Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік басқару

ЖОСПАР

КІРІСПЕ ...1

1. МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ...3
1.1 Мемлекеттік басқарудың мәні мен типтері ...3
1.2 Мемлекеттік басқарудың функциялары мен принциптері ...15
1.3 Мемлекеттік басқарудың жүйелік және ұйымдық құрылымының маңызды сипаттамалары ...19

2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУ ...25
2.1 Қазақстан Республикасындағы басқарудың билік түрлері.министрліктер, агенттіктер: құрылымы және қызметтері ...25
2.2 Алматы қаласындағы әлеуметтік процестерді басқару ...32
2.3 Әлеуметтік сфера салаларын инвестициялау ерекшеліктері мен проблемалары ...46

3 ҚАЗАҚСТАННЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЭКОНОМИКАДА МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУМЕН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТІЛУІ ...51
3.1 Мемлекеттік басқару. Негізгі экономикалық басқару бағдарламалары ...51
3.2 Әлеуметтік басқару бағдарламалары ...58

ҚОРЫТЫНДЫ ...65

Қолданылған әдебиеттер тізімі ...67
КІРІСПЕ

Тақырыптың өзектілігі. Қазақстан Президентінің «Қазақстан-2030» Стратегиясында қазіргі заманғы мемлекеттік қызмет пен мемлекеттік басқару белгіленген. 1991 жылдың 16 желтоқсанда Қазақстан Республикасының мемлекеттік тәуелсіздігі жарияланып, өз территориясында толыққанды билігі бар демократиялық мемлекет ретінде жаңа өмірмен бастады. Сол уақыттан бері 15 жыл ішінде Қазақстан өз мемлекеттілігін қалыптастыруда улкен жұмыстар жасады: көптеген халық-аралық ұйымдарға мүше болды, жүзден аса мемлекетке өз егемендігін танытты, экономикасын микродеңгейде тұрақтандырып нарықтық механизмдерге көшіруде.
Нарықтық экономикасына өту экономикалық тұрақтыландыруды, мемлекеттің тікелей әсерінсіз кәсіпорындардың шаруашылық өміріне араласудың реформалардың тереңдетуді, қаржы жүйесін тұрақты дамытуды және мемлекетпен кәсіпорындардың іс-әрекет ету шеңберін нақты айқындау үшін мемлекеттік басқаруын және реттеуін талап етеді.
Сонымен қатар осы тақырыптың өзектілігінің негізі бұл қазіргі кезде көптеген елдер үшін мемлекеттік басқару үрдісінің тиімділігін артттыру ең негізгі мәселе болып, көпшілік тарапынан осы жағдайға көп көңіл аударумен түсіндіріледі.
Мемлекеттік басқарудың тиімді жүйесін құру мақсатында біртұтастық пен басқарушылық талаптарының бұлжымай орындалуы жағдайында мемлекеттік биліктің түрлі деңгейлері арасындағы қызметтер аясын, функциялары мен жауапкершіліктерін нақты ажыратуды қамтамасыз ететін заңдарды одан әрі жетілдіріп, сонымен бірге жергілікті мемлекеттік басқарудың тиімді жұмыс істеуі үшін жағдайлар тұрғызу басты мақсат.
Жұмыстың мақсаты – мемлекеттік басқаруды функциолаудың механизмін, Қазақстан Республикасының әлеуметтік-экономикалық мәселелерін шешудегі ролін анықтау.
Елімізде нарықтық қатынастардың қалыптасуы экономиканы басқару жүйесінің өзгеруіне әсер етті. Әсіресе, мемлекеттік басқарудың орталықтандырылған жүйесінен біртіндеп орталықтандырмай басқару жүйесіне ауысу процесінің басталуы уақыт талабына сай екенін өмір көрсетіп отыр. Сондықтан да қазір мемлекеттік басқаруды тиімді ету жолдарын қарастыруда еліміздің аймақтарына біртіндеп өкілеттіктерді беру арқылы жергілікті мәселелердің тиімдіәрі уақытында шешімін табуға, халықтың мүддесінің толығымен сақталуының негізгі жолдары іздестірілуде.
Мемлекеттік басқарудың тиімді болуы үшін оның барлық функцияларын басқару деңгейлері арасында нақты бөлу тек қана уақытты талап етіп қоймай, сонымен бірге, ел мүддесіне залал келтіретіндей қателіктер жіберіп алмау үшін шетелдердің тәжірибелеріне талдау жүргізу, кейбір елдерде болған кемшіліктерде болдырмау, бюджет жүйесіне өзгерістер енгізу, өкілеттіктерді айқын ажырату, салықтарды бөлу, бюджетаралық қатынастарды дұрыс шешу, ең маңыздысы мемлекеттік мүдденің халық мүддесімен астарласып жатуына аса сақтықты талап ететін мәселе.
Мемлекеттік басқаруды орталықсыздандырудың түпкі мақсаты экономика мен қоғамның дамуын көздейтіні әлем тәжірибесінен белгілі. Біздің елімізде облыстық деңгейдегі билік орындары орынсыз өсіп, аудандық және селолық деңгейдегі билік орындары қусарып бара жатыр. Ал керісінше, дамыған унитарлы мемлекеттердің ең күшті буындары қала, аудан мен село болып табылады.
Қойылған мақсатқа жету үшін келесі мәселелерді шешеу қажет:
- Ең алдымен мемлекеттік басқарудың мәнін ашып, оның типтеріне сипаттама беру.
- Қазақстан Республикасының билік және басқару түрлеріне, құрылымдарына және қызметтеріне сипаттама беру.
- Қазақстанның нарықтық экономикада мемлекеттік басқарумен қамтамасыз етілуі және негізгі эконоикалық және әлеуметтік басқару бағдарламалары проблемаларын анықтау және олады шешу жолдары.
Бұл мәселені қарастыру экономиканы мемлекеттік реттеу, басқару қажеттілігі туралы білімді кеңейтіп, оның қазіргі уақытта өте өзекті проблема екенін анықтайды.
Осы жұмыстың зерттеу концепциясы бұл әлеуметтік-экономикалық жүйесінің трансформациясы және нарық жағдайында өмір сүру кезінде пайда болатын эконгомиканы мемлекеттік басқару мен реттеудің теориясы мен практикасын шет елдер тәжірибесі және Қазақстан ерекшеліктері негізінде зерттеу.
Екінші бөлімде ең алдымен Қазақстан Республикасындағы басқару түрлері, яғни министрліктер, агенттіктер және құрылымы, қызметтері туралы түсініктер берілген.
Үшінші бөлімде Қазақстан Республикасының нарықтық экономикада мемлекеттік басқарумен қамтамасыз етілуі туралы, билік жүйесінің және мемлекеттік басқару жүйесінің ең маңызды проблемалары және негізгі экономикалық басқару бағдарламалары, әлеуметтік басқару бағдарламалары қарастырылған.
ХХ ғасырда басқару теориясы құрылуы мен дамуын атақты батыс және соцалистік лагерь елдері ғылымдары: И.Ансофф, М.Альберт, А.Аузан, А. Акчурин, К.Бердалиев, Г.Будылкин, О.Виханский, Д.Гвишиани, П.Друкер, И.Завадский, С.Колеснев, П.Керженцов, О.Козлова, В.Козбаненеко. М.Кенжегузин, Д.Карнеги, К.Кубаев, Л.Качалина, Р.Каренцев, Г.Лоза, М.Мэйо, А.Маслоу, М.Мескон, Б.Мильнер, А.Наумов, Г.Слизенгер, Ф.Хедоури, И.Ушачев, Р.Уоутерман, А.Файоль, Л.Якокка және тағы басқалардың еңбектері басқару теориясы дамуына үлкен үлес қосты.
        
        ЖОСПАР
КІРІСПЕ 1
1. МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ ... ... ... мәні мен ... ... ... басқарудың функциялары мен принциптері 15
1.3 Мемлекеттік басқарудың жүйелік және ұйымдық құрылымының маңызды
сипаттамалары 19
2 ... ... ... ... ... ... Республикасындағы басқарудың билік түрлері-министрліктер,
агенттіктер: құрылымы және қызметтері 25
2.2 ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік сфера салаларын инвестициялау ерекшеліктері мен
проблемалары 46
3 ҚАЗАҚСТАННЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЭКОНОМИКАДА МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУМЕН ҚАМТАМАСЫЗ
ЕТІЛУІ ... ... ... Негізгі экономикалық басқару бағдарламалары 51
3.2 Әлеуметтік басқару бағдарламалары ... ... ... ... ... ... Қазақстан Президентінің «Қазақстан-2030»
Стратегиясында қазіргі заманғы ... ... пен ... ... 1991 жылдың 16 желтоқсанда Қазақстан ... ... ... өз территориясында толыққанды билігі
бар демократиялық мемлекет ретінде жаңа өмірмен бастады. Сол уақыттан бері
15 жыл ішінде ... өз ... ... ... ... көптеген халық-аралық ұйымдарға мүше болды, жүзден аса ... ... ... экономикасын микродеңгейде тұрақтандырып нарықтық
механизмдерге көшіруде.
Нарықтық экономикасына өту экономикалық тұрақтыландыруды, мемлекеттің
тікелей ... ... ... ... ... ... қаржы жүйесін тұрақты дамытуды және мемлекетпен
кәсіпорындардың іс-әрекет ету шеңберін нақты айқындау үшін ... және ... ... ... қатар осы тақырыптың өзектілігінің негізі бұл қазіргі ... ... үшін ... ... ... тиімділігін артттыру ең
негізгі мәселе болып, көпшілік тарапынан осы жағдайға көп көңіл аударумен
түсіндіріледі.
Мемлекеттік ... ... ... құру ... ... ... талаптарының бұлжымай орындалуы ... ... ... деңгейлері арасындағы қызметтер аясын, функциялары мен
жауапкершіліктерін нақты ... ... ... ... одан ... ... бірге жергілікті мемлекеттік басқарудың тиімді жұмыс
істеуі үшін ... ... ... ... мақсаты – мемлекеттік басқаруды функциолаудың механизмін,
Қазақстан ... ... ... ... ... нарықтық қатынастардың қалыптасуы экономиканы басқару
жүйесінің өзгеруіне әсер ... ... ... ... ... біртіндеп орталықтандырмай басқару жүйесіне
ауысу процесінің басталуы уақыт талабына сай ... өмір ... ... да қазір мемлекеттік басқаруды тиімді ету жолдарын қарастыруда
еліміздің аймақтарына біртіндеп өкілеттіктерді беру ... ... ... уақытында шешімін табуға, халықтың мүддесінің
толығымен ... ... ... ... басқарудың тиімді болуы үшін оның ... ... ... ... ... бөлу тек қана ... талап етіп қоймай,
сонымен бірге, ел мүддесіне залал келтіретіндей қателіктер жіберіп ... ... ... талдау жүргізу, кейбір елдерде болған
кемшіліктерде болдырмау, бюджет жүйесіне өзгерістер енгізу, өкілеттіктерді
айқын ажырату, ... ... ... ... ... ... ең
маңыздысы мемлекеттік мүдденің халық мүддесімен астарласып жатуына аса
сақтықты талап ететін мәселе.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... дамуын көздейтіні әлем тәжірибесінен белгілі. Біздің елімізде
облыстық деңгейдегі билік ... ... ... ... және селолық
деңгейдегі билік орындары қусарып бара ... Ал ... ... мемлекеттердің ең күшті буындары қала, аудан мен село болып
табылады.
Қойылған мақсатқа жету үшін ... ... ... ... Ең алдымен мемлекеттік басқарудың мәнін ашып, оның типтеріне
сипаттама беру.
- ... ... ... және басқару түрлеріне,
құрылымдарына және қызметтеріне сипаттама беру.
- Қазақстанның нарықтық экономикада мемлекеттік ... ... және ... ... және ... басқару
бағдарламалары проблемаларын анықтау және олады шешу жолдары.
Бұл мәселені қарастыру ... ... ... ... туралы білімді кеңейтіп, оның ... ... өте ... ... ... жұмыстың зерттеу концепциясы бұл әлеуметтік-экономикалық жүйесінің
трансформациясы және нарық жағдайында өмір сүру кезінде пайда ... ... ... мен ... теориясы мен практикасын шет
елдер тәжірибесі және ... ... ... ... бөлімде ең алдымен Қазақстан Республикасындағы басқару түрлері,
яғни министрліктер, агенттіктер және ... ... ... ... ... ... Республикасының нарықтық экономикада
мемлекеттік басқарумен ... ... ... ... жүйесінің және
мемлекеттік басқару жүйесінің ең маңызды проблемалары және ... ... ... әлеуметтік басқару бағдарламалары
қарастырылған.
ХХ ғасырда басқару теориясы құрылуы мен дамуын атақты батыс ... ... ... ... ... М.Альберт, А.Аузан, А.
Акчурин, К.Бердалиев, Г.Будылкин, О.Виханский, ... ... ... ... ... ... Д.Карнеги, К.Кубаев, Л.Качалина, Р.Каренцев, Г.Лоза, ... ... ... ... Г.Слизенгер, Ф.Хедоури, И.Ушачев,
Р.Уоутерман, А.Файоль, Л.Якокка және тағы басқалардың еңбектері ... ... ... үлес ... ... ... ... НЕГІЗДЕРІ
1.1 Мемлекеттік басқарудың мәні мен типтері
Басқарудың қандай түрі болмасын қоғамның пайда болған кезінен бастап,
бар. Қоғам дамыған сайын, ... ... және оған ... ... ... ... басқару саласының елге танымал ғалымы В.Г. Афанасьев
белгілегендей, қоғамның қалыптасуымен бірге, ... ... екі ... ... ... және ... (тәуелді). Осы екі тип
қоғамдық жүйеге әсер етуші басқару механизмдері болып табылады. ... оның ... ... ... обьективті заңдылықтары
қолданылмаған кезде, стихиялық регуляторлар жұмыс ... ... ... даму ... бір ... қарама-қарсы күштермен
салалардың арасында қақтығыс орын алған кезінде, сатып алумен сату ж.т.б.
Осындай ... ... ... ... және ... бөлінісінін
басқаратын күш ретінде шығатын, құн заңы ... Және ... ... біле ... ... қоғамдық өмірді құрудың жаңа сапалы
типін иемденеді немесе, экономикалық өсудің ... және ... ... да салалары есептеледі. Басқаша айтқанда, басқару түсінігімен
спецификалық әлеуметтік сала ... біз, ... адам ... және
мүддесін байланыстырамыз.
Әлеуметтік басқару өзінің мәнімен, ... ... ... ... және өзін ... формаларымен
сипатталады. Қоғам тарихи өсудің қандай сатысында тұрмасын, басқару ... ... ... оны ... негізгі бөлігі болып ... ... ... ... ... ... адамның өмір сүру жан-
жақтылығы, ал санасын басқару ... ... ... ... және ... іс-әрекет ететін жерде, басқару
орын алады. Басқарудың кең сипаты обьективті адамдардың алдына қойылған
мақсаттарды ... ... ... туындайды. Басқару
қоғамның бірігу сатысына және денгейіне қарамастан, біріккен іс-әрекет
істеу ... өте ... ... ... ... ... жазғандай: -
“Жекеленген жұмыстар мен өзіндік қозғалыс органдарымен салыстырғанда бүткіл
өндірістік ... ... орын ... процесстер арасында
келісімділік орнататын, ... ... ... ... ... ... немесе кіші мөлшерде басқаруды қажет етеді. Көпшіліктен өзге скрипач
өзін-өзі басқара алады, ал ... ... ... ... ... ... ... еңбекті функционалдаудың негізгі шарты
басқару ... ... бұл ... ... ... жұмысшылар
арасында еңбекті бөлумен, адамның коллективтегі орнымен ... ... ... ... ... байланысты.
Басқарудың формасы, түрі және мәні ... ... ... ... ... ... кезеңдерде көптеген өзгерістерге
ұшырады: басқарудың империялық тәжірибесінен бастап, салт-дәстүр, ұрпақтан-
ұрпаққа берілетін, алғашқы қауымдық ... ... ... ... ... процесстерді саналық басқаруға дейін. Өзінің жетілуінің
әр сатысында қоғамның өзі мақсатын, принциптерін, ... ... ... ... мәні ... ... құрылым және
қоғамда бар болған экономиклық қатынастар ықпалымен құрылған.
Қазіргі кезеңде адам ... ... ... ... оның ... ... адамдар ... ... ... ... ... басқару
бүткіл қоғамның жағдайына, әл-аухаттылығына және әр адамның өмір ... әсер ... ... ... ... өзі ... байланысты және
өзара іс-әрекет жасайтын күрделі жүйені және басқару жүйесінің қоғаммен жан-
жақты өзара байланысын ... ... ... біз, басқарудың
интеллектуалдық және тәжірибелік сфералардағы өте жауапты және күрделі сала
екендігін түсінеміз.
Оқу ... ... ... ... мәні ... ... арқылы ашылады. Бұл жерде басқарудың негізгі белгісі ... ... ... және ... ... ... белсенді
ықпал ету. Кең мағынада былай айтуға болады, мысалы: белгілі-бір субьект
кез-келген обьектке әсер ету ... оған ... ... ... көрсетуге тырысады. Басқаша айтқанда, егер де әсер ... ... ... яғни ... ... жету үшін ... ықпал ететін күш
жоқ болса, онда басқарудың өзіде жоқ болады.
Басқарудың түсінігімен мәнін анықтау үшін, оның ... ... ... ашып алу ... ... негізгі және потенциалды
күш ретінде адамның рухымен білімі роль атқарады. ... ... ... ... белсенді жақ болып табылады. Басқарудың әсері
“технология” ... ... ... ... ... тұрып, басқару әсері
адамның санасында қалыптасуы керек және оның ... ... да, ... ... болуы керек. Басынан бастап басқару субьектісі мына
сұрақтарға жауап беруі керек, басқару ... ... ... және ... ол қандай жетістіктерге алып келеді.
Басқару саласы, басқарудың қоғамдағы функцияларын ... ... ... талаптары жоғары, професионалды дайындықты талап ... ... ... ... ... басқару және мемлекеттік басқару
салаларында өте жоғары білім болуы қажет. Сонымен қатар, егер де ... ... ... оны ... ... ... ... аудармаса, онда білімнің қажеті керек жоқ. Басқа сөзбен, басқару
білім негізінде қаланған, белгілі бір ... ... ... қабылдаумен, оларды жүзеге асыруды ұйымдастырумен, әлеуметтік
процесстерді бақылаумен, қорытындылаумен байланысты күрделі сала.
Қоғамдық процестерді басқарудағы мақсаттылық, ... ... ... Кейде арнайы әдебиеттерде ... ... ... ... бұл ... ... ... басқаруды
айтамыз.
Басқару әсерінен бұрын, қажеттіліктер мен белгі-бір затты өзгетудегі
мүдделер, мүмкіндігінше ... ... ... бір ... ... ... ... мақсатында басқару обьектісінің болашақ жағдайы, нақты
шешім қабылдау, белгілі бір ресурстармен ... ... ... және ... бір ... ... ... мүддесі. Басқаша
айтқанда, басқару әсері өзіне нақты қойылған мақсатты, оған жету жолдарын,
тағы да, ... ... яғни ... ... ... ... ... (басқару әсерінде) организациялық мәні бар, ... мәні бар. Бұл ... ... ... ... ... ... (коллективтік) іс-әрекет жасауын
ұйымдастырудағы обьективті ... ... ... ... ... органикалық “басқару” түсінігімен тығыз байланысты, одан басқа ол,
басқарудың мәнін мәнерлейді. Соңғысы ... ... ... ... жету ... ... ... және қоғамдық
қатынастармен байланыстарды ұйымдастыруды сипаттайтын категория ... ... ... ... ... қамтиды, кең саланы қамтиды-
кәсіпорын (ұйымдар) жұмысынан бастап, ... және ... ... ... ... ... аппаратына дейін қамтиды. Басқаша
айтқанда, ұйымдастыру- басқарудың құрамын көрсетіп қана қоймай, оның
динамикалық ... ... ... ... мәні ... табылады.
Ұйымдастыру жұмыстарының денгейінен басқару субьектісінің ... ... ... ... ... ... тиеді.
Басқару (басқару әсері) әсерлету күшімен иемденеді. ... ... ... және әлеуметтік-технологиялық
нормативтер ... ... ... ... ... ... ... жұмыс істейді. Әлеуметтік норма көмегімен ұйымдастырылған
адамдар ... және ... ... ... ... шегінде, басқару
процесіндегі әр адамның әрекетін ... ... ... ... әсіресе құқықтық нормалар басқарудың ең негізгі
элементтерінің бірі ... ... және ... арналған барлық жағдайларда
қолданылады. Нормативтік құжаттар өзінің императивтілігмен (оларды бұзғаны
үшін, санкция ... ... ... ... Яғни, басқаруда
әлеуметтік нормаларды адамдар коллективіне басқару әсері ... ... ... нормативті әсерлеу жүйесі шынайы бар ... ... ... ... ... ... жүзеге асады.
Басқаруда әлеуметтік институт ретінде, ұйымшылдық-құрылымдық
(әкімшілік) жүйесі бар. ... ... ... бір мақсатқа бағытталған
және адамдардың ... ... ... ... ... ... ... басқару субьектілері арқылы жүзеге асты. ... ... ... атқаратын мемлекеттік органдар және тағы басқа
ұйымдар кіреді. Басқару ... ... ... ... ... және оның ... сатыларын келісімді функционалаумен ... ... және ... ... ... ұймдардың
коолективтарында моральді-психикалық климат орнату ж.т.б. жатқызуға болады.
Әкімшілік ... ... құру мен ... ... (линиялық, функциялық, біріккен линия-функциялық) негізінде
жасалады.
Әкімшілік жүйе өзіне келесі өзара ... ... ... ... ... тұрақтылықты береді, бұл ... ... ... ... ... асырады; ә) функционалдық бұл, коллективтің
тәжірибелік жұмысын және басқарудың динамикалық процессін ... ... ... ... оның функционадлық және құрылымдық жақтары бір-
бірінен ажыратпас және ... ... ... және ... ... ... ... бірлескен қорытынды нәтижесіне
ықпал етеді немесе әсерін тигізеді. Осыған байланысты ұйымдардың құрылымын
және ... ... ... тәжірибесімен ғылымының негізгі
мақсаттарының ішіне кіреді.
Басқару әлеуметтік және ... ... ... ... ... ... өмірде өзін әртүрлі болып көрсетеді. Арнайы әдебиеттерде
басқару әртүрлі негізде әртүрлі типтерге бөлінеді ... ... ... ... ... құрамына байланысты, басқару обьектісіне
байланысты ж.т.б.). Көптеген ... ... ... негізінде
басқару субьектісінің құрылымдық мәнімен табиғатын бөліп көрсетеді. Бұл
жағдайда бөлінетіндер: мемлекеттік басқару (кең ... ... ... ... қоғамдық басқару (басқару субьектісі- қоғамдық,
мемлекеттік емес органдар), менеджмент (шаруашылық микроденгейдегі ... ... ... ... ... ... Қазіргі оқу
курсында оқу пәні ... ... ... ... ал басқалары
мемлекеттік басқарумен қандай мөлшерде байланысы бар болса, сондай мөлшерде
қарастырылады.
Басқару ықпалына ... ... сала да, ... ... да ұшырайды. Өзінің кезегінде, басқару ... ... ... ... ... ... саласында жүзеге асатынына
байланысты, басқару өзінің табиғи пәніне ие болады. ... ... ... ... ... қарастырайық.
Экономиканы басқару-әлеуметтік басқарудың негізгі түрлерінің бірі.
Қазақстанның тәуелсіз мемлекет ретінде аяққа тұруы, көптеген кең ... ... ... берді. Бұл бағытта республиканың
жетілуінің ... ... оның ... ... ... ету. Ел
Президентінің Қазақстан халқына ... ... ... ... ... ашық экономикалық нарығында базаланып,
ішкі және шет ел ... ... ... Бұл ... шынайы тұрақты
экономикалық өсу темтеріне жету туралы сөз жүреді.
Мемлекетті басқарудағы құқықты түрде құралған заң ... ... ... ... ... заң ... ... міндеттемелерді және
субъективті құқықтарын іске асыру актылары) және әлеуметтік бағалаудың
тиімділігінің бірлігінен мемлекеттік ... ... ... ... ... екі ... басқару қызметін көрсететін
бағыттары қалыптасқан: 1) ... ... 2) ... басқару. Бұлар
бір-бірін толықтыра отырып, жалпы әлеуметтік жүйенің қызметін басқаратын
құрамды бөліктер ... ... және ... ... ... конституциялық принциптері бойынша, яғни ... ... және ... әлеуметтік басқару табиғатынан және мазмұнынан
құрылады. Негіз ... ... ... ... ... болып,
қоғамдық келісімділік, саяси тұрақтылық, халықтың әл-ауқатын көтеру үшін
экономикалық даму, қазақстандық ... ... ... ... ... ... шешілуі, сонымен қоса республикалық
референдумда немесе Парламенттегі (2.п 1 ... ... ... бәрі ҚР-ң ... және ... ... фундаменталды
негізін анықтайды.
Сонымен қатар мемлекеттік және қоғамдық ... ... ... ... ... ... аппараттың басқару сатысында бірдей
емес деңгейінде тұр. ... ... ... ... ... және ... ... шығады. Тек үкімет қоғамдық өмірдегі
экономикалық, саяси және әлеуметтік реформалардың, ... ... ... ... орын ... ... ... аймақта, саяси құрылыста салаларды басқаруын қамтамасыз етеді.
Азаматтардың қоғамдық ұйымдардың ішінде басқару ұйым ... ... ... басқару қоғамдық басқаруда стержіні болып табылады.
Қоғамдық басқаруға келетін болсақ, ол мемлекеттік емес ... ... ... ... ішіндегі қатынастар құқықтық
нормалармен емес, қоғамдық әсерлермен ... ... ... басқаруда өзінің мақсаттарына жету үшін арнайы ... ... емес өзі ... жүйе ... ... ... ... қоғамды және ұйымды құқықты емес азаматардың ... әсер ету. ... ... ... өз азаматтары арасындағы
қатынастары құқықты емес десек те болады. ... ... ... ... сол ... ... жатқан аймағында нормативті актілермен
реттеледі. Бұл жағдайда қоғамды ұйым заңды тұлға болады.
Қоғамдық ұйымдар ретінде саяси партиялар, профессионалды союздар ... өз ... ... ... жету үшін ... ... келмей құрылады.
Қоғамдық ұйымдар Конституцияға және ҚР-ң 31-мамырдың 1996 жылғы «Қоғамдық
ұйымдар туралы» ... және т.б. ... ... ... ... ... ... қоғамдық ұйымдарға тарала отырып, тек ... ... ... ұйымдарына таралмайды. Олар басқа заң ... ... ... ... нормативті актілермен (уставпен)
анықталады. Бекітілген құқықтармен міндеттемелер осы ұйымдарға белгілі
қоғамдық қатынастарға ... ... ... ... ... ... орындау үшін іс-әрекеттерін ... ... ... ... ... ... және іскерлігі заңмен қабылданған жалпы
құқықты ... ... ... ... ... ... заң алдында бәрі де
тең болып, Конституция және ... да ... ... ... ... ... мүшелерінің теңдігі, өзін басқару, заңды болуы,
ашықтығы негізінде құрылып және қызмет етеді. ... ... ... ... ... үшін оның ... және бостандығын
шектемейді.Ресми құжатты түрде ұйымның мүшесі ... ... ... Сонымен
қатар әскер, ұлттық қауіпсіздік, құқық қорғау және сот ... ... және бір ... ... ... тиім ... ұйымдар құқық алуымен бірге өзіне басқару органдар арқылы
міндеттемелер қабылдайды, заңдарға ... ... ... ... қарағанда республикалық, жергілікті және регионды қоғамдық
ұйымдар ... ... ... ... ... обылыстарында жартысынан көп орналасқан құрылымды бөлімдер
(филиалдар, елшіліктер) жатады. ... ... ... ... ... аз ... ... бөлімдер
(филиалдар, елшіліктер) жатады. Жергіліктіге бір обылыстың ішінде болатын
ұйымдар.
Конституцияға және ҚР-ң 31-мамырдың 1996 ... ... ... ... мемлекеттік органдардың қоғамдық ұйымдармен қатынастарының
формалары берілген. Үкімет қоғамдық ұйымдардың құқықтарын және заңды ... ... ... ... қоса ... және мемлекеттік
ұйымдардың қосылуы, үкіметтің қоғамдық ұйымдардың және қоғамдық ұйымдардың
үкіметің жұмыстарына заңсыз араласуы, қаржыландыруы ... ... пен ... ... ... бір формасы бұл – бірге
қызмет ету. Қоғамдық ұйымдар үкіметтен түскен жұмысты келісу ... ... ... ... ... ... мысал бола алатын ... ... жеке ... спорт федерациялармен және т.б.
қоғамдық ... ... ... және ... ... ... серіктестік жүйесіне ерекше тоқталып ... жөн. 2000 ... ҚР-ң ... ... әлеуметтік серіктестік туралы»
республикадағы серіктестіктің негізгі ... ... және ... ... ... ... серіктестік республикалық үш
жақты комиссиясын (тұрақты орган әлеуметтік серіктестіктердің қызығушылығын
сұхбаттасып, келіс ... ... ... ... ... ... ... комиссияның мүшелері болып ... ... ... ... және ... ... ... елшілерінен тұрады. Осыған ұқсас деңгейлері төмен
комиссиялар құрылады. Әлеуметтік серіктестіктің мазмұны ... ... ... ... үлесімді болуы, жақтардың теңдігі,
сұхбаттасуға ... ... ... ... ... ... және ... оны орындау еркіндігі; әлеуметтік серіктестіктердің
заңдарды, халықаралық келісімдерді және ... ... ... ... шығатын жауапкершілігі.
Мемлекет пен қоғамдық ұйымдардың тағы бір қатынасы болып – үкіметтік
тіркеу және қайта тіркеу. Қоғамдық ... ... ... ... мерзімі заңды тұлғаларды ... ... ... Тіркелуден
келіспеушілік соттық тәртіппен шешіледі.
Заңмен мемлекеттік органдардың қоғамдық ұйымдардың ... және кері ... Егер ... ... ... органдарының
іскерлігіне немесе үкімет атынан заңдарға ... іс ... ... заң
бойынша жауапқа тартылады. Сонымен қатар қоғам ұйымдары мемлекет және
мемлекет азаматтар ... зиян ... ... ... ... ... УК ҚР-ң).
Үкіметтің құқықты саяси концепциясында, ҚР-ң Президент жарлығымен 2002
жылғы 20 қыркүйектегі № 949 бекітілген Жарлығында, мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... саяси партиялардың, мемелекеттік емес ұйымдардың, әртүрлі
әлеуметтік деңгейдегі азаматтардың, халық азаматтар кейбір топтарының ... ... ... ... тығыз байланыста ролі жоғары ... ... ... ... ... мақсаттары қоғамдағы
құқықты ғылым көмегімен мемлекеттік және қоғамдық ... ... ... ... ... әлеуметтік процестерді шешу.
Мемлекеттік басқарудың типтері
Бұрын болған және қазір өмір ... ... ... ... ... Бұл ... мемлекетті басқаруында көрініп, терең
принципиалдық (қағидалық) және ... ... емес ... ... да, ... ... белгілерін білу керек.
Билік күшінің қайнар көзі және егемендігі ... ... ... тәуелсіздігі) бойынша Аристотель заманынан бастап мемлекеттер былай
бөлінеді:
а) монархиялық, тирандыққа айналаалатын;
б) аристократиялық, олигархиялыққа айналаалатын;
в) ... ... ... мемлекетке жоғарғы билік мұрагерлік монархтың ... және ол ... өз ... тек қана ... алдына жауап береді.
Бұл байланыс жиі түрде діни иерархтардың қатысуымен және олардың ... іске ... ... Ал ... мемлекетке
жоғарғы билік қоғам өкілдерінің ... ең ... ... ... керек деп саналады. Демократиялық қоғамда жоғарғы ... ... сол ... ... ... болады.
Таза монархиялық әсіресе абсолютті монархиялық мемлекеттер тарихта
қалды; ал оның сақталып қалған жері болса да, ... ... ... және демократиялық варианттары мен пропорцияларынан тұрады,
яғни олар конститутциялық монархиялық (заңдармен шектелген) ... Ал ... ... бөлу ... ... өйткені
элитаның ұйымдастырушылық консолидациясы әр-қашан күрделі іс болатын.
Элитаның ... ... және ... етуі монархиялық немесе демократиялық
сипат түрінде болғанын жиі ... ... ... және ... ... ХХ ғасырға тән, бәрақ «біз
халықпыз...қабылдаймыз да, бекітеміз ... ... ... 1787 жылы ... ... ... ішінен ескерілетін жәйт -ол жоғарғы биліктің әр
принципі(қағидасы) мемлекеттік ... ... ... ... ... ие. ... ... кезінде- бұл
жалғыз монархтың билік етуі ... ... ... ... белгілі түрде бөлінуімен (вертикалдық( және (горизонталдық( ... ... ... талап етеді(тарихи мысал ретінде: Посполитайдың
сөзі). Демократиялық принципінің ... ... ... ... ... төменнен жоғары қарай құрылуын керек етеді – яғни
халықтан. Демократиялық мемлекеттің спецификасы (республика( (латыннан res
publіca – Рим ... ... ... ... ... белгіленуі
сирек кездеспейді. Егер, адамдардың тең-құқықты ... ... ... ... бұл позициясына сәйкес келіп және ... ... ... тек қана ... ... мойындауға болады.
Басқару түріне қарай, яғни жалпымемлекеттік(немесе әдетте айтып
жүргеніміздей жоғарғы ... ... ... байланысты,
республикаларды парлементтік және президенттік деп ажыратады. ... де болу ... ... президнттік республика және парламенттік
монархия. Бұл жерде маңыздысы – ... ... ... және оның іс-жүзінде іске асуындағы арнайы механизімдері.
Парламенттік республикасында танымалды болып келетін заң ... және ол ... ... және ... есеп ... ... ... ГФР). Парлементтік монархиясында да заң шығарушы
және атқарушы билік сәйкестерінің ... ... ... ... ... ... Дәл осы ... және тек осы жерде
премьер-министр қызметі бар болады.
Президенттік республикасында заң шығарушы ... да, және ... де ... ... ... және функциялары дербес
болғанымен олар ... ... және ... ... (США, ... Мексика және т.б.).
Ерекше мәртебеге Ресей мен ... және т.б. ... ие, ... олар арбитр ретінде (бөлінген( мемлекеттік билік
органдарының ... мен ... ... ... ... ... есеп ... үкімет
бар болады.
Жалпы мемлекеттік биліктің билік ету ... ... және ... да ... ... мемлекеттік басқаруына
маңызды әсерін тигізеді. Бұл образдық түрде айтқан кезде ... ... ... ... (органдарының( жағдайы және
функциялануы оның құрылғанына байланысты ... ... ... ... түріне қарай, яғни мемлекеттің ... ... ... және ... ... оларды басқару үшін биліктің
бөлінуіне ... ... ... екі түрі бар – ... ... ... ... мемлекет туралы да айтып жатады, ... ... ... деп айту қиын: конфедерация – бұл белгілі ... жету үшін ... ... ... ... мемлекеттер
территориялық-әкімшілік бірліктеріне бөлініп, мемлекеттік биліктік бірегей
вертикалды жүйесімен ... ... ... ... ... де ... ... өзін-өзі басқарулар бар болу мүмкін. Федерация
да өзінше бір-тұтас мемлекет болып табылып автономиялар мен оларды құрайтын
бөліктерінен құрылу ... Бұл ... ... ... бір ... бөлінуін түсіндіреді.
Мемлекеттердің іштеріндегі іске асып жатқан саяси ... ... ... ... ие ...... биліктің іс жүзінде іске
асуының әдістері мен ... ... ... ... ең маңызды бөлігін
ашады: мемлекеттік билікттің адам ... мен ... ... ... шын ... ретінде саяси режим болып ... ... ... ... ... түрлері бар:
Деспотиялық, бұған тоталитарлы және автократиялық, ... ... бұл ... ... ... ... билеушісімен
(император, король, дуче, вождь, фюрер, ... және т.б.) іске ... ... ... ... ... бұл жерде мемлекеттік билік адамның құқығы мен еркіндігін
жүзеге асыру үшін өз ... ... яғни ... ... ... өкінішке орай бұл ... ... гөрі жай ... жақын болып қалады.
Демократиялық-құқықтық , оның мәні ... ... ... еркі(билік күші) тек материалды процессуалды ... ... ... ... ... ... мемлекеттер дәл осындай
саяси режиміне ұмтылу үшін бағытталған.
Әр мемлекеттің тарихында мемлекеттік ұйым ... ... бір ... ... мәнін және басқаруын ... ... ... түрлері жайында нақты білімдер керек.
Бұл жағдайларда экономикалық реформаларды жүргізу үшін басқарудың
ролінің ... арта ... ... ... ... беру, денсаулық сақтау, ... ... ... ... ... негізде
топтастырылып, бірегей кешенді құрайды. Бұл сала ... ... ... және таратуында, адамды тәрбиелеуінде, әлеуметтік-
мәдени және басқа да ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру үшін, және ... ... ... ... ... ... мен басқару ісінің түрлерін
қолдануы әсерін тигізеді.
Саяси-әкімшілік саласындағы басқару ... ... ... ... пен ... консолидациясымен,
және сыртқы-саяси сұрақтарды шешуімен байланысты. Осы саланың мазмұнына
қарулы күштерді, ... ... ішкі ... ... ... мен сыртқы істерді басқару ерекшеліктері кіреді.
Қоғам- экономикалық, саяси және әлеуметтік факторлардың ... ... ... ... ... ... ... Бұл
жағдайларында басқару қоғамның сақталуын, дұрыстығын, ... ... ... ... ретінде көрінеді.
Сонымен қатар, мен басқарудың әлеуметтік институты ретінде маңызды
белгілерін қарастырдым: а) басқару ... ... ... ... ... сипатқа ие және адамдардың ұжымдық қызметті жүргізіп отырған жерінде
орын алады; б) басқару адамдардың басқарушылық шешімдерді қабылдау мен ... ... ... ... ... ... болып табылады; в)
басқарушылық әсер тигізу басқырудың өзегі болып табылып, қоғамдық жүйесіне
және оның ... ... ... мінез- құлқыларына жан-жақты
әсерін тигізеді; ұйымдастырушылық пен ... ... ие; г) ... ету ... ... белгісі және ол
обьектілерге ... ... ... ... іске ... ... ... д) әлеуметтік басқару жүйесінің және оның құрама
бөліктерінің,адамдар ұжымдарының (ассоциацялар) құрылуын мен функциялдануын
қамтамасыздандыратын басқарудың ... ... ... ... ... ... есепке ала отырып келесі
анықтамаларды қалыптастыруға болады:жаңа ... ... ... іске
асатын әлеуметтік нормативтердің негізінде келтіру мақсатында ... және оның ... ... ... ... ... және сол үшін арнайы құрылған әкімшілік аппаратының ... ... етуі мен ... ... ... ... ... басқаруының негізгі белгілері. Қоғам үрдістеріне
(процесіне) ұйымдастырушылық және ... ... ... ... ... ерекше тән. Бұл мемлекеттің әлеуметтік басқарудың
жүргізуші субъктісі ... ... бір ... ... халықты
қамтитын, қоғамдағы саяси биліктің жан-жақты ұйымдастыруымен байланысты
көрінеді. Әлеуметтік басқарудың еш бір субъектісі ... ... ... ... ... ... үшін оның маңызды ерекшеліктерін
анализдеуімен байланысты. Ал ... ... ... ... ... ашу үшін – оның ... ... көрсететін ерешеліктерін көрсетуін білдіреді.
Мемлекеттік басқарудың әлеуметтік-саяси ... оның ... ... ... ... бұл ... ... билік ету күші болып табылады. Кез-келген билік басқару арқылы
байқалады(еңбек ету ... ... ... ... ... – бұл ... ішіндегі басқарудың ерекше атрибуты.
Материалдық, қаржылық, ұйымдастырушылық және басқа да ... ... ... жүйе ... ... ... кезінде
мәжбүрлік легетимдік құралдарын қолдануға құқысы бар.
Мемлекеттік басқарудың мақсаттық сипаты бар және арнайы сұрақтардың
шешуін ... ... ... мақсаты Коституцияның,
заңдардың,мемлекет Президентінің жарлықтарын және басқа да ... ... ... ... және өмірге келтіруінен тұрады.
Мемлекеттік органдар қызметінің неғұрлым нақты мақсаттылығы олардың жарлық
құжаттарында немесе заң актілерінде белгіленіп ... ... ... органдар жүйесінің көмегімен басқарады. Ол
органдар өздерінің құрылымдары бойынша әр-келкі болып келеді, ал ... ... ... деп атауы сирек кездеспейді ... ... ... ... ... заң ... атқарушы және сот, және деқоғамның дұрыс функционалдауын және әр-
түрлі қауіп қатерден сақтануын қамтамасыздандыратын мемлекеттің басқа ... ... ... ... ... мүддесін көрсетіп, барлық
салаларының келісімдерінің ... ... ... ... ... ... ... үшін
қоғамда мемлекет тарапынан ... ... ... ... ... ... сұрақтардың шешілуі, осы органдардың
қызметінің мазмұнын анықтайды. Мемлекеттік басқару арқылы мемлекеттің ... ... ... ... іске ... ... бұл ... болып табылып, басқарушылық функциясының үлкен масштабымен және
көлемімен ерекшелінеді. Экономикалық-әлеуметтік салаларын және ... ... ... ... сөз айтылып отыр.
Мемлекеттік органдар жүйесінің ішінде мәжбүр етуші органын ерекше
бөлуге ... Ол ... ... ... ... ... гвардия, және
т.б.) және арнайы мәжбүр етуші мекемелер (сот, түрме, ... ... және т.б.) ... ... ... ... және
адамдарды өмірден айыру қоғамдағы мемлекеттік биліктің ... ... ... келесі белгісі мемлекеттің барлық халқына
сәйкес территориясына билігінің таралуы болып табылады. Бұл ... ... ... ... ... ... ... болады. Қоғамның
үстінде тұрған ... ... ... тоталитарлы режим
жағдайлары), қоғамды ұйымдастыратын ... ... ... ... ... ... тарихи пайда болуы, бір жағынан қоғамның
әлеуметтік ассиметриясымен, ал басқа жағынан – ... ... ... (жалпы істерді асыруымен( байланысты(. Қазіргі заманғы
мемлекетте осындай міндеттемелер артуда. Бұл көлік және коммуникацияның,
табиғат ... ... өз ... ... халықаралық
қатынастармен және т.б. байланысты. Осы сұрақтарын шешу үшін мемлекет
сәйкес органдарды арнайы ... ... ... ... үшін ... ... ... мемлекет әлеуметтік қарсылықтарды, қоғамның әр
мүшесінің қоғамдық және өзіндік мүддесін қорғауында. Демократиялық қоғамда
мемлекеттік басқару биліктің ... ... (заң ... ... ... ... ... айтқанда қазіргі заман қоғамында
(әлеуметтік арбитраж( мемлекеттің және ... ... ... ... ... айналуда.
Мемлекеттік басқаруына тікелей әлеуметтік ... ... ... ... ... мемлекеттпен тұрақты-құқықтық байланыстары
жайында айтылып отыр. Азаматтықтың институттары арқылы мемлекетпен оның
билігінің әсерінің астындағы ... ... ... ... ... ... мен ... қызметті қоғаммен байланыста көруге болады,яғни жеке және
қоғамдық өмірді жетілдіру барысында көре аламыз. Мемлекеттің ... ... ... ... ... ... латын сөзінен
шыққан functio-міндет қызмет айналасы деген мағынаны білдіреді.Функция
мемлекеттік ... ... өз ... ... ... Бұл жерде мәселе
тікелей мемлекеттің қоғамдық ... ... ... ... ... қоғаммен қарымқатынаста болмаса, ол өзінің мағынасын жоғалтады, ... ... ... ... осы функциялары ... ... ... ... ... бізге мемлекеттің анық
қажеттілігін көрсетеді.
Қазіргі кездегі мемлекетің қоғамдық функцияларының бірнеше түрлерін
бөліп, ... ... ... ... ... қоғамын сақтау және
қорғау функциясы. Оны саясаттық функция депте ... ... ... ... саясаттың түб-негізі обьективті мағынада қоғамды тыныш және бейбіт
өмірмен қамтамасыз ету. ... осы ... ... ... ... ... ... орталықтандыру.
Бірақ күні бүгінге дейін кейбір саясат күштері мемлекетті жеке адамдардың
өзінің эгоистік жүзеге ... ... деп ... Сол ... ... ... келгеннее бастап, күшті қоғамдық рөлге қарап жібереді және
өз оппоненттерін басып тастауға тырысады, көбінесе оппозициямен санаспайды.
Ал ... ... ... өз ... ... билікке өздері келеді немесе жағдайды өз ... ... Міне ... ... ... кері ... ... оның экономикалық
өсуіне кедергі жасайды.
Бәріне белгілі біздің ғасырымыздың бірінші жартысында көп мемлекеттер
дәл осындай қарама-қайшылықтарда ... және әр ... ол сол ... ... әр түрлі ағымдармен қоғамдық
топтардың ойларын біріктіріп, олардың ... ... бір ... ... ... ... ... табылады, мемлекет жеке
адамдардың пайдасымен ойларын, басқалармен санаспай, қорғап ... ... ... ... бір жағы екінші жаққа қысым көрсету құралына
айналдыруы, мемлекетті амалсыз ... және ... пен ... ... ... ... кешпе оны бұзады. Дүние Жүзілік тәжірибе
бойынша, қоғамның ең ... ... ... ішінде бейбіт өмірмен
тыныштық, конструктивтік творчество ... ... ғана ... Егер ... ... ... қамтамсыз ете алмаса және қолдамаса, қандай да бір
топтар арасындағы ... ... ... ... немесе азаматтық соғыс жанжалдарына жол ... онда ... ... ... ... атқармауы, яғни өз ... ... ... өтей ... ... ... ... туралы айту қиын. Әлеуметтік және мемлекеттің территориясындағы әр
адамның немесе жеке тұлғаның құқықтары қорғалуын қамтамасыз ету ... ... деп ... ... Дәл осы ... адамдар мемлекетті
құрып, оны рухани және материалдық түрде қолдайды. 30 жылдары ... орыс ... ... ... ... «Әр ... мақсаты,
кез-келген жағдайда әр бір азаматты рухани бостадықпен творчествалық
қуатпен қамтамасыз ету, бұл ... ... құру ... ... ... ... ... Ешкім мемлекеттік қоғау жүйесінен және
көмекпен қатынастан тыс қалмау керек; сонымен қатар барлығы жұмыс ... ... ... ... ... ... әр адамның бостандығы қоғамдағы қарым-қатынаспен, бірігуімен
жүзеге асырылады. Оны басқаратын отбасы, мораль, құқық, және тағы ... ... ... ... ... ... ... асырады. Сөзсіз, адамдар әртүрлі болады және әртүрлі ... ... ... пен ... ... жету ... бір ғана ортаны
пайдаланады. Бұны көрмейтін соқыр идеалист қана. Бұндай ... ... күш ... ... қана ... ... және сақтайтын
тұрақты кепіл бола алады. Ғасырдың аяғында индустриалдық ... ... ... ... адамның бостандығы мен
құқықтары комплексін қолдады.
Алайда, осы ... ... ... ... заң мен адамның
бас-бостандығы және құқықтарының шын ... ... ... ... ... ... бар екендігін көрсетеді. Күні бүгінге
дейін, адамдардың өмірі қылмыс қолмен сөніп, оның ... ... ... ... ... проблемаға айналып кетті. Адамдардың
кейбір құқықтары мен бас-бостандықтары ... ... ... ... әлеуметтік функциясы қарастырылған кезде, оның мазмұны
адамдардың құқықтарымен ... ... ... ... ол ... ... кең және ... адамдарды жетілдіру мен қайта жандандырудың
жағдайларының алуан түрлігі туралы айтылады, жаңа ... ... ... ... мен ... және ата-бабаларын есте сақтауға дейін;
әлеуметтік салт-дәстүр кенін құру; адамдардың творчесталық ... ... ... ... мен ... ... әлеуметтік шындық және тағы
басқа принциптерді дүниеге әкелу. Адамның қоғамдағы бостандығы қандай ... ... оны ... ... ... жіп ... өйткені ол өмірге тұрақтылықпен сенімділік береді, адамды өз-өзіне
сенімді мемлекет азаматына айналдырады.
ХХғ. Екінші жартысында ... ... ... ... ... ... Дүние Жүзілік нарықтың орнауы, ... ... ... ... ... ... ... өндіруші күштердің негізгі компоненті ... ... ... ... жаңа ... ... қоғамның
экономикалық саласында негізгі роль атқаруына әкеліп соқтырды. Көп жерлерде
глобалдық ойларды халықтық ... және ... ... ... ... ... замандағы мемлекет құрылымдық құқықтан
тұратын өзінің экономикалық ... ... ... ... ... позицияларда тұрған мемлекет пен экономика
арасында байланыс барын адамдар ... ... Орыс ... ... ғасырдың басында «Нағыз тұрақты ... ... ... ... ... алға ... Бұл ... жүйе елге эконмикалық
еркіндік береді, барлық күштердің бітімділігі, өндеуші және өндеп ... ... ... және ... ... қажеттіліктерін
қанағаттандырады. Бұл жүйе ішкі мағынасы бойынша мемлекеттің бостандық
идеясы мақсаты мен ... ... ... ... ... ... ... дәлелдеулермен тәжірибелерге қарамастан, кез-келген индустриалды
елде нарықтық экономика, әсіресе өтпелі кезеңде өзін-өзі ... ... оның ... мен механизміне мемлекеттің араласпау
керектігін айтқан адамдар ... Екі ... ... әр бір ... ... беру және ... кешендер құру, бұдан
экономикалық қажеттіліктер, ойлар мақсаттар, ережелер, ... ... ... қадам мен қозғалыс жақсылап ... ... ... ... еді, әлеуметтік эффект әкеліп
отыратын еді, қатынастарды гармоникаландыратын еді адам-қоғам-табиғат.
Адамның тіршілік ететін ортасында дағдарыс, қайтадан ... ... ... ... бұл жағдай адамдардың рухани
деградациясын қоғамдық және жеке жаңа ... ... ал бұны ... ... ... ... ... Мемлекеттің
тотальдігін шешетін және ... ... ... ... ... ... ... соның нәтижесінде біз оптимиздік қоғамдық
өсуді құратын ... тағы бір айта ... ... ол бостандықпен
егемендікті қолдап, өз еліндегі халықтардың тарихи тірлігін халықаралық
қоғамдастықтың ... ... ... Адам өз ... ... басқа
ұлттармен қарым-қатынаста пайда болады. Бірақ кейде, ғасырлар бойы ұлттық
ойлармен, халықтар тағдырын ... ... ... ... ... ... ... ұлттық идеялар,
рухани құндылықтар жойылып, бір тәсілмен батыстандыру болып ... ... бір ... ... және ... арам ойлары жүзеге ... ... 200 ... ... ... ... елдердің тарихымен
салыстыру нәтижесінде А.Шлезингер бір универсалдық ойға келді: «Raisons d`
etat ( бұны ... ... деп ... ... ал ... ... Американы бүкіл Дүние Жүзіне ықпал етуге әкеп соқтырды...Одан
кейін: “Саясаттық және ... ... ... ... ... қуат және ұлттық қауіпсіздік өзінше өмір сүру ... ... ... ... ... және оның ... жатқан елдер
тарихи ұрыстардың нәтижесі яғни, көбінесе ... ... ... және территорияны бөлу, бүгінгі таңда да, үлкен
материалдық шығындарға кейде ... ... ... Осы ... ... сыртқы саясат функциясын стратегиялық параметрлерде басқа
елдермен достық пен қарым-қатынас орнатып, ... ... ... ... кіруі бүгінгі таңда өте қажет.
Мемлекеттік басқарудың ... ... ... басқарудың құрылымдық-функционалдық принциптерінің арасынан
келесілерді атауға болады.
1.Құқықтық нормаларды ... ... ... ... ... ... ... және жергілікті өзін-өзі басқару
органдарының құзіреттеріне басқарушылық қызметтерді бекіту.
2. Бір органның құзіреттерінің шеңьеріндегі бір ... ... ... ішкі ... ... ... мемлекеттік
басқарудың ұйымдық құрылымының шеңберіндегі басқа органдарының басқарушылық
қызметтерімен сайысымдылығы.
3.Шоғырландыру-белгілі ... ... ... ... жүктеу
және қажетті ресурстардың берілуі. Шоғырландыру ... ... ... әрекеттерді, басқарылатын обьектілерді ... ... ... ... ... ... қызметтердің
қосарланушылық және параллелизмдігін болдыру үшін бағытталады.
5.Жеткілікті әр-түрлік-саны және ... ... ... ... ... ... ... басқарушылық қызметтерінің басқарушылық
қажеттіліктеріне сәйкес болу қажеттігін талап етеді.
6.Басқарылатын компоненттердің ең алдымен ... ... ... ... басқарушылық ... ... ... құрылымының құрылысына қатысты
мемлекеттік басқарудың құрылымдық-ұйымдық принциптерінің арасынан мыналарды
бөлуге болады:
1.Мемлекеттік-басқарушылық процестерінің әсерлігін, келісімдігін ... ... ... ... ... ... ... өндіріс және қызмет көрсету салаларына, ... ... ... ұйымдық құрылымдарының байланыстығын
болдырушы аймақтық-салалық принципі.
3.Мемлекеттік басқару жүйесіндегі жергілікті ... ... ... ... ... деңгейлік ұйымдық өзара әрекестіктерін
көрсететін ұйымдық байланыстардың әр ... ... ... және ... ... ... ... және ұйымдық құрылыс ерекшеліктерінен туындайтын
алқастықтың және дара басшылықтың ұштастырылуы.
5.Мемлекеттік басқарудыың ұйымдық ... ... ... және ... ... және ... ашушы сызықтық
функционалдығы.
Мемлекеттің басқарушылық қызметін ұйымдастырушы және кең ... ... ... ... ... принциптер жатады.
1.Мемлекеттік билік органдарының және өзін-өзі ... ... және ... ... қызмет элементтерінің (әдістердің,
формаларының және кезеңдерінің) сәйкестігі.
2.Басқарушылық қызметтінің және оның ... үшін ... ... және ... ... қызметке ынталандыру.
Мемлекеттік басқару субьектісінің ұйымдастырылуы және қызмет етуі
неғұрлым осы ... ... ... ... ... ... мемлекеттік басқарудың нәтижелігі арта түседі.
1.3 Мемлекеттік басқарудың жүйелік және ұйымдық құрылымының маңызды
сипаттамалары
ХХғ. соғыстармен ... ... және ... ... ... адам және ... өміріндегі мемлекеттің ролі мен
орнын нақты анықтап, ... жоқ. ... ... ... ... арасындағы дискуссиялар басылған жоқ, ... ... ... ... құралы дейтін біржақты трактовкалар сақталды. Кейде
мемлекетті сол мемлекеттің ішіндегі билік етіп отырған ... ... ... ... ... ... ... әрбір адамға көмек
көрсетуге жақсылық беруге міндетті ұйым, деп те ... ... аз ... ... ... және формалармен механизмдерге қарамастан,
мемлекет ... ... заң ... ... ... өйткені оның мазмұны көпшілік ойын, рухани құндылықтарын,
идеяларын, қажеттіліктерін бір жаққа қосқан.
Мемлекеттің мазмұны тағы да, өзінің мақсаттары мен ... ... ... өз ... ... ... ... алатын, прфессионалды адамдармен қамтамасыз етумен көрінеді. Бұл
аппарат жанжақты және құрылымы бойынша өте ... ... Оның бір ... шығару қызметін атқарады- заңдарды жүзеге асырады және ... ... яғни ... ... ... ... байланысты, ал екіншісі ішкі тәртібті және сыртқы тұрақтылықты,
мемлекеттік қауіпсіздікті, оның халықаралық ... ... ... оның ... ... ... қоғамнан тыс
болғандығы, иерархиялық құрылымының көлемі, персоналының сапасы және тағы
басқа параметрлер қоғаммен мемлекеттік ... ... ... ... ... ... қоғамның өзін-өзі басқару
құрылысы және механизмі болып шығады. Көптеген уақыт бойы елді ... ... ... ... ... қоғамнан алыстығын,
қоғамнан жоғары жақта екендігі, тіпті аспаннан өзінің ұлы заңдарын ... деп ... ... ... ... ... ... ретінде адамдарға жеткізген жағдайлар да ... ... ... қате жолмен апарды.
Бірақ қалай айтқанда да, мемлекет ол, қоғаммен құрылған және
қоғамдық проблемаларды ... ... ... және ол ... ... ... ... қоғаммен тәрбиеленіп, қоғаммен сол қызметтерге
сайланады. ... ... ... ... және оның ... ... жұмыс істеуі тиіс. Яғни, мемлекеттік-құқықтық
институттар, тікелей ... ... ... табылады. Мемлекет қоғамға
қажетті институттарды пайдалануы керек немесе ... ... ... көп ... ... функционалдау керек. Бұл пікірден
мемлекеттің қоғамға деген ... және ... ... ... ... ... ең ... мемлекеттің демократиялық және қоғамдық
құқықтық ретінде жетілгенін сипаттайды.
Мемлекет өзін ... ... ... басқа елдермен қарым-қатынаста
қоғаммен адамдардың біртұтасы ретінде көрсетеді. ... ... ... ... ... келісімшарттар
орындалады, аймақтық және Дүние Жүзілік организациялармен ұйымдар құрылады,
адамдардың бостандықтары мен ... ... ... Ашық
ұйымдардың құрылуы интеграциялық халықаралық қатынастарды күшейтеді, бұдан
мемлекеттердің халықаралық қатынастарды реттеудегі және ... ... ... ролін арттырады.
Осындай тәсілмен мемлекет өзінің ішіндегі көпқоғамдақ және сонымен
қатар қоғамның жағдайы мен дамуына ... ... ... ... ұйым ... қоғам арасында тікелей және жанама байланыс бар, олар бір-
бірімен ақпаратпен ауысып ... ... ... ... ... ... ... түрде билейтін күш.
Адамдардың тарихи драмасы және қазіргі заманы билеуші күш және ... ... ... ... ... ... оған ... ма, немесе керісінше оны қорғап жүреді ме, ... күш ... нені ... ... ... ... апаратындығы арқылы анықталады. Бұл ... ... және ... ... ... ізденуге итермелейді, бірақ
қайткенде де, бұл сұрақтарға жәй жауаптар жоқ.
Жоғарыда атап ... ... ... субьектісі бүтіндей
мемлекет болып табылады. Бірақ-та олардың ... ... ... және мекемелері міндетті түрде басқаруға қатысады деуге болмайды.
Мемлекеттік ... көп ... оның ... ... әр ... ... ... және олардың бөлімшелерінің,
қызметкерлерінің мемлекеттік-басқарушылық әрекеттерді жүзеге асыруға және
қалыптастыруға түрліше қатысатындығына себеп болады.
Мемлекеттік ... ... ... бұл ... ... ... Бұл мемлекеттік-құқықтық құбылыс қоғамдық-саяси
табиғатқа, мемлекеттік басқарудың мақсаты мен ... ... ... ... басқарудың ұйымдық құрылымы белгілі бір құрымнан,
ұйымнан және адам ресурстарынан, техникалық және ... ... ... ... ... мемлекеттік-басқарушылық әрекеттері (ықпалдары)
жүзеге асырылады.
Ғылыми еңбектерде мемлекеттік органның әр түрлі ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік органның ұйымдық қасиеттері және ... ... ... ... ... ... сөз етіледі.
Әдетте, мемлекеттік органды мемлекеттік меншік негізінде экономикалық
қызметін жүзеге асырушы мемлекеттік кәсіпорыннан, әлеуметтік және ... ... ... ... әр ... қоғамдық сфералардағы
ұйымдық қызметтерін орындаушы мемлекеттік ұйымнан ... ... ... ... шешімдері мен әрекеттері, ал ... ... ... ... ... және ... асырылады.
Шындығына келгенде демократия жағдайларында мемлекеттік басқарудың ұйымдық
құрылымы, оның халқы ... ... ... ... қорғайтын,
елдегі биліктің бірден-бір қайнар көзі болып ... ... ... баскарудың ұйымдық құрылымының негізін-биліктің ... ... ... бұлар мейлінше көлемді және күрделі мемлекеттік
аппарат бөлігін кұрайды. Бұл органдар өзіне барлық басқарушылық ақпаратты
және ... ... ... ... ... Олардың мұндай
болуы адамдардың санасына, мінез-құлқына, қызметіне және коғамдық ... ... ... ... ... береді.
Сондықтан, атқарушы билік басқарушылық ақпараттардың айқындалуын,
саралануын және өтуін қамтамасыз етуші, ... ... ... ие болуы кажет.
Кейбіреулер қайткен күнде де жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... ... ... ... Сөйтіп, атқарушы
сатыластықты "бұзып тастағысы" келеді. Басқарушылық шешімдердің заң ... ... ... міндеттелінеді.
Сонымен мемлекеттік басқарудың ұйымдық құрылымы тек атқарушы биліктің
жиынтық оргаңдарын ғана емес, сонымен бірге өзіне ... ... ... бұл ... мемлекеттік-басқарушылық әрекеттерді жүзеге асыруда
және қалыптастыруда барлық мемлекеттік ... ... және ... ... ... дәрежеде іске қосады.
Элементтердің өзара әрекетін, орнын, нақтылы көрінісін, ... және ... ... ... ... ... мемлекеттік басқарудағы ұйымдық құрылым көптеген объективті
және субъективті жағдайлардың және факторлардың ықпалы нәтижесінде ... ... әр ... ... ... тән ерекшеліктері бар.
Сондықтан осындай ерекшеліктерін есепке алмай мемлекеттік басқарудың
ұйымдық ... ... ... ... ... ... ... негізінде қызмет етеді.
Елдегі объективтік жағдайларға бейімделусіз белгілі бір ... ... ... ... ... алу ... басқарудың
ұйымдық құрылымының тиісті тиімділігін қамтамасыз ете алмайды.
Мемлекеттік басқарудың ұйымдық құрылымына басқарылатын объектілердің
орналастырылуы және күйі көпшілігінде ... ... ... ... ... ... субъектісі қоғамдық жүйенің ... және ... ... ... ... отыруға тиіс емес, ол
тек басқарылатын ... ... ... ... ... ... ықпал етуді қамтамасыз етіп отырса жеткілікті.
Мемлекеттік басқарудың ... ... ... ... ... ... ... процестерді; б) әлеуметтік-мәдениеттік процестерді; в)
әкімшілік-саяси процестерді ... ... ... ... ... үшін ... ... ретінде мемлекеттің қоғамдық
қызметтері, оның жүргізіп жатқан саясаты және ... ... ... ... мақсаттары мен қызметтері болып табылады.
Әдетте, мемлекеттік ... ... ... мемлекеттің қоғамдық
қызметтерін (саяси, әлеуметтік, экономикалық және халықаралық) нәтижелі
және ... ... іске ... ... ... потенциал
шоғырлануы қажет. Және де бұл потенциал көбінесе мемлекеттік басқарудың
өзінде, орын ... ішкі ... және ... анықталынады: 1.
Мемлекеттік аппараттағы саяси және мемлекеттік әкімшілік қызметін атқарушы
адам потенциалы. 2. Мемлекеттік басқарудың ... ... ... рөлі басқарудағы объективтікті және субъективтікті біріктіруге
шақырады және кез ... ... ... ... Егер де ... ақпарат жоқ немесе онысы жеткіліксіз болса, онда
мемлекеттік ... не ... ... ... бөгеліспен жұмыс істейді. 3.
Қоғамның мемлекет (оның аппараты) алдына ... ... ... және әрқашанда ұсынуға, басқаруға өзінің интеллектуалдық потенциалын
қосуға мүмкіндік беретін ... ... ... 4. Ең
ақырғысы - бұл мемлекеттік басқару стилі.
Стиль арқылы кадрлардың ... ... ... осы ... үшін ... ғылыми және басқарудың
техникалық құралдары ... ... ... ... ең
оңтайлы және ... ... ... ... ... ... құру моделін (үлгісін)
таңдап алу үшін ... ... ... құбылыстың қасиеттері, дәлірек
айтсақ оның қоғамдық құбылыстың қайнар көзі (генератор) деп түсіну ... Ұйым - бұл ... ... элементтердің комплексі (кешені). Бұл
элементтерге біріншіден, мақсаты, ... ... ... жеке ... бөлу және ... ... ... үшін шаралар
жүйелерін әзірлеу; үшіншіден, тиісті бөлімшедегі жеке ... ... ... ұйым ... көзқарастарын,
мінез-құлықтарын, өзара әрекеттерін мотивациялау; бесіншіден, ... ... үшін ... ... ... ... ағымдары, бақылау, қолдау және жазалау; алтыншыдан, бірыңғай
ұйымдық жүйесі, бұған жету үшін ... ... ... ... ... ... өзара ішкі келісушілік жағдайында
болғанда ғана ... ... ... ... ... мемлекеттік
басқаруда, тиісті құрылымдарда қалыптастыратын бірнеше ... ... ... (немесе таза сызықтық) негіздеме ... ... ... ... ... ... келетін құрылым
құрайды. Сөйкесінше, бұл жерде дара басшылық орын алады, ... ... ... ... ... жүргізілуі бір кісінің
аясында шоғырланады. Бұл жағдайда атқарушылық бұйрықтар бір ... ... ... ... ... типі ... нысандандырылған, бұнысы оған
тұрақтылық, сенімділік, жүйелік береді. Бұл негіз ... ... ... ... ... ... Бірақта мұнда кері ... ... ... әр ... ... ... ... Бұлар болса
оның универсалдығын (әмбебаптығын) және тиімділігін төмендетеді.
2. ... ... ... басқарудың нақтылы
қызметтерін арнайы ... ... ... ... Бұл ... ... ... қызметтерінің
әрқайсысына жоғары кәсіпқой ... ... ... ... Сонымен қатар атқарымдық ... ... ... ... ... ... туғызады, бұнысы ... жеке ... ... ... ... ... және ... біріктірілуін қамтамасыз етеді және құрылымның құрылу
мүмкіншілігін береді, ... ... бір ... ... шешімдерін
қабылдайды және оларды жүзеге асырады, ал ... ... ... ... ... ... басқа қасиеттерін қамтамасыз етеді. Нәтижесінде ... ... ... ... ... ... елдерде багдарламалық мақсатты
негіздемеге ерекше көңіл бөлінуде, соған сәйкес ұйымдық құрылымның ... бір ... ... ... ... немесе кешенді
бағдарламалар қойылады және оларға сәйкес элементтері мен ... ... ... ... өзекті қоғамдық ... ... ... ... өндірістік, ақпараттық және басқа
қорларды интеграциялау ... ... ... багдарламалық мақсатты негіздемесінің болашағы зор. Бұл
тұрғыдан басқару құрылымдарының матрицалық ... ... ... ... ... ... мүмкін. Ол сызықтық және багдарламалық мақсатты
басқаруды бірлестіре ... ... ... құрылымдарын немесе оның жеке ішкі
жүйелерін жобалаушылардың қолдарында көптеген ұйымдық негіздемелер ... бар. ... ... және субъективтік жағдайлармен,
факторлармен орынды байланыстыра отырып нетижелілігі жоғары мемлекеттік
басқарудың ... ... ... ... ... органның құрылымы деп оның бөлімшелерінің
жиынтығын, ондағы лауазымдық ... ... ... өкілеттік пен
қызметтер схемасын бұл бөлімшелердің және лауазымдықтардың өзара қатынастар
жүйесін түсінеміз. Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... оның компетенциясының
(құзыретінің) мазмұнына, көлеміне байланысты. Ол ... ... ... ... асыруына бағынышты және жоғарыдан төмен
құрастырылады. Ол үшін “штаттық кесте” атты ... жиі ... ... ... ... құрылымдары аралығында ұйымдық өзара байланыс
бар. Нақты мемлекеттік органның құрылымдық мәнін тек оның ... ... және ... мемлекеттік органмен байланысын ашу
арқылы түсінуге ... ... ... тікелей байланысқан
органдар қоғамдық процестерге "тікелей ықпалдарын тигізеді.
2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУ
2.1 Қазақстан Республикасындағы басқарудың билік түрлері-министрліктер,
агенттіктер: құрылымы және ... ... ... ... және ... ... дамыту теориясында методологиялық негізде
жасалған, мемлекеттік басқарудың қазіргі концепциялары аса маңызды ... Бұл ... ... ... ... және ... ... тездетуге арналған, мемлекеттік аппараттың
тәжірибелік жұмысының ... жаңа ... ... Ел Президентінің
Қазақстан халқына жіберген «Қазақстан-2030» бағдарламасында олар,
республика ... ... ... ... ... байланысты
мемлекеттік басқарудың мемлекеттік қызметкерлердің профессионалды ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік аппаратты функциялау, принциптердің құрылуын функцияларын,
тәсілдерімен мемлекеттік басқару формаларын дәл осыдан ... ... ... ... ... ... ... басқаруды заң шығарушылармен қарастырылған шектеуге жүзеге
асыратын Республиканың атқарушы органы болып табылады, яғни өз ... ... ... ... және ... ... орындауға
уәкілетті.
Министрлік Республиканың Премьер-министрінің ұсынысы бойынша
Республика Президенті тарапынан құрылады, қайта құрылады және ... ... ... ... ... ... қз құзіреті шегінде шешім қабылдауға өкілетті.
Министрлікке негізгі қызмет болып үкіметтің ... ... ... ... ... ... өз қызметін Қазақстан
Республикасы конститутциясы және басқа да заң Республика ... ... ... үшін ... ... ... ... берілген
министрліктің қызметсаласына қатысты жалпы мемлекеттік саясатқа араласады.
Министрлік келесідей сәйкес атрибуталары бар ... ... ... ... ... ... ... шоты.
Әр министрліктің қызметі министрлікпен реттелетін ... сай ... ... министрлікке тән келесідей қызмет түрлерән ... ... ... ... мемлекеттік бағдарламасын әзірлеу мен жүзеге
асыру;
-реттеліп саладағы субьектілердің Республиканың коститутциясы мен ... ... ... орындауын бақылау;
- экономикалық өсуге, сонымен қатар реттелетін саланың дамуына, егер ... ... ... болса ... ... ... ... ... ... ... орынбасарлары болады, яғни Вице-министрлер, оның ішінде
біреуі Вице-министр (яғни министрдің бірінші орынбасары). Вице-министрді
министр ... ... ... ... министрмен бекітіледі. Министрліктің
құрылымдық бөлімшелері болып ведомстволар, департаменттер және басқармалар
болады. Осы ... ... ... ... одан ... болып табылады. Олар өз алдына басқармаларға, ал олар
бөлімдерге бөлінеді. Құрылымдық ... ... ... ... оның ... өкілеттігі табылады (3-қосымша).1
Департамент — министрліктің құрамына тікелей кіретін ең ірі құрылымдық
бөлімше. Ол өз ... ... ішкі ... алатын бір немесе екі үлкен
саланьің қызметін жүзеге асырады. ... ... ... және босататын директор басқарады. Директордың министр
тағайындайтын бірнеше ... ... ... ... ... ... ұйымдастырады және жүзеге асырады, сондай-ақ
департаменттің алған тапсырмасын жүзеге асыруына жеке ... ... ... мен штаттар саны директордың ұсынуы бойынша
министрмен бекітіледі.
Департаменттің ... ... ... ... тұлға
мәртебесінің болуы, ал департаментте ондай мәртебе жоқ. ... ... ... саны 50-60 ... ... тәртіп бойынша өз алдына басқармаларға ... ... ... құрамына кіретін және басқаруын департамент жүзеге асыратын
бөлек сала ішіндегі реттеу бойынша ... ... ... ... ... ... ... директорының ұсынуы бойынша
министр тағайындайтын ... ... ... саны ... ... 20-25
адамнан тұрады.
Басқарма өз кезегінде, бөлімдерге бөлінеді. ... сала ... ... бір ... ... ... ... болатын, кейде болмайтын бөлім бастығы басқарады. ... ... ... он ... дейін бола алады. Бөлім жүктелген тапсырмалардың
көлеміне сай департамент директорының қарауымен секторларға бөлінуі мүмкін.
Кей ... ... ... ... және оған ... көлеміне байланысты тікелей бөліктерге бөлінуі мүмкін. Мысалға,
Қазақстан Республикасының нормативтік-құқықтық ... ету ... ... және ... Министрлігінің халықаралық ынтымақтастық
департаменті. Ол төрт бөлімнен тұрады.
1) ... ... ... дайындап және экспертиздеу
бөлімі;
2) зандық бөлім;
3) халықаралық ғылыми-техникалық ... және қор ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасында 1999 жылғы 22 қаңтардағы
Қазақстан ... ... ... Республикасы Үкіметінің
құрылымы туралы" деген Жарлығына сәйкес 14 министрлік бар.
1) ... ... ... ... ... ... ... министрлігі.
3) ҚР-ның ішкі істер министрлігі.
4) ҚР-ның мемлекеттік кіріс министрлігі.
5) ҚР-ның қаржы министрлігі.
6) ... ... ... ... ... ақпарат және қоғамдық келісім министрлігі.
8) ҚР-ның ауыл шаруашылық ... ... ... және ... ... қорғау министрлігі.
10) ҚР-ның энергетика, индустрия және сауда министрлігі.
11) ҚР-ның ... ... және ... ... ... ҚР-ның экономика министрлігі.
13) ҚР-ның білім және ғылым министрлігі.
14) ҚР-ның көлік және ... ... ... ... ... ... сыртқы экономикасын
қарастырады және әзірлейді және жүзеге асырады, ... ... ... ... ... Қызметінің мақсаты болып мемлекеттің ... ... ... ... қамтамасыз ету, ұлттық мүддені
қорғау және Қазақстанның дамуына көркейуіне жағдай жасау болып табылады.
Қарастырылып отырған министрлік ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттің қорғаныс саясатын жүргізеді,
яғни шекараларға қол сұғылмауын, елдің біртұтастығын және ... ... ... ... ... ... ... қарулы күштерін өз
құзіреті негізінде ... және ... ... ... ... жүргізіп отырады. Оның қарамағында
мемлекетті әскери-күштермен қамтамасыз ету, ... ... ... ұстап отыру, әскери-күштер қатарына ... ... ... ... ... Бұл ең ... минйстрліктердің біреуі, себебі
қорғаныс қамтамасыз ету Қазақстан үшін ... ... ... ... министрлігі азаматтардың конституциялық құқықтарын қорғауды
қамтамасыз етумен, олардың тиіспеушілігін және құқық ... ... ... ... ... жүргізеді. Негізінде, бұл министрлік
ҚР-ның барлық азаматтарының зандылықты сақтауын ... ... ішкі ... ... жеке ... оның ... тағайындау бөлімшелері және түзету мекемелер тарабтары кіреді.
Мемлекеттік кірістер министрлігі қаржы министрлігінен бөліп ... ... ... ... және ... ... ... құрастыру мен оны іске асыру өкілеттігінің бөлігінен
бөлініп шыққан. ... ... ... ... ... тиімді түрде
түсуіне Президент және Үкімет үлкен мән береді. Сондықтан бұл министрліктің
жеке мемлекеттік орган болып бөлініп шығуына ... ... ... табылады.
Негізінде, Министрлік толық және уақытылы акша ... ... ... ... байланысты барлық сұрақтармен ... ... ... ... салық комитеттері және кеден
органдары болады.
Қаржы министрлігі мемлекеттің ақша-несиелік ... ... мен ... ... ... ... шешеді және құнды қағаздар
нарығының, капитал нарығының, ... ... ... ... байланысты
мәселелерді шешеді. Қаржы сферасын толық мемлекеттік реттеуді ... ... ... ... ... ... болып ҚР-ғы жұмыс істейтін барлық
мекемелердің (коммерциялық және мемлекеттік) Конституцияны, заңды ... да ... ... ... ... ... т.б. Егер
ішкі істер министрлігі жайлы сөз қозғайтын болсақ, олардың негізгі ... ... және ... ... ... алдын алу болатын болса ал
Әділет министрлігінің ... ... ... ... ... информация және қогамдық келісім ... ... мен ... ... ... ... ... мемлекеттік мәдениетті дамыту саясатын әзірлеу мен іске асыру, өнер
қайраткерлерін қолдау әр түрлі мәдени ұйымдар мен ... ... ... ... ... коңституциялық кепілдіктер мен
азаматтардың құқықтарын қамтамасыз ету ... ... ... ... бұқаралық ақпараттар құралдарының қызметімен байланысты
мәселелерді шешеді, олардың қызмет етуі үшін ... ... және іске ... ... ... құралдарының сферасында
қызмет атқаруға құқық беретін лицензия ... ... ... ... әр ... топтар арасындағы келісімді және ... ... ... ... ... мағынасын білдірелі.
Ауыл шаруашылық министрлігінің негізгі қызметінің аясына мемлекеттің
ауыл, орман, ... және ... ... су және жер ... басқару
жайындағы саясатын әзірлеу және іске асыру Қызметінің негізгі мақсаты ҚР-ғы
аграрлық-өнеркәсіптік кешен және ауыл шаруашылығын ... ... ... және жүргізу т.б. Ол кейбір стратегиялық маңызды ... ... ... дақылдар т.б.) айналасын қадағалап отырады,
аграрлық кешеннің ... етуі үшін ... ауыл ... ... ... құралдарына басқа органдарымен бірге мемлекеттік тапсырыс жасайды.
ҚР-ның Еңбек жене әлеуметтік қорғау министрлігі халықтың жұмыспен ... ... ... ... қамтамасыз ету саласында
мемлекеттік саясатты әзірлеу мен іске ... ... Сол ... еңбек биржалары құрылды. Сонымен, ... ... ... ... ... жене ... ... қорғау аясына
кіретін барлық мселелерді қарастырады.
Энергетика, индустрия және ... ... ... ... ... мен қоғамның арасындағы қатынасты үйлестіру т.б. Табиғи ресурстарға
пайдалы ... ғана емес және де ... ... ... ... ... да осы ... кіреді. Басқа да тиесілі органдармен
бірігіп ... ... ... министрлігі мемлекеттің экономикалық, аймақтық саясатын
әзірлеп, іске асырады. Қаржы және ... ... ... ... процестерді мемлекеттік реттеуді ... ... ... ... Әр ... ... ... министрліктер,
Экономика министрлігінің алдында Үкімет бағдарламасын іске ... ... есеп ... және ... министрлігінің қарамағында жоғарғы, орта және
бастапқы білім беру ... ... ... ... ... ... Бұған қоса, Министрлік іргелі ғылымдар саласындағы
зерттеушілік қызметтер мен ... ... іске ... және ... министрлігі мемлекеттің көлік ... ... ... ... саясатты әзірлеп, іске асырады.
Оның қызметінің мақсаты экономика және қоғамның өсіп келе ... ... ... ... ... үшін ... ... т.б. Бұдан
басқа, көлік-коммуникациялық кешені өнеркәсібінің мемлекеттік акция пакетін
басқарады. ҚР-ның көлік-коммуникациялық ... ... ... ... және жеке ... ... олар ... жене көлікгік-
экспедициялық қызметті пайдалану, жөндеу және ... ... ... ... ... байланысты пайдалану, автомобильдік
жолдар, су, ауа, темір ... және әуе ... ... ... ... ... жүзеге асырып отырады.
Жалпылап айтсақ, министрліктер мемлекеттің нақты бір саладағы қызметін
атқаратын құралы т.б. Олардың ... ... ... ... бөлу ... сәйкес келеді, нәтижесінде мемлекеттік басқару
тиімділігінің жоғарылауына, өсуіне көмектеседі.
Егер әрбір бөлімшенің өзінің айқын белгілі бір ... ... онда ... алдына қойылған мәселелерді жақсылап ... ... ... бөлімшеде мамандану қанша нақты болса,
қызметкерлер өз ... ... ... ... ... Егер де
министрліктердің атқарып жатқан мемлекеттік басқаруларын көтеру тиімділігі
туралы айтатын болсақ, ... ... ... ... сөз ... ... болмас деп ойлаймын.
Егемендігімізді алған кезде Қазақстанда 43 министрлік болған болатын.
Нәтижесінде, бүгінгімізге дейін жүргізіліп ... ... ... ... ... Реформалар бір-біріне қызмет сферасы
ұқсас министрліктерді қосу немесе мүлдем жауып тастау арқылы жүргізіледі.
Әйтсе де бұл ... ... ... тиімділігін арттыруға
бағытталды. Біріншіден, Кеңес үкіметінен мирас қалған ... ... ... ... ұстап отыру шығыстары елеулі азайды. Екіншіден,
әр саланы басқаруда болған бюрократиялық машина жәймендеп әлсіреді.
Агенттіктер: құрылымы және қызметтері. ... ... ... ... ... орталық атқарушы органдар болып
табылады. 1999 жылға дейін Агенттіктер Үкімет құрамында болып келді және ... ... ... ... ... ... 1999 жылы 6 ... №378 Конституциялық заңға ... ... ... ... ... бағынатын болып бекітілді. Агенттіктер
негізінен қысқартылған мемлекеттік комитеттер мен министрліктер базасында
құрылып отырды. Агенттіктердің ... ... ... оның ... ... төрағасы болып табылады және ең ірі ... ... одан кіші ...... ... келеді. Жалпы құрылымы
бойынша агенттіктер ... ... ... ... келеді.
Агенттіктер мен министрліктердің қаншалыкды ұқсастығана ... ... ... ... бар. Ол ... мәні ... егер
министрліктер тікелей премьер-министрге тәуелді ... ... ... ... яғни ... бағынбайды. Олардың тікелей
Президентке бағынатындығы ... ... ... дәрежесін емес,
олардың шешетін мәселелерінің маңыздылығын және приоритеттілігін ... ... 22 ... қабылданған Қазақстан Республикасы Президентінің №І6
"Қазақстан Республикасы Үкіметінің құрамы ... ... ... және
оған 1999 жылғы 13 мамырда, 1999 жылғы 3 наурызда енгізілген түзетулерді
ескере отырып осы ... ... ... ... ... ... Республикасының төтенше жағдайлар Агенттігі.
2.Қазақстан Республикасының статистика Агенттігі.
3.Қазақстан Республикасының миграция және демография Агенттігі.
4.Қазақстан ... ... ... ... Республикасының денсаулық сақтау істері Агенттігі.
6.Қазақстан Республикасының туризм және спорт Агенттігі.
7.Қазақстан Республикасының жер ... ... ... ... ... ... ... Агенттігі.
9.Қазақстан Республикасының табиғи монополияларды реттеу,
бәсекелестікті қорғау және кіші ... ... ... Республикасының инвестиция Агенттігі.
11.Қазақстан Республикасының мемлекеттік сатып алу Агенттігі.
2000 жылы желтоқсан айында ... екі ... ... ... ... ... жүктелді. Қалғандардың жалпы қызметтеріне
тоқталып өтейік. Қазақстан Республикасының төтенше жағдайлар Агенттігі
табиғи және ... ... ... жағдайларды ескертумен және
олардың салдарын жоюмен айналысады. Оның құрамында өз ... ... ... ... ... бөлімшелер бар. Статистика Агенттігі
қоғам өмірінің түрлі салаларының көрсеткіштерін ... ... Ол ... ... бір ... келтіріп, барлық сәйкес
мемлекеттік және беймемлекеттік органдарға ақпарат ... ... және ... Агенттігі мемлекеттік миграциялық саясатты
жасаумен және оны жүзеге асырумен айналысады, сонымен қатар ... ... ... ... және жүзеге асыруды қолға
алады.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... сақталынуы
қажет обьектілердегі құпиялық режимін ... ... ... сақтау
істері Агенттігі бұрынғы денсаулық сақтау министрлігінің ... және ... ... ... ... және ... ... бағдарламаларын жүзеге асырып отырады.
Жер ресурстарын басқару ... ... оның ... ... байланысты қызмет түрлерін лицензиялаумен айналысады және ... ... жер ... ... беру ... ... қызмет Агенттігі мемлекеттік қызметкерлерді кезеңді түрде
аттестациялаумен айналысады және ... ... ... ... конкурстарды жариялап отырады.
Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті қорғау және кіші ... ... ... ... ... реттеп, осы саладағы
мемлекеттік саясатты жүзеге ... және ... ... ... әсерін тигізетін бәсекелестікті, кіші бизнестің дамуын қолға алады.
Қазіргі ... ... ... ... ... мен ... ... іргетасы ролін биліктің үш тармаққа бөліну принципі
атқаруда. Қазақстан Республикасында да, ... ... ... атқарымдық, заң шығарушылық, сот билігі болып үшке бөлінеді және
олардың ... әрі ... ... ... ... ... ... принципіне сәйкес жүзеге асырылады. Алдыңғы бөлімде айтылып
кеткендей, тікелей ... ... ... билік органдары
айналысады. Ал заң ... және сот ... ... осы ... ... ... ... жүзеге асырылуын қамтамасыз ете
отырып, мемлекеттік басқарудың ұйымдық құрылымының элементтерін құрайды.
Сонымен, барлық ... ... ... ... даму
кезеңіндегі ең маңызды, приоритетті мәселелерді шешіп ... ... да олар ... ... ... ... болып келеді.
2.2 Алматы қаласындағы әлеуметтік процестерді басқару
Алматы қаласы республиканың интеллектуалды және ... ... ... ... ... 70% жоғарғы, орта жалпы және орта арнайы
білімі бар. Қаланың территориясында 144 мектепке дейінгі ұйымдар, 190-нан
астам мектептер, 73 жоғарғы оқу ... бар. ... орта және ... ... ... қала ... 300.0 мың ... астамы білім
алып жатыр, яғни қаланың бүкіл халқының 1/3 бөлігі.
Қала әкімнің шешімдері бойынша орта ... оқу ... ... ... ... мекемелерінде кадрларды қайта дайындауға,
орта білім ... ... ... ... есебінен
қаржыландыру туралы мемлекеттік заказ тәртібі бекітілді.
Халықаралық тәжірибені пайдалана отырып, ... ... ... ... жатыр. Білімнің барлық ... ... ... жаңа ... ... ... ... білім кешендерін құру, оқу-құрал базасын жақсарту, сондай-ақ
жалпы білім мектептері, лицей және ... ... ... асырылып жатыр.
Халықаралық баколаврият бағдарламасы бойынша, республикада бірінші
Халықаралық лингвистикалық гимназия, екінші Қазақстан-рессейлік гимназия,
Қазақстандық-Түрік балалар лицейі және ... ... ... яғни бұл ... ... білім кеңістігіне кірудің оң үлгісі
болып табылады /18/.
Бұдан басқа спецификалық мекемелерде қажеттіліктің есебі бойынша 11
коррекциондық мектеп-интернаттар, қиын ... ... ... 3 ... үйі, 1 ... ... үйі, сондай-ақ педагогикалық
кадрлардың квалификациясын көтеру институты қызмет етуде.
Соңғы бірнеше ... ... ... қолға алынады. Өткен жылда
3 жалпы білім мектептері іске қосылды.
Мектепке бармайтын ... ... алу ... ... ... Мектеп
бойынша барлық оқу Қоры іске асып жатыр. Тұрмысы нашар жанұядан шыққан
балалар мен жетім балаларға басқарушыларды ұйымдастырған.
Төменгі ... ... ... ... ... ... ... бойынша 100%-қ қайта дайындау жүзеге асуда.
Жалпы Алматы қаласының білім саласындағы күшті және әлсіз ... ... ... ... қаласында 2006 жылға ... ... ... ... ... болуы.
- Мекетепке дейінгі 5(6) жастағы балаларды дайындауды ұйымдастыру.
- Орта жалпы білім ... ... ... ... бағдарламалар бойынша, сондай-ақ мультимедиялық әдіс бойынша
оқыту.
- Алдындағы отандық және шетел ... ... ... ... ... мектептерін 100% компьютерлендіру, соның ішінде көп бөлігі
қазіргі кездегі жаңа компьтерлермен қамтамасыз етілген.
- Бюджеттік қаржыландырудың артықшылығы, 1999 жылдан ... оның ... ... ... ... ... ... жалпы білім мектеп объектілерінің құрылысын
жаңарту.
- Кемтар балалар үшін түзету және арнайы мектеп жүйелерінің жеткілікті
дамуы.
- Мемлекеттік емес және ... ... ... ... ... ... ... жоғарғы, орта және төменгі (профессион)
маманданған оқу ... ... ... ВУЗ және ... студенттер санының өсуі.
Әлсіз жақтары:
- білім ұйымдарының оқу-құрал техникалық базасын дамыту үшін ... ... оқу ... ... әлсіздігі және
арнайы мектептердің оқу-әдістемелігін қамтамасыз етудің жеткіліксіздігі;
- мекетепке дейінгі, бастауыш және профессионалды ... ... ... ... ... ... “Білім туралы” Заңын жүзеге асыруға
бағытталған заңдардың және нормативті ... ... ... немесе
жарықтылмағандығы;
- Білім мекемелері, кәсіпорындар мен ұйымдар ... ... ... ... ... Жастар мен жасөспірімдер арасындағы есерткі заттар, ішімдіктер және
темекі өмімдерін пайдаланудыңт өсуі, балалар арасындағы қылмыстың өсуі;
- ... ... ... ... ... ... оқу ... ету үшін олардың материялдық ынталандыру жүйесінің жоқтығы;
Осындай әлсіздікті болдырмау үшін қабылданып жатқан ... өз ... ... ... ... саласына
қаржыландыруды көбейту, ... ... ... жаңа
технологияларды пайдалану мүмкіндіктерін қолдану қажет. Білім жүйесін
реформалау процесін халықаралық ұйымдармен қолдау көрсету ... ... ... ТМД елдерінде мамандарды дайындау мүмкіндіктері ... ... ... ... және профессионалды білімнің
үзіліссіз және тиімділігін қамтамасыз ету /19/. ... ... ... профессионалды білім жүйесіне деген қызығушылық жоқ, сондықтан
еңбек рыногы оларды қажетті жұмыс күшімен қамтамасыз етіп ... ... ... ... ... ішінде инженер-техникалық бойынша
кадрларды дайындауға сұраныстың төмендеуі, ... ... және ... ... алып ... душар етеді.
Экономикалық және халықтың қоғамдық ... ... ... дайындауға жоспарлау және болжау жүйесінің ... ... мен ... ... ... әлеуметтік тұрмыс
жағдайы сапалы біліммен қамтамасыз етудің ең басты фактор болып табылады.
Сондықтан да мектептерде жиі-жиі медициналық ... ... ... ... мен ... толық және сапалы тамақпен
қамтамасыз ету, жазғы демалыста балаларды демалыс, дене ... ... ... ... етуін ұйымдастыру бойынша шаралар
қабылданда. Тұрмыс жағдай нашар жанұялардың балалары үшін әртүрлі ... ... ... есебінен, соның ішінде барлық оқу қорларының
есебінен тамақтандыру тегін беріледі. Арнайы ... ... ... ... балалар үйінің түлектері үшін жасөспірімдер
Үйін ашу жоспарланып отыр.
Қаланың тәжірибелік мектептердің оқу бағдарламаларына республикалық
бірден-бір валеология ... ... ... ... ... бойынша бағдарламалар енгізілген. Осы бағдарламаларды барлық
мектептерге кеңінен енгізу жұмыстары жүріп ... ... ... ... ... үшін ... ... құралдарын міндетті түрде жасап шығару қажет. Білім мекемелер
мен жұмыс берушілер және тағы басқа да әлеуметтік қызметтестер арасында
тығыз байланысын ... ету ... ... ... ... мен мониторинг жүргізу үшін және
кәсіптік кадрларды ... ... ... ... үшін барлық
әлеуметтік қызметтестердің өкілдерінен қала әкімінің енгізінде аймақтық
комиссия құрылады. Барлық қызығушы жақтар кадрларға ... ... ... ... жүйелі түрде хабарландырылып отырады /20/.
Еңбек рыногының сұранысына сәйкес мамандалған мамандарды дайындау
жүйесін дамыту және ... ... ету ... ... ... ... ... еңбек және ... ... ... мен ... ... және ... да әлеуметтік
қызметтестердің орта мерзімді кезеңге біріккен іс-әрекет ... ... ... жасалады және бағдарламалар мен
жоспарлар ... ... жыл ... 18 ... ... ... ашу, есеп
бойынша жылына 2 мектептен ашу жұмыстары ... ... яғни ... ... 25-27 ... ... ... етеді.
Жалпы білім мектептерінде оқитындар саны 10-12% және 2005 ж. ... мың ... ... ол 2010 ... соңында – 215 мың адамды
құрайды.
Кәсіптік ... ... саны 2005 ... соңына екі есе
өседі және 11-12 мың адамды құрайды, ол 2010 жылы ... 17-20 мың ... ... ... саны болжанып отырған кезеңнің соңында ... және 25-26 мың ... ... яғни бұл ... ... ... ... болады /21/.
б) Денсаулық сақтау
Қазіргі күні ... ... ... ... ... Қала ... 250 поликлиника және 57 аурухана қызмет
етуде, сәйкесінше 41 және 49 мемлекеттік меншікте болып табылады.
Денсаулық сақтау ... ... ... ... ... ... көмекті 16 республикалық, 3 ... 11 ҒЗИ және 682 ... емес ... ... қызметтің кепілдік көлемінде көрсету қамтамассыз етіледі,
негізгі көңіл оның сапасының көтерілуіне аударылады.
Бюжджеттің қаржыландыру көлемі 1999 жылдан ... 30% -ға ... ... жж. денсаулық сақтау саласын бюджеттік қаржыландыру
динамикасы( млн. теңге) Сурет 1.
Денсаулық сақтау ... ... ... тұрғындардың әр түрлі
медициналық қызметтерге ... ... ... ... Емдеу-
диагностикалық сипаттан, нашақорлық саладағы, әртүрлі жұқпалы аурулардың
профилактикасы бойынша мекемелердің күші ... ... саны ... ... саны қысқаруды, оларды
кейбіреулеріне арнайы орталық деген статус ... ... ... кейбір медициналық ұйымдар ұйымдастырылған: хоспис, қазіргі
медициналық технологиялық ... ... ... ... ... тағы басқа.
Бірнеше медициналық ұйымдар жекешелендіріліп алынған ... ... ... ... дене-шынықтыру
диспансері, хоз расчет поликлиникалар. 2000 ж. ... ... емес ... және жеке ... өтіп жүрген дәрігерлер,
қала тұрғындарын 11,3% көлемінде емханалық көмекпен қамтамасыз етті.
Дәрігерлік ұйымдарды ... ... ... ... өзгертілді.
Сметалық қаржыландыру жүйесінен дәрігерлік ұйымдардың дәрігерлік қызмет
көрсету көлемі мен сапасы үшін қызметтерін ... ... ... ... емхана-поликлиникалық көмектің қызмет
көрсету үшін белгіленген тарифы бойынша, ...... ... ... яғни ... күрделілік категорияларының
санына байланысты әрбір жанның нормативі бойынша қаржыландырылып отырады.
Ашық конкурс ... ... ... ... ... кепілділік
көлемінде көрсету үшін мемлекеттік заңдарды орналастыруды қамтамасыз ету.
Бірінші ... ... ... ... ... 7 жеке жанұялы дәрігерлік емханалар ашылып, қызмет етіп жатыр.
Емханалық-поликлиникалық көмекее қол ... ... ... ... ... бір ... ... саны жоғарғы деңгейде
қосып тұр – 7,3 (республика ... – 5,4). ...... ... күші 95% ... ... ... технологиялары негізілген, осыған байланысты жыл сайын 70
мыңнан астам аурулар немесе стационарларда ... ... ... ем алып ... жылдары стацои-халықтың керуетті күші маңызды түрде қысқарып
кетті, біраз стационарлық көмектің қажеттілігі оның ... ... ... ... даму ... қамтамасыз етілді .
Керуетті қордың тиімді пайдалану көрсеткіштері жақсарды – керуеттің жұмыс
көрсеткіші жылына 287-ден 335-ке ... ... ... ... орташа ұзақтығы 13,9-дан 10,2 ... ... ... 20,5-тен 33 госпитализацияға дейін жетті.
Халықты және дәрігерлік ұйымдарды дәрігерлікпен қамтамасыз етуге
жолдар өте маңызды ... күні бұл екі ... ... ... ... тегін және
жеңілдікпен қамтамасыз ету және дәрігерлік ұйымдарды дәрі-дәрмекпен
қамтамасыз ету. Негізгі өмірлік ... ... ... бөлу ... ... ... қамтамасыз етіледі, және жеткізуші фирмалардың
бағалы ... ... ... шыға “Диабет” және
“Туберкулез” мақсатты бағдарламасы ... ... ... ... бюджетінің қаржы есебінен орталықтандырылып сатып алынады.
Әкімнің шешімі бойынша, дәрігердің ұсынысы бойынша дәрмектерді ауруға
және аурудың маңыздылығына ... ... ... үшін ... ... қала ... ... әлі де күрделі жағдайда тұр.
Осымен қатар соңғы 4 жылда туу көрсеткіштерінің өсу деңгейі 1000 ... ж. туу ... 17 мың ... алайда оның деңгейі орташа
республикадан әрі төмен), халықтың өсімі жоғары болып тұр. Қала ... да, ... ... ... Жасы ... ... өсім
себептерінің құрылымында мына аурулар тұр: қан ... ... ... (17%), ... және ... (11%), өкпе аурулары болып табылады
/22/
в) Халықты әлеуметтік қолдау
Халықтың тұрмысы нашар топтарға адрестік әлеуметтік ... ... ... ... ... жатыр.
1999 жылдың 1 сәуірінен бастап, жергілікті бюджеттен, туылған балаға,
жұмыс ... және ... ... ... ... ... ай сайын балалары көп жанұяға жәрдемақылар бір ... ... ... ... бойынша Алматы қаласы зейнеткерлерге ай сайын есептік
көрсеткішпен 0.5 мөлшерде арнайы қалалық жәрдемақылар төленіп ... ... ... ... ... ... бойынша шаралардың бірі болып, мұқтаж
ететін жанұяларға үй-жай тұрмыс шаралары үшін ақшалай көмек беру ... ... үш ... ... жәрдемақы төлеу анализі алушылардың
саны жыл сайын 30%-ға өсіп жатқанын ... ... ... ... ... ... күні 1891 ... мөлшерінде анықталады, осымен
бірге өмір сүру минимумы 4977 теңгені құрайды. ... ... сүру ... ... ... өмір сүру ...... минималды құнының мөлшеріне тең, бір адамның қажетті минималды
ақшалай табысы. Өмір сүру минимумы республика және аймақ бойынша квартал
сайын ... ... ... жан ... ... жасы ... ... қаржыны – натуралды және бағалық сипаттағы тауарлар
мен қызметтердің минималды жиынтығы.
Минималды тұтыну қаржыны құралады:
1) азық-түлік қоржыны
2) азық-тулік емес тауарлар мен ... ... ... күні 55 мың адам ... кедейшілік белгіде тұр, яғни бұл
деген жалпы халықтың 4% шамасын құрайды.
Тұтас әлеуметтік қамтамасыз ету мен ... ... ... шығындары өсіп жатыр, тен қана соңғы жылдары 1,5 есе өсті,
осымен байланысты Алматы қаласы бойынша ... ... ... ... ... үшін олардың үлесі 9-дан 13%-ға өсті.
Соңғы жылдарда әлеуметтік бағытталған объектілер дами бастады. Осыған
байланысты, республикада бірінші 74 ... ... үй ... үйі 350 ... ... ... жоқ ... әлеуметтік
адаптация Орталығы, қиын тәрбиелі балалар мен жетім балалар ... ... ашу, ... ... ... алу орындары
ашылды.
Халықты әлеуметтік қорғау артықшылықтары мен кемшіліктері:
- кедейлікпен және жұмыссыздықпен ... ... ... және
қалалық бағдарламалардың бар болуы;
- халықты әлеуметтік қорғау жөнінде белсенді саясат жүргізу;
- тұрмысы нашар азаматтарды категория ... ... алу ... ... ... ... қаласының 1999-2003 ж.ж. мүгедектерді реабилитациялау жөнінде
комплексті мақсатты бағдарламалар жасау;
- қайырымдылықты дамыту;
Кемшіліктері:
- ... ... ... ... және ... ... ... арнайы қабылданған әдістеме айқын көрінісі көрсетілмейді.
- “Мемлекеттік адрестік әлеуметтік көмек ... ... ... ... ... ... жетіспеушілігі;
- жүзеге асып жатқан заңда жетім-балаларға адрестік әлеуметтік ... ... ... және орта ... ... ... ... сондай-
ақ студенттердің жерлеуі үшін жәрдемациялар, жұмыс істемейтін
азаматтарға, яғни еңбек биржаларында тіркелмегендер ... ... ... ... әлеуметтік жағдайын көтеру бойынша стратегиялар
мен анализдер.
Жыл ... ... ... ... ... ... көбейтуді
қамтамасыз ету жоспарланды, яғни білім мекемелерінің оқу-әдістемелік
және құрал-техникалық базаны жақсарту, ... ... жаңа ... және енгізу арқылы білімнің сапасын, маңызды түрде жақсартуға
мүмкіндік береді.
Стратегиялық тапсырмалар:
- ... ... ... ... ... барлық деңгейін информациялау;
- білімге қол жеткізу теңдігін және таңдау мүмкіндігін қамтамасыз ету;
- ... ... ... ... ... ... ... жұмыстарын жаңарту, оқыту және ... ... ... ... ... ... сапасын жетілдіру;
- бастауыш және орта профессионалды ... ... ... үшін жағдайларын жасау, экономиканың қажеттілігіне сәйкес
мамандарды дайындауда жоспарлай механизмін енгізу жұмыстарын ... ... ... басқару жүйесін жаңарту, қаржыландыру жүйесінің
тиімділігін көтеру;
- білім ... ... ... қорғау туралы аймақтың
жуйесін жасау /25/.
Алдыңғы жылдарда мектептерде қазіргі кездің ... ... ... процессі аяқталу қажет.
Қалада оқытудың сапасы білімнің сапасы білімнің барлық деңгейлері мен
кезеңдерінде, оның бағалау белгілерінің ... ... ... ... ... ... ғылыми-әдістемелік лабораториясын құру арқылы
қамтамасыз ... ... ... ... ... және ... тәрбие
мекеме жұмыстарының сапасына мониторинг жүйесі енгізіледі. Білім сапасын
бақылау және оқитындарды ... ... ... ... жасау,
қалалық білім беру Департаменті бойынша құралтын ... ... ... ... ... оқытудың маңызды факторы болып, мұғалімдік құрамының
дайындық деңгейі болып табылады. Алматы қаласы басқа аймақтардың алдында
артықшылығы көп, себебі кадрлардың ... ... ... және ... ... ... базасы осы территорияда орналасқан. ... ... ... ... ... ... оқытудың
бағдарламалары мен әдістерін жаңарту, олардың техникалық жабдықталуын
жоғарылату және мәліметтермен айырбас ... ... ... ......... ... тиімді байланыстарды қамтамасыз ету
негізінде кадрларды қайта дайындау және мамандық ... ... ... концепциялары мен бағдарламалар жасалынады.
Бүгінгі таңда республиканың бірден-бір Алматы қаласында, қаланың
білім жүйесінің ... ... ... ... ... ... орта ... профессионалды мекемелерде қазіргі таңдағы
компьютерлік сыныптармен толық жабдықтау ... ... ... ... ... үшін корпоративті байланыс
жүйелерді, дистанциялық оқытуды, әлемдік глобалды байланысқа ... мен шығу ... ... құру және ... ... ... ... оқушыларының дайындық деңгейінің жеткілікті жоғары
екенін ескере отырып, ұлттық мектептердің жаңа ... ... ... алаң ... ... ... құру ... Тәжірибе тәртібінде
бастауыш мектептерде таңдалған сыныптарда бірден бірнеше тілдерге оқытуды
енгізу қажеттілігін қарастырады. Мысалы, математика сабағын ... ... және ...... тілінде, табиғаттану – орыс тілінде,
тарих – қазақ тілінде. ... ... ... ... ... және әлемнің қандай да бір жоғарғы оқу орнына ... ... ... ... ... береді, сондай-ақ өздерінің
таңдаған қандай да бір ... ... ... ... оқуды
жалғастыра алады /18/.
Білім сапасын басқаруда информациялық жүйелер енгізіледі. Әрбір оқу
пәні бойынша, қаланың мұғалімдер мен ... ... ... ... жоспарлынып отыр. Бұл әдістемелік ұжымдарда
оқытудың оригиналды оқу-әдістемелік құралдарын және жаңа ... ... үшін ... жүргізілді. Әдістемелік құралдарды
бекіту және экспертизаны ... ... ... ... ... дайындау
және мамандық дәрежесі көтеру институты негізінде құрылған, ... ... ... жүзеге асырады.
Мектепке дейінгі тәрбие салаларында, мемлекеттік ұйымдар арқылы ... ... ... ... ... ... ... ету
жоспарланды. Мектепке дейінгі жастағы балаларды тәрбиелеп және оқытатын,
бала-бақшаға бармайтың ... ... ... ... ... ... беріледі. Соңғы жоспарланған кезеңде
мемлекеттік мектепке дейінгі ұйымдардың үлесі, осы жастағы балалардың
жалпы ... ... және ... ұйымдар мен тәуелсіз қорлардың қолдауы арқылы
тұрмысы нашар жанұядан шыққан балалар үшін қаланың әрбір ауданында бір
балабақшадан ашу, ... ... ... ... балабақша ашу туралы
сұрақтарды ... ... ... ... ... ... ... бөліп, оларға жағдай жасау қажет. Олар үшін арнайы
мектептер ашу ... оқу ... ... ... ... ... түрде
тұрмысы нашар жанұяның балалары үшін 150 орынмен орыс тілде ... ... ... ашу ... ... ... ... республикадан тыс жерлерде шығарылатын ... ... және оқу ... құралдарымен орталықтан қамтамасыз
етіледі.
2002-2003 жылдары кәсіптілік оқу ... оқу ... ... ... ... ... ... жасап, енгізуді
жоспарлап отыр.
Оқитындарды сауықтыру бойынша жинақ бағдарламаларын – “Балалардың
білімі мен денсаулығы” және “Балалық және оқитын жастардың ... ... ... ... ұйымдастыру” және тағы басқа бағдарламаларды жасап,
енгізу жоспарланды.
“Алматы тарихы, географиясы және мәдениеті”, “Азаматтың ... ... жаңа ... ... және ... ... отыр.
Білім саласындағы жағдайдың анализіне келетін болсақ, Алматы ... ... және ... орталығы болып табылады. Қалада
республиканың 60% шамасында ғылым докторлары және кондидаттары (7,5 ... ... ... 70% жоғарғы, орта жалпы және орта арнайы білімі бар. Қаланың
68 ЖОО-да, 40 ОМОМ-да және 244 ... ... ... 333,0 мың ... ... алады.
ЖОО-да 225, ал колледждерде 65 мамандықпен, проф. Мектептерде 71 ... ... ... 10 ... ... ... дайындасу жүзеге
асып жатыр.
Бұндай білім жүйесі кадрларды профессионалды дайындау және қайта
дайындау, ... ... ... ... ... ... ... қаланың және республикалық халық шаруашылығына мен ғылыми
кешенін, жоғарғы ... ... бар ... мен ... ете алу мүмкіндігін береді.
Тек 2001 жылы халық шаруашылығының жоғары маманданған ... ... ... ... ... ... оқуға қабылдау, 2000 жылмен салыстырғанда 4%-дан 32%-ға
дейін ... ... ... ... аталған оқу ... саны 15%-ға ... яғни ... ... санынан 80% бюджет
есебінен оқып жатыр.
Аймақтық даму стратегиясының құрылымы. Сурет 2.
Жалпы ... ... ... ... мен ... іске ... 29 гимназия, 10 лицей, әртүрлі пәндер бойынша тереңдетіп оқытатын
арнайы 14 ... бар, 114 ... ... ... ... ... және ... жалпы білім бағдарламаларын қамтиды. Осыған орай
олар оқитындардың қабілетігіне сәйкес тереңдетілген және дифференциалды
оқумен 120 мың ... ... ... ... өмір ... ... шегінде 2002 жылы денсаулық
Жылына арналған шынықтыру мәдениеті мен спортқа байланысты 1124 ... ... ... ... ... Жаңа ... бәйге шоу
“Денсаулық”, “Алматы қаласы – Жамбыл музей” атты ... ... 2003 ... ... ... ... қала ... дене
шынықтыру сабақтары өткізіледі, спорттың 26 түрі ... ... ... болды.
Соңғы жылдары қалады Республикалық және ... ... ... Осы жылы Алматы қаласында жастар арасында хоккей бойынша
әлемдік чемпионаты болып өтті.
2002 жыл ағымында 375 объектілер құрылыс және ... іске ... ... ... алаңдар ашылды, 22 алаң клубтары пайда болды, 5 спортивті
клубтар, 1 атлетикалық зал, 3 ... дене ... ... және ... ... ... спорт инфроқұрылымының материалды-техникалық базасын
қатайту бойынша жұмыстар жүргізіліп ... ... ... ... ... және ... атындағы спорт және мәдениет сарайы барлық халықаралық
талаптарға сай толығымен ... құру ... ... ... жағдайына келетін болсақ, оралман
жанұяларына “Байбесік” поселкісінен құрылыс ... жер ... ... жөніндегі 2003 ж. негізгі тапсырмалар:
- 2002 ж. квотасына сәйкес мигранттарды тіркеуін қабылдау;
- олардың білім жұмысқа орналастыру және үй-жай алуға жағдай ... ... және ... ... жүргізу;
- оралмандарды кәсіпкерлік қызметіне тарту;
- үй-жәйінің жеке құрылысы, сонымен қатар кіші бизнесті ... ... ... ... ... ... ... тапсырмалар бар. Халықтың
дәрігерлік және санитарлық-тазалық білімі деңгейін көтеру, әрбір адамға
жеке денсаулығын сақтау және ... үшін ... ... ... ... ... жыныс жолымен берілетін аурулармен (СПИД)
күресу мен профилактика бойынша сұрақтарда ... ... ... ... әрекеті; халықтың денсаулық жағдайының анализі мен
болжауының, сондай-ақ оны анықтайтын факторлардың сапасын көтеру;
Келешекте комплекстік қалалық ... ... ... халқының денсаулығы”, “Салауатты өмір сүру”, “Таза ауа-жанға
дауа”, қартайған және жасы ... ... ... ... ... ... ана мен баланың денсаулығын қорғау, ... ... ... жыныс жолдарымен берілетін жұқпалы ауруларды
профилактика және бақылау жүргізу, нашақорлықпен және есерткі бизнесінен
қорғау бойынша ... ... және тағы ... ... жақсартуды қамтамасыз ететін “Диабет”,
“Туберкулез”, ... ... ... ... және ... “Онкология” бойынша келесі этаптарға мақсатты
бағдарламалар жасалып және жүзеге асырылуын ... ... ... қызметтер үшін емхана-
поликлиникалық ұйымдардың орын таптыру жүйесін ендіру жоспарланды. Екі
қалалық ... ... ... ... ... ... ... Шетел қызметтестермен бірге әйелдер үшін
дағдарысты Орталық ашу кездесіп отыр.
Дәрігерлік ... ... және ... ... ... орын басу технологияларының сапасын көтеру және
көлемін ұлғайту көзделіп ... ... ... ... Медициналық
Университет базасында оқу-клиникалық Орталық ашу жоспарлануда;
Денсаулық ... ... ... ... ... ... туралы мәліметтер банкісі құралады, денсаулық сақтау
даму орталықтарының есебімен, ... ... ... ... түрде жақын болашақтамедициналық сақтандырудың альтернативті
формасын дамыту керек. Ол үшін ... ... заң ... қажет /22/.
Әйел мен баланың ауруларын емдеу мен диагностика саласында ... ... ... ... ... етіледі.
Орта медициналық білімі бар мамандардың ынталы бағдарламаларын ... ... ... ... ... ... ... сестралар” жобасын жасау, қалалық клуб құру. “Сау ата-ана ... ... ... ... ... қаны аз әйелдердің жүрек-тамыр ... ... ... ... қуың ... вирустық
гепатит аурулардың емдеудің халықаралық стандартын енгізу қажет.
Балалар мен жастардың денсаулығын қамтамасыз ету қалалық ... ... ... ... жоспарлап отыр.
Жақын бем жылдықта Қазақстан Республикасында ВИЧ/СПИД-қа қарсы
бағдарламалар жасалынады /26/.
Миокорда инфарктің ... ... үшін ... ... ... ... ... жастағы денсаулықты сақтау бағытында геронтологиялық
кабинеттің, соғыс және ... ... ... ... ... хоспис, қарт және мүгедектер Ұйінің материялды
базасы мен қызмет байланыстарын жетілдіру, ... ... ... ... ... ... саласында жастардың мінез-жыныстың
тәрбиелеу бағдарламаларын жасау, және салалық ... ... ... және ... ... ... ... зақым және улану салдарынан жоғалтуды азайту үшін,
зақымданған аурулар үшін қалпына келтіру емдер жұмыстары ұйымдастырылды.
Жұқпалы ауруларды бақылау стандарттары жасалынды және ... ... ... конкурстар ұйымдастырылды.
Салауатты өмір сүру жүргізу бағытында ВОЗ ... ... ... “жанұя денсаулығы” сияқты жобалар жасалынды. Әртүрлі
тематикалық акциялар, ... ... ... ... ... конференциялар мен теле бағдарламаларды ұйымдастыру жүріп
жатыр. Келешекте валеология бойынша мұғалімдерді ... ... ... ... кезеңнің соңында кепілденген дәрігерлік көмектің
көлемі 2 есе көбейеді. Денсаулық ... ... ... және ... ... Халықтың денсаулығы мен ... ... ... ... ... деп болжануда.
2002 жылы халықты дәрігерлік көмек ... ... ... ... ... ... ... бағытталуда.
Жергілікті бюджеттен медициналық құрал-жабдықтарға 4 млн. теңге
шығындалды, халықтың жеңілдік категориясы ... ... ... 86 ... ... ... жұмыстар мен қызмет көрсетуді сатып алу қатаң түрде
тендерлік ... ... ... алынған нашақорлар саны 14%-ға өсті,
жастар арасында нашақорлықпен күресу қатаңдады.
2003 жылға жасалған ... ... ...... ... ... ... жоюға бағытталған, халықтың ... ... ... әрекет ететін жүйесін құру. ... ... ... ... ... ... қамтамасыз
ету;
- жасырын еңбек миграциясын аттап өту, ішкі еңбек нарығын қорғауды
қамтамасыз ету;
- кедейлік деңгейін ... өмір сүру ... ... ... ... әлсіз топтарын әлеуметтік қамтамасыз ету;
- әлеуметтік сақтандыру жүйесін енгізу
2002 жылы кедейлік пен жұмыссыздықпен ... ... ... қалалық бағдарламалар жасауда шаралар қабылданды /27/.
2003 жылдың 1 қаңтар бойынша адрестік әлеуметтік көмек 18664 ... 198,8 млн. ... ... ... ... Қаланың зейнеткерлеріне
берілген арнайы қалалық жәрдемақының соммасы 576,9 млн. теңгені құрады.
Толық көлемде ... ... ... ... және ... ... өтемдер төленіп отыр.
2002 жылдың басынан демалысқа және емделуге жіберілді: “Ардагер”
пансионатына – 204 Ұлы Отан ... ... мен ... ... ... – 589 және “Жеке батыр” – 6 адам.
2002 ... ... ... Ұлы Отан ... ... мен
қатысушыларына қалалық қоғамдық ... жол ақы ... ... жасына қарай жол ақына жеңілдіктер берілген. Тұрмысы нашар
жанұялардың тұрмыстық ... ... ... 2003 ж. ... 140 мың ... ... қалалық Маслихатының кезекті ... 2002 ж. ... ... ... ... ... және төмендету бойынша
қалалық бағдарлама бекітілді.
Жұмыс бастылық қызметіне жұмысқа тұрғызу бойынша 11,2 мың ... ... яғни бұл ... жылмен салыстырғанда 2%-ға көп. ... ... ... ... ... яғни бұл ... ... құрайды.
Қайта дайындық және мамандық дәрижесін көтеру курсында оқитындардың
2,5 мыңы оқуды аяқтады немесе жылдық тапсырмадан 100% құрады.
2003 ж. 1 ... ... ... ... 8,2 мың ... 143%) орнатылды.
Ағымдағы жылдың басына қаланың ... 11785 жаңа ... ... жылдың жоспарының негізгі мақсаты болып, кедейлікпен күресу және
төмендету, жұмыссыздарды қысқарту ... ... ... республикалық
және қалалық бағдарламаны жасау.
Негізгі тапсырмалары:
- келешекте адрестік көмек алушылардың мәліметтері бойынша тиімді база
құру;
- ... ... ... өткізу;
- мүгедектерді кресло-коляска, есту, ортопедиялық және басқа да арнайы
құралдармен қамтамасыз ету;
- шетел жұмыс күшін ... ... ... ... ... ... азаматтарды шақыру (6мың адам
шамасында), жұмыс босты халықты профоқу курстарына ... ... және ... ... қамтамасыз ету (2,5 мың адам);
- 7,5 мың жұмыссыздарды жұмысқа тұрғызуда жағдай жасау;
- қоғамдық көліктерде ҰОС қатысушылары мен мүгедектеріне ... жол ... ... ... сфера салаларын инвестициялау ерекшеліктері мен проблемалары
Экономикалық әдебиеттерде ... ... ... халықтың
қажеттіліктерін қанағаттандыру ... ... ... ... ... ... ... және салалық ... ... ... ... мен ... жиынтығы. Халықтың
әлеуметтік қажеттіліктерін қанағаттандыру 2 каналдан ... ... және ... тұтыну. Бұның әрқайсысы принципиалды ... ... олар ... және бөлу ... ... ... Бұл ... сфераның құрамына өз қызметі барысында тұтынушыларға қандай да
бір қызмет ... ... ... ... ... ... мен
ұйымдық-құқық құрылымы кіреді /28/.
Әлеуметтік сфера – халықтың қажеттіліктерін қанағаттандыратын, яғни
оларға әртүрлі тұтыну ... ... ... ... және ұйымдар кешені.
Әлеуметтік сферада инвестициялық процесстін ... ... ... ... сфера салаларының даму тапсырмаларын
нақты құрастырылған және тұрақты шешімі әлеуметтік сферада инвестициялық
процесстін мақсатына жетудің басты ... ... ... көрсетілген
қызмет түрінде қажеттіліктерін қанағаттандыру деңгейінің өзгеруі ... Яғни бұл ... ... сәйкес, көрсеткіштер жүйесімен
мөлшерлі өзгеруі мүмкін, ол локальды критерияларға процесстің нәтижесіне
инвесторлардың талаптарын орындау кіреді.
Әлеуметтік сферада инвестициялық ... – бұл ... ... ... ... бөлу және қайта бөлу процессі, әлеуметтік маңызды
объектілерін құруына, олардың жөндеуіне, модернизациясына және басқа ... ... ... деңгейін көтеру формаларымен
байланысты кешендік әсер ету үшін және оларды иелену болып табылады.
Кесте ... жж. ... ... ... ... (млн. ... |2000 |2001 |2002 |2003 |2004 |2005 |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... капиталға инвестиция|- |- |26839 |50208 |53909,3 |73369,2 |
|көлемі | | | | | | ... және ірі ... |11569 |9499 |10097 |11213 |22227,3 ... капиталдық құрылысқа| | | | | | ... | | | | | | ... ... |- |3168,1 |2164,7 |3712,7 |1499,4 |1556,1 ... капиталды құрылыс | | | | | | ... | | | | | | ... ... белсендіру мақсатында акиматпен келесі шаруалар
жүргізілуде:
2000-2005 ж. Алматы қаласының ... ... ... және ... ... ... қағаздар рыногын даму шегінде 400 млн. теңге ... ... ... ... ... ... рыногы қалыптасуда, басымдылықты ... ... ... ... ... тарайды, шығарылуыда және
жаңартылуыда;
қаланың инвестициялық мүмкіншіліктерін көрсету үшін семинар, конференция,
көрме жүргізілуде, ақпараттық жүйе қолдануда;
Макродеңгейде ... ... ... ... ... аймақтың
әлеуметтік сфера салаларын дамыту үшін қажетті, керек мерзімде және ... ... ... иелену жолымен мемлекеттін әлеуметтік саясатын
жасауда жағдай жасау.
Макродеңгейдегі инвестициялық процессті ... ... ... жеке ... ... бағдарламалар арасында ресурстарды
бөлу бойынша іс-әрекетін айтамыз. Беретін қызметтің жасалануы, әлеуметтік
сфераның ... ... үшін ... ... ... ... бөлінуін айтады.
Әлеуметтік сферада инвестициялық процесстің функциалды иерархиясының
микродеңгейіне ... ... ... ... ... жасау
шараларын құруды қамтамасыз ететін, ... ... ... ... ... процессті қолдау деңгейінде ең
маңыздылардың бірі. Себебі оның ... ... ақша ... ... құрайды. Сондықтан осы қызметтің қатысуы ... ... ... ... жоба ... ... ... қатысу деңгейі мен формасы анықталады.
Инвестициялық процессті реттеу (кең ...... ... оның ... болып табылады: барлық бекітілген уақытша
және көлемді сипаттаманы ... ... ... ... ... оның ... ... қамтамасыз ететін процесстерге әсер
ету тәсілдері. Инвестициялық процессті реттеу жүйесінің қатары негізінде
келесідей оның құралды қамтамасыз ету ... болу ... ... ... ... ... берілген
инвестициялық жобаның жоспарлы көрсеткіштері мен мазмұнына нақты сәйкес
болу қажет: әрбір жобаны ... ... үшін жеке ... ... ... қажет.
Адекваттың принципі, оның ағымындағы салалық.
Жалпы экономикалық, функционалды және ... ... ... ... ... реттеу құралдар наборын
анықтауда қажет.
Барлық реттеу құралдары ... ... ... ... жалпы процессінде көрсетіледі. ... ... ... ... ағым процессіне және бұл маңызды
құрайтын ... ... ... ... ... әсер ... ... инвестициялық процессті реттейтін қаржы
құралдарына бір жағынан ресурстарды тиімді ... ... ... ... ... екінші жағынан – оларды тиімді тарту бойынша
оның сипаты мен динамикасына әсер ету тәсілдері кіреді. Бұл құралдар тобы
басты мақсатпен, ... ... ... емес ... ... ... пайдалану спецификасын
анықтайтын: инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік сфераның инвестициялық
процесстің аспектісіне субендия және дотация түрінде қатаң ... ... ... олардың табиғаты үлкен көлемде тиімсіз пайдаланудың
потенциалынан тұрады.
Бүгінгі күні білім мекемелері ... ... ... ... ... ... және ... кәсіпкерлік қызметтен және ақылы қызмет көрсетуден түскен
қаржылар.
Саланың негізгі қаржы көзі ... ... ... ... ... ... ... 1998 жылы саланы қаржыландыру көлемі
ұлттық валютаның девольвация әсерінен мемлекеттік бюджеттен ... ... ... 1,9% құрады.
Қаржы ресурстарының жетіспеушілігі сәйкесінше білімінің сапасына және
білім мекемелерінің, ... ... ... мекемелердің саны
қысқартылды. Мысалы, (1995-1998 ж.) 3 жылда республика ... ... 2 есе ... ... ... қаржыландыру 2 тәсілмен жүзеге асады:
1) сметалық қаржыландыру
2) орталықтандырылған ... ... ... ... ... ... ... жүйесінде еңбір маңызды сұрақтардың бірі болып,
қаржы органынан білім ұйымдарына ... ... ... ... ... ... пен ... білім мекемелері тікелей
қаржыландырудың жеке есебі болу керек.
Ал ауылды жерлердегі мекемелер, қаржы инфроқұрылымының дамығандығына
байланысты ол орталықтандырылған ... ... ... 3. ... жж. ... беру ... ... қаржыландыру
динамикасы (млн. теңге)
2000 ж. қаңтар айында қабылданған ... ... ... ... 1999 ... ... ... білім мекемелерін қаржыландырудың жаңа әдісіне көшті,
яғни бір оытынның есебінен нормативті әдісі арқылы /18/.
Әлеуметтік-мәдениет ... ... ... айта кетіп,
Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесін қарастырайық.
Біздің елдің қазіргі экономикалық жағдайы екі деңгейде көрсетілген –
мемлекеттік және жеке ... ... ... ... жүйесінің
келешекте дамуы бойынша кұдер туады. Жұмыссыздар санының көбеуі зейнетақы
қорына түсу ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорының моделінің болашағы бар және бүгінгі
күні ішкі инвестициялау проблемеларын шешудің оптималды варианты ... ... жаңа ... ... ... ... емес ... қорын енгізсек, онда зейнетақы жүйесінде олар
динамикалық ... Егер ... ... ... яғни 1998 ж. ... ... активінде мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы
қорларының ... жеке ... 4,6% ... онда 1999 ж. 1 ... таза
зейнетақы активтері мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры 23,72%-ға өсті.
Сондай-ақ зейнетақы қамтамассыз етудің нормативті-құқық ... ... ... ... ... қордың проценттері айдару
тәртібі мен оларды жылдық (квартал ... ай ... ... есептеу
әдістері нақты айқындалу қажет. Себебі қазіргі ... ... мен ... арасында бұндай пунктілер аталмаған /30/.
Мемлекеттік инвестициялаудың әлеуметтік сфера объектілеріндегі рөлі
икемді, әсіресе елдің ... үшін ең ... ... ... ... ... ... қызметтері және тағы басқа
салаларда болу қажет. Бірақ әлеуметтік сферадағы инвестиуиялық процессті,
әлеуметтік қызмет пен ... ... ... қажетті деңгейде
үстап тұру; біздің ойымызша дағдарысты экономикалық жағдайдың ... ... жеке және ... ... ... ... ... жасаудан мемлекеттік инвестициялық
қолдау арқылы еркін ақша құралдарын әлуметтік сфераның объектілеріне салу
қажет.
3 ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік басқару. Негізгі экономикалық басқару бағдарламалары
Экономиканы реттеудің нарықтық механизмдерін ұйымдастыру мен қолдану
мәселелерінің теориялық аспектісі – сұраныс пен ...... ... ... ... ... ... нарықтық
қатынастардың барлық қатысушылары ұмтылады. Егер ... бұл ... ... ... ... тұрақтылық пен тиімді
теңгермешілікке ұмтылысының ... ... ... онда оның ... негізінен келесі жағдайларға келіп саяды: а) ... ... ... ... ... ... ... асыру; ә) меншіктің
көптеген түрлері (мемлекеттік және ... ... ... ... ... ... үшін ... қажетті
әкімшілік –экономикалық және құқтық жағдайларды қамтамасыз ету; ... ... және ... және т.б. ... ... ... ... шараларды алдын ала
қабылдау. ... ... ... ... олардың
микроэкономика саясына бағытталған мемлекеттік ... ... ... ... ... – шаруашылық жүйлерінің дамуын реттеу барысында ... 85 — 88- ... ... ... мен іс ...... таксондардың экономикалық және ... ... ... ... ... ретінде қолданылуы
керек. Бұл жерде қор ... ... ... мен ... шығындарын
жоспарлау барысында мемлекеттің ... ... ... ... ... ... ... иаңызды көңіл бөлінеді.
Соңғы жылдардың тәжірибесі мемлекеттік реттеу ... оның ... ... және ... негіздерінің
бірлігін талап ететіндігін ... Осы үш ... ... ... ... әлеуметтік жағдайларды реттеудің
түгелдей тізбегінде жағымсыз жайттарды тудырады. Яғни оған ... ... ... ... ... оның ... негізін жасамай-ақ,
халық шаруашылығын басқарудың жаңа ... жоқ ... ... тез ... жою ... ... жасалған әрекетті атап ... ... ... және ... ... ақша –
несие және әлеуметтік ... ... ... ... және т.б. басқарудың “тізгінін” босаттық немесе одан
айрылып ... ... ... және ... ... ... ... өзара байланысының ішкі иерархиялық
құрылымы бар екендігін атап өту маңызды. Макроэкономиканың барлық негізгі
мәселелері, ең ... ... ... ... ... олардың ведомстволық бағыныштылығы мен меншік түріне
байланыссыз шешіледі. Бұл ... ... ... ... ... мемлекеттік
шараларды қарастырған кезде орынды болмақ, ал оларды ... ... ... даму ... мен ... бағдарламаларды жасап-
дайындау мен орындау басты рөлді атқарады. Мысалға, ҚР Министрлер Кобинеті
Президиумының 1993 жылғы 28 ... ... ... 1994 жылға
арналған жоспар жобалары мен 1996-2000 жылдарға ... ... ... орта мерзімді жоспар жобасын жасап-
дайындаудың қажеттілігі кездейсоқ атап өтілмеген. Жекелеген ... ... бір ... ... ... ... сөз ... әңгіме
біршама басқаша. Онда олардың шешілу барысын ... ... ... ... ... баға, лицензиялық- кедендік, нарықтық және
т.б. механизмдерін кеңінен қолдану арқылы анықталады.
Президенттің Қазақстан ... ... ... Қазақстан
Республикасы Үкіметінің 2003-2005 жж арналған ... ... ... басымдық болып айқындалған 2002 ж. ... ... ... Жарлығымен агро азық – ... ... ... ... ... көздейтін осы кезеңге арналған
Мемлекеттік агроазық – түлік бағдарламасы бекітілген болатын.
Сонымен қатар, ... ... өсу ... қала және ... ... деңгейіндегі алшақтық күшейе түсуде, ... ... да ... ... ... ел ... 43% тұрады.
Ресми статистика деректеріне қарағанда олардың ... ... ... ... өмір сүру ... төмен. Бұл халдің одан ары орнығуы ел халқының
тұрмыс деңгейі бойынша жіктелуін күшейтеді, қоғамның әлеуметтік - ... кері ... ... елдің адамдық даму көрсеткіштері мен
инвестициялық бет – бейнесіне ... ... ... ішкі ... ауыл ... ... ... 8,5%
құрайды және де таяудағы және ұзақ мерзімді келешекте ... ... өзі ... ... ... ... ... тағам өнімдерінің
ішкі нарығының шектеулі сыйымдылығымен, ауыл шаруашылығы ... ... ... үлкен көлік шығыстары ... ... ... ... Қазақстан өнімдерінің әлсіз
бәсекелестік қабілеттілігімен байланысты. Мемлекеттік агроазық – ... ... ауыл ... ... ... ... 2006
жылдың соңына қарай 10% сәл ғана жоғары болмақ..
Республика ауыл шаруашылығының ЖӨ-дегі ең жоғары үлес Қостанай (14,2
%), ... (13,6%), ... ... (12,3%), ... Қазақстан
(12,1%), Ақмола (11,7%) және Шығыс Қазақстан (9,9%) ... ... ... үлес ... (0,2%), ... (1%), ... (1,9%) ... шаруашылығының республикалық ЖӨ-дегі өсімдік шаруашылығы мен мал
шаруашылығының ... 58,5% және 41,5%. ... ... ... ... ... Солтүстік Қазақстан және Оңтүстік
Қазақстан облыстарында, мал ... ... ... ... ... Қалған облыстарды шамамен бірдей арақатынас
байқалады.
Ауыл тұрғындарының тіршілігін ... ... ... ... ... АЕМ (ауылдық елді мекендер) кірістілігін арттыру
мақсатында ... ... ... ... кеңейту жөнінде шаралар
қолдану қажет.
Агроөнеркәсіп ... ... ... ету ... ... бөле ... ... қолдаудың негізгі шаралары Қазақстан
Республикасы Президентінің 2002 жылғы 5 маусымдағы № 889 ... ... ... ... ... арналған
Мемлекеттік агроазық – түлік бағдарламасы мен облыстық агроазық – ... ... ... ... өсуі ... ... өнім өндіру және
ішкі және сыртқы рыноктарда сату көлемдерін ұлғайту жолымен қамтамасыз
етілетін ... ... ... құрылымын оңтайландыру, ғылыми
негізделген ... ... ... жаңа ... ... су ... ... ендіру; тұқым
шаруашылығының базасын ... ... ... ... ... ... ... селекциялық – асыл тұқымдандыру жұмысын
интенсификациялау; аналық мал басын жоғары ... ... ... ... барынша қамту; мал жаңа ... ... ... ... ... орта және ірі ... ... ... ... жүйесін сапалық жаңа деңгейге көшіру
жөніндегі ... ... ... облысында ауыл шаруашылығ өндірісін өсіруді
экономикалық тиімді дақылдарын егістік ... ... мен ... ... ... ету ... ... арнайы жер қоры бар,
оның алаңы 1095,7 мың га, оның ішінен 70,4 мың га – ... ... ... және қосалқы қожалықтар ұйымдастыру үшін жер беріледі. Келешекте
негізгі иеленушілер ... жер ... ... ... ... ... ... 2005 жылдың соңына қарай ... ... саны ... ... ... саны 900-ге ... 1020 га тыңайған жарамсыз, соның ішінде 403 га ... ... ... ауыл шаруашылығы мақсатында жерлерге егістікті ұлғайту
орын алады. Жұмыс істеп ... сүт ... мен ... қант ... ... бастапқы өңдеу жөніндегі фабрика қуаттарының жүктемесін ұлғайту
белгіленген.
Шығыс Қазақстан ... ... ... ... ... дақылдарды
өндіруді ұлғайту мақсатында тыңайған жерлерді падалану есебінен ... ... ... ... құнарлылығын ұстап тұру
(минералдық ... ... ... ... ... іс – шаралар белгіленген, тұқым шаруашылықтарда жер ісі одан ... ие ... ... бастап Ұжар ауданының шаруашылықтарында соя өсіру қайта
жаңғыртылады. Суландыру жүйесінің желісін салу жүргізілген ( Дүние ... ... ... ... ... ... 3,5 мың гектарға дейін
суғармалы жер алқабы картоп, көкеніс және дәнді ... ... ... ... ... ауданында марал өсіру, басқа аудандарда
етті мал өсіруді дамыту жөнінде шаралар белгіленген.
Қостанай облысында мал шаруашылығында асыл ... ... ... ... Қостанайлық тұқымын көбейту және оның негізінде қазақ –
бірегей тұқымды қасиеті бар ... ... ... ... ... Осы мақсатта 2005 жылы жылқы өсіру кешенінің - ат зауыты мен
халықаралық санаттағы ат ... ... ... ... , ... ... ... бір – бірден үйірлі жылқы
өсіретін асыл тұқымды шаруашылық құру белгіленген. ... ... ... ... әрі тұрақты сұранысқа ие бидайдың күшті және
қатты ... ... ... ... ... ... ... қайта өңдеуші салалар үшін шикізатқа деген ішкі қажеттіктерін
қамтамасыз ету ... ... ... ... ... және ... ... 2746,7 мың тонна бидай дақылын, арпа – 270,4 мың тонна,
қарақұмық – 3,6 мың ... ... ... ... ... ескере отырып, астық өндірісінің ... ... ... көзделген.
Оңтүстік Қазақстан облысында Қызыл құм және ... ... ... ... мұның өзі мақта егілетін суармалы ... 90 – 95 мың ... ... және ауыл тұрғындары табыстарының
қосымща көздерін жасауға мүмкіндік береді.
Жер – жерде АЕМ-де ауылдық ... ... ... мыналар дамуға ие
болады:
Шығыс Қазақстан облысында жидектерді, саңырау құлақтарды қайта өңдеу
жөніндегі, шұжық секторымен балық ... ... ... ... ... байпақ басу цехы, наубайханалар мен диірмендер құрылатын болады;
Солтүстік Қазақстан ... 83 жаңа ... ... құра ... нан –
тоқаш, макарон және ... ... алқа ... сусындар мен
консервіленген балық шығару жөнінде 21 жаңа ... ( ... қосу ... 4 ... ... ... өңдеуші өндірістерді, соның
ішінде Ақжар ауданында 3 және Шал ақын ... ... ... ... ... 15 ... даму әлеуеті бар АЕМ – де әртүрлі
өнімдерді қайта өңдеу және шығару жөніндегі 69 жаңа ... ... ... ... жалпы қуаты 5000 т, наубайханалар – 20 бірлік, жалпы қуаты –
8000 бөлке, макарон ... – 7, ... ... – 2 ... ... ... ... – 2, өсімдік майын өндіру жөніндегі цех – 3
(10т/жыл), кондитерлік цехтар – 3(133т/жыл) және т.б.ашу жоспарлануда;
Маңғыстау ... ... ... ... ... АЕМ – ... аулау және сақтау, оны қайта ... ... ... ... ... ... ... – көкеніс косервілерін өндіру
жөніндегі 3 цех, вино материалдарын өндіру жөніндегі 3 цех, шикі ... ... – 3 цех ашу ... облысында 7 АЖМҚ, 3 ТҚКС, 52 шаштараз үш тегін цехі ... ... ... 308 ... ашу ... жалпы сауда
алаңы 6 мың м/кв болатын 196 дүкен, отыратын орындарының жалпы саны ... 29 кофе мен бар, 33 ... 14 ... 5 жаңа ... бағыттары
және т.б. ашу көзделеді.
Қарағанды облысында ауылда кірістерді арттыру ... ...... алу ... ашу ... Шығыс Қазақстан облысында ... ... ... аудандардың АЕМ де терең мұздатқыш
камералары бар мал сою ... құру ... 2 ірі АЕМ – де – ...... жарақтай отырып, сүт дайындау пунктерін құру
жоспарланады. Қой ... ... ... ЖӨБ ... мен тері ... ... ... есебінен жүн мен тері шикізатын ... ... ... ... ... болады.
Туристік инфроқұрылымын обьектілерін дамыту туристік базаларды,
сауықтыру кешендерін, мейманханаларды, туризм ... ... ... ... жөніндегі цехтар салу көздейді.
Мысалға: Ақмола облысында – инвестициялық жобалар есебінен дамитын
“Бурабай” курорттық аймағы ... ... ... ... ... ... “Ақжайық” шипажай – профилакторииін қайта
жаңарту жүргізілетін ... ... ... ... ... аудандық туристер станцияларын салу ... ... ... өлке тану және ... ... ашу ... материалдың техникалық базаларын нығайту үшін Чапаева с., ... ... а., ... с. құрал – жабдықтар мен жарақтар өндірісі
дамитын болады. Шетелдіктерді ... және ... ... ету үшін 2005 жылы ... ... ... туристі орталық
салу жоспарланады (Бөрлі селосы). Туристік өлке тану және ... ... ... байланысты 2006 жылы Новопетровка селосында (Қарағаш
қорығы) және ... ... ... үшін ... ... Бөкей Ордасы
ауданын Орда селосында туристік - өлке тану кешені салу жоспарланады;
Солтүстік Қазақстан ... ... ... ... 2004 ...... ... салу белгіленген;
Маңғыстау облысында туристік инфрақұрылым құру жөнінде іс ... ... ... бұл ... ... ... ... қызмет
көрсету обьектілері – жедел тамақтану ... ... ... ... болады.
Әрбір АЕМ бойынша алу халқының ... ... ... ... етілуіне мониторинг жүргізу мақсатында Қазақстан Республикасының
Статистика жөніндегі агентігіне тиісті статистикалық формаларды әзірлеуді
және ауыл ... ... ... жинауды тапсыру қажет. Бұның
өзі мемлекетке жыл сайын келешекті АЕМ – ді ... ... ... ... ... және ауыл халқының табысын одан әрі
арттыру ... ... ... ... ... ... ... Н.Ә.Назарбаевтің 18 ақпанда
Қазақстанның экономикалық, әлеуметтік және ... ... ... ... жолдауында өз сөзін былай ... Біз ... ... Индустриялық – инновациялық стратегияны
іске асыра ... Бұл ... ... бәсекеге қабілетті экономиканың үлгісін таңдай ... ... мол ... ... ... ... сол ... кластерлер жүйесінің дамуына жол аштық..
Биылғы жылдың ортасына қарай біздің ... ... ... ... ... ... тампақ және тоқыма өнеркәсібі, көлік- логистикалық
қызмет көрсету, металлургия және құрылыс ... ... ... 5-7 ... ... мен ... жоспары болу керек деп санаймыз.
Ел экономикасының шикізаттық емес салаларындағы ұзақ мерзімдік мамандануын,
міне солар айқындайтын болады.
Біз ... жаңа ... мен жаңа ... ... енгізетін
экономикалық дамуды басқаратын түбегейлі жаңа жүйесі - ... ... ... ... алдық.
Индустриялық – инновациялық дамудың инфрақұрылымы қазірдің өзінде
қалыптасты. Мемлекеттік даму институттарын ... жыл ... ... АҚШ ... ... инвестициялық жобалар портфелі 1 млрд. 200 млн.
АҚШ долларынан асып ... жылы 204 ... жоба іске ... ... тең ... даму
институттарының қолдауымен жүзеге асты.
Біздің стратегиялық міндетіміз – бәсекеге қабілетті елдердің қатарынан
лайықты орын алу. Сондықтан да ... пен жеке ... ... өзара сенім
мен тиімділікке негізделген әріптестік қатнастарын жолға қоюы керек.
Жапония, Германия, Бельгия, Италия сияқты елдерде шағын және ... ... ... ... ... ... ... құрайды,
көптеген дамыған елдерде олар ЖІӨ-нің 50%-дан астамын береді.
Сондықтан да біздің шағын және орта кәсіпкерлікті дамытудың ... ... ... ... Біз ... ортаның бастамашылығын
іске асыру үшін қолайлы жағдай туғызуымыз керек.
Әрбір іскер қазастандық осы ортаға кірігіп, инновациялық ... ... ... ... ... кең өріс ашу үшін ... жасалды,
кәсіпкерлер ендігі жерде осы мүмкіндіктерді пайдалана білсе игі!
Мен өңірлерді экономикада өршіл болуға шақырамын.
Ендігі жерде жаңа ... ... ... сапалық жағынан
жақсарту міндет.
Қысқасы, сөзден іске ... ... ... ... ең ... ірі мемлекеттік компаниялар ... ... ... ... ... және орта ... ... жұмысты тындыратын сәт туды. Сол арқылы біз бизнеске тың
тыныс ашамыз.
Бұл ... бір ... ... ... ... ... ... басқаруды арнайы құрылатын мемлекеттік холдинг
компаниясына беру қажет. Әлбетте бұл ... ... да, ... да ... қоаймайды. Бірақ Үкіметтің батылдық танытып, бұл іске мықтап
кірісетін кезі келді.
Келесі бір мәселе туралы. Даму банкі мен ... ... ... қолы жете ... Сондықтан “Шағын кәсіпкерлікті дамыту
қоры” өзіндік бір “үлкен қаржылық маркетке” айналуға тиіс. Біз Қорға биылғы
жылы ... ... ... 10 ... ... бөлеміз, сонда шағын
бизнес субьектілерін кредиттеу мүмкіндігі 25 млрд. ... ... ... ... банк ... кепілдік беру мен ... ... ... алу ... ... өзі ... ... қолдау болмақ.
3.2 Әлеуметтік басқару бағдарламалары
XXI ғасырда білімін дамыта ... ... ... ... ... болашақтың жоғары технологиялық және ғылыми ... ... ... ... ... қажет. Осы заманғы білім беру жүйесінсіз
әрі ... ... кең ... ойлай білетін осы заманғы ... ... ... құра алмаймыз.
Демек, барлық деңгейдегі техникалық және ... ... ... ... тиісті шаралар қолдануымыз шарт деп ... ... атап ... Бұл ... туралы ол 2004 жылы қазан
айында Қазақстан Республикасында білім беруді ... ... ... мемлекеттік бағдарламасын қабылдады. Бұл бағдарламаның мақсаты
адам ресурстарын даярлау сапасын ... және жеке ... мен ... қанағаттандыру үшін Қазақстан Республикасының 2010 жылға
дейінгі Стратегиялық даму ... ... ... көп ... ... ... жүйесін жаңғырту болып табылады.
Бағдарламаның негізгі міндеттері:
халықтың барлық жіктері үшін сапалы білімге қол жеткізуді
қамтамасыз ету;
білім ... ... одан әрі ... ... ... ұлттық жүайесінің жұмыс істеуінің
нормативтік құқықтық базасын жетілдіру;
қазақстандық патриотизмге, төзімшілікке, биік ... ... мен ... ... тілді басым дамыту;
отандық дәстүрлер, әшлемдік тәжірибе және тұрақты даму
қағидаттары ... ... ... ... ... жаңарту;
12 жылдық жалпы орта білім беруге БХСЖ өлшемдеріне
сай көшу;
білім беру және кадрларды даярлау жүйесін қайта
құрылымдау;
әлемдік білім беру ... ... беру ... ... ... ... құру;
білім берудің біріңғай ақпараттық ортасын құру;
білім беру жүйесінің материалдық – техникалық базасын
нығайту.
Бағдарлама кезең – кезеңімен іске асырылатын болады.
Бірінші кезең ( ... ... ... білм ... ... бір ... ... құрылатын
болады.
Мектепке дейінгі тәрбиемен оқыту жүйесінде әйелдерге жұмыс істеуге
мүмкіндік беретін және ... ... ... және ... ... ... көрсететін әлеуметтік институт ретінде мектепке дейінгі
білм беру ұйымдарын дамыту жөніндегі нормативтік ... база және ... ... негіздер әзірленетін болады.
Балабақшалар салу және білім беру ұйымдарының ... ... ... ... құру есебінен мектепке дейінгі ұйымдар желісі
кеңейді.
Орта білім ... ... ... ... ... – құқықтық және
ұйымдастырушылық жағдайлары жасалады;
“Оқулық” ғылыми - әдістемелік орталығы құрылады;
сыртқы ағымдағы және ... ... ... ... ... қағидаттары мен оқушының білім – білікті және
дағдыны енжар “алушы” ролі білім беру ... ... ... ... ... ... және мониторинг
деректерінің негізінде оларға қол ... ... ... ... жұртшылықты тарту жүйесі құрылады;
аудандық білм бөлімдері жанындағы әдістемелік кабинеттерді қалпына
келтіру арқылы әдістемелік қызмет жетілдіріледі;
оқытудың жаңа ... ... және ... сақтайтын
технологиялары енгізілетін болады.
Жыл сайын 54 мың педагог, оның ... 31 мыңы ... ... ... ... арттырудан өтетін болады.
Ауылдық аумақтарды дамыту мемлекеттік бағдарламасының шеңберінде ауыл
мектептерін салу жүзеге ... ... ... ... ... қаражаты есебінен қалалық жерлерде қосымша 2005 жылы 7 мектеп, 2006
жылы 8 ... және 2007 жылы 11 ... салу ... асырылатын болады.
Көру қабілетінде ақауы бар балаларға ... ... ... ...... ... бұл 500 мұқтаж баланы оқытумен қамтуға
мүмкіндік береді.
2005 жылы – 780, ... – 880, 2007 жылы – 970 ... ... ... ... жылы – 2746, 2006 жылы – 1628, 2007 жылы – 1864 білім ... ... және ... ... қамтамасыз етіледі, бұл
оқушылардың тілдік дайындығын жақсартуға әсерін тигізеді.
Кәсіптік білім беруде :
кәсіби ... ... ... ... ... ... нормативтік құқықтық негізі жасалады;
еңбек нарығы мен қоғамның қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін кәсіптік
білм берудің қол жетімділігі мен беделі өседі;
техникалық және ... ... беру ... ... ... ... және орта ... субьектілерімен байланысы нығаяды, әлеуметтік
серіктестік субьектілерінің ынтымақтастығының тиімділігі артады;
жұмыс берушілер мен МЖБС-нің қазіргі талаптарына ... жаңа оқу, ... ... ... оқу құралдары жасалады;
кредиттік оқыту жүйесі ... ... және орта ... ... білім беру бағдарламаларын жоғары білім бағдарламаларымен
үйлестіру қамтамасыз етіледі;
техникалық және кәсіптік білім беретін оқу орындарында ... 25 ... 1 ... келу ... ... ... оқу орындарының кадрлық және ...... ... ... ... ... ... нәтижесінде
азаматтық жоғары оқу орындарының және олардың филиалдарының желісі ретке
келтіріледі.
Жыл сайын жоғары оқу орындары үшін саны 100 – ге ... ... ... құралдар және оқу әдістемелік кешендер әзірленетін болады (
әрі оның 30% - ға жуығы мемлекеттік тілде) ... ... ... ... , оның ... ... жаңа ... беру бағдарламаларының
пәндері және Ph.D докторлық бағдарламалары бойынша сатып алынады.
Аспирантураны, дәстүрлі докторантураны Ph.D докторантурасына ... ... ... және ... ... үш деңгейлі жүйесі (
бакалавриат – магистратура – ... ) ... көшу ... Жаңа ... ... ... жыл сайын мемлекеттік
тапсырыспен қабылдау 2500 – ден ... ... ... ... ... ... ... жоғары оқу орындарына кәсіптік жоғары білім
беру бағдарламалары ... ... 3000 ... жыл сайын жіберілетін
болады.
Бағдарламаның орындалуы нәтижесінде білім берудің біріңғай ақпараттық
ортасының негіздері қаланатын болады, ол :
2005 жылдың ... ... ... ... 75%-ын ... жылы ... ... санын 35 оқушыға 1 компьтер
арақатынасына дейін жеткізуге;
республиканың жоғары оқу ... мен ... ... берудің
ақпараттық ресурстар орталықтарын құруға.
Екінші кезең (2008 – 2010 жылдар)
Балаларға үш жастан бастап ... ... ... біртіндіп көшу
есебінен мектепке дейінгі тәрбие мен ... ... ... ... қол
жеткізу үшін жағдайлар жасалатын болады. Мектепке дейінгі тәрбие ... мен ... 23 мың ... 164 мектепке дейінгі ұйымдардың құрылысы;
2. білім беру ұйымдарының базасында 20 мың орындық 800 мектепке дейінгі
шағын орталықтар ... ... ... ... мектепке дейінгі білім ... ... үшін 380 ... және ... ... беру ... есебінен артады.
5 жастағы балалардың 75%-ы жақсартылған оқу - әдістемелік, кадрлық
және материалдық техникалық базасы бар ... ... ... ... көмек алатын тұрмысы төмен отбасыларын білім беруде
қолдау жүайесі балалардың 30%-ын мектепке дейінгі бағдарламаларымен қамту
есебінен ... ... ... беру ... :
12 жылдық орта білім беруге көшу жүзеге асырылады;
нәтижеге бағдарланған мемлекеттік жалпыға бірдей міндетті білім беру
стандарттары әзірленеді;
кәсіби кадрларды даярлауды ... ... ... ... ... базасы жасалады;
кәсіптік білім беру бағдарламаларының құрылымы мен мазмұны өзгереді;
техникалық әрі кәсіптік білім беру ... ... ... және ... ... болады.
Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ... ... ... бағдарламалар және оқытудың кредиттік
жүйесі бойынша жоғары білікті кадарларды даярлауға толығымен көшу ... ... ... мамандықтар бойынша кадрларды ... ... беру ... саны ... ... ...... дәреже иеленуінің орташа көрсеткіші 40%-ға жетеді. Тұтас алғанда,
бұл кезеңде жоғары білім берудің желісі кеңейіп, көрсеткіштері ... ... ... ... ... компьтерлердің саны 20 оқушыға
1 компьютерден ... ... ... ... ... ... жаңа тетіктері әзірленетін болады.
Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың 2010 жылға дейінгі
мемлекеттік бағдарламасын іске асыру нәтижесінде білім берудің ... ... ... ... ... ... ... Қазақстанның
лайықты орын алуына мүмкіндік беретін оқыту мен ... ... ... ... қол жеткізілетін болады.
Соңғы жылдары Қазақстан едәуір экономикалық өсуге қол ... ... ... ... ... ... елеулі өсті (
соңғы үш жылда екі ... ... ... одан әрі ... ... ... ... отырып мемлекет бұдан әрі де
саланың дамуына елеулі түрде көңіл бөлуге ниеттенеді.
Жинақталған проблемалар денсаулық сақтау саласын басқару қағидаттарын
түбегейлі ... ... ... ... ... ... 2005 ... Жолдауында саланың басқару жүйесін, денсаулық сақтау ісін
қаржыландыруды, ... ... ... ... ... ... ... нормативтік базасын, саланың статистикасы мен
оны ақпараттандыруды, ... ... ... ... ... ... пайдалану мен сатып алуды міндетті түрде
орталықсыздандыру ... ... ... жүргізу қажеттігі
көрсетілген.
Бірінші ... ... ... мыналар белгіленген:
негізгі екпінді БМСК-ге, стационарда емдеуден амбулаториялық емдеуге
көшіру;
халықаралық стандарттарға, емдеу мен медициналық қызмет ... ... мен ... заманғы әдістеріне жүйелі түрде көшу;
ана мен бала денсаулығын нығайту;
тәуелсіз сарапшыларды тарта отырып, ... ... ... ... ... жүйесін саланың ресурстары мен қаржыландыруды
басқару менеджерлерін даярлау;
әлеуметтік ... ... ... ... алу, ... ... емдеу;
денсаулық сақтау ұйымдарының материалдық – ... ... ... реформалау мен дамытудың 2005-2010 жылдарға
арналған мемлекеттік бағдарламасы Қазақстанның 2030 ... ... ... стратегиясын, Президенттің “Бәсекеге қабілетті Қазақстан үшін,
бәсекеге қабілетті экономика үшін, бәсекеге ... ... ... атты ... ... ... халқына Жолдауын іске асыру мақсатында
әзірленген.
Бағдарламада ... ... ... ... ... ... және ... тиімді денсаулық сақтау жүйесін дамытуға
бағытталған қажетті экономикалық, әлеуметтік, ұйымдастырушылық және басқа
да шаралардың жиынтығы ... ... ... ... ... басқару деңгейлері
арасындағы функциялар мен өкілеттіктердің ара жігін ажырату шеңберінде
маңызды ... ... ... ... ... ... жұмсалған мемлекеттік шығыстар
көлемінің, медициналық білім беруді қоса алғанда, өсу қарқынының елеулі
болуына қарамастан, абсолютті есептеумен ғана ... ... жоқ (2001 ... 63,9 мдрд. теңге, 2002 жылы – ... ... 2003 ... ... 2004 жылы – 133,7 млрд.теңге), сондай-ақ мұның өзі ... ... ... ... да ... ... – 1,97 %, 2002
жылы – 1,93%, 2003 жылы – 2,08%, 2004 жылы – 2,63%). Бұл ... ... ... ... бойынша денсаулық сақтауға жұмсалған мемлекеттік шығыстар ЖІӨ-
нің кемінде 4%-і болуға тиіс.
Жан басына шаққандағы шығыстардың соңғы жылдардағы серпінінде ... өсім бар ( 2001 жылы – 4308 ... 2002 жылы – 4911 ... 2003 жылы ... ... 2004 жылы – 8797 ... ... қаржыландыруды ұлғайтудың, ... ... ... ... 5-7% ... ... , ... нәтижелер
бермегенін атап өткен жөн. Медициналық қызметкерлер жалақысының бірнеше
есеге ұлғайтылғанына қарамастан ( ... ғана ... ... ... орташа жалақы республика бойынша жалақыдан екі есе аз.
Бағдарламаның мақсаты мемлекет пен адам арасындағы ... ... ... ... ... ... ... жақсартуға бағытталған БМСК – ні ... ... ... ... ... ... ... жүйесін құру
болып табылады.
Бағдарламаның негізгі міндеттері мыналар болып табылады:
1. Мемлекет пен адам арасындағы денсаулық ... үшін ... ... негізгі екпінді ауыстыра отырып, медициналық көмек көрсетуді
ұйымдастырудың ... ... ... Денсаулық сақтауды басқарудың жаңа үлгісін және ... ... ... ... Ана мен бала ... ... медициналық демографиялық ахуалды
жақсарту.
5. Әлеуметтік мәні бар аурулардың ... ... ... ... ... ... ... шеңберінде шешілетін проблемалардың ... және ... ... ... арқылы
әзірленетін шараларды үйлестірудің қажеттілігі оны екі кезеңде іске асыруға
мүмкіндік береді.
Бірінші ... ( ... жж) ... ... шешу көзделеді:
денсаулық сақтау үшін мемлекет пен ... ... ... ... көмектің кепілді көлемі бойынша ең төменгі
стандарттарды белгілеу;
салауатты өмір ... ... ... ... ... жүргізу;
назарды статционарлық көмектен БМСК-ға ауытыру;
стационарлардан БМСК қызметін ... - ... ... ... ... ... ... кезектке БМСК материалдық –
техникалық базасын нығайту;
стационарлық және жедел медициналық көмек қызметін ... ... мен бала ... ... ... іс – ... жүргізу;
әлеуметтік жағынан елеулі аурулар ... ... және ...... ... ... ... сараптама жүйесін құру ... ... ... қамтамасыз ету;
медицина ұйымдары арасында экономикалық қарым-қатнастарды енгізу;
менеджерлерді даярлау және ... ... ... ресурстарын
басқаруды жетілдіру.
Екінші кезеңде ( 2008-2010жж ) ... ... ... және ... ... және ... ... дәрігері институтын
дамыту арқылы БМСК-ні қайта құру;
стационарлық және жедел медициналық көмекті қайта ұйымдастыру және
нығайту, ... ... ... ... сабақтастықты күшейту;
халықаралық стандарттарды енгізу және медицина ұйымдарының арасында
бәсеке туғызу арқылы көрсетілетін медициналық қызметтердің сапасын көтеру;
медициналық білім ... ... ... ... ауруларды емдеуден алдын-алу іс – шараларына және
«дені саулардың» денсаулығын нығайтуға нақты ... ... ... қазіргі жүйесі негізінен әкісмшілік
әдіспен ... ... ... ... ... ... ... алуды және басқаларын қоса алғанда, саланы басқарудың
тиімсіздігін ... ... ... ... ... функциялар іс жүзінде
Денсаулық сақтау министрлігі деңгейінде ... ... ... ... бірі ... ... база ... отырып, орталық, жергілікті басқару органдары мен
медициналық ұйымдар арасында функциялардың ара ... ... ... отырып,
экономикалық әдістерге көшу арқылы орталықтандырылған әкімшілік басқаруды
өзгерту құралы болып табылады.
Екінші кезеңде денсаулық ... ... осы ... ақпараттық
технологиялардың негізін және халықаралық стандарттарды ескере ... ... ... сапасы мен сала жұмысы тиімділігінің
басқа да ... ... ... ... ... ... ... болады.
Саланы басқаруды жетілдірудің негізгі ... ... ... ... ... өту ... ... Осы мақсатта 2005
жылдан бастап Қазақстан Республикасының Бюджеттік ... ... ... ... жергілікті органдары мен медицина ұйымдарының
арасында, соңғыларына басым дербестілік бере ... ... ... ... ... органның құзіретіне:
денсаулық сақтау саласында біріңғай мемлекеттік саясат жүргізуді
қамтамасыз ету функциясы;
атқарушылық функциялары ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Конституциясымен кепілдік берілген
базалық қызмет көрсетулер ... тең қол ... ... ... ... іске ... ... ұсыну стандарттарын белгілеу, саланы
дамытуды жоспарлау, нормативтік база әзірлеу);
реттеуші функциялар (денсаулық сақтау ... ... ... ... жүзеге асыру, мемлекеттік, салалық ... ... ... ... ... ... ...
қадағалау функциялары ) жатқызылатын болады.
Функциялардың көбінің орталықсыздандырылуы нәтижесінде жергілікті
жерлерде ұсынылатын ... ... ... төмендеуіне жол бермеу
мақсатында реформалаудың бірінші кезеңінде медициналық көмектің сапалы
параметрлерін ... ... ... ... ... ... ... болады, ал қосымша қаражаттар мақсатты трансферттер ... ... Одан әрі ... ... ... бөлінген
қаражатты дербес пайдалануына көшу жүзеге асырылатын болды.
Облыстық деңгейде денсаулық сақтау бюджетін шоғырландыруға байланысты
халық денсаулығын сақтау ... ... ... деңгейдегі атқарушы
органдардың жауапкершілігін күшейту тетігі әзірленетін болады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Бүгінгі таңда Қазақстан Республикасы өзінің ... ... ... өтсе де, ... ... ... жағдайы әлде қайда
жоғары денгейде көрінуде. Тізгінімізді өз қолымызға алып ел ... әрі ... ... шын ... ат ... ... ... отыр.
Жоғары тұрақсыздық және сыртқы орта ... ... ұзақ ... перспективада мемлекеттердің әрі қарай гүлденіп
өркен жаюының кепілдігін қамтамасыз ететін ... ... бұл ... ... ... ... ... бағыттарын
айқындайтын билік жүйесі мен мемлекеттік басқару жүйесі болып табылады. Әр
түрлі бизнес аясында жұмыс істейтін тауарлар ... ... ... үшін де бұл ... ... ... болып отыр. Қазіргі кезде
көптеген елдер үшін мемлекеттің стратегиялық мемлекеттік ... ... ... ең негізгі мәселе болғандықтан көпшілік тарапынан ... көп ... ... ... ... ... жедел
дамуы мен транзитті экономика аясында болашақты көре білу мәселесі бәрінде
толғандырады. Өткен ғасырдың аяғында масштабына және ... ... ... болды. Аталған мерзімге тән сипаттар бұл: индустриализм
кризисі, қоғамдық еңбек ... ... ... ... қорлардың
моральді және физикалық тұрғысынан тозуы, ... ... ... ... ... ресурстардың сарқылауы. Осы өзгерістерді алдын-ала
көрумен олардың салдарымен күресу ... ... ... болжамдаудың маңызы зор.
Қазақстан Республикасының ХХ ғасырдың 90-жылдарынан ... ... ... ... ... Бұл ... ... экономика қоғамдық
дамудың әлемдік заңдылықтарының ықпалында. Қатаң нарық заңдарына сай,
әлемдік нарық ... тек ... ... сай ... ... ... дамыған елдер өмір сүре алады. Кез-келген мемлекет
нарықта өз орнын табу ... ... ... ... ... түрлі
нарықтарда өз орындарын тапқан. Жас елдерге бұл ... кіру қиын ... Әлем ... ... үлкен жарыстан тыс қалып қоймас үшін әр елде
мықты ... орта және ұзақ ... ... жоспар мен болжам
құрумен айналысатын институттар болуы керек.
Әр ел өз мүмкіндігіне, потанциялына және ... ... ... ... ... стратегиялық даму жоспарын жасау керек. Қазақстан
Республикасы үшін бұл ... ... атты ... жоспары.
Даму жолында тұрған күрделі проблемалар мен бөгеттермен ... ... ... мен ... ... даму ... ... мен бағалауы көрсеткендей Қазақстан алдағы он ... ... және ... ... өте ... ... ... мүмкін. Яғни біз экономиклық көрсеткіштері бойынша дамыған деңгейіне
және және олардың халыққа ... ... өмір ... ... жете ... ... жоғары.
2015 жылға дейінгі экономикалық дамудың нақты стратегиялық мақсаттары
болуы керек:
-Қазақстан мемлекеттілігінің және ұлттық қауіпсідіктің ... ... ... жүйеге интеграцияланған және бәсекеге қабілетті
қарқынды дамудағы ұлттық экономиканы құру;
-Экономиклық даму деңгейі бойынша ... ... ... ... Яғни орта жылдық экономиклық өсім 5-6% болуы керек. Бұл ... ... ... ... орта ... ... өсім
көрсеткіштерінен 1,5-1,7 есе көп.
-Заңдардың ... ... ... мен ашық ... және меншік құқықтарының сақталуы мен адам құқықтары мен
бостандығының сақталуына негіззделген демократиялық ... ... ... ... ... ... жетү үшін инновациялық әс-әрекеттерді жандандыру,
электронды ақпаратты ... ... ... ... ... ... ... Мұның бәрі экономиканы сандық
бағыттаушылықтан сапалық дамуға өтуге ... ... ... қолда бар ақпараттарды басқа
құрылымдарға қолдануға шектеу қойғысы ... бір ... ... құрудың обьективті қажеттілігі туындап отыр. Бұл жүйені құру
сенімді және уақытыла ақпараттарды жасауға ... ... ... ... ... дамудың
индикатвті жоспарының іске асырылуын қадағалауға мүмкіндік береді.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... және ... ... ҒТП саласындағы іс-әрекетткрге ... ... ... ... бағыттарына көп көңіл бөлінуі
тиіс. Мемлекеттік органдар ... ... ... ... және
амортизациялық саясат құралдарымен әсер етуі керек.
«Қазақстан-2030» стратегиясында көрсетілгендей Қазақстан халықтарының
Ассамблеясының IV ... ... ... ... ... ... ... жерінде өмір сүріп отырған халықтар ешқешанда
өз армандарына жетуде бүгінгідей жақан болмады. Осы себепті ... ... бар ... ... ... ... нық ... басу
біздің парызымыз». Біздің ойымызша: «Болашақ – бұл қазақстандықтардың
әлеуметтік ... ... ... қауіпсіздік пен қоғамдық
тұтыну тауарларымен қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... факторлардан болған жағымсыз апат салдарынан жою мен
қоршаған ортаны аялау болып табылады».
-----------------------
Стратегияны жүзеге асыруды бағалау және ... ... ... ... ... даму концепциясы
Аймақтық дамудың стратегиялық мақсаты мен тапсырмалары
Аймақтық ... ... ...

Пән: Мемлекеттік басқару
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 65 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік басқару қызметтінің теориялық негіздері және талдау35 бет
«Қазақстан Республикасының мұнайгаз секторындағы шетел инвестициялары»105 бет
Еңбек нарығының қалыптасуы мен қызмет етуінің теориялық негізі73 бет
Жұмысбастылық пен жұмыссыздықтың Қазақстан Республикасындағы әлеуметтік жағдайына әсері 26 бет
Зейнетақы жүйесі қалыптасуының теориялық сұрақтары28 бет
Зейнетақы реформасы туралы20 бет
Инвестициялық жобалар және олардың жіктелуі28 бет
Кәсіпкерлердің конституциялық құқықтары мен кепілдіктері43 бет
Лизингтік қызмет көрсетудің теория-әдістемелік негіздері68 бет
Лизингтің теориялық негіздері. Қазақстандағы лизинг бизнесі62 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь