Экономикалық теорияның даму кезеңдері және оның қалыптасуындағы көзқарастар

Жоспар
1. Кіріспе
2. Экономикалық теорияның қалыптасуындағы көзқарастар
3. Экономикалық теорияның даму кезеңдері
4. Қорытынды
5. Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Экономикалық ілім — ертедегі ең ескі және бай тарихы бар ғылымдардың бірі. Экономикалық ойлау адамзат қағамының құрдасы болып табылады. Оның алғашқы қайнар көзі ежелгі Египеттен басталады.
Экономикалық ойдың алғашқы көзін біздің дәуірімізге дейін ІІІ-ші ғасырда ертедегі грек ойшылдары Ксенофонт (б.д.д. 430-355 ж.ж.) пен Аристотельдің (б.д.д. 384-322 ж.ж.) еңбектерінен табуға болады. Философ, әрі экономист Аристотель айырбас, ақшаның пайда болуы мен атқаратын қызметін зерттейді. Бірақ бұл ғалымдар экономикалық ілімді дербес бір тұтас жүйеге айналдыра алмады.
Экономика деген гректің сөзі, сөзбе сөз аударғанда «үй шаруашылығын жүргізудің өнері» деген мағынаны білдіреді. Қазір оның мазмұны айтарлықтай өзгеріске ұшырады. Шаруашылық тек отбасы төңірегінде емес, сондай - ақ аймақ, ел, әлемдік шеңберде жүргізіліп, басқарылатын болды және тек теориялық белгілеріне ғана емес, сондай ақ өндірістік белгілеріне байланысты (фирма, кәсіпорын, сала) ұйымдастырылатын болды. Экономикалық (тауарлы-ақша) байланыстардың дамуы феодалдық тұйықтылықты жоюға және мемлекеттің пайда болуына әсерін тигізді. Ол сол кездердегі жеке иеліктерді жүргізумен шектелмей, жалпы ұлттық мемлекеттік шаруашылықты жұргізудің жалпы ережесін анықтаудың алғашқы талпыныстарымен бірге пайда болды. Мемлекеттік шаруашылықты жүргізудің жалпы ережесі «саяси экономия» деген атка ие болды. Антуан Мокретьен 1615-ші жылы «Саяси экономия трактаты» кітабында Франция елінің шаруашылығын мемлекеттік тұрғыдан баскарудың субъектісі ретінде қарастырды. Бірақ мұны әлі де ғылым деп айтуға болмайтын еді.
Экономикалық ілімдер тарихы ғылым ретінде ХVІІ-ші ғасырда пайда болып, осы кезде тауарлы-ақша қатынастары кең дамып, оның даму заңдылықтарын қарастыру мен зерттеудің бастауы болып табылады.
Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Экономикалық теория негіздері – Астана, 2008 жыл.
2. Экономикалық ілімдер тарихы. Оқу құралы. – Алматы, 1997жыл.
        
        Жоспар
1. Кіріспе
2. Экономикалық теорияның қалыптасуындағы көзқарастар
3. Экономикалық теорияның даму кезеңдері
4. Қорытынды
5. ... ... ... ілім — ертедегі ең ескі және бай тарихы бар ғылымдардың
бірі. Экономикалық ойлау ... ... ... ... табылады. Оның
алғашқы қайнар көзі ежелгі Египеттен басталады.
Экономикалық ... ... ... біздің дәуірімізге дейін ІІІ-ші
ғасырда ертедегі грек ойшылдары Ксенофонт (б.д.д. 430-355 ж.ж.) ... ... 384-322 ж.ж.) ... ... ... ... ... Аристотель айырбас, ақшаның пайда болуы мен атқаратын
қызметін зерттейді. Бірақ бұл ғалымдар экономикалық ... ... бір ... ... ... ... ... сөзі, сөзбе сөз аударғанда «үй шаруашылығын
жүргізудің өнері» деген мағынаны білдіреді. Қазір оның ... ... ... ... тек отбасы төңірегінде емес, сондай - ақ
аймақ, ел, ... ... ... басқарылатын болды және ... ... ғана ... ... ақ ... ... ... кәсіпорын, сала) ұйымдастырылатын болды. Экономикалық
(тауарлы-ақша) байланыстардың ... ... ... жоюға және
мемлекеттің пайда болуына әсерін тигізді. Ол сол кездердегі жеке иеліктерді
жүргізумен шектелмей, жалпы ... ... ... ... ... ... алғашқы талпыныстарымен бірге пайда ... ... ... ... ... ... ... деген
атка ие болды. Антуан Мокретьен 1615-ші жылы «Саяси экономия трактаты»
кітабында ... ... ... ... тұрғыдан баскарудың
субъектісі ретінде қарастырды. Бірақ мұны әлі де ... деп ... ... ... ... ғылым ретінде ХVІІ-ші ғасырда пайда болып,
осы ... ... ... кең дамып, оның даму заңдылықтарын
қарастыру мен зерттеудің бастауы болып табылады.
Экономикалық ... ... ... ... әр ... ... ... зерттейді. Экономикалық
ғылым осылардың біреуі болып табылады. ... ... ... ... ... болған.
Ертедегі Греция, Рим, Қытай, Индия ғалым-философтары экономиканың
жекелеген мәселелерін: бағанын ... не ... ... ... ... шешуге талаптанған. Ксенофонт (б.д.д. 430—354 жж.), Платон (б.д.д.
427—347 ... ... жж.) ... ... ... ... принциптерін анықтаумен айналысқан.
Көне Рим ойшылдары Сенека (4—65 б.д.д. жж.), Лукреций Кар (39~55 б.д.д.
жж.) ... ... ... ... ... ... ... себебі материалдық ынтаның болмауы, ... ... ... концепцияларының қалыптасуына
ықпал еткен. Осы концепциялар соңынан адамзат дамуының тарихи ... ... ... ... өзгертеді. "Егер кімде-кім еңбек еткісі
келмесе, ол тамақ жемесін" деп, христиандық ойшылдар және ... ... ... қажетті және киелі іс деп жариялаған. Христиандық ... баға ... ... ... ... ... есептесе
отырып, мүліктер индивидуалдық емес, әлеуметтік бағаланғаны жөн дейді.
Бірақ ерте дүниеде, орта ғасырларда ... ... ... ... ... Сол ... ... экономикалық құбылыстарды
жалпы қоғам өмірінің процестерінен бөліп алып жеке талдаған жоқ, экономика
туралы ілімді ... ... ... ... ... ... шаруашылық жүргізуде құлиемдену құрылыста
пайда болды. Экономикалық теория ғылым ... тек ... ... ... ... бұл ... экономия" деген атқа ие болды (грекше:
"политейя"— қоғам, "ойкос"— үй, шаруашылық, "номос" — заң). Сонымен. ...... ... ... туралы ғылым болып табылады. XVII
ғ. басында саяси экономия дербес ғылымға айналды.
Экономикалық теорияның даму ... ... ... ілім ... табылады. Осы ілімнің
негізгі мазмұны мынада: меркантилистер байлықтың қайнар көзі мен қоғамның
әл-ауқаттылығы материалдық игіліктер өндірісінде ... ол ... мен ... саласында болады деп есептеді. ... ... ... әл-
ауқаттылығына сырткы сауданы реттеу, тауарды ... ... ... ... артып тұруы мен елдегі ақша капиталы (алтын, күміс) қорлануының
арқасында қол жеткізіледі. Меркантилистік саясат елге барынша көп ... мен ... ... ... Меркантилизмнің нағыз өкілдері — Вилья
Стаффорд (1554-1612 ж.ж.) және Томас Мэн (1571-1641 ж.ж) болып табылады.
Қоғам ... ... да ... ол ... ... болатындығы туралы идея
алғашқы рет физиократтар мектебінің еңбектерінде пайда болды. Осы мектептің
басты тұлғасы — Франсуа Кенэ (1694-1774 ж.ж.) еді. Ол ... ... көзі – ауыл ... ... деп ... ... бұл ... (1623-1687 ж.ж.), Адам Смит (1723-1790 ж.ж.) және Давид Рикардо (1772-
1823 ж.ж.) ... де ... Олар ... ... қайнар көзі
тек ауыл шаруашылығының еңбегі ғана аркылы емес, ... ... ... ... шаруашылығы, өнеркәсіп және құрылыс ... ... ... Осы ... ... ... деген атаққа ие болды,
сондықтан да бұл ілімнің өкілдері ... ... ... ... деп ... ... саяси экономия - ХҮІІІ ... ... ... ... - өндірістің барлық ... ... ... ... ... ... еңбекте деп дәлелдеген.
Экономиканың нарықпен реттелуін және қоғамның барлық ... ... ... ... ХІХ ... ІІ ... ... саяси экономия екі
бағытқа бөлінді: марксизм және маржинализм.
Саяси экономиканың ... ... ... одан ... ... ... ... ілімі қалыптасты. К.Маркстың ашқан
басты ... ... ... капитализмнің даму
заңдылықтары, социализмнің (коммунизм) жаңа жүйе ретінде пайда ... ... пен ... ... ... ... сінген еңбектің екі
табиғаттылығы, қосымша құн туралы ... ... ... жалдамалы еңбектің мәнін ашты. К.Маркстың басты енбегі «Капитал»
(1867-ші жылы 1-ші, ... 2-ші, 1894 ж. 3-ші ... ... ... ... оны ... ұлы ... қатарына қосты. Бұл ілімінде жеке
олкылықтар да ... ... ... ... ... ... ... туралы қорытындысын қоғам толық
мақұлдамады, капитализмді таза ... ... ... ... де ... Әлемдік экономикалық ғылым марксизмді қатты сынай отырып, осы ілім
экономикалық теорияны дамытудағы ерекше дәуір болатындығын мойындады.
ХІХ-шы ғасырдың екінші жартысында «маржинализм» ... ... ... ... австриялық мектептің экономистері Карл Менгер (1840-1921
ж.ж.), Фридрих фон Визер (1851-1926 ж.ж.), ... фон Бем- ... ... ... ағылшын экономисі Уильям Стели Джевонс (1835-1882 ж.ж.)
және басқалары ... ... ... ... ... ... ... шекті шығындар. Маржинализм экономико-
математикалық тәсілдер мен ... кең ... ... ... ... теоретигі швейцар экономисі Леон Вальрас (1834-
1910 ж.ж.) болып табылады. Ол ... ... ... ... ... ...... мен ұсынымды талдау жатады.
Экономикалық ғылым үш ғасыр бойы (XVII-XIX ғ.ғ.) ... ... ... ... ... ... таптық көзқарастың басымдылығын
дәлелдей отырып, К.Маркс оны кеңінен қолдануды ... ... ... ... ... ... ... принциптері» (1890 ж.) Деген еңбегінде «саяси экономия» термині
«экономикалық теория» ұғымымен пара-парлығын айтты. Содан бері 100 ... ... өтті және ... ... жаңа ... толықтырылды.
Осы зерттеулер дамыған елдерге кең тараған және «Экономикс» ... ... ... ... ... және ... ... баяндалды. Альфред Маршаллдың шекті пайдалылық теориясы орташа
мөлшерден шекті ... ... өту ... ... және ... сұраным
мен ұсыным, сондай-ақ шығындар көлеміндегі ... алып ... ... ... ... үшін өте ... мәнге ие болды. Экономикалық
теорияда математикалық тәсілді қолдануға жол ашты.
Қазіргі ... ... ... ... ... ағылшын экономисі
Дж.М.Кейнс болып табылады. Оның басты енбегі – «Еңбекпен ... ... ... ... ... (1936) деп ... ... жағдайында сұранымның
ынталандыру қабілеттілігі жаппай жұмыссыздықтан құткарады деген тұжырымға
келді. Еңбекпен қамту деңгейін ... ... ... ... жасаған негізгі қағидасы. Батыста ХХ-шы ғасырдың 30-шыдан 80-
шы жылдарына дейін «кейнстіліктің» әсерінен нарықты реттеу ... ... ... – ХХ ... ... Бұл ... «капитализмді
реттеу» теориясы бойынша: экономиканы нарықтық реттеумен қатар мемлекеттің
араласуының қажеттілігін айқындады.
ХХ-шы ... 70-ші ... ... ... пен ... бәсеңсуі А.Смиттің мемлекеттік ... ... алып ... Осы жағдайлардың толқынымен экономикалық ілімде жаңа
бағыттар пайда бола бастады. Осы бағыттағы экономистер ұсынымды ... ... тиек ... ... ... ... механизмі, бәсеке негізінде
өсуді баланстандыру қамтамасыз етіледі немесе сұраным мен ұсыным арасында
тепе-теңдік ... ... ролі ... ... дұрыс жағдай
жасаумен шектелуі қажет. Бұл ... ... ... ... ... пайдаға салық өсімін төмендету арқылы
және бәсеке жағдайында жеке кәсіпкерлікті күшейтіп, ұсынымды ынтатандыру.
Мемлекет ... ... ету ... бас ... әлеуметтік
бағдарламаны барынша қысқартады. Әлеуметтік амортизаторлар сақталып, тегін
қызмет көрсету сияқгы ... ... ... ... акцияларына
иелік жасау арқылы жұмысшыларды кәсіпкерлікке ... ... ... сол ... ... ... бастайды. Олардың қолдауынша, жеке кәсіпкерлік
өндіріс пен қоғамдық әл-аукаттың қарқынды ... алып ... ... ... ... мен ... негізін қалады.
«Неолиберализмнің» белгілі өкілдеріне американ экономисі ... ... ж.ж.) ... ... ... ... Фридман (1912 ж.ж.)
Германиядан — Фредрих Август фон Хайекті (1899-1964 ж.ж.) ... ... ... ... экономикалық ілімінің қазіргі әдісінен осы
бағытқа «монетаризмді» ... ... ... ... ... ... ... жатыр және оны реттеудің мәнісі шамалап бұзылған ұдайы өндіріс
циклын жоюда ... ... ... ... ...
экономикалық өсудің мүмкіндігі мен тиімділігін қалпына ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру.
Осы тенденцияның айқын көрінісі американ экономисі Пол ... (1915 ж.) ... ... ... ... ... синтез теориясының түсіндіруінше «еркін ... ... ... қамтылмайды және ресурстар ... ... ... ... ... жұмыссыздықты болдырмай,
«толық жұмыстылықты» қамтамасыз етуі қажет. ... ... ... ... қалайды. Кәсіпкерліктің жеке және мемлекеттік
түрлерінің араласуымен – нәтижесінде аралас ... ... ... ... жағдайында «шекті пайдалылық» және ... ... ... ... ... ... ... күшіне» ие
болып, ол Пол Самуэльсонда негізгі құн мен табысты үйлестірудің ... ... ... ... тұрғысынан қарастыра отырып, Пол
Самуэльсон екі бағыттағы экономист өкілдерінің ұсынысын ... ... ... ... ... ... ... және ол екі
бағыттың негізгі принциптерін ... ... ... ... ... ... ... ролі атқаратындығын көрсетеді. Пол
Самуэльсон өзінің «неоклассикалық ... ... ... Джон ... (1908 ж.) ... ... қосқан. Дж.Гэлбрейт ғылыми-
техникалық революцияға және экономиканы реттеудің ...... ... ... келісімімен, ірі корпорация мен кәсіподақтың мәмілелеріне
ерекше мән берген. Бұл ұсыныстардың басты мақсаты – ... ... ... ... тәсілін кеңірек қолданып. ... ... ... – ХХ ғасырдың 50 жылдарының аяғы (Т.Веблен, У.Митчел,
М.Вебер, В.Зомбарт, Д.Гэлбрейт және т.б.). ... ... ... тек ... ... ол – экономикалық институттардың барлық жүйесі.
Бұл ... ... ... ... ... көрінісіне әлеуметтік
бағдарламаларды, индикативтік жоспарлау және ... да ... ... ... жатқызуы.
Қорытынды
Қорыта айтканда, қазіргі кезде экономикалық ілімдер тарихы ... ... ... сипатталады:
– бірінші ағым «неоклассикалық» деп аталып, ол өзіне қазіргі «монетаризм»
және «неолиберализм» теорияларымен ... ...... ... былай деп есептеді: егер нарықтық экономика
субъектілеріне мүмкіндігінше экономикалық ... ... өте ... ... ... еді;
– екінші ағым «капитализмді реттеу» теориясымен айкындалады. Оның негізін
қолдаушы ағылшын экономисі Дж.Кейнс (1883-1946 ж.ж.) болып табылады;
– үшінші ағым «институционализм» теориясымен ... Оның ... ... ... Торстейн Веблен (1857-1929 ж.ж.) болып
табылады. Оның 1899 жылы «Парықсыз топтың ... атты ... ... Осы ағым үшін ... ... ... мен ... өзгеруіне
арналған зерттеулер сипаты тән. Т.Вебленнің ізбасарларына «индустриалды
қоғам» теориясын жасаған американ ғалым-экономисі Дж.Гэлбрейтті (1908 ... ... ... ... ... ... ... теориясын
жасаған голланд ғалым-экономисі Ян Тинбергенді жатқызамыз. ... ... Пол ... (1915ж.) айтуынша, бұл теорияларда «аралас
экономиканың» түп тұлғасы қарастырылған.
– төртінші ағым әлеуметтік ... ... ... ... Осы теорияның негізін калаушылар неміс ... ... ... ... (1897-1977 ж.ж.) және германияның ғалым-экономисі
Вальтер Ойкен (1891-1950 ж.ж.) болып табылады.
Экономика мен ... ... ... ... ... ... ... теория (саяси экономика) курсы. Өткен заманғы және ... ... ... экономист ғалымдардың, теориялық мектептер мен
экономикалық бағыттардың негізгі ... ... ... ... алған білімнің экономикалық теорияны терең
меңгеруге мүмкіндік береді. Сонымен, экономикалық теория – бұл ... ... ... үшін ... ... немесе сирек
кездесетін ресурстарды пайдалану арқылы игіліктерді өндіруді зерттейтін
ғылым.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Экономикалық теория негіздері – ... 2008 ... ... ... ... Оқу құралы. – Алматы, 1997жыл.
Батыс Қазақстан облысы
Білім және ғылым министрлігі
«Еуразия тілдер және менеджмент институты»
«Экономика және ... ... ... теорияның қалыптасу кезеңдері және көзқарастар»
Орындаған:
Тесерген: аға-
оқытушы –
Орал – 2013жыл

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жылқы малына байланысты тілдік единицаларды “ғаламның тілдік бейнесі” теориясы тұрғысынан зерттеу5 бет
Қожа Ахмет Ясауи кесенесі12 бет
"Экономикалық жүйенің дамуы үшін қажетті алғы шарттар мен жағдайлар."4 бет
Ес туралы теориялар8 бет
Жалпы теорияның пәні және әдісі14 бет
И. Фишердің сандық теориясы9 бет
Классикалық экономикалық теорияның негіздері, қосымша құн және пайда теориясы4 бет
Макроэкономика пәнінің негізгі проблемалары10 бет
Мемлекеттің пайда болуы туралы ақпарат23 бет
Меркантелизм кезеңдерінің ерекшеліктері жайлы мәлімет6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь