Біратомды спирттің құрылысы


Жоспар:

1.Біратомды спирттің құрылысы
2.Этил спиртінің құрылысы
3.Гомолоктық қатары
4.Физикалық қасиеттері 5.Химиялық қасиеттері
6.Пайдаланған әдебиеттер
Біратомды спирттердің құрылысы:

Бұл класс қосылыстарының құрылыстарындағы олардың белгілі өкілі – этил спиртін С2Н6О мысалға алып қарастырамыз. Бұл судан жеңіл (тығыздығы о,8 г/ см ) 78, 3 с температурада қайнайтын, суда және көптеген органикалық заттарда еритін, түссіз, өзіне тән иісі бар, сұйықтық.
Спирттің молекулалық формуласын және элементтердің валенттіліктерін біле отырып, оның құрылысын бейнелеп көрейік. Оның екі түрлі құрылымдық формуласын жазуға болады.
Олардың қайсысы этил спиртінің құрылысына сай келеді.
Формуланы салыстыра отырып, а формуласы бойынша заттардың химиялық құрылысы тұрғысынан молекуладағы барлық сутегі атомдары бірдей екенін байқаймыз, сондықтан олар қасиеттері жағынан бірдей болады. ә формуласында сутегі атомдарына айырмашылық бар екені көрініп тұр. Бізге белгілі су молекуласындағы құрылымдық элементке-гидроксилтобына еріксіз назар аударуға тура келеді. Мұндағы сутегінің бір атомы электртерістілігі күшті элементпен-оттегі атомымен байланысып тұр, ол туралы а және ә формуласындағы сутегінің басқа атомдары туралы айтуға болмайды. Спирт (сусыз) бар пробиркаға бір түйір натрий салайық. Сол кезде реакция жүріп, газ бөліне бастайды. Бұл газдың сутегі екенін анықтау қиын емес. Спирттің молекуласында көмірсутек радикалымен байланысқан гидроксил тобы- ОН бар екенін көрсету үшін, этил спиртінің молекулалық формуласын көбінесе былай жазады. СН3-СН2-ОН немесе С2Н5ОН.
Спирт молекуласындағы О-Н ковалентті байланысы оттегінің сутегіне қарағанда электртерістілігі жоғары болғандықтан полюсті. Спирт молекуласындағы атомдардың кеңістікте орналасуын бейнеленген модель көрсетеді.
Оттегі атомы көміртегі және сутегі атомдарымен түзу сызық бойымен емес, бұрыш жасап ковалентті байланыс түзетінін көреміз.
Пайдаланылған әдебиеттер:

1. Химия (8 – сынып мектеп баспасы «2005»)
2. Химия (10 – 11 сынып )
3. Жалпы химия

Пән: Химия
Жұмыс түрі:  Реферат
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 6 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Жоспар:

1.Біратомды спирттің құрылысы
2.Этил спиртінің құрылысы
3.Гомолоктық қатары
4.Физикалық қасиеттері

5.Химиялық қасиеттері
6.Пайдаланған әдебиеттер

Біратомды спирттердің құрылысы:

Бұл класс қосылыстарының құрылыстарындағы олардың белгілі өкілі – этил
спиртін С2Н6О мысалға алып қарастырамыз. Бұл судан жеңіл (тығыздығы о,8 г
см ) 78, 3 с температурада қайнайтын, суда және көптеген органикалық
заттарда еритін, түссіз, өзіне тән иісі бар, сұйықтық.
Спирттің молекулалық формуласын және элементтердің валенттіліктерін
біле отырып, оның құрылысын бейнелеп көрейік. Оның екі түрлі құрылымдық
формуласын жазуға болады.
Олардың қайсысы этил спиртінің құрылысына сай келеді.
Формуланы салыстыра отырып, а формуласы бойынша заттардың химиялық құрылысы
тұрғысынан молекуладағы барлық сутегі атомдары бірдей екенін байқаймыз,
сондықтан олар қасиеттері жағынан бірдей болады. ә формуласында сутегі
атомдарына айырмашылық бар екені көрініп тұр. Бізге белгілі су
молекуласындағы құрылымдық элементке-гидроксилтобына еріксіз назар аударуға
тура келеді. Мұндағы сутегінің бір атомы электртерістілігі күшті элементпен-
оттегі атомымен байланысып тұр, ол туралы а және ә формуласындағы сутегінің
басқа атомдары туралы айтуға болмайды. Спирт (сусыз) бар пробиркаға бір
түйір натрий салайық. Сол кезде реакция жүріп, газ бөліне бастайды. Бұл
газдың сутегі екенін анықтау қиын емес. Спирттің молекуласында көмірсутек
радикалымен байланысқан гидроксил тобы- ОН бар екенін көрсету үшін, этил
спиртінің молекулалық формуласын көбінесе былай жазады. СН3-СН2-ОН немесе
С2Н5ОН.
Спирт молекуласындағы О-Н ковалентті байланысы оттегінің сутегіне қарағанда
электртерістілігі жоғары болғандықтан полюсті. Спирт молекуласындағы
атомдардың кеңістікте орналасуын бейнеленген модель көрсетеді.
Оттегі атомы көміртегі және сутегі атомдарымен түзу сызық
бойымен емес, бұрыш жасап ковалентті байланыс түзетінін көреміз.
Көпатомды спирттердің құрылысы егер көмірсутек молекуласында сутегінің екі
атомы екі гидроксил тобымен алмасатын болса,екіатомды спирт түзеді ондай
спирттердің қарапайым өкілі-этиленгликоль.
Егер көмірсутек молекуласындағы сутегінің үш атомы үш
гидроксил тобымен алмасса,үш атомды спирт түзіледі.Үшатомды спирттің
қарапайым өкілі-глицерин.
Молекуласында бірнеше гидроксил тобы бар көмірсутек
туындылары көпатомды спирт деп аталады.
Барлық көпатомды спирттерде гидроксил топтары көміртегінің әр-
түрлі атомдарында орналасады.Аромат көмірсутектердің де гидроксилді
туындылары бар.Ондай қосылыстарда гидроксил топтары бүйір тізбектегі
көміртегі атомдарымен немесе бензол ядросындағы көміртегі атомдарымен
тікелей байланысыуы мүмкін.
Біратомды спирттер тәрізді, көпатомды спирттер де өздеріне
сәйкес көмірсутектердің гологен туындыларынан алынады, мысалы
этиленгликольді 1,2-дихлорэтанды гидролйздеу арқылы алады.
СН 2СІ- СН 2 СІ + 2 Н 2 О СН 2ОН-СН 2ОН+2НСІ

Химялық қасиеттері
Егер спирттер басқа органикалық қосылыстар сияқты,көмірткгі мен сутегіге
бай болғандықтан, тұтатқанда жылу бөліп жанады, мысалы
СН5ОН+2СО2+3Н2О+1374 кДЖ
Алайда жанған кезде олардан айырмашылықтар байқалады.
Кәрлен тостағаншаға әр түрлі спирттерден 1 мл-ден құйып,сұйықтықты
тұтатайық.Сол қатардың бірінші мүшелері оңай тұтанып, жарығы әсер
байқалатын көгілдір жалынмен, ал молекулалық массасы үлкен спирттердің
жарқыраған жалынмен жанып,жанып болған соң тостағаншада қара дақ
қалатынын байқадық. Функционалдық - ОН топтың болуына байланысты этил
спиртінің натриймен өзара әрекеттесетінін білеміз
2СН2Н5ОН+2ОН 2С2Н5ОН
Этил спиртіндегі сутегінің орнын басуынан алынған өнім натрий этилататы
деп аталады,ол реакциядан кейін қатты күйінде бөлініп шығады.
Қышқылдығы жағынан спирттер суға да ілесе алмайды.Сумен
салыстырғанда спирттердің диссоциациялану дәрежесінің төмен болуын
көмірсутек радикалы әсерінен деп түсіндіруге болады:С-О байланыстағы
электрон тығыздығын радикалмен оттегі атомына қарай ығыстыруынан оттегінің
жарым-жартылай теріс заряды артады,соның салдарынан ол О-Н байланысының
электронын өзіне нашар тартады. Нәтижесінде бұл байланыс су молекуласындағы
осындай байланысқа қарағанда аз полюсті болып шығады.
Хлор атомы СІ - С байланысының электрон тығыздығын өзіне қарай ығыстырады,
ал көміртегі атомы осының салдарынан оң зарядқа ие болып,оның есесін қайыру
үшін С-С байланысының электрон тығыздығы көміртек атомына қарай, ал О-Н
байланысының электрон тығыздығын сутегі атомынан оттегіне қарай ығысады.
Осыдан сутегінің протан түрінде бөлініп шығу мүмкіндігі артады,соның
салдарынан 2-хлорэтанолдың диссоциациялану дәрежесі этанолға қарағанда
жоғарылай түседі
Спирттерде гидроксилдегі сутегі атомы ғана емес барлық гидроксил тобы
химиялық реакцияға кірісе алады.салқындатқыш ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Спирттер көмірсулардың туындылары
Орталық жүйке жүйесін қоздыратын дәрілік заттар
Фенолдар
Жамбыл облысындағы спирт өндірісінің пайдасы мен зияны туралы
Арақ технологиясы туралы
Арақ технологиясы жайлы мәлімет
Еріткіштерге қойылатын қауіпсіздік талаптары
Арақ технологиясы жайлы ақпарат
Арақ технологиясы және сапасының көрсеткіштері
Сұйық дәрілік зат формалары
Пәндер