Өнімдегі бәсекелестік. Бәсекенің пайда болу шарттары.

Кіріспе

Бәсекенің пайда болу шарттары

Өнімдегі бәсекелестік

Тауар сапасының бәсекеге жарамдылығы

Қорытынды

Қолданылған әдебиеттер тізімі
Бәсеке - нарықта реттеушілік қызметін атқарады. А. Смит – бәсекені нарықтың - «Көрінбейтін қолы» деп атаған. Бәсеке арқылы нарықтық субъектілері өз пайдасына қарай әрекет етіп, тұтас болғанда қоғам үшін тиімділіктің негізін қалайды. Осы айтылған элементтердің өзара қатынасы арқылы нарық қалыптасады. Бәсеке – нарық субъектілерінің пайданы барынша ұлғайтуға, яғни қойылған мақсатты жүзеге асыру жолында өндірістің аса қолайлы жағдайлары үшін кәсіпкерлердің өзара күрес қатынастар ретінде көрінетін экономикалық жарысы.
Бәсеке латын сөзі «бірге жүгіру» деген мағына. Оны халық адамдар растырған. Бәсекенің бір түрі зерттеу және сегменттеу бәсеке- нарықты шаруашылық субъектілері арасындағы қосымша табыс алу үшін жақсы өндіріс факторларын иелену және тауарларды өткізу мүдделеріне байланысты қарама-қарсылықты бақталастық пен бәсеке.
Кәміл бәсекеге көпшілік фирмалар бір текті өнім өндіріп сататын нарықты құрылым тән. Салаға ену және шыру шектелмеген. Әр фирма саланың жалпы өнім көлемінің азғантай бөлігін шығарады. Мұндай жағдайда бірде-бір фирма өнім бағасына әсер ететіндей нарықтың бөлігіне ие емес.
Жетілдірілмеген бәсеке белгілі бір монополиялық билігімен ерекшеленеді. Оның пайда болуына салаға ену кезінде заңны және табиғи тосқауылдар әсер етеді. Тосқауылдардың мықтылық дәрежесіне сәйкес не таза монополия, не монополистік бәсеке, не олигополия пайда болады.
Монополиялар мен монополистік бәсекедегі фирма өнімдеріне сұраныс ауытқымасы нарықты сұраныстың ауытқымасы болып табылады да, теріс еңкіш сызықты болады. Сондықтан фирмалар тауардың өндірілуін бақылай отырып (монополистік бәсеке үшін бақылау толық емес), бағаға ықпал ете алады. Монополия жағдайында (бағалың кемсі-тушілікке бармайтын) тауардың қосымша бірлігін сатудан алатын шекті кіріс (MR) оның бағасынан төмен.
Фирманың табысы максималды болған жағдайда өндіру келемі MR = МС ережесімен анықталады. Кестеде бұл шекті шығын ауытқымасы мен шекті табыс ауытқымы-ының қиылысу орны болып табылады. Бекітілген баға максималды табыс беретін сұраныс ауытқымасының биіктігімен анықталады. Мұндай баға шекті шығындардан әр-дайым жоғары.
Бәсеке түрлері: ішкі салалық-бір салалық кәсіпорындар арасындағы ең үлкен табыс үшін күрес;
салааралық-түрлі салалық кәсіпорындар арасындағы капитал салудың ең пайдалы жағдайы үшін күрес.
        
        Жоспар
Кіріспе
Бәсекенің пайда болу шарттары
Өнімдегі бәсекелестік
Тауар сапасының бәсекеге жарамдылығы
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Бәсеке - нарықта реттеушілік қызметін атқарады. А. Смит - ... ... - деп ... ... ... нарықтық субъектілері өз пайдасына қарай әрекет етіп, тұтас болғанда қоғам үшін ... ... ... Осы ... элементтердің өзара қатынасы арқылы нарық қалыптасады. Бәсеке - ... ... ... ... ... яғни қойылған мақсатты жүзеге асыру жолында өндірістің аса қолайлы жағдайлары үшін кәсіпкерлердің өзара күрес қатынастар ретінде көрінетін экономикалық жарысы.
Бәсеке ... сөзі ... ... Оны халық адамдар растырған. Бәсекенің бір түрі ... және ... ... ... шаруашылық субъектілері арасындағы қосымша табыс алу үшін жақсы өндіріс факторларын иелену және ... ... ... ... қарама-қарсылықты бақталастық пен бәсеке. Кәміл бәсекеге көпшілік фирмалар бір текті өнім өндіріп сататын нарықты ... тән. ... ену және шыру ... Әр ... ... ... өнім ... азғантай бөлігін шығарады. Мұндай жағдайда бірде-бір фирма өнім ... әсер ... ... бөлігіне ие емес. Жетілдірілмеген бәсеке белгілі бір ... ... ... Оның ... ... салаға ену кезінде заңны және табиғи тосқауылдар әсер етеді. ... ... ... ... не таза ... не монополистік бәсеке, не олигополия пайда болады. ... мен ... ... ... өнімдеріне сұраныс ауытқымасы нарықты сұраныстың ауытқымасы болып табылады да, ... ... ... ... ... фирмалар тауардың өндірілуін бақылай отырып (монополистік бәсеке үшін бақылау толық емес), бағаға ықпал ете алады. Монополия жағдайында ... ... ... ... ... ... ... алатын шекті кіріс (MR) оның бағасынан төмен. ... ... ... ... ... ... келемі MR = МС ережесімен анықталады. Кестеде бұл шекті шығын ауытқымасы мен ... ... ... ... орны ... табылады. Бекітілген баға максималды табыс беретін сұраныс ауытқымасының биіктігімен ... ... баға ... ... әр-дайым жоғары.
Бәсеке түрлері: ішкі салалық-бір салалық кәсіпорындар ... ең ... ... үшін ... ... ... кәсіпорындар арасындағы капитал салудың ең пайдалы жағдайы үшін күрес. Бәсекенің формалары: 1. Кәміл бәсеке-еркін ... ... 2. ... бәсеке.Ол өзі 3 түрге бөлінеді: - монополия-тауардың бағасына ықпал ететін, өндірістің көп бөлігін ... бір ғана ... ... - ... фирмалар билейтін нарық. - монополистік бәсеке-біртекті емес, бірақ ұқсас тауар ұсынатын сатушылар саны көп ... ... ... - бұл екі ... ... да көп ... ... нарықты шығыны аз қандай да бір тауар, не қызметпен қамтамасыз ететін жалғыз ғана фирмадан пайда болған монополия. ... ... - сөз ... ... бәсекелесті басып тастау арқылы құрылған монополия. Кездейсоқ монополия - өз ... үшін ... ... ұсыныстан асырып түсіру нәтижесінде пай-да болады, бұл капиталдың (қаржының) тиімді жұмсалун қамтамасыз етеді. ... ... ... ... ... -- өндіріс пен капиталдың шоғырлануы. Монополияға қарсы заңдылықтар-бұл бәсекелестікті дамытуға, монополияны шектеуге және тыйым салуға бағытталған ... мен ... ... ... ... Республикасының монополияға қарсы заңы мынадай нормативті-құқықтық актілерге негізделген: ҚР , , ... Адал емес ... ... ... бар: 1. ... атауды, тауар белгісін заңсыз пайдалану. 2. Бәсекелестің бәсекеші тауарының сыртқы рәсімдеуін тікелей ұдайы өндіріс жолымен ... 3. ... ... ... шарттарын зорлап еңгізу; 4. Басқа бәсекелестің қызметін әдепсіз түрде салыстыратын жарнаманы тарату. 5. Тауардың нағыз қасиеттері мен ... ... ... ... ... ... немесе жасыру. 6. Бәсекелестікті болдырмауға әкелетін нарықты қатынас субъектілерінің ... ... т.б. ... ... болу ... жалпы экономикалық құндылықтар мен жетiстiктердi дамытудың негiзгi ... ... ... Бәсекелiк рынокта қызмет етушi фирмалар мен кәсiпорындар қоғамның әр түрлi ... ... ... ... ... ... арқылы ғылыми-техникалық прогреске ұмтылады, өндiрiстiк және қосымша шығындарды азайта отырып, сапалы өнiмдер шығарудың көлемiн арттыруға ынталы болады. ... ... ... бәсекеқабiлетi жоғары болуының нәтижесiнде әлемдiк экономикалық рынокта ұлттық экономиканың бәсекеқабiлеттiлiгi артады.
Қазақстанның соңғы жылдардағы экономикалық өсуге қол жеткiзуiнiң өзi ... ... мен ... есебiнен болып отыр. "Қазақстан - 2030" даму стратегиясында жеке меншiк құқығын қамтамасыз ету, сондай-ақ рынокта еркiн бәсекелестiк ортаны ... және ... ... ... ... ... ... атап өткен.
Бәсеке қоғамға экономикалық еркiндiктi, тиiмдiлiктi, дамудың тұрақтылығын, экономикалық қауiпсiздiктi ұсынады. Немiс экономикасының ... ... ... ... ... бәсекелестiктiң экономика үшiн қажеттiлiгiн келесi жолдармен көрсетедi: "... рыноктың шаруашылық және оның қызмет ету механизмi еркiн ... ... ... етуi ... емес...". Бәсекенiң экономикалық табиғаты жеке меншiктiк қатынастармен тығыз байланыста болады.
Бәсеке дегенiмiз, бiр жағынан, ... ... ... ... нәтижеге жету үшiн жүрiп отыратын экономикалық жарыс, шаруашылық жүргiзудiң қолайлы жағдайына ие болу үшiн, ... көп табу үшiн ... ... ... ... ... ... ол рынок субъектiлерiнiң өнiмдi өндiру мен оны өткiзудегi және капиталды қолдану ... ара ... ... ... процесс ретiнде шаруашылық жүргiзушi субъектiлердiң белгiлi әрекеттерiнiң жиынтығының түрi деп ... ... Осы ... ... цикл ... ... Осыған бiрте-бiрте жүрiп отыратын төменде аталған ұдайы ... ... ... ... және ... ... материалдық-заттық элементтерiн қалыптастыру;
* өндiрiстi ұйымдастыру, оны шикiзатпен, материалдармен, жартылай фабрикаттармен ... және ... ... және ... ... ... әсер ... бәсекеқабiлеттiлiгi жоғары өнiм өндiру;
* өнiмдi сату. Бұл үшiн оның саны ... ... орны мен ... ... ... ... ... қор жасау және оны өндiрiстi кеңейту үшiн пайдалану.
Өнiмнiң өмiр сүру циклi бәсекелiк күрес дәрежесiне ... әсер ... ... өмiр сүру ... оның шығарыла бастауынан тоқтағанша жүрiп отыратын мерзiмi жатады. Бұл цикл төрт фазадан тұрады:
+ жаңа ... ... ... ... орналастыру. Бұл арада сату көлемi көп емес, шығарылған өнiмнiң бағасы жоғары болады;
+ өндiрiстiң өсуi - өндiрiстiң масштабы өседi, сұраныс өседi, ... баға ... ... Өндiрiс көлемi ең жоғары дәрежеге жетедi, сұраныс толық қанағаттанады, өндiрiс қарқыны бәсеңдейдi, бәсеке ... және ... ... ... ... Бұл ... ... төменгi шегiне жетедi, өндiру азаяды. Бәсеке сайысы сөне ... ... ... ... ... ... жаңа өнiм ... басталады.
Рыноктық экономикада рыноктағы көптеген фирмалар мен кәсiпорындар бәсекелiк сайыста шаруашылық жүргiзушi субъектiлер өз ... ... ... ... Мұндай әрекеттердi "тиiмсiз бәсеке" деп атауға болады:
* тауардың сапасы ... және оның ... ... әдiсi мен ... орны ... жалған ақпарат тарату;
* бәсекелес туралы өтiрiк немесе қате мәлiметтер тарату;
* бәсекелестiң тауарлық белгiсiн, оның фирмасының ... ... ... ... тауардың сапасы туралы дұрыс түсiнiк бермейтiн жарнама жасау;
* бәсекелестiң тауарын жамандап көрсететiн салыстырмалар қолдану;
* келiсiм бойынша өздерi ған бiлуге ... ... ... ... ... ... және басқадай информацияны таратып жiберу. Аталған шарт ... ... ... ... антимонополиялық агенттiкке жүктелген.
Қазiргi заманда "жетiлген бәсеке" концепциясы болып, өндiрiстiң экономикалық теориясы жарыққа келдi. Мұның үлгiсiндегi рыноктың екi типi ... жеке ... ... ... мен ... ... ... факторларының рыногы.
Осы рыноктардың өзара байланысы техникалық заң түрiнде тұжырымдалған, экономистер оны "өндiрiс функциясы" деп атайды.
Бәсекенiң экономикалық табиғаты мен ... ... ... ... тиiмдiлiктi, дамудың тұрақтылығын, экономикалық қауiпсiздiктi ұсынады. Немiс экономикасының белгiлi экономист ғалымы Людвиг Эрхард бәсекелестiктiң экономика үшiн қажеттiлiгiн келесi ... ... "... ... ... және оның ... ету механизмi еркiн бәсекелестiктен ажырап қызмет етуi мүмкiн емес...". Бәсекенiң экономикалық табиғаты жеке меншiктiк қатынастармен тғыз байланыста болады.
Бәсеке шаруашылық ... ... ... ... Ол ... ... ... етiп, рыноктағы субъектiлердiң қарым-қатынасын тереңдету арқылы рыноктағы жағдайлар мен сұранысқа бейiмдi болып ... Адам ... ... қол" ... ... ... ... жатыр, яғни , әрбiр жеке адам немесе кәсiпкер ең бiрiншi өз пайдасын ойлайды, сол ... қол ... үшiн олар өз ... бәсекелiк қабiлетiн арттыруға ынталы болады. Бұл өз кезегiнде жаңа iзденiстердi, инновациялық жаңалықтарды ашуға жол ашады.
Бәсеке экономикалық категория ... ... және ... маңызда болады. Объективтi мағынада бәсеке рыноктағы ерекше жағдайларды белгiлейдi, яғни жекелеген субъектiлер кәсiпкерлер жалпы рыноктағы тауарлардың айналысына және оның ... жеке өзi әсер ете ... ... ... ... ... тұрғыда бәсекелес шаруашылық субъектiлерi арасындағы экономмкалық қатынастарды көрсетедi, яғни өндiрiс пен материалды игiлiктердi айырбастау негiзiнде туындайды. ... ... ... ... мен ... ... ... құралы болып табылады. Бәсекелiк рынокта қызмет етушi фирмалар мен кәсiпорындар қоғамның әр түрлi сұранысына ... ... ... орынды пайдалану арқылы ғылыми-техникалық прогреске ұмтылады, өндiрiстiк және қосымша шығындарды азайта ... ... ... шығарудыңкөлемiн арттыруға ынталы болады.
Осылайша әрбiр кәсiпкердiң бәсекеқабiлетi жоғары болуының нәтижесiнде әлемдiк экономикалық рынокта ұлттық ... ... ... ... ... ... ... өсуге қол жеткiзуiнiң өзi бәсекеқабiлеттiлiктiң қалыптасуы мен дамуы есебiнен болып отыр. "Қазақстан - 2030" даму ... жеке ... ... ... ету, ... ... еркiн бәсекелестiк ортаны қалыптастырып және антимонополиялық реттеудi сенiмдi түрде жүргiзу керектiгiн атап өткен.
Бәсекенiң ... ... оның ... қағидалары арқылы да анықтауға болады.
Бәсекенiң негiзгi қағидалары:
* рынокқа қатысушылар санының шектелмеушiлiгi, ... ... және одан ... ... ... ... Бұл қағида кәсiпкерлiк қызметтiң еркiндiгiн, олардың өндiрiстiң бiр түрiнен екiншi түрiне өтуiн, тұтынушылардң еркiн талғамын, әрбiр тұтынушы өзiнiң қажеттiлiгiн ең ... ... ... етуiн талап етедi;
* материалды еңбек, қаржылық және басқа да ресурстардың мобильдiлiгi. Капитадың еркiн айналысы өнеркәсiптiң тиiмдi салаларының ... ... ... ... ... олардың комбинациясын неғұрлым тиiмдiрек қолдануға мүмкiндiк беру;
* сұраныс пен ұсыныс туралы бәсекеге қатысушылардың толық ... ... ... ... баға ... пайда деңгейiн дер кезiнде қадағалап отыруы керек;
* өнiмдердiң бiртектiлiгi, сапасының, ... ... ... ... Ерекше маркалардың болмауы, ондай ерекше маркалар өзiнiң бәсекелестерiн жену үшiн ... ... ... ... ... ... әсер теу мүмкiншiлiгiнiң болмауы, бағаның рынок арқылы берiлген деңгейi қатысушының белгiленген бағасымен сәйкес келiп отыруы ... шарт ... өз ... ... салааралық және халықаралық бәсеке болып бөлiнедi. Iшкi және салааралық бәсеке қоғамдық еңбектiң ... ... ... ... ... ... салаiшiлiк, өнеркәсiп орындарының санының артуына және олардың бiр-бiрiне тәуелдiлiгiн қамтамасыз етедi.
Салаiшiлiк бәсеке тауарлардың ... ... ... ... iшiдегi техникалық жағдайы жоғары және еңбек өнiмдiлiгi артық кәсiпорындар ... ... ... отырады. Әрбiр саланың компанияларының техникалық жағдайы, еңбек өнiмдiлiгi қарқынының деңгейi, тауарлардың жеке құны әр түрлi ... ... ... ... ... ... ... азайтуға, ресурстарды тиiмдi пайдалануға, инновациялық өнiмдер шығаруға ынталы болады.
Салааралық бәсеке әр түрлi рынокта қызмет етушi шаруашылық салалардың арасында туындайды. Яғни ... ... ... өз ... ... осы ... ... сала ретiнде алып шығуы үшiн бақталас болып табылады.
Халықаралық бәсеке әр түрлi елдер арасында орын ... ... ... және ... ... ... ... қатынастардың күрделене түскен жағдайда әрбiр ел өзiнiң егемендiгiн және экономикалық потенциялын сақтап қалу үшiн бәсекеге түседi.
Халықаралық бәсеке ... ... ... басты салаларды әлем бойынша өзiне қарату, ноу-хауды дамыту, ... ... ... көп аспектiлiк, әр түрлi рынок құрылымы мен механизмдерiне бейiмдi болу;
* рыноктың осы заманға сай жылдам дамуын қамтамасыз ету;
* рыноктық ... ... ... қасиеттерiнiң болуы;
Бәсекенiң толық қанды және тиiмдi дамуы экономика дамуына белгiлi тиiмдiлiктердi және ... ... ... ... ... өндiрiстiк тиiмдiлiгiнiң өсуi;
* Рыноктық механизмнiң толық қанды қызмет етуi;
* Өндiрiс факторларының қолданысын жақсарту;
* Оптималды баға ... ... және ... ... ... өтуi;
* Бизнестiң тиiмдiлiгi, басқашайтқанда ел iшiндегi кәсiпорындар iс-қимылының жаңашылдығы;
* Инфрақұрылым немесе елдегi қолданып ... ... ... және байланыс жүйелерiнiң, ғылыми орындардың, ел тұрғындарының бiлiмi мен бiлiктiлiгi, жасампаздық қасиеттердiң бизнестiң жоғары талабына сәйкестiгi;
* Инновацияларды енгiзу.
Бәсеке жаратылысының ... ... ... ... тиiмдi қолданатын салаларға бөлу болып табылады. Бәсеке экономикада сонымен қатар тауар ... және ... ... өз өнiмдерiне инновациялар енгiзуiне ынтасын арттырады. Әлемдiк тәжiрибеге ... ... ... тауар пайданың жоғары деңгейiн 5-10 жыл шамасында ұстап тұрады.
Рыноктық экономикада рыноктағы көптеген фирмалар мен ... ... ... ... ... ... өз ... мардымсыз әрекеттер қолданады. Мұндай әрекеттердi "тиiмсiз бәсеке" деп атап, оны бәсекелестiктiң кемшiлiктерi ретiнде түсiнуге болады. Оларға:
* тауардың сапасы туралы және оның ... ... әдiсi мен ... орны ... ... ақпарат тарату;
* бәсекелес туралы өтiрiк немесе қате мәлiметтер тарату;
* бәсекелестiң тауарлық белгiсiн, оның фирмасының атын, маркировкасын ... ... ... ... ... дұрыс түсiнiк бермейтiн жарнама жасау;
* бәсекелестiң тауарын жамандап көрсететiн салыстырмалар қолдану;
* келiсiм бойынша өздерi ған бiлуге тиiстi салаға ... ... ... ... және ... ... таратып жiберу. Аталған шарт бзушылықпен күресу Қазақстанда мемлекеттiк антимонополиялық агенттiкке жүктелген.
Экономикада рынокты, ондағы бәсекелестiк жағдайды анықтайтын, оны зерттейтiн, бағаны ... ... пен ... қана ... ... рынок құрылымы болып табылады. Өйткенi әр рынок құрылымында бәсеке түрлерi де әр ... ... ... баға құру ... және ... ... етуi де ... болып келедi.
Зерттеу жұмысының өзектілігі. ХІХ - ғасырдың француз экономисті Жан Батист Сәй (1767 -1832 жылдар) жылдар ... ... ... негізгі ережесін қалыптастырды. .Осы классикалық ереже еркін, жетілген ... ... ... бас тартпай жұмыс істеді. Бұл жағдай сол кездегі өнеркәсіп ... ... ... шығарылған өнім ассортименті және өткізу рыноктары салыстырмалы түрде тұрақты болуымен түсіндіріледі. ... ... ... осы ... ... ... бір үлесі үшін күресті. Фирманың стратегиялық мақсаты сатуда бағаларды және ... ... ... арқылы өзінің үлесін көбейту болды.Осы дәуір, еркін ... ... ... ... баға ... ... ретінде белгілі. Осы уақытта бәсекелестеріне қарағанда сондай өнімге бағасы төмен фирма алға шықты.Осы бойынша америка ... ... П. ... - деп ... Қазіргі жетілмеген, бағалық емес бәсеке жағдайында өндірістің шығындары азайту арқылы пайданы көбейту жолын іздеу әрекеті, ... ... ... ... ... ерте ме кеш не ... үшін ... төлей алмау әкеледі. ... ... ... ... ... экономика ретінде сипатталады: бір елдер, бұрынғы социалистік елдерді қосып алып нарықтық экономикаға өтуде, дамушы елдердің бір қатары дамудың ... ... ... ... дәуірге өтуде, индустриалды дамыған елдер индустриалдықтан ақпараттық дәуірге өтуде. Ақпараттық дәуірде тұтынушылардың мұқтаждықтары мен сұраныстары көн қырлы және ... ... ... ... ... ... ... сипат алып және де өзінің құрылымы бойынша әр түрлі болуда.Фирма, егер ол нарықта үлгеруге ұмтылса, мына ... ... ... тиіс: табыстарды көбейтуді, шығындарды азайту арқылы емес, сату көлемін арттыру болса да.Зерттеудің ... мен ... ... ... ... басшысы білімді және жан - жақты болса да, менеджерлер мен ... ... ... мен ... ... бағалық емес, қатаң бәсеке жағдайларында, яғни тұтынушылар сұраныстарының құрылымында бірінші орынға жаңашылдық, сапа, дизайн, жиі жаңарту мен әр ... ... ... ... ... деңгейдегі сервис қойылғанда, өз фирмасында өндірістік шығындар деңгейін белгілі бір шекарасынан төмен азайту ... ... көзі ... Микроэкономика саласындағы мамандардың бағалауынша кез - келген фирма үшін кез - ... ... үшін ... ... ... болып әлемдік сыныпты қазіргі заманға сай кәсіпорындарда өндірісті ... ... тиіс және мына ... ... ... ... ... икемділігі, өнім ассортиментін тез өзгертуге және өнімді жиі жаңарту ... ... ... Стандартталған өнімнің қатаң стандартқа негізделген жаппай өндірісі ... тез ... ... ... ... және оның салдары төлем төлей алмауға әкеледі;2. фирма жаңа технология мен өндірісті ... жаңа ... ... ... ... ... ... күрделі екені соншалықты, қазір еңбек бөлінісі мен ұйымдастырудың басқа да нышандарын әсіресе фирма өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігі ... ... ... ... ... ... етеді;3. фирмаға өзінің өнімінің сапасын және сатудан кейінгі ... ... ... ... ... ... ... Тұтынушылардың өнім сапасына деген талаптары бүгін тек, өсіп қана қойған жоқ, және де өзінің сипатын ... ... ... жақсы өнімді шығару аз, сонымен бірге сатудан кейінгі сервисті ұйымдастыруды, тұтынушылардың жоғары деңгейдегі өзіндік сұраныстарына қосымша фирмалық қызметтерді ... ... ... ... Нарықты орта ... және ... ... ... ... өзінше еркіндік алуы, оған көптеген қосымша міндеттер жүктейді. Кәсіпорынның айналысатын қызметі, шеңбері ұлғаяды. ... ... ... ... ... іс - ... тек қана ... қызметпен тұйықталды. Кәсіпорын өзінің экономикалық және әлеуметтік қызметін жалпы ... ... ... ... жүзеге асырады. Аралас әрі әлеуметтік - бағытталған ... ... ... ... ... ... құқ бере ... оның өз мүлкін, өндірген өнімін және тапқан ... ... мен ... ... ... ... әлеуметтік шаралардың бір бөлігін жүктейді. Сондықтан да барлық кәсіпорындар меншік түріне ... - ақ ... ... ғана ... ... қызметті де атқаруға міндетті. Ендеше экономикалық қызметтің құрылымын қарастырамыз:− ... ... бұл ... ... ... үшін қажетті тауар мен қызмет өндірісімен байланысты;− алынған табысты бөлу мен мақсатты қолдану қызметі, мұнда өндіріс іс - ... ... ... өндірісті ұлғайтуға және ұжымды әлеуметтік дамытуға жұмсалады;− жаңа жағдайда кәсіпорын өндірілген өнімді ... ... ... мәжбүр, мұнда ол нарықтық конъюнктурамен, бәсекелестік орта жағдайымен сұраным төлем қабілеттілігімен және нарықтық ортаның басқа да ... ... ... жаңа ... ... ... мемлекеттік экономикадағы кәсіпорында кездеспеген - кәсіпкерлік қызмет жүктеледі. Осы қызмет бұрындары және ... ... же ... ... шағын бизнеспен байланыстырылады. Қазіргі нарықтық жағдай кәсіпкерлік жайлы ескі көзқарасты барынша жоюда.Экономикалық бизнес саласындағы кәсіпкер жетістігін, олардың бизнес ... ... ашу ... және оны ... ... ... Жалпы кәсіпорын кәсіпкер ретінде мынаны шешуі қажет:1. нарықтық тұтыныстардың құрылымын дұрыс ... ... және ... ішінен табысын қалай максимилизацияласа, сатып алушылардың пайдалылығын да солай арттыру қажет;2. кәсіпорынның мақсатын анықтап, адамдады соған қол ... үшін ... ... Ол үшін оған ... мен ... ... Сондай - ақ осыдан туындайтын нарықтық ... жаңа ... ... ... бірнеше қызметтерді жүзеге асыруға тура келеді;3. нарықтық ортаның жағдайында кәсіпорынның бәсекелестік қабілеттілігін қолдау;4. менеджмент жүйесін қолдана отырып, ішкі ... ... ... және қазіргі маркетингтік жүйені қолданып, сыртқы нарықтық ортына басқару қызметі.
Өз кезегінде бәсекеге жарамдылық екі көрсеткішке байланысты -- баға ... және өнім ... ... Ал ... ... бірте-бірте бірінші орынға шығады. Еңбек өнімділігі, ресурстардың барлық түрлерін үнемдеу өнімнің сапасына тікелей орын ... ... ... басты принципі - тауар өндірушілердің еркін бәсекелестігі. ... - бұл ... ... ... ... жабдықтаушылар, кәсіпорындар, фирмалар арасындағы өнім өндіру және өнімді тиімді өткізу үшін күрес.
Нарық жүйесінде бәсекелестік ... үшін ... Бұл ... ... ... орын алу үшін ... ол тауардың сапасы мен арзандығына байланысты.
ХІХ ғасырдың орта ... ... ... ... кең өріс ... ... ... сұраныс пен ұсыныс негізінде бағаның ауытқуымен байланысты ... Ол ... ... ... ... сапасын жақсартуға, еңбек өнімділігін арттыруға, өндірісті ұлғайтуға, өнім бірлігіне шығынды азайтуға ынталандырды. Бәсекелестің негізгі екі түрі бар.
1). Бір сала ... ... - бұл бір ... ... ... ... ... Онда ең жоғары еңбек өнімділігі бар, ғылыми-техниканы қолданатын кәсіпорын жоғары табысқа жетеді, ал артта қалған кәсіпорындардың табыстары ... ... ... ... ...
2). ... ... - бұл халық шаруашылығы салалары аралық күрес. Мұнда төмен ... ... ... саладан капитал пайда деңгейі жоғары салаға құйылады. Оның қортындысында жаңа сапалы тауарлар көптеп шығарылып, халықтың ... ... Ол ... ... ... ... ғылыми-техникалық жетістіктер негізінен жаңа тауарлар пайда болады, сапасы жоғарылайды, халықтың ... ... ... ... ... ... жаңа сатыға өсе береді.
Еркін бәсекелестіктің негізгі белгілері - бұл ... ... ... әр қайсысы кәсіпкерліктің қай түрімен болмасын айналысуы және ... ... еркі бар. ... ... түрі бар: ... өзі араласып кәсіп жасайды, екіншісі - жұмысшылар жалдайды, үшіншісі - акция, ... ... ... ... ... банкке салады, кейбіреу өндірісті қаржыландырад
Бәсекеге қабілеттілік түсінігі экономикалық ... ... ... ... және өнім ... ... қарастырылады.
Соңғы 20 жыл бойында ұлт экономикасының бәсекеге қабілеттілік тұжырымдамасы экономикалық даму теориясында айтарлықтай маңызға ие. Ол ел өзінің экономикалық ... ... ... ... ... ал оны ... ... экономикалық көрсеткіштермен ғана емес, маңызы бар саяси үдерістердің салдары және қоғамдық басқару, білім деңгейі, ғылыми база, ақпараттық құрылымның жоғарғы деңгейде ... ... ... пен ... жүйесінің қолайлығы сияқты экономикалық емес көрсеткіштермен де жүзеге асырылады.
Елдің бәсекеге қабілеттілік индикаторы бірінші кезекте, азаматтардың өмір сүру ... мен ... ... ... ... ... болашағы, елде заңдардың сақталу деңгейі және тағы басқалар ... ... ... ... мен ... ... ... неғұрлым жоғары болса, соғұрлым ресурстарды пайдалану тиімділігі және халықтың өмір сүру деңгейі де жоғары.
Өз ... ... ... қабілеттілігі едәуір көлемде өндірістің негізгі үш факторы - ... ... ... ... және ... ... ... Өндіріс пен техникалық прогрестің дамуымен байланысты бәсекеге қабілеттілікті бірінші кезекте, жоғарғы деңгейдегі елдің инфрақұрылымы, оның ғылыми әлеуеті, ... ... ... ... ... ... бастады. Әлемдік тәжірибе көрсеткендей, өндіріс факторларының болуы ... ... ... ... ... ... ... қатар, өнімге деген белгілі бір сұраныс және қызмет көрсету салаларында ішкі бәсекелестік, фирманың стратегиясы мен құрылымы және ішкі ... ... ... бәсекеге қабілеттілігі - бұл өнімнің бәсекелес-өніммен ұқсас қасиеттерінің өндіруші және тұтынушы (сатушы және сатып ... үшін екі ... ... ... ... түскен пайда), сатып алу-сату (нарықтағы баға) және тұтыну (пайдалану шығындары) көрсеткіштерімен ерекшеленетін техникалық (техникалық деңгейі), функционалдық (пайдалану деңгейі) және ... ... алу және ... ... ... ... және ... арнайы әдебиеттерді талдай келе, қазіргі уақытта өнімнің бәсекеге қабілетілігі мағынасын толық ашып көрсететін бірыңғай тұрақты анықтама ... ... ... Бұл мәселеге байланысты бірнеше көзқарас бар. Кейбір авторлар өнімнің бәсекеге қабілеттілігін оның нақты нарықта, нақты уақыт ... ... сату ... ... ... ... мынандай анықтама береді: .
Өнімнің бәсекеге қабілеттілігі - бұл өнімнің ... ... ... өндіруші және тұтынушы үшін екі жақты тиімді өндіру, сатып алу-сату және тұтыну көрсеткіштерімен ерекшеленетін техникалық, ... және ... ... ... ... ... - оның ... техникалық, эстетикалық сипаттамаларының және коммерциялық өткізу жағдайының ... ... сай ... ... ... ... Кез ... өнімнің бәсекеге қабілеттілігі оны басқа бір ұқсас тауармен салыстыру нәтижесінде ғана анықталады және ол салыстырмалы ... ... ... өндірушілерді ресурстарды мейлінше аз мөлшерде пайдалана отырып, тұтынушылырдың қажеттіліктерін ең төменгі баға бойынша қанағаттандыруға ... ... - (лат. ... - бұл ... ... ... арасындағы тауарларды сатып алу және сату барысында , өндірістегі ең жақсы жағдайлары үшін бақталастық..
Рыноктың мәнді ... бірі - ... ... ... Бәсеке нарықтық қатынас субъектілері арасындағы күрестің немесе бақталастықтың қоғамдық формасы.
Бәсеке мақсаты - өндіріс факторлары мен тауарларды таратуға апаратын ... ... ... арқылы қосымша таза табыс алу.
Нарықтық жағдайда тұтынушының қанағаттануы тауарға деген өзінің ерекшелігінің жиынтығы ... алу сату ... ... Мұңдай ерекшеліктің үйлесуі , өндіруші мен тұтынушының мүдделерінің сақталуы негізінде тауарлар және тұтынушылар талабының сипаттамасын сол сияқты ... ... ... ... ... бәсекенің жарамдылығы деп атайды.
Өнімнің бәсекеге жарамдылығы ерекше жағдайын өанағаттандыруына мүмкіндік беретін тұтыну ... ... ... ... ... өнім ... жеңіл және тез сатылады. ... ... ... өзінің жеке мұқтажын ең жоғары қанағаттандыратын таурды ғана алады. Жалпы алғанда, сатып алушылар бағалармен салыстырғанда қоғамдық мұқтажына толық ... ... ... ... ... ... , ... алушының тауарға деген қанағаттанушылық деңгейінде жеке дара көрсеткіштер пікірБәсекеге қабілеттіліктің экономикалық мазмұны, обьекты и факторы. Кәсіпорының және өніміне ... ... және ... әсер ... факторлар. Кәсіпорынның бәсекелестік стратегия. Өнеркәсіптік кәсіпорынның бәсекеге қабілеттігіне мемлекеттік саяматтың ынталандыру әсері Фирма әрекеттеріне тек ... әсер етіп ... ... ... ... ықпал жасайды. Енді фирманың жетілген бәсеке жағдайындағы рационалды іс-қимылына назар аударайық. Фирманың ... баға мен ... ара ... барынша көтеруді естен шығармйық. Жетілген бәсеке нарығында ешбір фирма өздері өндіретін өнімдер бағасына әсер ете алмайды. Баға тек жалпы ... ... пен ... ... ... бір - біріне ісер ету нәтижесінде белгіленеді. Егер фирма өз өнімдерінің бағасын көтерген болса, ол ... ... ... олар ... бәсекелесінің өнімін сатып алады. Сөйтіп, сату нөлге дейін төмендейді. Фирма бағаға үстемдік ете алмайды. Оның ... ... осы ... ... ... Барынша мол пайда алу үшін кәсіпкер не істеу керек? Бұған жауап алу үшін ... ... өнім ... сату керек? Бұ,н жауап алу үшін өнімнің нарықтық бағасымен фирманың ... ... ... ... ... өз ... бір, екі, үш, т.б. бірлікке өсіріп отырса, онда келесі ... ... ... ... да және ... шығындарға да қосып отырады. Осы - шекті табыс және шекті шығындар. Шекті табыс шекті шығындардан артық болса, өндірілген ... ... ... табысқа қосқаны, жалпы шығындарға қосқанынан артық болады.
Осыған байланысты шекті табыстармен (MR - marginal revenue) шекті шығындардың (MC - marginal costs ) ... яғни ... (P2 - provit) ... = MR - ... ... фирманың және саланың тепе - теңдік мәселелері, қысқа мерзімдегіден өзгеше болады. Егер фима ... ... ... ұзақ ... барынша төмен орташа шығындар жұмсап өндірсе, онда осындай болмыста баға шекті ... тең ... тепе - ... пайда болады.
Мәселе мынада: фирманың барынша төмен орта шығындары, нарықта ... ... ... ... ... ... нарықтан шығады, саладағы ұсыныстар азаяды. Бұл жағдай бағаны көтереді. Егер фирманың орташа шығындарының барынша азы ... ... ... ... онда ... барлық фирмалар үстеме пайда алады. Бұл басқа фирмалардың осы салаға келуіне стимул болады. Нәтижесінде салалық ұсыныс көбейеді, ал баға ... ... ... ... ... іс - қимылында кейбір ерекшеліктер болады.
Жетілмеген бәсеке наығында өндіруші өзінің өнімдерінің бағасына ... ете ... Егер ... бәсеке нарығында өнімнің бірінен кейін бірі сатылған бірліктерден түсетін қосымша табыс тұрақты ... ... ... ... тең ... жетілмеген бәсеке нарығында сатудың көбеюі бағаны төмендетеді, ал бұл ... ... ... табыстың төмендегені болады. Фирмағабарынша көп пайда әкелетін ... ... ... екі әдіс ... ... өндірістің әр көлеміндегі жалпы табыстар мен жалпы шығындар салыстырылады.
Екінші әдісте өндірістің оптималдық ... табу үшін шеті ... мен ... ... ... ... бәсеке жағдайын қорытындылайтын болсақ барынша көп пайда алу үшін өнімнің әрбір қосымша бірлігін ... ... ... ... осы өнім ... сатудан түскен шекті табыстан төмен болғанша, MR>MC өндірісті кеңейте беру керек, егер MR

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Билікті бөлу қағидасын жүзеге асыру12 бет
Жоғары дәрежелі нерв қызметі туралы жалпы түсінік8 бет
Жүктелген параболалық теңдеуді коэффициент арқылы басқару28 бет
Лидерлік негіздер6 бет
Мердігерлік шартының жалпы сипаттамасы 36 бет
Эпидемиялық процестің құрамы10 бет
Бәсеке күрес - нарықтық экономика механизімінің басты элементі20 бет
Бәсекенің мәні мен маңызы, оның атқаратын қызметтері22 бет
Қазақстан Республикасында бәсекелестік ортаны қалыптастыру50 бет
Қазақстан Республикасының кәсіпкерлік қызметіндегі бәсекені жүргізудегі экономикаға тигізетін әсері16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь