ҚР Салық жүйесі

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1САЛЫҚ САЯСАТЫНЫҢ ҚАРЖЫ ҚАТЫНАСТАРЫ ЖҮЙЕСІНДЕ АЛАТЫН ОРНЫ
1.1 Салық саясатының тарихи пайда болуы және дамуы ... ... ... ... 5
1.2 Республика қаржы жүйесінде салықтың алатын орны ... ... ... ... 8
1.3 Салық саясатының экономикалық мәні мен маңызы ... ... ... ... .. 14
2САЛЫҚ САЯСАТЫН САЛЫҚ ҚЫЗМЕТІ ОРГАНДАРЫМЕН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУ МЕХАНИЗМІН ТАЛДАУ
2.1 Салық саясатын салық қызметі органдарымен жүзеге асыру заңдылықтарын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18
2.2 Салық жүйесіндегі салық саясаты мәселелерін бағалау ... ... ... ... 23

3ҚАЗАҚСТАННЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНДЕГІ САЛЫҚ САЯСАТЫН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУ МЕХАНИЗМІН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Республиканың салық жүйесіндегі салық саясатының шараларын шешу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27
3.2 Салық жүйесінде салық қызметінің даму бағыттары ... ... ... ... 31


ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...35

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... . 37

ҚОСЫМШАЛАР
КІРІСПЕ

Қазақстан Республикасы егемендік алып, тәуелсіз мемлекет болғанына да, міне, жиырма жылдың жүзі болды. Осы кезең аралығында салық жүйесіне көптеген өзгерістер енгізілді.
Қазақстан Республикасы Конституциясының 35-бабында «Заңды түрде белгіленген салықтарды, алымдарды және өзге де міндетті төлемдерді төлеу әркімнің борышы әрі міндеті болып табылады» деп атап көрсетілген.
Салықтар мемлекеттің саяси және экономикалық қызметтерін қаржыландырудың негізгі көзі болып табылады.
Салықтар мемлекет біржақты тәртіппен заң жүзінде белгіленген, белгілі бір мөлшерде жүргізетін, қайтарымсыз және өтеусіз сипатта болатын бюджетке төленетін міндетті ақшалай төлемдер.
Қазақстан Республикасында салық жүйесі реформалаудың үш кезеңінен өтті.
Бірінші кезең – 1991 жылғы 9 шілдедегі Қазақ КСР Президентінің «Қаз КСР мемлекеттік салық қызметін құру туралы» Жарлығымен Қаз КСР – дің басты мемлекеттік салық инспекциясы құрылды. 16 жалпы мемлекеттік және 27 жергілікті салық түрін қарастыратын салық жөніндегі заң ақтілері пакеті қабылданды.
Екінші кезең – 1995 жылғы 24 сәуірдегі «Бюджетке төленетін салық және басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы өз қаржы жүйемізді құруға ықпал етті. Ең бастысы, салық төлеу жүйесі ықшамдалып, салық саны 45-тен 11-ге дейін қысқартылды. Қосылған құн салығы енгізілді.
Үшінші кезең – 2001 жылы 12 маусымда Қазақстан Республикасының жаңа Салық кодексі қабылданып, ол 2002 жылдың 1 қаңтарынан қолданысқа еңгізілді.
Төртінші кезең – 2009 жылы 01қаңтарда Қазақстан Республикасының жаңа Салық кодексі қабылданып, қолданысқа енгізілді.
Салық кодексі қабылданғаннан бері бірнеше толықтырулар мен өзгерістер жасалды.
Қазақстан Республикасының Салық кодексін қабылдаудағы ең негізгі ерекшеліктері және қол жеткізген жетістіктеріміз ретінде салықтарды бюджетке басқа да міндетті төлемдерден ажырата отырып, оны «ерекше тауар» түрінде қарастырылғанын атап өтуге болады.
2009 жылдың 13 наурызында Астанда Конгресс-хол ғимаратында ҚР Қаржы министірлігі Салық комитеті басшылық құрамының Астана қаласының салық төлеушілерімен кездесуі болып өтті. Кездесуге Қазақстан кәсіпкерлері ассоциациясының мүшелері, Салық комитетінің қызметкерлері де қатысты.
Салық саясаты- нарықтық экономиканың аса маңызды жүйелерінің бірі болып саналады. Салық саясаты әрекетінің тиімділігі әлеуметтік және экономикалық саясаттың жетістіктеріне әкеледі.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:

1.ҚР-ның Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы;
«Болашақтың іргесін бірге қалаймыз» Н.Назарбаев.Астана – 28.01.2011ж.
2.«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының Кодексі (Салық кодексі), Астана,01.01.2009 жыл.
3.«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының Заңы, Алматы, «Қаржы қаражат», 2008жыл.
4.Ермекбаева Б.Ж. «Жалпы мемлекеттік салықтар» (оқу құралы), Алматы, «Экономика», 2002 жыл.
5.«Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің жаршысы», №12 арнайы шығарылым, Алматы, «Бико»,2000 жыл.
6.«Салық және бюджетке төленетін басқа міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының Кодексі (Салық кодексі), Алматы, «Бико», 2001 жыл.
7.«Қызмет көрсететін кәсіпорындардың табысына салық салу туралы Салық кодексі» (Салық кодексін түсіндіру сериясында шығарылған), Алматы, «Бико», 2001 жыл.
8.«Налоги и налогообложение» под.ред. И.Г.Русаковой, В.А.Кашина-Москва, «Финансы», 2000г.
9. Налоговый эксперт. Пилотный номер. 2000г.
10. Финансово-кредитный словарь: в 3-х томах. Мосвка.
11. Черник Д. Налоги Франции и Великобритании.
12. Черник Д. Налоги Италии. Финансы. 1995г. №1. с.35.
13. Черник Д. Налоги Испании. Финансы. 1996г. №2.с.32.
14. Батаева С. Там, где платят налоги. Московские новости. 1996г.№41.
15. Черник Д. Налоги Германии. Финансы. 1996г.№6.
16. Попонова Н.А. Контроль за уплатой налогов на предприятия. Финансы. 1993г. №2.с.70.
17.Тикунов Н. Организация работы налоговых органов. США. Финансы, 1995г.№6.с.21.
18.Карагусова Г. «Экономическая сущность налогов». Изд-во «Каржы-каражат» 2004г.
19.Налоги –учебник под редакцией д.э.н., профессора Черника Д.Г. М.: «Финансы и статистика» - 2000г.
20.Налоги – учебное пособие. Зейнельгабдин А.Б. Ермекбаева Б.Ж., Алейбеков М., Алматы, 2002г.
21.Налоги и налогообложение –учебник. Автор: Окунева, М.,2004г.
22.Финансы – учебник для экономических специальностей, 2-ое переработанное издание, под редакцией Ильясова К.К., Мельникова В.Д. Алматы.,Каржы-каражат, 1999г.
23. Журнал «Финансы Казахстана».
24. Журнал «Бухгалтер и налоги»,№1 июль, Алматы, 2008г.
25. Журнал «Бухгалтер и налоги»,№2 август, Алматы, 2008г.
26. Журнал «Бухгалтер и налоги»,№3 сентябрь, Алматы, 2008г.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ_______________________________________________________ 3
1САЛЫҚ САЯСАТЫНЫҢ ҚАРЖЫ ҚАТЫНАСТАРЫ ЖҮЙЕСІНДЕ АЛАТЫН ОРНЫ
1.1 ... ... ... ... ... және ... 5
1.2 Республика қаржы жүйесінде салықтың алатын орны________________8
1.3 Салық саясатының экономикалық мәні мен маңызы__________________ 14
2САЛЫҚ САЯСАТЫН САЛЫҚ ҚЫЗМЕТІ ... ... ... МЕХАНИЗМІН ТАЛДАУ
2.1 Салық саясатын салық қызметі органдарымен жүзеге асыру заңдылықтарын
талдау_____________________________________________18
2.2 Салық жүйесіндегі ... ... ... ... ... ЖҮЙЕСІНДЕГІ САЛЫҚ САЯСАТЫН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУ МЕХАНИЗМІН
ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Республиканың салық жүйесіндегі ... ... ... ... ... ... ... қызметінің даму бағыттары________________31
ҚОРЫТЫНДЫ ___________________________________________________35
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ _________________________ 37
ҚОСЫМШАЛАР
КІРІСПЕ
Қазақстан ... ... ... ... ... да, міне, жиырма жылдың жүзі болды. Осы кезең ... ... ... ... ... ... Конституциясының 35-бабында «Заңды түрде
белгіленген салықтарды, алымдарды және өзге де міндетті төлемдерді төлеу
әркімнің борышы әрі ... ... ... деп атап көрсетілген.
Салықтар мемлекеттің саяси және экономикалық қызметтерін
қаржыландырудың ... көзі ... ... ... біржақты тәртіппен заң жүзінде белгіленген,
белгілі бір мөлшерде жүргізетін, қайтарымсыз және өтеусіз сипатта болатын
бюджетке төленетін ... ... ... ... ... жүйесі реформалаудың үш кезеңінен
өтті.
Бірінші кезең – 1991 ... 9 ... ... КСР Президентінің «Қаз
КСР мемлекеттік салық қызметін құру туралы» Жарлығымен Қаз КСР – дің ... ... ... ... 16 ... мемлекеттік және 27
жергілікті салық түрін ... ... ... заң ... пакеті
қабылданды.
Екінші кезең – 1995 жылғы 24 сәуірдегі «Бюджетке төленетін салық және
басқа да міндетті ... ... ... ... ... өз қаржы жүйемізді құруға ықпал етті. Ең бастысы, салық төлеу
жүйесі ықшамдалып, салық саны 45-тен 11-ге ... ... ... ... ... ... – 2001 жылы 12 ... Қазақстан Республикасының жаңа
Салық кодексі қабылданып, ол 2002 ... 1 ... ... ... – 2009 жылы ... Қазақстан Республикасының жаңа
Салық кодексі қабылданып, қолданысқа енгізілді.
Салық кодексі қабылданғаннан бері бірнеше толықтырулар мен өзгерістер
жасалды.
Қазақстан Республикасының Салық ... ... ең ... және қол ... ... ... ... басқа да міндетті төлемдерден ажырата отырып, оны ... ... ... атап ... ... ... 13 наурызында Астанда Конгресс-хол ғимаратында ҚР Қаржы
министірлігі Салық комитеті ... ... ... ... ... ... ... өтті. Кездесуге Қазақстан кәсіпкерлері
ассоциациясының мүшелері, Салық комитетінің қызметкерлері де қатысты.
Салық саясаты- ... ... аса ... ... бірі
болып саналады. Салық саясаты ... ... ... ... ... ... әкеледі. Сондықтан да кез-келген
елде мемлекеттік шығындар мен салықтық реттеу мәселелеріне өте үлкен көңіл
бөлінеді. Сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... де қатты әсер етеді.
Бүгінгі күні барлық салық жүйелерінің міндеті салық жинау жұмысын
одан әрі жақсарту, жетілдіру болып табылады. ... ... ... ... ел ... кірісін құрастыруда салық саясатының алатын орны
ерекше.
Халықаралық тәжірибе куә еткендей нарықты ... ... ... әрі ... ... ... және ... саясатының әділетті болуымен
сипатталады.
Курстық жұмыс кіріспеден, үш тараудан, қорытындыдан, қосымшадан және
қолданылған ... ... ... ... ... басты бағыттарын ... ... ... деп ... ... ... ... саясатының
қоғамдағы алатын орны мен қолдануына байланысты тарихи пайда ... ... ... әсер ... мағлұматтар келтірілді.
Қоғамның әртүрлі саласында мемлекет ... ... ... ... ... ... ... экологиялық, демографиялық
саясатын жүзеге асыруына қаржы қажеттілігінен ... ... ... жұмыстың «Салық саясатын салық қызметі органдарымен
жүзеге асыру механизмін ... деп ... ... ... ... және ... талдау мәселелері қарастырылған.
Үшінші тарауда «Қазақстанның салық жүйесіндегі салық саясатын
жүзеге асыру механизмін жетілдіру жолдары» салықтық ... ... ... ... ... ... даму бағыттары қарастырылған.
Курстық жұмысымның мақсаты мынадай мәселелерді шешуге себепші болды:
1. Салық саясатының жалпы ... ... ... ... ... салықтың құрылымдары, атқаратын
қызметіне, қоғамдық қажеттілігіне қолданылуы туралы түсініктеме
беру.
2.Қазақстан ... ... ... тұрмыс деңгейіне, әлеуметтік ... ... ... ... ... артықшылықтары мен
кемшіліктеріне талдаужасау.
3. ... ... ... ... ... тәжірибеде сынау:
а) Отандық тауар өндірушінің іс-әрекетіне табысқа ... ... ... ... ... ... құрылымы бойынша
тиімді пайдалану.
ә) Шетел ... мен ... ... ... ... ... ... САЯСАТЫНЫҢ ҚАРЖЫ ҚАТЫНАСТАРЫ ЖҮЙЕСІНДЕ АЛАТЫН ОРНЫ
1.1 Салық ... ... ... болуы және дамуы
Адамзат қоғамы дамуының ұзақ процесінің ... ... ... ... ... ... ... қалыптаса бастаған. Ол ең ... ... ... жеке ... ... ал одан да ... мемлекеттер ішінде тауар өндірісі мен айырбасы жөнінен тұрақты
қатынастар мен байланыстар қалыптасуында ... ... ... аша ... ... - ... экономикалық өмір
сүруіндегі бейнесі»- ... ... ... ... ... және қоғамның
тапқа бөлінуі мен мемлекеттің пайда болуындағы әскери қызметті, ... үшін ... ... ... ... саласында мемлекет халық мүдделігінің өмірлік
маңыздылығын ... ... ... ... экологиялық,
демографиялық саясатын жүзеге асырады. Капитализм ... мен ... ... мен ... ... қамтамасыздандыру негізінде жаңа
жерлерді игеру, дайын өнімді өткізу мен шикізат нарығына қазынадан қосымша
қаражаттар қажет етілді.
Салық ... ... ... ... философтардың,
экономистер мен әлеумет танушылардың ойында орын ... ... ... әрқашан мәңгілікті сұрақтарды шешуге тырысады.
А. Эйнштейн: «Салық жүйесі адамның ... ... ... – деп пайымдады.
Салық салу теориясының негізін салушы А.Смит: «Салықтар, оларды
төлейтіндер үшін ... ... ... ... ... деді.
Америка Құрама штатының тәуелсіздік декларациясының ... ... өлім мен ... ... ... ... нәрсе жоқ»,-
деді.
Салық адам өркениеті кезінде пайда болды. Салық жүйесі және салықтық
реттеу мемлекетпен бірге ... ... ... ... ... ... ... нысаны шіркеу десятинасына ауысқан құрбан
ету адамның өз еркімен болған жоқ.
Қазіргі салық ... ... ... ... Римде пайда
болған. Соғыс кезінде Рим ... ... ... ... тиісті
салықтар салынған.
Б.э.д. VІІ-VІ ғасырларда Ежелгі Грецияда табыстың он ... ... ... ... ... енгізді. Бұл қаражаттар жалдамалы әскерді
мемлекет пен қалаларды қорғаудағы қорған үшін, құдай ... құру ... ... ... ... үшін, мейрамдарды өткізу үшін, кедейлерге өнім ... беру үшін және ... ... үшін ... ... төлемейтін қасиет азаматтың бостандық құқына жатқызылды.
Ең алғашқы мемлекет Рим қалалықтарымен жергілікті жерлерден тұрды.
Мемлекет пен қаланы басқаруға кеткен шығындар аз ғана ... ... ... өз ... ... өзінің жеке салымын жұмылдыра
атқарып қадір-қасиетке ие болды.
Соғыс кезінде Римнің азаматтарына өз ауқаттылығына ... ... Рим ... өздерінің мүлкі мен жанұялық жағдайы туралы салық
алушыға мәлімдеме жасап отырды. Осы мысалдан көріп отырғанымыздай ... ... ... ... ... Рим ... жаңа қалаларды жаулап алып, дами бастады.
Сонымен қатар, салық жүйесі де өзгеріп отырды.
Колонияларда тәуелді және жергілікті ... ... ... мөлшері
азаматтардың ауқаттылық көлеміне байланысты халық арасынан сайланған салық
салушы шенеуліктер ... ... ... бес жыл ... ... тыс ... Рим азаматтары мемлекеттік салықпен қатар,
жергілікті салықтарды әр кезде ... ... ... ... ... кездерде салық төмендетіліп, ал ... ... ... қажет қаражаттар жаулап алынған жерлер арқылы қамтамасыз
етілді. Құрамына ауылдарды қамтып Рим империяға айналды. Ауыл ... ... ... ретінде салық төлеу керек еді.
Рим империясындағы халықтың таптық бөлінуіне ... ... ... болмады. Жаулау кезінде қарсылық көрсеткен
қала жоғарғы салық төлеугс міндетті еді. Римдіктерге дейін
жергілікті жерде қалыптасқан Рим әкімшілігі ... ... ... ... ... ... ... мен
қолданылуы өзгеріске ұшырады. Ежелгі тарихтан көріп ... ... ... б.э.д 227 жылы ... ... ... көп уақыт бойы салықты кәсіби өндіріп алу ... ... ... ... ... ... жоқ.
Рим әкімішілігі салық алушылардың қызметін жоғары дәрежеде бақылай алмады.
Соның нәтижесінде билікті әділетсіз ... мен ... ... ... ... дағдарысқа ұшырады.
Жазуды қаржылық мекемені басқаратын жергілікті өкілдер мен прокуратура
жүргізген. Әр тұрғын белгілі бір ... ... ... ... құжаттар қаржы мекемесінде сақталып, мүліктік жағдайы туралы
жазу үшін база құрылды.
Рим ... ... ... ... жанама салықтар да
болған. Салықтың тікелей, жанама түрін ежелден келе жатқанына куәміз. Сол
кезде ... ... ... пен мүлікке салынып, ал жанама салық бағаға есім
ретіндегі тауар тұтынушыға салынған.
Ежелгі Римде жанама салық нарқы айналым ... бір ... ... ... төрт ... нарықтың құны бойынша құлдарды босату бес
пайызбен ерекшеленді.
Б.э.д. VI ғасырда Император Август мұраға бес пайыз салық салынып,
оны ... ... ... қамтамасыз етілуіне жұмсалды. Рим
империясында салықтар халық шаруашылығының дамуын қосымша тұрақтандыру мен
фискальдық кызметін атқарды.
1166 жылы ағылшын королі ... II мен ... ... ... ... ... жарлық шығарды. Бірақ бұл салық ... ... ... шығыны азайып, Римге банкир мен көпестер
арқылы уақытша ... ... ... ... ... жұмсалды.
Орта ғасырда Германия мен Италияда салық төлеушілер өзінің ауқаттылық
дәрежесі бойынша салық бережағы негізінде ... серт ... тиіс ... ... ... ... ... салық бұзушылық орын алды.
Салық саясатының қызметі арқылы елдің ... даму ... ... Егер ... ... үштен екі бөлігі тұтыну мен мүліктік
тауарға байланысты салық құраса, онда бұл ел ... орта ... ... ... Ал ... ... тек экономикасы өркендеген елдер де
алынады. Тікелей салықтар XIX ғасырға дейін мәнсіз болды. Ежелде бұл салық
түрін тек қажет ... ... ... ... ... Византияға көшкен. Ерте
византиялық дәуірде VII ғасырда империяда жиырма бір тікелей салық болған.
Солардың ішінде жер ... ... ... ... ... ... ... алу үшін салықтар болған. Жауынгершілік бағыныштан құтылуға
арналған «рекрут» салығы мен ... ... баж ... 10 ... ... ... ... мемлекеттік актіні берілуіне байланысты болды. Егер
құрылыс кезінде алдын-ала бекітілген тәртіптен асқанда ''ауаға салық» атты
айыппұл ... ... ... ... ... байланысты шенеуліктер, әскери адамдар, сенаторлар ... ... ... ... көп ... Византияның қаржы жағынан
өркендеуіне әкелмеді.
VІІ-ХІІІ ғасыр аралығында Шығыс Азия елдерінде мемлекеттің қаржы
жүйесіндегі салық ... ... және ... ... қарай аса
шеберлікпен тарихи мағмүттардан ... ... ... ... ... ... ... Ли Юан әулетінің таңдағы ... ... ... ... ... ... Таншу» кітабынан көрініс тапқанын білеміз.
Б.э.д. 618-907 жылдар аралығында Тан Ли Юан ... ... ... ... салу тәртібі мемлекет қосымша қаражаттармен
қажет негізде қамсыздандырылмаған ... ... ... Қала мсн ауыл ... жинауға ... ... ... ... ... ... су ... куаңшылық және шегіртке егінді
жерге төрттен бір ... ... ... ... ... ... ... үшінші айында, жаздың алтыншы ... ... ... ауыл ... ... салықтан босатылған.
Еркіндік алған құлдарды үш жылға салықтардан босатылған.
IX ғасырдың соңында Ресейдің қаржы ... ... ... Княз
қазынасы табысының негізгі көзі алым салығы болған. ... ... ... ... мен ақша ... ... Ал жанама салықтар
жәрмеңке салу ... ... ... ... құқығы үшін, жүргізілетін сауда
және сот помер түрінде болған. Сот баржы салығы «вира» адамды ... және ... ... үшін ... шапқыншылығынан кейін салықтың ең негізгісі «выход»
болған. Бүл ер ... және мал басы үшін ... ... ... ... жіберіп отырды. «Выход» салығы хан мен княз арасындағы
келісім-шарт арқылы туындаған.
С.М.Соловевтің айтуы бойынша: «Мамай ... ... ... пен
Жәнібек хан үшін алымды талап етті. Дмитрий Донскойдың баласы ... ... ... ... алтын мен бір мың рубль
көлемінде ... ... ... Иван III ... ... атты салық
төленуі тоқтатылды. Бүл құбылыс 1480 жылы ... ... ... ... ... Петр ... ... жаңа салық саясаты үшін арнайы
ведомстволар құрылды. Салық салудың және салық ... ... ... ... I Петр ... соңында мемлекет көп шығынға
қарамастан өз табыстарымен тұрмай бір ... ... ... ... саласына өндірістік жаңалықтар енгізілген. Өңдеу мен жеке
меншіктің зауыт пен фабрикаға ие болуымен ... ... ... қолдана бастады. Ел таңбалық алым жол тасушыдан 10 пайыз, аула мен
пешке тұрмыс салығы, жалдануға байланысты ... ... 1705 жылы ... ... ... мұрт пен ... баж алымы енгізілді.
1.2 Республика қаржы жүйесінде салықтың алатын орны
Мемлекеттік құрылымының ... мен ... ... ... ... ... саясатының қызметі әрқашан жаңарып ... ... ... - ... негізгі кіріс көзі болып табылады. Қаржы
қызметімен бірге салықтың тетігі ғылыми-техникалық прогрестің жағдайына,
қоғамдық өндірістің ... мен ... ... экономикалық әсер
етуіне қолданады.
Салық - өркениет үшін төленетін төлем. Салық жүйесі ... ... ... ең ... ... ... ... ел экономикасын
қайта құруға, өндірістің ұлғайып дамуына және саяси-әлеуметтік ... іске ... ... ... ... біздің мемлекеттік қаржы саясатының негізгі бағыты,
өндірістің даму деңгейін, инвесторлардың кең ... ... ... байлықтарын жан-жақты пайдалануға қол жеткізетін салық жүйесін құру
болып табылады.
Бүгінгі күні барлық салық ... ... ... ... ... әрі ... болып табылады. Салық органдары қазір осы шараларды
өзге де тиісті бақылаушы ... ... ... ... ... ... бір ... жаңа салық заңы бойынша салықтық
әкімшіліктің жаңа ережелері енгізілді. ... ... ең ... бірі салық заңдарын бұзғаны үшін жауапкершілікті күшейту. Осы
жарлыққа байланысты салық ... ... ... ... ... бюджет
кірісіне теленуге жатады.Салық немесе ағымдағы төлемдер бюджет кірісіне
белгіленген мерзімде төленбесе оны ... ... ... ... ... айыппұл және өсім жөнінде пайда болған
берешек шегінде егер салық төлеуші немесе оның ... осы ... ... ... ... ... заң салық жүйесін құрудың басты принциптерін, алым мен
салықтың түрлерін, олардың бюджетке түсу тәртібін белгілеген тұңғыш ... ... ... айыппұл немесе өсім түріндегі берешектердің төленуін
қамтамасыз ету үшін салық қызметі ... ... ... мен ... ... қаражат болмаған жағдайда, салық төлеушінің мүлкін
тұмшалауғаа құқылы. Берешек өтелген жағдайда мүлікті тұмшалау туралы ... ... ... ... ... бірі ... салық
салудың тәртібін енгізу болып табылады.
Инвестициялық салық преференциялары корпорациялық табыс салығы, жер
мен мүлік салығы бойынша беріледі.
Инвестициялық салық преференциялары ... жаңа ... ... ... ... ... мен жаңарту мақсатында тіркелген
активтерге инвестицияларды жүзеге ... ... ... ... ... қосымша шегерімдер жасауға құқық беру, мұндай ... жаңа ... ... жұмыс істеп тұрғандарын кеңейту мен
жаңарту мақсатында ... жоба ... ... пайдалануға
берілген тіркелген активтер бойынша мүлік салығын төлеуден босату, сондай-
ақ инвестициялық жобаны іске асыру үшін ... ... ... жер ... бойынша жер салығын төлеуден босату.
Инвестициялық салық преференциялары негізгі құралдарды
инвестициялық жоба ... ... ... ... ... ... ... төлеушілерге преференцияларды қолдану-
дың басталу күнін белгілейтін келісім-шартқа сәйкес беріледі, оның
түпнұсқасы ... ... ... жері ... ... ... мынадай
мерзімдерде:
-келісім-шарт жасалған кезде шаруашылық қызметті жүзеге асырушы салық
төлеушілер - ... ... ... ... ... кейінгі жылдың 1
қаңтарынан бастап;
-жаңадан тіркелген салық телеушілер - негізгі құралдар пайдалануға
берілген кезден бастап тапсырылады.
Келісім-шартты жасау инвестицияларды ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының заң актісімен
белгіленеді.Басты себеп, ал біз салық жүйесін құрғанда ... ... ... ... тәжірибе болған жоқ.
Салық қызметі органдары да, салық төлеушілер де мұндай ... ... ... ... еместігі көрінді. Бұнда дүниежүзілік
тәжірибеде қолданылып келген салық принциптері сақталмады. Сондықтан ... ... ... ... ... толығымен жауап беруге
мүмкіндігі болмады. Ең ... ... ... ... ... ешқандай
ықпал етпеуі, бюджет кірісін құраудағы өз рөлін жете атқара алмауы, яғни
салық көзі табыс ... ... ... ... ... болып табылды.
Казақстан Үкіметі 1995 жылдың басында салық реформасының ұзақ
мерзімді концепциясын қабылдады. Осы ... ... ... ... Республикасы Президентінің 1995 жылдың бірінші ... ... және ... ... ... да міндетті төлемдер
туралы" заң күші бар жарлығы нарыктық қатынастарды ... ... қана ... ... ... жетілдірудің дүниежүзілік жаңа жүйесіне
жақындата негіз қалады. Үйлестірілген бұл жаңа жүйе ... ... ... ... тепе-теңдігін қамтамасыз етіп,
салықтардың өзге де ауыртпалықтарын азайту арқылы өнім өндірушілер мен
кәсіпкерлердің істегі ... ... игі ... ... Оның
үстіне салық және басқа да міндетті төлемдердің санын бастапқы қырық екі
түрінен он бір түріне дейін қысқарту ... ... ... өтеп ... ... ... олардың жауапкершілігін де
күшейте түсті. Сонымен қатар көптеген өркениетті елдердің тәжірибесі
көрсетіп ... ... ... ... түсудің тұрақты тәртібі
қалыптасты.
Жаңа жүйеде бұрынғыға қарағанда ... ... бар ... ... ... ... Мысалы: заңды тұлғалардың табыс салығының
мөлшерлемесі салық кодексі бойынша 30 пайыз болып белгіленген. Ал ... ... ... ... үшін оның ... ... ... және ауқаты орташа бөліктердің деңгейінде 5-тен 40 ... ... ... ... салық ұстаудың шкаласы енгізілген.
Салықтың ең басты түрі болып табысқа салынатын салық, яғни пайда емес
табыстан салық ... ... Жаңа ... заңы бойынша салықтық
әкімшіліктің жаңа ережелері ... ... ... ең маңызды
шешімдердің бірі салық заңдарын бұзған үшін ... ... ... ... салық мемлекет алдындағы борыш болып есептеліп, бюджет
кірісіне төленуге жатады.
Жаңа салық жүйесіндегі негізгі ... бірі ... ... ... ... табылады.
1996 жылдың 1 қаңтарынан бастап салық жүйесіне бірқатар ... ... ... мен ... ... ... ... болады:
* салық салынбайтын минимумды анықтауда, ең теменгі жалақы
орнына есептік көрсеткіш енгізілген;
* арнайы экономикалық аймақтарда ... ... ... ... ... салығын жиырма пайыздық нарқы бойынша
төлейтін болады;
* заңды тұлғалардың жалақыға жұмсалатын шығындарды шектеп,
белгіленген нормадан асқан жалақыға жұмсалған шығындарға салық
салынады;
* жер ... ... ... Казақстан Үкіметі
мен контрактіге тұрар алдында бас салық инспекциясынан салықтық
экспертизадан өтулері тиіс.
Салық жүйесінің бір орында, өзгеріссіз ... ... ... ... ... ... ... қатынастарға көшу жолында қалыптасатып іс-
тәжірибелер, экономикасы дамыған елдердің тәжірибелерін талдап жиынтықтау
барысында, салық жүйесі де өзгеріп, дамып бара-бара ... ... ... ... салық салу механизмі біздің республикамызда
қалыптаспаған жағдайда қалып отыр. Қазірдің ... оның мәні ... ... ... алып ... алмайды, сонымен бірге
ол әлі де экономиканы мемлекеттік реттеудің жанама немесе ... ... бола ... отыр.
Сондай-ақ, соңғы жылдары нарықтық қайта құру тәжірибесі, бюджеттік
қаржыландырудың негізгі көзі - салық салу механизмі, өте ... ... ... Ал бұл салықтардың аздығынан немесе жиынтық. ... ... ... ... ... ... ... туып отыр. Бұған салық жүйесінің өзі көп мүмкіңдіктер
туғызады, ... ... ... ... көп ... ... ... заңды және заңсыз жолдармен жетуге ұмтылатындардың саны көбейе
түседі. Бұған қоса, салық ... ... ... ... ... ... ... кәсіби жағынан және жеке бастарының білім
қабілетінің ... ... салу ... қиыншылықтарға келіп
тіреледі. Осыдан қазынаға салықтар аз ... ал ... ... ... жағдайларына тікелей әсерін тигізеді. Өйткені ... ... ... осы бюджетке келіп түсетін салықтардың көлеміне байланысты.
1996 жылдың бірінші жартысында республика бюджетіне 43,2 ... ... ал 1995 ... ... 5,4 есе көп ... сөз.
Нарық жағдайына енді бейімделе бастаған елдің бүгінгі талапқа сай
салық төлемдерін уақытылы төлеуді жүзеге асыра ... ... ... ... ... бізді шын мәнінде қанағаттандырмайды. ... ... ... ... бірде-бір реформаны, білім беру,
денсаулық сақтау, мәдениет ... да, ... үй ... ... да ... асыру мүмкін емес. Олардың бәрі қалай салық төлеп, оны
жинауымызға байланысты ... ... ... ... ... Базарлардан түсетін түсімнің
төлемдігі көп айтылып жүр. ... ... ... - ... ... Селода салық зандарын түсіндіру нашар жүргізілуде. Фермерлер
онымен іс жүзінде таныс емес. Олар өз құқықтарын, міндеттерін білмейді.
Қаладағы ... ... ... Бұл ... ... нашар бағалау
деген сөз. Күнделікті өмірде салық төлеуден ... ашық ... бар. ... ... ... ... ары мен ... таза
адамдар сондыктан қажетті болған.
Салық қызметтерінің күшін қалалар мен аудандар ... бөлу ... ... ... жетекшісі фермерлер болып отыр, олар тұрғын үй, техника,
мал қоралары және басқа жері де тұрақлы ... ... Олар ... ... төлейді, бөлінген жерді тиімді пайдалануға ұмтылады.
Мүмкіндікті бағаламайтын ұқыпсыз фермерлер бар. Жекешелеген техникаларын
әлі ... ... ... ... ... ... шаруалар
салықты уақытылы төлемейді. Ондай немқұрайлылыққа салықтар тарапынан
белсенділік көрсету керек. Әрекетсіз отырған кәсіпорындар мен ... ... олар ... ... өндірістік ұжымдар белшеден шығынға батқан, олардан салық
жинаудан болжау өзі қиын. Барлық заңды ... ... ... ... ... ... ... уақытта коммерциялық нүктелерді
айтпағанда, жанармай құятын станциялар көбетіп ... ... ... Олар ... ... алу құқығының өтемін және жер салығын төлеуге
міндетті. Салық түсімдерін ұлғайту мен ... ... ... ... ... қаржылық қалыпты жағдайына тікелей тәуелді.
Салықты жинау кезінде көлеңкелі экономикаларды естен шығармауымыз
керек. Оның ... ... ... ... ... ... ... бойынша орташа айлық жалақы алты мың теңге деп ... ... ... ... ... өз қылмыстарын бүркемелеу емес ... да ... ... едәуір селкеуліктер бар.
Қазақстан Республикасының салық зандары Салық ... ... ... ... көзделген нормативтік құқықтық актілерден
тұрады. ... ... ... және ... төленетін басқа да міндетті
төлемдерді белгілеу, енгізу және ... мен ... ... жөніндегі билік
қатынастарын, сондай-ақ мемлекет пен салық төлеуші арасындағы салық
міндеттемелерін орындауға байланысты қатынастарды ... және және ... ... ... да ... төлемдерді төлеу
жөніндегі Салық кодексінде көзделмеген міндет ешкімге жүктелуге тиіс емес.
Салық және және бюджетке төленетін басқа да ... ... ... белгіленген тәртіппен және жағдайларда белгіленеді,
енгізіледі, өзгертіледі немесе күшін жояды. Салық кодексі мен ... ... да заң ... ... ... ... ... салу мақсатында осы Кодекстің нормалары қолданылады. ... ... ... халықаралық шартта осы Кодекстегіден өзге
ережелер белгіленсе, аталған шарттың ережелері қолданылады. Салық жүйесі
мемлекет қаржы көздерін жасақтаудың ең ... ... ... ... ... ... құруға, өндірістің ұлғайып дамуына және ... ... ... іске ... ... туғызады. Салық және
басқа да міндетті төлемдердің сомалары "Бюджет жүйесі ... ... ... және ... ... ... ... бюджет
туралы заңдарда белгіленген тәртіппен тиісті бюджеттердің кірісіне түседі.
Қазақстан Республикасында Салық ... ... ... ... ... ... да міндетті төлемдер қолданылады. Нарықтық
экономиканың қалыптасу кезеңінде салық ... ... ... ... ... ... ... — салық жүйесін құру және оның тиімді
қызмет етуіне мүмкіншілік беретін салық ... іске ... ... ... тұрақтылыққа әсерін тигізеді. Таза салық ... ... ... ... ... мен ... ... берілетін
трансферттің арасындағы айырма. ... ... ... ... ... ... сұранысты ынталандыру мақсатында
мақсатты түрде мемлекеттік шығындарды өсіре отырып,немесе салық ... ... ... ... құрылады.Сонда еліміздің қазіргі
жағдайын, жалпы халыктық эволюцияда алатын орнына қарай реальді түрде
бағалауды және шет ... ... ... ... ... ... елде қазіргі кезендегі кең көлемді ... орын алып ... ... кажет.
1.3 Салық саясатының экономикалық мәні мен маңызы
Нарық жағдайында салықтың мынадай ... ... ... ... ... ... ... бөліп тарату, әлеуметтік.
* Салық саясатының қызметі - ... ең ... ... Осы ... олар ел ... өз ... тигізеді, ягни салықтық реттеу
жүзеге ... ... ... ең ... ... экономиканы
тұрақтандыру және өндіріс дамуына ықпал ету. Сонымен қатар ақша және баға
саясаты шет елдік инвесторларды ынталандыру, шағын және кіші ... ... ... асырады.
Салық салу механизмі - кез келген экономикалық жүйенің күрделі бөлігінің
бірі болып табылады. ... салу ... ... ... ... орын ... оның әрекет етуінің тиімділігін әлеуметтік және
экономикалық саясаттың жетістіктеріне әкеледі. Кез келген елде мемлекеттік
шығындар мен ... салу ... өте ... ... ... ... негізгі бағыты немесе басты мақсаты - салық жүйесін құру ... ... ... етуіне мүмкіншілік беретін салық механизмін іске асыру.
Нарыктық экономика жүйесінде кейбір адамдардың күнкөріс ... ... ... ... басқа ресурстардың жетіспеуі кедергі
болады. ... ... мол ... ... ... дарынды болып, яки отбасы
мүшелерінің немесе достарының іскерлік, қоғамдық және саяси байланыстарын
пайдаланып зор артықшылықтар ... ... бөлу ... ... ... адамдардың ешкімге
бүйрегі бұрмайтын, қара қылды қақ жарған әділдік дегеніміз ... ... ... тек ... жүйелердің әртүрлі үлгілерінде ұзақ уақыт кіріс
пен байлықты қайта бөлуде не болғанын қағазға ... сол ... ... ... ... және ... жасаудың ұлттық
деңгейі секілді өзгеріп отыратын мөлшерлерге әртүрлі саяси бағыттардың
әсерін ... ... ... ... ... ... ... салықтар мемлекеттік және муниципалдық
табыстарды қалыптастыруда басты рөл атқарады да, экономиканы басқарудың
күшті ... ... ... ... ... ... жеделдетуге, антиинфляциялық және құрылымдық саясатты жүзеге
асыруда белсенді орын ... ... да ... ... өте ... ... іс ... табылады.
Дүниежүзілік тәжірибе көрсетіп отырғандай ... ... ... ... - ... реттеумен бірігіп әрекет
еткенде ғана нарықтық экономиканы жүргізудің аса ... ... ... Ол нарықтық қалыптасуына ... ... ... ... ... реттеп отырады. Сондай-ақ, салықтар қоғамның
экономикасын тұрақтандырудың және әлеуметтік теңдікті оған ... ... ... ... маңызды элементтері болып
келеді.
Нарықтық қатынас жағдайында ... ... - ... ... ... мен қоғамдық қалыптасқан,
әлеуметтік-экономикалық жүйені өзгеріп жаткан жағдайларға бейімдеу мен
тұрақтандыру үшін, заң ... ... және ... белгілі бір шаралар жүйесін іске ... ... ... ... келетін болсақ, олардың ішінде
алдымен экономикалық мүдделерді қорғаушылар, бүлдірушілер ... ... ... ... ... бұл жеке және ... мен ... құратын топтарын, атап айтканда жалдамалы жүмысшылар,
басқарушылар және тағы да басқаларын айту ... Бүл топ ... ... барлық белсенді бөлігін қамтиды. Тек
үстіміздегі ғасырда ғана экономистер мен ... ... ... ... ... атпен белгілі түрақтандырғыш саяси шаралардың
стандартты кешенін талдап әзірлейді, ... ... ... жұмсарту үшін қолдана алады. ... ... ... инфляция төмен болған кезеңдерде ұлттық
экономиканы тежеуге бағытталған үкімет ... мен ... ... ... ... ... және жұмыспен қамтылудың
жалпы деңгейін ынталандыру үшін ... өзі ... ... ... ... ... ... тапшылық туындаса да солай істейді. Болашақта
ол өтеу үшін артык ... бере ... ... ... мәжбүр болады.
Егер тым жедел экономикалық дамуды - жүмыс істегісі келгендердің бәрі
жүмыс істейтін, бірақ ... мен баға тез ... ... ... ... ... ... ауыздықтау үшін үкімет бірнеше мүмкіндікті
пайдалана алады. Ол ... ... ... ... ... немесе мұның
екеуін де бір мезгілде істей алады, бұл шығыстар мен өндірістің ... ... үшін ... ... ... қаржы-бюджет және ақша-несие саясаты
іскерлік белсенділік циклдарының өрлеуі мен құлдырауын тұрақтандыру ... ... жоқ. ... ... су ... ... және қуаңшылык секілді ірі табиғаттық немесе ... ... ... ... ... ... аяусыз
жұмыссыздық немесе инфляция ... ... ... ... белсенділіктің неғұрлым қысқа да ... ... ... ... та, ... да ... ... кезде ол саясат тиімді болады деу қиынырақ.
Үкімет нарықтық экономикада жүмыссыздықпен және инфляциямен ұзақ
күресте ... ... бере ... да, осы ... ... ... жұмсарта алады.
Экономистердің көпшілігі үкіметтің ұзақ мерзімді
тұрақтандырғыш бағытты қолдану жолымен жүмыссыздыққа және
инфляцияға қарсы күрестегі ... ... ... Ол ... өсу қарқындығы бәсеңдеген кезде автоматты түрде
арттырылатын және экономика қарқындап өсе бастағанда
төмендейтін (мысалы, жұмыссыздарға төленетін ... ақша ... ... ... ... нормасы, мемлекеттік шығыстар бағдарламасы
және тұтынушылар мен ... ... ... ... ... ... көбірек қаражат алып, шығыстардың осы автоматты
бағдарламасын күшейте түсетін салық салу схемасы кіреді.
Салықтар ... ... ... ... ... де ... әсер етеді. Бүл жер жан-жақты ... ... ... әрекет ете отырып, мемлекет капиталының қорлануына
асқан ықпал етеді. Сондай-ақ салықтық реттеу шаралары, әр түрлі салалардың
бәсекелесу мүмкіндіктерін ... ... ... ... ... ... жасап, кәсіпорындардың іс-әрекеттерінің
әлеуметтік қажеттіліктеріне қанағаттандыруға ыкпалын ... ... ... ... түрлі жеңілдіктер пайда болады.
Салықтық жеңілдіктердің көмегімен ... ... ... ... ... ... ... және тағы
да басқа іс әрекеттерді жүзеге асыруға толығымен мүмкін болады.
Сондай-ақ салықтар мемлекеттің өмір сүруінің ... ... ... ... ... ... әр ... дамуын қамтамасыз ететін
өндірістік емес салаларды қаржыландыру ... ... Оған ... ... ... ... ... мәдениет, білім беру, ғылыми
мекемелер ... ... ... ... ... бір бөлігін салық арқылы
шегеріп отырады да бюджетке түсіріп, белгілі бір қажеттіліктер
мақсатында қолданылады.
Қазақстанда 1995 ... 25-ші ... ... ... бойынша, бұрынғы қырық алты салықтың орнына он бір салық түрі
қалды да, олар енді ... ... және ... ... мен төлемдер
деп бөліне бастады.
Экономикалық реформаның ... ... - ... жүргізуші
субъектілерге түсетін салық ауыртпалығын жеңілдету қолданып ... мен ... ... болып табылады. Бұл бағытта ең негізгілері
пайда салығын, қосылатын құн салығын, акциздерді, мүлік салығын, табыс
салығын және бір ... ... да ... ... ... жағдайларда салық салудың шамамен тең тәртібі қолданылатын
болады, ал ... ... ... артуына байланысты қойылады. Біртұтас
тәртіп салық төлеушінің қай кезде қандай салық төлеуді жақсы ... ... ... ... ... ... ... салықтардың
ставкалармен теңдес болуы да дүрыс. Бүл өте қажет, өйткені неғұрлым жоғары
ставка белгілеу шет елдік инвестициялар ... ... ... ... ... ... ... әртүрлі болуынан туындайтын салық
капиталды экспортқа шығаратын елдердің бюджетіне түседі. Барлық салық
түрлерін қоса ... олар ... ... ... ... ... Оның үстіне экономиканы қайта құру, кәсіпкерлікке қолдау көрсету,
жол қорлары тәрізді ... ... ... жою ... ... ... қаржы аудару кәсіпорындарға ауыр соғып отырғандығы
ешкімге де құпия емес. Сондай-ақ шығындарды өнімнің өзіндік құнына жатқызу
жүйесі де өзгерілгені жөн, бұл өте ... ... ол ... ... есептеу үшін қажетті негіз болып табылады. Болашақта мұндай
негізді неғұрлым ... та дәл ... үшін оны ... тауар, өнім сату,
жүмыс көрсетілген кызмет, мүлікті жалға беру, заем, лицензия беру және
басқа табыстың ... ... ... ... ... ... ... қажет.
Бұл ретте өндіріске байланысты барлық ... ... ... ... ... ... салықтардың бір қатарының көлемін азайтып, оның ... ... ... зиян ... де ... ... ... жанар май, көлік түрлерін сату, баж, бартерлік және валюталық
операпиялар жүргізу тәрізді ... ... ... ... ... ... ... тауар өндірушілердің қызметіне мұның қатысы
болмайды. Бұдан ... ... ... ... азайту мен салық ставкаларын
төмендетуден бюджетке түсетін табыстың азаюының орнын толтыру мақсатында
неше түрлі жеңілдіктер ... ... ... және ... ... ... ... қажет болып отыр.
2 САЛЫҚ САЯСАТЫН САЛЫҚ ҚЫЗМЕТІ ОРГАНДАРЫМЕН ... ... ... ... ... саясатын салық қызметі органдарымен жүзеге асыру
заңдылықтарын талдау
Қазақстан салық жүйесін құрудың ең ... ... ... 1991 жылдың 25 желтоқсанында қабьлданған ... ... ... ... заңы ... табылады. Бүл еліміздің
экономикасын реформалаудағы күрделі істердің ... Осы ... ел ... ... ... жаңа ... іске аса бастады.
Оларды атап айтсақ: шаруашылықты жүргізудің еркіндігі, меншік түрлерінің
бір-біріне өзара ... ... ... ... ... ... ... құқықтық негізде жүргізілуі т.б.
Бұл заң салық жүйесін құрудың басты принциптерін, алым мен ... ... ... түсу ... ... ... тарихи құжат
болып есептеледі.
Қабылданған заңға сәйкес 1992 жылдың бірінші каңтарынан Қазақстан
Республикасында:
13 - ... ... ... 1 - міндетті түрде төленетін жергілікті салықтар мен алымдар;
18 - жергілікті салықтар мен ... ... ... ... салынатын салық, табыс салығы, қосылған
кұнға салынатын салық және т.б. ... ... Бұл ... ... ... ... мен олардың алатын орны ерекше.
Салық қызметі органдары да, салық төлеушілер де мұндай жаңа ... ... ... ... ... ... дүниежүзілік
тәжірибеде қолданылып келген салық принциптері сақталмады. Сондықтан ... ... ... ... ... ... ... беруге
мүмкіндігі болмады. Ең бастысы салық жүйесінің өндірісті дамытуға ... ... ... ... құраудағы өз рөлін жете атқара алмауы, яғни
салық көзі табыс ... ... ... ... ... болып табылды.
Казақстан Үкіметі 1995 жылдың ... ... ... ... ... қабылдады. Осы концепцияны жүзге асыру негізінде
Қазақстан ... ... 1995 ... ... шілдесінде
қабылдаған "Салық және бюджетке төленетін ... да ... ... заң күші бар ... ... ... дамытудың бағдарында
белгілеп қана қоймай, салық салуды жетілдірудің дүниежүзілік жаңа ... ... ... ... бұл жаңа жүйе ... пен
шаруашылықты жүргізуші субъектілердің тепе-теңдігін қамтамасыз ... өзге де ... ... ... өнім өндірушілер мен
кәсіпкерлердің істегі белсенділіктерін арттыруға игі ықпалын тигізді. Оның
үстіне салық және басқа да ... ... ... ... қырық екі
түрінен он бір түріне дейін қысқарту төлемшілердің міндетті төлемдерді
уақытьлы өтеп тұруына ... ... ... ... ... ... ... қатар көптеген өркениетті ... ... ... ... ... жетілдіре түсудің тұрақты тәртібі
қалыптасты.
Жаңа жүйеде бұрынғыға қарағанда көптеген ерекшеліктердің бар ... ... ... ... ... ... тұлғалардың табыс салығының
мөлшерлемесі салық кодексі бойынша 30 ... ... ... Ал ... ... ... ... үшін оның мөлшерін тұрғындардың кірісі
аз және ауқаты орташа бөліктердің деңгейінде 5-тен 40 ... ... ... ... ... ұстаудың шкаласы енгізілген.
Салықтың ең басты түрі болып табысқа салынатын салық, яғни пайда емес
табыстан салық ... ... Жаңа ... заңы бойынша салықтық
әкімшіліктің жаңа ережелері енгізілді. ... ... ең ... бірі ... ... ... үшін жауапкершілікті күшейту. Осы
жарлыққа байланысты салық мемлекет алдындағы борыш болып ... ... ... ... жүйесінің және салық саясатының бір орында, өзгеріссіз тұрып
қалуы мүмкін ... Ел ... ... нарықтық қатынастарға көшу
жолында қалыптасатып іс-тәжірибелер, экономикасы дамыған елдердің
тәжірибелерін ... ... ... ... ... де ... дамып
бара-бара жаксара түсуі тиіс.
Сондай-ақ, соңғы жылдары нарықтық қайта құру ... ... ... көзі – ... ... ... Ал ... аздығынан немесе жиынтық. көлемінің азайғанынан емес, салық
төлемінен, жалтару жағдайларының жиілеп кездесетінен туып отыр. ... ... өзі көп ... ... ... ... ... көп болған сайын, оларға түрлі заңды және ... ... ... саны ... түседі. Бұған қоса, салық салудың
тәртібі жөніндегі заңның жетілмегендігі және салық кызметкерлерінің ... және жеке ... ... ... ... салық
салу көптеген қиыншылықтарға келіп тіреледі. Осыдан қазынаға салықтар аз
түсуде, ал халықтың әлеуметтік және ... ... ... ... Өйткені халықтың бюджеттен алатын алымы, осы бюджетке ... ... ... ... саясаты қызметтерінің күшін қалалар мен аудандар аумағына бөлу
қажет. Бұл ... ... ... ... ... ... олар ... үй,
техника, мал қоралары және басқа жері де тұрақлы пайдалануға алған. Олар
жер салығын уақытылы төлейді, ... ... ... пайдалануға ұмтылады.
Мүмкіндікті бағаламайтын ұқыпсыз фермерлер бар. Жекешелеген техникаларын
әлі күнге тіркеуден ... ... ... ... ... ... ... Ондай немқұрайлылыққа салықтар тарапынан
белсенділік көрсету керек. Әрекетсіз отырған кәсіпорындар мен ... ... олар ... ... ... ... ... экономикаларды естен шығармауымыз
керек. Оның ықпалы барлық саласына ... ... ... ... бойынша орташа айлық жалақы алты мың теңге деп көрсетілді.
Бұл нағыз көзбояушылық ... ... өз ... ... емес ... да салық кодексінде едәуір селкеуліктер бар.
Салық кодексі қазіргі таңда осы ... ... ... ... ... Салық жинау нарық дағдарысымен шығудың ... ... ... ... барысында осы салада еңбек ететіндердің
алдында ауқымды міндеттер тұр. Салық жинаудағы заңдылықтарды ... мен ... ... ... істер бар.
Салық саясаты нысаналы түрде қатайту біздің елімізде ... орын ... Бұл ... бір қағидалы жағдай шет қалып отыр. Шет
елдердегі ... ... ... ... ... салыстырғанда айтарлықтай ерекшеліктері бар. Сонда біздің
дағдарысымыздың ең басты себебі, капиталистік елдердегідей, қайта өндіруде
жатқан жоқ, керісінше, ... ... алып ... экономикалық
тапшылықтан туып отыр.
Сонымен, біздің жағдайда жете ойластырып ... ... ... ... нәтижеге соқтыруы мүмкін. ... ... мен ... ... ... ... ... болғанның өзінде,
өндірісте оң өзгерістер орын алмайынша. бұл процестер ғұмырсыз және қысқа
мерзімді болады да, ... ... ... ... ... әкеп
соғады.
Өйткені қазіргі өтпелі кезеңде, еліміздің осындай ... ... ... шст ... тәжірибесін пайдалана отырып, осы дағдарыстан
шығудың принциптерін табу аса ... да ... ... іс ... Ал ... ғалымдар шет елдердің тәжірибесін колдануды ұсына
отырып, біздің салықтар ... ... ... әрі
американдық жеңілдіктермен сай болса керемет болар еді дейді. Бірақ та
салықтар өте ... ... ... ... ... да, ... ежелді
дәстүрлеріне сүйеніп дамиды, қоғамдағы бірде-бір адам салықтық басымдықтан
құтыла алмайды. Сонда еліміздің қазіргі ... ... ... ... ... қарай реальді түрде бағалауды және шет елдердің
салықтарының төменгі ... ... ... ... елде ... кең ... табыстардың диференцициясы орын алып отырғанын
мойындауымыз кажет.
Салық саясаты заңдарының ... ... оны ... ... ... ... ... бөлінген мемлекеттік салық
комитетінің қызметі құрамында өз қызметін барлық облыстар мен ... ... үшін ... ... құрылды. Осы заманғы
талаптарды ескере отырып. бүкіл салық жүйесінің, оны басқару ... ... ... компьютерлік желімімен жабдықталған ол заңды немесе ... ... ... ... ... туралы барлық мәліметтерді
алып, олардың әрқайсысы ... ... өз ... отыруына бақылау ... ... Олар ... оның ... тыс ... түрлі банктерден есеп-шот ашу арқылы өз
табысын ... ... ... ... ... ... жиі кездесіп жүр.
Ал еліміздегі қалыптасқан жағдайды түсіну мен зерттеу нәтижесінде, оның
экономикасы және ... ... ... тез ... өзгерістерге келетініне
сенуіміз қажет.
Агроөнеркәсіптік кешен ... ... ... іске ... ... (фермер) қожалықтарынан салық алуды тәртіпке
келтіру, бюджетпен есеп айырысуды реттеу, шаруашылықтың біршама тиімді
түрлерін дамыту және ... ... ... - осы ... ... ... реттеу мақсатында Қазақстан Республикасы Қаржы
министрлігінің салық ... ... ... Ауыл ... Жер ... ... ... комитетпен бірлесе
отырып, салық ... ... ... және ... (фермер)
кожалықтарына патент беру тәртібін жасады.
Салық салудың және салық саясатының ... ... ... ... ... саны мердігерлік келісімдер еңбек шарттары және
келісімдерді қосқанда 50 адамға дейін болатын шаруашылықтарға. ... ... ... ... жөне ... ... ... жай салық салу жүйесімен қатар қолданылады.
Қожалықтарға салық салудың жеңілдетелген жүйесін қолдану ... жер ... ... құн ... ... және ... ... қожалықтың меншік құқығын ... ... ... мүліктің куаты мен құнына байланысты есептелетін осы
қызметпен айналысуға ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының заңдарымен белгіленген төлем ... ... ... төлеуді алмастыру көзделген.
Салық салудың жеңілдетілген жүйесін қолданатын қожалықтар үшін
өнімдерді ... және ... ... ... ... өндіру
кезінде акциздеу, Қазақстан Республикасы Президентінің Заң күші бар 1995
жылғы 12 сәуірдегі №2200 ... ... ... ... ... ... түрлерімен айналысу кезінде - лицензиялық
алымдарды алу, сондай-ақ ... ... және ... ... ... ... ... тыс қорларға қаражаттар аудару
бойынша операциялар жасалғанда кедендік төлемдер ... ... ... сақталады.
Еліміздегі салық салынатын базаның нақты жағдайы жөнінде мейлінше
дәл мәлімст алу екіталай іс. ... ... база ... ... ... ... ... жетіп артылады. Бұл салада озге де
мәселелер жеткілікті. ... ... ... ... ықпал ететін заң
күшіне толық ие емес. Салық жөніндегі заңды дамыту ... ... ... әлі ... жоқ. Бұл екі ... заң ... ... Министрлігі ғана ие. Қорыта келгенде "Казақстандағы
салық жинау ісі қандай жолмен жүреді? деген ең басты мәселе әлі өз шешімін
тапқан жоқ. Егер ... өзі ... ... ... ... сай келетін жол болса, онда біздің салық мөлшерін неғүрлым азайтуға
бағыт ұстауымыз сөйтіп салық салынатын базалардың құқығын кеңейту, ... ... ... ... орнату салық төлеуден бойларын аулақ
салушыларды қатаң жазалау сияқты шараларға ... ... Олай ... ... ... ... ... нарық тетіктерін бас тартудан,
экономикалық субъектілердің барлығын жаппай мемлекеттік басқару орнатуға
қайта ... ... жол ... ... ... ... ... Мұның
өзі өндірістік кәсіпорындардың шаруашылық қызметін неғұрлым ... ете түсу және ... ... алып шығу құралы болып
табылады. ... ... яғни ... және ... тыс ... ... ... алуды тоқтатудың қарыздардың қайта құрылуымен
ұштастыру істі түбірінен басынан ... ... ... Ал бұл
әлеуметтік шиелінісуінің кемуіне, салықтар., ... ... жол ... тұлғалардан табыс салығын алу мөлшерін кеміту қажет. Бұл ретте
осы жылдың өзінде әркімнің табатын табыстарының мөлшерін дұрыс көрсететін
мағлұмдарды ... ... ... ... айқындама - белгіленген төлемдердің жүйесін жасау. Бұл ... ... ... ... ... ... нәтижесі шамалы және
тиімсіз жағдайда салық төлеушілер тобына арналады. Сондықтан да ... ... ... ... тұрғысынан алып қарағанда ... ... ... ... жібереді.
Үшінші айқындама - салық ... ... ... қызметтің
банкілік жүйесіне ауыстыру болып табылады. Мұның өзі ... ... ... ... айқындама - қазіргі нарықтық экономика жағдайында
болып жатқан және ... ... ... ... ... және ... негізде бір-бірінен мүліктік жағынан
алшақтай түскен ауқатты топтарына прогресшіл салықтар жүйесін
енгізу болып табылады. Ондай ... ... ... ... ... ... ... ауыртпалығын өз мойындарына алулары тиіс
екендігін жете түсінетін болулары қажет. Бұдан кейінгі күн тәртібінде
тұрған мәселе - қатаң ... ... ... ... ... күш ... ... емес, қайта осы заманғы нарықтық
құралдардың валюталық-қаржылық операцияларының қозғалысына
орнатуы тиіс.Нарықта экономиканың дамуы ... ... ... ... кәсіпкерліктің дамуына жан-жақты қолдау көрсетуі
қажет, соның ішінде салықтық қолдау аса маңызға ... ... ... ... ... ... бағалау
Салықтар – тауарлы өндіріспен бірге, қоғамның топқа бөлінуімен және
мемлекеттің ... ... оған ... сот, ... ... ... болуынан пайда болды.
Салықтың экономикалық мәні – шаруашылық субъектілерінен, азаматтардан
ұлттық табыстың бір бөлігін алу жөніндегі өндірістік ... ... ... ... мәні ... өз пайдасына жалпы ішкі өнімнің (ЖІӨ) беолгілі
мөлшерін нақтылы жарна ретінде алып қалады.
Салықтар мемлекеттің өмір сүруінің негізі ... ... ... үшін, халықтың ақшалай немесе натуралдық формада тұрақты ... ... ... болады. Адамзаттың даму тарихында ... мен ... ... ... мен қажеттеріне қарай
бейімделіп, өзгерістерге ұшырап отырады.
Салықтар тауар – ақша ... тыс ... ... ... мен түрі ... ... жағдайларға бағынған.
мысалы: 1 адамнан 1 құндыз терісі немесе 10 пұт тұз және т.б. ... ақша ... ... ... ... рөлі айтырлықтай
азайды. Дегенмен, олар соңғы уақытқа пайдаланылады ( 1953 жылға дейін жүн,
жұмыртқа, сүт, май өткізген).
Егер екі ... бір – ... ... ... ... ... ... барлық байлығын тонап алады, болмаса белгілі ... ... ... ... ... ... әр түрлі анықтама мен
түсініктеме берілген. Мәселен, ... ... ...... ... зваң ... белгілеген, белгілі бір мөлшерде
жүргізетін, қайтарымсыз және өтеусіз сипата болатын бюджетке ... ... ... деп атап ... ...... ... сәйкес салық төлеушілермен жүзеге асырылатын
бюджетке төленетін міндетті төлем.
Салық – белгілі бір объектілерден төленетін төлем.
Салық ...... бір ... және ... бір ... заң бойынша қарастырылған міндетті төлемдер.
Қорыта айтқанда, ... ... бір ... ... ... ... болады.
Салықты басқа да төлемдерден ажырата білуіміз керек. Себебі? салық
белгілі бір объектілерден (табыс, мүлік, ... жер, ... ... ... ... ... ... өзіндік бір мерзімі болады (салық
кезеңі – бір ... он ... ... тоқсандық, жылдық) және белгілі бір
көлемде немесе мөлшерде (салық ... ... ... ... ... салықтардың меншікті
салмағы 70 пайызын құрайды.
Салықты материалдық тұрғыдан алғанда – бұл, ... ... ... ... және белгіленген тәртіпте мемлеккетке беретін белгілі бір
ақша сомасы болып табылады (салық натуралдық тұрғыда материалдық құндылық
болып ... ... ...... ... белгілі бір соманы
мемлекетке міндетті түрде беруі болып келеді.
Материалдық салықтық қатынастар – ақшалай ... ... ол ... ... төлеушіден мемлекеттік ақша қорларына жылжуы дегенді
білдіреді.
Экономикалық ... ... ... ... – салық
төлеушілерден мемлекетке қарай белгілі бір мөлшерде, белгілі мерзімде және
белгіленген тәртіпте бір бағыттағы ақшаның қозғалысы ... ... ... тұрғыдан құрайтын болсақ, бұл мемлекеттік бекітілім,
яғни тұлғалардың ... ... бір ақша ... ... ... ... құқығы – мемлекеттің салықтық әрекеті процесінде пайда болатын
қоғамдық қатынастарды ... ... ... ... материалдық тұрғыда белгілі бір ақша сомасын (ақшалай нысанда)
немесе салық төлеушілердің мемлекетке беруі тиіс ... бір ... ... ... нысанда) білдіреді.
Сонымен салықтардың мазмұны мынадай:
• Материалдық категория ... – бұл ... бір ақша ... ... ... категория ретінде – бұл мемелекеттің табысы;
• Заңдық категория жағынан, бұл заң жүзінде белгіленген міндеттеме
болып табылады.
Салықтың экономикалық ... ... ... ... атауға
болады:
• Салық – мемлекетке тиесілі коғамдық жиынтық өнімді бөледі;
• Салық – ... ... ... Салық – қайтарылмайтын төлем болып табылады;
• Салық – баламасыз сипатта болады;
• Салық – салықты төлеген кезде меншік нысандары айқындалады;
...... ... ... ... енді осы белгілердің мазмұнын теренірек қарастарайық.
Мемлекеттік аппарат мемлекетке тиесілі ақша ... ... ... жеке және заңды тұлғаларға салық салу арқылы қажетті
соманы өндіріп алып отырады. Мұның ... ... ... ... ... алу арқылы өндірілген қоғамдық жиынтық өнімнің бір бөлігін
өзіне тиесілі сома ... ... ... Бұл ... ... қатынасы
бөлуші сипатта болады.
Натуралдық нысанда төленуі де ... ... ауыл ... ... ... бір бөлігі салық ретінде төленеді.
Салық кодексінде салық ... ... ... тиіс деп ... ... ... ақша тек бір ... ғана қозғалады, яғни салық
төлеушіден мемлекетке бағытталады.
Мұның қайтарымды ... ... ... ... ... ақша ... ... мемлекетке қарай қозғалады;
➢ Екіншіден, кері қайтады, яғни ... ... ... ... ... дегеніміз – ақшаны мерзімсіз алуды білдіреді, яғни
ол соманың қашан қайтатыны белгісіз.
Салық құнның ақшалай нысанда бір ... ... ... ... ... тауар түрінде болса да қозғалыс жоқ. ... ... ... да бір тауарға, немесе мемлекеттік қазметке төлем
болып есептелмейді, яғни ақшаның өтеусіз алынуын көрсетеді.
Сондықтан ...... ... ... ... ... ... меншік нысандары ақша қаражаттарына, ... ... жеке ... ... ... өтеді
(ауысады). Анығын айтқанда, салық салу мемлекетке тиесілі меншіктерді
иеліктен ... ал ... ... ... ... салық
қатынастарында мемлекет жеке меншіктен мемлекеттік меншікке салық
төлемдерінде меншік құқықтарын ... ... ... ... ... қатынастары пайда болады. Тұрақтылықты
мынадан байқауға болады, яғни салық жеке түрде емес, нормативті ... ... ... бір ... ... салық салу объектісі
бар болса, ол салық міндеттемелерін орындаушы болып табылады.
Салық қатынастарының тұрақтылығы ... ... ... ... ... бармауы тиіс. Кейбір салықтарда салық төлеушілер үшін салық төлеу
жеке төлемдік сипатта болады (мысалы, мүлік салығын жеке ... ... рет ... немесе кейде кенеттен салық төлеу сипаты пайда ... ... ... ... ... ... ... мүлік салығын төлеген кезде, оның салық қатынастары
қысқартылмайды, қайта салық ... ... ... ... қоса, келесі салық кезендерінде де салық төлеуге міндетті
болады. Бұл процесс ... ... ... иесі ретінде құқына
айырылғанға дейін жалғасын таба береді.
Сонымен қатар салықтың құқықтық ... ... бар, атап ... ...... немесе уәкілдік берілген мемлекеттік орган
белгілейді;
• салық – құқықтық нысанда жүзеге ... ...... бір ... ... болып табылады;
• салықты белгілеу арқылы салық міндеттемесі туындайды;
• салық – мәжбүрлеме сипатта болады;
• салық төлеу арқылы ... алу ... ... ... асырылады.
Салықтың осы құқықтық белгілеріне кеңірек тоқталып өтейік.
Мемлекеттік органның ешбірі салықты бекітуге және енгізуге құқы жоқ.
Салық – бұл ... ... ... ... – осы ... арқылы басқа да міндетті төлемдерден
ерекшеленеді.
Сондықтан ... ... ... ... салықты
былайша қарастырады:
➢ біріншіден, салықты уәкілдік берілген мемлекеттік орган ғана бекіте
алады;
➢ екіншіден, салықты белгілеу ... бір заң ... ... ... ... қатаң түрде жүзеге асырылады;
➢ үшіншіден, осы қабалданған құқықтық акт ... бір ... ... ... ... және еңгізу үшін құқықтық акт қабылдайды.
Мемлекеттің салық ... ... ... ... әдісі болып
нормативті актілерді шығару табылады.
Салықтың құқықтық негізі ретінде – мемлекет шығарған нормативті ... ... және ... ... шарттары осы құқықтық ... ... ... және ... ... ұлт ... қоғам, азамат) және мемлекет арасындағы еркін
түрде келісілген келісімнен ... ... ... ... салықты
белгілеуде барлық салық төлеушілермен келісімге келмейді, яғни олардың
белгілі бір ... ... ... ғана ... ... ... ... салықтық суверенитет жүзеге асырылады.
3 ҚАЗАҚСТАННЫҢ САЛЫҚ ЖҮЙЕСІНДЕГІ САЛЫҚ ... ... ... ... ... ... ... жүйесіндегі салық саясатының шараларын шешу
жолдары
Қазіргі уақыттағы салық жүйесіндегі қалыптасқан мәселелердің түпкі
негіздеріне мыналар жатады:
-корпорациялық ... ... ... ... ... шет ел ... республикамызға инвестиция бөлуге
ынталандыру, оларға елімізде жұмыс істеуіне жағдай жасау;
-қосарлап салық салуды ... ... ... ... салық төлеушілердің салық төлеуден
жалтаруын болдырмау;
-салық төлеу мәдениетін қалыптастыру.
Осы ретте салық қызметі заңды ... ... ... ... ... ... негізгі жұмыстарды атқаруы тиіс:
1)салық заңдарының орындалуын қамтамасыз ету, оның
тиімділігін зерделеу;
2)заңдардың, салық салу мәселелері жөнінде ... ... ... ... ... ... төлеушілерге олардың құқықтары мен міндеттерін
түсіндіру, салық заңдары мен салық салу жөніндегі нормативті
актілердегі өзгерістер туралы салық төлеушілерге уақтылы хабарлап отыру.
4)салық ... ... мен ... мудделерін сақтау
және қорғау, салықтың дұрыс ... ... ... бақылау жасау;
5)салық төлеушілер меи салық салынатын объектілердің есебін уақтылы
алу;
6)салықты есептеу мен төлеуге ... ... және ... ... әзірлеу;
7)салық тәртібін бұзушыларга, салықты уақтылы төлемеушілерге,
салықты ... ... өз ... ... ... заңды
тұлғаларға заңға сөйкес шаралар қолдану.
Салық жүйесін, соның ішінде заңды тұлғалардың табысына салық салуды
дамыту жолдарына:
-барлық ... ... ... жасау, бүгінгі күні тек ірі
салық төлеушілердің ғана мониторингі жүргізілуде;
-салық төлеушілер туралы хабарды ... ... ... ... және салықтық есепті халықаралық стандарттарға сай
қайта құру жатады.
Төмендегідей салық төлеушілерге оңтайлы салық жүйесін құру ... кету ... ... бөлу тең ... ... былайша айтқанда, әр салық
төлеуші өзінің әділ үлесін мемлекеттік кіріске ... ... ... ... әр ... ... ... шешімдер
қабылдауына әсерлік тигізбеуге тиіс немесе ондай әсер ең аз деңгейде болуы
керек.
Салық саясатын әлеуметтік-экономикалық мақсаттарға жетуге ... ... ... тепе - ... мен ... ... бұзылуын
мейлінше азайту қажет.
Салық құрылымы салық саясатын тұрақтандыруға және ... ... ... ... ... туғызуға тиіс;
Салық заңы қалай болса, солай түсіндірмелерге жол ... ... ... ... ... ... басқаруға және салық заңдылығын сақтауға байланысты
әкімшілік шығындар ең аз мөлшерде болуға ... ... ... ... ... ... баға ... негізгі
өлшем ретінде пайдаланылуы мүмкін. Салық саясаты қадағалайтын ... ... ... ... ... ... арасында
келіспеушілік болған жағдайда уақытша ымыраға келу қажет. Теңдік ... ... ... талап етіп, бейтараптык ... ... ... Ал ... реттеуші атқарылымы теңдік әділдік
принциптрін бұзуы мүмкін.
Салық жүйесін құрған кезде теңдік және әділдік
принциптері негізгі болып ... ... ... екі ... ... ... негізделген «алынған игілік»
түжырымдамасы;
-төлем төлеу қабілеттілігі принципіне негізделген ... ... ... ... лайықты теориялық
тұжырымдамасыз, практикалық тәжірибесіз құрылғандықтан болған ... жою ... ... ... ... яғни, салықтарды енгізу мәселесін:
шешкенде ең алдымен бюджетті толтыруға ... ... ... ... ... елеусіз қалып отырады.
Салық жүйесінің таңдалған ... ... салу ... ... ... ... ... Өнеркәсіпті дамыған мемлекетте
салық салу объектісі ретінде ... ... ... ... тән. ... ... ... әлсіз салық аппараты бар мемлекетте
салық салу объектілері ретінде шығыстар пайдаланылды.
Елдің ... ... ... ... ... салық заңдылығын
сақтаудағы әкімшілік шығындарды және ... ... ... ... ... ... Әкімшілік шығындардың мемлекеттердің
салық шығыстарындағы үлесі шамалы болса, салық төлеушшің жұмсаған қаражаты
әкімшілік шығындарды айтарлықтай көбейтеді.
Кез-келген ... ... ... бес ... ... ... ... салық жүйесі ресурстарды тиімді ... ... ... ... ... ... жүйе ... және қолданғанда
салыстырмалы арзан болуға тиіс.
3. Икемдік: салық жүйесі экономика жағдайының өзгерісін
жедел сезінетін ... ... ... ... жауапкершілік: саяси жүйе тұлға артықшылықтарын
мейлінше дәл ... ... ... үшін төлеп
жатқандарына заңды тұлғаның көзін жеткізу ... ... ... құру.
5.Әділдік: салық жүесі әр алуан салық төлеушілермен ... ... ... ... ... ... ... тңдей және әділетті бөлу
мәселесі принцпті мәнге ие.Басымдықты салаларда іскер ... ... ... ... жеңілдік жүйесін қалыптастыру
қажет.
Басымдықты салаларда іскер белсенділікті ынталандыратын ... ... ... ... ... ... артықшылықтарын пайдаланбайтын салық төлеушілерге қатысты салық
жүйесіндегі әділеттілік принціпін бұзатын негізсіз жеке салық жеңілдіктері
жойылады,өйткені салық ... бірі үшін ... ... ... басқаларға қосымша салық ауыртпалығын түсіру дегнді білдіреді.
Бюджетті орталықсыздандыру принциптерін іске ... ... ... ... ... ... ету жолымен
бюджетаралық қатынастардың тиімді жүйесін құру:
-шығыс жасау өкілеттілігі мен шығыстар бойынша жауапкершілікті ... ... ... қол ... ... Бюджет кодексін әзірлеу және қабылдау,ол
бюджеттерді жасаудың, бекітудің және ... ... ... ... ... мен ... ... стратегиясы шеңберінде
әлеуметтік-эеономикалық дамудың және бюджет қаражатының соларға сәйкес
жұмсалуының басымдықтарын белгілеуде аймақтардың дербестігін ... ... ... даму стратегиясымен өзара
байланысты дамытуға бағдарламайтын саясатын жүзеге асыру ... ... ... ... және даму ... деп ... ... бюджеті деп бөлінген жаңа құрылымын жасау көзделеді.
ҚР-ң ағымдағы бюджетінен функционалдық топтардың ағымдағы шығыстарын
қаржыландыру жән мемлекеттік борышқа қызмет көрсету.
Ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... негізінде қалыптастырады.
Салық саясатының жүйесі үйлесімділік қызметі барлық салық
салу звеноларын мүдделігіне ... ... ... мен ... ... ... ... жүйесін талдау қызметі - салық жүйесінің
тұрақтылығы мен тәртіптілік сақтау қажеттілігімен байланысты.
Салық салу процесіндегі бөлек мақсат тапсырмалары мен негізгі
көрсеткіштерінің ... ... ... ... ... сақтау
керек. Ол үшін салық әкімшілігінің қызметі салық салу
бойынша терең білім, еркіндік пен құқықтық база мониторинг
бойынша қадағалау ... ... ... ... болу ... ... ... бақылау мен талдау функциясы өзара
тығыз байланыста. Олардың байланысы: салық төлеушілерді тіркеу ... ... ... ... мен ұсынылуы, салық пен
бухгалтерлік есеп-қисабы меп есеп айырысу салық міндеттемелерін ... жәнс ... ... ... төлеу мерзімін ұзарту, бережақты
өндіріп алу, артық ... ... ... салық заңын бұзғандарға
әкімшілік-қылмыстық айыппұлдар қолданудан ... ... және де ... ... шешу үшін ... ... көлемімен
мемлекетті толық қамтамасыз ету барлық кезеңнің, бар ... ... ... ... Бүгін, өкінішке орай, Қазақстанның мемлекеттік
бюджетіне түсіп жатқан түсімнің жеткіліксіз ... ... ... ... ... ... ... мен төлемдердің жаңа
түрлерін енгізу немесе қазіргі барларының ... мен ... ... ... ... еді. ... түсімдерді көбейту мәселесін шешудің
жолы басқада, атап айтқанда, салықтық әкімшілік ... ісін ... мен ... ... ... ... ... ұтымды
ұйымдастырмай, барлық фискальдық органдар бірлесіп қызмет ... ... ... түрде толтырып отыруға қол жеткізу қиын.
Нарықтық экономика жағдайында дамып келе жатқан
Қазақстанның бүгінгі болмысы мемлекеттік кіріс жүйесін реформалау
мен қайта құру процесін ... ... алға ... ... ... ... жүмысын жетілдіру үшін республика
бюджетіне қаржы жинақтауға қатысты барлық мәселелердің басын ... ... ... ... Мемлекеттің даму стратегиясын жүзеге
асырудың маңызды шарты ретінде бұл мәселелерге ерекше мән ... ... ... ... ... оң көрініс тапты.
Комитеттің міндеті - салықтардың, алымдардың, кедендік
төлемдердің бюджетке толық және уақытында түсіп тұруын
қамтамасыз ету, мемлекет алдындағы басқа да қаржылық ... ... ... ... ... қауіпсіздігін нығайту
экономикалық қылмыспен күресудің тиімділігін арттыру.
3.2 Салық жүйесінде салық қызметінің даму бағыттары
Салық қызметі ... ... ... асуы ... ... тікелей қатысты. Салық заңындағы жиі-жиі өзгерістер
мен толықтырулар салық қызметі мен салық төлеушілердің ... ... ... ... ... дұрыс толтыруы туралы, Салық Кодексінің
өзгерістеріне байланысты түсініктемелер, мекемелердегі салық
құрылымын жетілдіру бойынша ұсынымы мен ... ... ... құрылымында төменгі
қызметкерлерінің міндеті болуы тиіс.
Қазіргі өтпелі кезеңде мекеме дер кезінде салық төлемінің толығымен
бюджетке төлей ... ... ... оған ... мен ... ... ... қарызға батады.
Мекеменің барлық бюджетке тиіс салық төлемінсіз жалақының берілмеуі
салық базасын тежейді, ... ... ... ... дұрыс
көрсетілмеуі, бюджетке тауармен қамтамасыз етілмеген сома түседі. Ал бұл
инфляциялық процесі өсуіне әкеп ... ... ... ... жылдан бастап
жоғарыда аталған әлеуметтік салықтан басқа, әлеуметтік қамтамасыз ... ... ... ... кұралдарының жүріп өткені үшін
алымдар және жол салығын енгізу ... ... 59,7 млрд ... ... ... яғни
жалпы ішкі өнімнің 3,1 пайызы. Бұл жерде 26,8 млрд ... ... ... қаржыландыру болжамдануда. Негізінен бұларды
инвестициялық және ... ... ... алу ... ... ... (32,8 млрд ... ішкі көздердің есебінен
толықтырылуы тиіс. Мемлекеттік құнды қағаздың ішкі рыноктағы ... ... ... тым ... жіберді.
2010 жылдың 31 желтоқсанына дейінгі мемлекеттік қарыздың лимиті
381,0 млрд теңге көлемінде белгіленді.
Мемлекеттік бюджеттің шығысы бюджеттің кіріс бөлігінің және ... ... ... іске ... Мемлекет шығысын қысқарту
негізінен атқарылды. 2009 жылдың бюджеті 2008 ... ... ... ... ... ... ... жасалған есептің нәтижесінде мемлекеттік
бюджет шығысын қысқартудың көлемі ... ... ... 37,2 млрд ... ... тұр. Сонымен мемлекеттік ... ... ... 2008 ... 985,4 млрд ... құраса, бұл
көрсеткіш 2009 жылғы жоспар бойынша 1522,6 млрд тенге еді.
Егерде салыстырмалы база бойынша ... онда ... ... ... ... - 13,6 млрд теңге. Бұл, әрине, ... ... ... ... ... ... негізгі көлемі
мыналарға қатысты:
- жалпы сипаттағы мемлекеттік қызметтен 9,3 млрд теңге, ... ... - ... ... оның ... ... күрделі қаржы салудың,
сатып алудың ерекшеліктері бар. ... ... ... ... ... ... ... жарналарды
ретке келтіру
(бұл да сол цифрда); қорғаныстан - 5,5 млрд ... ... ... ... ... ... ... пен хауіпсіздіктен -
1,0 млрд теңге, бұл да түрмені ұстау шығысының өсіп отырғанына қарамастан,
сан жағынан қысқарту есебінен; білім беруден - 2,9 млрд ... ... орта ... берудің шығысын қысқарту есебінен, қорғаныс
министрлігінен - 1,3 млрд ... ... ... ... ... ... және ... білім беру бойынша
шығысты тәртіпке келтіру есебінен. Сондай-ақ ... ... ... ... - 2,4 млрд ... театр ойын-сауығынан - 1,0 млрд тсңге;
* Үкімет резервінен - 2,0 млрд ... ... ... 1,5 ... құрайды. Осы қаржыдан Үкімет ... ... ... талаптары бойынша ... ... ... ... - 0,3 млрд ... ... ... салынатын құрылыстардан - 2,1 ... ... ... ... ... - 2,1 млрд
теңге:
* бірге қаржыландырудан - 2,5 млрд теңге.
Сөйтіп, 2009 жылы ... ... ... бөлігі
әлеуметтік салаға жіберіледі, оның ішінде білім беруге - 26,2 млрд теңге,
денсаулық сақтауға - 19,3 млрд ... ... ... пен ... ... - 248,2 млрд ... ... пен спортқа - 14,9 ... ... ... ... 278,6 млрд ... яғни республикалық
бюджеттің 51,5 пайызы бағытталған. Мемлекеттік ... ... 2008 ... ... арналған шығыстың үлесі бұдан да жоғары - 65,6 пайыз,
оның ішінде білім беруге - 700,3 млрд ... (14,7 ... ... - 550,8 млрд ... ... көмек пен әлеуметтік
қамсыздандыруға -178,9 млрд теңге (36,3 пайыз), мәдениетке, ... ... - 9,6 млрд ... (2,0 ... Жергілікті бюджет
бойынша - қысқарту 13,6 ... ... жылы ... ... ... ұйымдастыру әдістемесі туралы бірнеше сөз. Бастапқы кезде
барлык бағдарламалардың ... құны мен ... ... ... 2010 ... ... ... шығысты республикалық бюджет пен
жергілікті бюджеттің жиынтығына бөлу жүргізілді.
Ортақ жүйе бойынша зейнетақы төлеу мен ... ... және ... ... ... ... ... беру
қызметі республикалық бюджетке алынды.
Үкімет бұл ретте еліміздің барлық ... ... ... ... ... болу принципін басшылыққ алып отыр.
Денсаулық сақтау бағдарламаларын іске асыру ... ... және ... ... ісін қаржыландыру барысындағы ақша
ағынының өзгеруін есте ... ... бұл ... ... ... ... ... қаржыландырудың барлық бағыты бойынша
2009 жылдың қортындысында орындалады деп күтіліп отырған деңгеймен (47,0
млрд теңге) салыстырғанда 17,8 ... ... 554,4 млрд ... қызметке төлем төлеудің принципі сабақтастығын сақтау,
және мемлекеттің атынан тапсырысты бір орыннан беру мақсатында ... ... қоры ... ... ... төлеу орталығы"
мемлекеттік мекемесі болып кайта ... Бұл ... ... ... оны ... ... қаржыландырады. Бұл медициналық қызмет
көрсету ісінде бәсекелестіктік принципінің дамуына ... ... орта ... ... азаматтардың конститутциялық құқығы орта
мектептерді ұстау бағдарламаларының басымдылық ... ... ... 2009 ... ... отырған шығысымен салыстырғанда орта
мектептер мен ... ... ақша 22,5 ... яғни бұл 51,2 млрд теңге.
Салықпен басқару жүйесіндегі ... ... ... ... ... ... мен ... салық мәдениеттілігінің деңгейімен
айқындау, салық заңдылығын бұзғаны үшін жауапкершілікті тығыз ... ... ... ... әр елде ... Көбінесе салық
төлеушілер бір жылдық мағлұмдаманы ұсынады. Ал Австрияда, Ирландияда,
Ұлыбританияда бұл міндет салық төлеушілердің ... ... ... ... ... ... тұрғындар мен инвесторлар бар корпорациялар
табылады. Мысалы, Канадада, Италияда, Жапонияда, Испанияда, Туркияда, АҚШ-
та табыс салығы бойынша мағлүмдамаларды өздері табыс салығын ... ... ... ... ... талдау бойынша Батыста өз
еркімен мағлұдамаларды тапсыру 40 пайыздан 80 ... ... ... ... ... ... ... ұстап қалу әдісі қолданады, салық
төлеушілер мағлұмдаманы тапсыру міндетті ... ... ... салу ... бойынша әр салық төлеуші туралы
мағлүмат ... ... ... ... ... заңы ... тіркеу әр
мекеменің типіне карай жүргізіледі. Жапониядан басқа, берілген мағлұмат
қанағаттандыру барлық елдерде ... ... ... ... бір пайыз бойынша. бір реттік соманы өндіріп алады.
Салық комитеті салық төлеушілерді ... ... ... және ... ... нәтижесі, қайта есептеулер туралы салық
қызметі салық төлеушілерге хабардар ету керек. Тексеру ... ... ... ... ... ... мен ... салық заңдарын түсіндіру нашар жүргізілуде.
Салық жүйесіндегі көптеген ... ... ... ... ... әр тараптануы қаржыгерлер үшін де күрделі жұмыс. Салық заңдылығын
түсіндіру қоғам пікірі ... ... ала ... заң ... ... заң ... ... және экономика жағдайларға тиімді әсер
етеді. Сонымен біздер салық жүйесін жақсартуда әрқашан ... ... ... ... шығармауымыз қажет деп есептеймін. Осы айтылған
жайларды ескере келіп, мынадай ... ... ... ... бар деп
есептеймін:
Сондықтан батыл шешімдерден қорықпай, өз ағымен тұра алмайтындарды
батыл анықтау кезек күттірмейтін міндет болса керек.
Салық түсімдерін ... мен ... ... ... ... ... қаржылық қалыпты жағдайына ... ... ... ... мен ... базасын ашып алар кезең туды.
Салық нарқының тұрақсыздығынан салық есептеулерді
шимайландырып, бюрократия және салық төлеушілер мен салық
органдары арасындағы шиеленіске әкеп ... мен ... ... ойы ... ... түрлерінің
әртараптануы мен пайыздық нарқының өзгеріске ұшырауы ... ... ... ... тұрақтылық принципі бұзылуда.
Салық саясаты жүйесінің әділетті ... ... ... салық төлеушілер мойындап, мемлекеттің қазынаға қаржы жинауды
реттейтін ... ... ... сезімін тәрбиелеу мәселелері ең
маңызды мәнге ие. Салық ... ... ... салық мәдениеті
жоғарлауы салық қызметінің біліктілгі мен ... ... ... ... ... әкімшілік жүргізу ісі төңірегіндегі кез-
келген қадамы мұқият ойластырылған, жан-жақты таразыланған болу керек.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорыта келе біз салық-өркениет үшін төленетін ... ... ... ... ... ... ... бағыттарын жүзеге
асырудағы салық саясаты – кез келген экономикалық жүйенің ... бірі ... ... ... салу ... ... маңызды
тәсілі ретінде орын алып, оның әрекет ... ... ... ... ... жетістіктеріне әкеледі. Кез-келген елде мемлекеттік
шығындармен салықтық реттеу мәселелеріне өте ... ... ... ... елдерде салықтық реттеу қызметі мемлекеттік және
мунициапалдық табыстарды қалыптастыруда ... роль ... ... ... күшті ынталандыру құралы болып келеді, әсіресе олар
ғылыми-техникалық прогресті жеделдетуге, антиинфляциялық және құрылымдылық
саясатты жүзеге асыруда белсенді орын ... ... да ... ... қажетті де маңызды роль болып табылады.
Дүниежүзілік тәжірибе көрсетіп ... ... ... ... ... - ... реттеумен бірігіп әрекет
еткенде ғана нарықтық экономиканы жүргізудің аса тиімді ... ... Ол ... ... ... ... ... экономикаға тигізетін әсерін реттеп отырады. Сондай-ақ,
салықтық реттеу ... ... ... және ... оған қоса ... тиімділігін қамтамасыз ететін маңызды
элементтері болып келеді.
Экономика мен құқық қызметкерлерінің ойы ... ... ... мен ... ... ... ұшырауы салықтық реттеу
заңдылығының жетілмей, салық жүйесінің тұрақтылық ... ... ... ... ... ... қызметін жүргізу ісі
төңірегіндегі кез-келген қадамы ... ... ... ... керек. Саяси жауапкершілік: салық төлеушілер елдің
саяси ... ... өз ... үшін ... керектігі. Әр адамзаттың
салымы өзінің өркениетті, экономикалық дамыған, ... өмір ... ... ... ... әр ... жеке ... ескеріліп, салық алдында салық ... ... ... болуы керек. Тұрақты; түсінікті және басқаруға ... ... ... кәсіпкерлік пен экономикалық барлық саласының
қызмет ... ... ... ... ... ... асады. Салық
саясатындағы жариялық болу қажет.
Салық төлеушілердің құқығы бойынша шығындар ... ... ... ... ... болуы керек. Салық құжаттамаларындағы қателер мен
оны шешу жолдары, есептеулері салық төлеуші үшін көп сұранысқа ие ... ... ... ... ... және ... мекемелерде
қызметі арзан, түсінікке қонымды, кеңестік ... ... ... ... ... жеңілдіктер мен субсидиялар арқылы ынталандыру керек.
Экономикаға сырттан келетін инвестицияда өзінің күткен оң нәтижесін тек
қана ... ... ... ... ғана ... ... ... беру ықтимал.
Салық саясатында табыс салығы елдің экономикалық ... ... ... ... ... бойынша барлық мекемелерге бірдей
деңгеймен қарастырып, оның нарқы экономикалық көрсеткіштерінен ... ... ... ... ... ... мекемелерді ынталандыруына
мүмкіндік беру керек.
Қорыта айтқанда, ... ... ... ... шығудың бірден бір жолы. Бюджет түсімін ... осы ... ... ... ... ... міндеттер тұр.
Салық жинаудағы заңдылықтарды түсінуге ... мен ... ... ... ... бар. Салық халық несібесі екенін кім-кімде
дұрыс түсінген жөн. Салықтар, қазынаны ... кана ... ... ... дамытудың белсенді ынталандырушы, тежеу механизмі болып келмей,
керісінше оның тиімді әрекет етуінің ... ... ... ... ... ... біздер салық саясатын жақсартуда әрқашан қарапайым
және баянды принципті ... ... ... деп ... ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:
1.ҚР-ның Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы;
«Болашақтың іргесін бірге қалаймыз» Н.Назарбаев.Астана – 28.01.2011ж.
2.«Салық және ... ... ... да ... ... ... Республикасының Кодексі (Салық кодексі), Астана,01.01.2009 жыл.
3.«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті ... ... ... ... ... ... ... 2008жыл.
4.Ермекбаева Б.Ж. «Жалпы мемлекеттік салықтар» (оқу ... ... 2002 ... ... ... министрлігінің жаршысы», №12 ... ... ... ... және ... төленетін басқа міндетті төлемдер туралы» Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... «Бико», 2001 жыл.
7.«Қызмет көрсететін кәсіпорындардың табысына салық салу ... ... ... ... ... ... шығарылған), Алматы, «Бико»,
2001 жыл.
8.«Налоги и ... ... ... ... 2000г.
9. Налоговый эксперт. Пилотный номер. 2000г.
10. Финансово-кредитный словарь: в 3-х томах. Мосвка.
11. Черник Д. ... ... и ... Черник Д. Налоги Италии. Финансы. 1995г. №1. с.35.
13. Черник Д. ... ... ... 1996г. ... ... С. Там, где ... налоги. Московские новости. 1996г.№41.
15. Черник Д. Налоги ... ... ... ... Н.А. ... за уплатой налогов на предприятия. Финансы.
1993г. №2.с.70.
17.Тикунов Н. Организация ... ... ... США. ... Г. ... сущность налогов». Изд-во «Каржы-каражат»
2004г.
19.Налоги ... под ... ... ... ... Д.Г. М.:
«Финансы и статистика» - 2000г.
20.Налоги – учебное пособие. ... А.Б. ... Б.Ж., ... ... 2002г.
21.Налоги и налогообложение –учебник. Автор: Окунева, М.,2004г.
22.Финансы – учебник для ... ... 2-ое ... под редакцией Ильясова К.К., Мельникова В.Д. ... ... ... «Финансы Казахстана».
24. Журнал «Бухгалтер и налоги»,№1 июль, Алматы, 2008г.
25. Журнал «Бухгалтер и налоги»,№2 август, Алматы, ... ... ... и ... ... ... 2008г.

Пән: Салық
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«мемлекеттің экономиканы қаржылық реттеу жүйесіндегі салықтық реттеу және оның Қазақстан Республикасының қазіргі жағдайындағы ерекшеліктері»74 бет
Еуропа елдерінің салық жүйесі14 бет
Заңды тұлғалардың көліктеріне салынатын салық төлемдерін есепке алудың ақпараттық жүйесін тұрғызу47 бет
Меншікке салынатын салықтар және олардың Қазақстан Республикасының салық жүйесіндегі рөлі34 бет
Мүлiк салығының салық жүйесiнде алатын орны30 бет
Нарықтық қатынаста салық жүйесі53 бет
Нарықтың салық жүйесі6 бет
Салық жүйесi туралы3 бет
Салық жүйесі. Акциз салығы28 бет
Салық жүйесін реформалау12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь