Банк жүйесі

Жоспар

Қіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2бет

I. Банк жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .2бет
1.1 Банк жүйесіндегі инновасиялар ... ... ... ... ... ... ... .4бет
1.2 Банктердің нарықтық экономикадағы ролі. ... ... ... .7бет

II.ҚР.ғы Ұлттық банктер міндеттері ... ... ... ... ... ... ..15бет
2.1 Ұлттық банктің құрылымы мен басқару органдары .15бет
2.2 Банктердің несиелік саясатын бағалау ... ... ... ... ..24бет

III.Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 28бет

VI.Әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .30бет
Кіріспе.
Банктер — несие беруге, ақша есептері мен құнды қағаздар операцияларында делдалдыққа маман-дандырылған экономикалық мекеме. Меншік түріне қарай банктер акционерлік, серіктестік, дербес, кооперативтік, муниципалдық (коммуналдық), мемлекеттік (ұлттық), мемлекеттің қатысуымен құрылған мемлекетаралық болып бөлінеді. Банк қызіметінде үш түрлі операция жүзеге асырылады: паюсивті, активті және делдалдық (комиссиялық) операциялар.
Паситвті операциялардың көмегімен Банк. өз қызметіне қажетті ақша қаржысын — өз қаржысын, сондай-ақ өзіне түскен және айналымға қосылған қаржыларды шоғырландырады. Өз қаржысы, кұрылтайшылар жарнасы (ұзақ мерзімді несие болуы да мүмкін), акциялар мен облигациялардан түскен қаржы, күнделікті пайдадан, резерв қорына бөлінетін аударылым, бөлінбейтін пайдадан құралады. Түісетін және айналымға қосылатын қаржы клиенттердің ағымдық, мерзімдік және жинақ есептеріне салатын ақшаларынаң сондай-ақ айналымға қосылатын несие ақшадан түседі. Бұған қоса ақша түсіруде банкаралық қарыз (ссудалар), вексельдерді есептеу және қайта есептеу маңызды роль атқарады.
Банктің өз қаржысы мұндағы бар қордың аз бөлігін ғана құрайды. Әдетте, ірі банктерде өз қорының үлесі 10 проценттен аспайды және банік неғүрлым . ірі болған сайын оның өз капиталының үлес салмағы да солғұрлым аз болады.
Активті операциялар пайда алу мақсатымен құралған ақша қорын пайдалануға бағытталған. Ол несие (есепті қарыз) және инвестициялық болып бөлінеді. Өз кезегінде кредит операцияларын түрлі өлшемдерге қарап топтастыруға болады: а) мерзімділігі бойынша талап етілетін қарыз, қысқа мерзімді (1 жылға дейін), орта мерзімді (1 жылдан 5 жылға дейін) және ұзақ мерзімді (5 жылдан да әрі); ә) қамтамасыз ету сипаты бойынша вексельді есепке алу, вексель кепілдігі, тауар және тауар құжаттары кепілдігі, қозғалмайтын мүліктер, құнды қағаздар арқылы және қамтамасыз етілмейтін (бланкілер) қарыздар. Өтеу тәсіліне қарай несие бірден өтелетін және бөліп-бөліп өтелетін болып бөлінеді. Процентті төлеу несие беру кезінде бірден немесе
Әдебиеттер.
1.Банк ісі- Экономика негізі,2006, N2
2..Бағалы бағаздар нарығын зерттеуду ұйымдастыру-Ізденіс,2004, N4.
3.Бағалы қағаз нарығы.-Қаржы –Қаражат,1999,N7.
4.Банковское дело. Учебник. / Под ред. Сейткасымова Г.С.—
Алматы: Қаржы-қаражат, 1998
5.Банковское дело / Под ред. Сейткасымова Г.С. — Алматы:Қаржы-Қаражат, 1998.
6.Банковское дело / Под ред. Лаврушина О.И. — М., 1992.
7.Банки и банковские операции в России / Под ред. Лапидуса М.Х. - М., 1996.
8.Банковское дело / Под ред. Колесникова В.И. — М., 1995.
9.Банковское дело: стратегическое руководство / Под ред.Платонова В., Хиггниса М. — М.: Консалтбанкир, 1998.
10.Банки и банковские операции / Под ред. Жукова Е.Ф. — М.,1997.
11.Екінші деңгейдегі банктер
дің несиелік саясаты.-Аль-Пари,2004,N6.
12.«ҚР-дағы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы.30.03. 1995.
13.2002 жылы 3 маусымдағы Ұлттық банк Басқармасының
№ 213 қаулысымен бекітілген «Екінші деңгейдегі банктерге арнал-
ған пруденциялық нормативтер туралы» ереже.
14..«ҚР Үлттық банкі туралы» ҚР заңы. 30.03. 1995.
15.«ҚР-дағы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы.
30.03. 1995.
16.2002 жылы 3 маусымдағы Ұлттық банк Басқармасының
№ 213 қаулысымен бекітілген «Екінші деңгейдегі банктерге арнал-
ған лруденциялық нормативтер туралы» ереже.
17.Қазақстандағы депозиттер нарығы –Қаржы-Қаражат,2001,N6.
18.Қазақстандағы депозиттер нарығы –Қаржы-Қаражат,2001,N6.
19.Қазақстандағы банк саясаты.-Ақиқат,2006,N3.
20.Ұлттық банк жүйесі.- Государства парва ,2001, N4.
21.Ұлттық банктің 2002 ж. есебі.-Қаржы-Қаражат,2005,N 77
22.Усоскин В.М. Современный коммерческий банк: управление и операции. — М.: Антидор, 1998.
23..Хамитов Н.Н. Банковский надзор и его эффективность.—Алматы, 2001.
        
        | |
Жоспар
Қіріспе ----------------------------------------------------------------
2бет
I. Банк жүйесі.----------------------------------------------------2бет
1.1 Банк жүйесіндегі инновасиялар.----------------------------4бет
1.2 Банктердің нарықтық ... ... ... ... банктер міндеттері.-------------------------15бет
2.1 Ұлттық банктің құрылымы мен басқару органдары –15бет
2.2 Банктердің несиелік саясатын ... ... ... ...... ... ақша есептері мен құнды қағаздар операцияларында
делдалдыққа маман-дандырылған экономикалық ... ... ... қарай
банктер акционерлік, серіктестік, дербес, кооперативтік, муниципалдық
(коммуналдық), мемлекеттік (ұлттық), ... ... ... ... ... Банк ... үш ... операция жүзеге
асырылады: паюсивті, активті және делдалдық (комиссиялық) операциялар.
Паситвті операциялардың көмегімен Банк. өз қызметіне қажетті ... — өз ... ... өзіне түскен және айналымға қосылған
қаржыларды шоғырландырады. Өз қаржысы, кұрылтайшылар жарнасы (ұзақ мерзімді
несие болуы да ... ... мен ... ... ... ... ... қорына бөлінетін ... ... ... ... және ... ... ... клиенттердің
ағымдық, мерзімдік және жинақ ... ... ... ... ... ... ... түседі. Бұған қоса ақша түсіруде
банкаралық қарыз (ссудалар), ... ... және ... ... роль ... өз ... ... бар қордың аз бөлігін ... ... ірі ... өз ... үлесі 10 проценттен аспайды
және банік неғүрлым . ірі болған сайын оның өз ... үлес ... ... аз болады.
Активті операциялар пайда алу ... ... ақша ... бағытталған. Ол несие (есепті қарыз) және инвестициялық болып
бөлінеді. Өз кезегінде кредит операцияларын ... ... ... болады: а) мерзімділігі бойынша талап етілетін қарыз, қысқа
мерзімді (1 жылға дейін), орта ... (1 ... 5 ... ... және ... (5 ... да әрі); ә) ... ету сипаты бойынша вексельді
есепке алу, вексель кепілдігі, тауар және ... ... ... ... ... ... арқылы және қамтамасыз етілмейтін
(бланкілер) қарыздар. Өтеу тәсіліне қарай несие бірден өтелетін және ... ... ... ... ... ... несие беру кезінде бірден
немесе бүкіл мерзім ішінде ... я ... оны ... ... ... ... оның кімдерге берілетініне ... да ... ... ... қор ... делдалдарына,
банктерге беріледі
Инвестициялық банк операциялары ... ... ... ... ... қағаздарды иемдену банкті- қор биржасында алыпсатарлыққа
итермелеп, банк активтерінің өтімділігін ... ... ... және ... ... ... атқаруға шек қойылған.
Активті және пассивті операциялар бір-бірімен тығыз ... ... ... ақша» мысалынан айқын көрінеді. Ол банктің клиентке
бөлген қарыз ақшасы оньщ ... осы ... ... ... ... ... ... пассивті операцияға жоқ жерден айналады.
Активті және пассивті операцияларға қоса банк ... ... де ... мұны ол клиенттердің тапсыруы
бойынша ... Бұл үшін ... ... ... ... ... ақы ... деген сөзді алғаш естігенде үсіндірме өздікке
жүгініп едік. Сөйтсек, инновацияның, яғни ... жаңа ... ... ... енгізілген дүниенін халыққа берері көп болады екен.
Инновация — дамудың бастауы, жетістіктің жаршысы сияқты ... ... ... ... ойларды іске асыра білген адам да, компания да
алдыңғы қатардан көрінеді деген сөз. ... ... ... ... ... ... «Қазақстан халық банкінің» топ-менеджменті ... ... ... ... де сөз ... ... сәуір айынан бастап жинақтаушы жедел депозитін іске қосады. Оның
инновациясы, яғни жаңалығы неде? «Халық ... ... ... иелері
банкке бармай-ақ, банкоматтан депозит аша алады. Карточка ... ... ақша ... ... ... ... бір ... күнге жинап қойғыңыз келсе, ... ... ... ... ... Қазақстандағы екінші деңгейдегі банктер арасынан
бірінші болып депозиттердіц ақшалай көлемі бойынша бір ... ... ... Бүл шыңды ақпанның басында-ақ бағындырғанбыз. Халықтан
ақша жинау арқылы емес, валюта бағамының ... ... ... ... бұл ... ... ... жөн көрдік. Қазір міне, ... ақша ... 132,9 ... ... яғни 1,01 ... АҚШ
долларына жетіп отыр. Естеріңізде болса, 2001 жылдың жазында еліміздегі
екінші денгейдегі бүкіл ... ... ... бір ... ... ... еңді бір ... өзі елден осынша ақша жинап, оны ... — деді ... ... ... ... Григорий Марненко.
Қаржылық жаңа қызметтер банк жүйесіне үлкен серпіліс әкедді десек,
оның біраз бөлігін «Халық банкі» іске қосып ... ... ... жылы ... — үш валюталы» депозиттерін айналымға енгізген еді. Қазір ... ... ... ... ... банкінің» жаңа стратегиясына
сәйкес, бұл қаржылық институт қаржылық қызметтің барлық түрінкөрсететін
банк ... ... ... Банк ... ... ... алты ... бері халық үшін ең басты ... ... ... ... ... ... бастаған екен. Әйтпесе, былтыр 1 қарашада «Халық банкі»
депозиттеріндегі жинақ миллиард долларға ... ... еді. ... ... ... кейін клиенттердің 9 миллиард теңгесі
депозитген ... ... ... Бір ... ... ... Екінші жағынан, бүкіл жұмыс «Халық банксі» арқылы
жүргізілгендіктен, барлық клиент «Халық ... ... ... ... қоймаған. Бұл — клиенттерге де, банкке де тиімді.өзінде қаржылық топ
болып қалыптасты. «Атамекен» жинақтаушы зейнетақы қоры бір ... ... өзі ... ... аз ... ... 6 пай қорын тіркетіп
үлгерген «Халық банксі» үшінші жақтан елге ... ... ... ... тағы бір асу — ... ... Банк жуырда «Халық
банксіне» сақтандыру ... ... ... ... ... жиған ақшасы 3 миллиард долларға таяды. Бұл да болса ... ... ... жеткізген жетістігі болса керек.
«Халық банкі» банкомат жүйесі мен оңдағы жаңа ... ... ... ... Банкоматтар санын 1 мыңға дейін өсіру алдағы уақыттың
еншісіңде. Алдыңда ... ... банк ... ... ... ... ... Сиясы кеппеген жаңа қызметтердің арасынан «сапі іо
сагсі» жобасын атап айтсақ болады. Бір ... ... ... ақша ... ... ... жатудың өзі артық болар. Мәселен,
балаңыз шетедде немесе басқа қалада оқыса, ... ... ... ... ... осы қызметін пайдаланудан өткен жеңіддік жоқ та шығар. Бүгінгі
тандағы ақша айналымыдарды ... ... оты ... ... сын деп
басып айтқанымыз емес. «Халық банкінің» кг- лары 2,4 ... ... ... халі точканың қызметін пайды. «Халық банкінің» ... ... ... ... қонақүйлердің қызметің төлесеңіз,
сіздің ұялы телефоныңызға «есеп-шоты осынша ақша алынды» бар келеді. Бұл ... ... ... ... технологиясы арқылы осы салада ... ... ұялы ... фоныздың қызмет ақысын телефоныңыз арқылы
есе тыңыздан төлей аласыз. қызметтің бұл ... ... 43 ... ұялы ... ... кез ... төлем түр жасауға болады. Банктінің
филиалында кезекте ... ... ... ұялы ... арқылы бірнеше
бірне жетсін. Елімізде 3,8 милион ұялы телефон ... ... ... қызметін ұялы телефон «К'Се11» байланыс жүйе ... ... ... ... қараған жиі баспасөз өткізетін «Халық топ-
менеджменті ай сай жаңа ... ... ... инновациялық тех-
логияларды енгізудегі ол қандай болса, оның да сондай болатынына ... ... жүйе - ... экономиканың ең маңызды және біртұтас
құрылымдарының бірі.
Банктердің және тауарлы-ақшалай қарым-қатынастардың дамуы ... ... ... және де олар ... ... тығыз байланысты.
Банктер халық шаруашылығы қызметінің барлық деңгейіндегі басқарумен тікелей
байланысты болады. Олар арқылы ұдайы өндіріс ... ... ... ... Жүзеге асырылады. Осы кезде банктер
қаржылық делдал ретінде шаруашылық органдардың капиталдарын, халықтық
жинақтарын және ... ... ... ... ... да бос ақша
қаражаттарын тарта отырып, қарыз алушылардың уақытша пайдалануына береді,
ақшалай есеп айырылысу жүргізеді және ... үшін ... да ... ... соның арқасында өндірістің тиімділігі мен қоғамдық
өнімнің айналысына тікелей ықпал етеді (сызба).
Қаржылық ... ... ... ақша ... салааралық,
ауданаралық үлестіру механизімін қамтамасыз_ету арқылы ... ... ... атқарады.
Банктер нарықтық экономикада басты қаржылық делдалдар болып табылады.
Өз қызметінің үрдісінде, олар ақша нарығында ... ... жаңа ... ... ... ... ... қабылдау арқылы банк
депозит деген жана ... ... ал ... беру ... ... алушыға
жаңа талап қойды.
|Қаржылық институттар: |
|банктер, сақтандыру ... ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... | ... ... |
|жабдықтаушылары: | ... ... ... ... ... жеке ... | ... ... |
| | ... ... |
Тікелей инвестициялар жолымен ... ... ... ... және ... және ... ... да қаржы ... ... ... алу ... ... ... ... ақша
ақша қаражаттары қаражаттары
| Қысқа мерзімді ... ... ... (ақшалай нарық), |
|ұзақ мерзімді капиталдар |
|нарығы (бағалы қағаздар |
|нарығы) ... ... ... ... ... ... жаңа міндеттемелер мен талаптарды жасау үрдісі қаржылық
делдалдықтың негізін құрайды. ... ... ... ... және соған қатысты
қаржылық институттар қызметінің ... орын ... ... ... ... делдалдық деп аталады.
Әр түрлі көздерден ақша капиталын жинау арқылы банктер жалпы ақша
қаражаттарының "тобын" құрайды және де ... ... ... ... ... әр ... ... несиеге деген талаптарды қанағаттандыра
алады.
Шаруашылық органдар мен тұрғьшдардың ... ... ... және несиелік жүйенің қызмет етуі ... ... ... роль атқарады.
Нарықтық экономикада банктер монополистерге айналады және ... ... ... ... ... Олар тек ... ... ұдайы өндірістің барлық фазасының аясына ғана кіреді. Несиелік жүйе
"ертегідей күшке" ие бола ... ... ... ең ... ... мүмкін. К.Маркс келесіде "Ағылшын банкісі сияқты мекеменің сауда
мен өнеркәсіпке билік етуіне" назар ... ... ... ... ... ... ... түйіні екені ескеріледі.
Банктік жүйенің мақсаты мен міндеттері негізінен экономиканы жалпы
басқарудың мақсаттары және ... ... ... де банктер
басқарудың кішігірім жүйелері ретінде экономиканы ... ... ... ... ... ... тән жеке міндеттерін орындайды.
Экономиканы басқару органы ретіндегі банктің ролі оның ... ... ... және банк ісін ... ... ... ... табады.
Экономиканы басқару процесінде ... ... ... ... ... ал әр қоғамның экономикалық
қатынастары ең алдымен мүдде ... ... ... ал ... ... мақсаты, яғни оны қозғаушы фактор болыл табылатын әдістемелерді
пайдаланады. Мүддені осылай деп ... ... ... яғни ... ... ... әсер етуге байланысты. Банктер
басқарудың экономикалық әдістері мәселен, несиелеу арқылы, ... ... ... ... ... ... әр түрлі
несиелермен немесе қолма-қолсыз есеп ... ... ... үздіксіз
қызмет етуіндегі қажеттілігін қанағаттандырады, қоғамдық өнімнің тоқтаусыз
қозғалысын қамтамасыз етеді.
Банктер есеп айырысу ... ... ... ... ... төлем төлеу ісүнін созғаны үшін өсім, несиені өз ... үшін ... ... ... ... ... ғана емес,
сонымен қатар, бұл ... ... да ... ... өз ... ... кезінде функционалдық (экономикалық),
салалық (министерстволар, компания, фирмалар) және аумақтарды ... ... ... ... ... байланыста жұмыс істейді.
Банктер экономикалық басқарудың органы болғандықтан, оның ... ... ... де ... сипатта. Банктердің
экономикалық жауапкершілігінің ең алдымен олар қызмет көрсетіп меншік
түріне, ... ... ... ... ... (яғни өз акционерлерінің) шаруашылық және қаржылық
қызметтерінің нәтижелерімен ... ... ... ... ... ... фирмалар мен компаниялар топталады. Олар басқа
жағдайларда пайдамен қамтамасыз етілетін, өзі және ... ... ... ... ... несиелік сипаты жүргізіледі.
Банктерде басқарудың басқа органдарында жоқ ағымдағы ақпараттар
болады. Ең алдымен ол ... ... ... ... ... ... ... табылады. Шотта еңбекақы беру, жабдықтаушыларға төлем
жасау, банктік несиелерді қайтару үшін қаражаттың болмауы тек ... ... ... осы шарт ... ... ... екендігінің
күнделікті оперативті көрсеткіші болып табылады. Шотқа ақшаның келіп ... ... ... ... және т.б. білдіреді. Банктің
мәліметтері бухгалтерлік есепті құруды ... ... ... ... ... туралы, әрі олардың нәтижелерін алдын ала көруге
мүмкіндік береді. Бұл банктерге өз клиенттерінің ... ... ... және ... ... мен ... анықтауға мүмкіндік береді.
Ақша айналымы бірлікпен сипатталады. Қолма-қол және қолма-қолсыз
ақша қозғалысының аясы бір ақша ... ... ... әрі ... ... ... кәсіпорындардың, мекемелердің, ұйымдардың,
жергілікті ... шот ... ... арқылы ақша айналымының
жиынтығын, ал олар арқылы шаруашылық процестердің барысын қадағалайды,
әрі ... ... ... ... ... ... ақшалай қорларды шо-ғырландырған:
мемлекеттік шаруашылық буындардың қаражаттары, халықтың жинақ ... бар. ... осы ... қалыптасуына белсенді қатысады, яғни
оларды пайдалану бойынша бақылау жүргізеді, ақша айналымын ... ... ... ұдайы өндірістік үрдіске әсер етті. Қазақстанның нарықтық
экономикаға көшуімен банктердің ... жаңа ... ... ... мен ... ... жеке меншік,
меншіктің ұжымдық және акционерлік түрлері, кооперативтік ... ... ... ... ... ... негізінде кәсіпорындар қүрылуда.
Шаруа қожалықтары санының есебі, ... ... ... беруші
(арендатор) және жеке еңбек қызметімен айналысатын тұлғалар да ... ... ... ие ... ... ... Нарықтық қатынастардың дамуы бойынша экономикада, қоғамда
банктердің ... ролі ... ... жұмысында бірінші орынға
әкімшілдік-әміршілік әдістердің ... - ... ... ... экономикаға банктік ықпал етудің құндық құрылымдарының мағынасы
арта түседі.
Бұл ... ... ... ... және ... ... ... ең алдымен меншікті жекешелендіру ... ролі ... ... ... ... ... ... -
несиелік механизмді жетілдіру, ақша массасын ... ... есеп ... ... және төлем тәртібін сақтау болып табылады.
Қазақстан Республикасы 1993 жылы 15 қараша айынан бастап өзіміздің ... - төл ... ... ... ... ... Оның ... жылы шілде айында 46 %-ға жетті. Ұлттық банк пен үкіметтің монетарлық
шараларды ... ... ... ... ... (25%-ға),
төмендеді, ал 1994 жылы тамызда 13,5%-ға, ... ... тең ... ... ... ... ... мөлшерлемесінің
300-ден 250%-ға дейін төмендеуі мен несиелік ... ... ... ... ... ... яғни несие үшін төлем - сұраныс
пен ұсыныс негізінде анықтаған, нарыққа ... ... ... ... ... ... жақындасу тенденциясы бар. Аукциондарда
қысқа мерзімді қазыналық вексельдердің сату көлемі ... ... ... сәті ... Ұлттық банктің директивті несиелерді
беруден бас тартуын ... ... және олар тек ... ... ... сақталады. Несиелік ресурстар аукциондарда сатылады.
Ұлттық банк үкіметтің шығындарына несиелер беруді ... ... ... ... ... ... тұрақтануы және
инфляцияның төмендеуі бойынша жағымды нәтижелер ... ... ... жүргізуде банктердің ролі ... ... мен ... ... толығымен, олар қызмет
көрсететін клиенттердің қаржылық жағдайына байланысты. Осы орайда банктік
реформа мемлекеттік ... ... ... бөлек
жүргізілмеуі керек. Сондықтан, банктік реформаның негізгі мақсатының бірі -
экономикалың жеке секторын құру және кәсіпорынды жекешелендіруде демеушілік
көрсету ... ... ... ... ... - ... реформа мемлекеттік
меншікті жекешелендірудің мүдделеріне бағынуы керек. Өйтпесе олар шығынды
несиелерден ... ... бұл ... ... ... ... ... портфелі сапасының төмендігіне қатысты.
Банктік реформа кәсіпорындарды жекешелендіруді қайта құруға және көп
шығын шығаратын кәсіпорындарды тарату немесе қайта ... өз ... ... Бұл ... және ... ... ... несиелеуді
шектеумен қатар өміршең кәсіпорындарды несиелеу мүмкіндігін ... ... ... өміршең кәсіпорындардан бөлініп және ... ... даму ... ... ... ... көрсетілуі қалған
банктердегі нашар, әрекетсіз несиелердің шоғырлануын болдырмауы тиіс.
Банктік жүйенің реформасы инвестициялық қорлардың ... ... ... ... құру ... ... кәсіпорындарды қайта
құруға қолғабыс етеді. Сауықтыру ... ролі ... ... мақсаты болып табылатын, тиісінше жекешеленген және
көп шығынды кәсіпорындарға корпоративті ... ... ... ... Инвестициялық қорлар жекешелендірілетін кәсіпорындардың саудасына
қатысып, олардың қарыздарын акционерлік капиталға алмастыруы ... ... ... ... жеке ... ... ... сөз.
Банктік жүйенің реформасы жеке кәсіпорындардың банктен несие алуларын
қамтамасыз ... жеке ... ... ... ... Осы мерзімде ол
шығынды мемлекеттік кәсіпорындарды қайта құруды ынталандырады.
Жекешелендіруіші ... ... ... ... ... ... ипотекалық банктер маңызды көмек көрсетеді, яғни
бұл жерде әңгіме жекешелендіруші кәсіпорындарға, оған ... ... ала ... ... ... ұзақ мерзімді несиесін беру
мүмкіндігі туралы болып табылады. Бірақ ол үшін ең ... заң ... ... Бүл ... және ... қабілетсіз кәсіпорындарды несиелеуді
шектеумен қатар өміршең кәсіпорындарды несиелеу мүмкіндігін кеңей-теді. Көп
шығынды кәсіпорындардың ... ... ... және ... ... даму ... ... арқылы қызмет көрсетілуі қалған
банктердегі нашар, әрекетсіз несиелердің ... ... ... ... ... ... қорлардың ролін жоғарылату
және сауықтыру банктерін қүру жолымен жекешеленген кәсіпорындарды ... ... ... ... ... ролі ... ... мақсаты болып табылатын, тиісінше жекешеленген және
көп шығынды кәсіпорындарға ... ... ... ... түседі. Инвестициялық қор-лар жекешелендірілетін кәсіпорындардың
саудасына қатысып, олардың қарыздарын ... ... ... яғни жеке ... қүқық жеке түлғаларға көшеді деген сөз.
Банктік жүйенің реформасы жеке ... ... ... ... ... жеке сектордың да-муына жәрдемін тигізеді. Осы
мерзімде ол шығынды мемле-кеттік кәсіпорындарды қайта қүруды ... ... ... ... ... ... қажетті ипотекалық банктер маңызды көмек көрсетеді, яғни
бүл ... ... ... кәсіпорындарға, оған тиісті мүлікті
кепілге ала ... ... ... ұзақ ... ... ... ... болып табылады. Бірақ ол үшін ең алды-мен заң базасын
жасау керек.
2.1Орталық банктер бүкіл елдің несие ... ... әрі ... ... ... ... отырып, ерекше орынға ие және экономикалық
басқарудың мемлекеттік. орга-ны болып ... ... ... ... ... ... ... анықталады.
Орталық банк елдің эмиссиялық, резервтік және кае-салық орталығы,
сондай-ақ ол ... ... ... ... ие "банктердің банкі",
"соңғы сатыдағы ... ... ... ... ... және валюталық
саясатты анықтайды, оның негізгі мақсаты пайда табу емес, ... ... ... және ... несиелік жүйесін басқару болып табылады.
Әлемдік тәжірибе көрсеткендей, мемлекеттің Орталық банкіге ... ... ... ... банк ... ... жұмыс істеуін
қамтамасыз етеді.
Орталық банк мемлекет берген эмиссиялық құқығы негізінде экономиканы
жалпы ... ... ... тауар-ақша тепе-теңдік саясатын
жүргізеді.
Орталық банк тарапынан ақша-несиелік реттеудің негізгі объектісіне
экономикадағы қолма-қол және ... ақша ... ... ... ... қабілетті сұраныстың әр түрлі ... ... ... ... даму ... ақша ... ... алдып
яғни ақша массасы негізінен банктердің несие-депоаиттік қызметіне
байланысты пайда ... ... ... банк ақша ... ... ... ... деңгейлі банктердің операцияларын басқару арқылы
реттейді..
"Қазақстан ... ... ... туралы" Заңы бойынша
Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі Қазақстан Республикасының Орталық
банкі және ... банк ... ... деңгейі болып табылады.
Жоғарыда айтылғандай, КСРО-ның мемлекеттік банкінің ... ... ... ... ... болып қайта құрылған. Ол жай
клиенттерге қызмет көрсететін мемлекеттік банктен орталық эмиссиялық банкке
өзгертілді және ... ... ... ... ... ... ... Ұлттық банкке
шоғырланады және ... ... ... ... Ұлттық банкінің
мекемелері арқылы ... ... ... ... ... Барлық банктер қолма-қолсыз есеп айырысуларды Ұлттық банктердің
мекемелері арқылы жүргізеді, ал қажет ... ... ... несие алады.
Осының нәтижесінде қолма-қол және қолма-қолсыз есеп айырысу айналысы Ұлттық
банкіде және оның ... ... банк - ақша ... алтын валюта резервтерінен, басқа
да материалдық құндылықтардан тұратын жеке-ше мүлкі бар занды ... ... ... - банк ... ... ... ... қағаздардан
түскен табыстар және сәйкес бюджеттерден түскен дотациялар жатады.
Заңның 9-бабына ... ... банк ... ... 10 ... ... мына қаражаттар есебінен құрайды: республикалық бюджеттен
бөлінген қаражаттар, мемлекеттен ... ... ... және ... ... пайдадан аударымдар.
Әлемдік тәжірибеде, нарықтық экономика жағдайында Орталық ... ... әр ... ... ... ... капиталының қалыптасуы 100% мешіекеттің
қаражаты ... ... ... ... бөлігі мемлекетке тиеселі (немесе мем-
лекеттің қатысуынсыз) акционерлік қоғам;
бірлестік типтес ұйым (мемлекеттің қатысуымен неме-
се қатысуынсыз);
- Орталық ... ... ... ... ... ... орталық банктердің капиталына мемлекет қатыспайды, ... ... ... ... (ФРЖ) мүше ... ... пұл
төлемдерінен тұрады.
Негізі Ұлттық банк унитарлық орган болып ... ... ... ... ... ... ... қор-ғимаратгардан, құрылғылардан,
көлік және басқа да құндылықтардан тұрады, ал айналым қаражаты - ... ақша ... ... ... банк ... және ... қорлар
құрады. Резервтік қор жарғылық көлемінде құрылып, ол өзіндік ... ... және осы ... ... ... ... ... бойынша шығындарды жабуға арналады.
Ұлттық банкінің қаржылық жылдағы пайдасы сол жылға ... мен ... ... ... ... ... ... амортизациясы, оның ішіндегі банкноттар мен ... бір ... ... ... ... және ... қорларды құрғаннан қалған
бөлігі республикалық бюджетке аударылады. Ұлттық банк және оның мекемелері
барлық ... мен ... ... ... ... валютасының ішкі және сыртқы
тұрақтылығын қамтамасыз ету болып табылады.
Сонымен ... ... ... ... ... қосымша міндеттер жүктеледі:
Қазақстанның экономикалық дамуы жане оның ... ... ... ... ... ақша айналысы, несие,
банктік есептеулерді және валюталық қатынастар саласындағы ... ... және ... ... және банк ... ... ... етуге көмектесу.
Ұлттық банкінің басқару құрылымы мен қызметін ұйым-дастырудың басқа
да мәселелері "Қазақстан Республикасының ... ... ... Заңы және
"Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі ... ... ... ... ... ... орындауы үшін басқарма, директорат,
бас аумақгық және облыстық басқармалармен ... ... да ... бөлімшелері бар. Ұлттық банкінің 1996 жылғы құрылымы ... ... ең ... басқару органы Ұлттық банк ... ... ... ... ... 9 адамнан тұрады. Оның
құрамына - Ұлттық банк ... оның 4 ... ... ... ... ... және ... Министрлер Кабинетінің екі өкілі
кіреді. Басқарма мүшелері ҚР Президентімен бекітіледі. Басқарма мынадай
сұрақтарды шешеді:
мемлекеттік ... ... ... банкі шығарған, банктер ісіне қатысты нор-
мативтік актілерді бекітеді;
Парламент бекіткен ... ... ... ... ... ... және әшекейлік пішінін бекітеді;
Ұлттық банкінің банктермен және Қазақстан Респуб-
ликасының бюджетімен операциялар ... ... ... ... ... ... айырбас бағамын анықтау тәртібін
белгілейді;
сыртқы резервтерде сақтауға алатын сыртқы активтер типтерін бекітеді;
Ұлттық банкінің ... ... есеп ... ... ... қарастырады;
Ұлттық банк туралы Ережені, Ұлттық банк құрылымын бекітеді және Ұлттық ... ... ... және ... ... үшін ... ... бекітеді.
Басқарма шешімдерін басқарма қаулылары формасында жүзеге асырады.
|Басқарма Директорлар| ... ... ... | ... ... ... ... аппараты |
|Департаменттер, дербес басқармалар және ... ... ... |
|басқармалар |
|Ұлттық банкінің тәуелсіз бөлімшелері ... ... ... ... ... бағалы қағаздар фабрикасы |
|Приборлық бақылаудың мемлекеттік |
|инспекциясы Қазақстандық банкаралық ... ... ... ... ... қаржылық телекоммуникациялар |
|Орталығы Банктік сервистік бюро; т.б. |
ҚР Ұлттық банкнің басқару ... ... ... ... ... ... бір рет өткізіледі.
Валютаны өзгертуге тек қана Қазақстан ... ... бар. ... ... ... ету ... мерзімін, тәртібін анықтау
құқығы Қазақстан Республикасының Президентіне жүктеледі.
Ұлттық банк ... ... ... шет ел
мемлекеттерінің ақша бірліктеріне айырбастау ... ... ... ақшаның айналымы, олардың банкінің кассасына ... ... ... ... асады.
Қазақстан Республиқасында ақша банкноталарын өндіру жәңе коммерциялық
банктерге инкассациялауға лицензия беру бойынша өз ... ... ... ... ... 1996 ... дейіңгі кезеңмен
салыстырғанда өзгерді. Екінші деңгейдегі банктер корреспонденттік шоттағы
қаражаттарының қалдығы шегінде қолма-қол ақша түрінде ... ... ... ... ... қолма-қол ақша қалдығына шек қойылмайды.
Эмиссня - бұл мемлекетпен банкноталардың, монеталардың, бағалы
қағаздардың шығарылуы. Ол ... ... де ... ... ... де ... ... ақша түріңдегі эмиссия - айналысқа ... ... ... ... сипттайды.
Қазақстанды теңгенің көп мөлшерде эмиссиялануының ... бірі - ... ... ... ... ... ... қолма-қол есеп айырысуларға ауысуы, бұны әрине,
жағымсыз құбылыс деп есептеуге болады.
Бірақ 1995 жылы ... ... ... бұл ... ... ... ... нәтижесінде қолма-қол ақшаларды эмиссиялаудың
үлес салмағы банк ... ... ... ... ... ... қарыздық операциялардың
поцесінде іске асады. Банкідегі депозиттер сомасы ... ... құру ... ... ... Банк ... чек эмиссиясы немесе қарыз беру
арқылы жұмылдырған кезде несие ақшалар құрылады. Бұл рперациялардың сызбасы
келесідей: 100 ақша ... ... үшін ... ... 15 ... ... ... 85 ақша бірлігі банкі ... ... ... ... ақша ... ... ақша ... болады. Бұл -
сомасы 85 ақша бірлігі болатын жаңа ақшаның құрылуын білдіреді. Осы жолмен
құрылған ақшалар өз ... ... ақша ... себебі бола алатын
басқа депозиттердің пайда болуына ... Яғни ақша ... орын ... ... ... реттеу Ұлттық банкінің ақша базасы
сияқты, ақша агрегатын және ақша ... ... ... ... ... - бұл ... банк шығаратын ақшалары. Оған ... ... ... және ... резервтер жатады. Міндетті резервтер
- бекітілген нормативтерге сәйкес Ұлттық банкідегі арнайы шотта ... ... ... ... банк ... ... бұл
Ұлттық банкінің келісімі бойынша тек қана ... ... ... ... ... ... деп ... резервтер дегеніміз банктердің ... ... ... ... ... ... ... мөлшері банктердің корреспонденттік шоттардағы ... ... ... Ұлттық банк ақша базасының мөлшерін екінші
деңгейдегі ... ... ... ... ... көлемін, яғни банктердің өнімділігін реттеу арқылы реттейді.
Ол ақша-несие саясатының ... ... іске ... ... ақша ... ... ... көрсететін және ақша массасының,
ақша базасына ... ... ... ақша ... әсер ... ... ... міндетті резервтеу ... ... ... ... банктер мен несие ресурстарының көзі
болып пайдаланбайды, сонымен қатар, айналымдағы ... ... ... ... ... - ... ... ақшалардың банктерден тыс (болғанда)
орналасқанда мультипликацияланбауына байланысты. Ақша мультипликациясының
интенсивтілігі олардың ... ... ... әсер ... ... жылдамдығы азаяды.
Экономикадағы ақша айналысының жылдамдығы (бұл жағдайда банк жүйесі
арқылы жүретін төлем ... ... ... ... банк ... ... бірақ оның мөлшері инфляция деңгейіне әсер етеді және
ақша-несие саясаты үшін үлкен мәні бар. ... ... ... ... ұзақ ... депозиттердің және ұзақ мерзімді
инвеетициялық несие салымдарының ... ... бұл тек ... жалпы
экономиканың тұрақтылығы және ұлттық валютаға деген ... ... ... ... ақша ... ... ... ұлттық валютаға деген
сенімнің көрсеткіші болып, ақша масеаеындағы қолма-қол ақша ... ұзақ ... ... ... үлее салмағы-мен, шаруашылық
субъекттерінің ұлттық валютасын сенімді активтерге аударуменен ... ... ... ... ... ... ... ол ақша массасының жалпы ішкі ... ... ... ... ... ... сайын, монетаризация денгейі
жоғарылайды.
Монетаризация деңгейі 1989 жылы Францияда 68,5%,
Германида - 64,5%, Ұлыбританияда - 89,1%, АҚШ-та -
77,5%, Жапонияда - 116,7%! ... ... 1995 ... ... 12%-ға жуық ... бұл әрине
жеткіліксіз.
2.2Несиелік саясат банктің несиелік қызметінің міндеттерін, оларды
іске асыру құралдары мен ... ... ... процесті үйымдастыру
принциптері мен тәртібін белгілейді. Несиелік саясат несиелік механизм
көмегімен жүзеге асырылады.
Несиелік саясат — ... ... ... ... ... ... ... қажетті қүжаттар жүйесін жасау шарттары. Кең мағынасын-
да, ... ... ... ... банк пен ... ... ... болады. Ал, тар мағынасында, несиелік саясат — бұл ... ... ... ... ... мен ... ... банктің несиелік жүмысын, оның ... сай ... ... және несиелік процесін
қалыптастыруға қажетті ... ... ... жасау шарттарын
білдіреді.
Несиелік саясат ... ... оның ... ... саясаттарын ескере отырып жасалады. Несиелік ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді:
несиенің берілуіне және несиелік портфельді басқаруға жауап беретін банк
қызметкерлері жетекшілікке ... ... ... мен
критерийлерін;
несиелеу облысындағы стратегиялық
шешімдерді қабылдайтын тұлғалардың басты іс- әрекеттерін;
сыртқы аудит ... ... және ... несиелік қызметінің
сапалығын;
ішкі бақылау қағидаларын.
Несиелік саясат банк қызметін диверсификациялаудағы іс-әрекеттердің
тізбектелуін қамтамасыз ету үшін және несиелік ... ... ... үшін ... ... ... іске асырудың белгілі бір
тәртібі болмайынша несиелеудің біртұтас ережелерін тәжірибеге енгізу мүмкін
емес. Сондықтанда ... ... ... ... ... пен оны іске
асырудың соған сәйкес ережелері несиелік процесті жүргізудің ... ... банк ... ... таңда несиелеуге
болатын экономика секторын дұрыс таңдай білуіне, сондай-ақ, несие ... ... ... шешуде банк үшін бірінші реттік маңызы бар басқа
факторлармен қаржы алуының несиелік қабілетіне ... "өз ... ... ... ... ... саясат банктің
бүгінгі иелігіндегі немесе ертең ... ... ... ... ... ... кәсіпорындағы қысқа мерзімді несиелер
(айналым қаражаттарын толықтыруға) және ұзақ ... ... ... ... ... техникалықжағынан қайта
қаруландыруға, ғылыми-техникалық инновацияларды енгізуге) берген қолайлы.
Несиелік саясаттың маңызды элементі банктегі бақылауды ұйымдастыру
болып табылады ... ... ... ... ... ... шешу барысында несиелік стандартты дұрыс қолдануға бақылау ... ... ... ... ... ... жасау;
банктің несиелік портфелінің жағдайына және оның ... ... ... ... ... ... саясатын жасау банк жетекшілерінің ... ... және бұл ... ... жалпы міндеттері, стратегиялық
мақсаттарымен қаншалықты сай келетінін анықтауды талап етеді. Несиелеу
мақсаттары ... соң, ... ... банк ... ... ... ... мүмкіндік беретін банктің несиелік
саясатын және оған қоса ... ... мен ... нұсқаулықтары жа-
салады.
Несиелік стандарттар мен нұсқаулықтарды жасаудың бастапқы кезеңі
аяқталуына байланысты, бұл ... ... ... ... ... ... тиіс. Сараптаушылардың талдауы және
ұсыныстары енгізілгеннен кейін несиелік ... ... ... ... ... ... ... саясатты және соған сәйкес
нұсқаулықтарды бекітеді.
Несиелік ... ... ... ... кейде несиелеу
бойынша жекеленген ережелерді де қамтиды. Мысалы: несиелік саясатта бір
карыз алушыға ... ... ... ... ... қатар, несиелік
саясатта барлық несиелердің несиелік құжаттарда көзделген мақсаттарға сай
берілуі қарастырылуы мүмкін.
Несиелік саясатта несиелік ... ... ... де ... ... ... беру барысында қорытынды жасап, ... ... ... ... ... тәжірибесіндегі несиелік комитеттің шешетін
мәселелері мынадай:
несие ... ... ... ... және ... қызметкердің несие беру
туралы қорытындысын қарайды; несие беру немесе одан бас тарту туралы ... ... ... байланысты несиелеу
формаларын анықтайды; несие сомасы мен мерзімін анықтап, пайыз
мөлшерлемесін бекітеді;
несиені қайтаруды ... ету ... ... ... шартын бекітеді (несиелік лимит,несиелік желі);
берілген несиелерге мен тәртібін бекітеді;
банктің несиелік ... ... ... ... ... комитеттің мәжілісінің хаттамаларына қол қояды және хаттамаларды
тіркеу кітабын жүргізеді.
Несиелік саясатта қарыз алушылардың негізгі қызметіне байла-нысты
тәуекелдігі ... ... ... ... ... үшін
тағайындалатын несиелер туралы да айтылуға тиіс. . Несиелік саясатпен банк
қызметкерлерін таныстыру, оларды ... сай ... ... мен
нұсқаулықтарға үйрету банкте несиелік саясатты енгізудің негізгі ... ... ... ... ... ... ... анықгай- " '
ды. Оларды, өз кезегінде, несиелік саясаттың қабылданған бағыттарын
іске асыру жүйесі ретінде тұжырымдауға ... ... ... ... көрсетілуге тиіс:
несиелік қызметті ұйымдастыру;
несиелік портфельді басқару;
несиелеуге бақылау жасау;
құзыретті бөлу принциптері;
несиелеуді таңдаудың жалпы критерийлері;
□ несиелеудің жекеленген бағыттары ... ... ... ... ... ... ... несиелер бойынша зиян шегу жағдайларына резерв жасау.
Іс жүзінде ... ... іске ... ... мен ... бір ... яғни ... сай келетін мынадай үш құжат түрінде көруге
болады:
1. несиелеу ... ... ... ... ... ... үш ... ерекше бір құжатта — "Несиелік саясат
бойынша ... ету" ... ... ... жүзеге асыратын ... ... ... ... несиелік нұсқаулықтар мен
несиелеу стандарты, несиелеудің жалпы бағыттары мен бағдарлары анықгалады.
Несиелеу стандартында мынадай сұрақтар қарастырылады:
... ... ... ... ... және ... ... несиенің кепіяхаттар және кепілдемелермен қамтамсыз етілуіне
қойылатын ... ... ... және ... ... ... ... алушының несиелік қабілетін талдау тәртібі;
П құжаттардың толтырылуына қойылатын талаптар;
□ несиелеудің айрықша түрлері ... ... ... ... ... ... бойынша).
Барлық банктер бойынша құжаттар айналымын стандарттау максатында
несиелеу стандарттарына әр түрлі құжаттар үлгілері ... ... ... ... келісім-шарт, кепіл туралы шарт, кепілдеме туралы шарт
т.б. жатады.
Несиелік саясат мынадай қызметтерді ... ... ... ... ... ... жасауға негіз
ретінде болу;
П несиелеуді жүзеге ... ... ... үшін
анықтама материал және нұскаулық.ретінде болуы;
несиелік бөлімдердің жетекшілері үшін нұсқаулықтардың, талаптардың
орындалуына бақылау жасау құралы;
П несиелік талдау және ... ... ... ... асыруына негіз болатын талаптарды анықтау.
Қорытынды
Халықаралық валюта қоры, мүше ... ... ... ... ... ... мерзімді несие береді.
Еуропалық қайта құру және даму банкісінің негізгі мақсаты - ... ... ... ... ... және ... ... инвестиция,жекешелендіру, қайта құру, инфрқұрылымды кеңейтуге,
табиғатты қорғауға ... ... даму ... мүше ... ... ... ... және Австралия елдері кіреді. Бұл тнкінің қаржысы тек қана мүше
болған елдердің экономикасы мен әлеуметтік инфрақұрылымын ... ... ... ... ... ... - экономикалық
амуды қаржыландыру, яғни соғыс кезінде қираған елдерді
алпына келтіру, халықаралық сауда ... үшін ... ... ... ... боп ... Инвестиция алушылар арасында
делдалдық жұмыс атқарады, біреуінен алып, екіншісіне несйе береді. Банктің
иесі мүше болған елдердің ... ... ... ісі- ... негізі,2006, N2
2..Бағалы бағаздар нарығын зерттеуду ұйымдастыру-Ізденіс,2004, N4.
3.Бағалы ... ... ... ... ... / Под ред. Сейткасымова Г.С.—
Алматы: Қаржы-қаражат, 1998
5.Банковское дело / Под ред. Сейткасымова Г.С. — ... дело / Под ред. ... О.И. — М., ... и ... ... в ... / Под ред. ... М.Х. - М., 1996.
8.Банковское дело / Под ред. Колесникова В.И. — М., ... ... ... ... / Под ... ... М. — М.: Консалтбанкир, 1998.
10.Банки и банковские операции / Под ред. Жукова Е.Ф. — ... ... ... ... ... ... және банктік қызмет туралы» ҚР заңы.30.03. 1995.
13.2002 жылы 3 ... ... банк ... 213 ... бекітілген «Екінші деңгейдегі банктерге арнал-
ған пруденциялық нормативтер туралы» ... ... ... туралы» ҚР заңы. 30.03. 1995.
15.«ҚР-дағы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы.
30.03. 1995.
16.2002 жылы 3 маусымдағы Ұлттық банк ... 213 ... ... ... ... ... арнал-
ған лруденциялық нормативтер туралы» ереже.
17.Қазақстандағы депозиттер нарығы –Қаржы-Қаражат,2001,N6.
18.Қазақстандағы депозиттер нарығы –Қаржы-Қаражат,2001,N6.
19.Қазақстандағы банк саясаты.-Ақиқат,2006,N3.
20.Ұлттық банк жүйесі.- Государства парва ,2001, ... ... 2002 ж. ... ... В.М. Современный коммерческий банк: управление и операции. — М.:
Антидор, 1998.
23..Хамитов Н.Н. Банковский надзор и его эффективность.—Алматы, 2001.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банк жүйесі жайлы15 бет
Банк жүйесі туралы66 бет
Банк жүйесі, банк және ақша қызметі5 бет
Банк жүйесінің қалыптасуы19 бет
Банк жүйесінің қалыптасуы және дамуы, қызметі23 бет
Банк жүйесіндегі маркетинг45 бет
Банк және банк жүйесіне сипаттамма7 бет
Банктік реформа және теңге жүйесі35 бет
Коммерциялық банктердің несиелеу жүйесіне жалпы сипаттама70 бет
Халық банкінің депозиттер есебінің ақпараттық жүйесі31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь