Мүлік жалдау (аренда) шартының ұғымы және элементтері

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
1. Мүлік жалдау (аренда) шартының ұғымы және элементтері 4
1.1. Мүлік жалдау шартының нысаны 7
1.2. Мүлік жалдау шартының элементтері 8
1.3. Аренда шартының мерзімі .11
1.4. Мүлік жалдау шартының мазмұны 12

2.. Лизинг .24
2.1. Кәсіпорындарды, үйлерді және ғимараттарды жалдау шарты. .25
2.2. Үйлер мен ғимараттарды жалдау. .30
ҚОРЫТЫНДЫ .33
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ .34
КІРІСПЕ

Республикамыздың ең маңызды заңдарының бірі Азаматтық кодекс болып табылады. Менің таңдап алған тақырыбым азаматтық айналымға қатысушылар арасындағы мүлік жалдау шарты болып отыр. Бұл тақырып қазіргі нарық заманында өте өзекті тақырыптардың бірі деуге болады. Өйткені қазір мүлік жалдау күрт өсіп отыр. Курстық жұмысты жазу мақсаты осы шарт түрінің ұғымын, оның бірнеше түрлерін, олардың мәні мен маңызын ашып көрсету болып табылады.Курстық жұмыста мүлікті жалдау немесе жалға беру,кәсіпорындар,үйлермен ғимараттарды жалдау тараптардың шарт жасасу процесстері көрсетілген. АҚ 541—бабына сәйкес, мүліктік жалдауға, кәсіпорындар мен басқа да мүліктік кешендер, жер учаскелері, үйлер, ғимараттар, жабдықтар, көлік құралдары берілуі мүмкін. Жалдаудың объектісі өзге де заттар бола алады. Мүлік жалдау шартының түрлері алдында қарастырылған еді. Қосымша ҚР АК бекіткен мүлік жалдау түрлерінде оларды жіктеудің анық негізі жоқ екенін айтуға болады. Мүлік жалдауды түр-түрге бөлудің негізі біздің ойымызша қазіргі экономика салаларында қалыптасатын арендалық қатынастарды барынша толық қамтуды көздейді. Кейбірде мүлік жасау бөлек түрінің негізі ретінде оған қатысты мүлік жалдау шарты жасалатын мүлік түрі болып келетіндей көрінеді. Осы сипат бойынша кәсіпорынды жалдау, үйлер мен ғимараттарды жалдау, көлік құралдарын жалдау, тұрғын үй жалдау бөлініп шығарылады. Сонымен қатар, оларды өз арасында айыратын тек олардың нысанасы емес, оларды субъектік құрамы, олар кәсіпкерлік пе, әлде кәсіпкерлік емес не, мазмұнының өзгешелігі, тараптардың арасында тәуекелдерді бөлу және т.б. ерекшелейді. Бұл айтылған басқа мүлік жалдау (аренда) шартының түрлеріне лизинг, тұрмыстық прокат, жерді жалдау шарттарына да қатысты. Өзге жағынан мүлік жалдау шарттарын жіктеуге тым қатты ілесіп кетуге болмайды. Түбіріне қарайтын болсақ, олардың барлығы шарттардың өңделген (үйренішті) жүйесіне енеді. Оларды бөлек-бөлек талдаудың (қарастырудың) ең басты мәні, олар қоғамдағы әртүрлі экономикалық қатынастарды реттейтінінде болып келеді. Осыған байланысты біз әртүрлі мүлік жалдау шартының экономикалық және құқықтық мақсатын анықтауымыз керек.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

Нормативтік-құқықтық актілер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995ж. (өзгертулер мен толықтырулар 07.10.98ж.) Алматы: Жеті-Жарғы.
2. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі. Жалпы, Ерекше бөлімдері. Алматы, Юрист, 2003 ж.
Арнайы әдебиеттер
3. Төлеуғалиев Ғ. Қазақстан Республикасының Азаматтық құқығы, оқулық, Алматы, 1999 ж.
4. Жайлин Ғ.А. Қазақстан Республикасының Азаматтық құқығы, Ерекше бөлім. 1-2 томдар, Алматы, 2003 г.
5.Қазақстан Республикасы Азаматтық құқығы Төлеуғалиев Ғ.И., Алматы 2001 жыл

6.З. О.Ашитов «Қазақстан Республикасының құқықтық негіздері». Алматы «Жеті Жарғы» 2003 жыл.

7.Азаматтық құқық Сүлейменов М.К., Басин Ю.Г., Алматы, 2003 жыл

8. Жайлин Ғ.А. Қазақстан Республикасының Азаматтық құқығы, Ерекше бөлім. 1-2 томдар, Алматы, 2003 г.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
.............................................................3
1. Мүлік жалдау (аренда) шартының ұғымы және элементтері ... ... ... ... ... ... Мүлік жалдау шартының элементтері ... ... ... ... ... ... ... шартының мазмұны 12
2.. лизинг .24
2.1. Кәсіпорындарды, үйлерді және ... ... ... ... ... мен ғимараттарды жалдау. .30
Қорытынды .33
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ .34
КІРІСПЕ
Республикамыздың ең маңызды заңдарының бірі ... ... ... ... ... ... тақырыбым азаматтық айналымға қатысушылар
арасындағы мүлік жалдау шарты болып отыр. Бұл ... ... ... өте өзекті тақырыптардың бірі деуге болады. өйткені қазір мүлік
жалдау күрт өсіп отыр. ... ... жазу ... осы шарт түрінің
ұғымын, оның ... ... ... мәні мен ... ашып көрсету болып
табылады.Курстық жұмыста ... ... ... ... ... жалдау тараптардың шарт жасасу
процесстері көрсетілген. АҚ ... ... ... ... мен ... да ... ... жер учаскелері, үйлер,
ғимараттар, жабдықтар, көлік құралдары берілуі мүмкін. Жалдаудың объектісі
өзге де заттар бола ... ... ... ... ... алдында
қарастырылған еді. Қосымша ҚР АК бекіткен мүлік жалдау ... ... анық ... жоқ ... ... ... Мүлік жалдауды түр-түрге
бөлудің негізі біздің ойымызша қазіргі ... ... ... қатынастарды барынша толық қамтуды көздейді. Кейбірде мүлік жасау
бөлек түрінің негізі ретінде оған қатысты мүлік жалдау ... ... түрі ... ... ... Осы ... ... кәсіпорынды жалдау,
үйлер мен ғимараттарды жалдау, көлік құралдарын жалдау, ... үй ... ... ... ... ... өз арасында айыратын тек олардың
нысанасы емес, ... ... ... олар ... пе, ... емес не, ... өзгешелігі, тараптардың арасында
тәуекелдерді бөлу және т.б. ерекшелейді. Бұл айтылған ... ... ... ... түрлеріне лизинг, тұрмыстық прокат, жерді ... да ... Өзге ... ... жалдау шарттарын жіктеуге тым
қатты ілесіп кетуге болмайды. Түбіріне ... ... ... ... өңделген (үйренішті) жүйесіне енеді. Оларды бөлек-бөлек
талдаудың (қарастырудың) ең ... ... олар ... ... ... ... болып келеді. Осыған байланысты біз әртүрлі
мүлік жалдау шартының экономикалық және ... ... ... ... ... ... ... ұғымы және элементтері
Мүлік жалдау қатынасы Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің ... ... § 1 ... жалдау туралы жалпы ережелер мазмұндалған.
Мүлік жалдау қатынастарын реттеу, тек АК-пен шектеліп қоймайды, олар сондай-
ақ ... да ... ... ... ... ... ... мінезі мүлік жалдау шартына да қатысты өзінің көрінісін
табады. Сондықтан нақты шарт ... ... ... ... ... ... барынша толық қамту үшін ... ... ... ... сияқты мүлікті жалдау шартында жалдау
нысанасының, шарт орнауының ерекшелігіне сондай-ақ ... ... оның ... ... қалыптасады. Күшіндегі Азаматтық кодекс
мүлік жалдаудың ... ... ... ... және ... ... құралын экипажымен жалдау прокат, тұрғын үйді жалдау ... ... ... ... ... болуы мүмкін бөлек түрлері мұнымен
шектелмейді.
Мүлік жалдау және ... ... ... ... ... осыны қоғамдық катынастардың аталмыш түрін реттейтін Азаматтық
кодекстің 29-тарауының өзінен де байқауға болады. Бірақ, кейбір ... ... ... болды. Аренданы мүлік жалдаудың өзгеше
түрі ретінде бағалайтын жөне осыған байланысты оның ... ... ... ... ... ... сатып алу құқығын қарастыратын
жағдайын сатып алу, сату құқығы, Қазақ КСР-нің "Аренда туралы" арнайы Заңы
қабылданды. Ол ... ... ... ... ... ара ... ... мәселені дау тудырып отырған жоқ. Бірақ бұл
жөнінде ... ... бар. ... ... ... ... қатарында аренданың бөлектеу орны бар.
Мүлік жалдау (аренда) шарты бойынша жалға беруші алушыға мүлікті ақыға
уақытша ... және ... бepyгe ... (Қазақстан
Республикасының Азаматтық кодексінің 540-б.).
Аренда шартының сатып алу, сату рента ... ... ... ... иеленуге беруге байланысты қатынасты реттейді. Мүлік жалдау
шарты ... ... ... еді. Ол (locatio ... rerum) деп ... ... ... кезде жүзеге асырылып отырған анықтамадан елеулі
ерекшеленген жоқ.
Сонымен қатар, мүлікті жалдау затты ... ... ... ... иеленуіне назар аударылмайтын, ал негізінен жалдаушы тек
затты ... ... иесі ... ... ... ... тұлға
ретінде ғана бағаланатын. Түбіріне қарайтын болсақ, қазіргі уақытта да ең
басты мақсат жалдаушыға мүлікті қажетті ... ... оның ... ... беру екенін айтуға болады.
Қатынасты реттеудің түбірлі негізі сақталғанымен өзгерістер де еніп
жатыр. Мүліктік қатынастарды жеке ... ... ... ... ... және ... ... одан да әрі жалғасады. ... ... ... мазмұны өзгеріс шегеді, оларды реттейтін
нормалар меншік құқығы және өзге заттық құқықтарды ... ... ... ... ... ... немесе жатқызбау сауалы ұзақ мерзім
бойы даулы болып ... ... ... ... мәселелеріне) арналған
соңғы Қазақстандық ... ... ... құқықтардың қатарына
жатқызылады. Бұл көзқарас ... ... ... ... да ... ... яғни онда ... мен қоса иеленуде бірге
қарастырылады. Бұл заңнамалық шешім арендалық қатынастарға бұрынғыдан көрі
жоғарылау (көбірек) тұрақтылық ... ... ... ... ... ... ... құқығы негізінде иемденуге мүмкіншілігі жоқ
бөтен біреудің мүлкін ... ... ... жалдау шарты тиісті
қатынастарды тыйымды реттетуге мүмкіншілік береді. Кейбір жағдайларда
аренда (мыс, жер ... ... ... құқығына балама ретінде
қарастырылатын 99 ... ... ұзақ ... жер ... ... ... 1995 ... 22 желтоқсанда қабылданған "Жер
туралы" заң күші бар Жарлығының 41 бабында ... еді. ... ... ... ... ... баламасы деген түсінік қазіргі
(күшіндегі) заңнамада да сақталып тұр. Қазақстан Республикасының 2001 ... ... "Жер ... ... 28 ... 49 ... ... жердің ұзақ
мерзімді арендасы қарастырылған.
Аренда тек жалдаушының қажетін, мүддесін қамтамасыз етіп ... ... ... ... ... ... алу бар. Меншік иесі
ретінде ол бәрібір жалға алушыға қарағанда артықшылық ... ... ... ... консенсуалды (құқықтары мен міндеттері тек
тараптардың келісімі негізінде пайда болатын), өзара, өтеулі (ақылы) болып
табылады.
Арендалық ... ... ... ... ... және
заттық құқықтық қатынастарды ажыратып қарау қажет. Әрине, міндеттемелік
құқық шеңберінде бірінші кезекте аталған қатынастардың бірінші ... ... ... ... ... ... ... жан-жақты және толық
заттық құқық мәселелеріне ... ... ... ... ... ... ... ескерілмесе жолға алушының да жалға берушінің де
құқықтық жағдайының сипаттамасы ... ... ... мен ... ... құқық қатынастар негізінде қатысуын (олар сырттай шарттық
болып көрінгенімен) жоққа шығаруға болмайды. Біздің ... ... ... ... ... ... ауыртпалығына меншік иесінің (жалға
берушінің) және жалдаушының заттық құқықтарының бәсекесіне және тағы басқа
ұқсас ... ... ... ... ... нысаны
Бұл шартқа да ҚР АК 151-154-б. ұсталатын мәміленің нысаны ... ... ... ... ... ... ... мүлікті жалдау
шартының нысанына арнайы талаптар да қойылады. Егер, мысалы, ол бір жылдан
астам мерзімге ... онда оның ... ... болуы тиіс.
Кәсіпкерлік әлде кәсіпкерлік емес болғанына, мерзіміне қарамастан,
тарабы заңды тұлға болып келетін ... ... ... да ... нысанда
жасалуы керек. Жылжымайтын мүлікті жалдау шарты мемлекеттік ... ... ... ... ... ... "Жылжымайтын
мүлікке құқықтарды және онымен жасалатын мәмілелерді мемлекеттік ... заң күші бар ... ... ... ... объектісі болып
мерзімі бір жылдан асатын пайдалану, жер пайдалану құқығы келеді. Бұдан,
егер аренда шартында ... ... не ... ... ... сұрақ туады.
Қойылған сұраққа мынандай жауап беруге болады. Тараптар бірінші кезекте
басшылыққа өз ... ... алуы ... ... ... ... ... Ал тіркеуші орган болса анықтамаған мерзімге
жасалған, аренда шартын тіркеуден бас тартпауы ... ... ... ... Республикасындағы жылжымайтын мүлікке тіркеу жүйесі
Еуропалық тіркеу жүйесімен ... ... ... Оның ... ... ... ... құқықтардың кепілдігін қамтамасыз ету.
Азаматтар араларындағы 1 жылға дейінгі мүлікті жалдау шарттары ауызша
нысанда жасалуы мүмкін. Егер ... ... ... өтетіні
қарастырылса, меншік құқығы онда мүлікті жалдау шарты сатып ... ... ... жасалуы тиіс.
1.2. Мүлік жалдау шартының элементтері
Мүлік жалдау шартының тараптары жалға алушы және жалға беруші, ... және ... ... ... кез ... ... заңды және жеке тұлға
бола алады. Егер шарт ... ... не ... бірлестік
атынан жасалса мүлікті жалға беруші болып өкілетті мемлекеттік орган, ... ... ... ... және жекешелендіру бойынша
комитетінің аумақтық органдары келеді.
Жалға беруші — бұл пайдалануға берілген ... ... ал ... ... ... мүлікке меншік, шаруашылық жүргізу, оралымды басқару құқығы
бар ... ... ... ... ... беруші болын оған өзге де
құқықтары бар жеке ... ... ... келуі мүмкін, олар мүлікті жалға
беруге заңмен немесе шартпен өкілденуі тиіс ... бүл ... ... ... ... (арендатор) — мүлікті уақытша иелену және пайдалануға, ... ... ... жеке ... ... ... ... станокты жалдаушыға
онда белгілі сағаттарда немесе күндерде қажетті жұмыстарды ... ... ... ... ... ... ... құқығы бар
коммерциялық емес заңды тұлғалар олардың мүлкінің меншік иесімен мүлікті
жалдау ... ... ... құқықтары мен міндеттерінің өзге тұлғаларға ауысуы ішінара
және де әмбебап құқықтық мирасқорлық негізінде болуы мүмкін. Жалға ... ... ... ... ... ... ... басқару
құқықтарының өзге тұлғаға ауысуы мүлікті жалдау шартын өзгерту ... ... ... ... ... болсақ аренда құқығы жалға берілген мүлікке ауыртпалық
тудырады.
Азамат өлуімен жалға алушының ... ... ... егер заң актілерінде немесе шартта өзгеше ... ... ... ... ... ... қайта құрылған кезде де әмбебап
мирасқорлықтың бұл тәртібін қолдану керек.
Мүлікті ... ... ... ... ... жеке байланысты
болмаса, жалға беруші оның ... ... ... ... (құқықтық
мирасқордың) жалдаушы ретінде кірісуіне кедергі жасай алмайды.
Мүлік жалдау шартының нысанасы (объектісі) болып негізінен қозғалатын
сондай-ақ қозғалмайтын заттар ... ... ... ... ... заттар жеке сипаттары мен анықталатын, тұтынылмайтын заттарға
жатады, олар оларды пайдалану барысында ... ... ... табиғи тозу салдарынан жоғалтады. Кейбір объектілер пайдалану
тәртібі дұрыс болса ... ... ... ... ... ... бөлшектері, көп жылдық егістер және с.с. жатады. АК 541—бабына сәйкес,
мүліктік жалдауға, кәсіпорындар мен ... да ... ... ... ... ... ... көлік құралдары берілуі мүмкін.
Жалдаудың объектісі өзге де ... бола ... ... ... жалдауға беруге тыйым салынған, немесе
жалдау мүмкіншілігі шектелген мүлік түрлері ... ... ... ... ... айналымнан алынып тасталған, немесе азаматтық
айналымы ... ... ... ... ... ... ... алынып тасталған заттар жалға берілуі
мүмкін емес. Ал азаматтық айналымы шектеулі ... ... ... пайдалану
тәртібі, жалпылама оларға меншік құқығын жүзеге асырудың барлық ... ... ... ... Мысалы, тұлға азаматтық айналымы шектеулі
бір немесе өзге мүлікті иеленуге рұқсат ... ол ... бар ... ... ... ... ... шығаруы керек. Заңның (ҚР
АК 252 бабы 2 тармағы) тікелей нұсқауына сәйкес ... ... ... ... қажет. Яғни ондай мүлікте иеліктен шығаруға
бағытталған шарттар болып сатып алу-сату, сыйға ... ... ... деп ... жасаймыз.
Бірақ мәселені тым шектеулі шешуге болмайды. Сілтеме жасалған
азаматтық кодекстің ... ... оны ... жағдайларға лайықтап
қолдануды талап етеді. Мысалы, айналымы шектеулі мүліктің иегері ... ... ... деп ... болса оған оны жалға беруге ... ... ... ... ... рұқсаты жоқ айналымы шектеулі
заттың меншік иесі бірден сатып алушыны таппаған соң оны ... ... ... ... ... ... ... бере алады. Қаралғандай
қосымша шешімдер меншік иесі жағдайын жақсартады. Қандай да болсын ... заң ... ... ... объектілерді (негізінен табиғи объектілерді) жалға тапсырған
кезде шарт ... ... ... ... шарт мазмұнына және
т.б. қатысты болуы мүмкін). Айтатын болсақ, Қазақстан Республикасының "Жер
туралы" Заңының 48 ... ... жер ... ... жер учаскесін
беру актісіне немесе аренда шартына (уақытша ақысыз жер пайдалану шартына)
сәйкес пайдалануы тиіс. ... ... ... ... тағы да ... ... Бүл міндеттер жалға алушының жалға берілген ... ... ... ... міндетімен тығыз байланысты,
кейбір көріністерінде оларды мүлікті тиісті пайдалану бойынша міндеттік
нақтылануы ретінде ... ... Жер ... ... ... ... ... және экологиялық талаптарға сәйкес келетін өндіріс
технологиясын қолданудың, халықтың денсаулығы мен ... ... ... жол ... ... ... ... жер қорғау жөніндегі шараларды
жүзеге асырудың, орман, су ресурстары басқа да табиғи ресурстарды пайдалану
тәртібін сақтаудың, жер ... ... ... ... мемлекет
қорғайтын тарих, сәулет ескерткіштері, археологиялық мұра мен ... ... ... ... ... басқа меншік иелері мен жер пайдаланушылардың құқықтарын бұзбау;
— топырақтың құнарлы қабатын ... алу оның ... ... үшін ... болған жағдайларды қоспағанда, басқа тұлғаларга ... беру ... ... қабатты сыдырып алуға жол бермеу;
— сервитуттары заңдарда көзделген тәртіпте ұсынуды қамтамасыз ету.
Өз ... ... үйді жер ... ... және басқа
объектілерді жалдауда орын алады. Жер ... ... ... ... ... негізінде пайдалануға беріледі, олар АК 541-6, 4-т.
сәйкес өзінің ... ... ... ... ... ... болып келеді
және оның жалпы (негізгі) ережелеріне негізделеді. Мұндай кең ... ... ... ... ... кеңестік кезеңдегі азаматтық
құқыққа таныс емес тәртіптенген жүйесі қалыптасып келетінін сипаттайды.
1.3. Аренда шартының мерзімі
Мүлікті жалдау шарты нақты ... ... ... ... (ҚР ... 1-т.) Қаз. ... ... кодексімен, жалға берілетін мүлік түріне
қарамастан мүліктік жалдаудың мерзімі 10 ... ... ... еді. ҚР АК аренданың ақырғы мерзімін тек оның бөлек түрлері
үшін, немесе бөлек ... ... үшін ... ... ... 49 ... ... керек. Прокат шарты бір жылдан аспайтын мерзімге
ғана жасалуы мүмкін.
Мүлік жалдау шарты нақты анықтамлаған ... ... ... бұл
үшін ол күшінде болып келетін мерзім шартта ... ... ... ... мүлікті жалдау шартында әрбір тарап, шарт
қозғалмайтын мүлік жөнінде болғанда екінші тарапқа үш ай ... ... ... қозғалатын мүлік жөнінде болғанда бір ай бұрын ескертіп, кез ... ... бас ... алады. Өзгеше тәртіп заң актілерімен ... ... ... ... ... ... ... анықталмаған
мерзімге жасалған мүлікті жалдау шартын бір ... ... ... тиым
салуы мүмкін.
Егер мүлікті жалдаудың ақырғы мерзім ... ... ... өзі ... анықталмаған мерзімге жасалса, мүлікті жалдаудың ақырғы
мерзімі өтуімен ол ... ... өзі ... ... ... жалдау
шартының мерзімі заңнама бойынша қарастырылған ең үлкен ... ... ... де шарт ... ... ... ... (оған тен)
мерзімге жасалған болып саналады.
1.4. Мүлік жалдау шартының ... ... ... ... ... шарт талаптары мен мүліктің мақсатына
сәйкес, келетін күйде беруге міндетті (АК 547-б. ... ... ... ... шартпен анықталуы тиіс. Мысалы, жалға қоймалар берілгенде,
олар өрт ... ... ... ауаның ылғалдылығына не
құрғақтығына қойылатын талаптарга және ... ... ... ... ... ... мүліктік күйіне талаптар анықталмаса, онда олар мүліктің
тағайындалуы және мүлікті пайдаланудың болжамды (мақсаты ... ... ... ... ... ... мүлікті жалдау шарты бойынша
мүлікке талаптарды анықтау сатып ... ... ... ... ... ... ... түседі. Жалға берілетін мүліктік күйіне қатысты
талаптар өте ... ... ... Олар ... ... ... қиын ... шешілетін даулар пайда болуы мүмкін. ... ... ... ... ... қасиеттер бар болуын қаласа, оның бұл
туралы жалға берушімен келіскені аса ... ... ... берілетін
мүліктік кемістіктері болмауы керек, ... ... ... ... ... Бүл жасалмаса жалға беруші ... ... үшін ... ... ... ... ... байланысты тараптардың
құқықтары мен міндеттері туралы мәселе басқаша ... ... ... заттың кемістіктерін оны қараған кезде бірден табуға мүмкін болса,
немесе затгы жалға алғанға дейін ... ... ... ... ... ... ... заттың кемшіліктері үшін жауапты брлмауы тиіс.
Затты тұтынудың одан құтылу мүмкін емес ... ... ... ... ... нашарлауы (тұтынушылық қасиеттерін жоғалтуы) келеді.
Сондықтан бірнеше жыл пайдалануда болып келген ... ... ... емес ... ... ... шығуы мүмкін. Осыған байланысты
шарттың екі тарабы бірдей белгілі бір ... ... ... мәжбүрлі болады. Осы себептен А. А. Иванов автордың ... жол ... мына ... ... ... қиын ... ... обеспечить надлежащее состояние имущества действует на
протяжении всего срока аренды, хотя вещь и ... ... ... ... после заключения договора". Аталған міндет мүлік жалдау
шарты тараптарының арасында бөлінеді. Жалға берушінің және ... ... мен ... одан әрі ... ... анық ... болады.
Мүлік жалға оның барлық керек-жақартарымен және оған қатысты
құжаттарымен (мүліктің ... ... ... ... ... және т.б. ... бірге беріледі. Сатып алу-
сату шарты ... ... ... ... алу-сату шарты) бойынша затқа
(мүлікке) құқықтарды растайтын ... ... ... ... қаралып тұрған
шартта негізінен әңгіме мүлікті тұтыну (пайдалану) үшін қажетті құжаттар
жөнінде жүргізіледі. Шартта ... ... ... ... ... ... ... және т.б. қарастырылуы мүмкін.
Құжаттар, керек жарақтар берілмесе және оларсыз жалға ... ... ... ... ... ... ол шартты жасасуы кезінде
үміттенуі ... ... ... ... ... едәуір дәрежеде
айырылса, онда өзінің қалауы ... ол ... ... ... жарақтардың
және құжаттардың берілуін немесе шарттың бұзылуын талап ете ... ... ... ... қатысты бір ғана құқығы болып
келмейді. Жалға алушы құжаттарды және ... ... олар ... ... өзге ... де талап ете алады. Басқаша айтқанда, ... ... ... мүмкіншілігінен айырылуы, оған ұтымсыз
нәтижелердің (салдардың) туындауы ... ... сол ... ... ... ... ... ескерілетін нәрсе емес. Бірақ, әрине, жалға
беруші тарабынан ... ... ... ... шараларға
(мысалы шартты бұзу мүмкіншілігіне) әсер етеді.
Жалға беруші мүлікті шартпен қарастырылған мерзімде беруі керек, егер
бұл ... ... ... онда ол ... мерзімде берілуге жатады.
Жалға беруші шартқа қайшылық жасап мүлікті бермесе ... бұл ... ... ... сәйкес талап ете алады немесе шарт бұзылуын талап ете алады.
Екі амалды қолданған кезде де ... ... ... ... ... ала алады.
Затты бергеннен кейін, меншік иесі оған меншік құқығына байланысты
кейбір ауыртпалықтарды сақтап ... ... ... иесі мүлік
жағдайына жауапты болады, сонымен қоса жалға алушының да заттық ... алып ... ... ... ... ... ... арасында
бөлінгесін меншік иесінің ауыртпалықтары ол өзіне жататын мүлікті өзі
иеленген, пайдаланған жағдайда ... ... ... ... ... ... шартының тараптары арасында мүлікті
күтіп ұстау ауыртпалығы бөлінеді. Жалға беруші жалға берілген ... ... ... егер заң ... не шартта өзгеше
көзделмесе, өз есебінен күрделі жөндеу жүргізуге міндетті. Жалға ... ... ... ... ... ... ... қажеттілік талап
ететін жөндеуді, егер заң актілерінде немесе шартта өзгеше ... ... ... ... өз ... жүргізеді (АК 552-6 2-бөл.).
Шарт жасау кезінде жалға беруші жалға алушыға жалға ... ... ... ... құқықтары (сервитут, кепіл құқығы) туралы
ескертуге міндетті. Бұл жағдайда біз ... ... ... ... ... ... ... Мүлікті жалға беру ... ... ... ... ... не өзгерту үшін негіз болып
табылмайды.
Бірақ, бірқатар жағдайда біз ... ... ... Бұл ... бір құқықты басқа құқық ... ... ... ... шешу ... ... Бір субъекті құқықтарының
екінші субъекті құқықтарының алдындағы артықшылығын анықтау үшін ... ... ... ... жағдайлар ақталса, онда жалға алушының иелену
құқығының ... ... ... ... ... ... ... келеді. Өзге реттерде (кездерде) бір ... өзге ... ... ... ... ... ... болып оның алғашқы
болуы (ағалығы), өзге заттың құқық иесінің арам шеттілігі жөне өзге ... ... АК ... болып келетін құқықтардың біреуінің басымдылығын
анықтау ережесі ... ... ... ... бірнеше несие берушілер
талпынатын болса, зат олардың біреуіне берілсе өзгелерінің ... ... Зат ... ... болса, онда басымдылыққа оның
пайдасында міндеттеме ертерек туындаған несие беруші иемденеді. Бұның ... ... ... ... ... ... ертерек ұсынған
тұлғада (оның құқығында) болады .ҚР ... ... ... туралы тек жалпы айтылып кетеді. Қарастыруы мүмкін ... ... үшін ... өзге ... ... ... ... өзінде жалдау төлемінің нақты түрі (нысаны) анықталмаса,
онда ол ақшалай төленуге ... зат ... ... ... ... белгіленген уақытта
тек пайдалану құқығы беріліп бірнеше мүлік жалдау шарттары жасалуы мүмкін.
Оларды жалға беруші өз еркімен ... ... ... жалға беруші
шектеуге ие басқа да қарсылықтар айтуға ... ... ... Жалға
алушылардың бірінің құқығына нұқсан келтірілетін жағдайды қоспағанда,
олардың ешқайсысы ... ... өз ... ... ... емес. Жалға
берушінің негізгі құқығы берілген мүлікті пайдаланғаны үшін ақы төленуін
талап ету ... ... ... ... ... ... жалға алушының өзге
міндеттерінің орындалуын да талап ете алады.
Жалға алушы ... ... ... шарт ... ... ал егер олар ... қарастырылмаса, мүліктің тағайындалуына
сәйкес пайдалануға міндетті. ... ... бұл ... ... берушінің
жалға берілген мүлікті күтіп ұстау міндеті орындалуына көмектеседі. Осымен
қатар жалға беруші жалға алушының мүлікті пайдалануына шектеу қоюға ... ... Өз ... ... ... де болады, мысалы жалға берілген
жабдықтарды жоғары дәрежеде пайдалану орын ... оның ... ... ... ... ... ... алушы жалға берушінің жазбаша ескертуіне қарамастан мүлікпен
шартқа немесе мүліктің тағайындалуына қайшы ... онда ... ... бұзылуын және мүлік қайтарылуын талап ету құқығы ... ... ... бұзылуынан туындаған залал болса, онда ҚР АК 350-бабына
сәйкес ... ... ... ... ... ... жалға алушы өзінің
міндеттерін бұзған өзге де жағдайларда талап ете ... ... ... ... кәсіпкерлік мінезі болмаса жалға алушының жауапкершілігі әрқашан
кінәда негізделеді.
Жаңа азаматтық заңнамада ... ... ... мүлікке билік етуінің
шектері туралы анықталған. Жалға берушінің ... ... ... ... қосымша жалға (субарендаға) тапсыра алады, шарт бойынша
өзінің құқықтары мен міндеттерін өзге тұлғаға (қайта жалдауға) бере ... ... ... ... ... ... сол сияқты кепілге бере
алады. ... ... ... ... ... алушы
құқықтарын шаруашылық серіктестіктердің акционерлік қоғамдардың жарғылық
капиталына ... ... ... ... ... ... сала
алады. Билік ету бойынша ... ... ... ... қарастырылуы
мүмкін. Жалға беруші алдындағы жауапкершілікті тікелей ... ... ... алынған мүлікті өзге тұлғаларға беру туралы шарттар мүлік
жалдау шартының өзінің мерзімінен ... ... ... ... ... ... (субаренда) шартының қолданылуы (күшінде болуы) мүлік
жалдаудың ... ... ... ... ... Заңнамада көзделген
негіздер бойынша мүлік ... ... ... ... онда оған ... ... ... жалдау шарты да жарамсыз) болып келеді. (ҚР АК 560
бабы). Бұл норманың мазмұны мүлікті ... ... ... ... қана қосымша жалдау (субаренданың) емес, барлық өзге туынды құқықтық
қатынастардың мүлікті пайдаланудың, кепілдің және басқарудың күшінде ... ... ... ... ... отыр.
Жалға алушы өз уақытылы жалдау (аренда) төлемін төлеп тұруға міндетті.
Ол төлеудің тәртібін және есеп ... ... ... үшін ... ... өзге міндеттерді орындауға байланысты жағдайларды
сақтауға міндетті. Төлемдер ақшалай ... ... онда ... ақша ... ... сақталуы керек. Төлеудің өзге
түрі қарастырылса осындай қатынастарға сатып ... ... ... ... ... туралы нормаларды қолдану жоққа шығарылмайды. Бұл
жалға алушының ... үшін ... ... міндетін реттейтін (қарастыратын)
жалпы нормалардың мағынасынан көрініс тауып тұр. Заннаманың өзінде осы
мәселелерді ... ... ... ... ... және ... ... тәртібі негізінен мүлік жалдау шарттарының өзінде нақтылы
бекітілуі тиіс. Шарт бойынша төлемді (ақыны) енгізудің ... мен ... ... ... онда ... ... ... баға және де өзге төлеуге қатысты талаптар алынады (Қр АК 385 ... ... екі ... ... де ... ... берілген мүліктің барлығы біртекті, сапасы бірыңғай және с.с.
болғанда оны пайдалану үшін ақы ... ... ... үшін орнатылады.
Мүліктің қүрама бөлшектерінде ... ... олар ... ... үшін ... ... қарай) үшін бөлек жалдау
ақысы орнатылады, себебі кейбір мүлікті пайдалану жалдаушыға қосымша табыс
беруі мүмкін, ... ол үшін ... ... ... ... АК 546 ... сәйкес жалдау ақысы (төлемі) мынандай түрлерде болуы
мүмкін:
1) кезең кезеңімен немесе біржола ... ... ... Жалданған мүлікті пайдалану нәтижесінде алынған (өндірілген,
табылған) өнімнің, жемістердің немесе табыстардың үлесімен;
3) жалдаушының ... ... ... арқылы;
4) жалға алушының шартпсн келісілген затты жалға берушіге ... ... ... ... алушыға жалданылған мүлікті жақсарту жөнінде ... ... ... арқылы. Жалға берушімен жалға алушы ... ақы ... ... ... ... ... ... анықтаса, жалға алушы жалға
берушіден өз қалауы бойынша:
1) мүліктің кемшіліктерін тегін жоюды;
2) жалдау ақысын ... ... ... ... ... бұл ... алдын-ала хабарлай ... ... жою ... өзі ... ... ... мүлікті пайдаланғаны
үшін төленетін төлемнен ұстап қалуды;
4) шартты мерзімінен бұрын бұзуды ... ... ... ... ... ... ... пайдалану үшін төлемнің (ақының)
мөлшері өзгертілуі мүмкін, бірак бұл жыл ішінде бір реттен жиі ... ... ... да ... өзге ... сияқты ақыны (төлемнің)
мөлшерін өзгерту тараптардың келісімімен жүргізілуі керек, бірақ егер біз
ҚР АК 456 бабы 3 ... ... ... ... онда ... бағаны өзгерту үшін салмақты (дәлелді) негізі ... ... ... (ақысын) өзгертуді талап етуге құқығы танылуы керек.
Мысалы, егер жалдау төлемінің орта нарықтық мөлшері күрт өсіп ... ... ... ... ... пайда болса, жалға беруші
заңдарда көрсетілген мерзімдер өтісімен өзі жасасқан мүлік жалдау ... да ... ... ... талап ете алады. Әрине шарт бойынша
жалға беруші бұндай құқығынан айырылуы да мүмкін. Заң ... ... ... ... ... ... сол сияқты мүліктің бөлек түрлерін
жалдау үшін төлем мөлшерін қайта ... ... өзге ең ... ... ... ... Орталықтандырылған тәртіпте бекітілген
бағалар мен тарифтер өзгерген жағдайда жалдау төлемі біржақты тәртіпте (бір
тараптың талабы ... ... ... ... Бағаның осындай жағдайда
өзгертілуі келісімді және себептеуді талап ... К,Р АК 546 бабы ... ... ... ... ... ... талап ету құқығы екі
тарапта — жалға берушіде және жалға алушыда бірдей ... ... ... ... ... төлемі көтерілуін талап етеді (етуі мүмкін), бұның
себебі болып аренданың орталықтан бекітілген ... ... ... ... негізі бір болып тұрса жалға алушы ... ... ... ете ... ... ... ... жалдау үшін төлем шарт күшінде
болып келетін ... ... ... ... оны ... ... қарастырылуы мүмкін. Жалдау ақысын ... ... ... ... ... ... ... ажырата білу
қажет. Индекстеу (бағаны теңгенің құнсыздануына ... ... ... ... қолданылады, оның мүмкіншілігі шарттың өзінде
қарастырылуы тиіс (282 б. 3 т.).
Жалға алушы ... ... ... салдарынан шартпен
қарастырылған пайдаланудың жағдайлары ... ... ... ... онда ол ... ... ... азайтылуын талап ете алады.
Мүлікті пайдалану жағдайлары (мүмкіншіліктері) айтатын болсақ жалға ... ... ... жөндеудің, оны қосымша өзге тұлғаларға жалға
берудің салдарынан нашарлауы мүмкін. ... халі ... ... ... ... ... ... керек. Сондықтан жалға алушының аталған
құқығы тек ол өзіне ... ... ... ... ... ... ... пайда болады (бұл міндет неден құралатынын біз төменірек қараймыз).
Жалға алушының ... ... ... оның ... кемшілікгерін
жалға берушінің есебінен жою ниеті туралы хабарлаған жалға беруші жалға
алушының ... ... ... ... тез ... ... жағдайда
тұрған басқа осыған ұқсас мүлікінен ауыстыра ... не ... ... жоя ... ... алушының талаптарын қанағаттандыруға одан мүлікті
пайдаланғаны үшін алынатын ... ... ... ... шығындарын
ұстап қалу жалға алушыға келтірілген залалды өтеуге мүмкіншілік бермеее ол
шығынның өтелмеген ... ... ... ... құқылы. Шартты мерзімнен
бұрын бұзуды талап ету ... бұл ... тек оның ... елеулі бұзылса
ғана берілуі тиіс.
Жалға алушы мүлікті пайдаланғаны үшін төлемді енгізудің ... ... ... онда ... ... оған ... ... мүмкін нақты
алғанда ол жағдайлардан төлемнің мерзімінен бұрын жасалуын талап ете алады.
Төлемнің екі ... ... ... жалға алдын ала төлем жасауын талап
ете алмайды.
Жалданған ... ... ... ... ... алған өнімі,
жемістері және өзге де кірістері, егер заң ... ... ... ... оның меншігі болып табылады.
Жалға алушы егер заңдарда немесе шартта өзгеше көзделмесе, мүлікті
дұрыс күйде ұстап-тұтуға, ... ... өз ... ... ... ... кететін шығындарды көтеруге міндетті.
Мүлікті дұрыс күйдегі міндеті жалға алушыға шарт күшінде болатын
кезеңге меншік ... ... ... ... ... Сондықтан жалға алушы мүліктің жүмыс істейтіндей (ол іске
асатындай) күйін қамтамасыз етуге ... Мыс: ... т.б. ... ... ауыстыру механизм жұмысы аяқталған соң оның тиісті (жүмыс)
бөліктері тазалануы тиіс, арнайы салқындатқыш сұйық ... ... ... жылы ... ... онда ... ... су
төгілуі керек және с.с.
Ағымдағы жөндеу, өз мазмұнында, үлкен шеңбердегі әрекеттерді қамти
алады. Ол (механизм) құрамындағы ... ... ... ... Ол сумен жабдықтау жүйесінен судың пайдасыз ағып кетуін жоюға, ... ... ... ... электр сөндіргіштерді ауыстыруға
бағытталуы мүмкін. ... ... ... ... кезінде агрегаттар,
конструкциялардың негізгі буындарын кешенді ауыстыру жүргізілмейді. Осы
себептен ағымды жөндеу ... ... ... ... тозу ... ... мақсаты мүлікті тиісті күйінде сақтау болып ... ... ... ... ... ... ... жөндеуін жүргізу міндеті
де жүктелуі мүмкін.
Сондай-ақ жалға алушы ... ... ... ... ... ... ... Олар (шығындар) бірінші кезекте объетивтік
(сыртқы) себептерге тәуелді, олармен ... ... ... ... пайдалануы электр қуатына, газға, ... ... ... ... шығындармен байланысты. Мүлікті ұстауға кеткен
шығындар, оны ... ... ... ... шаралармен
байланысты.
Жалға алушы жалға алған мүлікті пайдалануға барынша мүдделі болуы үшін
шығындарды өзі ... ... ... ол газға, салқын және ыстық суға
санаушы (счетчик) ... ... ... және ... ... ... үшін шараларды қолдана алады. Егер шығындарды жалға ... ... ... ... ... ... (үнемдеуге итермелейтін
нәрсе) болмауы мүмкін.
Мүлікті күтіп ... ... ... міндетті жөне қосымша шығындар
кіреді. Міндеттілерге жалға алушы мүлікті пайдаланған кезде олардан құтыла
алмайтын шығындар жатады. (Мысалы оларға ... ... ... дәрежеде
кеткен шығындар жатады). Егер жалға алушы жалға алынған мүлікті күту үшін
маманды ... ... ... ... ... ... жөне т.б. олар
қосымша шығындар болып табылады. Мүлікті үстауы ... ... және ... бөлу ... ... да табылады, біріншісі шартта
көзделеді және жалға беруші жалға алушыдан олардың өтелуін талап ете алады.
Қосымша шығындарды жалға алушы өзі ... және ... ... ... ... ... белгіленген міндеттерді орындамағаны үшін, жалға берушінің
мүддесін бұзғаны үшін жалға беруші мүлік ... ... ... ... ... ... ҚРАК 553-6. Көзделген міндеттерді орындау үшін жалға
алушыға жазбаша ... ... және ... ... ... ... орындауға мүмкіншілік беруге тиіс.
Өз кезегінде жалға алушы да жалға берушіден жалға берілген мүлікті
күтіп ұстау бойынша міндеттерін ... ... ете ... ... берушінің
күрделі жөндеу жөніндегі міндеттерін атқармауы жалға алушыга өз ... ... өз ... ... және ... ... жалға берушіден
өндіріп алуға;
2) жөндеу құнын шарт бойынша төлемнің ... ... шарт ... ... ... ... талап етуге;
4) шартган бас тартуға құқылы.
Жалға алушы мүлікті жақсартуға құқылы. Егер жақсартулар ажыратылатын
болса, онда олар жалға берушінің ... ... ... ... ... ... ... ажыратылатын жақсартулары, егер ... ... оның ... ... ... ... жақсартулар
ретінде мүлікке зиян келтірмей бөлініп алынуы мүмкін жақсартуды ... ... ... ... ... ... ... меншік иесінің келісімі қажет. Жалға алушы өз қаражаты есебінен
және жалға берушінің ... ... ... зиян ... ... жақсарту жүргізсе, шартта өзгеше көзделмегендіктен,
оның шарт тоқтағаннан кейін осы ... ... ... ... ... Ажыратуға болмайтын жақсартуға ғимаратқа күрделі қосымша салынған
құрылыс, қабырғалардың сыртын көркем жасау және т.б. ... ... ... ... ... ... ... жақсартуының құны, егер заң актілерінде немесе ... ... ... ... ... ... ... кейін жалға алушы мүлікті алған
кезіндегі ... ... ... ... отырып немесе шартта ... оны ... ... ... ... шарт ... аяқталғаннан сон қайтарылатын мүліктің жай-күйі
заңда немесе ... ... ... ... ... жалга алушы
келтірілген шығынды жалға берушіге өтейді. Егер жалға берілген ... ... ... ... бұрын істен шығып қалса, жалға ... ... ... ... ... ... мүліктің қалдық құнын өтейді. Бұл
тәртіп қолданғанда мүлік ... ... ... болатын себептерден бұзылады
(қолданудан шығып қалады), бірақ ... ... ... зиян ... ... ... жалға алушы жалға ... ... ... ... құны болды сол құнын өтейді, жалға берушінің шығыны өтелуге
жатпайды.
Егер жалға ... ... ... ... ... немесе оны мерзімінде
қайтармаса, жалға беруші барлық пайдаланылған уақыт үшін мүліктің пайдалану
ақысын төлеуді талап ... ... ... алушының мүлікті уақытылы
қайтармағаны үшін тұрақсыздық төлем (айыппұл) қарастырылуы мүмкін. Жалпы
тәртіп бойынша оның ... ... бар және ... ол ... ... ... өндіріліп алынуы мүмкін.
Мүлік жалдау шарты бойынша ... ... ... ... ... ... келісімімен белгіленген жағдайларда беріледі. Егер
шартта алынған мүлікті сатып алу туралы ... ... ол ... ... ... мүмкін, бүл орайда олар мүлікті пайдалануға
бұрын төленген ақылы сатып алу бағасына ... ... ... ... жалға алушыға оның жалға алған мүлікке құқықтарын қорғау меншік
құқығын қорғаумен тең ... ... ... ... ... алынған
мүлікті пайдалануға құқықты мүлікке ешқандай құқықтары жоқ үшінші бір
түлғалар ... ... ... ... үшін ... алушы
алдында жауапты болмайды. Егер бұзушылардың іс-әрекеттерін жалға беруші
қолданған болса ... ... ... осы ... ол да ... болады. Әр
жағдайда жалға алушының талап қоюға және өзге де ... өз ... ... ... ... ... ... берушінің және жалға алушының жалпылама алғандағы құқықтары мен
міндеттері осындай. Қандай да болсын өзге құқықтық шарт сияқты ... ... оны ... ... яғни ... жүзеге асырғанда тоқтатылады.
Жалға беруші тарапынан қарсылық болмаса және жалға алушы ... ... соң да ... ... беретін болса, шарт нақ осындай
талаптармен анықталмаған ... ... ... (қайта қалпына
келтірілген) болып есептеледі. Бүл орын алса ... ... ... ... ... кезде, егер заң актілерінде немесе шартта
өзгеше көзделмесе, бұл туралы басқа ... кем ... үш ай ... ... ... ... алған кезде кемінде бір ай бүрын жазбаша түрде ескерте
отырып, шарттан кез-келген уақытта бас ... ... ... шартты жаңа мерзімге ... ... ... ие ... ... Ол үшін ... алу алдағы шарт бойынша өз
міндеттерін лайықты түрде атқаруы керек. Осы шарт ... ... ... шарт ... біткеннен кейін басқа түлғалардың алдында артықшылықты
пайдаланып мүлік жалдау шартын жаңа ... ... өзге ... ... жасауға құқылы болады. Шартты жасасу жағдайлары тең болу ... ... егер өзге ... ... ... ... ... жағдайларды
ұсынса, онда алғашқы жалдаушы ... ... ... ... артықшылық
құқығынан айырылып қалады.
Жалға алушы мүлікті жалға алу шартында көрсетілген мерзімде, ал егер
шартта осындай мерзім көрсетілмесе, ... ... ... ... ... ... ... қайта жасағысы келетіндігі туралы жалға
берушіге жазбаша түрде хабарлауға міндетті. ... ... алу ... жаңа
мерзімге жасалған кезде шарт жағдайлары тараптардың келісімімен өзгертілуі
мүмкін. Егер жалға беруші ... ... ... ... жаңа ... бас ... ... шарт мерзімі біткен күннен бастап бір ... ... ... ... жалдау шартын жасаса, жалға алушы өз ... ... осы ... шарт ... ... мен ... ... және өзімен шарт жасасуды жаңартудан бас тарту арқылы
келтірілген ... ... не тек ... ... талап етуге құқылы.
Мүлік жалдау шарты тараптардың келісімімен кез келген ... ... Одан ... да ... ... ... етуі ... бұзылуы мүмкін. Жалға берушінің талабы бойынша мүлік жалдау шарты (бұрын
қаралған жағдайлардан өзге) мынадай жағдайларда бұзылуы мүмкін.
а) егер ... ... ... ... үшін ... ... мерзімі өткеннен кейін екі реттен астам төлем жасамаса;
б) Заң актілеріне немесе шартқа сәйкес ... ... ... ... ... ... мерзімде жүргізбесе ... ... оны ... ... ... ... жалға беруші жалға алушыға өз міндетін қисынды
мерзімде орындауға мүмкіндік берілгеннен кейін ғана ... ... ... ... ... ... алушының талап етуімен шарт мынадай жағдайларда: а) жалға беруші
мүлікті жалға алушыға пайдалануға ... не ... шарт ... ... ... сәйкес пайдалануға кедергі жасаған;
2. лизинг
ҚР АК мүлік жалдау (аренда) туралы ... ... ... ... ... ... (565-572-б.) Бұл кездейсоқтық емес шығар ... ... ... қазіргі нарықтық инфрақұрылымда лизинг
қатынастарының маңызы өте ... ... ... сияқты.
Х.А.Рахманқұловтың бағалауы бойынша лизинг КСРО-да ... ... ... ... жоспарлы жүйесіне балама болуы мүмкін.
Ал ... онда ... ... бар, ... ... ... ала
көп қаражаттарды жұмсамай-ақ ала алады.
Лизингтің тағы да бір артықшылығы бар, пайдалануға алынған жабдықтар
үшін мерзімді ... ... ... ... ... ... нақты
пайдалануға берілгеннен кейін келеді.
5 шілде, 2000 жылы қабылданған Қазақстан Республикасының ... ... ... қаржы лизинг инвестициялық қызмет түрі ретінде
анықталады. Экономиканы ... үшін ... ... ... ... Республикасының Президенті Н.А. ... ... ... ... тиісті заңнамалық негізі қалыптасқан. Жоғарыда
көрсетілген заң оны елеулі толықтырады.
2.1. Кәсіпорындарды, үйлерді және ... ... ... ... ... және ... ғимараттарды жалдау шарты
азаматтық заңымен мүлік ... ... жеке түрі ... қарастырылады.
Оларға арналған нормалар Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің 29-
тарауындағы § 3 және § 4 ... ... Олар үшін ... ... осы екі ... ... ... жалдауга байланысты
жасалатыны. Сонымен қатар, кәсіпорын - жылжымайтын мүліктің ерекше түрі ... ... ... ... кәсіпорынның қызметі жылжымайтын мүліктің
басқа түрлерінің қызметінен ерекшеленуіне сәйкес, көрсетілген ... ... ... ... ... ... ... беруші жалға алушыға
кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыруы үшін ... ақы ... ... және ... толығымен біртұтас мүлік кешені ... оның ... ... иесінің фирмалық атауына және (немесе)
коммерциялық белгісіне, қорғалатын коммерциялық ақпараттың құқығын, ... ... ... ... ... ... ... жоқ құқықтар мен
міндеттерін қоспағанда, ... ... ... да айрықша құқықтық
объектілерді - тауар белгісін, қызмет ... ... және т.б. ... ... ... міндеттеледі.
Кәсіпорынды жалдау шарты консенсуалды, өзара және ... ... ... ... ... ... ... жөне пайдалануға немесе тек
қана пайдалануға мүмкіндік беретін мүлік жалдау шартының жалпы ережелерінен
ерекшелігі — ... ... ... ... ... ... ... иелену мен пайдалануға беруді қарастырады. Бұның себебі бар.
Жалға алушыға кәсіпкер болғандықтан ... ... оған ... ... ... жауапты болады (кәсіпорынның тұтасымен сақталуына жауап
береді).
Кәсіпорынды жалдау шартының нысаны
Бұл шарт заңға ... ... ... ... ... ... ... шарттардан айырмашылығы кәсіпорынды ... ... ... ... шартымен бірдей оған тараптар қол қойған
бірыңғай құжаттарды жасау жолымен жүргізіледі. ... ... ... етілетін жай жазбаша нысанының сақталмауы ... ... ... Және де, ... ... ... ... сәйкес
шартты керекті нысанда жасау болып саналмайды. ... ... ... ... тиіс және ол ... ... өткен кезден бастап
жасалған болып есептеледі.
Заң кәсіпорынды ... ... ... ... тікелей талаптарды
атамайды. Сонымен қатар, мүлік жалдау ... ... ... бұл
жағдайда нысана туралы жағдай өте маңызды болып саналады және берілетін
мүліктік ... ... ... ... тізімдеу қажет. Осымен бірге,
үйлер мен ғимараттарды ... ... ... ... жалдауға да
қолданылатынын мен ғимараттарды жалдау туралы ережелер кәсіпорынды жалдауға
да қолданылатынын ... ҚР АК 583-б. ... ... ... кәсіпорынды жалдау шартының елеулі жағдайларына жалдау ... де ... ... жалдау шартының элементтері
Кәсіпорынды, жалдау шартының тараптары болып азаматтық-құқықтың
әртүрлі субъектілері — жеке және ... ... бола ... ... ... ... ... субъектілері кіреді Мүлікті
сенімгерлікпен басқарушы немесе оралымды басқару немесе ... ... ... ие ... ... ... мүліктің меншік иесі
келісімімен кәсіпорынды ... ... бола ... ... ... меншік
құқығында мүліктік кешені ретінде кәсіпорынды иеленген кәсіпкерлер болып
саналмайтын жеке ... да ... ... бола ... ... және
әкімшілік-аумақтық бірлестіктер де кәсіпорынды жалға бере алады.
Жалға алушылар болып коммерциялық заңды тұлғалар және жеке кәсіпкерлер
табылады. Коммерциялық емес ... ... ... ... ... ... үшін кәсіпорынды жалға алуларына болады. Жалға алушы болып
кәсіпкерлік қызметті енді ... ... жеке ... да бола ... жағдайда, жалға алушының тарапы жағынан шарттың субъектілік құрамы
жалға ... ... ... ... ... ... Заң ... тұлғаларға кәсіпорынды бөліп
жалға беруді қарастырмайды, егер ол орын алса, онда мүлік жалдауға ... ... ... ... ... ... ... туралы емес, жалпы
ережелер қолданылады. Кәсіпорынды бөліп жалға беруден, жалға алушы тарапы
жағынан тұлғалардың көпшілігін ажырату қажет.
Шарттың ... ... ... келеді. Ол бұдан бұрын көрсетілгендей
(кәсіпорынды сатып алу-сату шарты ... ... ... ... ... ... турлерін өз құрамына кіргізеді: ғимараттарды, құрылыстарды,
жабдықтарды, шаруашылық қосымша ... ... ... ... ... ... құқықтарын, қарыздарды және ... ... ... және басқа да интеллектуалдық меншікке ... ... ... азаматтық құқықтар объектісінің екі топтары
кіреді:
1) заттар;
2) мүліктік құқықтар.
Бұл мүлікті жалға ... ... ... ... және ... ... ... соның ішінде интеллектуалдық меншікке
құқықтарды жүзеге асырудың ... ... ... ... Жалдау шарты
бойынша, талап етуге құқықтың ... ... ... ... ... алушы оларды алады және жалға берушінің ... ... ... ... болған мүлікке меншік құқығы емес, жалдау құқығы
бекітіледі. Мүліктік кешен-кәсіпорын ... ... ... тұтынылатын
заттар мүлік жалдаудың нысанасы болып объективті келе алмайды. ... бүл ... ... бойынша заем қатынастарына ұқсас болып
келетін, бірақ кәсіпорынды жалдау шартының нормаларымен ... ... ... ... ... ... ... заттарға меншік құқығына ие
болады және ... ... ... ... ... оның ақшалай
эквивалентін (баламасын) қайтаруға міндетті болады. Басқа жақтан, ... ... ... төлеуге қарасты заем берушімен заем алушының
құқықтары мен міндеттері дәстүрлі ... ... жоқ ... ... ... ... айналысуға берілген лицензия
негізінде ... ... егер ... ... белгіленбесе жалға алушыға
берілмеуге тиіс.
Жалға алушыға борыштарын аударғаны туралы жалға ... ... ... ... ... ... ... жазбаша түрде хабарлауға
міндетті. Олар осындай аударумен келіспеген жағдайда хабарлама алған күннен
бастап үш айдың ... ... ... ... міндеттемелерді тоқтатуын
немесе мерзімінен бүрын орындауын және залалды ... ... ... ... көрсетілген мерзімде осы талаптардың ешқайсысына қойылмаса, несие
беруші тиісті ... ... ... аударуға келісімін берді деп танылады.
Кәсіпорынды жалдау шартының мазмұны
Жалға беруші мүлік жалдаудың басқа да шарттары бойынша сияқты жалға
алушыға ... ... ... ... ... кәсіпорынды жалға беруге
дайындықпен байланысты ... ... Оның ... ... ... ... Өткізу актісін жасау мен қол қоюға ұсынуды ... ... ... ... ... табылады және оның есебінен жүзеге
асырылады. Егер ... ... ... ... жалға алушыға
берушіден міндеттемелерді тоқтатуды немесе мерзімінен ... ... ... ... ... есеп ... аяқталғаннан кейін ғана берілуі
мүмкін. Жалға алушының басты міндеті ... ... ... және оның ... ... ... тағайындалуына сәйкес
пайдалануды және арендалық төлемдерді (ақыны) төлеуде болып келеді.
Кәсіпорыны жалдау шартының ... ... ... ... құрамына кіретін мүлікке билік ету ... ... ... ... кеңейтілген ҚР АҚ 578-бабының мағынасы бойынша жалға
алушы, ... ... ... ... ... ... ... (олар айналым қаражаттарына жатса) егер заң ... ... ... ... ... берушінің келісімсіз сатуға,
айырбастауға, не ... етіп ... ... ... ... ... құны ... тиіс. Негізгі қорларды (қаражаттарды) ... ... ... ... ... бере ... немесе осындай мүлік
арендасының құқықтары басқа тұлғаға берілуі мүмкін. Жалға алушының мүлікті
осылай билеуі өзге ... ... ... ... ... Егер ... ... немесе баска тұлғалардың мүддесіне залал
келтірілетін болса, жалға алушы оны ... ... ... немесе заңмен
жалға алушының мүлікті билік етуге құқықтары шектелуі мүмкін.
Жалға алған мүлікті ... үшін ақы шарт ... ... егер олар ... ... онда ақы ... ... шарттары
бойынша ақы төлеу тәртібін бекітетін АК нормаларына сәйкес төленеді. Ең
қолданымды ... ақы ... ... ақшалай төлемдер және өндірілген
өнімнің белгілі үлесін бөліп беру ... ... егер ... ... ... болса, онда ол жасалған жақсартулардың құнын арендалық
төлемдердің есебіне жатқыза алады.
Кәсіпорынды ... ... ... ... тағы да ... ... ... алушы жалға алынған мүліктік ... ... ... оны ... құруға, кеңейтуге, техникамен қайта
аспаптауға құқылы және ... ... ... ... ... ... ... шарты бойынша мүлікті күтіп ұстау ауыртпалығы
тараптардың арасында ... ... ... ... ... онда ... ... ұстау ауыртпалығы толығынан жалға
алушыға жүктеледі. Сондықтан оның үлесуі туралы біз шартты ... ... ... шарт ... болатын барлық мерзімде кәсіпорынның
тиісті техникалық күйін қамтамасыз ... ... оны ... және күрделі
жөндеуін жүргізеді. Осымен бірге ... ... ... ... ... ... байланысты барлық өзге де ... ... ... ... жөндеуін өткізу жалға алушының міндеті ... оның ... ... ... ... қаражаттарды өтеттіріп
алуға құқығы болмайды.
Жалдау шарты тоқтатылған жағдайда кәсіпорын тұтастай мүлік ... ... ... отырып жалға берушіге қайтарылуға тиіс. Өткізу
актісін жасауды және оны қол ... ... ... қоса алғанда, кәсіпорынды
жалға беруге дайындау, егер шартта көзделмесе, бұл ... ... ... болып табылады және соның есебінен жүзеге асырылады.
Жалға алушы ... ... ... болған соң оған берілген
мүліктің сақтығы үшін ... ... ... және ... ... ... бой ... (дүлей) күштердің салдарынан ... ғана ... ... ... ... мен ғимараттарды жалдау
Үйді немесе ғимараттарды жалдау шарты бойынша жалға беруші үйді немесе
ғимараттарды ... ... ... ... және ... ... мен ғимараттарды жалдау шартының кәсіпорынды жалдау шарттарынан
айырмашылығы, ол кәсіпкерлік және кәсіпкерлік емес болуы мүмкін. ... мен ... ... ... ... ... Олар ... қайырымдылық мақсаттарында, білім беру қызметін ж.б. атқару үшін
қолданылуы ... мен ... ... ... нысаны кәсіпорынды жалдау
шартымен бірдей. Үйлер мен ... ... ... ... ... ... және арендалық төлемдердің мөлшері туралы жағдайлар ... ... ... ... үйлер мен ғимараттарды жалдау
қатынастары.
Үйлер мен ғимараттарды жалдау шартының элементтері.
Бұл шарттың субъектілері ... ... да ... жеке және ... келе ... ... ... тарапынан мүліктің меншік иелері немесе
заңмен немесе ... ... ... ... ... тұлғалар қатысады.
Егер жалға мемлекеттік мекемелердің немесе кәсіпорындардың ... ... ... ... ... ... жылжымайтын мүлік
берілсе, онда мемлекет ... ... ... ... ... ... отырады.
Үйлер мен ғимараттарды жалдау шартының нысанасы.
Оларға барлық үйлер мен ... ... ... ... да ... бірақ жалға алушы тұру мақсатында оларды жалға алмайды, мысалы,
егер жалға алушы көп ... ... ... ... ... одан ... беру ... жалға алса.
Мемлекеттік тұрғын емес қорының объектілерін жалға беру ... ... ... ... 1-т, 5-т. ... ... ... емес қоры —
тұрғын қорына қосылмаған ... ... ... ... 1-т, ... ... аренда объектісіне:
1. Бөлмелер, бөлек тұрған ғимараттар мен үйлер, олардың ведомстволық
тиістілігіне (байланысты) қарамастан;
2. Ведомстволық балансына жататындығына ... ... ... ... ... ... ... ескерткіштері бар үйлер, ғимараттар;
4. Мемлекеттік тұрғын қорынан тұрғын емес қорына ауысқан бөлмелер;
5. Қазақстан Республикасының Қаржы ... ... ... ... ... аумақтық органдарының қарамағында өзге
де заңды әдіспен өткен бөлмелер.
Мәдени, тарихи ескерткіштер болып келетін ерекше үйлер мен ... ... ... ... ... пайдалану тұтыну
жағдайлары келіспегенде ғана жалға беріледі. Егер ол үйлер мен ғимараттар
Қазақстан Республикасында ... ... ... ... онда ... ... жоғарғы) органдарының келісімі қажет. Жалға
жергілікті аумақтық мәні бар үйлер мен ғимараттар берілетін болса, онда ... ... ... келісімімен беріледі.
Үйлерді, ғимараттарды жалға беру, оларға ... ету үшін ... үй, ... ... жер ... дәл ... мерзімге уақытша
жер пайдалануға, беруге әкеледі. Егер жер пайдаланушыда өзіне тиесілі жер
пайдалану құқығын ... ... ... онда ол жер ... ... мен ... да ... шығаруға құқылы болмайды.
Үйді және ғимаратты жалдау шартында жалдау бағасы (аренданың ... ... ... ... ... ... сондықтан ол шартта
көзделуі тиіс. Шартпен аренданың төлемінің толық (жалпы) сомасы ... ... ... ол ... ... мүліктің бір бірлігі үшін
немесе басқа көрсеткіш ... ... ... ... ... ... берілген бірнеше бөлмелердің көлемі бірдей болса, жалдау бағасы бір
бөлек бөлме үшін көрсетілуі ... ... ... ... мөлшері жалға алушыға ... ... ... ... ... қарап есептелінеді. Мемлекеттік
меншігіндегі үйлермен ғимараттар арендаға берілген кезде ол аренданың төлем
ақысына коммуналдық ... үшін ... ... және ... жөндеуге
кеткен төлем ақы, объектіні күтіп ұстауға қажет төлемдер қосылмайды. ... ... ... санитарлық, коммуналдық, тұтынушылық қорғау
қызметін атқараты ұйымдарға тікелей төленеді. Тағы да бір ... ... ... мен ... ... ... жалға төлем ақының
мөлшерін инфляция деңгейіне қарай әр үш ай ... ... ... ережелері
көзделуі керек. Жалға беруші жалға алушыға үш ай сайын ... ... да ... ... ... үшін ... көбейту мөлшерінің
коэффициентін хабарлауға міндетті.
Үйлер мен ғимаратты жалдау шартының мазмұны.
Жалға беруші үйді ... ... ... және оны ... ... кәсіпорынды жалдау шарты сияқты өткізу актісі немесе тараптар
қол қоятын өткізу ... өзге де ... ... ... асырылады. Өткізу
актісін (өткізу құжатын) ... ... ... ... біреуіне
жүктелуі мүмкін. Азаматтық ... оны ... ... ... ... ... дау болған жағдайда кәсіпорынды ... ... ... ... ... мүмкін.
Жалға берушінің өткізу құжатын жасау міндеті мемлекеттік тұрғын емес
қорының объектілерінің жалға беру ... 35-т. ... ... мен
ғимараттарды жалдау туралы жалпы ережелерде жалға алушыға объектілерді беру
мерзімдері анықталмайды, олар шартта көзделуі тиіс, егер ... ... онда ... ... беру ... ... жүзеге асуы
тиіс. Аталған ережелерге сәйкес жалға ... ... ... қол ... бір айдан аспайтын мерзімде ... ... ... етуге міндетті.
Объектіні жалға алушыға бергеннен басқа жалға ... ... ... ... мен ... ... ... сәйкес иеленуіне жөне
пайдалануына кедергі іс әрекеттер жасаудан бас тартынуға міндетті.
Жалға алушының ... ... ... ... ... ... ... күтіп ұстап оның нашарлауын болдырмауда ... ... ... ... ... ... ... келеді.
Қорытынды
Біз өте күрделі тақырыпқа ... ... ... ... арқасында
азаматтық айналым қатынасының қатысушылары арасындағы ... ... ... шарт ... біршама мағлұмат алдық. Шамалы да
болса олардың түрлерін саралап, ара ... ... ... болдық.
Отандық цивилистиканың қазіргі даму сатысында әдебиеттердің ... ... ... ... ... біз осы ... жұмысымызда прокат
жөнінде және біздің елде енді кеңінен етек ала ... ... ... туралы
қамтымадық, бұл курстық жұмыс көлеміне байланысты туындады.Бұл курстық
жұмысты жаза ... ... ... ... ... беру ... ғимараттарды жалға беру және ... ... ... ... ... ... жалға беру
шарттарының қандай заңдар және нормативтік актілер,ережелермен реттелетінің
түсіндім. Осы курстық жұмысымды жазуда жинақтаған білімім ... ... етер ... ... ... ТІЗІМІ
Нормативтік-құқықтық актілер
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995ж. (өзгертулер мен
толықтырулар 07.10.98ж.) Алматы: ... ... ... ... ... ... ... бөлімдері.
Алматы, Юрист, 2003 ж.
Арнайы әдебиеттер
3. Төлеуғалиев Ғ. Қазақстан Республикасының Азаматтық құқығы, оқулық,
Алматы, 1999 ... ... Ғ.А. ... ... Азаматтық құқығы, Ерекше бөлім. 1-
2 томдар, ... 2003 ... ... ... құқығы Төлеуғалиев Ғ.И., Алматы 2001
жыл
6.З. О.Ашитов «Қазақстан Республикасының құқықтық ... ... ... 2003 жыл.
7.Азаматтық құқық Сүлейменов М.К., Басин Ю.Г., Алматы, 2003 жыл
8. ... Ғ.А. ... ... ... ... ... ... 1-
2 томдар, Алматы, 2003 г.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 31 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жалдау келісім-шарты56 бет
Жалдау шарты54 бет
Мүліктік құқықтар16 бет
Рим құқығы19 бет
«қазақ әдет-ғұрып құқығы бойынша мүліктік қатынастарды құқықтық реттеудің ерекшеліктері»103 бет
Автордың мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтары71 бет
Айырбас шартының элементтері11 бет
Акшалай талапты беріп қаржыландыру шартының жалпы ережелері29 бет
Аренда7 бет
Байланыс және құлақтандыру құралдары: авариялық жағдайлардың алдын алу. Жеке мүлік қорғанысы. Видеобақылау жүйелері. Күзет-өртке қарсы дабыл.9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь