Файлдар және оның түрлері

Мазмұны

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

I. ФАЙЛДАР ЖӘНЕ ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ
1.1. Файлдар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5 1.2.
Файлдардың түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .8

II. ПАСКАЛЬ ПРОГРАММАЛАУ ТІЛІНДЕ ФАЙЛДАРМЕН ЖҰМЫС
2.1. Файлдардың жалпы сипатталуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14 2.2.
Файлды өңдеудің негізгі процедуралары мен функциялары ... ... ... 16
2.3. Файлдармен жұмыс ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22
2.4. Мәтіндік файлдар құру мысалдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..27
3.2. Типтері анықталған файлдармен жұмыс мысалдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 33

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..35
КІРІСПЕ

Турбо Паскаль программалау тілін осы кезге дейін оқып үйренгенде біздің программамыз өзінің нәтижесін экранға шығаратын, программа жұмысы кезінде олар компьютердің жедел жадында сақталатын да, есептеулер біткеннен кейін бұл мәліметтер жойылып кететін. Кейбір күрделі циклдік программаларда элементтер саны бірталай көп және ондағы мәліметтерді қайта-қайта өңдеу қажет болады. Оның салдарынан қателер жіберілуі мүмкін. Жұмыс нәтижесін келешекте пайдалана алу үшін, мысалы, оларды есептеулерге пайдалану үшін немесе жаңа мәліметтерді алу үшін, оларды есте сақтап қалу керек, Паскаль бастапқы деректерді ( берілгендерді ) пернелер тақтасынан емес , өзіміз алдын ала дайындалған сыртқы мәтіндік файлдардан енгізіп және программа нәтижесін компьютер жадындағы немесе дискетке жазылған файлда сақтап қойыуға мүмкіндік береді. Қызметтеріне қарай оларды: магниттік ақпарат тасымалдаушылар немесе жазылатын CD-дискілер деп атайды.
Файл негізінен екі мәселені шешеді:
1 Берілген мәліметерді және программа нәтижесін жинақтауға және оның мәндерін кейін басқа программаларда пайдалану үшін сақтауға мүмкіндік береді;
2 Программаны басқа сыртқы енгізу щығару құралдармен (дисплей,баспа) байланыстырады.
Файлға тізбекті ену тәсілінде файл элементтерін шығару, олармен әртүрлі амалдар орындау, олардың файлға жазылған ретімен жүргізіледі. Бұл тәсіл текст файлдарда кеңінен қолданылады.
Файлды өңдеу үшін көптеген процедуралар мен функциялар қолданылады.
Олар: Assign, Close, Rewrite, Reset,Read, Write, Blockread, Blockwrite, Append,Flush,Truncate, Rename,Erase, Filesize, Filepos, Seek,Eoln Eof ,Ioresult,Seekeoln, Seekeof т.с.с.
Программаның орындалу кезеңінде файл элементтерімен файлға тізбекті және тікелей ену деп аталатын екі түрлі тәсілмен еніп жұмыс жасауға болады.
Файлға тізбекті ену тәсілінде файл элементтерін шығару, олармен әртүрлі амалдар орындау, олардың файлға жазылған ретімен жүргізіледі. Бұл тәсіл текст файлдарда кеңінен қолданылады. Турбо-Паскаль да өзге программалау тілдеріндегі сияқты сыртқы жадқа сақтаулы файлдармен бірқатар іс-әрекеттер орындауға болады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. В.Б.Попов. Турбо Паскаль. Для школников. М:. «Финансы и статистика» 2001. 528 стр.
2.Г.Григас.Начало программирования.Книга для учащихся. Москва. «Просвещение». 1987. 110 стр.
3.С.А.Абрамов. Е.В.Зима «Начало программирования на языке Паскаля. Москва . «Наука» Главная редакция физика-математической литературы. 1987. 112 стр.
4.В.Н.Кирнос. Язык Паскаль и численные методы. Учебное пособие для студентов технических специальностей ВУЗов. Кокшетау 2004. Изд. Келешек. 254 стр
5. Б.Қ .Науысбеков, Е.Қ .Балапанов, К.З.Халықова, А.Б.Дәулетқұлов. Паскаль тілінің негіздері. Әдістемелік құрал. Алматы: Рауан, 1998-128 бет.
6.А.Б.Дәулетқұлов , С.С.Алғазы. Паскаль тілінде программалау негіздері:Алгоритмдеу және программалау. Методикалық құрал.-Алматы: ЖТИ, 2005-154 бет.
9. Пильщиков В.Н. Сборник упражнений по языку Паскаль. – М.: Наука, 1989. – 160 с.
10.Грэхем Р. Практический курс языка Паскаль. – М.: Радио и связь. 1986 – 200 с.
11. Бутомо И.Д., Самочадин А.В., Усанова Д.В. Программирование на алгоритмическом языке Паскаль. – Л.: Издательство Ленинградского университета, 1985. – 216 с.
12. Абрамов В.Г., Трифонов Н.П. Введение в язык Паскаль. – М. :Наука, 1988.-320 с.
13. Рашбаев Ж.М. Функция,процедура және рекурсия.Әдістемелік нұсқау-Атырау:АМУ ЖАТО.2002
14.Динисламов Ж. Turbo Pascal 6.0.ортасында программалау-II.Оқу құралы.-Қызылорда-2002. 140-бет.
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ.....................................................................
.....................................................3
I. ФАЙЛДАР ЖӘНЕ ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ
1.1. Файлдар
.......................................................................
...............................5 1.2. Файлдардың
түрлері................................................................
.................8
II. ПАСКАЛЬ ПРОГРАММАЛАУ ТІЛІНДЕ ФАЙЛДАРМЕН ЖҰМЫС
2.1. Файлдардың ... ... ... негізгі процедуралары мен функциялары............16
2.3. ... ... ... ... ... анықталған файлдармен жұмыс
мысалдары....................................29
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
.....................................................33
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН
ӘДЕБИЕТТЕР..................................................................
35
КІРІСПЕ
Турбо Паскаль программалау тілін осы кезге дейін оқып үйренгенде
біздің программамыз ... ... ... ... ... ... олар компьютердің жедел ... ... да, ... ... бұл ... ... ... Кейбір күрделі циклдік
программаларда элементтер саны бірталай көп және ... ... ... ... ... болады. Оның салдарынан қателер жіберілуі мүмкін. Жұмыс
нәтижесін келешекте пайдалана алу үшін, ... ... ... үшін ... жаңа ... алу ... ... есте сақтап қалу
керек, Паскаль бастапқы деректерді ( берілгендерді ) пернелер ... , ... ... ала ... ... ... файлдардан енгізіп
және программа нәтижесін компьютер ... ... ... ... ... қойыуға мүмкіндік береді. Қызметтеріне қарай ... ... ... ... ... ... деп ... негізінен екі мәселені шешеді:
Берілген мәліметерді және программа нәтижесін жинақтауға және оның ... ... ... ... үшін ... ... ... басқа сыртқы енгізу ... ... ... ... ену тәсілінде файл элементтерін шығару, олармен әртүрлі
амалдар орындау, олардың файлға жазылған ретімен жүргізіледі. Бұл тәсіл
текст ... ... ... ... үшін ... процедуралар мен функциялар қолданылады.
Олар: Assign, Close, Rewrite, Reset,Read, Write, Blockread, Blockwrite,
Append,Flush,Truncate, ... ... Filepos, ... Eof
,Ioresult,Seekeoln, Seekeof т.с.с.
Программаның орындалу кезеңінде файл элементтерімен файлға тізбекті
және ... ену деп ... екі ... ... еніп жұмыс жасауға болады.
Файлға тізбекті ену тәсілінде файл элементтерін шығару, олармен әртүрлі
амалдар ... ... ... жазылған ретімен жүргізіледі. Бұл тәсіл
текст ... ... ... ... да өзге ... ... сыртқы жадқа сақтаулы файлдармен бірқатар іс-әрекеттер
орындауға болады.
I. ФАЙЛДАР ЖӘНЕ ОНЫҢ ... ... - ... ... құрылымы (структура) Компьютерді
программалық ұйымдастыру, олардың сыртқы құрылғылармен байланысы ... ... ... ... ... ... іс қағаздар жинағы, сонымен
қатар акпаратты сақтау деген мағынаны білдіреді .
Файлдар деп жад құрылғыларына( ... ... ... ... бір ... жазып қойылатын мәліметтер жиыны. Пернелер тақтасынан
енгізетін немесе экранға шығаратын мәліметтер ... ... ... ал винчестер немесе дискеттерде сақталатын мәліметтер сыртқы
файлдар деп аталады. Паскаль программалау тілі тұрғысынан ... – бір ... ... тізбегінен тұратын берілгендердің атаулы
құрылымы. Turbo Pascal-да файлдардың мынандай ... ... ... бір аты болады, бұл бір мезгілде бірнеше файлдармен жұмыс
істеуге мүмкіндік ... оның ... бір ... ... ... ... немесе жолдық
қатарлардан тұратын файлдар жасауға болады;
- бір файлдың ішінде екінші файл жасауға ... ... ... ... ... ... ... кезде оның бастапқы көлемі берілмейді, ол жазылатын
дискінің сыйымдылығымен анықталады.
Шартты түрде ... ... ... ... ... ... оның ... ал соңы нақтыланбаған( не фиксируется) . Файл компоненттері осы
жолаққа біртіндеп ... ... бірі ... м.о – ... ... ... , ... жұмысшы позициясын (
терезе) көрсетеді ; м.с. - ... ... ... ; - #10, #13- ... ... ... түрде қойылатын арнаулы кодтар . Мұндай
файлдарды біртіндеп қатынау файлы деп ... ... ... екі ... белгісі бойынша топтастыруға болады:
а) файлдық типі бойынша (оның логикалық құрылымына);
б) файл ... ... ... ... ... ... шартты түрде үш түрге бөлінеді:
Мәтіндік файл; типтік файл; ... емес ... ... ... және ... ... жұмыс істейміз.
Қатынау тәсілі бойынша файлдар келесідей бөлінеді:
Біртіндеп ( кезекпен ) ... ... ... ... ... айырылған және ұзындықтары әртүрлі болуы мүмкін. ... оның ... ... ... ... ... оқу ... оның
алдындағы компоненттерінің барлығын оқуға тура келеді.
-Тікелей қатынау файлдары. ... ... ... және ... ... ... олардың файлдағы орнына тәуелсіз, оқуға
немесе жазуға болады,
Турбо Паскальда біртіндеп ... ... ... (не ... ... ... ( компоненттері ұзындықтары қалауымызша болатын
жолдарға бөлінген символдар тізбегінен тұрады), ал тікелей қатынау ... деп ... ... бар ... ... ... немесе жаңадан файл құра алады. Екі
жағдайдада файлдармен ... үш ... ... ... ашу; 2) оқу ... жазу ; 3) ... ... кезкелген айнымалысы сияқты файл программаның айнымалыларды
сиппаттау бөлімінде хабарлануы тиіс. Файлды ... оның ... ... түрлері
Осыған дейін ,біз мәліметтерді пернетақтадан енгізіп, оларды экранға
шығардық, программа жұмысы кезінде олар ... ... ... да,есептеулер біткеннен кейін бұл ... ... ... ... пайдалана алу үшін, ... ... ... үшін ... жаңа мәліметтерді алу үшін, оларды есте
сақтап қалу керек. Ондай тәсілдердің бірі мынадай: нәтиже экранға ... ... ... және бір бет ... ... бұл ... ... алу.
«Дербес компьютерлер» дәуірінің басында оларды «үй тапсырмасы» деп атаған
да, шын мәнінде ... ... ... ... компьютерлердің барлығы
ақпаратты сақтауға арналған арнайы құрылғылармен жабдықталған.
Мәтіндік файлға мәліметтер жазу. Бір өлшемді ... Ең ... файл ... файл ... табылады. Бұл файлдағы мәліметтер типтік және типтік
емес файлдардағыдай машиналық кодта емес, сан, әріп және ... ... ... ... ... Сондықтан мұндай файлдар
мазмұны оңай ... ... және ... ... ... ... ... ішінде Borland Pascal ортасының да ... ... ... ... ... теру ... жаңа жолды
енгізу үшін «Enter» пернесін басу ... осы ... ... ... жол соңы ... ал ... сыртқы сақтау құрылғысына
жазған кезде де арнайы код генерацияланады-ол файл соңы ... ... ... бұл кодтар көрінбейді.
Келесі есепті шешіп көрейік: Пернетақтадан бірнеше ... ... ... атты мәтіндік типтегі файлға жазу керек.
Есепті кезеңдерге бөлейік:
1) Пернетақтадан мәліметерді енгізу.
2) Оларды «myfile.in» атты ... жазу ... ... орындау үшін:
- пернетақтадан енгізілетін сандардың мөлшерін (массив өлшемін)
көрсету ... Сан ... ... соң , ... ... қолдану арқылы массив
элементтеріне осы сандардың нақты мәндерін меншіктейміз.
Осы әрекеттерді ... үшін ... ... ... санымыз 100-ден көп емес және олар басқа да ... ... ... ... ... ... Misal_F1;
Var
San: array [1..100] of integer;
I, sanMolcheri: integer;
Мәліметтерді енгізу процедурасы келесі түрде болады:
procedura init; begin readln ... I:=1 to ... ... ... (san[1]);
end;
Мәліметтерді өңдеу процедурасы әзірге бізге қажет емес ,сондықтан ол
қызмет атқарамай-ақ қойсын.
procedura work;
begin
end;
Енді екінші ... ... яғни ... ... ... ... жазу ... өз файлымызды байланыстыратын, айнымалының атауын ... ол ... ... FileOut ... содан кейін біз
мәтіндік файл ретінде сипаттауымыз керек. Бұл ... ... ... ... оны жергілікті айнымалы ретінде
сипаттаймыз:
var
fileOut:text;
Одан кейін біз ... ... ... FileOut ... ... ... атты ... файлымызды белгілейтінін
көрсетуіміз керек. Ол үшін assign(NameVar,File) процедурасы қолданылады.
NameVar-бұл файлды белгілеу үшін ... ... аты, ... ... ... FileOut ... жазасыз. NameFile-бұл біз жұмыс істейтін
файлдың аты, ... ... ... аты мен оның ... ... орналасқан орнына қарай
сипатталатыны да белгілі. Мысалы, “c:\bp\bin\myfile.in”. Ал егер толық аты
берілмеген ... ... ... ... ... ... ... қолданылады.
Енді сіз берілген файлды ашып , оған ... ... ... үшін rewrite (NameVar) процедурасы қолданылады.
Мұндағы, NameVar-бұл файлды белгілеу үшін берілген айнымалы аты, ... ... ... FileOut ... ... Rewrite ... жазу үшін ашады және ... ... ... ... файлға жазуға бәрі дайын.Ол үшін бұрыннан белгілі
Write ( ) және Writeln( ) процедураларын қолданамыз. Жазулар ... ... ... ... ... ... бағытын көрсетеміз. Яғни
,жақшаның ішіндегі мәліметтерді жазатын айнымалы атауының алдына, ... ... assign( ) ... ... ... Айталық, берілгендерді шығыс файлына бір ... жазу ... бұл ... ... мән ол енгізілетін сандардың мөлшері болады.
Жаңа жолға көшу ... Write ( ) ... ... ... SanMolcheri айнымалысының мәнін жазамыз да, содан кейін
параметрлі циклді пайдаланып енгізу процедурасында енгізілген ... ... ... ... ... ... соң, ... жабу керек .
Ол Close ( ) процедурасының көмегімен орындалады.
Close(NameVar) процедурасы- файлдың соңына, файл соңы ... ... ... Егер файл Close( ) процедурасымен жабылмаған болса, онда
мәліметтер сақталынбайды.
Мәліметтерді файлға жазу ... ... ... ... ... : ... ... (FileOut);
Write(FileOut,SanMolcheri);
For I:=1 to SanMolcheri do
Write (FileOut,San[i]);
Close (FileOut);
End;
Негізгі программаның мәтіні өзгеріссіз қалады
begin
init;
work;
exi;
end.
Осы программаны «Misal_F1» ... ... ... оны ... Программа жұмысын аяқтағаннан кейін, ВР редакторының көмегімен
біздің программамыз құрған ‘mayFile.in’ ... ... оның ... ... орай ... ... бос орынсыз тіркесіп жазылған болып
шығады. ... ... ... сандар жазылғанын анықтау қиындық тудырады.
Бұл жағдайды қалай түзетуге болады?
Ол ... ... бір ... дәл ... екі мүмкіндігі бар:
а) әрбір мәнді бос орын (‘ ’) белгісі арқылы бөліп жазу
b) әрбір мәнді жаңа жолға жазу ... ... ... ... ... ... ... бос орын (‘’)
белгісін қоямыз:
write(FileOut,SanMolcheri, ... i:=1 to ... ... ... ... ... ( ) ... қолданамыз:
Writeln (FileOut,SanMolcheri);
for i:=1 to SanMolcheri);
writeln(FileOut,San[i]);
Типті файл-барлық элементтері бір типті мәліметтер болып келетін файл
түрі.Типті файл элементтері ... ... ... ... тип бола ... ... ... жазу үшін, мәліметтердің ... ... ... орын ... ... бөлімінде ашу үшін, мәтіндік файлды сипаттағандай, файл атауын
беру ... және ... ... ... ... тип ... of< ... типі>
Біздің жағдайымызда:
FileOut:File of integer;
Бұл жазу, берілген файлдағы мәліметтер-32768-ден 32767 аралығында
жататын ... ... ... ... ... ... ... жұмыс істегенде де, assign( )
–процедурасының көмегімен ... файл аты мен ... ... ... ... ... ... жасағанда мәтіндік файлдардағы секілді оларды
жазуға және оқуға ашуға болады. Ол үшін ... ... ...... файлды жазуға ашады және
курсорды файлдың басына орналастырады.
Типті файлдарға мәліметерді жазу write( ) ... ... ... ... ... write ( ) процедурасына ұқсас .Алайда
write( ) процедурасын ... ... ... ... ... ... ... кезінде көрсеткіш келесі жазу блогына ... ... writeln( ) ... ... ... ... ... writeln( ) процедурасын қолдануға болмайды.
Типті файлдармен жұмыс аяқталған соң Close()-процедурасы
көмегімен файл жабылады.
Reset()-процедурасы файлды оқуға ашады және ... ... ... ... ... оқу үшін read( ) процедурасын қолданады.
Берілген процедураның жұмысы кезінде, блоктан ... ... ... ... ... ... жазбаға ауысады. Егер көрсеткіш соңғы
жазбаның соңынан тұрса , онда ... ... ... ... ... шығу үшін FileSize( ) функциясын қолдануға болады.
II. ПАСКАЛЬ ПРОГРАММАЛАУ ТІЛІНДЕ ФАЙЛДАРМЕН ЖҰМЫС
2.1. Файлдардың жалпы сипатталуы
Программада файлдар FILE OF ... ... ... сипатталады.
Turbo Pascal программаларында файлдар идентификатормен белгіленетін арнайы
файлдық айнымалының ... ... ... айнымалылар типі файлдың
құрамындағы элементтер арқылы анықталады.
а) бірден айнымалылар бөлімінде:
VAR : ... ... ... типі>=;
VAR : ;
Файлдарды сипаттау мысалдары:
TYPE A=File Of Char;
VAR X:А; ... ... Х ... ... Of Real; {нақты сандардан тұратын Ү файлдык, айнымалысы}
TYPE Dosye=RECORD
A: String; B: lnteger; C: Char; D: Byte; ... X; Dosye; ... X ... File Of Dosye {X ... ... ... Y файлдық
айнымалысы)
1. Әртүрлі символдардан құралған қатарлар тізбегінен тұратын
файлдарды текстік файлдар деп ... ... ... ... ... TEXT ... типімен сипатталады, мысалы.
VAR X: Text; Y: String;
Текстік ... ... ... немесе сандык шамалардан тұратын
мәліметтерді сақтау үшін қолданылады. Олардың ... ... ... ... ... ... ... Әр қатардың соңы ... ... ... EOLN(End of Line), ал ... ... соңы ... ... ЕOF(Enci Of File) белгілерімен аяқталады.
2. Құрамындағы элементтер типтері ... ... ... ... типтері анықталған файлдар тобына ... ... ... ... мысалы оларға жазулардан тұратын
файлдарды жатқызуға болады:
TYPE Karta=RECORD
A,B: lnteger;
C: Real;
D: ... X: File Of ... Array [1..10] Of ... ... ... ... ... қорын жасайтын
программаларда қолданылады. Егер ... ... ... ... ... ... онда типтелген файлдардың құрамын реттелген
белгілі бір мәліметтердің жиынтығы деп қарастыруға болады.
3. Құрамындағы ... ... ... тек қана ... ғана ... ... сипатталатын файлдар типтері
анықталмаған файлдар тобына (немесе типтелмеген ... ... ) ... ... X:File; Y ... ... ... символдар мен байттардың жиынтығы
ретінде қарастыруға болады. Бұл файлдардың типтерінің жоқтығы ... ... ... ... ... ... ... және дискі мен
жад арасындағы мәлімет ... ... ... ... береді.
2.2. Файлды өңдеудің негізгі процедуралары мен функциялары
ASSIGN және СlOSЕ ... ... ... ... оның ... ... байланыстырып алу үшін ASSIGN процедурасы қолданылады:
Assіgn(X,N);
мұндағы: X ... ... N - ... ... аты.
Жоғарыдағы процедураның орындалу нәтижесінде компьютер жұмыс істеу үшін
ашылатын файлдың атын файлдық айнымалыға ... (Х:=N), әрі ... ... ашылған файлдың атын X деп алып қатысады. Программада ашылған
файлда қолданған файлдық ... ... бір ... ... ... ... үшін ... түрде бірінші ашқан файлды жабу керек
немесе екінші ашылатын файлдың файлдық айнымалысын ... ... ... жабу үшін CLOSE ... ... X – ... ... және CLOSE процедураларын қолдану мысалдары.
а) бірінші ашылған файлды жауып, екінші ... атын ... ... ... беру: Assign(X,N); (Х-ке ашылатын N
файлының атын беру)
Ciose(X); {X ... ... ... келесі ашылатын М файлының атын беру
ә) бірінші ашылған файлды жаппай-ақ екінші файлдың атын басқа
идентификатормен белгіленген ... ... ... ... ... N ... атын ... ,М); //Х1 -кe келесі ашылатын М ... атын ... ... ... ... атын ... айнымалымен
байланыстырғаннан кейін, олармен көптеген амалдар жүргізуге болады,
мысалы:
1. Дискіге жаңа файл ... ... бар ... ... ... басқа мәліметтер жазу;
3. Файлды дискіден оқу;
4. Файлдың атын өзгерту;
5. Файлды дискіден өшіру;
6. Файлдан берілген элементті іздеп табу;
7. Файл ... ... ... жаңа ... ... ... ... екінші бір файлға көшіріп жазу т.б..
REWRITE процедурасы. Дискіден бос орын ... жаңа файл ... ... ... REWRITE процедурасы қолданылады. Процедураның орындалу
нәтижесінде жаңа бос файл ... ... ... ... ... барып орналасады да ( бастапқы 0 нөмірлі элементке), әрі қарай
ендірілетін ... жаңа ... сол ... бастап ендіріледі. Бұл
процедураның көмегімен дискіде бұрыннан бар файл ... ... ескі ... ... ... де орнына жаңа мәліметтер
жазылады, ... ... ... X - ... жазылатын файл аты.
Жаңа файлдың ішіне мәліметтер READ және WRITE ... ... ... ... ... текст мәлімет
Read(Y) //У - файлға жазылатын айнымалы
Ендірілген мәліметтер ... ... ... ... үшін ... қолданылады:
WRITE(X,Y);
//Y айнымалысынын, мәні X ... ... файл жазу ... VAR X;Text; ... WRITE('файл атын енгіз:'};
Readln(N); {жазылатын файлдын, атын енгізу)
Asaign(X,N); ... атын ... ... байланыстыру]
Rewrite(X); (дискіден X файлын жаңа файл жазу үшін ашу}
Write('Y қатарын енгіз:');
Readln(Y); {Y айнымалысының мәнін ... {X ... Y ... ... сақтап жазу} Close(X);
Readln END.
RESET ... ... бар ... ашу үшін ... RESET
процедурасы қолданылады. Бұл процедура дискіден файлды оқуға ... ... ... файлдык, сілтеме - керсеткішті файлдың ... ... ... 0 ... ... Егер ... айнымалы
дискіде жок, файл атын кабылдаса, онда программа орындалуы тоқтайды, жалпы
жазылуы:
RESET(X); //X - ... ... файл ... айнымалылар мәндерін оқу READ процедурасы қолданылады, жалпы
жазылуы:
READ(X,Y); //X ... ... Y - ... айнымалы
Файлдағы айнымалылардың мәндерін экранға шығару үшін WRITE процедурасы
қолданылады, жалпы жазылуы.
WRITE(Y); //Y - ... ... ... ... жаңа ... READ және ... көмегімен жазылады.
Дискідегі файлды оқу мысалы:
VAR X:Text;
Y,N:String;
BEGIN Readln(N), {оқылатын ... атын ... ... атын ... ... ... ... X файлын оқу үшін ашу}
Read(X.Y); (X файлындағы Ү ... ... ... {Ү - ... ... экранға шығару}
Close(X); Readln END.
BLOCKREAD процедурасы.
File-типті файлдардың элементтерін оқу үшін ... ... ... Y, B, ... - ... ... - оқылатын айнымалы,
В - дискіден оқылатын мәліметтер көлемі(байт),
N - процедура орындалып болғандағы өңделген мәліметтер
көлемі(бұл параметрді көрсету ... ... ... File-типті файлдардың енгізілген ... ... ... қамтамасыз ету үшін BLOCKWRITE процедурасы
қолданылады. Бұл процедура параметрлері дәл BLOCKREAD ... ... ... ... ... жаңа мәліметтер ендіру үшін
APPEND процедурасы қолданылады. Процедураның орындалу нәтижесінде дискідегі
файл ашылады да, арнаулы файлдық ... ... ең ... ... (соңғы нөмірлі элементтен кейін әpi қарай файлдың соңына жаңа
мәліметтерді Reset, Rewrite ... ... ... ... ... X - ... файлдық айнымалы
FLUSH процедурасы.
Файлдың ішкі буферін тазалап, соңғы енгізілген мәліметтердің ... ... ету үшін FLUSH ... ... ... тек Rewrite ... Append ... көмегімен ашылған
текстік файлдарда ғана пайдаланады, жазылуы:
FLUSH(X);
мұндағы: X - Техt-типті файлдық айнымалы
TRUNCATE процедурасы.
Файлдың көрсетілген компонентінен бастап ... ... ... TRUNCATE процедурасы қолданылады. Бұл процедура типі ... ... ... X - типі ... ... айнымалы
RENAME процедурасы.
Дискідегі кез-келген ашылмаған файлдың атын өзгерту үшін RENAME
процедурасы қолданылады, жалпы жазылуы:
RENAME(X.New);
мұндагы: X ... ... New - ... жаңа ... процедурасы.
Дискідегі кез-келген ашылмаған файлды өшіру үшін ERASE процедурасы
қолданылады, жалпы жазылуы:
ERASE(X); //дискіден X ... ... ... - X файлының элементтерін, санын аныктау функциясы. Бұл
функцияны да текстік файлдарға қолдануға болмайды.
FILEPOS функциясы.
FILEPOS(X) X файлының орындалайын деп ... ... ... нөмірін
анықтау функциясы. Бұл функцияны да текстік файлдарға қолдануға болмайды.
SEEK процедурасы.
SEEK(X,N) - файлдық сілтеме-керсеткішті N ... ... ... ... ... ... 1-ші элементінің нөмipi әрқашан
0-ге тең екенін ескеру қажет. Бұл процедураны текстік ... ... EOF және IORESULT ... ... - Егер ... ... ... қатардың соңында
болса, онда функция нәтижесі "Ақиқат" болады. EOF(X) - Егер файлдық сілтеме-
керсеткіштің позициясы X ... ... ... онда ... ... - Егер файл ... ... ашылса. онда функция нәтижесі 0-ге тең
болады.
SEEKEOLN, SEEKEOF логикалык функциялары.
SEEKEOLN(X) - Егер файлдық сілтеме-көрсеткіш қатарда кездесетін барлық ... мен ... (ТаЬ) ... ... ... ... барып
орналасса, онда нәтиже "Ақиқат болады,
SEEKEOF(X) - Егер файлдық сілтемелер- көрсеткіш тексте кездесетін барлық
бос орын мен ... (ТаЬ) ... ... файлдың соңына барып
орналасса, онда нәтиже "Ақиқат" болады.
2.3. Файлдармен жұмыс
Программаның орындалу кезеңінде файл ... ... ... ... ену деп ... екі ... ... еніп жұмыс жасауға болады.
Файлға тізбекті ену тәсілінде файл элементтерін шығару, олармен әртүрлі
амалдар орындау, олардың файлға жазылған ... ... Бұл ... ... ... ... ену тәсілінде файл элементтерімен амалдар олардың ... ... ... ... ... ... ... элементтерінің
өздерінің файлда тұрған орнына байланысты реттік нөмірлері болады бастапқы
элемент нөмірі 0-ге тең деп есептеледі. Файлға ... ену ... ... және аныкталмаған файлдарда қолданылады.
Турбо-Паскаль да өзге программалау тілдеріндегі ... ... ... ... ... ... ... болады. Олар сипаты
жағынан екі топқа бөлінеді:
1. Жедел жадтағы файл компоненттерін (жазуларын) дискіге сақтау;
2. Сыртқы жадтағы файл ... ... ... жүктеу.
Пайдаланушылар күнделікті жұмыс барысында бұл ... ... ... ... ... бөле бермейді. Енді осыған
толығырақ тоқталайық.
Жедел жадтағы файл компоненттерін ... ... ... ... ... ... ... сақтау үшін ашу.Нәтижедегі жүйе сыртқы жадты (дискіні)
«тексереді»: а) егер де ... осы ... файл бар ... онда
пайдаланушы үшін сәйкес мәлімдеме беріледі. Бұл жағдайда жаңа файлдың ... ... ескі ... ... ... пайдаланушы өзі шешуі тиіс.
b) жүйе сыртқы жадтағы бос орын көлемін анықтайды. Егер де бос ... онда ... ... ... ... ... ... бос орын болмағанда не файл сыймағанда сәйкес ... ... файл ... сыртқы жадқа сақтау. Файл бірнеше
компоненттерден тұратындықтан, бұл іс- әрекеттер цикл ... ... Файл ... ... ... кейін файлды жабу.
Сыртқы жадтағы файл компоненттерін жедел ... ... ... жедел жадқа жүктеу үшін ашу. Жүйе дискіден берілген файлды
«іздестіреді».Файл табылмаған ... ... ... ... ... Егер файл табылса, онда жүйе оны жедел жадқа жүктеуге
дайындайды: алғашқы ... ... жазу ... ... ... іске қосылады. Бұл айнымалы арқылы файлдың жүктелуші ... ... ... ... ... жұмыс істеу әдісіне қатысты
файлдардың тізбектей ену және еркін ену делінетін түрлері ... ... тек саны (n­1) ... ... ғана ... ... ену файлына жатқызылады.
Ал n­ші компонентін бірден табуға болатын файлдар- тікелей ену файлы
ретінде түсініледі.
Турбо-Паскаль тілінде ... ... ... істеу барысында
келесі жағдайларды ескерген жөн:
1.Файл ретінде ... да бір атқа ие ... ... жиынтығы
түсініледі.Программада бір мезгілде бірнеше файлмен жұмыс істеуге болады.
2. Файлдың әрбір компоненті ... ... ... ... ... ... ... тілінде компоненттер үшін файлдық ... ... ... қолдануға болады.
3.Файл компоненттері санына шек қойылмайды, тек сыртқы жадтың
сыйымдылығын ескеру ... ... ... келесі іс-әрекеттер ретімен орындалуы
тиіс:
а) файлды дискіге сақтау үшін ... файл ... ... енгізу;
c) файлды жабу .
2) файлды жедел жадқа жүктеу жолы:
a) Файлды жедел жадқа жүктеу үшін ашу;
b) файл компоненттерін оқу;
c) файлды ... ... ... ... ... файлдармен жұмыс істеуі
үшін келесі екі іс-әрекет орындалуы тиіс:
1.Файлдық айнымалыны дискідегі файл атымен байланыстыру. Ол ... ... ... ... ... ... )
Мысалы, Assign(ƒ,bƒ).
2. Мәлімет алмасу бағытын, яғни файлдың жедел жадқа жүктелуін немесе
жедел жадтағы файлдың ... ... ... ... ... үш ... ... істеуге мүмкіндік
бар.Олар:
1.Типтелмеген файлдар;
2.Мәтіндік файлдар;
3.Типтелмеген файлдар.
Түрлі ... ... ... арнайы қызметші ... ... үшін ... ... ...
Түрінде көрсетіледі. Мұндағы, ƒil-пайдаланушы ... тип аты, ... ... үшін қолданылатын қызметші сөз, -Турбо
Паскальдағы ƒile типінен өзге ... ... тип үшін ... әрі ... айнымалы болып табылады.
Мәтіндік файл типін Var ƒ:text арқылы сипаттауға болады. Файл мазмұны
мәтіннен тұрады және әр ... ... ... ... ... файлды Турбо-Паскальда программа арқылы не жүйенің редакторы
арқылы құруға болады.
Типтелмеген ... ... ... var ƒ:ƒile қатарын қолдануға болады.
Файл түрі файлда берілгендерді сақтау жолын анықтайды.
Дискіде типтелген файлды құру және оны ... ... ... ... ... файл құру жолы ... мысалымыздағы kuru
процедурасы):
1. assign(ƒ,"< дискідегі файл ... ... ... ... құру үшін ашу: ... ... енгізу:write(ƒ,ν), мұндағы ƒ-файлдық айнымалы
аты, ν –мәні дискіге сақталатын буферлік айнымалы аты.
4.Файлды жабу:close(ƒ).
Дискідегі файлды ... ... ... жолы ... ... ... ... дискідегі файл аты>").Біздің мысалымызда ... ... ашу ... ... ... оқу: ... ... ƒ-файлдық айнымалы аты, ν-
мәні дискіге сақталатын буферлік айнымалы аты.Файл компоненті мен буферлік
айнымалының типтері бірдей ... ... ... ... ... компонентерден тұратындықтан файл соңын
анықтауда арнайы EOF (End oƒ File) ... ... ... ... соңы ... ғана ... мән ... Мәтіндік файлдар құру мысалдары
Элементтері жолдық қатардан тұратын текстік файлмен жұмыс.
а) файл жасау:
PROGRAM Fail_1;
USES Crt;
VAR X:Text; ... Clrscr; ... атын ... '); ... ... ... ... Writeln(X,Y); Until Y=’’;
Writeln('Файлдың соңы'); Close(X}; Readln END.
ә) файл оқу:
PROGRAM Fail_2;
USES Crt;
VAR X:Text; ... Clrscr; ... аты: '); ... ... Not Eof(X) Do Begin ... End; Close(X); Readln END.
б) ... ... ... ... ... ... ... X;Text; T:Integer;
Y,S:String; N:String;
BEGIN Clrscr; writе('Файлдың аты: '); Readln(N);
Clrscr; ... ... ... ... ... ... Not Eof(X) Do Begin
ReadIn(X,Y);
IF Y=S Then Begin T: = 1; ... End; ... T=0 Then ... қатар жоқ'):
Readln; Close(X); END.
в) файл соңына мәлімет ендіру:
PROGRAM Fail_4;
VAR X:Text; ... ... аты; '); ... ... ... Writeln(X,Y); Until Y= ... ... ... Readln ... жаңа ... ... бір қатарын көшіру:
PROGRAM Fail_5;
VAR X,X1:Text; Y.N,New:String;
BEGIN write ('Фaйл аты: '); ... ... файл аты: '); ... Rewrite(X1);
While Not Seek Eoln(X) Do Begin
Read(X,Y); ... ... ... Readln ... дискіде бар файлға мәлімет көшіру:
PROGRAM Fail_6;
VAR X,X1 Text; Y,N,New:String;
BEGIN ... ... ... ... ... файлға көшіру керек:’); Readln(New);
Assign(X1,New), Append(X1);
While Not Eof(X) Do Begin Readln(X,Y); Writeln(X1 ,Y); End;
Close(X); Close(X1); Readln ... ... ... ... ... ... ... жазу
PROGRAM fail_25;
USES Crt;
TYPE Dosye=RECORD
A:Char; B:Integer; C,D,E:String; End;
VAR X:FileOf Dosye; ... . 5] Of Dosye; ... ... Clrscr; ... атын ... '); ... K: = 1 To 3 Do
Write Y[K] Do Begin
Write(‘Kaлacы:’); Readln(A);
Write(‘Машинa нөмірі; '); ... ... ... ... ... ... End; Close(X); Readln ... ... ... ... ... B:Integer; C,D,E:String; End;
VAR X:File Of Dosye;
Y:Array[1..15]Of Dosye; N:String; ... Clrscr; ... атын ... '): ... ... K:= 1 To Filesize(X) Do
Begin Read(X,Y[K]);
With Y[K] Do Begin Writeln (K,' жазу:'); Writeln(‘қаласы:’,A)
Writeln('Mашина нөмірі:’,B'), Writeln('Cepиясы:', ... ... D); ... ... End; Close(X); Readln END.
Файлдың белгілі бір элементін редакциялау.
PROGRAM fail_27;
USES Crt;
TYPE Dosye=RECORD
A:Char; B:lnteger; C,D,E:String; End;
VAR X:File Of ... ... ... Clrscr; Write('фaйлдың атын енгіз: '); Readln(N);
Assign(X,N); Reset(X);
Write(‘Файлдың өзгертілетін ... ... ... ... Y Do ... '); Readln(A);
Write('Машина нөмірі:'); Readln(B);
Write('Сериясы:, '); Readln(C);
Write(‘Фамилиясы ,аты: '); Readln(D);
Write(‘Aдресі:'): Readln(E);
Write(X,Y); End;
Close(X); Readln ... жаңа ... ... ... ... ... B:Integer; C,D,E:String; End;
VAR X File Of Dosye;
Y:Dosye; N:String;
BEGIN Clrscr; Write(‘Файлдың атын енгіз:’) Readln(N);
Assign(X,N);
Reset(X);
Seek ... ... Y Do ... '); ... нөмірі: ');Readln(B);
Write(‘Сериясы: '); Readln(C):
Writе('Фaмилиясы, аты:’);Readln(D);
Write(‘Адресі: '); Readln(E);
Write(X,Y); End;
Close(X); Readln
END.
Бір файлдан ... ... ... жазу.
PROGRAM fail_29;
USES Crt;
TYPE Dosye=RECORD
A:Char; B: Integer, C,D,E:String; End;
VAR ... Of ... Of Dosye; ... ... Clrscr; ... атын ... ... Write(‘жаңа файлдың аты: '); Readln(New);
Assign(X1,New); Rewrite(X1);
Write(‘Heшіншi жазу керек:’); Readln(I);
For K:=l To I ... Y[k] Do ... ... ', A); ... ... ... ', C); ... ', D);
Writeln(‘Aдpeci:’, E); Write(X1,Y[k]);
End; ... ... Readln ... деп ... жат құрылғыларына дискілерге белгілі бір атпен
жазып қоятын кезкелген мәліметтер жиынтығын, ... өзі ... ... табылады.Кейбір өте үлкен программаларда мәліметті ... ... ұзақ ... ... және оны ... жібереді де жұмыс
барысында көптеген қателіктердің жіберілуіне әкеп ... ... ... ... ... қажет ететін программаларды файлдарға
жазып, дискілерге сақтап ... ... көп ... ... үшін ... ролі өте ... ... В.Б.Попов. Турбо Паскаль. Для школников. М:. «Финансы и ... 528 ... ... для ... ... 1987. 110 стр.
3.С.А.Абрамов. Е.В.Зима «Начало программирования на языке Паскаля. Москва
. «Наука» Главная редакция физика-математической литературы. 1987. 112 ... Язык ... и ... методы. Учебное пособие для
студентов технических специальностей ВУЗов. Кокшетау 2004. Изд. ... ... Б.Қ ... Е.Қ ... ... ... ... негіздері. Әдістемелік құрал. Алматы: Рауан, 1998-128 бет.
6.А.Б.Дәулетқұлов , ... ... ... ... және программалау. Методикалық құрал.-Алматы: ЖТИ,
2005-154 бет.
9. Пильщиков В.Н. Сборник упражнений по языку Паскаль. – М.: ... 1989. ... ... Р. ... курс ... Паскаль. – М.: Радио и связь. 1986 –
200 с.
11. ... И.Д., ... А.В., ... Д.В. Программирование на
алгоритмическом языке ... – Л.: ... ... 1985. – 216 с.
12. Абрамов В.Г., Трифонов Н.П. Введение в язык Паскаль. – М. :Наука, 1988.-
320 с.
13. ... Ж.М. ... және ... нұсқау-
Атырау:АМУ ЖАТО.2002
14.Динисламов Ж. Turbo Pascal ... ... ... ... ... ... (f)
Т.М
f0
f1
М.К.
Т.М

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Delphi бағдарламалық ортасында «Pascal бағдарламалау тілінде файлдармен жұмыс істеу» электрондық оқу құралынжасап шығару19 бет
MS-DOS-тағы файлдармен және каталогтармен жұмыс жасау36 бет
Turbo Pascal жүйесінде файлдармен жұмысты ұйымдастыру технологиясы15 бет
Turbo pascal ортасындағы файлдар22 бет
Айнымалылар, файлдар атауларын таңдау және оларға берілетін түсініктеме. Программалау стилі, деректерді енгізу және шығару18 бет
Архивтеу программалары. Файлдарды архивтен шығару7 бет
Архивтеу программалары. файлдарды архивтеудің қажеттілігі10 бет
Дайын графикалық файлдарды қолдану.Image компоненті және оның кейбір қасиеттері18 бет
Лабораториялық жұмыстар, файлдарды пайдалану7 бет
Модульдер. Жоба файлдары арасындағы байланыс, Бағдарламаны құру, Мәліметтерді енгізіу шығару.Кескіндеу және түзету компаненттері, Дипломдық жобаға жиналған материалдарды жинау және жүйелеу, Бағдарламалық қамтамасыздандыруды сипаттау9 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь