Биологиялық факторлардың микроорганизмдерге әсері

Микробтар физикалық, химиялық әсерге ұшырап қана қоймайды, биологиялық әсерлерге де ұшырайды. Табиғатта барлығы байланысты және өзара тәуелді. Тірі жәндіктер тұрақты экологиялық жүйеге – биоценозға біріккен. Бұлардың әрқайсысына түр жөнінде және поуляцияның сандық қарым-қатынасы, структура, өзара қатысы және басқа белгілері тән болып келеді. Түрлі ценоздар ( фитоценоздар, зооценоздар) арасында табиғатта микробиоценоздар – микроорганизмдер тобы үлкен орын алады. Олардың өздерінің арасында және басқа тірі организмдер арасында өте әрқилы өзара байланыстар бар, бұл өзара байланыстар симбиоз, комменсализм, метабиоз, саттелизм, синергизм, антагонизм және тағы басқа түрде білінуі мүмкін.
Симбиоз – микробтардың екі не бірнеше түрлерінің бір-бірімен не басқа жәндіктермен бірге тіршілік етуі. Симбиозға нақтылы мысал. Саңырауқұлақ пен балдырлардың қынада бірлесіп тіршілік етуі; сол сияқты аэробтардың анаэробтармен бір тұйық ортада (топырақтағы және басқа жерлердегі тұйықталған қуыстарда) болуы, бұл жағдайда аэробтар оттегін пайдаланғаннан кейін тіршілігі атомдық оттегісіз жүретін анаэробтарға қолайлы жағдай туады. Тамыр түйнекшелерінде болатын микробтар бұршақ тұқымдас өсімдіктермен симбиозды тіршілік етеді. Целлюлоза ыдарататын микробтардың күйіс қайыратын жануарлардың үлкен қарынында болуы микробтар мен жануарлар симбиозына мысал бола алады.
Комменсализм – микробтардың басқа организмдермен бірге тіршілік етуінің көмескі түрі, бұл жағдайда бір организм екінші организмнің қорегін не бөліп шығарған өнімдерін оған зиян келтірмей пайдаланады. Комменсалдар- жануарлардың ішек-қарын, жыныс жолдарында, теріде кәдімгі микрофлоралары, сол сияқты, өсімдіктердің эпифитті микробтары.
Метабиоз – микробтардың бір түрлері екінші бір түрлер тіршілік өнімдерін пайдаланады және соның арқасында екінші түрдің дамуына қолайлы жағдай туғызуы
(аммонификаторлардың және нитрификаторлармен, целлюлоза ыдырататын және азот жинаушы бактериялардың бірігіп тұруы түріндегі қарым-қатынасы). Нитрификаторлар шіріткіш бактериялардың өнімін – аммиакты тотықтырады, ал азотобактериялар клетчатка ыдырағанда жиналатын органикалық қышқылдарды пайдаланады.
Сателлизм – бір микробтың өсуіне екінші бір микробтар тіршілік
Пайдаланылған әдебиеттер:


1.Толысбаев.Б.Т.,.Бияшев К.Б. Микробиология және Иммунология. 2006.81-83 бет.
2. «Микробиология және вирусология» пәнінен Оқу - әдістемелік кешен.
3.Интернет- ресурс.
4.Орысша-қазақша онлайн аудармашы.
        
        Биологиялық факторлардың микроорганизмдерге әсері
Микробтар физикалық, химиялық әсерге ұшырап қана қоймайды, ... ... де ... ... барлығы байланысты және өзара тәуелді. Тірі жәндіктер тұрақты экологиялық жүйеге - биоценозға біріккен. Бұлардың әрқайсысына түр ... және ... ... қарым-қатынасы, структура, өзара қатысы және басқа белгілері тән болып келеді. Түрлі ценоздар ( фитоценоздар, зооценоздар) арасында табиғатта микробиоценоздар - ... тобы ... орын ... ... ... ... және басқа тірі организмдер арасында өте әрқилы өзара байланыстар бар, бұл өзара байланыстар симбиоз, комменсализм, метабиоз, ... ... ... және тағы ... түрде білінуі мүмкін.
Симбиоз - микробтардың екі не бірнеше түрлерінің бір-бірімен не басқа жәндіктермен ... ... ... ... нақтылы мысал. Саңырауқұлақ пен балдырлардың қынада бірлесіп тіршілік ... сол ... ... анаэробтармен бір тұйық ортада (топырақтағы және басқа ... ... ... ... бұл ... ... ... пайдаланғаннан кейін тіршілігі атомдық оттегісіз жүретін анаэробтарға ... ... ... ... ... ... ... бұршақ тұқымдас өсімдіктермен симбиозды тіршілік етеді. Целлюлоза ыдарататын микробтардың күйіс қайыратын жануарлардың үлкен қарынында болуы ... мен ... ... ... бола ... - ... ... организмдермен бірге тіршілік етуінің көмескі түрі, бұл жағдайда бір организм екінші организмнің қорегін не бөліп шығарған ... оған зиян ... ... Комменсалдар- жануарлардың ішек-қарын, жыныс жолдарында, теріде кәдімгі микрофлоралары, сол сияқты, өсімдіктердің эпифитті микробтары.
Метабиоз - микробтардың бір түрлері ... бір ... ... ... ... және ... ... екінші түрдің дамуына қолайлы жағдай туғызуы
(аммонификаторлардың және нитрификаторлармен, целлюлоза ыдырататын және азот ... ... ... ... ... ... ... шіріткіш бактериялардың өнімін - аммиакты тотықтырады, ал азотобактериялар клетчатка ыдырағанда жиналатын органикалық қышқылдарды пайдаланады.
Сателлизм - бір ... ... ... бір ... ... ... ... әсер етуі, ол кейін бірінші микробтарға серік болды. Азотобактериялар бөліп шығаратын витаминдер және басқа биологиялық активтік ... ... ... ... анорганикалық түрге айналдыратын, бұның өзі жоғары сатыдағы өсімдіктер дамуына қолайлы жағдай туғызады. Ашытқы саңырауқұлақтары да В тобындағы ... ... да ... әсер ... ... ... жеке ... бірдей физиологиялық процестері, бұның нәтижесінде соңғы өнім мөлшері артады (гетероауксиннің - азотобактер және ... ... ... бірге өсіргенде өсімдіктің өсу стимуляторының көбеюі).
Антагонизм- бір микробтың тіршілік әрекеті өнімдерінің екінші бір микробқа қауіпті әсер ... ... ... сүт-қышқыл микробтармен бір ортада бірге тіршілік ете ... ... ... ... сүт ... рН-ты төмендетеді және алкалифильдык организмдердің өсуін баяулатады. Бұл принцип ауыл шаруашылығында қолданылады, сүрлем салу, ашыту және ... сүт ... ... мен ... осы ... ... ... арасындағы антагонизм табиғатта кең тараған және бұл құбылыс әр түрлі аурулар қоздырғыштарына ... ... ... ... пайдаланылады. Қолданылып жүрген антибиотик заттардың өзіне тән ерекше ... ... ... ... ... әрекеті өнімдерінен айырмашылығы осында.
Антогонизм құбылысын 1877 жылы Пастер ашқан болатын. Ол ... ... ... ... ... бактериялар тежейтінің байқаған. Антагонизм табиғаттың басқа факторларымен бірге табиғи ... ... және ... эволюциясында зор роль атқарады. Міне, антагонизм құбылысын жете зерттеу қазіргі кезде кеңінен ... ... ... ... ... ... ... тек микробтар ғана емес жануарлар мен өсімдіктер де түзеді. Микроорганизмдер бөлетін антибиотиктер ... ... ... ... яғни ... ... оларды құртып жіберетін, яғни бактерицидтік қасиеті бар. Ол ... ... ... ... әсер ... ал ... ... аздаған түрлеріне әсер ете алады. Қрзіргі кезде ... ... ... ... - ... зең саңырауқұлақтарынан алынатын антибиотик. Оған стрептококтар және пневмакоктар жатады. Пенициллин микробтар ... өте ... ... ... әсер ... ... сыртқы пішіндері өзгереді, өніп-өсу қабілеті жойылады, қоректенуі бояулап қалады. Антибиотик әсерінен клетка қабығының құралуы бөлінеді, протоплазма ыдырап, клетка өледі. Пенициллин ... ... ... тыс көп ... оның биологиялық активтігі кеміп кетеді, медицинада кеңінен қолданылады. ... - ... бір ... ... антибиотик. Оның көптеген микроорганизмдерді, соның ішінде өкпе ауруы таяқшасының тіршілігін жоятын қасиеті бар. Пенициллинге ... ол ... ... сіңеді. Дегенмен ол клеткадағы тотығу процесін шапшаң тоқтатады. Стрептомицин тұз және күкірт қышқылы тұздары түрінде ... - ... ... ... ... ететін Бациллус бревис микробынан алынады. 1942 жылы одан "С" ... ... ... Ол ... ... ... жойқын әсер етеді.
Гризеофулвин - зең саңырауқұлақтарының кейбіреуінен бөліп алынған антибиотик. Көптеген тері, шаш ауруларын ... ... ... ... қоздыратын кандидамикоз ауруына қарсы бұл препарат қолданылмайды.
Антибиотиктердің бактерияларға ... ... оған ... ... қолдану мерзіміне байланысты. Антибиотиктердің көпшілігі организмдегі бактерияларды өлтірмейді, тек олардың өсуін тоқтатады. Одан әрі ... ... ... ол оның ... ... ... ... пайдасымен бірге, олар организмге зиянды да әсер етеді. Мысалы, антибиотиктер аллергиялық реакция беруі мүмкін, сол ... ... нерв ... ішкі ... улы әсер етуі де мүмкін. Антибиотиктерді ұзақ уақыт пайдаланған жағдайда ішектегі пайдалы микроорганизмдерге ... әсер ... ... ... ... мүмкін.
Паразитизм- бұл микробтар арасындағы бірге өмір сүруден ... ... қана ... ... ... келтіретін, аяғында иесін өлімге ұшырататын қарым-қатынас.
Мөлшері мен құрылыс әртүрлі болып келетін микробтар арасында ... ... ... фагиядан көруге болады.
Фагия ─ вирустар тобына жататын фагтар және басқа микроорганизмдер (бактериялар, актиномицеттер, көк-жасыл балдырлар) ... ... бір ... Фагия құбылысын Н.Ф.Гамелья (1898), Ф.Туорт (1915) бақылаған, дегенмен бұл мәселені Ф. Д'Эрелль ... ... 1917 жылы ... қоздырғышын зерттеу кезінде ғалым дизентериядан мауығып келе жатқан адам нәжісі сүзіндісінен литикалық агент тапқан. Осындай сүзіндінің бірнеше тамшысын ... ... ... бар пробиркаға тамызғанда сұйық мөлдірленеді, ондағы клеткалар еріп кетеді. Бұндай өзгеріс тығыз қоректік ортада да жүреді: бастериялары жаппай ... ... ... мен ... әр ... ... ... байқалмаған участкелер) пайда болды. Фагияны зерттеу нәтижесінде Ф.Д' ... ... ... ... литикалық агент- ультрамикроб- ол тірі организм, көбею қабілеті бар және бактерияларды ерітеді. Бұдан ... ... ... фагтердің өзіне тән қасиеттері анықталды, осының арқасында оларды инфекциялық ... ... ... емдеуге және алдын алуға мүмкіндік туды.
Фагтерді басқа вирустардай, электрондық микроскоп арқылы көруге ... Олар ... ... ... ... ... ... Т-жұп фагтерге тән. Олардың өсіндісі (құйрықшасы) бар сопақша басы болады. Басын белокты қабық қоршаған, оның ... ... ... ... ДНҚ) бар. ... қуыс ... оның ... қысқара алатын белокты дорба жауып жатады. Өсінді ұшында алты тісті базальды пластинка болады, одан ұзындығы 150 нм ... ... ... ... Фаг ... ... мен басы) 200 нм-ге жетеді (суретте).
Фагтар мен басқа микробтар арасындағы қарым-қатынас паразитизм не комменсализм ... ... ... ... ... ... ерекшелігін анықтайды. Фаг клеткаға бекінгеннен кейін (адгезия) клетканың қабығы ериді. ... соң фаг ... ... ... ... ... және пайда болған тесіктен фаг басындағы зат ДНҚ енгізіледі. Ішке кірген ДНҚ дені сау тіршілік қабілеті клетканы өзіне жұмыс істеуге , , фаг ... ... ... ... ... ... ... 20 минуттай уақыт кетеді. Барлық компоненттері жұмсалғаннан кейін клетка ыдырайды, ал оның орнында 100-200 жаңадан ... ... ... қалады.
Бактериофагтың құрылысы: 1 -- басы, 2 -- ... 3 -- ... ... 4 -- капсид, 5 -- , 6 -- құйрығының белок қабықшасы, 7 -- ... ... 8 -- ... 9 -- ... пластинка.
Бактериофагтың микроскоппен көріністері
Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым министрлігі
А.Байтұрсынов атындағы Қостанай Мемлекеттік университеті
Ветеринария және Азық-түлік өнімдерін өндіру факультеті
Ветеринарлық санитария кафедрасы
1194142165491Баяндама
00 ... ... ... ... ... ... ... мамандығының
2 курс студенті /12-600-71/
Тексерген: Унайбекова Р.Қ.
Қостанай,2013
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Толысбаев.Б.Т.,.Бияшев К.Б. ... және ... ... ... ... Оқу - ... ... ресурс.
4.Орысша-қазақша онлайн аудармашы.

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Каспий теңізінің экологиясы4 бет
Микроағзалардың генетикасы. инфекция және иммунитет жайлы ілім. аллергия5 бет
Негізгі абиотикалық факторлар және ағзалардың оларға бейімделуі. Биосфера ғаламдық экожүйе. Биосфераның ғаламдық экологиялық проблемалары: Әлемдік мұхиттың, атмосфераның, топырақтың ғаламдық ластануы. Экологиялық жағдайлар мен экологиялық дағдарыс14 бет
Стресс және адаптация6 бет
Сұраныс және ұсынысқа әсер ететін факторлар, сұраныс және ұсыныс заңы, өзара байланысы26 бет
ТМД аумағының климаты4 бет
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
Өндірістік санитария және адам тіршілік әрекетіндегі химиялық және биологиялық қауіпсіздік туралы жалпы ұғымдар8 бет
Биопрепараттар - пробиотик, пребиотик, синбиотик3 бет
Микрорганизмдерге әсер ететін физикалық факторлар7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь