепция государственной политики в области образования. – Алматы, 1995.
2. Кусаинов Г.М. Новая педагогическая технология: методология, теория, практика.- Усть-Каменогорск, 1997-242с.
3. Шкутина Л.А., Танасейчук М.К. Развивающая профдиагностика и педагогические технологии.- Алматы: Ғылым, 2000.-200с.
4. Щуркова Н.Е. Педагогическая технология как учебная дисциплина// Педагогика. –1993.- №2. –с.66-70
5. Іргебаева Ә.И. Оқыту технологиясы ұғымы, мәні, сипаттамасы // білім берудегі менеджмент №2, 61-65б. 2000ж.
6. Барсай Б. Педагогикалық технология ұғымының мәні мен әдіснамалық сипаттамалары // Бастауыш мектеп, №8-9, 1999ж.
7. Боголюбов В.И. Педагогическая технология: эволюция понятия// Советская педагогика. –1991. №9. С.123-128
8. Кусаинов Г.М. Новая педагогическая технология: методология, теория, практика.- Усть-Каменогорск, 1997-242с.
9. Селевко Г.К. Современные образовательные технологии: Учеб.М.: 1997
10. Ильина Т.А. Педагогическая технология //Буржуазная педагогика на современном этапе. Под ред. В.А.Мальковой, Б.Л.Вульдсона. М., 1984
11. Ковжасарова М. «Развитие идеи дифференциального обучения в теории и практике общеобразовательной школы» /Ізденіс. Поиск 2001г №1 стр123-128/.
12. Клевченя М.С. «Проблемы теории и практики дифференциального обучения» 1сб. «Актуальные проблемы дифференциального обучения» Минск, 1992г. Стр.17-21.
13. Унт И.Э. «Индивидуализация и дифференциация обучения» Москва «Педагогика» 1990г. Стр.192
14. Концепция дифференциального обучения в средней общеобразовательной школе /под ред. Монахова В.М., Орлова В.А./ Москва, 1990г. Стр.78
15. Ахметов Н.К Игра как процесс обучения Алматы 1985
16. Абылкасымова А, Бекбоев И Алгебра 9 Алматы «Мектеп»2009
17. Алдаммуратова Т.А Байшоланов Е.С, Математика 5 Алматы «Атамұра»2010
18. «Бастауыш мектеп» № 3 2009ж.
19. Беспалько В.П Слагаемые педагогической технологий М 1989
20. Жунусова М.Р Активные методы обучения Караганда 2009
21. Жунусова М.Р. Ғылыми зерттеуге кіріспе. Қарағанды 2009
22. Жунусова М.Р. Жаратылыстану-математика бағытындағы пән мұғалімдерінің кәсіби құзыреттілігін дамыту Қарағанды 2008
23. В.Г Коваленко «Дидактические игры на уроках математики» М 1990
24. «Математитка және физика» №1 2009ж, №5 2007ж.
25. «Математика Қазақстан мектебінде» №1 2006ж, № 4 2008ж, №1 2010ж
26. Сопецкая Е.С Дидактические игры как средство организации обучения учащихся и активизации их позновательной деятельности.
27. Эльконин Д.Б Психология игры М. Педагогика 1978.
28. Епишева О.Б. Общая методика преподавания математики в средней школе / Тобольск, Изд-во ТГПИ им. Д.И. Менделеева, 1997
29. Ермолаева Н.А. Маслова Г. Г. Новое в курсе математики средней школы / М:, Просвещение, 1978.
30. Ирошников Н.П. Организация обучения математике в 4-5 классах сельской школы: Пособие для учителей ,2-е издание переработано / М: Просвещение, 1982.
31. Колягин Ю.М., Луканкин Г.Л., Мокрушин Е.Л. и другие. Методика преподавания математики в средней школе. Частные методики / М., Просвещение, 1977.
32. Новосельцева З.И. Развернутые планы лекций и учебные задания для студентов по курсу "Теоретические основы обучения математике"/ С.-Петербург, Изд-во "Образование", РГПУ, 1997
33. Орта мектепте математика сабақтарында ұлттық ойындарды пайдалану «Жоғары кәсіптік, базалық білім және жеке пәндерді оқыту әдістемесі» атты ғылыми-әдістемелік конференцияның еңбектері-І (17-18 желтоқсан) Шымкент-2005 жыл (Р.И.Кенжебековамен авторлық бірлестікте).
34. Орта мектепте математика сабағында қолданылатын ұлттық ойындар //«Қазақстан республикасы тәуелсіздігінің 15-жылдығына арналған «Әуезов оқулары-5» «Қазақстанда гуманитарлық ілімдердің дамуы: ізденістер, даму преспективалары мен бағыттары» атты халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы. Шымкент-2006.–Б. 154-156.
35. Математика сабағында дидактикалық ойын есептерді қолдану //«М.О.Әуезов атындағы ОҚМУ. Шымкент, 2007. (Оқу-әдістемелік құрал) 2,5 б.т. (М.Мұсабековпен авторлық бірлестікте).
36. Ұлттық ойындарды мектеп математикасын оқытуда пайдалану. «Білім берудің инновациялық моделі: бағыттары мен болашағы» халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдары 29-30 қараша. Ақтөбе-2007 жыл.
37. Бала дүниетанымын-ұлттық ойындар арқылы дамыту //«Ұлт тағылымы» халықаралық ғылыми-педагогикалық журнал –Алматы 2008 -№1(1) -Б. 20-23.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................................................................4
1 ДЕҢГЕЙЛЕП ОҚЫТУ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ
ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
1.1 Деңгейлеп-саралап оқыту ... ... ... ... ... ... ... сабағында деңгейлеп-саралап оқыту технологиясын
қолдану..........................................................................................................
2 ДЕҢГЕЙЛЕП ОҚЫТУДЫҢ МАТЕМАТИКА САБАҒЫНДАҒЫ
ТИІМДІЛІГІ
2.1 ... ... ... ... шығарту арқылы оқушыларды
шығармашылыққа баулу................................................................................
2.2 Деңгейлеп-саралап оқытуда ойын ... ... Ойын ... дамытушылық қызметтері .
ҚОРЫТЫНДЫ..............................................................................................57
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ............................................60
1-Қосымша ..............................................................................................................62
2-Қосымша ..............................................................................................................62
3-Қосымша ..............................................................................................................62
КІРІСПЕ
Ел дамуының ертеңгі бағыт- бағдарын саралаған Елбасының Жолдауында білім беру ... деп ... мән ... ... ... ... қатаң бәсекеге төтеп бере алатын мемлекет қана ... ... ... ... ... бәсекелестік қабілеті ең алдымен оның білімділік сипатымен айқындалатынын ескере келе, білім мен тәрбие беру саласының маңызы ерекше екенін мойындауымыз керек.
Деңгейлеп ... ... ... ... жаңа ... бірі деп ... Деңгейлеп оқытудың негізін Ян Амос Коменский өзінің 17 ғасырда айтып талдап берген. Содан кейін орыс ғалымдары К.Д.Ушинский, ... ... ... 1969 ... ... ... Л.ВЗанков, Д.Б.Эльконин, В.В.Давыдов көтерді. Д.Б.Эльконин мен В.В.Давыдовтың зерттеулері оқушыны ретінде тануға бағытталды.
Ұстаздық деген киелі мамандықтың сырын ашып, қыры мол, ... ... еніп ... ... арман толастамай, тоқу мен қуаныш қатар аралып мектеп деген үлкен дарияда жүзіп келе жатырмыз.
Еліміздің басынан өтіп жатқан ... ... ... беру ... де ... ... енгізуде. Заман талабы дейді. деп немқұрайдылыққа салынсақ алдымызда отырған бейкүнә шәкірттердің тағдырына ... ... ... ... Не ... соңы ... ... - алдымызда тұрған өзекті мәселелер айналасында сөз қозғау. Соның ішінде ең ... - ... ... ... ену ... ... қадамдар.
Қай заманда, қандай реформа болсын мектептің басты тұлғасы - ... ... ... ... да осы ... ... ... аспақ. Ал бүгінгі таңда мектептің, мұғалімнің қасиетті міндеті - рухани бай, жан-жақты ... жеке ... ... ... ... ең алдымен, әр халықтың ұлттық әдет-салты, көзқарасы шыққан түп-тамырында жататыны белгілі. Сол ұлттық байлықты бүкіл адамзат өз ... ... ... ... бала ... ояту ... олай болса зерттейтін объект - оқушы. Оның бойындағы қасиеттерді ескере отырып, сезімін, ынтасын оятар іс-әрекетті ... көр, әрі ... ... ... белсенділігін арттыруды мақсат ет. Танымдық белсенділікті қалыптастыру көрсеткіштеріне интеллектуалдық, эмоцияналдық, жігерлілік іс-әрекетке оқушылардың белсене қатысуы жатады. Осындай нәтижеге жету үшін ... ... ... оқытудың амал-тәсілдерін түгелдей өзгерту қажет, қазір жалпылама баяндау, сұрақ-жауап, лекция тәрізді ... ... өз ... бере ... ... сабақ процесінде оқытудың жаңа әдіс-тәсілі, деңгейлеп-саралап оқыту педагогикалық технологиясын таңдап алдым.
Тақырыптың өзектілігі: адам қазіргі дамуында табиғаты мен ойының ... ... ... ... қажет. Қазіргі таңда математика пәні мұғалімдердің негізгі міндеті - ұлттық ділі жоғары, сана-сезімі дамыған, ... ... бар, ... ... ... жеке тұлғаны қалыптастыру және оқушылардың өз бетімен білім алу жолдарына үйрету.
Осыған орай ... ... ... ... ... ... оқу әрекетінің мақсат-міндеттерін анықтап, соларды іске асырудың ... ... ... ... өзін-өзі бақылап отыруға тиіс. Міне, осындай жағдайда ғана балада білімге деген қажеттілік, талпыныс, қызығу, танымдық ... ... оқу ... ... ретінде ғана санамай, оны сол үрдістің тең құқықты мүшесі ретінде қабылдап, ... бет бұру ... ... ... ... ... бірі ... отыр. Қазақстан Республикасы гуманитарлық білім беру тұжырымдамасында делінген. Осыдан білім беру саласында ең алғашқы орында тұрған ол-мектеп мәселесі ... ... ... ... мектеп бүкіл білім жүйесінің бастау алар тұсы, білімділіктің іргетасы қаланар сынақ алаңы.
Бүгінгі күннің өзекті ... ... ... беру үшін ... ... ... Білімнің сапалы болуы үшін ең алдымен демекші жақсы көңілге қонарлық оқулық және білімді оқушы санасына сіңіре білетін шебер мұғалім ... ... ... ... беру ... арасындағы деңгейлеп оқытудағы сабақтастықты талдау және тәжірибе мен теория жүзінде сабақтастықтың тиімділігін қалыптастыру. Оқытудың ... және ... ... дидактикалық шарттарын тұжырымдау, оқушылардың үздіксіз математикалық дайындығындағы сабақтастықтың теориялық, ... ... ... ... ...
* ... ... математика сабағындағы сабақтастықты анықтау;
* деңгейлеп оқытудағы математикалық есептердің ролін анықтау;
* ... ... ... ... ... ... ... Орта мектепте негізгі буында математиканы деңгейлеп-саралап дамыта оқытуда сабақтастықтың орындалу үрдісі.
Орта мектепте ... ... ... ... ... ... оқытудың мазмұны арасындағы, оқыту формасы және әдіс-тәсілері арасындағы байланыс жүйесін қамтамасыз ету жолдары.
Егер сабақтастық тұжырымдамасын белгілі бір мақсатта ... ... орта ... ... ... компоненттері мен мұғалімнің іс-әрекеті стиліндегі негізгі ұстанымдар мен дидактикалық шарттардағы сабақтастықты ... ... онда ... мектептерде математиканы сабақтастық негізінде дамыта оқыта отырып, оқытудың сапасын ... ... ... ... тереңдеуін қалыптастырар едік, өйткені үздіксіз математикалық дайындығында дамыта оқытудағы сабақтастық оқушылардың ... мен ... ... ... ... жұмысының ғылыми жаңашылдығы . Психологиялық, педагогикалық, әдістемелік, математикалық әдебиеттерді және озат ... ... ... ... орта ... математиканы оқытуда деңгейлеп оқытуды қолданудың психологиялық-педагогикалық негізі анықталып, оны оқытуды жекелендіруде қолданудың дидактикалық аспектілері айқындалды ... ... ... ... Орта мектепте математиканы оқытудың сапасын арттыру үшін деңгейлік ... ... ... ... деңгейін көтеру. Ол оқушылардың математиканың абстрактілі ұғымдары мен ... ... ... ... ... ... ... деген ынтасын арттыруға үлкен әсерін тигізетіндігі, математикалық есептерді шығару біліктерін ... ... ... ... ... ... орта ... математиканы оқыту әдістемесін одан әрі дамытуға үлкен әсерін тигізіп, оған қосылған қомақты үлес болып табылады. ... ... ... уақыттағы жағдайы . Қазіргі кезде әр ұстаз алдында үнемі ізденіс үстінде жүретін оқу үрдісіне өз ойларын толық айтып ... ... ... өмірде қолдана білетін, кез келген жағдайда пайдалана отырып, болашақта өз бетімен шешім қабылдай алатын шәкірттер дайындау міндеті тұр. ... ... ... ... отырып, оқушылардың танымдық қабілетін дамыту, білім сапасын арттыру, шығармашылық белсенділіктерін ... ... ... ... талабы.
Дипломдық жұмыстың құрылымы. Дипломдық жұмыс кіріспеден, үш бөлімнен, қорытындыдан, пайдаланылған әдебиеттер тізімінен және ... ... ... ... мектеп оқушылары үшін алынбас қамалға айналып барады. Олар есеп ... ... ... берілген ақпарат пен табуға қажетті ұғымдарды ажыратып, байланыстырып, есеп моделін құрып, оны есептеу алгоритімін айқындау ... көз ... ... ... ... ой ... ... шығаруға талпынбайды да, керісінше немқұрайлық, бейқамдық сыңай танытып үмітін ... ... ... ... ҰБТ - де ... ... ... салады.
Сондықтан оларды ең болмағанда стандартты (жалпыға ортақ) жолмен есеп шығара білуге үйретудің маңызы зор
Диплом жұмысының мақсаты: ... мен ... ... берілген есептерді шығарудың әдіс-тәсілдерін оқушыларға үйрете отырып, олардың логикалық ойлау қабілеттерін дамыту арқылы математикалық білім сапасын арттыру.
Диплом ... ... ... ... ... ... ... математикалық ойын жеткізе білуін қалыптастыру ;
* теңдеу құруға берілген есептерді шығаруға үйрету;
* теңсіздік құруға берілген есептерді ... ... ... ... және ... негіздері: дипломдық жұмыс кіріспеден, негізгі бөлімнен және қорытындыдан тұрады.
Диплом жұмысының зерттеу объектісі: математиканы оқыту әдістемесі
1 ДЕҢГЕЙЛЕП ... ... ЖӘНЕ ... ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
+ Деңгейлеп оқыту технологиясына сипаттама
Орыс педагогі К.Д.Ушинский айтқандай, қазіргі заман талабына сай, әр мұғалім, өз білімін жетілдіріп, ескі ... ... ... жаңа ... сай ... технологияларды өз сабақтарында күнделікті пайдаланса, сабақ тартымды да, мәнді, қонымды, тиімді болары сөзсіз. Бұл жөнінде Қазақстан ... ... ... деп атап ... ... Н.Ә. Назарбаев жолдауында айқандай: . Сондықтан, қазіргі даму кезеңі білім беру жүйесінің алдында оқыту үрдісінің ... ... ... ... ... ... ... сарапталып, жаңашыл педагогтардың іс - тәжірибесі ... ... ... ... ... ... қойылатын сұрақтар проблемалы, ойлауды, пайымдауды қажет ететіндей етіп ... ... да ... ... өз ... өз пікірін білдіре жауап беруге дағдыланады.
-Жаңа ұғыммен таныстыру-Жаңа ұғымды игеруге Арналған тапсырмалар ... ... ... ... ... ,бағалаудаДеңгейлеп саралау
(Тірек-сызба 1)
Дәстүрлі оқытуды салыстырмалы түрде сипаттай кетсек, дәстүрлі ... ... ... ... істері үшін теңіз. Ол тыңдайды, сұрақ қояды, жазады, түсіндіреді, көрсетеді, тексереді, ... Оған ... ... ... ... керек. Ендігі жағдай басқаша. Мұғалім - ақылды, бірақ барлығын өзі айтып бере салмайды. Ол өз ... ... ... ... өз ... ... ... Мұғалім мәселе қояды, ойлаудың жолдарын ашады, әрекеттің барысына бағдар береді, жетектейді. Осылайша оқушы қоғам , ғылым шешіп қойған , бірақ ол үшін жаңа ... ... ... шешуге кіріседі.
Оқу әрекетімен айналысады. Үлгі бойынша білім алуға үйренген баланың ... ... ... ... ... ... Ал әр ... сайын ізденуге үйренген бала, кез-келген проблеманы тез шешуге үйренеді. Қорыта айтқанда дәстүрлі оқыту әдістемесі сандық, мазмұндық, ал ... ... ... ... ... ... ... деп айтуға болады.
Дәстүрлі оқыту балаға білім, білік дағды алуға қажетті ақыл, сана бар деп ... сол ... ... ... құю ... деген көзқарасқа, ал дамыта оқыту бала бойындағы табиғи қабілеттерді жаңа ... ... ... ... ... ... ... оқыту жаттауға, есте сақтауға, ал дамыта оқыту дербес жұмыс істеуге , алған білімді пайдалана ... ... ... ... ... ... бірі ... 1959-1960 жылдары қолға алған академик Л.В. Занковтың басшылығымен жасалған. Бұл жүйе дәстүрлі ... ... ... ... айқындалады.
- Оқу мазмұнындағы өзгешеліктер;
- Масаттағы айырмашылықтар
- Дидактикалық принциптердегі өзгешеліктер;
- Әдіс-тәсілдердегі ерекшеліктер;
- ... ... ...
- Мұғалім еңбегінің нәтижелілігін анықтаудың жаңа көрсеткіштері;
- Мұғалім мен оқушы арасындағы жаңаша қарым-қатынас.
Л.В. Занков жүйесіне ... ... ... ... мақсаты баланы жалпы оқытып дамыту. Ал жалпыдаму деп байқампаздығын, ойлауын дамыту және практикалық іс-әрекеттерін меңгеру ... ... ... ... ... ... алынады.
Занков жүйесіндегі ерекше тоқталуды қажет ететін кейбір принциптердің мәнін ашайық.
Жоғары қиындықта оқыту принципі. Бұл қағида баланың қиындатылған тапсырмаларды ... ... бар ... көз ... ... ... Холгер Хиден өз зерттеулерінде баланың миындағы клеткалардың бір-бірімен байланыстыратын талшықтар ... тек ... ... ... ... ғана молайып, жиелей түсетіндігін, сондықтан өте жас кезде баланың миын жұмыс істеуге ынталандырып отыру керектігіне ... ... ... ой қызметінсіз клеткалар бай талшықтар құрай алмайтындығын, содан барып олардың қызметі төмендеп бара-бара жойылатындығына көзімізді жеткізеді. Ғылымда белгілі себептермен аңдар ... ... ... ... қайта адам қалпына келе алмауына басты себеп осы ... ... ... ... авторлары бала ойлауын абстрактіден қарапайымға қайта жетелейді. Мысалы: әріпін өткенде алманы көрсете тұрып, оның не ... ... ... формасы қандай екенін сұрағаннан гөрі, ол туралы не білетінін, не айта алатынын сұрап ... ... ... үшін ... зор екенін айтады. Бұл принципте жеңіл-желпі тапсырмалар орнына, баланың тапқырлығын зерделілігін дамытатын шығармашылық тапсырмалар орындау үлкен нәтиже ... ... ... ... ... принциптерінің бірі - теориялық білімнің жетекші ролі ... Бұл ... ... барысында қарапайым бақылаулар, зерттеулер жасау арқылы өмір заңдылықтарына көздерін жеткізу, қорытынды жасауға дағдыландыру. Заттар мен құбылыстардың тек ... ... ғана емес ішкі ... ... ... ... танымын тереңдететіндігі анықталады. Мысалы, жыл мезгілдері туралы сөз өткенде, біз ешқашан жасыл болып жайқалып тұрған ағаш ... күз түсе ... ал ... ... ... ... неге байланысты екендігіне тоқталамыз. Қоршаған орта мен өмір заңдылықтарына көздерін жеткізіп қорытынды жасауға дағдыландырамыз.
Деңгейлеп саралап оқыту ... 1998 оқу ... ... ... барлық сатысына, барлық пәндерге еніп, оқу үрдісін жандандыруға үлкен үлес қосып келеді.
Деңгейлік тапсырмалар рейтинг-ұпай - балл ... ... ... ... ... ... сабақ өткеннен кейін де сол тапсырмаларда жіберген қателіктеріне, тапсырмаларын орындауда қолданған тәсілдеріне ... ... ... мен ... ... білуге мүмкіндік береді. Келесі тапсырмаларда оқушы неғұрлым көбірек ұпай жинау үшін ізденіп оқытушыдан, жолдастарынан, қосымша материалдардан білім жинайды
Деңгейлеп-саралап ... ... ... өз қабілетіне, болашағына сенуіне;
- оқушының ынталандыруға;
- оқушы мен оқытушының ынтымақтастық қарым-қатынас достығына;
- оқушының өз білімін өз бағалай білуіне;
- баға ... ... ... әділ сайысына мүмкіндік береді.
Деңгейлеп-саралап оқыту технологиясында жұмыс міндетті үш деңгейлік, қосымша шығармашылық деңгей талаптарынан тұрады. Оның басты ... - ... ... , деген жіктерге бөлуді болдырмау. Сабақта қандай оқушы болмасын, жақсы оқитынына қарамастан жұмысты І деңгейден орындайды. І ... ... ... ... ... стандарты талаптарының орындалуына кепілдік береді. І деңгейді орындаған оқушы деген бағамен ... ... ... І ... ... міндетті және одан жоғарғы деңгейдегі тапсырмаларды орындауға құқылы. Осы ... ... ... ... ... оқушыға ілесе алмай жатса не істеуге болады? - деген ... ... І ... аса ... ... жағдайда қалған тапсырмаларды үйде орындауға беру керек. Деңгейлеп-саралап оқыту технологиясының екінші бір жағы - ... ... ... ... ... ... - ұпай ... әдісіне баулу.
1.2 Деңгейлеп оқыту технологиясының тиімділігі
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев білім мен ғылым қызметкерлерінің ІІІ съезінде: -дегенінен мұғалімдер қауымына өте ... ... ... ... болады. Қазіргі білім берудегі басты мақсат-жас ұрпақтың ... ... ... және ... ... жеке тұлға қалыптастыру. Сонымен қатар, олардың өз бетімен жұмыс жасауларына жағдай жасау және шығармашылық қабілеттерін дамытуда жаңа педагогикалық технологияларды ... оның ... ... ... ... ... айналып отыр.
Білім берудің даму бағыты мен технологияларын қамтитын көптеген педагогикалық ... ... ... ... ... қолданып жүрміз. Бұл технологиялардың оқушының ой-өрісінің дамуына тигізер пайдасы өте зор, себебі оларды қолдану ... ... ... ... ... қызығушылығын арттырады. Әсіресе оқушылардың өздігінен танып, іздену іс-әрекеттерін меңгертуді талап етеді. Деңгейлеп оқыту технологиясының ... ... ... ... жеке ... дара және ... ... ескеріп, олардың өз бетінше ізденуін арттырып, шығармашылығын қалыптастыру табылады. Әрбір оқушы өзінің даму деңгейінде оқу материалын ... ... етуі ... ... ... технологиясы деңгейлік тапсырмалар арқылы іске асады. Себебі сабақтың ерекшелігі және оның тиімділігін арттырудың ... ... ... ... ... ... ... Оларды өздік жұмыстар, таратпа материалдар, тестік және үй тапсырмалары түрінде беруге болады. Әр тарау бойынша дұрыс құрастырылған деңгейлік тапсырмалар сапалы ... ... бола ... ... ол ... ... ... дамуын, логикалық ойлауын, дағдысын қамтамасыз етеді. Бұл технологияда бірінші орында оқушы тұрады және өз бетімен білім ... ... ... аса ... ...
Оқыту технологиясының негізгі сатылары:
1. Жаңа тақырыпты түсіндіру.
2. ... ... ... деңгейлік тапсырмалар беру;
3. оқушылардың тақырыптан алған білімдерін бекіту.
4. ... ... сай ... ... ... , , -тік білімге сай.
5. ... ... ... ... Әр ... оның ... мен ... деңгейіне қарай оқыту.
2. деңгейі ... ... жеке ... ... ... ... ... оқушының тереңірек білім алуына жағдай жасау;
4. оқушының ынтасын қабілетін арттыру.
Ерекшелігі:
1. Таланттылар, дарынды ... ... ... мен ... одан әрі ... ... ... оқуға ниет білдіріп, сенімсіздіктен арылады.
2. оқушылардың оқуға деген ынтасы артады.
3. ... ... ... ... ... ісі ... нәтиже:
1. ... ... ... ... ... және ... жетілдіру.
2. Дарынды балалар болса қушының - зерттеу жұмыстарын дамыту.
3. ... ... ... ... ... өз іс-тәжірибемде оқушылардың ойлау қабілетін дамыту өздігінен жұмыс жасауға дағдыландыру барысында іске асырылатын деңгейлеп оқыту технологиясының да элементтерін ... ... ... ... жұмыс міндетті үш деңгейлік, косымша шығармашылық деңгей талаптарынан тұрады.
I-репродуктивтік деңгей. І деңгей тапсырмаларын ... ... ... стандарты талаптарының орындалуына кепілдік береді. Барлық оқушы бірінші деңгейлік тапсырмаларды орындауға міндетті, ал жоғары деңгейлік тапсырмаларды да ... алуы ... ... жұмысты бір мезгілде бастап, білім игерудегі өз ... ... ... ... ... меңгергеннен кейін келесі деңгейге өтеді.
II - алгоритмдік деңгей. І деңгей тапсырмаларын орындау мемлекеттік білім стандарты ... ... ... ... ... оқушы бірінші деңгейлік тапсырмаларды орындауға міндетті, ал жоғары деңгейлік тапсырмаларды да орындай алуы қажет. Оқушылар жұмысты бір мезгілде бастап, білім ... өз ... ... ... деңгейді толық меңгергеннен кейін келесі деңгейге өтеді.
III - ... ... ... ... ... ... меңгерген білімдерін жетілдіріп, тереңдетумен қатар, ой қорытуға арналған, дағды қалыптастыратын, әртүрлі әдіс-тәсілдермен орындалатын тапсырмалар ... ... өзі ... ... ... түрде меңгеруі керек.
IV-шығармашылық деңгей. Оқушы өзіндік шығармашылық деңгейін ... ... ... ... тапсырмалар - оқушылардың біліктілігі мен дағдысын қалыптастыру және оны бағалау деңгейі болады. Өз бетімен талдау жасау арқылы шығармашылық тұрғыдан зерттеу ... ... ...
Деңгейлеп - саралап оқыту технологиясы сабақтарында қандай оқушы болмасын, жақсы оқитынына қарамастан, жұмысты I деңгейден бастап орындайды. I деңгей тапсырмаларын ... ... ... ... ... кепілдік береді. I деңгей тапсырмаларын орындаған оқушы "сынақ -есепке алу" және сай білім сапасын көрсетіп, "5" ... баға ... ... ... Әрбір оқушы деңгейлік тапсырмаларды орыңдауға құқылы.
Әдетте І деңгейді орындаған оқушы одан ... ... ... ... ... - өзі ... білдіріп бір деңгейден екінші деңгейге көтерілуі іздене екінші деңгейге көтерілуге іздене талаптана отырып, өз білімін толықтырып жетілдіреді, себебі және ... алу үшін ... ... ... ... ... ... бір деңгейден келесі деңгейге өту үшін өз білімін, білік пен дағдысын толықтырып отырады. Нәтижесінде жоғары деңгейлік ... ... әр ... ... ... ... ... педагогикалық технология сапалы білім негізі бола алады.
Оқытудағы менің өзекті тақырыбым: , ал мақсатым: оқушылардың шығармашылықпен іздене жұмыс ... ... ... дамыту. Сондықтан көбінесе сабақтың мазмұнына, сабақты өткізудің әдіс-тәсілдеріне және нәтижесіне басты көңіл бөлемін. Белгілі бір тақырыпты немесе тарауды жалпылауда, ... ... ... оқу ... ... ... қорытынды білімін тексергенде деңгейлік тапсырмаларды қолдану өте ұтымды. Себебі мен өз іс - ... ... әр ... тақырыпты қаншалықты меңгергенін білім деңгейіне байланысты өздік білімділігін қалыптастыру үшін құрастырылған ... ... ... ... ... ... ... тапсырма орындаулары бойынша білім деңгейлерге бөліп аламын. ... ... ... компьютер тексеріп, бағалайды. Бұл мұғалім мен оқушылардың уақытын үнемдеуге мүмкіндік ... ... ... және ... ... ... алған білімдерін тиянақты болуын қадағалау үшін ой-өрісін дамыту қажет. Сондықтан сабақтарда оқушылардың ынтасын, ... ... ... ... мәселелік сұрақтар қойылып отырады.Тақырыпты тиянақты меңгертуде жан-жақты ойлауды дамытатын олимпиадалық және шығармашылық тапсырмалар ... ... ... ... логикалық есептер, сыныптан тыс жұмыстар арқылы өзін-өзі бағалай білетін, шығармашылық деңгейі жоғары жан-жақты тұлға қалыптастыруға ... ... ... ... ... ... дамыта оқыту идеясын жүзеге асыруға мүмкіндік береді.
Оқушыбелсенділігі ... ... ... ... ... толық меңгердіІлгеріге ұмтылдыПәнге қызығушылығы ... ... ... нәтижем
(Тірек-сызба 2)
Сонымен қатар оқушылардың ойлау қабілеттерін, пәнге қызығушылықтарын, ... ... ... үшін , , және т.б. ойын ... де ... ... Деңгейлеп оқыту технологиясының элементтерін қолданып 7 А класс ... ... , 6 ... ... математикадан , 5 класс бойынша математикадан және т.б. өткіздім. Сынып ... ... ... ... ... ... ... өткізілген сабақ барысындағы әр бекетте тестік, деңгейлік және олимпиадалық тапсырмалар орындалады. Сабақ соңында әр оқушы қаласына қай вагонмен келгенімен ... ... Ол үшін ... : ... ... ... бойынша білім деңгейлерін анықтау мақсатымен оқушылар компьютермен MyTest бағдарламасымен құрылған тест тапсырмаларын орындайды. Білімдерін компьютер бағалайды. Алған ... ... ... ... ... ... ... сәйкес вагонына орналасып, қаласына аттанады: -тік алған оқушы купе вагонымен, -тік алған оқушы плацкарт ... -тік ... ... жалпы вагонмен аттанады, ал -лік алған оқушы қаласына сапарға аттана алмайды. Сонымен ... әр ... ... ... ... өз вагондарынан басқа вагондарға ауыса алады. Мысалы, деңгейлік тапсырмалардың үшеуі дұрыс орындалса, жалпыдан--> плацкартқа; ... ... ... орындалса, өз вагонында қалады, ал егер біреуі дұрыс ... ... ... ... ... ... ... бекеттердегі тапсырмаларды өз сұраулары бойынша орындайды және вагондарға ауысу тәртібі тапсырмалары дұрыс орындалса ғана жүзеге асады. Осындай сабақ түрі мұғалімге ... ... әр ... ... ... да, үй тапсырмасын беруде де қолайлы.
қаласына купемен келген оқушылар , ... - , ... ... ... ... -тік бағамен бағаланады.
Үйге тапсырма да деңгей бойынша беріледі.
- Купе вагонымен келген оқушыларға: Паскаль үшбұрышын ... ... (с+1), ... (в+3) ... 4,5,6,7- ... шығарып, көпмүше түрінде көрсету.
* Плацкарт вагонымен келген оқушыларға: Пифагор есебі.
1-ден өзге кез келген тақ сан екі квадраттың айырмасына тең. Олар қай ... ... ... ... ... ... 20, ал ... 96 болатын екі санды табыңдар. Диофант осы есепті шешу үшін квадраттар айырмасының формуласын ... ... де ... шығарып көріңдер.
* Бұлардан басқа оқулықтан тағы тапсырма беруге болады.
ойыны түрінде өткізілген ... ... ... алдымен іріктеу турынан өтуі керек. Тапсырмаларға дұрыс ... ... үш ... ... жалғастыруға құқылы. Ойынға қатысушы проценттерге берілген 15 тапсырмаға белгіленген уақыт аралығында дұрыс жауап беру ... 3 000 000 ... ... ие болады. Оларға бірден жауап беруге болады, 1-5 тапсырмалар анықтамалар, ережелер және формулаларға, 6-10 тапсырмалар ... ... 11-15 ... ... процентке берілген тапсырмалар. Ойыншыға үш жеңілдік қарастырылған. Егер ойыншы 3 бөлікке дейін дұрыс жауап берсе, онда жинаған ақшасы күймейді және ... ... әрі ... ... ... ... өз ... Егер жауап бере алмаса, онда барлық жинаған ... ... ... Ойыншы барлық бөліктегі сұрақтарға дұрыс жауап берсе, онда ол 3 миллион теңге ұтып алып, миллионер болады. ... 3 ... ... 1 - ... 5 ... ... беру ... толық жауап берген екі оқушы ойын жалғастырады. 2 - деңгейдегі 5 сұраққа толық ... ... бір ... ойын жалғастырады; 3 - деңгейдегі 5 сұраққа толық жауап берсе, сайыс ... ... жету үшін ең ... ... білім дәрежесін, ынтасын, ақыл - ой, еңбек дағдысын, өз жұмысына деген жауапкершілігін ескеру қажет. Деңгейлік тапсырмаларды қандай дәрежеде ... алса баға ... ... ... ... ... ... барлық оқушының білім деңгейі анықталады. Бұл әдістің тағы бір тиімді жағы - оқушы өзінің білім деңгейін, нені оқу ... ... ... ізденуіне болады. Өйткені ол білім сапасының дамуын ... ... ... ... білім, біліктілік, дағды және тұлғаның қасиеттері мен қабілеттерімен бағаланады.
Сабақта оқушыларға өз ойларын талдауға, айтуға, қорытындылауға көп көңіл бөлу қажет. ... ... ... ... шығармашылықпен ізденуге, қорытынды жасауға машықтанады. Тапсырманы орындау барысында жіберілген ... мен ... ... анықтап түзетуге мүмкіндік беру керек. Мұғалім білімі нашарларға ... ... ... ... ұйымдастырып отыру арқылы математика пәнін оқуға деген қызығушылығын, белсендігін арттырады. ... ... ... ... ... ... сабақтар, сыныптан тыс жұмыстар жүргізуі керек.
Деңгейлеп-саралап оқыту технологиясының оқушыларға тиімділігі
* Сынып оқушыларының барлығы деңгейлік тапсырма орындауы
* ... ... ... және сапалы болуы
* Оқушының өз білімін өзі бағалап, білім деңгейін дамыта алуы
* Оқушылардың ... ... мен ... ... ...
* ... іздену дағдысының, ұстамдылығының қалыптасуы
* Оқушы белсенділігінің оянуы
* Алға ... ... ... ... ... ... ұмтылуы
* Оқушының өздігінен жұмыс істеуі мен жауапкершілігінің артуы
* Оқушы мен мұғалім ... ... ... ... оқыту технологиясының мұғалімдерге тиімділігі
* Деңгейлеп-саралап оқытуда білім игерудің үш деңгейінің қарастырылуы
* Оқушылардың сабақ үстінде бірнеше деңгейде жұмыс жүргізуі
* Білім ... ... ... ... ... жеңілдеуі
* Оқушылардың жұмыстары әділ бағалануы
* Оқушы мен мұғалімнің белсенді шығармашылық қызметін ... ... ... ... ... ... және жүйелі жұмыс істеу мүмкіндігінің орнауы
* Олимпиадалық, шығармашылық жұмыс жеңімпаздарының саны артуы.
* Қорыта айтқанда, жаңа мазмұнды ... беру ... ... ... алатын орны ерекше. Педагогикалық технологиялардың принциптері - оқытуды ізгілендіру болып ... ... ... сауатты қолдана білген әр ұстаздың білім беру ... ... және ... болатыны сөзсіз. Тек қана осындай ұстаз сабағында жеке тұлғаның білім, білік, дағдысын қалыптастырып, өздігінен даму бағдарын анықтап, дұрыс шешім ... ... ... ... ... ... тәрбиелей алады.
1.3 Математика сабағында деңгейлеп-саралап оқыту технологиясын қолдану
- дейді халқымыз. Ұрпақ жалғастығымен адамзат ... мың емес ... ... ... келеді. Жақсылыққа бастайтын жарық жұлдыз-оқу. ,-деп М.Дулатов айтқандай, ... ... ... ... ... ... таса көлеңке жерге дән ексең өнбейтіні сияқты, жас ұрпақтарымызды тәрбиелемесек өспейді, өнбейді. Қазіргі ... ... ... ... ... ... - ... шығармашылық білім дағдыларын қалыптастыру. Міне, өз ұрпағының өнегелі, өнерлі, еңбексүйгіш, абзал ... ... өсуі үшін ... жаңа технология элементтерін қолданудың мақсаты шығармашылықпен оқу-тәрбие ... ... ... ... ұстаздың міндеті болып табылады. Математика сабағында оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту тұрғысынан тиімділігін арттыру бүгінгі жоғары және орта мектепте ... ... ... мен әдістемесінің педагогикалық мәселелерінің бірі.
Оқушы қабілеті дегеніміз оның педагогикалық ықпал аясында білім алу әрекеті, жеке ... ... ... ... оның ... қабілетінің дамуына әсерін тигізеді.
атты еліміздің стратегиялық бағдарламасында ең ... ... ... ... ... ... тәрбиелеу, олардың потенциалдық деңгейінің көтерілуіне үлес қосу. Сондықтан, ұстаз-мұғалімдер қауымының алдына өте үлкен міндет жүктелді. Бүгінгі таңда жас ұрпаққа пәнді ... ... ... жаңа технология негіздері болып табылады. Сонымен бірге ... ... ... ... ... ... назар аударған жөн. Оқушы қызметін активтендіру негізінде педагогикалық технологияларының ... ... ... - ақ дамыта оқыту технологиясының элементін қолданамын. Деңгейлеп оқыту технологиясының мақсаты: ... ... ... даму ... оқу ... меңгергенін қамтамасыз етеді
1) Деңгейлеп оқыту әр оқушыға өз ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
2) Деңгейлеп оқыту әр түрлі категориядағы балараға, олармен саралай жұмыс істеуге мүмкіндік береді.
3) Деңгейлеп-саралап оқыту ... ... ... үш ... қарастырылады: ең төменгі деңгей (базалық), бағдарламалық, күрделенген деңгей сондықтан әрбір оқушы меңгеруі тиіс.
Деңгейліп оқыту технологиясы тиімді нәтижелі болу үшін
а) жеке ... ...
б) ... даму ерекшеліктеріне
в) пән бойынша білімді игеру деңгейіне көңіл ... ... ... ... ... ... ... кеңістігінде қолданып отырған тест жүйесін алып, тақырыбында білім беріп ... ... тест ... ... оқушы өз шамасының келгеніне дейін жауап беріп, нәтиже оңай шешіледі.
Сабақ өткізу формаларын және түсіндіру әдістерінің жаңа ... ... ... қолдануға тырысамын. Көбінесе мына жағдайларға көңіл бөлемін:
1) сабақтың мазмұны,
2) сабақты өткізудегі ... мен ... ...
3) ... нәтижелігі.
Жалпы, мұғалімнің оқытудағы өз міндеті оқушыларды өз бетімен жұмыс жасауға тәрбиелеу, үйрету, шығармашылық қабілетін дамыту. Тақырып бойынша ... ... ... ... ... жүйесін іске асырады. Өйткені, ол оқушының ойлауын, елестету мен есте сақтауын белсенділігін, ... ... ... ... қамтамасыз етеді. Сабақтың ерекшелігі және оның тиімділігін арттырудың негізгі тәсілдерінің бірі-оқушыларға деңгейлік тапсырма беру, өзіндік тест құру.
Педагогика ғылымдарының доктор ... ... ... оқу ... 4 түрге бөлген. Оқушылардың ойлау қабілетін дамыту өз бетінше жұмыс жасауға дағдыландыру барысында өз іс тәжірибесінде жаңа технологияларды ... ... ... Ж.Қараевтың деңгейлеп, саралап оқыту әдісін пайдаланамын. Деңгейлеп оқыту технологиясының өзіндік ... зор. ... ... ... ... өткізуге көмегін тигізеді. Оқушылар өздік жұмыстарын орындап, білімдерін мониторингтік жүйе ... ... ... диагностикалауға қол жеткізеді. Қараевтың деңгейлеп, саралап оқыту технологиясы мынандай 4 түрге бөлінген:
1) Репродуктивтік деңгей
Жалпыға бірдей стандартты ... ... ... ... Мұндай тапсырмалар оқушылардың алдыңғы сабақтарда алған білімдеріне және оқушыға байланысты
2) Алгоритмдік ... ... ... ... ... ақпаратты пайдалана отырып орындайды.
3) Эвристикалық деңгей
Оқушы өзі ізденіп, қосымша әдебиеттерді қолдана отырып ... ...
4) ... деңгей
Оқушының таза өзіндік шығармашылығын байқатады. Жаңа тақырыпты оқушылар шығармашылық ізденіс үстінде өздігінен меңгереді. ... ... әр ... ... ...
Дамыта оқыту технологиясы - оқушының оқу, білім алу процесінде жан- жақты дамуын оқытудың басты мақсаты ретінде ... ... ... ... ... ғалым В.В Давыдов ұсынған. Даму дегенде оқушының ойлауы, табандылығы, зейіні, оқу дағдысы мен ... тағы ... да ... дамытуды айтамыз.
Оқушының ойлауы дамуының маңызды шарты - ... ... ... болуы. Сондықтан оқу процесі оқушылардың анализдеу, синтездеу, себеп - салдар байланыстарын табу , жалпылау, қорытынды жасау, түрлерге ... ... - ... ... ... дамытуы тиіс.
Бұлардан басқа оқу процесінде оқушылардың көптеген ақыл - ол ... ... ... Олар ... жасауға қабілеттілік, ойлаудың шолғыштығы, жалпы қабылданған көзқарастарға сын көзімен қарау, ойдың икемділігі, құбылыстардың байқалуы қиын ... ... ... ... т.б. ... оқыту технологиясы сабақта проблема қою әдісін және оқушылардың зерттеу әдісін қолданып отыруды көздейді.
Дамыта оқыту технологиясы бойынша ... ... ... айтқанда жоғарыдағы схема бойынша өтемін. Дамыта оқыту технологиясында оқушының барлық оқу әрекетіне мұғалім басшылық, бағыттау жасап ... ... ... ... ... қызметімен қатар олардың оқу білігін дамытуды көздейді.
ІІ. ДЕҢГЕЙЛЕП ОҚЫТУДЫҢ МАТЕМАТИКА САБАҒЫНДАҒЫ ТИІМДІЛІГІ
2.1 Математика сабағында ... ... ... ... оқушыларды шығармашылыққа баулу
Ғылым мен техника дамып, адамзат қоғамы ХХI ғасырдың табалдырығын аттап отырған кезеңде оқушыларға көлемді білім, ... ... ... ... ... ... бағытта жан - жақты дамыту бүгінгі күннің басты талабы.Жаңа технологияларды іс жүзіне енгізу-өндірістік және әлеуметтік өмірге жаңа мазмұн ... ... ... жаңа ... қойып, шеше білетін шығармашылық ақыл - ой қабілеті бар адамдарды қажет етеді. Олай болса, оқыту үрдісіндегі мұғалімнің басты ... ... ... ... ... ... ... дамыта білу.Бұл орайда шығармашылық туралы зерттеуші ғалымдардың тұжырымдаған ... ... алу, ... ... ... ... ... ғалым Е.В.Мазалевская: деп тұжырымдаған.Сол сияқты А.Бэн деп сипаттайды.Көрнекті психолог Л.С.Выготский деп жаңадан ... ... ... Ал осы ... ... ... психологтардың бірі Я.А.Пономарев оны ұғымымен қатар қояды.Өйткені ... ... ... ... саласында болса, ол психикасын жаңа сапалық деңгейге ... деп ... ... ... күні ... талаптарына сәйкес келуімен көңілге қонымды.Зерттеушілер шығармашылық әрекетке әр түрлі анықтамалар береді.Мысалы:И.Я.Лернер деп, білім, білік, ... жаңа ... ... ... ... жаңа ... көре білуді, жаңа шешім табуды белгілейді. деп тұжырымдады.Шығармашылық қабілеттер шығармашылық елес,шығармашылық ... ... ... ... ... деп ойдың жылдамдығы, ұшқырлығы, икемділігі, тапқырлығы,дәлдігі алынады. Ойлау,соның ішінде шығармашылық ойлаудың тәсілі де,түрі де адамға туа бітті ... ... ... ... ... ортасын тану үрдісінде қалыптасады.Бала бойындағы бейімділікті тәрбиелеу, қабілет деңгейіне көтеру шығармашылықтың алғашқы баспалдағы.Сондықтан, бала ... ... ... ... әрі қарай дамытуға құлшыныс мұғалімнің міндеті.
Шығармашылығы дамыған тұлғаның ерекшелігі жалпы зерделігі, өзіндік ой түюі, мақсат қоя білетіндігі.Ал педагогтардың жұмысы ... ... ... ... ... дегеніміз-қайшылықтарды шешуге бағытталған,ол үшін жекелік қасиеттердің болуын талап ететін, жеке адам үшін немесе әлеуметтік мәні бар ... ... адам ... болып табылады.
2.Тақырып бойынша зерттеу практикалық жұмыстар:
Қазақстан Республикасының үздіксіз білім беру жүйесі ... ... ... бірі ... ... ... ... қабілетті жеке тұлғаны қалыптастыру, оның даралығын дамыту, табиғи дарындылығы мен қабілетін ашуға және қалыптастыруға жағдай ... ... ... процесінің негізгі мақсаты арнайы педагогикалық әдістер мен мақсатты, жүйелі ... ... ... ... ... ойлауын, ғылыми көзқарасы мен белсенділігін қалыптастыру, өз бетімен ... алу ... ... болып табылады.Осы орайда өзімнің атқарып жатқан жұмыстарыма нақтырақ тоқтала кетсем,өткен оқу жылында өзім сабақ берген 7және7сыныптарында математика ... ... әр ... ... ... ... ... жұмыстарын жүргіздім.
Сыныптардағы оқушылардың білім, білік дағдылары бірдей емес. Себебі олардың ... ... ... ... ... әр түрлі болғандықтан, өз бетімен есеп шығару белсенділіктері де тұрақты болмайды. Бірақ баланың жас ... ... ... мен ... дер кезінде дамыту мен жоспарлау әрбір ата - анамен біздің міндетіміз.Оқушылардың ерекше қасиеттерінің бірі-үздіксіз дамуға бейімділігі мен жаңалыққа жаны ... ... ... сәттерді тиімді пайдаланып қалу үшін,сабағымда оқытудың әр түрлі әдіс - тәсілдерін жиі қолданамын.Олар:деңгейлеп саралап оқыту,ұжымдық оқыту, модульдік ... ... ... ... ... мен икемі, дағдылары білімді өздігінен игеру кезінде жақсы қалыптасатыны байқалады.Өзіндік жұмысты орындау ... ... ... ... ... тереңдетеді, белсенді іс әрекет барысында ойлау қабілеттері дамиды,ал ең бастысы өзіне деген сенімі нығайып, жауапкершілікті сезіну қалыптасады.Соның нәтижесінде ... ... ... ... кез ... ... әдебиетпен өздігінен жұмыс істеуге жаттығады
* белгілі ... ... ... ... ... ... мағлұматтарды өз бетінше ізденуге мүмкіндіктер алады
* әр түрлі тарихи есептер, ... ... ... ... ... есептерді шығаруға жаттығады
* өз жұмысының нәтижесін талдап, қорытынды жасап, шешім қабылдайды
* өз ойын толық айта білу, қабылдай білуге үйренеді.
2.2 ... ... ... ... ойын ... ... арқылы баланың дағдысын қалыптастыру кезінде ойын арқылы, көңіл - күйі ,баланың тілін дамытумен қатар пәнге деген ... ... ... ... ... ... ... әрекетке жұмылдыру, ойын таңдаудағы ойланғанын жүзеге асырудағы дербестігін жетілдіру, ойын ... ... ... ... жеке қасиеттерін қалыптастыру. Ойын арқылы оқыту технологиясы дидактикалық, тәрбиелік, дамытушылық болып бөлінеді. Ойын оқушының ойлау қабілетін арттырады.Физика, химия, тарих т.б. ... ... ... - ... дағдылары артып, пәнге деген қызығушылығы артып, білім сапасының артуына ықпал ... Бала ... ... рөлі ... әр ... де ... ғылымының майталмандары үнемі көрсетіп отырған. Ойын арқылы балалар әлем ... ... ... ... ... Ұлы ... В.А. Сухомлинский ойын ойнамай бала толыққанды дамымайды деп жазған. Ойынға да басқа оқыту формалары сияқты арнайы психологиялық қағидалар ... ... ... да кез- ... ... ... ойын әрекеті де сабақ кезінде ынталандыруды қажет етеді, ең бастысы оқушылар ойынның қажеттілігін сезінуі керек. Негізгі рөл оқушының ойынға қатысуындағы ... және ... ... ... кезіндегі көтеріңкі көңіл-күй, өзара түсіністік, достық қарым-қатынасты қалыптастыру үшін мұғалім әр ойынға қатысушының мінез-құлқын, темпераментін, жинақылығын, ұстамдылығын және денсаулығын ... ... ... қатысушылар үшін қызықты және ойын соңында нәтижесі анық көрінетіндей маңызды құндылықтарын сезінетіндей ... ... ... ойын ... ... ... ... білімдері мен білік-дағдыларына негізделеді, ол әрекеттер күнделікті әсерлі шешімдер қабылдауға,өздерін және қоршаған орта мүмкіндіктерін дұрыс ... ... ... ... ... ой ... дамыту, пәнге деген қызығушылығын ояту математикадағы басты проблеманың ... Әр ... ... ... ... ... бір ... оқушылардың ынтасын, қызығушылығын жоғалтады. Сондықтан сабақты түрлендіріп, ойын сәттерін қолданып өткізсе, сабақтын мазмұны ашыла түседі.Өйткені ойын оқушының ... ... ... ... әлеуметтік өмірдегі процестерге өзінше баға беру мен ... ... ... ... ... жасауға тәрбиелейді, зейіні арта түседі, есте сақтау қабылеті дамиды.[11]
Еліміз егеменді ел ... бері ... де ... ... ... ... ... қаржылық т.б. салалардағы секілді білім беру саласы да мұндай өзгерістерден тыс қалған жоқ. ... ... ... ... үшін ... ... ... білімді, жан-жақты дамыған ұрпақ тәрбиелеу қажеттігі туындады. Сондықтан қандай халықтың даму стратегиясын алып қараса, онда өскелең жас ... елін ... ... саналы, тәрбиелі етіп шығару - оның басты бағдарларының бірі. Қазіргі жас ертеңгі халық ... ... ... ... білім беру мекемелерінің алдында күрделі міндет тұр. Ол - оқушыны саналы ойлайтын ертеңгі күні ... өз ... ... жеке ... тәрбиелеп шығару.[4]
Қазіргі кезеңде математиканы оқыту әдістемесі ғылымында ізденістер, жаңалықтар болып жатыр. Түрлі әдістемелік жүйе, ... мен ... ... математика пәнін оқыту үрдісіне енуде. Мысалы: Ж.Қараевтың , В.В Давыдовтың , т.б[7] ... ... ... ... ... талаптар - оқушыларға білімді тереңдетіп беру. Мұны кейінгі жылдары шыққан оқулықтардан да көруімізге болады. ... ... ... ... ... ... оқушыны қалайша шаршатпай, енжарлыққа салдырмай терең білім беруге болады? Осы тұрғыдан алып қарағанда оқыту үрдісінде ойын ... ...
- бұл ... ... ... ... Сыныптардағы математика сабақтарын ойын әдісімен оқыту жұмыстары мынадай бірнеше маңызды мәселелерді шешеді: біріншіден, оқушылар ойын кезінде бір-бірімен тең ... ғана қолы ... ... ... ... ... ... қасиеттері дамиды, бұл оқушылардың логикалық ойлары дамитыны сөзсіз; екіншіден оқулықта берілген материалдарды қызығып, ынта-жігермен оқиды, бұл оқушылардың білімді сапалы ... ... ... ... ... ... ... пайда болады, оқушының жеке тұлғалық қасиеттерін қалыптастырады, төртіншіден, оқушылар шығармашыл ойлауға ... ... ... ойын ... ... - математиканы сапалы оқытудың маңызды мәселелерінің бірі.
Ойын - күрделі математикалық, психологиялық, педагогикалық ұғым.
Психология тұрғысынан ... ... ... ... ... ... ... секілді ғалымдар ат салысты. С.Л.Рубинштейннің пікірінше "ойын негізінде адамның барлық психикалық қабілеттері қалыптасады, баланы ересек ... ... Ойын ... бала ... ... қарым-қатынас жасайды.[14]
К.Г.Исулов ойынды адам санасының қоршаған ортамен ... ... ... деп ... ... ойынның мынадай тізбесін дәлелдеген:
Қажеттілік - мотив - мақсат- ойын іс-әрекеті - нәтиже.
Демек, психологиялық тұрғыдан ойын:
а) ... ... ... ...
ә) ... ... ... әкеледі;
б) Іс-әрекеттің бір түрі ретінде оқу және ... ... ...
в) ... ... ... ойлауға үйретеді.
Педагог ғылымдар ойынның оқыту процесінде оң ... ... ... ... ... ... айтады.
Белгілі педагог Ю.К.Бабанский ойынды "как мощное средство стимулирования познавательного интереса ... - деп ... ... арасында ойын іс-әрекетін педагогикалық құбылыстардың қай түріне жатқызу жөнінде бір пікір жоқ. А.С.Гуревич, А.В.Килиниюктер ... ... ... түрі деп қарастырса, Н.Н.Скатова,
Р.И.Половникова, В.К.Роман оқытудың ойын әдісі дейді. Тағы бір ғалымдар оқытудың ойын элементтері деп қарастырады. Біз ... әдіс деп ... ... әдіс ... ойын ... ... ... арасындағы байланыс туындап оқыту процесінде тактиканы емес, стратегияны анықтайды. Біз ... ... ... ... оның ... ... ... тығыз байланыста болатынын атап көрсеткіміз келеді.
Ойын элементтері ойынның біртұтас құрылысын береді. Ойын құрылысында алдымен оқытудың ... ... ... - ... басқаруды жинақтайтын қоғамдық тәжірибені меңгеруге бағытталған белгілі бір жағдайдағы іс-әрекеттің түрі. Адам әрекетіндегі ойын құрылымының кезеңдері:
1) ... қою;
2) ...
3) ... ... ...
4) ... өзін субъект деп табуын қорытындылау болып бөлінеді.
С.А.Шмаковтың пікірінше, ойын - бұл ... ... ... ... қоғамдық тәжірибені меңгеруге бағытталған белгілі бір жағдайдағы іс-әрекет түрі. Көптеген ойындар келесі түрлерімен ...
1) ... ... ...
2) ... әрекет;
3) тікелей немесе жанама ережелер.
Ойынның ... ... ... көптеген функциялары бар. Олар:
1. Әлеуметтену.
2. Ұлтаралық араласушылық ...
3. ... өзін ... алу ...
4. Ойынның коммуникативті функциясы.
5. Ойынның диагностикалық функциясы.
6. Терапевтік функциясы.
7. ... ...
8. ... ... [12] ... ... ... жұмыстарын жүйелі түрде жүргізіп отыру - сол тиімді әдістердің бірі. Қызықты жаттығулар балалардың ойлау ... ... ... ... ... үлкен қызығушылық тудырады, осындай жұмыстар кезінде оқушылардың есте сақтау қабілеті арта түседі, ... тілі ... ... ... әрі ... ... білу ... нәтижелігі мен сапасын арттырудың да негізгі тәсілдерінің бірі ... ... ... ... сынып математика оқулықтарында кейбір тақырыптар бойынша қызықты ... ... ... болып жатқан түбірлі өзгерістерге байланысты әрбір мұғалім оқытудың сан қилы әдістері мен формаларын білулері қажет.
Қазіргі білім берудің мақсаты - ... ... ... ... ... ... өз ... бағдарлай, қызмет жасай білетін, өздігінен даму дағдылары қалыптасқан жеке тұлғаны тәрбиелеу.
Оқу процесінде оқушылардың өзіндік жұмыстарын ... ... ... ... екі ... есте тұтуды қажет етеді.
Оқушылардың өзіндік жұмыстары - бұл мұғалімнің тікелей қатысуынсыз, бірақ оның тапсыруымен, оның басшылығымен және бақылауымен ... ... ... ... ... ... ... білімін кеңейтеді, тереңдетеді, белсенді іс-әрект барысында ойлау ... ... ал ең ... ... деген сенімі нығайып, жауапкешілікке сезіну қалыптасады.
Өзіндік жұмыстарды ұйымдастыруда жұмыстың міндетін түсіндіру, орындар алдында бағыт-бағдар, түсінік-нұсқау беру, оқушылардың мақсаты түрде ... ... оның ... ... болуына ықпал етеді.
Дұрыс ұйымдастырылған өзіндік жұмыстардың оқу тәрбие процесіндегі мәні ерекше. Атап айтқанда:
· ... ... ... ... ... математика пәніне деген қызығушылықтарын арттыру;
· оқушылардың алған білімдерінің, дағдыларының ... ... ... мен оны ... алуларына қол жеткізу;
· оқушылардың істейтін жұмыстарының мақсатын айқындап, ... өз ... ... ... орындауы;
· оқушылар істейтін жұмысының қорытындысын шығарып, нәтижесін ... ... ... ... ... беру ... ... келесі міндеттер қойылаған:
· оқытудың немқұрайлы жақтарын ... ... ... ... ... ... ... біліктілікті және дағдыларды қалыптастыру және т.б.
Оқушылардың білімдері біліктілік дағдыға ... ... ... ...
оқушылардың өздері талпыну керек.
Мұнан кейін деңгейлік тапсырмаларды ... білу ... ... ... ... ... ... жүйесі дамыта оқыту идеясын жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Өйткені, ол оқушының ойлауын, елестеу мен еске ... ... мен ... ... сапасының дамуын қамтамасыз етеді.
2.3 Ойын технологиясының дамытушылық қызметтері
Ойын-бұл да әрекеттін бір түрі оны ... ... оқу ... ... пен дағды, білімнің жоғары сатыға қамтамасыз ету шешімі, оқу жағдайы ... ... ... жағдайы белгілі мәселе қою арқылы оқу тапсырмаларында түсіндіріледі.
Ойын- әрекеттің қажетті түрі ... ... ... ... ... ... ... ортаға деген көзқарастары терендейді және бекітіледі, оларға қажетті табысты еңбек әрекеттері мен ... ... ... ... ... ... ... , бақылау мен бағалаудан тыс еркін тәртіп ережелерінен тұратын қызмет түрі.
Әрбір ойында жарыс элементтері бар. Жарыста оқушының жеңіске деген ... ... ... ... ... ... ... арттырады, оқушының өзін-өзі бағалау әрекетін жандандырады. Оқушы жарыста өз еңбегінің нәтижесін сыныптастарының нәтижесімен ... ... ... жақсартуға тырысады.[6]
Ойын мектептегі білімнің жеке бағыт алу негізі болып ... ... ... ... ... ... дәрежесінің мүмкіндігін арттырады және шаршағанды басып, сергітеді.
-психотерапиялық; баланың өзіне және басқаларға деген ... ... ... ... ... ... өзгертуге көмектеседі.
-технологиялық; тиімді ойлау өрісінен біртіндеп шығаруға рұқсат ете отырып қиал өрісіне шынайы әрекетті қайта енгізу.
Оқушы ойнағанда өзін ... ... және ... ... ... ... ...
Ойын технологиясының мүмкіндіктерін талдау кезінде жалпы көрсеткіштерге бөлуге болады: танымдық әрекетке белсенді ... ... ... ... ... ... ... өзінің жеке қайталанбас тұлға , өте сиректігін жете түсіну; оның әрекетті түрлерін тандау мүмкіндіктерін қабылдау ... ... ... ойын үлгісінің бар болуы; ойын қойылымдары; рольдікпозициялар; альтернативалық шешімнің мүмкіндіктері;жобаланған нәтижелер; ... ... ... әрекетінің серпілуінің бар болуы. Ойынды топтастырудың әр түрлі ыңғайы бар: өңделген үлгіленген жағдайдың мінезделуіне қарай; ойын процесінің мінезіне қарай; ... ... және ... ... ... танымдық, қызықты театрланған, рөлдік,имитациялық еліктеу және т.б. ойындар қолданылады.
Сабақта ... ... ... ... ... бақылау және талдап қорыту деп бөлген дұрыс.
Оқыту ойыны- бұл ойында оқушылар жаңа білім, ептілік пен ... ... ... Жаңа білімді меңгерген кезде ойын мүмкіндіктері дәстүрлі емес оқу формасына жол береді, сондықтан ... ... ... ... аз ... ... ... бұл ойын өтілген білімді тексеру және бекіту, қайталау ... ... ... ... Пысықтауға арналған ойындар интеграциялық білімді талап етеді, пәнаралық байланысты анықтауға мүмкіндік береді, әр ... ... епті ... ... ... ... ойын технологиясымен оқыту шеңберін жүзеге асыруға негізделген негізгі міндеттер:
-өздік жұмыстың дағдысын дамыту мен ... ... ... білу ... ... әрекет етуді ұйымдастыру
- шешімді қабылдау және оның орындалуын ұйымдастыру
Ойын технологиясының оқытудың сатылары:
1. Ойынға кіріспе: ... ... ... ... ... ақпаратты талдау, ойын топтарын құру, рөлдерді бөлу
2. Баяндалған дайын обектіні құрастыру: топтардағы рөлдік қатынас, форматтық ... ... оқып білу
3. Топ ... ... ... талқыға салу
4. Ұсынылған жобаларды экспериментальды жүзеге асыру: ойыншы әрекеттері мен жобаларды бағалау, ойындарды талдау.[6]
Ойын оқушының ... ... ... ... анатомиялық-физиалогиялық, педагогикалық маңызы зор қызметтер атқарады. Ойын оқушының даму құралы, ... ... ... ... ... ие бола отырып, адамның жеке тұлға ретінде қалыптасуына ықпал ... ... ... ... ... ... келіп, А.С.Макаренко былай деп жазды: . Сондықтан келешек ... ... ең ... ойыннан басталады.[1]
Ойын өзінің тек мазмұнымен оқушыларды бірден жаңа бір өлшемге шығарып, жаңа психологиялық жағдайға ... ... ... ... ... ... ... үңдемес оқушылар ойын кезінде өте белсенді болады. Өйткені ойын кезінде ол тең ... ғана қолы ... ... алдыңғы қатарлы, әрекетшіл болып басқаларды өзіне тартатын мүмкіндікке ие болады. Мұғалім балалар ерекшеліктерін - ... ... ... ... ерік т.б. ... ескеріп ұйымдастыруы қажет және ойынның мақсаты, міндеттері, мазмұны мен жүрісін анықтау ... ... ... ұйымдастырушы, ойынның мазмұны жөніндегі ақыл-кеңесшісі, балалардың даулы нәрселерін шешіп беретін әділ төрешісі,сонымен бірге ойын барысында олардың ... бола ... ... міндеті- ойын барысында балалар арасында адамгершілік қарым-қатынастарды талдап, зерттеу, оны тиімді әдістермен басқару, балалардың достығын қолдау. Ойынның мақсаты ... ... ... ... ... ... түсінік беру, оларды қалыптастыру, тиянақтау және пысықтау немесе тексеру сипатында ... ... ... ... ... қызығушылығын оятып, белсенділігін арттыру мақсатында іріктеліп алынған нақты ... ... ... ... ойын түрлері мұғалімнің түсіндіріп отырған материалын оқушылардың аса зор ықыласпен тыңдап, жемісті меңгеруіне әсер ... ... тез ... тапсырманы жылдам, дұрыс орындайтын болады.
Ойындар оқушыларды өз бетінше жұмыс істей білуге дағдыландырады, ... ... ... арттырады, сөздік қорларын молайтады. Ойынды қолдану сынып оқушыларының пәнге деген қызығушылығын арттырады, белсенділік танытып, материалды қажетті деңгейде игеруіне ықпал етеді. ... ... ... қызықтыра алатындай құнды болуы керек. Ойын әрекеті сабақта игерілген білім, білік, дағдыға сүйене отырып ... ... және ... сын ... ... ... ... қабылдауына мүмкіндік туғызады. Ең бастысы әлеуметтік психологиялық талаптардың бірі - шынайы қарым-қатынас практикасы мен ойынның логикалық үйлесімінің болуы. Ойын ... ... ... алу, оны ... мұғалімнен үлкен шығармашылық ізденісті талап етеді.[4]
Ойын - баланың қажетті әрекетінің бірі ... кіші ... ... ... ... ... Балалардың еңбегі, оқуы ойыннан басталады. Ойын арқылы оқушы білім алуға, оқуға қызықтыра отырып, тұлғалы дамуын қалыптастыруға болады.[1] Жалпы, математика сабағында ... ойын ... ... ... ұғымдарын кеңейтіп, ойлау қабілеттерін арттырып, есептеу дағдыларын шыңдай түсетіні белгілі. Математика сабағында қазақтың ұлттық ойындары қолданылады. Мысалы, , ойыны ... ... ... ... ... ... ... сынып қатысады. Кестедегі белгісіз сандардың орнына тығылып жатыр. Кім дұрыс шығарса, сол ... Кім ... көп ... сол ұтады. Өтілген тақырыптардағы сабақ материалына лайықталған ойын есептерін алып, тек ғана оқушының орындай алатын іс - әрекетімен шектелу жеткіліксіз. ... ... ... және ... ... мен ... және ... және оларды қолданудың тиімді бөліктері жан-жақты ойластырылуы керек. Ойын үрдісінде балалардың білімі тереңдей түседі, осыған ... ... мен ... ... ... жаңа білім игеріледі.
Жалпы білім беретін мектептердің ... ... ... ... ... ... ... мақсаты: берілген мысалды тақтаға шығарып, сақинаны өзі қалаған оқушыға салады. Ойын осылайша ... ... ... Ойынды басқара жүріп, мұғалім оқушының жеке басының ерекшелігіне, оның санасына, сезіміне, ... ... ... ...
Ойын - адамның өміртанымының алғашқы қадамы деп білеміз. Оның басты ерекшелігі баланың ойлау қабілетін жетілдіру болып табылады. Ойында балалар әр ... ... ... ... және ... ... ... Ойын үстінде ол алға қойылған мақсатты шұғыл және оңай ... ... Ойын ... өзі баладан заттарға, айналатын көріністер мен сюжетке зейін тоқтатуды талап ... Егер бала ойын ... ... ... келмесе, ойын шарттарын есте ұстамаса, онда оны құрдастары ойыннан шеттетуі ықтимал. [1] ... - ... ... іс - ... бір ... Ойын ... ... жеке басының қасиеттері қалыптасады. Мысалы: кіші мектеп жасындағы балаларды ... ... ... естігендерін ойын кезінде қолданалытанын байқау қиын емес. Ойын айналадағы болмысты бейнелейді. Ойын барысында ... ... тани ... ... күш-жігерін жұмсап, сезініп білдіруге мүмкіндік алады, адамдармен араласуға үйренеді.
Мектеп оқушыларының мектепке келгенге дейінгі әрекеті ойын десек, ... ... олар ... ойын ... оқу ... әрекетіне бейімделуі тиіс. Ол сабақ барысында қолданылатын дидактикалық ойындар арқылы жүзеге асырылады. Ойын баланың сабаққа ынтасын аударуға, ... ... ... ... ... ... толық игеруіне көмектеседі. Ойынның түрлері өте көп: ойын сабақ, ойын-жаттығулар, сергіту ойындары.
Сабақта ойын элементерін пайдалану оқушылардың ой-өрісін, танымдылық ... ... ... практикамен ұштастыруға жол ашады. Алайда ойынды үнемі оқу үдерісіне пайдалануға, ұзақ уақыт созуға болмайды. Ойын белгілі бір уақытта ... ... ... ... ... ... жымдасып жатуы тиіс.[9]
Оқушылардың қызығушылығын арттырудың бір көзі - ... ойын ... ... деп ... ... ойымша, математикалық ойындар - сыныпта жүргізілген жұмыстардың ең қызықтысы. Ойынның қандай түрі ... да ... ... ... Мен ... ... ... ойын жөнінде терең толғанып, оның тәрбиелік маңызын түсінуге тырысамын. Оқушыларға сұрақты қысқа, түсінікті етіп қоямын, ойын үдерісінде ... ... ... ... кезектестіріп отырамын.
Математика сабақтарында халық ойындарын дидактикалық материал ретінде қолданып ... ... өте ... ... ... мақсаты оң және теріс сандардың ретін меңгеру. Яғни, мұғалім бір санды атайды, дейді -4 саны ... бала ... ... ... ... ... ... соң мұғалім бұл санның көршілері қатарына тұрыңдар дейді. -3,-2,-1 сандарын құрады. Одан соң -3 және -2 ... ... Одан соң -2,-1 ... ... ойын арқылы есептер мен тапсырмаларды орындау ақыл-ой, адамгершілік, эстетикалық және дене тәрбиесінің мақсаттарына жету үшін пайдалану орынды. ... ... мен ... ... ... көрінеді. Ойын кезіндегі оқушыныңның психологиялық ерекшелігі мынада: олар ойланады, эмоциялық әсері ... ... ... еркі қасиеті, қабілеті, қиял елестері дамиды, мұның бәрі оқушының жан-дүниесіне әсер етіп, оның ... ... ... ... ... ...
Сыныптарда мынадай дидактикалық ойындарды көп пайдаланамын: математикалық эстафеталар, ... ... ... ... тақырыбына мынадай ойын түрлерін өткіздім.
Ойынның түрі:
1.Сынып оқушыларын және болып екі ... ... ... ...
2. ... Әр топ ... ... қойып, жауап алады.
3. Бұрыш ойыны.
1. 7х2+3х=1=0 (731) 1. 5х2+2х+2=0 (522)
2.5х2+9х+6=0 ( ) 2. 7х2+6х+1=0 ( )
3. ... ( ) 3. ... ( )
4. ... ( ) 4. ... ( )
5. 3х2=-7 ( ) 5. 4х2=-9 ( )
4. ... Екі ... да, әр ... жеке-жеке есептер беріліеді. Қай топ дұрыс, әрі бірінші шешеді?
1. 2х2+5х-3=0 6х2+13х+5=0
2.х2+2х+1=0 3х2-5х+2=0
3. 3х2+х-4=0 ...
4. ... ...
5. p2+p+9=0 ...
5. ... ... екі ... үш-үштен есептер беріледі. Сол арқылы жасырынған квадрат теңдеуді табу керек.
1. х1=2+√3 х2=2-√3 х3=2 х4=3
Жауабы: х2-4х+1=0 х2-5х+6=0
2. х1=3 х2=4 х3=-3 х4=-2 ... ... ...
3. х1=5 х2=-4 х3=0 х4√=6 ... х2-х-20=0 х2-6х=0
4. ойыны.
Бұл жерде екі топтың ең мықты екі ... ... ... мәселе есептер шығарады. Қай топ бірінші болса, женіс сонда.
1 топ: ... 64м ... ... ... кері ... екі дене әрбір 4 сек сайын кездеседі. Бір бағытта қозғалғанжағдайда бірінші дене ... ... 32 сек. ... қуып ... Осы ... ... жылдамдығын табыңдар.
Шешуі:
1 дене х} деп ... ...
2 дене у ... } ... } ... х=16-у 2у=14 ... х-у=64/32 х-у=2 16-у=2 у=7
х=16-7 х=9
Жауабы: Сызықтық жылдамдыгы 7м/с, 9м/с
2 топ: ... әр ... ... ... ... 1500м ... жүреді, сондықтан ұзындығы 50 км жолға 4,5 сағ кем уақыт жібереді. Олардың ... ... тап. ... ... жылдамдығы х км/сағ=60 мин 60*1500м=90000=90км/саг
Велосипед (х-90)км/саг
50/(х-90)-50/х=4,5 50х+50х+5090=4,9х (х-90)
4500=4,5х2-405х ... ... ... ... ... ... ...
5. ойыны кітаппен жұмыс. Мұнда екі топ өздері үйде дайындаған есептерін бір-бірімен алмасып шығарады.
Бхаскара ... ... ... ... саны олардың жалпы санының бестен бірінен 3-і кем болған үлесінің квадратындай ... тек ... ... ... ... ... көрініп тұр еді. Барлығы неше маймыл болған?
Шешуі: х-(х/5-3)2=1
х = х2/25+6х/5-9-1=0
х2/25+х-6х/5+10=0 х2-25х-30х+250=0 х2-55х+250=0
D=3025-1000=2025=452 х1=55+45/2=50 ... ... 50 ... ... ... Екі топқа бөлініп маймылдар ойнап жүр екен.
Сегізден ... ... ... еді ... ... ... ... он екісі,
Ойнап жүрді жағада.
Барлығы қанша санап көр,
Маймылдардың тобында?
Шешуі: (х/8)2 +12=х х2/64+х+12=0
х2-64х+768=0 D=1024-768=256=162 х1=32+16=48 х2=32-16=16
Жауабы: 48 және 16 [11] ... ... ... ... ... келесі ойын түрін ұйымдастыруға болады.
Сыныптар қатар бойынша екі топқа бөлінеді және екі жетекші сайлап алынады. Ойынға 10 ... ... Әр ... ... ... ... ... тапсырмалар жазылды. Топқа берілетін үлестірмелер бөлек тұрды. Тақтаны екіге бөліп, деген белгі берілгенде, әр ... бір ... ... ... ... ... ... отырады. Сөйтіп, келесі оқушы шығады. Ал үш оқушы әр топтың жауаптарын мұғалімнің алдын-ала ... ... ... ... ... ... қатесі аз және бұрын бітірген топ жеңіске жетеді.
Мұндай ойынды әр түрлі тақырыптарда ... ... ... ... қай ... ... меңгере алмағанын және қай жерден үнемі қате жіберетінін оңай аңғаруға ... ... ... ... білмейтін оқушыларға білетін оқушылардың түсіндіріп, үйретіп жатқанын көруге болады.
Ерте, ерте, ертеде
Ешкі жүні бөртеде
Теңдеу ... бай ... ... ... ... болыпты
деп, тақырыбына берілген ертегі сабақты көңілді есептеулерден бастаймыз.
Міне, ... ... ... ... ауыз ... қандай түрі?
- Ертегі.
Ендеше біздің бүгінгі сабағымыз ертегі ... ... ... ертегі есептерді шығаруға арналады ( Осы кезде есік қағылып, Қожанасыр келеді).
Қожанасыр:
- ... ... ... ... ... ... білгілерін келсе, мына қоржыннан көмек сұрандар.
Мұғалім:
- Балалар. Теңдеу байды кімде - кім ... ... ... оның Жүйе ... ... достасқысы келсе, қоржынға жақындап. ішіне зер салып көрейік. Оның ... ... бар ...
1 - ... ... ... айтқан есебі.
Аң біткеннің патшасы арыстан ауырып жатқанда, мүләйімсіп түлкі келіп, тамырын ұстайды.
- Тақсып, ауруыңыз астан екен, ... ... ... ... пен құс ... ... еті мың да бір дауа, - деп бұлғандайды.
Арыстанның көжек пен құс балапанын маған жеткіз, - деген бұйрығын орындауға келген ... ... ... ... қаз былай дейді.
- Арыстанға азық етіп беретін артық төліміз жоқ. Егер оған барып, жағынам десең:
Түлкісін ... ... дес, ... ... ... ақыл мен ес,
Балапан, көжек санын өзің тапшы. ... ... ... басы отыз бес, ... де, ... ... есігін таспен бекітіп алады. Түлкі - деп, арыстанның алдына баруға дәті шыдамады. Сонда неше балапан, неше көжек ... ... ... табар едіңдер?
Шешуі: Балапандар -х} 35 Балапан аяқ-2х} 94
Көжектер - у ... аяқ-4 ... ... ...
х + у = 35
2х + 4у = 94 }
У =35-х
2х + 4(35 -х) = 94}
у = 35-х ... = 94-140
у = 35-х
2х + 4у = 94
у = 35-х ...
у = 35-х
-2х = -46
у = 35-х ... ... ...
у = 35-х
х = 23 ... 12 ... 23 балапан
-Ал енді балалар осы есепті өздерің қарапайым ... құру ... ... ... Бірінші шығарған оқушыға байдың сыйлығы бар.
2 - карточка. Ат пен қашыр
- Ауыр жүк ат пен ... келе ... Ат ... шамадан тыс ауыр жүгін айтып зорланган.
- Неге сен зорланасың? - деп қашыр үн қатады, - егер мен ... бір қап ... ... ... ... ... екі есе ауыр болады, ал егер де сен менің арқамнан бір қап ... ... ... ... тең болар еді. Сонда ат қанша қап, ал қашыр қанша қап жүк әкеле жатқан?
Шешуі: Ат ... - х ... жүгі - у
у = ... ... ... У- х = 2
у+ ... 2 + х+ 1 = 2 х-2
у =2+х у=2+х ... =-2-1-2 -х = - 5
у=2+х у =2+2
х= 5; у= 7 ... ат 6 қап, ал ... 7 қап жүк ... ...
3- ... Екі ... байлыққа таласуы.
- Бір адам өзінің досына: - Мен 100 қой бер, сонда мен ... 2 есе бай ... ... ...
- Сен ... тек 10 қой ... мен ... 6 есе бай боламын,- деп жауап беріпті. Әркайсында қанша қой болған.
Шешуі: I дос - х қой.
II дос - у қой ... ... ... ... ... Х+10=2У-200
6Х-У=70 У=6Х-70
Х+100=2(6Х-70)-200 Х+100=12Х-140-200
У=6Х-70 У=6Х-70
Х-12=-140-200-100 -11Х=-440
У=6Х-70 У=6Х-70 ... Х=40 ... У=170 ... 1-40 ҚОЙ , 2- 170 ҚО ... ... ... байдың сендерге жіберген ертегі есептерін шығарып, өз білімдерінді көрсеттіңдер. Сендерге көп - көп ... ... ... ... ... тарату)
-Көрдіңдер ме біздің ата-бабаларымыз оқымаған, сауатсыз болса да осындай ой-өрісті дамытатын есептерді де ойластыражәне ... ... ... ... біз тек ... ... газет - журнал, басқа кітаптардан әйтпесе үйдегі үлкен кісілерден сүрастырып, осындай ... ... ... көп ... тиер еді. [14] ... мұндай ойын сәттері оқушылардың есептеу қабілетін жетілдіреді,ой-өрісін дамытады, есте сақтау түйсіктерін қалыптастырады, өз халқының ауыз әдебиетін құрметтеуге ... ... ... ... ... ... алмасады, оқу материалдарын жылдам және жақсырақ игереді, қиындықтарды бірге ... ... ... ... ... алға ... ... терең балалардың тежелмеуін, білімі төмен балалардың алға ұмтылуына мүмкіндік береді. Әсіресе оқушылар әрбір жаңа тақырыптан кейін ойынын ... ... Бұл ... ... өзі ... ... ... жолдасына қояды, егер жолдасы дұрыс жауап бере алмаса жауабын өзі айтып, қосымша ұпай ... ... ... ... ... ... пайдаланамын. Қағаз екіге бөлініп, біреуіне сұрақ, екіншісіне басқа сұрақтың жауабы ... ... ... ... ... ... ... керек. Егер тапсырма дұрыс орындалса, қағаздың екінші ... ... бір ... ... ... ... ... сабақтарында берілетін тапсырмалар қарапайымнан басталып, біртіндеп қиындап оқушылардың танымдық ... ... ... ... ... ... алған білім дағдысын ойлау барысында қолдану мүмкіндігі оқушылардың зор ынтасын тудырады, білгенін тереңдетіп, жаңа іс-қимылға жетелейді. Белсенді емес оқушылар ... ... ... үшін ... салады. Жалпы, ойындарды қайталау сабақтарында, сынақ сабақтарында ұйымдастырамын.
Оқушылардың математика сабағына ... ... ... ... істеуін, тез ойлау қабілетін арттыруда дидактикалық ойындар, ... ... ... ұлттық ойындарының орны ерекше. Математиканың сан-алуан сырын, сандар әлемінің қызық құбылысын ойын ... ... ... ... әрі ... ... деп ойлаймын.
Сабақта ойынды ұйымдастырғанда оқушылар бір-біріне көмектесетіндей, бір-бірімен бірігетіндей жағдай жасауға тырысамын. Сонда сабақ білім беру қызметін ғана ... ... ... де ... ... ... өтілуі кезінде оқушылардың бір-бірімен сөйлесу мәдениеті, тәртіптілік, топқа және бір-біріне жауапкершілік ... ... ... және ... безу ... ...
Мектепте балалар сабақ үстінде бір-бірімен сөйлеспейді. Балалар сөйлескен жағдайда ол ... ... ... ... ... ... алады. Ал ойын жағдайында балалар сабақ барысында бір-бірімен ақпарлар алмасады, ақылдасады, бір-біріне дәлелдейді, белсенділік көрсетеді. Бұлай болу барлық ойынға байланысты, оның ... ... ... ... ... оқыта үйрену ойыны деңгейлік тапсырмаларды орындағанда ойнатуға болады. ... әр ... 2-3 ... ... 3-4 ... ... ... 3-4 секторға бөлінген дөңгелек керек. Әр секторға бірінің үстіне бірі келесі ... ... ... ең ... 3-деңгейлі (күрделі), ортада 2-деңгей, ең үстінде 1-деңгей (жеңіл). Ойын тәртібі: әр оқушының өз ... ... ... ... өз ... ... үлестірмені алып, бірден жауап беру керек, 2-турда бәрі бір уақытта үлестірме алып, уақыт беріледі, ойынды топ басшысы жүргізеді. Топтар бір-біріне ... ... ... өз ... ... ... ... топ жетекшілерін пайдаланған тиімді екеніне көзім жетті.Себебі, бір жағынан ол оқушылар өз беттерімен тапсырмалар дайындап, оны өз ... ... ... ... ... Сол ... ол ... сабаққа қызығушылығы артуымен қатар өзіне үлкен сенім жүктелгенін түсінеді.
Өзара қатынасу, сөйлесу адам тұлғасын, ақыл-ойын ... ... ... ... өз ... ... отырмын. Алғашқы кезде немқұрайлы, тақтадан көшіріп қана отырған кейбір оқушылар қазіргі жағдайда математика сабағына ынталы қатысатын болды. ... ... оқу ... ... ойынға қатыса отырып неғұрлым аз шаршайды, өз қызметінен жағымды эмоциялар алып, қанағаттанады.
Оқу тәрбие процесіне кіргізілетін ойындардың жалпы ерекшіліктері:
1. Ойын ... ... ... ... (сезіну, қабылдау, ойлау, елестету, ес, ықыласын, тілін) активтендіреді.
2. Ойын ерікті түрде құрылады.
3. Ойын шығармашылық қабілетті дамыту үшін барынша ... ... ...
4. Ойын ... ... ... қанағатанарлық, қуаныш алады.
5. Ойын кез келген оқу материалын еліктіретіндей, қызықтыратындай жағдайға әкелуге ... ... ... ... ... Хейзинганың деген дүние жүзіне кең тараған еңбегінде: , және ... ... ... ... ... ... ... математика сабағында ойын - тиімді тәсіл екендігіне көз ... Ойын - ... ... ... қызығушылығын, ынтасын арттыруға әсері мол болады деген сенімдемім.
іскерлік ойыны
1 ... ... ... 5 ... бес ... бөлінеді(4 топ 4 адамнан) Әр үстелдің белгісі бар: А, В, С, Д ,Е .Әр топ осы үстелдердің біріне жайғасады. ... ... әр ... жеке ... ... А үстелінің қатысушылары А1 А2 А3 А4 А5 В үстелінің қатысушылары В1 В2 В3 В4 В5 және т.б. кете ... ... 1-ші ... ... жұмыс жасау: Әр топқа тапсырма беріледі оны алдын-ала белгіленген уақыт бойынша барлығы бірге ... ... 2-ші ... ... ... Үстелдерден А,В;С,Д,Е белгілері алынып тасталынады, орнына сәйкесінше 1,2,3,4,5 нөмірлері қойылады. Қатысушылар келесі ... ... 1-ші ... ... 1-ші ... ... А1 В1 С1 Д1 Е1 2-ші үстөлге барлық 2-ші нөмірлі т.с.с. жайғасады. Қайтадан 5 адамнан әр үстелге отырғызғаннан кейін, әрбіреуінде ... ... 5 ... ... ... ... ... Өзара оқу басталады, әрбір оқушы 1 рет мұғалім 4 рет оқушы болады. Ұжымдық жұмысқа белгілі бір уақыт беріледі(уақыт алдын ала ... ... 3-ші ... ... ... жұмыс жасау. А В С Д Е ... ... ... оқушылар өздерінің алғашқы орындарына оралады. Мұғалім сұрауды бастайды № 1-ші тақырыпты сұрағанда кез келген топтың ... ... бере ... ... олар ... ... ... тақырып бойынша кеңесіп, сондай-ақ жауаптардын дұрыстығын бағалайды
4-ші саты: Сабақтың қорытындысы және рефлексия
2 нұсқа
ойынын өз бетімен оқу ... ... ... (егер бір тақырыпқа енген бөлім өз бетімен ... ... ... ... ... ақпаратты бекіту кезінде (практикалық жұмыстардын орындалуы), жобаларды дайындау кезінде және т.б[6]
Рөлдік ойын
Сынып 4-5 топқа бөлінеді де ... ... ... ... ... ... ... бір мәселені ұсынады, оны әр топ талқылайды. Әр топ өзара пікірлескеннен кейін, сыныптың ортасында әрбір ... ... ... өз топтарының пікірін айтып және қорғап, сұрақтарға жауап береді.
Топ мүшелері ... ... ... ... ... ... болады. Өте қиын жағдайда уәкіл тайм-аут (қорытынды бағалау ... ... ... айып бағасымен есептеледі) ала алады, сосын өзінің тобына келіп кеңесуіне болады, бұған ... ... ... ... немесе алдын ала осы сыныптан сарапшы топ құрып (әр топтан бір-бірден) қатыстыруға болады.
1 нұсқа.
Дөңгелек үстел формасында ... ... ... ... ... және т.б. ... өткізіледі. Сынып 4-6 баладан топқа бөлініп, әрқайсысы рөлдер: ... ... ... ... Сыншылар және бақылаушылар алады. Әр топта жүргізуші тағайындалады. Мұғалім мәселе қойып және тек өз ... ... ... ... ... білдіреді. Белгілі бір дайындық уақыттан кейін (10-15 мин), әр топ өздерінің рөлдік көзқарастарын дәлелдеп, кестелермен, суреттермен, есеп ... ... ... ... нақтылап айтып береді. Алғашқы, негізгі 3 топ шыққаннан кейін сыншы тобы сөз ... ... ... ... 3 ... ... қояды, ал Аналитиктар әр топтың дәлелдеген дәрежелерін жүйелеп, талдайды. Бақылаушы топ барлық топтардың әрекеттері ... ... ... белсенді қатысушыларды айқындап, бағалау бланктерін толтырады.
2 нұсқа
Осы сияқты рөлдік ойын тек екі ... ... ... ... ... 3-ші ... бақылаушы (3 адамнан) 4-ші аналитиктер (3 адамнан). Мұндай жағдайда әр жақ уәкілдері шығып сөйлегеннен кейін ... ... ... ал ... үш ... ...

Құрал-жабдықтар:1. Шарлары бар кеспек немесе қап 2.секундомер 3. Жалпы бағалау парағы 4. Фишкалар 5.Үйге ... ... ( әр ... 2 ден) 6. ... үшін тапсырмалар 7 жауап үлгілер
Ойын барысы:
Сынып екі командаға бөлінеді, әр команданың капитаны мен аттары болады.
1 ... . ... ... 10 ... сұрақтан қойылып, пікірлесулеріне 5 мин беріледі. Команда уәкілі жауап береді,ал қарсы команда жауап үлгілерінің ... ... ... дұрыс жауап берген және сандық көрсеткіштері көп команда жеңіске жетеді.
2 гейм
Команда қатысушылары кеспектен нөмірленген ... ... ... әр ... ... ... немесе сұрақ қояды. Пікірлескеннен кейін капитан командалары жауап береді.
3 гейм ... ... ... (тез) ... ... ... ... жетеді. Егер жауап дайын болса, команда ту немесе қолдарын көтеріп белгі ...
4 гейм > ... ... ... ... қояды. (үй тапсырмасы)
5 гейм
Қатысушылардын барлығы сұрақтарға ... ... ... ... көп ... команда жеңіске жетеді. Балалардың арасынан дұрыс жауапты көп жинаған (4-7) командаға қосымша балл 4-5 ... 6-7 ... ... ала ...
2,3,4,5 гейімнің тапсырмаларын орындауға 1 минут беріледі. Егер жауап толық болса, онда осы үнемделген минутты команда басқа басқа сұрақты ... ... ... ... ... ... ... фишка немесе бір балл алады.[6]
Ойланудын алты қалпағы
Белгілі психолог Эдвард де Бано ойды ... ... ... енгізген. Осы айналымды ұтып алған автор ойланып-толғанудың алты тәсілін ұсынады. Ойлаудың алты қалпағы қандай да құбылысқа жан-жақты талдау жасау үшін және ... ... ... ... оқуды өткізу үшін (іс-шараларға қатысу, экскурсиялар, педагогикалық практикалар, қандай да бір курсты оқыту, ... ... ... және ... ...
Оқушылардан құрылған топтар 6 топқа бөлінеді. Әр топқа 6 қалпақтың бірі сеніп тапсырылады. Тіпті кейбір сыныптарда нағыз әртүсті қалпақтар қолданылады ... ... ... Әр ... ... ... өз ойы мен ... өз тәжірибесін көрсете отырып қорытынды шығаруға ұсыныс жасалынады.
Ақ қалпақ. Әсерсіз, субективті бағалаусыз тек сандардан, фактілерден, ойлардан ... Тек ... !!! ... ... ... , ... ... цитата алуға болады .
Сары қалпақ. Позитивті ойлау. Қарастырылып отырған құбылыстан позитивті жағын бөліп алып және ... ... ... ... ... Нақты не нәрсе жақсы, пайдалы, тиімді, конструкторлық екенін айтып қана қоймай түсіндіру қажет.
Қара ... Сары ... ... ... ... ... тудыратын, негативті екенің анықтап және себебін түсіндіреді. ... ... қана ... ... себебін қайта талдап мағынасын ашу.
Қызыл қалпақ. Бұл сезімталдық қалпағы. Өзінің өзгеріс көніл-күйін өткен ... өзге ... ... ... ... ... өзге ... - күй қандай сәттермен байланысқан. Сіз осындай немесе өзге жағдайды (қайғы, қуаныш, ... таң қалу т.б.) не ... ... ... ... ... ...
Жасыл қалпақ. Бұл шығармашылық ойлау қалпағы. Жаңа тақырыпты өткен кезде келесі сұрақтар: ,
қою арқылы жаңа жетістіктер тауып ... ... ... ... қалпақ. Бұл философиялық , пысықтау қалпағы. Көк арнадағылар өзге ... ... ... ... қорытынды шығарады.Көк қалпақты таңдаған топ міндетті түрде барлық жұмыс уақыттарын әр түрлі екі бөлікке ... ... ... ... ... ... олардың көзқарасын қабылдап , екішіден- өз топына қайта оралып , жинаған материалды пысықтайды, қорытады. Олар ... ... ...
... тек ... ғана емес жеке дара да ... ... болады. Бұл әдіс оқушыларды оқытылатын әр түрлі , әр түсті бағаға және бастан өткерген жағдайға бірден-бір керекті ойшыл - ... ... ... ... Бұл ... өздігінен бағалы болуы мүмкін немесе қорытынды эссе жазғанда қолданылуы мүмкін.
ҚОРЫТЫНДЫ
Педагогикалық жаңа ... ... жеке ... ... ... оныңң өзін-өзі дамытуына, өздігінен шығармашылықпен жұмыс істей білу ... және ... мен ... қалыптастыруға бағытталған алға қойған мақсатқа жетудің тиімділігін, нәтижелілігін ... ... ... ... ... ... әрі сапапы меңгертуге бағытталған.
Қазіргі таңда дүниежүзілік өркениеттілікке жету мақсатында білім беру мен ... ... ... ... көтеруші, мәдени құндылықтарға қол жеткізуші, оны іске асырушы мұғалім. Жаңа ғасыр мұғалімі жаңа нарықтық экономика ... сай ... болу үшін ... ізденіс үстінде болуы қажет. Жалпы орта білім беруді жетілдірудің негізіне компетенттік тәсілді алу ұсынылып жүр .В.Шепель компетенттілік ұғымына білім, біліктілік, ... ... ... ... ... ... анықтама береді. В.Ландшеер, П.Симонов, М.Чошановтардың түсіндірмесі бұл анықтамаға қайшы ... ... ... ... даярлық туралы айтса, М.Чошанов көбінесе компетенттіліктің мазмұндық (білім) және процессуалдық ... ... ... ... ... деп ... Ал психологиялық сөздіктерде "компетенттілік жеке тұлғаның қоршаған ортадағы адамдармен тиімді қарым-қатынас жасай алу ... ... ... ... айтылғандарды қорытындылай келе компетенттілік ұғымына мына-дай анықтама беруге болады: ... -- ... және ... ... ... нәтижесінде қалыптасатын және адамның әлеуметтік мобилъділігін анықтайтын, білім мен тәжірибеге, құндылықтар мен бейімділіктерге негізделген ... ... ... ... ... ... "білікгілік", "дағды" сияқты ұғымдарды қамтиды. Алайда бұл білім, ... ... жай ... ... ... оқу нөтижелерімен қатар, оқушылардың шығармащылық іс-әрекеттері мен құндылық ... ... де ... ... ... ... даралығымен сипатталып,өз бетімен жетілдіріліп отырған жағдайда ғана құзіреттіліктің негізі бола алады.
Білім сапасы білім,біліктілік,дағды,тұлғаның қасиеттері, қабілеттерімен бағаланса,тұлға педагогикалық ... ... ... адам ... ... қарастырылады.
Мұғалім мен оқушының арасындағы байланысын,қызметтік-тұлғалық деп айту ... ... үшін ең ... ... ... ... өзін-өзі ұйымдастыруы емес,олардың жетістігі болып табылады. Қазіргі білім берудегі басты мақсат жас ... ... ... көтеру және жан-жақты дамыған жеке тұлға қалыптастыру
Бұл әдістемелік құралда оқу ойындары (іскерлік ойындар) формасы бойынша ойын, мазмұны бойынша-оқу, ал ... ойын ... ... ... ... түрін тек толықтыру болып табылатынына көз жеткіздік.
Оқу ойыны-бұл оқуды ойын арқылы ұйымдастыру. Зерттеулер көрсеткендей, ... ... оқу ... қарағанда,оқушылар ойынға қатыса отырып, неғұлым аз шаршайды, оқу қызметінен ... ... ... ... қанағаттанады.
Бүгінгі таңда оқушы біліміне қойылатын талап өте жоғары. Оқушының пәнге деген қызығушылығын арттыру үшін бағдарлама бойынша ... ... беру ... ... ... ... қабілеттерін ерекшелуде, білімдерін нығайтуға математикалық ойындардың атқарар рөлі өте зор.Өйткені математиканы оқып ... ... ... мен ... ... ... алған білімдерін қолдана білуге, қабілеттерін дамытуға мәні зор екенін көрсетеді.
Ойын арқылы оқыту технологиясы ойын ... ... ... ... ... артырып, тиімді нәтижеге жетуге көмектеседі.
Сонымен математика сабағындағы ойынның ерекше екендігіне көз жеткізе отырып, мынандай қорытындыға келдік:
1. Математика сабағындағы ойын ... ... ... ... ... терең меңгеруге, жаңа тәсілдерді қолдануға мүмкіндік береді.
2. Қызықты тапсырмалар мен жаттығулар түрлері білімді меңгерумен қатар, оқушылардың ... ... ... ... ...
3. ... ойлау қабілетін күшейтеді, күрделендіреді. Соның әсерінен ойлау жүйесін дамытады.
4. Оқушылардың алған білімдерін тереңдетеді, сабақтың сапасын ...
5. ... ... ... ... сүйіспеншілігі артады.
Сонымен, деңгейлеп-саралап оқыту технологиясының оқушыларға тиімділігі
* Сынып оқушыларының барлығы деңгейлік тапсырма орындауы
* ... ... ... және ... ... ... өз ... өзі бағалап, білім деңгейін дамыта алуы
* ... ... ... мен ... ... ...
* ... іздену дағдысының, ұстамдылығының қалыптасуы
* Оқушы белсенділігінің оянуы
* Алға қойған ... ... ... ... ... ... ... өздігінен жұмыс істеуі мен жауапкершілігінің артуы
* Оқушы мен мұғалім арасындағы ... ... ... ... ... ... ... Деңгейлеп-саралап оқытуда білім игерудің үш деңгейінің қарастырылуы
* Оқушылардың сабақ ... ... ... ... ... ... дәрежесі бірдей топтарды тексеру ісінің жеңілдеуі
* Оқушылардың ... әділ ... ... мен мұғалімнің белсенді шығармашылық қызметін дамытуы
* Дарынды оқушыларды анықтап, олармен тұрақты және ... ... ... ... ... Олимпиадалық, шығармашылық жұмыс жеңімпаздарының саны артуы.
* Қорыта айтқанда, жаңа мазмұнды білім беру ... ... ... ... орны ерекше. Педагогикалық технологиялардың принциптері - оқытуды ізгілендіру болып табылады. Оқыту технологияларын сауатты қолдана білген әр ... ... беру ... ... және сапалы болатыны сөзсіз. Тек қана осындай ұстаз сабағында жеке тұлғаның білім, білік, дағдысын қалыптастырып, өздігінен даму ... ... ... ... қабылдай алатын, өзін-өзі жетілдіріп дамытатын тұлға тәрбиелей ... ... ... ... государственной политики в области образования. - Алматы, 1995.
* ... Г.М. ... ... ... ... ... ... Усть-Каменогорск, 1997-242с.
* Шкутина Л.А., Танасейчук М.К. Развивающая профдиагностика и педагогические технологии.- Алматы: ... ...
* ... Н.Е. ... ... как ... ... Педагогика. - 1993.- №2. - с.66-70
* Іргебаева Ә.И. Оқыту технологиясы ұғымы, мәні, сипаттамасы // ... ... ... №2, 61-65б. 2000ж.
* ... Б. Педагогикалық технология ұғымының мәні мен әдіснамалық сипаттамалары // ... ... №8-9, 1999ж.
* ... В.И. ... ... ... ... Советская педагогика. - 1991. №9. С.123-128
* Кусаинов Г.М. Новая педагогическая технология: методология, теория, практика.- Усть-Каменогорск, 1997-242с.
* Селевко Г.К. ... ... ... ... 1997
* ... Т.А. ... технология //Буржуазная педагогика на современном этапе. Под ред. В.А.Мальковой, Б.Л.Вульдсона. М., 1984
* Ковжасарова М. ... ... 2001г №1 ...
* ... М.С. 1сб. Минск, 1992г. Стр.17-21.
* Унт И.Э. Москва 1990г. ...
* ... ... обучения в средней общеобразовательной школе /под ред. Монахова В.М., Орлова В.А./ Москва, 1990г. Стр.78
* Ахметов Н.К Игра как ... ... ... 1985
* ... А, Бекбоев И Алгебра 9 Алматы 2009
* ... Т.А ... Е.С, ... 5 ... 2010
* № 3 2009ж.
* ... В.П ... педагогической технологий М 1989
* Жунусова М.Р Активные методы обучения Караганда 2009
* Жунусова М.Р. ... ... ... ... 2009
* ... М.Р. Жаратылыстану-математика бағытындағы пән мұғалімдерінің кәсіби құзыреттілігін дамыту Қарағанды 2008
* В.Г Коваленко М 1990
* №1 2009ж, №5 2007ж.
* №1 2006ж, № 4 2008ж, №1 2010ж
* ... Е.С ... игры как ... организации обучения учащихся и активизации их позновательной деятельности.
* Эльконин Д.Б ... игры М. ... 1978.
* ... О.Б. ... ... ... ... в средней школе / Тобольск, Изд-во ТГПИ им. Д.И. ... 1997
* ... Н.А. ... Г. Г. ... в ... ... средней школы / М:, Просвещение, 1978.
* Ирошников Н.П. Организация обучения математике в 4-5 классах сельской школы: ... для ... ,2-е ... ... / М: ... ... Колягин Ю.М., Луканкин Г.Л., Мокрушин Е.Л. и другие. Методика преподавания математики в средней школе. ... ... / М., ... 1977.
* ... З.И. ... ... лекций и учебные задания для студентов по курсу "Теоретические основы обучения математике"/ С.-Петербург, Изд-во "Образование", РГПУ, 1997
* Орта ... ... ... ... ... ... атты ғылыми-әдістемелік конференцияның еңбектері-І (17-18 желтоқсан) Шымкент-2005 жыл (Р.И.Кенжебековамен авторлық бірлестікте).
* Орта мектепте математика сабағында қолданылатын ұлттық ... //

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 38 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бастауыш мектеп математикасында деңгейлеп-саралап оқыту технологиясын қолдану16 бет
Саралап, деңгейлеп оқыту технологиясы бойынша оқушыларды кескін картамен жұмыс жасауға үйрету10 бет
Білім беру жүйесіндегі жаңаша бағыттардың теориялық негіздері21 бет
Бастауыш сынып қазақ тілі сабағында инновациялық технологияларды қолданудың тиімділігі54 бет
Бастауыш сынып қазақ тілі сабағында инновациялық технологияларды қолданудың тиімділігі туралы43 бет
Жаңа педагогикалық технологияларды пайдалану83 бет
Жаңа технологияны пайдаланудың маңызы, қолдану жолдары23 бет
Орта мектепте жаңа оқыту технологиялар көмегімен оқушылардың физика сабағына қызығушылығын арттыру47 бет
Оқыту технологияларының түрлері мен мазмұны17 бет
ШЖБМ жағдайында оқушылардың іс-әрекетін ұйымдастырудың өзіндік ерекшеліктері6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь