Саяси жүйенің түрлері

Жоспар:
I. Кіріспе
II. Негізгі бөлім
1. Саяси режимнің мәні және түсінігі
2. Тоталитарлы саяси режим
3. Авторитарлық саяси режим
4. Демократиялық саяси режим
III. Қорытынды
IV. Пайдаланылған әдебиеттер
Қазіргі саяси ғылымда саяси режим түсінігін елдегі саяси өмірдің сипатын, еркіндік деңгейіне, билік органдарына құқықтық негіздегі қарым-қатынасына байланысты анықтайды. Осы түсінік турасында анықтама беруде талас-тартыстар саяси талдаудың басқа категорияларымен салыстырғанда аз емес. Бірақ көпшілік зерттеушілер саяси режимді саяси жүйе құрылымының өзара әрекеттестіктегі реттілігімен, саяси билік пен мақсаттардың жүзеге асыруымен байланыстарады.
Саяси режимнің функционалды мазмұны маңызды сұрақтарға жауап береді, яғни қоғамның саяси жүйесінің қызметтерінде ерекше орын алатын. Одан мынадай сұрақтар:
- билікте қандай саяси күштер болады және олар қандай механизммен билікті жүзеге асырады;
- саяси билік қалай шынайы таратылады және оның жүзеге асуын кім бақылайды;
- қоғамда тұлғалардың құқықтары мен бостандықтарына қандай жағдайда кепілдіктер беріледі;
- қоғамда саяси оппозицияның өмір сүруіне жол беріле ме;
- саяси билікке қол жеткізуді жүзеге асыруда қандай әдістер, тәсілдер және құралдар қажет т.б.
Саяси режимнің сапалық сипаттамаларын мынадан анықтауға болады: адам құқықтары мен бостандықтарының өлшемі, мемлекеттік биліктің жүзеге асу әдістері, мемлекет пен қоғамның өзара қарым-қатынас сипаты, саяси шешімдерді қабылдауда қоғамның ықпал жасау мүмкіндіктерінің барлығы немесе жоқтығы, саяси институттардың қалыптасу жолдары.
Нақты бір елдегі өмір сүріп отырған саяси режим түрі субъективті және объективті жағдайларға сондай-ақ басқа да көптеген факторларға байланысты. Сондықтан да саяси режимнің классификациясы өмірде көп кездеседі. Кең тараған саяси әдебиеттерде классификация-ол қоғамда демократиялық принциптердің бірқалыпты дамуы деп көрсетіледі. Осы классификация бойынша саяси режимнің түрі былай анықталады:
- саяси-қоғамдық процестердің интенсивтілігі және даму деңгейі;
- басқарушы элитаның құрылымы және оның қалыптасу механизмі;
- қоғамдағы адам құқықтары мен бостандықтарының жағдайы;
- бюрократиямен қатынас жағдайы;
- қоғамда басқарушылық лигитимді түрде болу деңгейі;
- қоғамдағы саяси санаға қозғау салатын қоғамдық-саяси дәстүрлерді әрқилылылығы
Осы айтылғандармен байланыстырып саяси режимнің негізгі үш түрін ажыратады: тоталитарлық, авторитарлық және демократиялық.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Арендт Х. Вирус тоталитаризма //Новое время 1991, №11
2. Лейпхарт А. Многосоставные общества и демократические режимы М., 1997
3. Поппер К. Демократия и народовластие.//Новое время, 1991, №8
Қосымша әдебиеттер:
4. Гаджиев К.С.. Тоталитаризм как феномен XX века //Вопросы философии, 1992, №2
5. Громыко А.Л. Политические режимы. М., 1994
6. Мағзумов М. Қазіргі кезендегі демократиялық саяси институттар// Саясат, 1998,№ 2
7. Ермеков К. Демократиялық даму жолы. // Саясат, 1998, №10
8. Інкәрбаев Е Посттоталитарлық кеңестіктегі саяси өзгертулердің ерекшеліктері //Саясат 2002,№1
        
        Жоспар:
I. Кіріспе
II. Негізгі бөлім
1.      Саяси режимнің мәні және түсінігі
2.      Тоталитарлы саяси режим
3.      Авторитарлық ... ... ... ... ... Пайдаланылған әдебиеттер
 
Қазіргі саяси ғылымда саяси режим түсінігін елдегі саяси ... ... ... билік органдарына құқықтық негіздегі қарым-қатынасына
байланысты анықтайды. Осы түсінік турасында анықтама беруде талас-тартыстар
саяси ... ... ... ... аз емес. Бірақ
көпшілік зерттеушілер ... ... ... жүйе ... ... ... саяси билік пен мақсаттардың жүзеге
асыруымен байланыстарады.
Саяси режимнің функционалды мазмұны маңызды сұрақтарға ... ... ... саяси жүйесінің қызметтерінде ... орын ... ... ... қандай саяси күштер болады және
олар қандай ... ... ... ... ... қалай шынайы таратылады және
оның жүзеге асуын кім бақылайды;
-                                  қоғамда ... ... ... ... ... ... ... саяси оппозицияның өмір сүруіне
жол беріле ме;
-                                  саяси билікке қол жеткізуді ... ... ... ... және ... ... ... режимнің сапалық сипаттамаларын мынадан анықтауға болады: адам
құқықтары мен бостандықтарының өлшемі, ... ... ... ... пен қоғамның өзара қарым-қатынас сипаты, саяси
шешімдерді қабылдауда қоғамның ықпал жасау мүмкіндіктерінің барлығы ... ... ... ... жолдары.
            Нақты бір елдегі өмір сүріп отырған ... ... ... және ... ... ... ... да көптеген
факторларға байланысты. Сондықтан да ... ... ... ... кездеседі. Кең тараған саяси ... ... ... принциптердің бірқалыпты дамуы деп ... ... ... ... ... түрі былай анықталады:
-                            саяси-қоғамдық процестердің интенсивтілігі
және даму деңгейі;
-                            басқарушы элитаның құрылымы және ... ... адам ... мен ... қатынас жағдайы;
-                            қоғамда басқарушылық лигитимді ... ... ... санаға қозғау салатын
қоғамдық-саяси дәстүрлерді әрқилылылығы
Осы ... ... ... ... ... үш түрін
ажыратады: тоталитарлық, авторитарлық және ... ... ... ... ... ... ... бақылау жасауы. «Тоталитаризм» терминін ең бірінші
саяси лексиконға еңгізген итальяндық фашистер лидері Б. ... Ол ... өз ... ... ... осы терминді пайдаланған болатын.
Осындай режим сондай-ақ Германияда, Испанияда, СССР-да және Руминияда т.б.
елдерде болған. Әр елде ... ... ... де оның ... мәні және ... бар. ... белгілерге тоталитарлық режим
кіреді:
-                      азаматтардың жаңаша ойлау және жаңа қоғам құруын
жоққа шығаратын ресми идеология;
-                      билікке жалғыз бұқаралық ... ... ... мен ... ... ... қоғам;
-                      террористік полицейлік бақылау жүйесі;
-                      барлық бұқаралық ақпарат құралдарына ... ... ... ... ... күшпен бақылау;
-                      экономикаға орталықтанған бақылау және
экономикалық қызметті бюрократиялық басқару ... және ... ... ... ... қадағалау орнатуы
-                      тұлғаның еркін ойлауы мен әрекеті болмайды;
-                      «Билік бұйырмағанның (рұқсат етпегеннің) барлығына
тиым салынады» - деген принцип әрекет етеді;
Тоталитаризмнің негізгі ... ... ... ... ... З. ... Х. Арендт өз ... ... ... ... З. ... ... режимге келесідей
«диагноз» қойды: егер елде осы ... ... ... кездессе онда осы
режим демократиялық жаққа көшпейді.
            Тоталитарлық – ол индустриализация, ... ... ... «реакциясы» мұндай кезеңде қоғам үлкен қиыншылыққа
келеді: дәстүрлік құрылымдар ... ... ... ... ... ... ... – идеологияға соның саяси іс-әрекетінің
мазмұнына әсер ететітіне ... ... ... коммунизмге,
фашизмге және ұлтшылды-социализмге бөледі.
            Жалпы түрінде 1918 жылы ... ... ... түрі ... типіне жататын коммунизм болып табылады.
Коммунистік тоталитаризм басқаларына қарағанда, яғни ... ... ... ... ... ... ол жеке меншікті,
әрбір жеке автономияны және мемлекеттің абсолюттік билігін жояды.
Тоталитаризм екінші ... ... 1922 жылы ... ... ... толық түрінде көрсетілмеген.
Италияда фашистік тоталитаризмнің шекарасы мемлекетке әсер етушілер
тұрғысымен орнатылған. ... ... ... жақындағанда олар
Муссолиниді өздері-ақ биліктен алып тастайды.
Тоталитаризмнің ... түрі – ... ... – ол 1933 жылы ... ... түрінде Германияда пайда болған). Оның фашизммен туыстастығы
бірақ көбінесе ... ... ... ... тоталитарлық партиялық
ұйымшылдық түрі және «товарищ» деп ... ... ... түрінде көп өмір сүреді. Бөлек
мемлекеттерде бүгінгі күнге ... өмір ... ... ... ... дамыған елдердің модернизациясының саяси түрі деп
қарастырады.
Бірақ тоталитаризм – ... ... ...... ... сапалы жаңаруына үйренбеген.
  Авторитаризм – саяси тәртіп, бұнда бір ... ... ... өз ... ... ... құрылысы ауысып жатқан елдерде,
тағы да ұзақ дағдарыста ... ... ... ... ... ... авторитарлық саяси режимнің орнату факторы болады.
            Өз сипаттаумен ол ... ... ... ... оның автократиялық заң мен шектелмейтін ... ...... бар ... мемлекет пен
басқарылмайтын қоғам салаларымен ұқсайды.
            Мысалға XX ғасырда көп ... ... ... ... ... және ... ... бақылайтын сайлау көп
қолданған. Көптеген Азиядағы, Африкадағы және Латын Америкадағы ... ... өзін өмір ... ұлттық босатумен және туумен ақтайды.
            Соңғы онжылдықта авторитарлық ... жиі ... ... ... – олар ... ... т.б. ... конкуренті
емес немесе жарты конкуренті ... ... ... ... ... Мексикада, Бразилияда, Оңтүстік Кореяда, Ресейде,
Қазақстанда және басқа мемлекеттерде пайдаланған.
Жалпы зерттеушілер авторитаризмнің айыратын белгілерін береді, ... ... ... ... немесе партияның билікке монополиясы
-          элитаның қалыптасуы
-          оппозицияға толық немесе толық емес тиым ... ... ... ... ... ... қалу үшін күш ... кең қолдануы
-          өкіметтік билік органдарының, салмаудың және оппозицияның
бар болуы. Бірақ оларды жұмыс істеуі шектелген тек ... ... ... ... мен жеке ... үстінен тотальды бақылаудан бас
тарту.
Қазіргі әлемде авторизмнің сақталып қалуына көп ... ... ... ... ... ... қалуы
-          Дамушы қоғамдарда шиеленістің  биік тәсілі
Қазіргі уақытта тоталитарлық саяси жүйенің ыдырауымен көптеген ... ... ... және ... ... ... 80-90 ... авторитарлық мемлекеттер, олар (Оңтүстік Корея,Чили,
Китай, Въетнам және т.б.). ... ... және ... ... және экономикалық гүлденудің саяси тұрақтылығымен күшті биліктің –
бостандық экономикамен және қауіпсіздікпен дамыған ... ... ... Сондықтан авторитаризмнің реформаторлық
мүмкіншіліктері бар екен деп ғалымдардың пікірлерімен ... ... ... ... ... көзделген авторитарлық тәртіп көпке шыдамайды.
Бұнда қазіргі жағдайда тұрақты саяси жүйенің бір типі – ол демократия.
  «Демократия» - түсінігі ол ... ... ... ... ... ... ... ұйымның түрі мүшелерінің шешім қабылдауына
тек қатысуына негізделген;
-          қоғамдық құрылымның идеалы және оған сәйкес әлем ... ... және ... ... мен ... асуы үшін әлеуметтік-саяси қозғалыс;
Демократияны мемлекеттік құырылым ретінде зерттегеннен кейін оның тағы ... ... ... ... ... бар
болуы;
-          саяси институтқа-топтарға кепілденген жолы;
-          жалпы сайлау құқығы;
-          өкіметтік институттардың өкімет іс-әрекеттік бақылау;
-          саяси нормаға ... ... ... келісуі;
-          пайда болған шиеленістерді бейбітшілік түрінде шешу.
Демократия анықталған жағдайда пайда болады және сақаталады.
            Біріншіден. Экономикалық дамудың биік ... ... С ... мен ... ... Зерттеу қорытындысы бойынша тұрақты экономиканың
өсуі ең соңында демократияға әкеледі.
Екіншіден. Қоғамда ... бар ... ... ... ... ... базалық құндылығына, тең  құқығына, қатысты
келісімі.
Төртіншіден. ... ... ... ... ... ... ... режимді демократиялық тәртіпке негізделген басқару түрі
деп атауға болады. Оның ...... ... ... ... ... ... ол заң  болып табылады. Мемлекет
міндетті түрде құқықты болады және қоғам азаматты түрде болады.
            Плюрализм ... ... ... ... ... таралған.
Сондықтан мемлекеттік және қоғамдық құрылымнан  туындайды. Бұған әсер
ететін ... ... және ... ... ... ... ... билік құрылымының әрекетіне бақылау жүргізуіне
мүмкіндігі бар және орын өз ... ... ... немесе
өкіметтік демократия. Осындай принцип: «Заң мен тиым ... ... бар. ... ... ... ... ... элементі болады.
            Батыс саясаттанушылары, демократия режимнің ... ... ... ... ... түрі онда парламенттің және заңшығарушылық
қызметінің орындауына қарамастан толық билік президенттің қолында болады.
Осы ... ... ... өзі құрады заңға вето салуға құқығы бар
және заң шығаруға  құқығы бар; ... ... және ... мерзімге дейін жариялауға құқықығы бар және т.б. Президенттік
режим классикалық түрін АҚШ-та ... ... ... ... толық заңшығарушы билік парламентте
мемлекет басшысы монарх немесе парламент пен тағайындалған президент ... осы ... ... ... ветосын қабылдамауға құқығы бар,
президент заң шығаруына қарсы заң қабылдауға құқықығы бар: импичмент арқылы
президентті ... ... ... бар; ... ... отырған үкімет
үстінен бақылау жүргізуге құқықығы бар; және т.б.
            Маңызды қызығушылық ... ... ... Ол А. ... ... ... үлгісі» мен
«демократияның консенсустық үлгісін» ұсынуы.
            Бірінші үлгі көпшілік принципін білдіреді. Бұл үлгі ... ... ... ... ... (бір патиялық
кабинет немесе «таза көпшілік кабинеті»); биліктің тұтасуы; ассиметрикалық
екіпалаталы ... ... ... плюралистік сайлау
жүйесі; унитарлық және орталықтанған басқару;
 парламент суверениеті мен ... ... ... ... ... ... ... Канадада, Австралияда, Жаңа
Зеландияда және т.б. ... ... ... Х. ... ... ... ... 1991, №11
2.      Лейпхарт А. Многосоставные общества и демократические ... ... К. ... и ... время, 1991, №8
Қосымша әдебиеттер:
4.      Гаджиев К.С.. Тоталитаризм как феномен XX века ... ... ... А.Л. Политические режимы. М., 1994
6.      Мағзумов М. Қазіргі кезендегі демократиялық ... ... 1998,№ ... К. Демократиялық даму жолы. // Саясат, 1998, №10
8.      Інкәрбаев Е Посттоталитарлық кеңестіктегі саяси өзгертулердің
ерекшеліктері ... ...

Пән: Саясаттану
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
АҚШ-та ұлттық саяси жүйенің қалыптасуы (1760-1810 жж.)27 бет
Мемлекет-саяси жүйенің маңызды элементі14 бет
Мэйдзи дәуіріндегі Жапониядағы жаңа саяси жүйенің қалыптасуы49 бет
Коммерциялық банк қызметіндегі аудиттің рөлі47 бет
Партиялардың негізгі типологиясы5 бет
Саяси жүйе туралы түсінік.7 бет
Саяси режимдер7 бет
Терроризм қылмысының болу себептері11 бет
Тоталитарлы саяси жүйе30 бет
ХХ ғасырдың соңы мен ХХІ ғасырдың басындағы қоғамдық қозғалыстар мен саяси партияларды қалыптастырудағы ұлт зиялыларының ролі109 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь