Жүрек жұмысын реттеудің өзіндік тетіктері

Жоспары
I. Кіріспе
II. Негізгі бөлім
2.1. Жүрек қызметінің реттелуі
2.2. Жүректің ағзалық реттелу жолдары
2.3. Жүректен тыс реттеу механизмдері
III. Қорытынды
IV. Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе
Жүрек — іші қуыс бұлшықетті мүше. Ересек адам жүрегінің салмағы 250-300 грамм. Жүрек кеуде қуысының сол жағына таман орналасқан. Оның дәнекер тканінен түзілген жүрек қабы қаптап тұрады. Жүрек қабының ішкі беті жүректі ылғалдайтын және жиырылу кезінде үйкелісті кемітетін сұйықтық бөліп шығарады. Жүрек бұлшықеті (гр. myocardiummys — бұлшықет, kardia — жүрек) - жүректің жүрекшелері мен қарыншаларының бұлшықет қабығы (миокард). Жүрекшенің бұлшықет қабығы беткей және терең ет қабаттарынан тұрады. Беткей ет қабатының кардиомиоциттері көлденеңінен орналасады. Ол оң және сол жүрекшелерді сыртынан қаптап, оларға ортақ қабат болып келеді. Терең ет қабаты әрбір жүрекшеде жекелей орналасады. Бұл қабаттың кардиомиоциттері ұзынынан орналасады. Жүрек қарыншаларының бұлшықет қабығында айқын байқалатын бес ет қабаты болады. Олардың сыртқы беткей және ішкі бұлшықет қабаттарын қиғаш жатқан кардиомиоциттер, ал ортаңғы үш ет қабаттарын сегіздік тәрізді иіле орналасқан жүрек ет жасушалары түзеді.

Негізгі бөлім.
Жүрек қызметінің реттелуі
Биологиялық жүйелер өзінің сенімділігімен ерекшеленеді. Оған организмде жиі байқалатын жұптану принціптері дәлел. Бұл кездейсоқ жағдай емес. Мысалы, қос бүйрек, қос өкпе, т.с.с. Ал организмге ең қажет ағзаның бірі - жүрек. Ағылшын ғалымы Дж. Баркрофт кезінде «мені организмде жалғыз ғана жүрек болуы таңдандырады», - деп жазған болатын. Осыдан бұл күрделі ағзаның сенімді жұмысы қалай ұйымдастырылған деген заңды сұрақ туады.
Қазіргі кезде жинақталған деректерге қарағанда қан айналым жүйесі қызметінің сенімділігі жүрек жұмысын реттеу механизмдерінің өте жақсы жетілгеніне, күрделілігіне байланысты.
Жүрек қызметін реттейтін тетіктерді үш топқа бөлуге болады: торшалық, ағзалық (интракардиалық) және жүректен тыс (экстракардиялық) механизмдер.
1. Торшалық реттеу тетігі. Миокардтың әрбір торшаларының генетикалық аппараттарынан, органеллаларынан, иондық-мембраналық тетіктерден, ферменттік жүйелерден құралады. Бұл тетік миокард торшаларында қозу мен жиырылу процестерінің туындауын, олардың ара байланыстарын, энергия және зат алмасуларын қамтамасыз етеді.

2. Ағзалық реттеу тетігі миокардтың синцитий түрінде құралуымен, жүректің өткізгіш жүйесімен, қабырғалық арнаулы жүйке аппараттарымен, торша аралық иондық және гуморальды заттармен қалыптасқан. Бұл механизм жүректің біртұтастығын, жұмысының үйлесімділігін қамтамасыз етеді. Оны атқаруда жүректің қабырғалық жүйке аппараттарының рөлі зор.
Жүректің қабырғалық жүйке түйіндері бұл органның күрделі қызметін шалғай рефлекс принціпімен реттейтін құрылым. Бұл пікір дәлелді болу үшін бір мысал келтіріп өтейік.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Т. Несіпбаев «Жануарлар физиологиясы».
2. 3.Қ.С. Сәбденов, М.М.Бетембеков, Е.Е. Есентаев, Ж.А. Рақымжанов, Ш.К.Көшірбаев, С.Ә. Қойшыбаев, С.Қ. Шәуенов
3. Т. Несіпбаев «Жануарлар физиологиясы». I – том.
4. Адам физиологиясы / оқулық – Сатпаева Х.К., Нілдібаева Ж.Б., Өтепбергенов А.А. – Алматы: «Білім», 2005 ж.
5. Төлеуханов С.Т. Қалыпты физиология (биологиялық жүйелердің мезгілдік құралымдар бөлімі): Оқу құралы. – Алматы: Қазақ университеті, 2006 ж. – 140 бет.
6. Дюйсембин Ғ.Д., Алиакбарова З.М. Жасқасай физиология жәнемектепгигиенасы: Оқулық - Алматы: «Білім», 2003 ж. – 400 бет
7. Нұрмұхамбетұлы Е. Орысша-қазақшамедициналық (физиологиялық) сөздік / ҚазММУ – Алматы: «Эверо», 2007 ж. – 904 бет.
8. Керимбеков Е.Б. Физиология атауларының орысша-қазақша түсіндірме сөздігі. – Алматы: Қазақстан, 1992. – 280 бет
        
        Қазақстан Республикасы  Білім және Ғылым                                                ... және  ... ... ... ... өзіндік тетіктері
Орындаған: ... ... ...
* ...
* ... ... Жүрек қызметінің реттелуі
2.2. Жүректің ағзалық реттелу жолдары
2.3. ... тыс ... ... ... ... ...
Жүрек -- іші қуыс бұлшықетті ... ... адам ... ... 250-300 ... Жүрек кеуде қуысының сол жағына таман орналасқан. Оның дәнекер тканінен түзілген жүрек қабы қаптап тұрады. Жүрек ... ішкі беті ... ... және ... ... ... кемітетін сұйықтық бөліп шығарады. Жүрек бұлшықеті (гр. myocardiummys -- ... kardia -- ... - ... ... мен ... ... ... (миокард). Жүрекшенің бұлшықет қабығы беткей және терең ет ... ... ... ет ... ... көлденеңінен орналасады. Ол оң және сол жүрекшелерді сыртынан қаптап, оларға ортақ қабат болып келеді. Терең ет қабаты әрбір ... ... ... Бұл ... кардиомиоциттері ұзынынан орналасады. Жүрек қарыншаларының бұлшықет қабығында айқын байқалатын бес ет қабаты болады. ... ... ... және ішкі бұлшықет қабаттарын қиғаш жатқан кардиомиоциттер, ал ортаңғы үш ет қабаттарын сегіздік тәрізді иіле орналасқан жүрек ет жасушалары түзеді. ... ... ... ... ... ... сенімділігімен ерекшеленеді. Оған организмде жиі байқалатын жұптану принціптері дәлел. Бұл кездейсоқ жағдай емес. Мысалы, қос ... қос ... ... Ал ... ең қажет ағзаның бірі - жүрек. Ағылшын ғалымы Дж. Баркрофт кезінде , - деп жазған болатын. Осыдан бұл ... ... ... ... қалай ұйымдастырылған деген заңды сұрақ туады.
Қазіргі ... ... ... қарағанда қан айналым жүйесі қызметінің сенімділігі жүрек ... ... ... өте ... ... ... байланысты.
Жүрек қызметін реттейтін тетіктерді үш топқа бөлуге болады: торшалық, ағзалық (интракардиалық) және ... тыс ... ...
* ... реттеу тетігі. Миокардтың әрбір торшаларының генетикалық аппараттарынан, органеллаларынан, иондық-мембраналық тетіктерден, ферменттік жүйелерден құралады. Бұл ... ... ... қозу мен жиырылу процестерінің туындауын, олардың ара байланыстарын, энергия және зат ... ... ...
* ... ... ... ... синцитий түрінде құралуымен, жүректің өткізгіш жүйесімен, қабырғалық ... ... ... ... ... ... және ... заттармен қалыптасқан. Бұл механизм жүректің біртұтастығын, жұмысының ... ... ... Оны ... жүректің қабырғалық жүйке аппараттарының рөлі зор.
Жүректің қабырғалық жүйке түйіндері бұл органның күрделі ... ... ... ... ... ... Бұл ... дәлелді болу үшін бір мысал келтіріп өтейік.
Хирургиялық операция арқылы ауыстырып отырғызылған, ... ми мен ... ... ... ... ... тасталған мал жүрегі жүйкемен реттеу тетіктерінің бұзылуына қарамай, өз қызметін атқарып қана қоймайды, ... ... ... мұқтаждығына қарай оны бейімдеп, өзгерте алады. Бірақ жүйкесізденген жүректің қызметі организмге ауырлық түскенде тез өзгере ... Оның ... ... ... баяу ... ... жүрек жұмысты тоқтатқаннан соң ұзақ уақыттан кейін ғана қалыпты күйіне ... ... ... ... ... аутореттеу тетігі арқылы. Бұл тетіг жүректің оң және сол бөлімдерінің жұмысын ... ... ... әр ... ... ... ... тұрған екі жүректі бірінен қуылған қан екіншісіне, ал екіншісінен қуылған қан қайтадан бірінші жүрекке оралатындай етіп ортақ жүйеге ... олар бір ... ... ... ... Оған бұл екі ... ... гидрадинамикалық қалыптасуы себеп болады. Демек, жүректің ырғағы мен жиырылу күші жүректің қуысындағы қысымға сәйкес өзгеріп отырады. ... ... ... және ... ... ... үшін А. Хаксли және X. Хакслидің (1954), протофибрилдер жылжуы атты теориясы қолданылады. Осыған орай жүрек етінің жиырылу күшінің екі ... ... ... ... және ... ... ... Бұлар миоциттер ішінде өтетін қозу процесіне жиырылудың ілесуі (электромеханикалық) механизміне байланысты.
Б. Гетерометриялық аутореттеу тетігі арқылы.Бұл тетіг жүрек еттерінің ... ... оның ет ... ... ... ... қарай өзгертіп отырады. Осы механизм түсіндіруге негіз болады. ... еті ... ... созылса, соғұрлым ол күштірек жиырылады.
Гетерометрлік механизмдежүрек етінің жиырылу күші оның ... ... ... ... ... ... жүрек еті диастола кезінде неғұрлым катты созылса, солғұрлым оның жиырылу күші күшейе түседі.
Жүрек еті ... ... ... ... соң ... олардың жиырылу күші созу дәрежесіне сәйкес күшейетін қасиетін алдымен 0.Франк көлбақа жүрегіне, ал одан кейін П. Старлинг жылы ... ... ... ... ... байқаған. Бұл заңдылық қазір Франк -- Старлинг заңы не деп ... ... ... ... ... күшін жүрекке қайтып оралған қан мөлшерінің көбеюіне, артериялардағы қысым деңгейінің жоғарлауына байланысты арттыратын қабілет қалыптасқан. Бұл орта ... ... бір ... ... ... жайттер дене жұмысы кезінде жөне түрлі эмоциялар жағдайында туындайды.
Тыныштық жағдайларындағы организмнің жүрегі босаңсып (диастола) жиырылар ... ... еті ... ... бір ... ... ... ұзындық) болады. Жүрекке қан оралымы көбейсе немесе артериялардагы ... ... ... онда қан ... жүрек қуысы керіліп, жүрек еті талшықтарының бастапқы ұзындығы үлкейеді. Қан оралымы неғүрлым көп, ал артериялардағы қысым неғүрлым жоғары болса, соғұрлым ет ... ... ... арта ... ... ғалымы Отта Франк пен ағылшын ғальшы Эрнест Старлинг алгаш рет жүрек еті ... ... ... оның соғұрлым күштірек жиырылатынын дәлелдеді. Жүрек етінің бұл ерекшелігін

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Тумастан бұрын және жүре біткен жүрек ақаулары7 бет
Еңбек құқығындағы құқықтық реттеу әдістері50 бет
Құқықтық реттеудің тетіктері3 бет
«Экологиялық – құқықтық реттеудің түсінігі, мәні. Қоғам мен табиғаттың өзара байланысы.»32 бет
«қазақ әдет-ғұрып құқығы бойынша мүліктік қатынастарды құқықтық реттеудің ерекшеліктері»103 бет
«Қазақстан Республикасында көші-қон қатынастарын реттеудің мемлекеттік-құқықтық негізі» тақырыбына69 бет
Аграрлық секторды мемлекеттік реттеудің қажеттілігі мен мүмкіндіктері20 бет
Агробизнесті мемлекеттік реттеудің қажеттілігі11 бет
Ауыл шаруашылығының дамуын мемлекеттік реттеудің теориялық-әдістемелік астары16 бет
Ауыл шаруашылығының дамуын мемлекеттік реттеудің теориялық-әдістемелік астары жайлы28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь