Депозиттің теориялық негізі

ЖОСПАР

Кіріспе
1 . бөлім. Депозиттің теориялық негізі
1.1. Депозиттің экономикалық маңызы мен мәні
1.2. Коммерциялық банктердің депозиттік саясаты.
1.3 Қазақстан Республикасындағы салымдарды сақтандыру мәселелері

2 . бөлім. Қазақстан Халық Банкінің экономикалық мазмұны.

3. бөлім. Қазақстан Республикасындағы депозиттердің ұйымдастырылуы және даму жолдары.
3.1. Қазақстан Республикасындағы депозиттік операциялардың ұйымдастырылуын талдау
3.2. АҚ «Халық Банкінің » депозиттік операциялары
3.3 АҚ «Қазақстан Халық Банкінің» депозит операцияларын дамыту жолдары.

Қорытынды

Пайдаланған әдебиеттер
Кіріспе
Алғашқы банктер тек қана саудаға қызмет еткендіктен, олардың клиенттері саудагерлер болып табылады. Сондықтан да, бұл банктерді «коммерциялық банктер» деп атап кеткен. Банк ісінің пайда болуы Италиядағы орта ғасырлық айырбастаушылар қызметінен басталады. «Банк» сөзі итальянша «banco» cөзінен шыға отырып, «айырбас үстелі» деген ұғымды білдіреді. Банктердің алғашқы клиенттері ақша сауда қызмет өкілдері болған.
Депозит (латын сөзінде depositium сақтауға берілген затты білдіреді) – бұл бір тұлғаның (депозиттердің) басқа тұлғаға – банкке (оның ішінде Ұлттық банкке) қайтарылу шартымен уақытша пайдалануға беретін ақшасы. Сонымен қатар депозит – бұл клиенттердің (жеке және заңды тұлғалардың) банктегі белгілі бір шотқа салған және өздері пайдалана алатын қаражаттары.
Бүгінгі күні Қазақстан Республикасында қаржы нарығының келесідей сегменттері дамудың қарқынды үрдісінде: мемлекеттік бағалы қағаздар нарығы, зейнетақы активтерінің нарығы, қор нарығы, валюта нарығы және депозиттік нарық. Депозиттік нарық ең ерте дамыған нарықтардың бірі бола отырып, қазіргі кезеңде төмен тәуекелмен салымдардың сенімді орналасуының арқасында сомалық жинақтауларда үлкен үлес салмақ пен қарқынды даму тенденциясына ие.
Депозиттік нарықтың даму үрдісінде депозиттердің қалыптасуына түрткі әрі себеп болған жинақтаулар ерекше рөлге ие болып табылады. Жинақтаулардың экономикалық категориялар ретіндегі мәні қайта бөлу функциясы арқылы жүзеге асады. Соның арқасында ақша қаражаттарының банктік жүйеде шығарылуы және олардың жалпы мемлекеттік қажеттіліктерді қанағаттандыру мақсатындағы ары қарайғы пайдаланылуы жүзеге асады. Салымдардың кез келген түрлері жинақтаулар болып табылады. Депозиттік – бұл осы жинақтауларды сақтау формаларының бірі.
Депозиттік операциялардың әрекет ету механизмінде депозиттік нарықтың субъектілері ретінде банктер ерекше рөлге ие. Ақшалай табыстар мен тұрғындар жинақтауларының аккумуляциясы банктердің дәстүрлі қызметі.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. «Қазақстан Республикасының банктер және банк қызметі туралы» Заңы. №2444 31.08.95жылғы (07.07.06 толықтырулар мен озгертулер енгізілген);
2. «Қазақстан Республикасындағы Ұлттық банк туралы» Қазақстан Республикасының Президенті Заң күші бар жарлығы1995 жылғы 31 тамыздағы. (соңғы өзгерістер мен толықтыруларды есепке алғандағы).
3. «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің» нормативтік актілері. 21. 1998ж. №242.
4. «Қазақстан Республикасының ақша жүйесі туралы» Заңы 13.12.1997ж.
5. Қазақстан Республикасының 1998 жылғы 29 маусымдағы №237 - 1 «Төлем және ақша аудару туралы» Заңы (толықтырулар, өзгерістерді қоса).
6. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің статистикалық бюллетені 2005ж.
7. Ақпеисов Б. Вклады населения и их защита // Банки Казахстана №9 2000ж
8. Алдабергенова А. С. Депозиты как показатель доверия банковской системы // Экономическое Обзрение НБ РК №2 2001ж
9. Алимухамбетов Н.Е. Как защищены средства вкладчиков и кто несет ответственность за их сохранность // Банк №6 2000ж
10. Ауезов О. Когда деньги работают //ДН №23 2000ж
11. Банки и банкоское дело / Под ред. Балабанова. Алматы 2001ж
12. Банковские операции . оқу құралы под ред. Лаврушина О.И. 1995ж
13. Делан Э.Дж. Кэмпбелл Р.Дж. «Деньги банковское дело и денежно – кредитная политика» литература 1991ж
14.Жакыпова Ф.П. Некоторые аспекты депозитной политики казахстанских банков //Вестник КазГУ №2 2000ж.
15. Жакыпова Ф.П. Развитие депозитного рынка в Республике Казахстан: Основные тенденции и перспиктивы// Вестник КазГУ №2 2001ж
16. Интернет – сайт ОАО «Народный Банк Казахстана»// www .hsbk .rz.
17. Исанова А.У. Формирование и развитие депозитного рынка в Республике Казахстан//Социально – экономические процессы в современном Казахстане в контексте реформ: материалы межвузовской студенческой коференции «Жас – Туран – 2000» Алматы 2000ж
18. Ильясов К.К. Финансово – кредитные проблемы развития экономики Казахстана//под ред. – Алматы: Білім 1995ж
19. Куанова Г.А. Депозиты в банковской системе Казахстана.//Саясат №6 2004ж
20. Куанова Г.А. Теоретические основы развития депозитного рынка// Евразийское сообщество №3 2001ж
21. Кудайбергенова Л.Ж. Формирование и развитие депозитного рынка в Республике Казахстан//Экономические реформы: особенности переходного периода: сборник научных трудов Алматы 1999ж
22. Көшенова Б.А. «Ақша, несие, банктер, валюта қатынастары» оқу құралы, Алматы. 2001ж.
23. Лим А. Депозит – капитал, приносящий доход// Финансы Казахстана №11 2000ж
24. Мақыш С.Б. «Ақша айналысы және несие.» оқу құралы. Алматы. 2004ж.
25.Мақыш С.Б. «Коммерциялық банктер операциялары» оқу құралы, Алматы. 2004ж.
26. Мамыров К.Н. Депозиттік нарық және оның даму ерекшеліктері// «Экономическая наука в Казахстане:проблемы ипути реформирования» уч.пособие Алматы 2003ж
27. Көшенова Б.А. «Ақша, несие, банктер, валюта қатынастары» оқу құралы, Алматы. 2001ж.
28. Сейтқасымов Ғ.С. «Ақша, несие, банктер» оқу құралы, Алматы Экономика 2005ж.
29. Сағиев М.С. «Ақша несие банктер» оқу құралы Алматы экономика және статистика институты 2002 ж
30. «Саясат» журнал №11 2006ж.
31. Сухов П.А. Некоторые аспекты устойчивости банковской системы//журнал Деньги и Кредит №5-6 2005ж.
        
        ЖОСПАР
Кіріспе
1 – бөлім. Депозиттің теориялық негізі
1.1. Депозиттің экономикалық маңызы мен ... ... ... ... ... ... Республикасындағы салымдарды сақтандыру мәселелері
2 – бөлім. Қазақстан Халық Банкінің экономикалық мазмұны.
3- бөлім. ... ... ... ... ... жолдары.
3.1. Қазақстан ... ... ... ... АҚ ... ... » ... операциялары
3.3 АҚ «Қазақстан Халық Банкінің» депозит операцияларын дамыту жолдары.
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер
Кіріспе
Алғашқы банктер тек қана ... ... ... ... ... ... табылады. Сондықтан да, бұл банктерді
«коммерциялық банктер» деп атап ... Банк ... ... ... ... ... айырбастаушылар қызметінен басталады. «Банк» сөзі итальянша
«banco» cөзінен шыға ... ... ... ... ... ... алғашқы клиенттері ақша сауда қызмет өкілдері болған.
Депозит (латын сөзінде depositium сақтауға берілген затты білдіреді) –
бұл бір ... ... ... ...... ... ... Ұлттық
банкке) қайтарылу шартымен уақытша пайдалануға беретін ақшасы. Сонымен
қатар депозит – бұл ... ... және ... ... ... бір шотқа салған және өздері пайдалана алатын қаражаттары.
Бүгінгі күні ... ... ... ... ... дамудың қарқынды үрдісінде: мемлекеттік бағалы қағаздар нарығы,
зейнетақы активтерінің нарығы, қор нарығы, валюта нарығы және ... ... ... ең ерте ... ... бірі бола ... ... төмен тәуекелмен салымдардың сенімді орналасуының арқасында
сомалық жинақтауларда үлкен үлес салмақ пен қарқынды даму ... ... ... даму ... депозиттердің қалыптасуына түрткі
әрі себеп болған жинақтаулар ерекше рөлге ие болып табылады. Жинақтаулардың
экономикалық ... ... мәні ... бөлу ... арқылы жүзеге
асады. Соның арқасында ақша қаражаттарының банктік жүйеде шығарылуы және
олардың жалпы ... ... ... ... ары
қарайғы пайдаланылуы жүзеге асады. Салымдардың кез ... ... ... ... ... – бұл осы ... сақтау
формаларының бірі.
Депозиттік операциялардың әрекет ету механизмінде депозиттік
нарықтың субъектілері ретінде банктер ерекше рөлге ие. ... ... ... жинақтауларының аккумуляциясы банктердің дәстүрлі қызметі.
Банктер уақытша бос, ... ... мен ... ... ... ... үшін де, мемлекет үшін де
тиімді. Салымшыларға пайыз немесе ұтыстар түріндегі табыс төленеді.
Депозиттер екі жолмен ... ... ... ... банк заңды
және жеке тұлғалардан ақшалай қаражаттар қабылдай отырып, оны депозиттік
шотына орналастырған жағдайда; екіншісі, ... ... яғни ... чек ... есеп – ... мүмкіндігін беру барысында.
Банк ресурстарының құрылымында тартылған қаражаттар үлесі меншікті
қаражаттармен салыстырғанда өте жоғары, олардың ... ... ... ... ... ... асырылады.
Нарықтық қатынастардың дамуына байланысты, сондай – ақ ескі банктік
жүйе үшін ... бос ... ... ... дәстүрлі емес
тәсілдерінің болуы, тартылатын қаражаттар құрылымын толығымен өзгертті десе
де болады.Тартылған қаражаттар ішінде ең көп ... ... ... банк үшін ... – бір ... ... көзі ... табылады.
Депозиттік емес тартылған қаражаттар – бұл банктің алған қарыздары түрінде
немесе өздерінің меншікті ... ... сату ... ... емес банктік ресурс көздері мен депозиттер өзара
ажыратылады. Біріншіден, олар ... ... яғни ... ... атынан тартылмайды; екіншіден, мұндай қаражаттарды ... ... ... ... емес тартылған ресурстармен көбіне ірі коммерциялық
банктер айналысады. Өйткені, ... емес ... ірі ... ... да, ... ... сауда операциялар сипатына жатқызуға
болады.
Депозиттік операциялар активті және ... ... ... ... ...... уақытша бос ақша қаражаттарын
басқа корреспондент-банктердегі ... ... ... Олар банктің өтімді активтері ретінде, яғни жалпы активтердің
өте аз бөлігін алады.
Пассивті ... ... – бұл ... ... бос ... белгілі уақытқа және пайыз төлеу шартымен ... ... Бұл ... ... ... ... ... жағының
көп бөлігін алады және банктік ресурстар қалыптастырудың негізгі көзі.
Қазіргі ... ... ... ... және
депозиттік емес ресурстардың шоттарының әр ... ... ... жоғарғы бәсекелестік нарықта банк қызметтеріне деген ... ... ... және олардың қаражаттары мен уақытша
бос қаражаттарын ... ... ... ... ... ... ... осы тақырыпты таңдап алудағы мақсатым
- Депозиттік операциялардың ... жан – ... ... Өз көзқарасым тұрғысынан депозиттік операциялардың бүгінгі ... ... ... қорытындысы бойынша белгілі бір пікір жасау;
Жұмыс орындарындағы міндеті мынадай
- Депозиттік операциялардың бағыты мен маңыздылығын көрсету;
- Қазақстан Республикасында депозиттік операциялардың ... ... ... жасау;
Тақырып өткірлігі болып депозиттік операциялардың қазіргі нарық
экономика кезеңіндегі банктік ресурстар қалыптасу көзі болып ... ... ... ... ... ... ... тиімділігін арттыруға, егеменді ел – Қазақстан
Республикасының экономикасымен ... ... ... ақша
массасының негізсіз өнімді ... ... ... ... ...... нығаюына негізделген. Сондықтан диплом жұмыс
тақырыбы өзекті болып табылады.
Әдістемелік негіз ретінде ... ... ... ... ... банкі туралы» және ... ... ... ... заң ... мен ережелері,
отандық және шет ел экономикалық әдебиеттер қолданылды.
Дипломдық ... ... ... үш бөлімнен, қорытындыдан,
қосымшалардан және пайдаланған әдебиеттерден тұрады.
1 – ... ... ... ... Депозиттің экономикалық маңызы мен мәні
Коммерциялық кәсіпорын түріндегі басты бір ерекшелігі, ... ... ... ... қаражаттармен қатар, тартылған
қаражаттар құрайды. Сондықтан да банктің беретін несиелер көлемі ... ... ... ... ... Банкте тартылған қаражаттар
құрамына қарай әр түрлі болып келеді. Олардың басты ... ... ... ... ... ... сол ... басқа да несиелік
мекемелерден қарызға қаражаттары жатады.
Банк ресурстарының құрылымында ... ... ... ... салыстырғанда өте жоғары, олардың есебінен банктің активтік
операцияларының басым бөлігі жүзеге асырылады.
Сырттан тартылған ... ... екі ... ... сызба)
1. Депозиттік қаражаттар.
2. Депозиттік емес қаражаттар
Коммерциялық банктердің ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...... ... ... ... құрылымы.
Депозит (латын сөзінде depositium сақтауға берілген затты білдіреді)
– бұл бір тұлғаның ... ... ...... ... ... банкке) қайтарылу шартымен уақытша ... ... ... ... ... – бұл клиенттердің (жеке және ... ... ... бір шотқа салған және өздері пайдалана алатын қаражаттары.
Депозиттік операциялар – банктің негізгі пассивтік операцияларын
құрайды. Шын ... ... ... ... ... ... ... ресурстар сатып алудағы делдалдық қызметінің мазмұнын
ашады.
Депозиттік операциялар – бұл ... және жеке ... ... – бір ... ... ... етуге дейінгі салымдарға
тартуға байланысты банктің операциялары болып ... ... ... ... ... ... ... Бұл әлемдік банктік тәжірибеге сәйкес келмейді.
Қазақстан Республикасының банктік секторындағы ... ... ... ... қатар жүзеге асырылып келеді.
Жүргізіліп отырған ... ... ... ... бірі – ... ... ... және инвестициялаудың ішкі көздерін қалыптастыруға
бағытталған депозиттік нарықтың қалыптасуы мен дамуы болып табылады. [21.15-
14б]
Кез келген ел ... ... ... ... ... ... байланысты. Республиканың ішкі жинақтауларын тарту
қажеттілігі, ең алдымен, инвестициялық ресурстар ... және ... ... үлес ... ... мәселесімен белгіленеді.
Осыған байланысты, нарыққа өту жағдайында ұлттық ақша ... ... ... банк ... ... ... ... депозиттік нарықтың қалыптасуы мен
дамуы мәселесі ерекше өзектілікке ие болып отыр.
Бүгінгі күні Қазақстан ... ... ... келесідей
сегменттері дамудың қарқынды үрдісінде: мемлекеттік бағалы қағаздар нарығы;
зейнетақы активтерінің нарығы; қор нарығы; валюта нарығы және ... ... ... ең ерте ... ... бірі бола ... кезеңде төмен тәуекелмен салымдардың сенімді орналасуы ... ... ... үлес ... пен ... даму тенденциясына ие.
Тұрғындар өзге қаржы нарығының сегменттеріне жинақтаулар салу ... бұл ... ... ... ... ... соқтырады.
Халықаралық банктік тәжірибеде депозиттер 4 топқа ... – топ, ... ... ... басқа да түрлері – депозиттік
сертификаттар ;
II – топ, талап етуге дейінгі депозиттер;
III – топ; ... ... ... ... ... әдетте мерзімдеріне қарай жіктеледі:
- 3 – ай мерзімге дейінгі депозиттер;
- 3 айдан 6 айға дейінгі мерзімдегі депозиттер;
- 9 – айдан бір ... ... ... Бір жылдан жоғарғы уақыттағы депозиттер;
- Депозиттік сертификаттар
Депозиттер екі жолмен пайда болуы мүмкін, біріншісі, банк ... жеке ... ... ... ... отырып, оны депозиттік
шотына орналастырған жағдайда; екіншісі, «жасанды» ... яғни ... чек ... есеп – ... ... беру барысында.
Банк ресурстарының құрылымында тартылған қаражаттар үлесі ... ... өте ... ... ... банктің активтік
операцияларының басым бөлігі жүзеге асырылады.
Нарықтық қатынастардың дамуына байланысты, сондай – ақ ескі ... үшін ... бос ... ... ... ... емес
тәсілдерінің болуы, тартылатын қаражаттар құрылымын толығымен өзгертті ... ... [23. ... ... ... ең көп бөлігін депозиттер құрайды.
Депозиттер банк үшін бірден – бір ... ... көзі ... ... емес ... қаражаттар – бұл банктің алған қарыздары
түрінде немесе өздерінің меншікті бағалы қағаздарын сату жолымен тарататын
қаражаттары.
Депозиттік емес ... ... ... мен ... өзара
ажыратылады. Біріншіден, олар персоналдық емес, яғни ... ... ... ... ... ... ... тарту
инициативасы банктің өзінен туындайды.
Депозиттік емес тартылған ... ... ірі ... ... ... ... емес ... ірі сомада сатып
алынатындықтан да, оларды ... ... ... ... ... ... активті және пассивті болып ... ... ...... ... бос ақша қаражаттарын
басқа корреспондент-банктердегі шоттарда орналастыруымен байланысты
операциялар. Олар ... ... ... ... яғни жалпы активтердің
өте аз бөлігін алады.
Пассивті депозиттік операциялар – бұл клиенттердің уақытша ... ... ... ... және ... ... ... тартумен
байланысты операциялар. Бұл операциялар көмегімен тартылған депозиттер
пассив жағының көп ... ... және ... ... ... ... ... тәжірибеде салымдардың депозиттердің және
депозиттік емес ресурстардың шоттарының әр ... ... ... ... бәсекелестік нарықта банк қызметтеріне деген клиенттер
топтарының сұранысын ... және ... ... мен ... ... банктік шоттарға тартуға ұмтылуына жағдай жасайды.
Экономикалық мазмұнына қарай депозиттерді мынадай топтарға бөледі:
- ... ... ... ... ... ... ... салымдары;
- бағалы қағаздар.
Сондай – ақ, оларды мынадай ... ... ... ... қарай;
- салым иелерінің категорияларына қарай;
- қаражаттарды салу және ... алу ... ... ... ... ... ... банктің, активтік операциялары бойынша Жеңілдіктер алуына қарай;
Салым иелерінің категорияларына байланысты депозиттік шоттар мынадай
түрлерге бөлінеді:
- жеке тұлғалардың ... ... және ... ... ... ... билік ұйымдарының шоттарына;
- қаржылық мекемелерінің шоттарына;
- шетелдік азаматтардың шоттарына.
Талап етуіне дейінгі депозиттер – бұл ... ... ... ... ... әр ... төлем құжаттар арқылы қолма-қол ақшаларын
алатын әр түрлі шоттардағы қаражаттар.
Отандық банктік тәжірибеде талап етуіне дейінгі ... ... ... ... ... ... – ақ әр түрлі шағын
коммерциялық ... ... ... ... әр ... ... тағайындалған қорлардың қаражаттары;
- есеп айырусыдағы қаражаттар;
- ... ... ... және ... ... ... банктердің корреспонденттік шоттарындағы қаражат қалдықтары.
Талап етуге дейінгі депозиттік шоттардың артықшылығы олардың иелері
үшін ... ... ... сипатталады. Талап етуге дейінгі
депозиттік шоттарға қаражаттар, шаруашылық және ... да ... ... ... ... және ... кемшілігі – бұл шот бойынша пайыз мүлде ... ... ... ... төленеді. Міне, осыдан келіп талап етуге дейінгі
шоттардың мынадай өзіндік ерекшеліктері қалыптасады:
- ақша салу және оны алу кез ... ... ... да ... ... шот иесі ... осы шотты пайдаланғаны үшін пайыз түрінде ... ақы алып ... ... ... ... дейінгі шоттарда ақшалай қаражаттарды сақтағаны
үшін өте төменгі деңгейде пайыз төлейді, кейде төлемеуі де ... ... ... ... ... ... ... банк Орталық
банкте сақталатын міндетті резервтерге жоғарғы мөлшерде аударымдар
жасайды.
| ... ... | ... ... | ... және |
|шоттар | ... ... | ... ... |
|чектер ... ... | ... ... ... шоттары |
|және басқа |
|да шоттар |
| |
| |
| ... ... | ... нарығының депозиттік шоты |
|салымдар | | |
|2 – блок | ... ... ... | |кезеңдері, ... ... ... | ... жіктеу ... ... | | |
| | | |
| | | |
|3 – блок ... ... ... бойынша |
|басқару блогі | |тәуекелдерді бағалау әдістері |
| | | |
|4 – блок ... ... ... ... | ... өз ... ... |
| | | |
| | | |
|5 – блок ... | ... ... ... |
|қаражаттарды | ... ... ... ... | | ... | | |
| | | |
| | | ...... ... ... ... басқарудың блок – схемасы
Клиенттердің депозиттері бойынша сыйақы пайыздық ставкасының ... ... ... ... алады:
- қаржы нарығының конъюктурасын;
- депозиттер нарығындағы пайыздық ставкалар деңгейін;
- банкаралық ресурстардың құнын;
- ... ... ... ... ... инфляция деңгейін;
- қайта қаржыландыру ставкасы мөлшерін;
- ... ... ... өсу ... банк ... ... ... бойынша пайыздық
ставканы барынша нақты анықтау мен баға белгілеу ... ... ... ... Баға ... бұл ... қызметтің құрамдас бөлігі.
Банк басқармасы банктік тәжірибеде бар пайыздық ставканы анықтаудың ... ... ... алады. Олардың негізгілері мыналар:
Шығындарды анықтауға негізделген әдістер:
1. “Шығындар+пайда” әдісі. “Ш+п” ... ... баға ... ... қызметтердің әр түрінің құнының есептеудің қажет етеді. Мұны қалай
істеуге болады? Кең түрде ... ... ...... ... ... ... бағасын калькуляциялау болып
табылады. Банкке мына келесі мәселелерді шешуі қажет:
а) банктің ... әр ... көзі ... ... ... ... ... шығындардың әр ставкасын әр көзінен түсетін банк қаражаттарының
салыстырмалы шамасына көбейту;
б) банктің ... ... ... құнын анықтау үшін барлық
алынған ... ... ... ... ставкаларды шекті шығындар бойынша белгілеу.
Көптеген қаржы сарапшылары ... ... ... ... ... ... ортаға салады. Бұл депозиттердің бағасын анықтау үшін
орташа салмақтанған құнды анықтау ... ... ... ... ... ... ... қосымша шығындарды қолдану жөндеп
түсінеді. Себебі, пайыздық ставкалардың жиі өзгерулері ... ... ... баға белгілеу үшін сенімсіз және нақты базасы етпейді.
Мысалы, егер пайыздық ставкалар төмендесе, жаңа ... ... ... ... ... төмендеуі мүмкін.
Орташа шығындармен салыстырғанда пайдасыз болып ... ... ... ... бүгінгі күні жаңа несиелер мен инвестицияларды ұсыну үшін
жүзеге асыру қажетті ... ... ... ең төмен шекті
шығындардың бағалағанда ең пайдалы болып ... Және ... ... ... ... ... жаңа ... қаражаттарды шекті құны
қаражаттардың орташа құнынан едәуір асып ... ... Егер ... ... ... шығындар негізінде есептесе, олар бүгінгі күні нарықтағы
жаңа қаражаттарды алудың ең жоғарғы ... ... ... пайдасыз болып қалуы мүмкін. Депозиттерге белгіленетін пайыздық
ставкаларға қатысты сұраққа жауап беру үшін ... ең ... 2 ... ... қажет: депозиттік ставкалардың бір деңгейінен екіншісіне өту
барысындағы шығындарын және банк алған ... ... ... ретіндегі шекті шығындардың нормасын. Егер бізге шекті шығындардың
нормасы белгілі болса, біз онда ... жаңа ... ... ... қосымша кірістермен салыстыра аламыз.
Шекті шығындар әдісі бойынша баға белгілеуді басқарушы ... ... ... ... ... ғана ... ... қосымша шығындары қосымша табыстар мен жиынтық пайданың төмендеуіне
әкелгенге дейін банк өз ... ... қай ... ... ... ... бағалы ақпараттарды ұсынады. Пайда төмендей бастаған кезде
басқарма төмен шекті шығындары бар қаражаттардың жаңа ... ... ... ... ... ... жаңа ... мен инвестицияларды жүзеге
асыруы қажет немесе соны да, басқасын да жасауы ... ... ... ... ету үшін ... бойынша пайызды
орнату. Банктің пайдасы мен ... ... ... ... мүмкіндік
беретін баға белгілеу әдісінің біреуі – бұл нарыққа ... ... ... ... ... пайыздарды белгілеу. Мұның идеясы мынада: жаңа
клиенттерді ... ... ... үшін комиссиондық алымдардың төмен
тарифтерін орнату және жоғары ... ... ... ... ... үлкен көлем және банктік несиелердіңең көп көлемі пайданың
төмендеуінің орнын толтыратынына ... ... өту ... ... ... ... нарықтың олардың көп бөлігін жаулап алуға үміт ... тез өсуі ... ... ... ... ... ... Республикасындағы салымдарды сақтандыру мәселелері
Қазақстандық салымшылардың коммерциялық банктерге сеніп тапсырған
салымдарын қорғау проблемасы ... ... ... банктерде құлдырауы
мен жекелеген қаржылық құрылымдардың тоқырауы және қазіргі уақыттағы ... ... ... ... туындап отыр. Қазіргі
коммерциялық банктердің ... ... ... ... саны ... халықтың салымдарының мөлшерлері көбеюде және осыған
байланысты депозиттерді қорғауды жетілдіру қажеттігі де туындады. Ұлттық
банктің тарапынан жеке ... ... ... және ... ... ... ... жұмыс атқаруына бағытталған шаралар
жүргізілуде. ... ... ... ... ... мен ... бар және ... үшін біздің шаруашылығымызда шетелдік тәжірибені
ескеруіміз керек. Көптеген елдерде ... ... ... ... жүйелері қызмет атқарады, олардың тәжірибесін біз
өз еліміздегі осы тектес жүйені жетілдіруге ... ... ... ... істеуіне ең керекті жағдай - олардың өміртіршілігі
қолдайтын сәйкес жүйенің ... ... ... ... ... бар және ол ... ... екі қызмет атқарады: біріншіден,
төлем қабілетсіздігі шегіне жеткенде экстремалды жағдайларда банктерге
қаржылық ... ... яғни ... депозиттер бөлімі бойынша
сақтандыру төлемдері арқылы ... ... ... Әр ... банктердегі салымдарды қорғаудың әр түрлі механизмдері бар.
Қордың құрылтайшысы ... банк ... ... ... акцияларын ҚР
үкіметі және қатысушы банктер сатып алуы мүмкін. Қордың жарғылық капиталы 1
млрд. теңгені ... ... ... ... ... ... табылады.
Басқарма тоғыз адамнан тұрады. Қор басқармасы құрамына ... ... ... ... екі өкілі, қатысушы банктердің төрт өкілі және Қазақстан
Қаржыгерлер ассоциациясының бір өкілі ... Қор ... ... банктің ұсыныумен басқарма мүшелері арасынан сайланады.
Қордың банктік шоттары тек Ұлттық банкте ашылады. ... ... ... Қор ... 80 ... кем емес ... мемлекеттік бағалы
қағаздар;
2) Ұлттық бнктегі салымдарға 10%-тен астам ... мына ... ... ... ... ... ... жағдайында оның салымшыларына
(депозиторларға) салымдары (депозиттері) бойынша ережемен
анықталған ... мен ... ... ... активтерді басқаратын;
- қатысушылар куәліктерінің есебін жүргізеді;
- қор жарғысында қарастырылған және қазіргі ережелерге, сондай-ақ
Ұлттық ... ... да ... ... ... қызметтердіде атқарады.
Қор қызметтерін атқаруда мынадай құқықтарды иеленеді:
- Ұлттық банкпен ақпарат алмасу және жеке тұлғалардың, ... ... ... ... ақпараттардан басқа салымдардың
(депозиттердің), міндетті ұжымдық кепілдендіру (сақтандыру)
объектісі болып ... ... ... ... сомасы
мен қаржылық жағдайы туралы мәліметтер алып ... ... ... ... ... ... қазіргі ережелер мен банктік
заңдама талаптарын бұзу фактілері туралы хабардар етуге;
- Қазіргі ережелер мен бекітілген ... ... ... жеке
тұлғалардың салымдарын (депозиттерін) міндетті ұжымдық кепілдендіру
(сақтандыру) жүйесінен шығарып, қатысушы куәлігін қайтып алуға;
- салымшылардан ... ... ... ... ... бойынша төленетін өтемақы мөлшеріндегі құқықтар
мен талап ету кезектерін сатып алуға;
- салымшыдан берілген банктің салымшыларға қормен өтемақы ... ... ... ... ... қанағаттандыруды
талап етуге;
- қатысушы банкті тарату комиссиясының құрамына өз ... ... өз ... ... ... да құқықтарды жүзеге асыруға құқылы.
Өз қызметтерін жүзеге асыру ... ... ... ... қатысушы банктерге регрестік талап қою ... ... ... ... ... жайлы қаржылық есеп ... ... ... банк ... ... формада, мерзімде аудиторлық ұйым растаған
жылдық есепті береді.
Қор басқармасының ... ... жеке ... салымдарын міндетті ұжымдық кепілдендіру
жүйесіне енгізу туралы шешім қабылдау.
2. Қазіргі ережелерге сәйкес қорға ... ... және ... ... ... ... ... салу мерзімдерін бекітеді.
3. Банк қатысушы-банктерді инспекторлық тексеруден ... ... ... ... ету ... мен ... қолданады, банктік жарнамада
қарастырылғандай депозитті қабылдауға, ашуға және жеке ... ... ... берілген лицензиялардың күшін жою ... ... ... ... ... ... беруге шешім қабылдайды.
4. Қатысушы-банкті жеке тұлғалардың салымдарын ... ... ... ... туралы шешім қабылдау.
5. Қор активтерін Ұлттық банкке ... ... ... ... ... шешім қабылдайды.
6. Еріксіз таратылатын ... ... ... ... ... ... қабылдайды.
7. Агент-банкті иаңдайды.
8. Қор басқармасының төрағасын ... және ... ... ... ... жыл ... ... мен шығыстар сметасын бекітеді.
10. Қазіргі ережелерге сәйкес басқа да өкілеттіліктер.
Қордың лауазымды тұлғалары мен ... өз ... ... ... ... ... белгілі болған
ақпараттардың барлығын тек қызмет бабында ғана ... ... ... ... ... ... Уақтылы және толық көлемде міндетті күнтізбелік және басқа да жарналарды
Қор басқармасының шешіміне сай төлеп отыру.
2) Мәліметтерді ... және ... ... ұсынып отыру.
3) Еріксіз таратылған қатысушы-банк туралы сот шешімі күшіне ... ... ... ... ... ... ... қорды дереу
хабардар ету.
4) Жеке тұлғалардың салымдарын ... ... ... жүйесінің
объектісі болып табылатын салымдар бойынша банктік салымдарды келісім шарт
бойынша енгізу, салымдар бойынша өтемақы ... ... ... ... ... Қорға өтемдер мен қатысушы-банктің салымдары туралы
ақпаратты еріксіз таратылу жағдайында беруге талап ету ... ... ... ... жеке ... салымдарын міндетті ұжымдық
кепілдендіру ... ... ... ... күні мен
нөмері көрсетілген куәлігін көрсету, сондай-ақ жазбаша хабарлаудың
көмегімен ... ... ... ... ... ... өтемдер төлеу шартын хабарлау.
6) Салымшылар алдындағы міндеттемелердің уақтылы және ... ... ... ... ... ... хабардар ету.
7) Қорға еріксіз таратылу жағдайындағы қатысу-банктердің жеке ... ақша ... ... ... мен банк ... ... яғни Қор басқармасы бекітетін жеке тұлғалардың
нысандары бойынша салымдарының міндетті ... ... ... табылатынын дәлелдейтін құжаттар ұсыну.
8) Қазіргі режелерге сәйкес ... да ... ... банк ... ... мен ... орындамаған жағдайда Ұлттық
банк оларға банктік заңнамада қарастырылған шектеулі ықпал ету шаралары ... ... ... ... пен ... ... кейін міндетті күнтізбелік жарнасын
төлегені туралы қазіргі ережелердің қосымшыларына сәйкес толтырылатын
қатысушы ... ... Қор ... ... ... қатысушы банктер
реестеріндегі ақпаратқа сәйкес жүргізеді. Қатысушы куәлігін алған банктер
қатысушы-банктер реестірінде тіркеледі. ... жеке ... ... ... ұжымдық кепілдендіру жүйесінен
шығарылып, қатысушыкуәлігі мына жағдайларда қайтарып алады:
- ... ... ... жеке ... шоттарын ашу және жүргізуге берілген лицензияның
күшін жою ... ... ... ... ... жыл бойында бірнеше мәрте (екі немесе одан да көп) ... ... ... ... немесе аударымдарды толық көлемде
жасамаса;
- қазіргі ережелер мен белгіленген басқа да талаптар бұзылғанда.
Жеке тұлғалардың ... ... ... ... ... жағдайда және оның қатысушы куәлігі қайтарылғаннан кейін
қатысушы банк, банк ... ... ... ... жеке ... міндетті ұжымдық кепілдендіру жүйесінен шығарылғандығы туралы
Ұлттық банк осы ... ... ... үш күн ... ... беруге
міндетті.
Қор басқармасының қатысушы куәлігін беру немесе жеке тұлғалардың міндетті
ұжымдық кепілдендіру жүйесінен банк қатысушы-банкті ... ... ... ... күн ... ... ... беттерінде мемлекеттік тілде немесе
орыс тілінде жариялануы тиіс.
Банк-қатысушының әрбір салымщысына Қор келесі тәртіптегі салымдары бойынша
өтем жүргізеді:
- 200 000 ... ... ... ... – 100 % сомасы
қайтарылады;
- 200 мыңнан 400 мыңнан теңгеге дейінгі ... ... 200 ... + 200 мыңнан асқан соманың 80 %;
- 400 мыңнан 600 мың теңгеге дейінгі салымдар бойынша 200 мың ... ... ... ... соманың 80 % + 400 мың теңгеден ... ... ... 600 ... 800 мың теңгеге дейінгі салымдар бойынша 200 мың теңге +
200 мыңнан асқан соманың 80% + 400 мың теңгеден асқан соманың 60 %
+ 600 мың ... ... ... ... 800 ... 1 млн.теңгеге дейінгі салымдар бойынша 200 мың ... ... ... ... соманың 80% + 400 мың теңгеден асқан соманың 60 %
+ 600 мың теңгеден ... ... 40 % + 800 мың ... ... ... 1 млн ... ... сома бойынша 80 % 200 мың теңгеден + 60% 200
мың теңгеден + 40 % 200 мың ... + 800 мың ... ... 20 %;
- 60 % 200 мың ... + 40 % 200 мың + 20 % 200 мың ... + 1
млн теңгеден соманың 10 % мөлшерінде;
Бір салымшының салымдарының барлығы ... бір ... ... Өтем ақы ... ... ... ... салым
сомасы сол салым орналастырылған банк-қатысушының еріксіз ... ... ... енген күнгі кедендік және салықтық ... ... ... ... ... үшін ... ... тағайындалатын шетел
валютасының теңгеге қатысты курсы бойынша анықталады.
Банктерге орналастырылған уақытша бос ақша қаражаттары салымшы ... рөл ... ... бір ... ақша ретінде, ал екінші жағынан
салымшыға табыс әкелетін капитал рөлін атқарады.
Банктермен ... ... ... ... 4 ... ... келеді:
1. халықтың ақшалай табыстарының көлемі;
2. олардың банктік жүйеге деген ... ... ... ... ... ... мөлшерлемесі;
4. елдегі банктік жүйенің даму деңгейі және ондағы ... ... өз ... ... үшін Қор ... банктен, ҚР
үкіметінен, басқа ұйымдардан қарыз алуға құқығы бар немесе Ұлттық банктің
ресим қайта қаржыландыру мөлшерлемесінен ... ... ... ... ... ... ала алады.
Күнтізбелік жарнаның міндетті мөлшерлемесі әрбір қатысушы-банктер үшін ... ... мен ... сәйкес жеке белгіленеді. Ұлттық банк
белгілейтін бұл мөлшерлеме есептік ... ... ... ... ... ... ... салымдар сомасының 1,125%-тен
0,375%-ке пайызға дейін мөлшерді құрайды.
Резервті қалыптастыру үшін салымдар бойынша өтемдер келесі тәртіппен ... ... ... ... ... ... ... өтеу үшін қатысушы-
банктер алғашқыда аударған міндетті күнтізбелік ... мен Қор ... ... ... ... ... ... Алғашқыда қалыптастырылған резервтік сомасы жеткіліксіз болған жағдайда
Қордың жарғылық капиталынан 500 млн. ... ... ... ... ... өтеу үшін резервтің алғашқы ... ... ... ... ... соманың 50%-н қатысушы банктердің
Қордың банктік шотына қосымша жарналар төлеу арқылы төленеді, ал ... ... ... 50% Қор ... ... ... өтеу үшін Қордың қарызға алынған ... ... ... ... есебінен төленген өтелу сомалары еріксіз таратылатын
қатысушы-банкке регресті талапты қанағаттандыру ... ... ... ... ... ... мен мерзімі Қор басқармасының қатысушы
банкке тартылған, ... ... ... ... тәуелді
түрде белгіленетін төтенше жарналар есебінен жабылады. [8.32-37б]
Қатысушы-банкке ... ... ... ... ... шектеулі ықпал етуі
мен санкциялары банк заңнамасында ... ... да, бұл ... ... қосымша және төтенше жарналарда төлеуден босатпайды.
Қазақстан Республикасы банк жүйесінің екінші деңгейлі банктеріндегі
жеке ... ... ... ... (кепілдендіру)
қажеттігі көп жылдардан бері шешімін таппай келе жатқан мәселелердің бірі
болатын. Мұндай мәселенің туындауы ... ... ... ... өтуіне және халықтың банктердегі көптеген жылдар бойы
жинаған ақша қорларының, яғни жинақтарының 1990 жылдардың басында ... ... ... ... ... ... байланысты болып
отыр. Бірақ жеке тұлғалардың ... ... ... қорын құру онай мәселе болмады. Халықтың ... ... ... ... ... қолындағы айналысқа
түспей отырған ақшалай қаражаттарын экономикаға ... ... ... ... ... ... банк ... ақша ресурстарымен
қамтамасыз ету, төртіншіден, экономиканың нақты секторларына жұмсалынатын
несие ресурстарын көбейту, бесіншіден, өндірістерге ішкі ... ... тағы ... да ... ... ... бар. Бұл ... қызметін
мемлекеттен ретеуінсіз нәтижелі ұйымдастыру мүмкін емес.
Соңғы ... ... ... ... ... ... іс-шаралар ғылыми, әдістемелік және ұйымдастырушылық негізде
органикалық бірігуді қажет етеді. Осы үш ... ... ... ... реттеуде кері әсерін тигізеді және ақша-
несиелік, әлеуметтік сонымен бірге халықаралық ... ... ... жылы ... ... ... “Қаржыгерлер
ассоциациясының” төрағасы Д. Сенбаев 400 млн. ... ... ... ... ... ... отыр, оны экономикаға банк жүйелері ... ... ... ... ... ... ашуменен іске асады
десе, Қазақстан Республикасы Президенті Нұрсұлтан ... ... ... ... ... ... 1 миллиардтан астам қаражат бар,
ол қаражаттарды сақтандыру қаражат иелеріне де, ел экономикасына да ... ... ... ... ... банктердегі жеке
тұлғалардың салымдарын сақтандыру-банктердің ... ... ... ... ... ... пен ... қажет етеді деп тұжырымдады.
Екінші деңгейдегі банктердегі тұрғындардың және ұйымдардың салымдарын
банктердің төлем ... ... ... ... қамтамасыз ету
мақсатында Ұлттық банкке екінші деңгейдегі ірі банктерімен бірлесе отырып
қысқа мерзімде тұрғындардың ... ... ... жүйесін құруды
және оны іске қосуды тапсырды. Көп ... 1999 ... 5 ... ... ... деңгейдегі банктермен банктер ассоциациясымен және қаржыгерлер
ассоциациясымен бірлесе отырып ... ... ... жеке
тұлғалардың салымдарын міндетті түрде ұжымды сақтандыру ережесін енгізді.
Осы сақтандыру ... ... ... қоры 1 ... ... құраған
“Қазақстанның жеке тұлғалардың салымдарын (депозиттерін) кепілдендіру
(сақтандыру) қоры” ЖАҚ ... ... ... ... ... халықаралық стандарттар негізінде
қызмет көрсетуші тұрғындардың мерзімді салымдарының 90% мөлшерін өздеріне
жинақтаған 17 банк алғашқыда мүше ... ... Бұл ... ... ... ... ... Халық жинақ Банкі”, “Алматы Сауда
Қаржы Банкі”, “Темір Банкі”, “Көмір ... ... ... ... ... Банкі”, “Нұр Банкі”, “Евразия ... ... ... Сити ... ... HSBC ... ... тұлғаларының салымдарын сақтандыру Қоры “Қазақстан Республикасы екінші
деңгейдегі банктеріндегі жеке тұлғалардың салымдарын міндетті түрде ұжымды
кепілдендіру ... ... ... және ... да Қазақстан
Республикасы Конституциясына, Заңдарына нормативті актілеріне сүйене ... ... ... ... Бұл ... негізгі мақсаты – қатысушы-
банктердің еріксіз жойылуы жағдайында жеке ... ... ... ... ... ... Қор ... банктің
арасындағы қатынаста салымның сақталуының кепілі ретінде үшінші тұлға болып
қызмет атқарады. ... ... ... ... ... тұрғындардың
сенімін қайта қалыптастыруға бағытталған. Өйткені халықтың банктерге,
қорларға, басқа да ... ... ... ... ... бес-алты жылда өте
төмендеп кетті.Бұған себеп аталып отырған мекемелердің өз ... ... ... ... ... ... ... ұшырауы, міндеттелерін
өз уақытында орындамауы, оған мемлекеттің қолданатын шараларының болмауы
және тағы басқа көптеген жағдайлар.
Өз ... ... ... ... ... ... ... көп шетелдердің депозиттерді ... ... ... сұранымды, мерзімді салымдарын және жеке ... ... ... ... ... өз ... жағдайы
күшейіп алғаннан кейін енгізуіне болады. Нарықтық экономикасы жақсы дамыған
елдердің банк ... ... ... ...... ... болып табылады. Өйткені салымдарды сақтандыру жүйесі салымшылардың
сеніміне жауапты және ... ... ... ... ... ... Қазақстанның жеке тұлғалардың салымдарын
кепілдендіру жүйесі шет ел ... ... ... экономикасы жағдайына ... ... ... ... Қор бүгінгі күні өз Ережесін бойынша қаржы жағдайы нашарланған
банкті банкрот деп сот ... ... ... арқылы оның
салымшылырына сақтандырылған салым сомасын төлеуді ғана міндеттеніп отыр.
Қаржылық қиыншылық ... ... ... ... ... ... ... бір қаржы жағдайы тұрақты банкке осы банктің активтерін сату туралы
ешқандай сөз ... Қор өз ... ... ... жоғарылмауы жағдайын ескеріп өз Ережесіне шетелдер сақтандыру
жүйелерінің озық нәтижелерін енгізуі керек.
Қазақстанның салымдарды сақтандыру ... ... әр ... ... қордың резервін құрайтын сақтандырылған салымдар бойынша
өтеу үшін төлеуге ... ақша ... бар. Әр ... ... ... ... ... аударуымен қордың резерві ... Егер ... ... жойылуы барысында сақтандырылған
салымдар сомасын өтеуге арналған қордың активтері ... ... ... ... ақша ... жартысы қатусышы-банктердің қосымша жарна
төлеуі есебінен төленеді. ... өтеу ... ... ... ... ... ... арқылы іске асады. Осы агент-банк арқылы салымшылар
өз салымдарын алуына ... Ал ... ... ... төлеген қосымша жарна
сомасы және өтелінуге жұмсалынған алғашқы ... бар ... ... ... ... ... ... талап қою есебінен қайтарылады.
Қордың алған қарызы және ... қор ... ... ... ... ... қаражаты қатысушы-банктердің күтілмеген жарнасы
есебінен өтелінуі мүмкін. Мұнан түсінетініміз – ... ... ... ... ... ... да қатысушы-банктер еріксіз жойылып
жатқан банктің салымдарын өтеу (қайтару) ... ... ... ... ... банк ... салу ... салымшы ол
банктің сақтандыру жүйесінің мүшесі ме, әлде жоқ па екен ... ... ... ... мүше болып табылатын банктердегі мерзімді
депозит қана сақтандыру объектісі ... ... ал ... ... жатпайды.
2006 жылдың шілде айына дейін депозиттерді сақтандыру келесі мазмұнда
болды: егер қатысушы-банк еріксіз жабылатын болып жатса, онда Қор ... ... ... 200 000 ... ... ... ... 100% өтеу
жүргізеді, ал одан ары қарай бекітілген ережелер бойынша ... бір ... ... бойынша максималды өтеу көлемі
1 000 000 теңгені құраған. Бұл салымдарды өтеу жағдайы жеке тұлғалар ... ... ... және ... қоры мен ... үшін ... ... алатын тиімсіз болғандықтан, бұл жағдайды ... ... ... ... өсу ... |2007 ... 1 қаңтарына |2007 жылдың 1 |
| ... ... ... |
| ... ... 7 | |
| ... дейін; | |
| ... ... ... ... ... ... |депозиттер; ... ... ... пен ... | |
| ... ақша қалдықтары;| ... | 400 000 ... ... ... ... етудің | | ... ... | | ... | | ... ету ... ... ... ... |
|төленеді | | ... |сот ... ... |сот ... ... ... |енуінен бастап 7 жұмыс күн |енуінен бастап 14 жұмыс|
|төленуінің басталуы |ішінде |күн ... ... ... басталғаннан кейін 3 |Төлем басталғаннан ... ... |ай ... ішінде |кейін 6 ай ... ... ... | ... ... | | ... | | ... ... ... ... ... ... ... ... ... өз ... ... | ... |
7 ... 2006 жылы ... ... ... ... ... ... деңгейдегі банктерінің депозитті міндетті
сақтандыру » заңы бойынша, депозиттік кепілдендірудің ... ... ... ... ... тартымды түрлерін ұсыну туралы құқықтық
негіз құрылды. 2007 жылдың 1 ... ... бір ... ... ... ... 700 000 ... құрайды.
Ал қазіргі уақытта жеке ... ... ... сақтандыру
деңгейі теңге бойынша 700 000 теңге, ал шетел валютасы бойынша ... ... 90 ... ... және ... ... ... Ұлттық
банктің қайта қаржыландыру ставкасын 50% есебінде қайтарылу ... ... ... ... ... банкінің басқармасының бекіткен
“Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктеріндегі жеке тұлғалардың
салымдарын (депозиттерін) міндетті ... ... ... Қорды басқарудың негізгі құжаты болып табылады.
Ұлттық банк қормен бірлесе ... ... ... ... түсу ... жұмысын жалғастыруда.
Депозиттер нарығындағы ерекше жыл, негізінен, 2006 жыл болып ... бұл жылы ... ... ... ... ... ... Банк жүйесіне тарту мәселесі ... ... ... ... ... әр ... ашу; депозиттер түрлері бойынша
ұтыс ойнату; ... ... қоры ... ... ... және ең басты мәселе – ... ... ... ... ... ... ... сақталынып жатқан
заңдастырылмаған (легализацияланбаған) және ... ... ... ақша ... легализациялық процесті жариялау арқылы еліміздің
экономикасына тарту.
2 – ... ... ... ... ... ... ... тарихы – бұл Қазақстан аумағындағы жинақ жүйесінің
құрылу және даму ... ... ... ... ... ... ... құрылған Қазақстан Республикасы Жинақ банкінің ... ... ... кассасы сонау 1923 жылы, төңкеріс жылдарынан
кейінгі жаңа экономикалық қарым – қатынастар қалыптаса ... ... ... ашылған болатын, кейіннен ұжымдандыру ... ... ... ... 1936 жылы, Алматы қаласында
КСРО Жинақ банкінің бөлімшесі ... ... ... ... ... небәрі төрт жылдың ішінде республикадағы мұндай кассалар саны 335 –
ке жетті. 1929 жылы Республикалық жинақ кассасы ... ол ... ... қызметіне жалпы басшылықты іске ... ... ... ... ... мен колхозшыларды
неғұрлым көбірек тарту мақсатында ... ... ... ... ... ... - совхоздарда, байланыс мекемелері ... ашу ... ... ... ... әлеуметтік – экономикалық және
қаржылық қатынастардың өзі ... ... ... ... банкі
салымшыларының қатарына қосылуына ықпал етті. Халыққа қызмет көрсетудің
орасан зор ... ... ... жинақтау мен банк ісінің ... ... ... аумағында да бекітуге қолайлы жағдай туғызды.
Жинақ кассалары сонымен қатар ... ... ... да ... ... кепілдігімен мерзімдік несиелер берумен
айналысты. ... – ақ ... қор ... ... да ... ... банктік операциялар жүргізуге рұқсат етілді. Бұл кезеңдегі ... ... ... беру ... ... дами ... Ол жылдары
сегіз рет мемлекеттік қарыз шағарылды, оның үшеуі – натуралдық түрде ... ... ... ... ... ... қарай жинақ кассаларындағы салымшылар саны 1 770
мың адамға жетті, ал ... ... ... 322,7 млн сомды құрады, салымның
бір адамға шаққандағы орташа ... 182 сом ... ... ... ... – 1960 ... арасында 1,8 есеге өсіп, 1960 жылдың аяғында 2805 – ... ... ісі мен ... кассалары желісінің кеңінен қанат
жаюы ең алдымен еліміздегі тың және ... ... ... ... ... қарқынды дамуымен, еңбекшілердің материалдық тұрмыс
жағдайының айтарлықтай жақсаруымен байланысты ... Тек 1955 ... ... бойынша салымшылар шоттарының 44,1 пайызы, ал салымдар қалдығының 44
пайызы тың жерлерді игеру жаппай ... ... ... Көкшетау,
Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Ақмола, Павлодар облыстарының үлестеріне
тиді 1960 ... ... ... ... тұрғындардан пәтерге,
коммуналдық қызметтерге төлейтін төлем ақыларын қабылдау ... ... ... Сонымен бірге жинақ кассаларының құзырына зауыт –
фабрикалардың, жергілікті ... ... ... ... және ... айналыспайтын қоғамдық ұйымдардың ағымдағы
шоттарын жүргізу берілді.
Жинақ жүйесінің одан әрі дамуы үшін ақша ... ... ... болды. Алайда 1961 жылы жүргізілген реформа айналымдағы ақша массасын
бақылау және ақша шығаруды ... ... ... ойластырылғанымен,
көздеген мақсатқа қол жеткізілмейді, ол үшін бүкіл шаруашылық құрылымы
қайта өзгертілуге тиіс еді, ... ... ... ақша ... және ... жаңа ... белгілеумен шектелді.
1963 жылдан бастап жинақ кассалары Қаржы министрлігінің құрамынан
шығарылып, Мемлекеттік банк қарамағына берілді, халық ... ... ... ... несие ресурсын толықтыруға жұмсалатын болды. 1960 –
жылдардың аяғында жинақ ісінің нағыз даму шегіне ... ... ... дәл сол жылдары халық шаруашылығына несие беруге күрделі капитал
қаражаты ... ал оның ... ... ... ... ... құрады.
1988 жылғы банктік реформа бойынша банк жүйесін екі ... ... ... банк және арнаулы банктер. Мемлекеттік ... ... КСРО ... ... айналдырылып, халыққа және заңды ... ... ... арнаулы банк болып құрылды.
Қазақстан Республикасының мемлекеттік тәуелсіздік пен ... ... ... ісінің дамуында үшінші қайта құру кезеңі басталды – дәл
осы кезден бастап Қазақстан Халық ... ... ... және
функционалдық қайта бағдарлауға негізделген ісі қолға алынды.
1990 жылдың желтоқсанынан бастап ... ... ... ... ... бере алатын банк жүйесін құруға кірісті. 1991 жылдың
қаңтарында – ақ «Қазақ ССР – індегі ... және банк ... ... деген
заң қабылданды, мұның өзі тәуелсіз Қазақстанның банк ісіндегі реформа
жұмысының алғашқы ... ... еді. ... ... ... ... етілген соң бір жылдан кейін, 1992 жылы ... ... ... құрылды, оның заңды түрдегі ресми құқық
иеленушісі бүгінгі Қазақстан Халық Банкі ... 1993 жылы ... ... Республикасының үкіметіне қарайтын дербес заңды ... ... ... ... ... ұйымдастырылды. Ал 1995 жылы Банк ... ... ... болып қайта құрылды. Қайта құру рәсімі банк
басшылығын ауыстырумен, ... ... ... ... ... ... банк ... әмбебап қызмет көрсету қағидатын негіз ... және ... ... ... банк ... ... ... кеңейтуді,
банкингтегі ақпараттық – коммуникативтік ... ... ... ... ... әрі ... іске ... жылдың аяғында – ақ Қазақстан Халық Банкі республикадағы ірі
операциялық банк болып ... ... ... Банк ... ... сол ... ауытқымай, қол жеткізген ... ... ... келеді.
1998 жылдың шілдесінде акционерлердің жалпы жиналысының шешімімен Банк
жабық ... ... ... Үкіметтің қатысуы 100 пайызды
құрайтын «Қазақстан Халық жинақ ... ашық ... ... Сол жылы ... ... ... 1998 ... 6
шілдесінде шыққан № 644 «Қазақстан Акционерлік Халық ... ... 1998 ... ... ...... ... негізгі бағыттары туралы»
деген қаулысына сәйкес акционерлік қоғам капиталын ұлғайту бағытында жұмыс
жүргізілді.
2001 ... ... ... ... ... – саттық аукционында Қазақстан
Үкіметі өзіне тиесілі 33 пайыз + бір акцианың бақылау пакетін ... ... ... ... ... ... ... ірі әмбебап әрі жетекші
коммерциялық бантердің бірі болып келеді. 80 ... ... ... ... етіп, сенімді қаржылық мекемеге айналып отыр.
2005–2007 жылдардағы Халық Банкінің даму стратегиясының негізгі
міндеті – Қазақстанда және онымен ... ... ... ... қаржы
нарығының барлық сегменттерінде : банк, зейнетақы, сақтандыру, бағалы
қағаздар және лизинг саласында ... ... әрі ... ... ... ... топ ... Халыққа бөлшек бизнес қызметін көрсету нарығында жетекші банк
атану. Ең бастысы – сатулар ... ... оның ... ... ... ... желісінде тұрғындарға ... ... ... ... ... ... нарығындағы өз айқындамасын күшейту (кең
мағынада алғанда, оның ішінде зейнетақы ... ... ... ... ... ... тікелей басқару
жөніндегі бөлімшелерді қоса алғанда);
• Жалпы сақтандыру нарығында табанды да берік айқындама ұстануға қол
жеткізу;
• Нарықтың ... ... ... бойынша кемінде 25 пайыздық
үлесті иемдену;
• Шағын және орта ... ... беру ... ... банктің
бірі болу;
• Ірі экспорттық кәсіпорындарға қызмет көрсетуде жеткілікті айқындама
жасау;
• Қазақстан мен оған ... ... ... ... ... ... бойынша бизнес ашу;
• Стартегиялық серіктеспен бірлесіп Қазақстан аумағынан тыс жерлерде
бизнесті қолға алу және 5 ... ... ... ... ... ... ... 30 пайызға жеткізу. Ресеймен саудалық қарым
– қатынасқа оның ішінде шекаралық саудаға қызмет көрсету бизнесін
құру;
• Қорландыру ... ... ... қор ... сараландыруды
жалғастыру.
2006 жыл Халық Банкі үшін орнықты түрде дамуға, жетекші
айқындамалық ... мен ... ... ... ... қол жеткізілген
кезекті табысты жыл болып табылады. Банктің таза ... мен ... 70 % - дан ... ... ... капитал жетімділігі тиісті деңгейде
сақталып, 17,1 % болды. Банк ... ... ... ... ... мен карточкалық өнімдер, зейнетақылық қор мен сату арналары
жөнінен, оның ... кең ... ... ... мен ... ауқымы
бойынша жетекші орыннан көріне ... ... ... ... өзінің көш бастаушылық орнын нық ұстап отыр. 2006 жыл ... ... қол ... атап ... ең ... табыс- Лондондағы
халықаралық биржада жаһандық депозитарлық қолхаттарды бастапқы жариялық
түрде орналастыруды (IPO), ... ... ... ... ... ... ... аяқтады. 2007 жылы клиентер сұранысына бағдарланған жоспарды
одан әрі дамытуды, теңгерімді ... ... ... ... ... ... ... банкі үшін басты айқындама, оң мәнді үрдістер ... ... ... - ... ... ... ... көлемі 72% - ға ұлғайып, 27,159 млн теңгеге дейін өсті. Операциялық
табыс 66% - ға ... 64,572 млн ... ... Таза ... табыс 98% - ға
дейін ұлғайып, 38,132 млн теңгеге жетті. Таза пайыздық ... 7,0% ... ... ... 36,8%. - ROAE – 4,6 пайздық пункте
өсіп, 41,8% - ға жетті. Жалпы активтер ... 77% - ға ... 991,359 ... ... Капиталдың жетімділік коэфициенті: 1- деңгей ... ... 2 – ... ... – 17,1%.
Банктің 2006 жылғы шоғырландырылған таза ... 72% - ... 27,159 млн ... ... ... бұл ... қол жеткізуі ең
алдымен таза пайыздық табыстың 98%- ға, ал комиссиялық және алым ... ... 39% - ға ... ... ... ... отыр, өз
кезегінде бұл аталған көрсеткіштер пайыздық емес шығыстардың 48% - ға ... ... ... ... 139% - ға ... ... теңгерілді.
Қарапайым акцияларды иеленушілер арасында бөлінуге тиіс таза ... ... ... ... бұл 2005 ... көрсеткішпен (14,200 млн теңге болған)
салыстырғанда 77% - ға ... ... ... таза ... ... ... мен түрлі
алымдар түріндегі таза табыс және басқа да пайыздық емес табыс ... ... бұл ... 66% - ға ... 64,572 млн ... ... 2005 жылы –
38,926 млн теңге болған. Операциялық табыстың 59 пайызын құрайтын ... ... 2006 жылы 98% - ға ... ұлғайды және 2005 жылы 19,259 ... ... ... жылы 38,132 млн ... ... ең ... бұл ... өсімімен табысы жоғары бөлшек несиелер есебінен мүмкін болды.
Комиссиялықтар мен алымдар түріндегі таза ... ... 33 ... ... әрі 2006 жылы 39% - ға ... 2005 жылғы 15,248
млн теңгеден 21,135 млн теңгеге дейін жетті. Бұл табыс ... ... ... мен есеп ...... қызмет көрсету арқылы
алынған табыс нәтижесінің артуы арқылы қол жеткізілді. ... ... ... 48% - ға ... және 2005 ... 19,560 млн ... өткен жылы 28,971 млн теңгеге дейін артты, бұл ... ... ... ... және басқа да әкімшілік шығынның
артуымен байланысты.
2006 жыл Халық Банктің банктік ... ... ... жылы ... Бұл ... ... банкінің бухгалтерлік балансымен
куәләндырады.
Кесте 2.1
Бухгалтерлік баланс.
|Млн. Тенге |31 ... |
| |2006 ж |2005 ж ... ... ... |596,216 |411,097 ... ... |991,359 |559,665 ... ... |597,935 |323,515 ... ... |870,732 |495,221 ... ... ... |120,628 |64,444 |
|Барлық ... ... және |991,359 |559,665 ... | | ... ... ... ... 2006 жылы 77% - ға өсті және 991,359 млн
теңгеге жетті, 2005 жылғы 31 ... 559,665 млн ... ... ... ... ... несие портфелі мен инвестициялық
бағалы қағаздар портфелі ауқымының артуы нәтижесінде мүмкін болды. ... ... 2006 ... ... ... ... 45% - ға артып,
596,216 млн теңгеге жетті, 2005 аяғында бұл көрсеткіш 411,097 млн ... ... өсім ... ... беру қызметінің айтарлықтай
жандандырылуымен, әсіресе, бөлшек несие беру мен шағын және орта ... ... ... белсенді түрде жүргізілуімен тығыз байланысты
деуге болады. Мұнымен қатар ... ... ... ... ... де өсіп ... 2005 жылғы 12,099 теңгеден 2006 жылы
123,338 млн ... ... өсті ... ақша мен оның ... ... ... ... қысқа мерзімді облигациялардың ауқымының өсімі 2005
жылғы 57,102 млн ... 2006 жылы 127,799 млн ... ... ... бұл
жағдай өткен жыл ішіндегі депозит базасын ... ... ... ... ... тыс ... байланысты болды. Бөлшек (жеке
тұлғалар) банкинг жалпы несие портфелінің 31 пайызын құрайтын ... ... 2005 ... 130,602 млн ... 2006 жылы 197,181 млн ... өсім 51% болды. Ипотекалық несиелер бөлшек несиелердің ... 56% ... және ... ... жылы 40% - ға ... ал ... ... көлемі 67% - ға өсті. Бөлшек несие бойынша түскен
табыс 2006 ... ... ... ... ауқымының 41 пайызын құрады, ... бұл ... 36 ... ... ... 2006 ... ... Банктің меншікті капиталының
көлемі 2005 жылдың аяғындағы ... ... 87% - ға ... млн ... құрады. Мұндай нәтижеге жарғылық капиталды толықтыру
және бөлінбеген табыс пен өзге де ... ... ... ... ... ... ... 2005 жылдың аяғында 29,016 млн теңге
болса, 2006 ... ... ... артықшылықты акцияларды
орналастырғаннан кейін және қыркүйек айында 30 000 000 қарапайым акция, ал
желтоқсан ... ... ... ... ... ... (ЖДҚ) ... жариялық түрде орналастыру (IPO) шеңберінде
55 000 000 қарапайым акция шығарылғаннан кейін 2006 жылдың аяғында ... ... 109% - ға ... 60,684 млн ... ... 2.1. 2006 ... Халық Банкінің негізгі операцияларының қаржылық
көрсеткіштері.
Халық банкі өзінің клиенттер базасы мен кең таралған бөлімшелер
желісі жағынан көш ... ... келе ... ... ... ... мекеме болып табылады. Банк бүгінгі күні жеке тұлға –
клиенттер мен ... ... және ... және орта ... ... ... ... (банктік қызметтер, зейнетақы қорының
қызметі, сақтандыру, лизинг, брокерлік ... ... ... ... ... топ ретінде даму қағидасын ұстанып отыр. ... ... ... мен ипотекалық несие беру нарығындағы
портфелдік үлесі - 20 % - ға ... ... ... Банк ... ... сөзсіз көш бастаушысы болып табылады – бұл ... ... ... құрайды. Өзінің бөлімшелер желісі мен банкоматтар арқылы ... ... ... уақытта айтарлықтай жедел қарқынмен дамып отырған «Интернет -
банкинг» және ... ... ... ... 6млн - ға жуық
клиентке қызмет көрсетуде. Клиенттерге ұсынылатын қызмет ауқымы өте кең әрі
сан алуан: банк ... мен ... оның ... ... ... ... тұтыну несиелер, ипотека, ... және ... жол ... ... айырбастау, мұның сыртында – 2006 жылдың
ішінде іске қосылған бірқатар жаңа карточкалық өнімдер бар. ... ... ... копоративтік клиенттерімен шағын және
орта бизнес өкілдеріне, ... ... мен ... ... банк ... мен қызметтерінің бірнеше түрін ұсынады.
2002 жылдың қыркүйек ... ... ... ... ай ... ... ... алда келуде. Осы жылдың ақпанындағы көрсеткіш
3483615848 теңгені құрайды немесе 26,67% құрайды.Осы ... ... ... ... 2.2
2005 жыл бойынша негізгі көрсеткіштерінің өзгеру динамикасы
|Атауы ... ... ... өсім |
| | ... | |
| |1.1.05 |1.1.06 | | | ... |1242881 |1459198 |19,16% |216,317 |17,4% ... | | | | | ... қоры ... |25,95% ... ... ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... | ... ... | | |23,29% | | ... | | | | | ... ... ... |23,05% ... |38,315% ... |211366 |266409 | |55043 |26,04% ... | | | | | ... ... ... қоры ең капиталды қоры болып табылады.
Оның төленген жарғылық капиталы 1 млрд ... ... 2006 ... ... ... жеке капиталы 2 828 734 мың теңгені құрайды.
Зейнетақы қор жүйесінің 2006 жылдың 1 қаңтарындағы көрсеткіштері:
- 168,3 ... ... оның ... ... ... 36,1 ... ... зейнетақы қорының көлемінің 25,95% - ын құрайды;
- 42 млрд.теңге зейнетақы активтерінің көлемі ... ... ... ... ... немесе жалпы зейнетақы қорының салымшылары
19,% - ын құрайды;
- 2005 ... ... ... ... ... ... 38,93% ... 2005 жылғы таза инвестициялық кірісінің өсімі 51,99% - ды құрайды;
- Зейнетақы салымының жалпы көлемі 24,3% - ын ... ... ... 2005 жыл ... ай ... ... салымдарының ортақ көрсеткіші
295 млрд.теңгені құрайды немесе зейнетақы ... ... 26,5% - ын ... жеті ... қор ... резервтерімен, өзінің ішкі
потенциалымен өсіп, дамыған болатын. ... ... ... ... мен ... шетелдің сарапшылары көрсетеді:
- Қордың салымшыларына қаржылық топтағылардың алғашқысы ... ... ... ... ... ... айналымдық қызметтерін
қосады.
- Мемлекеттік емес қорлардың ішіндегі алғашқысы ... ... ... ... ... ... Халық банкінің банкоматтары мен интернет банкингісі арқылы
жеке зейнетақы шотынан ... алу ... ... ... ... ... бойынша бірінші орынға шықты және
республикадағы ең ... қор ... ... ... ... салымшылардың зейнетақы салымы
бойынша 1 млрд ... ... ... ... ... емес қорлардың ішіндегі бәсекелестік күресте 1 млн салымшы
рубежіне жетті.
- Зейнетақы ... ... ... бірі болып жарғылық капиталды
1 млрд теңгеге толтырды.
- «Жыл таңдауы» республикалық конкурсының алты рет ... ... ... атағын иеленді, нарықты зерттеу Еуропалық орталығының
«Еуромаркет» сыйлығымен марапатталды.
- Ең атақты, ең таза, ашық және атақты қор ... ... JAS-ANZ ... ... ... орган «Total Quality
Certification Services International Pty Ltd» ... ... ... : 2000 стандарты бойынша сапа ... ... ... ... ... айы мен 2006 жылдың ақпан айы аралығындағы Халық
банкіндегі жалпы зейнетақы қорының, зейнетақы ... ... ... орта ... ... 20,64% ... жылдың ақпан айы мен 2006 жылдың ақпан айы ... ... ... 23,64% ... ... мәні ... басқа органдардан ажырататын
қызметтерді ... ... ... ... банк қызметі клиент мүддесі
үшін белгілі бір іс - ... ... ... ... Банк
өнімінің негізінде қандай да бір қажеттіліктерді қанағаттандыру қажеттілігі
жатады. Қазіргі кезде негізгі дәстүрлі ... ... ... мен қарыздарды беру жатады. Банк өз пайдаларының көп бөлігін осы
операциялар бойынша пайыздық ... ... ... осы екі қызмет
төңірегінде ... ... ... ... жасалынып шығуы мүмкін.
Қазіргі кезде банкінің ... және ... ... ... ... қамтитын өнімдердің кең қатарын ұсынады. Халық банкі
бәсекелестік артықшылықты жаулап алу және оны мықты түрде ... ... ... ... ... бір ... ... көрсетуге мамандануға
тырысады. Халық банкінің желісі ақша нарығының қалыптасуына ықпал етеді, ал
заңды және жеке ... ... ... бос ақша ... және оны ... мен ... ... мерзімдік қажеттіліктерін
қанағаттандыруға пайдалану ақша нарығының экономикалық негізі болып
табылады. ... ... ... өз ... ... қызметтеріне
қызмет көрсетумен байланысты несиелік есеп айырысу және ... ... ... ... Республикасындағы банктер және банктік қызмет ... ... ... банкі мынандай операцияларды орындайды:
▪ Ақылы негізде депозиттерді тарату;
▪ Клиенттермен банк шоттарын ... және ... ... ... ... жіне жеке тұлғаларға несие беру;
▪ Төлем құжаттарын сатып алу, сату және сақтандыру, ... ... ... ... ... ... орындауды қарастыратын үшінші тұлғалар ... және өзге де ... ... ... үшін құжаттар мен бағалықтарды ... ... ... ... ... ... байланысты кеңес беру қызметін көрсету;
▪ Клиенттердің тапсырмалары бойынша сенімдік операцияларды басқару;
2005 – 2006 несиелік ... Бұл ... ... берілетін
несиелердің сапасы жақсартылды және олардың қайтарылмау тәуекелі төмендеді.
Банктер несиелік қоржынының ... ... 31 ... ... үлесі 71,6%, күдіктілердің - ... – 2% ... ... ал 2005 жылдың басында бұл ... 69%, 28,9% және 2,1% ... ... ... ... ... өзгеруі дұрыс бағаланды, мұндағы орташа және ұзақ мерзімді
несиелер қысқа мерзімді несиелерге қарағанда озық ... ие ... ... ұзақ ... несилер бұл кезең ішінде 54,2% - ке қысқа ... 19,4% - ке ... ... және ұзақ ... несиелер бойынша 47,4%
- ке 383,4 млрд теңгеге дейін, ал қысқа мерзімді несиелер бойынша 26,2% -
ке ... ... орта және ұзақ ... несиелердің үлестік салмағы
53,2% - тен 57% - ке ұлғайды.
Валюталардың түрі ... ... ... ... ... өсімі шетелдік валютадағы несиелермен ... ... ... ... ... ... ... банк несиелерінің жалпы
көлеміндегі үлестік салмағы 31,5% - ті ... ... ... ... бір жыл ... 30,9% – ке 460,5 млрд ... дейін
ұлғаяды. Банктер қор базаларының жалғасып, өсімі жағдайларында экономиканың
нақты секторын несиелер операциялардың ең париоритетті түрі болып ... ... ... ... да недәуір көлемде 61,7%- ... яғни ... ... ... Оның ... халыққа берілген несиелер 127,7% - ға
көбейіп, 161 млрд ... ... ... ... ... заңды және жеке
тұлғаларға арналған несие өнімдері бар. Тағы да ұзақ ... ... ... ... берілетін несиенің түрлері бар. Халық Банкінің осы
негізгі қаржылық көрсеткіштері бойынша 2005 жылмен салыстырғанда, 2006 ... ... ... көлемде ұлғайғандығын осы көрсеткіштер бойынша
байқауға болады.
Клиенттерге несие беру операциялары 2006 ... ... ... ... ... бірі болып қала берді, өйткені олар жоғары ... ... ... ... ... бір жылда 2,3 есеге көбейіп, 16
млрд.теңге құрады. Берілген несиелер көлемінің ... ... ең ... жаңа даму стратегиясымен байланысты. Ол ірі ... жаңа банк ... ... ... желісін кеңейтуге, бөлшек
сауда бизнесін ... ... ... қоржыны 2006 жылдың соңындағы
уақытша құрылымын қарастыра отырып, қысқа мерзімді несиелер қоржынының ... 69% - ын ... ... ... ... бірге Банктің, ұзақ
мерзімді инвестицияларды тарта отырып, үлесі 31% құраған ұзақ ... ... ... ... мүмкіндігі бар. Шетел валютасында немесе
валюталық баламада бекітумен берілген ... ... ... ... ... 51,8% құрады, бұл негізгі тартылатын несие қайнар көздерінің
валюталық бөлінуіне жуықтап сәйкес келеді. Шағын және орта ... ... ... ... ... ... бұл секторына берілген несиелер
сомасы өткен жылмен салыстырғанда 1,8 есе артқан және несие ... ... 54% ... 2006 ... Банк республикалық және жергілікті
бюджеттер шегінде бірлесіп ... ... ... жұмысын
жалғастырды. Жергілікті бюджеттермен Банкке шағын кәсіпкерлікті дамыту үшін
бөлінген қаражаттар 2006 ... 71,3 ... ... және
ауылшаруашылығымен және ауылшаруашылық өнімдерін өңдеуге ... ... ... ... мүмкіндігі Банк ұсынатын өнімдердің ең ... ... ... ... ... әрі оның мұқтажына сай келуін қарастырады.
Бүгінгі күні Халық Банкі ипотекалық несие бойынша бірнеше ... ... ... атап ... ... ... ... үй сатып алуға,
құрылысы салынып жатқан құрылыс үйді жөндеуге ... ... ... мүмкіндігінің қосымша ерекшклігі мынада: ипотекамен өарыз беру
жобасы еліміздің 45 елді ... ... әрі 60 – тан ... ... ... ... 2006 ... Халық Банкіндегі қысқа және ұзақ мерзімді несиелердің
үлесі.
Халық Банкі Қазақстан экономикасының басымдық ... ... ... ... ... жұмыс жүргізеді. Лизинг және
факторинг сияқты перспиктивалы және жоғар ... ... ... ... ... және ... ... беру бағдарламалары әзірленіп іске
қосылды. Банк бірінші ... ... мен ... ... ... ... ... салалық әртараптандыру тұрғысынан
қарағанда, несие қоржыны жақсы тұрақтандырылған және оңтайлы ... ... ... ... ... Халық Банкінің
несие қоржынының сапасын ... ... ... ... ... ... ... резерві несиелер қоржынының залалдарын толық жабуға
қабілетті. Бұған қаржыландырылатын жобалардың жеткілікті өтімділігі, ... ақ ... ... ... ... ... ... және жоғары
өтімділігі септігін тигізеді. Несиелік салымдардың негізгі көлемі көтерме
саудаға тиісті болды, бұл ... ... ... қызметтеріне
деген жоғары сұранысына және сауда операцияларын қысқа мерзімділігіне
байланысты. ... ... ... бірнеше бағыттарда ... және оның ... ... ... ... ... тұтынушылық тауарлар және басқа да сауда кіргенін атап ... ... жыл ... ... ... ірі ... ... орта
және шағын кәсіпорындарды ынтымақтастыққа тарту жолымен клиенттік ... және ... ... ... жүргізді. Бұл клиенттік базаның 2006
жылдың басындағы деректермен салыстыр,анда 3 ... ... ... ... ... жыл ... ол 31 ... астам клиенттерді құрайды.
Сурет 2.3. ... ... ... қаржылық
көрсеткіштері.
Депозит нарығы, бұл жылдары банктердің қорларын заңды тұлғалар мен жеке
тұлғалардың депозиттік салымдарының өсу ... ... ... ... тапты. Сондағы заңды тұлғалардың да депозиттерінің ... ... ... болып 35,6% құрайды. Нәтижесінде банк ... ... ... ... 2005 жыл ішінде 35,6% - ке өседі
де, 2005 ... 31 ... 63 млн. ... ... ... ... ... Заңды тұлғалар депозиттерінің көлемі жыл басынан бастап
51,1% - ке өсті. 2005 жылы ... ... ... өсу қарқыны
шетел валютасындағы депозиттерге қарағанда озық сипатта болды, соның
нәтижесінде ... үлес ... 35,7 % - тен 40% - ке ... өсті. Жалпы
алғанда, ұлттық валютадағы депозиттер жыл басынан бастап 60,7% - тен ... ... ... ал ... ... ... 33,8% - ке ... мерзім бойынша салымдарының құрылымында мерзімді депозиттердің
үлестік ... ... ... байқалды, ал 2006 жылы депозиттік
базалардың көлемі 311,6 млрд ... ... ... салымы 131 млрд
теңгені құрайды. Оның ішінде талап етілетін депозит 36 млдр теңгеге ... ... 2005 ... ... 27 млрд ... ... ... көлемінің ұлғаюына және олардың ... ... олар ... ... ... ... ... қала бермек.
Валюталық нарық, 2005-2006 жылдары «Қазақстандық қор биржасы»
әртүрлі инструменттермен сауда жүргізілеін әмбебап ... ... ... ... ... ол ... мүшелерінен өздеріне ... ... қор ... ... ... жүргізуге мүмкіндік берді.
Бір жыл ішінде шетел валютасымен муниципалдық облигациялар мен ... ... ... ... ... бағалы қағаздарымен,
мемлекеттік емес имиссиялық ... ... ... ... ... мерзімді өзара шарттарымен сауда жүйелі түрде
жүргізілді, вексельдердің алғашқы нәтижелі саудасы өткізілді. ... қор ... 56 ... ... жүргізеді – бұл 2005 ... ... ... 4 есе ... 2005 жылы ... барлық
секторларында қор биржасындағы операцияларының сомалық көлемі 24,6 млрд
АҚШ долларының эквивалентіне жетеді, ол ... 2005 ... ... ... ... Операциялардың келтірілген көлемі қор биржасының ... ең ... ... ... ... ... бағалы қағаздармен шетелдік валютамен ... ... ... нарығы бұрынғысынша кеңінен таралып келеді. Бұл
фактіні, бір жағынан, мемлекеттік бағалы қағаздарының жоғары ... ... ... ... ... ... үшін ... бағалы
қағаздарға қатысты белгіленген инвестициялау шектерімен, жергілікті қор
нарығында Қазақстандық компаниялардың қажетті ... ... ... ... 2005 ... биржалық нарығындағы басқа
да айрықша мәнді ... ... ... ... ААҚ ... ... пакетін нарықта өткізу, облигацияның бір теңгелік
номиналды құнына өту ... ... ... ... ... күшіне енгізу.
Жылдың басынан бастап теңгенің номиналдық девальвациясы 3,25% - ті
құрайды. Теңгенің орта есеппен алынған айырбастау курсы 12 ай ... ... ... үшін 153,86 теңгені құрады. Айдың аяғына қарай ұлттық валютаның
ресми курсы бір АҚШ ... үшін 155,6 ... ... ... ... ... ... көлемі 2005 жылдың желтоқсандық көрсеткішімен
салыстырғанда 72,9% - ке ұлғайяды да, 24,6 млрд ... ... ... ... ... нәтижелері бойынша қор биржасындағы операциялар
көлемі 6,3 млрд АҚШ долларын құрайды және ... ... ... ... 24,2% - ке ... Биржадан тыс валюталық нарықта 2005 ... ... ... көлемі 32,4% - ке ... ... ... ... ... желтоқсан айына дейін банкаралық валюталық
нарықтағы ... ... 4,7 млрд АҚШ ... ... ... қаржылық нарығының жалпы дамуы мен елдегі экономиканың жағымды
бағыт алуын банктерге ... ішкі ... ... арқылы
қаржылық инструментерді белсенді пайдалану жолымен өз ... ... ... ... ... банк ... өтімділік деңгейі
жоғары түрде сақталған. 2005 жылдың 31 желтоқсанындағы мәлімет бойынша банк
секторының ағымдық ... ... ... 08. ... ... ... 2005 жылдың басындағы мәліметтер бойынша республикада
әрекет ететін банктердің жалпы саны 38, ... ... ...... ... бар – 17 банк ... Банктердің жиынтық меншікті
капиталы 32,2% - ке өсті және 162,8 млрд ... ... ... және банктердің қор базасының өсуі ... ... ... ... 2005 жыл ішіндегі банктердің жиынтық
активтері 46,2% - ке ... және 146 млрд ... ... 30,5% - ке ... ... Банк ... ... бойынша әр уақытта көш
басшы болып ... Ол 2,4 млн ... ... ... ... ... ... түсімнің көлемі 363 млрд теңгеге жетсе, ал желтоқсан айында
клиенттердің есебінен ... ... 47 млрд ... ... ... ... қызмет ету желісі 2005 жылы 585 ... ... 3700 POS ... мен ... бар. ... ... 112 ... сондай ақ қосымша 300 банкомат сатып алынды. 2006
жылы Халық Банкінің 1000 банкоматы іске ... 2005 ... 19 ... ... рет ... ... жүйесі кіргізілді жыл бойы
«Мобилдік ... ... ... ... мобилдік операторлар
қосылды. 2006 жылдың қаңтарында ... ... ... ... ... ... ... банк шотын мобилді телефон арқылы басқару
жүйесінде «VISA CEMEA» мобилдік банк ... by VISA» ... ... ... Қазіргі кезде бұл жүйемен 36 мыңнан астам клиенттер
жұмыс істейді. Халық банкінің жеткен жетістіктері ... ... ... Жинақ банкісіндегі әріптестеріне қарағанда ең аз мерзімде ... ... ... бірінші миллионда жіберілген 10 ай, Жинақ банкі
-17 айда қол ... ... ... ... есеп ... 1,8 млн-
нан 12млн- ға дейін болды. Халық банкінің осы қол жеткізген статистикалық
көрсеткіштері, клиенттері үшін ... ... ... ... болып
отыр. Мұны қазір Халық банкінің барлық банкоматтарында ... ... ... ... тіркелген төлем карточкасы бар кез келген
клиент, кез келген затты сатып алу, төлем төлеу, ... алу ... ... ... мобилдік телефодарында хабар арқылы ескерту алады.
Хабар жұмыстың бағасы, орындалу мерзімі, өткізілетін орны ... ... Одан ... да ... ... ... ... онда тез арада
8080 хабарға арнаулы код ... ... ... ... ... ... біреулердің заңсыз пайдалануына жол бермеу керек.
Оперативті хабарлардан басқа «Мобилдік банкинг» жүйесіне ... кез ... ... ... ... ақпараттарды білуге хабар жіберу арқылы
ақшаның қалғанын, соңғы операциялар туралы мәліметтерді ... ... ... сервистің үшінші этапы – банк кодын клиенттің сим картасына
орналастыру, яғни қорғалған төлемдерді және ... ... ... ... ... ... Халық банкі әлеуметтік жауапкершілігін
арттыру нәтижесінде 2005 жылдың күрделі де пайдалы құрылымдарымен ... ... ... орны ерекше, мәселен VISA ... ... ... 8 ... ... ... шет ... бұл таптырмайтын нәрсе. Сонымен қатар VISA Gold ... ... JAPA ... ... ... Бұл ... бойынша
шет елдік отелдер қызметін 50 пайыздық жеңілдікпен пайдалануға болады және
басқа да пайдалы жақтары бар. ... ... ... ... ... ... болған жағдайда, егер шетелде жүргенде осындай
мұқтаждық туып қалса, бұл карточкамен кез келген елде ... ... ... ... AIG ... ... бар.
CARD TO CARD жүйесімен ақша аудару, Халық банкінің ... ... ... ... ... бір ... ... ақша аудару қызметін жүргізеді. CARD TO CARD ... ... жол ... бұл қызмет түріне тәуліктің кез келген уақытында,
демалыссыз әрі үзіліссіз қол жеткізуге болады. Операцияны банкомат ... ... ... ақшаны Қазақстан аумағында ад, шетелдердің бірінде
жүріпте қолға алуға болады. Бұл қызметті ... ... ... үнемдеуге болады, өйткені төленетін комиссиялығы өте аз ... ақша ... ... емес.
Халық банкі өз клиенттеріне банкке келместен, банкомат арқылы ... ... ... алу ... ... ... арқылы берілетін
несие лимиті – бұл Халық банкінің карточкасымен ... ... ... ... ақша алу ... ... ... лимиті жалақысы
кемінде 15000 теңге болатын әрі жалақысын 3 айдан ... ... ... ... ... ... мен ... арналған. Несие желісінің мөлшері жалақының 70 ... ... ... өзінің төлем карточкаларын ... ... ... ... ... ... ... мобилдік телефондағы
балансты толықтырып отыру, кабельдік телевидение қызметі үшін ақы төлеу.
Банктің төлем ... ... мен ... ... ... ... болмай, кез келген ыңғайлы уақытта банкоматқа барып, төлем
жасауға болады.
Халық банкінің банкоматтар арқылы қол жеткізілетін операциялары:
• Қолма – қол ақша ... ... ... ... ... ақша балансы туралы үзінді алу;
• Мобилдік байланыс, кабельдік телевидение, «Қазақтелеком» ААҚ қызметтері
үшін, басқа да төлемдерге қол жеткізуге ... ... ... ... ... CARD TO CARD ... ақша аудару;
• «Карточкалық депозитте» ақша жинақтау;
• Карточкамен несие лимитін алу;
• «Мобильдік банкинг» қызметіне қосылу;
• Қазақстан Халық банкінің ... ... ... ... ... ... алуға болады;
• «Қазақстан Тұрғын үй құрылысы жинақ банкі» АҚ- да ... ... ... өтеу.
Халық банкі сауда саласындағы әр турлі елдермен ынтымақтастықты
өркениетті есеп айырысу ... ... ... ... жаңа банк
өнімдері мен қызметтерін енгізу саласында тиісті қадамдар ... ... екі ел ... ... ... ... ... жағдайлар тудыру үшін Қазақстан мен Қытайдағы ірі банктер арасында
өзара іс-қимыл орнату аса ... ... ... ... атты ... ... иесі CUP – пен ... туралы келісімге қол қою тек қана Халық
банкі үшін ғана емес, ... да ... ... ... ... CHAINA ... (CUP) ... жалпы банкоматтар жүйесін және POS – ... ... ... Енді жоғарыда айтылған келісім бойынша Халық
банкі CUP ... ... ... ... ... ... екі сатыдан тұрады. Бірінші саты барысында ... CUP ... ... сату ... ... жасау, баланс
туралы сұрас салу және Халық банкі ... ... ... қолма – қол ақша алу функцияларын ... алу ... ... ету ... ... Бұл ... брінші сатысы
2006 жылдың үшінші тоқсанына дейін іске асырылуы керек. Екінші сатыда Халық
банкі CUP карточкаларын шығаруды ... ... ... CHAINA UNION ... ... штап - ... Шанхай қаласындағы жалғыз процессингілік
компаниясы болып табылады. Компания 2002 жылы 80 – нен ... ішкі ... ... қатысуымен құрылған акционерлік қаржы институты
ретінде құрылды. CUP – тің 20 ... мен ... ... 160 - тан ...... бар. Елде 959 ... ... төлем карточкалары
шығарылған, оның ішінде 40,4 млн кредиттік, 919 млн дебеттік карточкалар
бар. Компания ... ... көш ... ... ... «Қазақсатан Халық
Банкі» АҚ - өз клиенттерінің игілігі үшін 80 жылдан ... ... ... етіп келе ... ... Республикасындағы аса ірі әмбебап
коммерциялық банк, еліміздегі ең сенімді әрі ... ... ... ... бірі. Банк VISA International және MasterCard
International төлем жүйесінің карточкаларын ... және ... ... нарығының тұрақты көш басшысы болып келеді. Банктің
айналымдағы карточкаларының жалпы саны 2,4 млн бірліктен асты.
Сейфтік операциялар, ол банк өз ... – жеке ... ... тұлғалардың материалдық және өзге де ... ... ... ... ... ... ... жәшігін
келісім – шарт негізінде жалға беру қызметін ұсынады.
Маңызды құжаттар мен құнды заттарды банк ... ... ... – сенімділік пен қауіпсіздікке кепілдік беріледі. Бұған
қосымша банк ... тағы бір ...... ... ... ... сақтау мүмкіндігі және сақтауға салынған заттың
құнын жариялау мүмкіндігі. Абоненттік ... ... ... ... ... өзі ... ... пайдалана алады. Бүгінгі
күні Банк сейфтік депозитрийдің абонент жәшіктерін неғұрлым кең таралған
көрсеткіштер бойынша ... ... ... ... ... ... кіші сейф, орташа сейф, үлкен сейф.Қазақсатан ... ... сейф ... ... ... ... ашық болады. Жалға
берілген сейф жәшігін клиент өзі жеке пайдалана алады немесе тиісті түрде
рәсімделген сенім хат ... ... ... өз ... ... ... ... Сейфтік депозитарий қызметі үшін клиент ... ... ... ... ... ... ... жалға берілген
жәшік мөлшеріне және пайдалану мерзіміне байланысты болады. Банк ... ... ... ... және қорғалуын қамтамасыз етеді.
Абонент жәшігінде сақтаулы құндылықтарды ... ... болу ... ... кез ... ... атына өсиет етуіне болады немесе мемлекетке
мұраға қалдыра алады. ... ... ... ... клиент
сақтандыру ұйымдары арқылы да сақтауына болады. Жылжымайтын мүлікті ... жер, ... алу ... ... ... қолма – ақшамен
жүргізу үшін клиенттерге сейфтерді пайдалану мен қатар делдалдық ... ... ... сатып алу – сату мәмлесіне қатысушыларға, яғни
Сатып ... мен ... ... ... ... ... іске ... Банкпен жасалған Жеке сейфті жалға беру туралы шарты бар фирманың
өкілі арқылы ұсынылады. ... – қол ... ... ... ... алушы
Сатушының және Банк қызметкерінің қатысуымен жүргізеді. Жылжымайтын мүлікті
сатып алу – сату ... ... ... ғана Сатып алушыға ... ... ... ... ... сейфтен қолма-қол ақшаны алуды
Сатып ... ... және ... расталып, техникалық
инвентаризациялау ... ... ... мүлікті сатып алу – сату
туралы шарт ұсынған жағдайда жүргізіледі. Қолма – қол ақша ... ... ... беру ... ... ... болып есептеледі.
Аударымдары «Жеке тұлғалардың жедел есеп айырысулары», «Экспресс-
аударыдар», Маниграмма жүйелері боцынша ... ... ... бойынша ақша аудару, Қазақстанның өз ішінде банк бұл жүйе бойынша
ұлттық валютамен және банк ... ... жеке ... ... ... аударады. Жедел аударымдар республика аумағы бойынша 10-15 ... іске ... ... ақша ... ... ... пайда болуын тиісті құжаттармен дәлелдеу талап етілмейді. «Money
Gram» ... ... жеке ... аударымын қолма – қол шетел валютасымен
іске асыру. Маниграмм ... ақша ... ... Банкте 4 жылға жуық
сәтті қолданылып келеді және ... ... ... әрі ... жүйе болып
табылады. Халық Банкінің бөлімшесінен рәсімделген жеке тұлғаның шетел
валютасындағы ақша ... 10 -15 ... ... кез ... ... ... Gram» ... пунктері орналасқан Қазақстан ... ... ... ... ... ... жеделхат түрінде жазылған,
көлемі он сөзден ... ... ... тегін жібере алады.
Қазақстан Республикасы валюталық заңнамасына сәйкес резидент және
бейрезидент жеке ... ... ... арқылы Қазақстанға немесе
Қазақстаннан жіберілетін бір жылғы аударымдарының сомасы 10 000 ... ... тиіс және бұл ... ... ақшасын жеке тұлға бір
операциялық күнде бір рет ғана жүргізе алады.Мұндай аударымдар кәсіпкерлік
немесе инвестициялық қызметпен және ... ... ... ... ... ... ... қатар Қазақстан аумағы ... ... бір ... ... тек резиденттер ... ... ... ғана ... Аударым үшін түрленетін комиссиялық
сыйақы аударылатын ақша мөлшеріне қарай ұсталады.
«Жеке тұлғалардың ... есеп ... ... бойынша ақша
аударымдары (теңгемен және АҚШ долларымен), Банк жеке ... ... ... ... ... ақшалай аударымдарын «Жеке тұлғалардың жедел
есеп айырысулары» деген ... ... ... ... теңгемен де, АҚШ
долларымен де жүргізіледі. ... ... ... ... ... ... ішкі ... бойынша бір күннің ішінде банк шотын ашу
арқылы немесе шот ... – ақ ... ... ... шотқа немесе
интернет-шотқа ақша аудару бір ... ... ... іске ... ... ... есеп айырысулары» жүйесі бойынша ақша аударуды ... ... ... орналасқан барлық бөлімшелері мен құрылымдық
бөлімшелері ... ... ... ... мен ... ... ... есептеу, ұсату, айырбастау. Банк өз клиентінің қолма-қол ақшасы мен
шаруашылық қызметтен ... ... оның банк ... ... ... ... ... ақшасы операциялық күннің ішінде түскен болса,
сол күні бірден шоттарға аударылады, егер ақша ... күн ... ... ... ... ... келесі жұмыс күнінен кешіктірілмей есепке
алынады. Клиенттерге ... ақша беру ... ала ... ... ... сонымен қатар Банк қолма-қол ақшаны өтінім түскен күні ... ... ... бұл жағдайда ұсталатын ... ... ... ... ... ... салық органдарында тіркеуден өткізуге
тиіс клиенттерге Банк ... ... ... ... ақшасының сомасы
туралы растамалық анықтама береді.
Негізгі қызмет түрлері:
1. Заңды және жеке тұлғалардың банк шоттарын ашу және ... ... және жеке ... салым қабылдау;
3. Заңды тұлғаларға транзиттік шоттар жүйесін ашу;
4. Заңды тұлғаларға жинақтау ... ... ... Бөлімшелер клиенттеріне ағымдағы лимиттелген ... ... ... ... ... ұсыну;
6. Аударым операциялары: заңды және жеке тұлғалардың ақша аудару, оның
ішінде зейнетақылық төлемдер жөніндегі тапсырмаларын орындау;
7. Кассалық операциялар: ... мен ... ... ... ... ... айырбастау;
8. Банктің кез келген бөлімшелерінен заңды тұлға өкілінің басқа
бөлімшеде ашылған ... ... ... ақша алуы;
9. Инкассация және бағалы жүкті сүйемелдеу қызметі;
10. Шетел валютасымен қолма-қол ақшасыз ... ... ... ... ... ... аударымдар;
12. «Клиент-Банк» қашықтықтан қол жеткізу жүйесі бойынша операциялар
жүргізу;
13. Тазартылған алтын құймаларын сатып алу және сату;
14. «Жалақылық ... ... ... ... ... ... ... жеке шоттары мен төлем карточкалры арқылы аудару
және беру;
15. Жеке тұлғалардың төлемдері мен ... ... ... есеп айырысулары», «Экспресс аударымдар», мониграмма
жүйелері ... ... ... ... жедел есеп айырысулары» жүйесі ... ... ... ... жинақтау және өңдеу;
17. Жол чектері мен коммерциялық чектерді сату және ... ... ... операциялар: домицилиация және вексельді инкассоға
қабылдау;
19. Сейфтік операциялар: ... ... мен ... ... ... ... сейф ... мен шкафтары, үй жайларды жалға беру
операциялары;
20. Қолма-қол шетел валютасын айырбастау операцияларын ... ... ... ... және ... ... ... Корпоративтік клиенттер үшін арнаулы сервис;
23. Шоттардың жай-күйі туралы ... ... ... ақпараттық технологиялары, 2005 жылы Халық Банкі
CRM(customer relationship management) концепциясын жүзеге асыру ... ... ... ... ... ... ... бастайды. Сапа мен операциялар жүргізудің жылдамдығы сияқты банк
қызметін көрсетуді ... ... үшін ... белгілері Банкті
орталықтандыруды бастауға итермелеген ... ... бірі ... банк ... ... ... ... жүргізуге
негізделген, ол бас офис пен өз шоттары, өз ... мен ... бар жеке банк ... ие ... ... ... көздейді.
Жүйелердің өзара off – line режимінде ... ... ... Ол ... клиенттік операцилардың орындалу жылдамдығын едәуір
төмендетеді. Оның үстіне жаңа өнімді іске қосу мен ... ... ... ... үрдісі айтарлықтай көп уақыт алады. Одан басқа ... ... ... ... ... ... ... депозиттік, валюталық және тарифтік саясаттары бас офистермен
дайындалған саясаттардан ... ... ... ... ... қатар
банктердің бөлімшелері, әдеттегідей, банк өнімдері мен қызметтерін ... ... ... адам және ... ... едәуір бөлігін әртүрлі
қаржылық есептілікті дайындауға жұмсауға ... ... ... ... ... ... жоғарыда аталған проблемаларды жойды да:
• Банктің қолданатын қаржылық құралдарды бақылау үшін өте маңызды
болатын, бизнестің ... ... ... ... және ... ... алу;
• Қызмет көрсету жерлеріне байланыссыз барлық жүйе бойынша ... ... ... банк ... ... ... ... құру;
• Бөлімшелердің автономдық жұмысы кезінде пайда болуға мүмкіндігі
бар тәуекелдерді жою;
• Жаңа бизнес – үрдістерді ендіру мерзімдерін ... ... ... ... ... ... Банктің
күш жұмылдыруы мен құрылым ішіндегі өзгерістер ... ... ... ... ... және ... ... сапасын
жақсартуға, сондай- ақ шоғырландырылған көрсеткіштерді ... ... ... ... ... көп есе арттыруға мүмкіндік берді.
Орталықтандыру шешімін ... ... ... ... ... Бас ... қажетті өткізгіштік қабілеттілікті және
сенімділікті ... ... ... ... арналарымен байланыстыратын
тораптық инфрақұрылым салынды. Негізгі арна ретінде «Қазақтелеком» ААҚ
компаниясының Freme RELAY жер үсті ... ... Олар 128 Кбит ... ... жылдамдықпен мәліметтер беруді қамтамасыз етеді және ішкі
сақтық арналарға ие. Негізгі арнаның істен шығу ... ... ... ... орнатылған және жер үсті тораптан ... ... ... мүмкіндік беретін Kulan спутник торабы арқылы автоматты
түрде сақтық арна іске қосылады.
Сапаны басқару жүйесі ... ... жылы ... ... ISO ... сапа ... негізінде сапа менеджменті ... ... ... ... ол Банктің әрбір бөлімшесі қызметінің дамуы
мен ... ... ... Сапа ... ... Банктің маңызды
міндетінің, Банк қызметінің барлық бөлімшелерінде оның барлық ... мен ... ... ... сапалы банк қызметтерін көрсетудің
орындалуына кепілдік береді. Сапа менеджменті жүйесін құру мен ... ... ... ... ... ... тобы ... «Халық
Банкі» ААҚ – ның сапа саласындағы саясаты: Банктің сапа ... мен ... ... ... ... дайындалды, бекітілді
және әрбір қызметкерге жеткізілді. Сонымен бірге сапа менеджменті жүйесінің
екінші негізгі құжаты – ... ... ... дайындалды және бекітілді,
сапа жүйесін және оны ... ... ... ... ... болып
табылады. Сапа бойынша нұсқау сапа жүйесін ендіру, оны жұмыс қалпында ... ... ... ... ... ... ... атқарады. Сапа
жүйесін құру кезіндегі басты нәрсе Банкпен орындалатын барлық ... ... ... ... Осыған байланысты корпоративтік
стандарттар дайындалды, соларға сәйкес ... ішкі ... ... ... Бір жыл ішінде осы ... ... ... ... және банк ... ... шарттары мен
тәртібін анықтайтын, сипаттайтын және реттейтін нормативтік құжаттар
бекітілді. ... жылы ... ... ... ... саясаты» сияқты
негізгі анықтаушы ... ... ... ... ұстану
халықаралық аудиторлық компаниялардың Банк ... ... ... бағалауда өзін жағымды әсерін беруде, және ... ... ... ... ... ... тигізеді.
Персоналдың Банк қағидалары, міндеттері, ұйымның ішкі құрылымы мен Банк
қызметін ... ... ... ... алып ... ... ету
мақсатында «Lotus Notes» жүйесінде барлық қажетті құжаттарды орналастыратын
Банктің электрондық ... ... ... ... ... ... қызметінің үрдісінде анағұрлым жиі қолданылатын ... ... ... ... ... ... мен
қызметтерді ұсынудың сапасы ... ... ... ... ... функциялары мен міндеттердің дұрыс және анық
үлестірілуіне ... ... ... жыл ішінде банк өнімдерін дайындау мен
ұсыну үшін анағұрлым жақсы жағадайлар ... ... ... ... және ... ... мен міндеттеріне сәйкес
оңтайландырылды. Банк ... ... да, іске ... ... ... ... ... және түзету жасау шараларын іске асыру жолымен сапа
менеджменті жүйесін құру мен ... ... ... ... ... жаңа ... ашу және ... кеңейту
мақсаттарында Халық Банкі «Халық Инвестмент Менеджмент» ЖШС болған брокер –
диллерлік ... ... ... ... ... ... ЖШС, ... «Инвестмент Менеджмент тобы» ЖШС 1995
жылы құрылды, және қазіргі кезде ... ... ... ... ... ... алдыңғы қатарлы брокер – диллерлердің бірі болып
табылады. 2005 ... ... ... өзгеруіне және Халық Банкінің
компания капиталына кіруіне байланысты, «Инвестмент Менеджмент тобы» ЖШС
100 млн теңге ... ... ... ... Менеджмент» ЖШС болып
қайта құрылды. ... ... ... ... ... ... «Халық Инвестмент Менеджмент» ЖШС мелекеттік және ... ... мен ... ... ... ... және жеке ... инвестициялық бойынша кеңес беру қызметтерін көрсетеді. 2005
жылдың қорытындылары бойынша ... ... ... ... ... қағаздар нарығының 7,4% қамтиды, және құрамында
барлығы 32 ... ... ... қор ... осы ... төрт ... қатарына қосылды. 2005 ... ... ... ... емес ... ... ... алу – сату нарығында өз орнын
сақтап қалып, сауда – саттықтың брутто көлемінде өз ... 8,4% - ға ... ... Инвестмент Менеджмент» ЖШС маркет – мейкер қызметтерін
көрсету тәжірибесіне ие және кейбір ... ... ...... ... етеді. Қазіргі кезде «Халық Инвестмент Менеджмент» ЖШС Халық
банкінің қаржылық кеңесшісі қызметін атқарады.
Қаржылық ... ... ... «Халық Полис» және «Халық Лизинг»
компанияларымен тығыз ынтымақтастық орнатқан, соның арқасында банк өзінің
қаржылық ... ... ... ... және ... бойынша қызмет
көрсетуді енгізуге мүмкіндік алды. «Халық Полис» сақтандыру компаниясы ... және ... ... сақтандыру бойынша алуан түрлі қызмет көрсететін
әмбебап сақтандыру компаниясы. Ол 1993 жылы «Тұмар» сақтандыру ... ... ... және ... ... қызметін көрсету
нарығында ойдағыдай ... етіп ... ... құрамындағы
өзгерістерден кейін 2005 жылы ... ... ... ... ... өзгертілді, ал оның стратегиясының маңызды элементтері әмбебаптылық
сенімділік және ұсынылатын қызметтердің сапалығы болды. ... ... ... еліміздің қаржылық институттарының жеткеші
мамандардың есебінен күшейтілді.
«Халық ... ... ... ЖАҚ ... ... 300
млн теңгені құрайды. Компания ерікті сақтандырудың он екі ... ... ... екі ... ұсынады. Анағұрлым ірі клиенттері
Қазақстандағы шетелдердің елшіліктері, мұнай – газ секторының компаниялары,
ірі ... ... ... ... Тұрақтылық пен орнықтылықтың, сондай
– ақ клиенттер алдындағы өз міндеттемелерін ... ... ... ... ... ... өзінің тәуекелдерін қайта сақтандыруға үлкен мән
береді, осыған орай ірі ... ... ... және ... – AON ... Class Assistance, Rosno (Ресей), ... ... Sedgwick Group және ... ... ... қатынастар орнатты.
2005 жылы «Халық Банкі» брэндін ілгері шығару ... ... ... ... және күрделі міндет – ішкі нарықта ғана емес сыртқы
нарықта да берік позицияға ... ... мен ... ... алу ... ... ... жуырдағы атауын өзгертуіне, несиелік
тарихтың жоқтығына байланысты, ... ... ... ... және де ... ... дәстүрлі
кертартпалығымен сабақтаса келе, сыртқы нарыққа шығу ... ... ... ... ... тұрса да, өткен жыл ішінде Халық Банкі
халықаралық капитал нарықтарының ... алғы ... ... ... және ... ... - қатынастарын белсендетті. Осы қарым
– қатынастарды дамыту бойынша ... ... ... ... банкі өз
қызметін толық ашықтық қағидасына және оның ... банк ... ... 2005 жыл ... Азиялық Даму Банкінің несие
жолдары бойынша, Сондай – ақ Hermes - ... ... ... ... банктерімен Халық Банкінің жобаларымен қаржыландырылады.
Есептік жылда Халық банкі маңызды ресейлік ... ... 6 млн ... ... ... ... ие болды. Қарыз ... 6 айға ... ... 6 ... мерзімге берілді. Қарыз
бойынша пайыздық ставка – айлық либор + 4%. ... ... ... ... ... ... ... қаржылық тобы болады, ал ... ... ... ... ... ЖАҚ және «Транс Кредит
Банк» ААҚ сияқты банктер кірді. Тартылған қаржыларды Халық ... ... ... ... ... ... ... пайдаланады. Бірінші біріктірілген қаржы тарту Халық ... ... мен қиыр шет ... ... арасындағы халықаралық несие тарихын
қалыптастыруды бастауға мүмкіндік берді. Дүниенің кез келген нүктесіне
төлем ... ... ... – ақ ... жылдамдату мен кішірейту ... ... ... ... ... бойынша үздіксіз жұмыстар
жүргізуде. Қазіргі уақытта Халық банкінің серіктестік ... ... AG, Deutsche Bank Trust Company ... Raiffeisen Central Bank
Osterreich AG, Citibank Commertzbank, Сберегательный Банк России, Альфа
Банк және ... ... ... ... ... институттары бар.
Халық Банкі Еуропалық қайта құру және Даму ... ... ... ... ... ... мен ... Даму Банкі сияқты
ұйымдармен ынтымақтастықты жоғары бағалайды. Шағын және орта бизнес, сауда
қаржыландыру және ... ... ... ... Банкінің кіргізуі
бойынша Еуропа Қайта Құру және Даму Банкімен қызу жұмыс ... ... ... ... дамытудан басқа, Халық
Банкі 2005 жылы ұзақ мерзімді ... шет ... ... ... ... көп ... аударған болатын және өзара пайдалы
жобаларды талқылау үшін ... ... ... ... ... ... ұйымдастырылуы және
даму жолдары.
3.1. Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... ... жобасы 1826 жылы пайда болды. Бұл
мекемелер алғашында 1775 жылдары барлық губернияларда және уездік ... ... үшін ... ... Оған ... қаражатқа
ауруханалар, мүгедектер үйі, жетім балалар үйлері ... ... ... жүйесінің даму нәтижесінде 1860 жылы мемлекеттік ... оның ... ... ... ... да, құрыла
бастады. Мемлекеттік банктің бірінші бөлімшелері Орал, Петропавловск, Семей
және Верный қалаларында ... ... ... – есеп ... ... Ұсақ ... ... көрсетілетін, салымдар
жалпы негізде алынатын, ал қаржыларды қайтару және ұсақ несие беру орталық
касса есебінен жүргізілетін, яғни ... ... ... алынатын болған.
Үкімет тартылған қаражаттардың сақталуын қамтамасыз ... ... ... ... міндеттенді. Клиенттерге шот ашылып, жинақ ... ... ... ... ай сайын пайыздар есептелініп тұратын. Егер
шотта 30 жыл аралығында ... ... ... ... ... ... болды.
Біртіндеп Қазақстанның несие Ресей империясының несиелік жүйесінің ... ... Осы ... үш деңгейлі несие жүйесі болды: бірінші деңгей –
мемлекеттік банк, екінші деңгей – банк ... ... ...
мамандандырылған несие институттары. Бұл көбінесе жинақ және ... ... ... ... 150 ... ... ... қамтиды. Жинақ
ісі бұл өркениеттің дамуы. Жеке ақша жинақтарының қалыптасуы экономикалық
процесс, кез келген дамыған қоғамның ... ... ... Жинақ ісі
өзінің пайда болуынан бастап мемлекеттің және ... ... ... ... ... ... ... пайдалануы
мемлекеттің дамуына және сол мезетте халықтың ... ... ... ... 1898 ... 84 ... кассалары болды, 1897 жылдан
бастап барлық ... ... ... ... ... ақша ... купон бойынша проценттер төлеу және процентті
қағаздар бойынша ... ... ... ... ... банк ... ... бойынша қаражаттарды қабылдау және
беру, жеке ... ... ... ... ... ... ... салымдарды қабылдау, процентті қағаздарды кепілге қоя отырып
ссуда беру және тағы да ... ... ... ... ... ... ... екінші кезеңі жиырмасыншы ғасырдың екінші
жартысына тиеді. Ақтөбеде 1923 ... ... ... 1936 жылы Алматы
қаласында СССР Жинақ Банкісінің филиалы ашылды. Осы жылдардан ... ... ... ... ... ... ... жүйесінің жаңа
тармағы дами бастады.
Осыдан ... ... 335 ... кассалары қалыптасқан болатын. 1929 жылы
Қазақстандағы барлық жинақ кассаларының қызметін ... ... ... ... ... ... көп ... тарту
мақсатында жинақ кассалары тікелей зауыт-фабрикаларда, ... ... ... болған.
Мемлекеттік қарыздарды орналастыру есебінен түскен қаражаттар 1922-1925
жылдары мемлекеттік бюджеттің 7.5 ... ... ал ... жылдары 6.8
пайызын құрады.Бұл қаражаттар халық шаруашылығын қалыптастыруда маңызды
роль атқарды.
Жинақ қызметін дамыту ... ... ... ... ... ... 1988 жылы ... асқан банктік реформа екі деңгейлі банк жүйесін
қамтыды: Орталық Банк – мамандандырылған банктер.
Тәуелсіздік ... ... 1990 ... ... ... ... ... талаптарына сай келетін банктік жүйені қалыптастыруға
кірісті. 1991 жылдың қаңтарында «Қазақ ССР – дағы ... ... ... заң ... жылы Жинақ банкісі Қазақстан Республикасына тиесілі «Қазақстан Жинақ
банкісі» ... ... ... ... ... ... құрылды.
Қазіргі кезеңде депозиттік операциялар ... ... ... ... ... табылады. Коммерциялық банктерге халық сенімі
артып отыр, соның нәтижесінде ... ... дде ... Банктер
депозиттерді әртүрлі шарттармен беруде. Бұлар балаларға арналған жинақ
депозиттер, зейнеткерлерге арналған депозиттер тағы ... ... ... ... және депозиттік нарық ... 1995 жыл ... ... айта аламыз. Осы кезеңде теңге ... ... ... ... біршама төмендеді. Осы ... ... ... ... ... ... жылдың соңында, ресми мәліметтер бойынша, 5096.2 млн. теңгедей қаражат
жинақталды.Сол кезеңдердегі нақты сектордың тұрақсыз ... ... ... ... ... орналастыру жолдарын іздестірді.
Осы жылдың бірінші жартысында қабылданған банктік жүйені қайта ... ... ... ресурстар ұлттық банкінің тек өтімділік
мәселесін шешу үшін ғана ... Бұл ... ... саясатты
жүргізу мәселесіне біршама еріксіз сипат беретін.
Сонымен қатар, 1995 жылдың ... ... ... банктер әлеуетті
салымшыларды тарту мақсатында әртүрлі ... ... ... ... көптеген жаңа түрлерін енгізді, кейбір депозит
түрлері бойынша қосымша лотереялар ... ... ... ... ... ... сыйақы мөлшерлемесі де салымшылардың
қызығушылығын тудыра бастадыЕліміздегі банктік ... ... ... ... аламыз.
Кесте 3.1
Қазақстан Республикасындағы депозиттердің өзгеруі
(млрд.тг)
| ... ... ... депозиттер ... емес ... ... | | | | | | |
| |42.3 |40.0 |73.5 |65.5 |61.9 |68.9 ... ... | - | - | - | - |10798 |10264 ... емес ... ... | - | - | - | - |10669 |10055 ... ... | - | - | - |129 |87 |219 ... ... |246 |329 |503 |2707 |1638 |1890 ... ... ... ... |216 |306 |1534 |717 |534 ... емес ... ... | - | - | - |1116 |47 |88 ... ... |160 |192 |296 |385 |670 |465 ... ... |81 |112 |196 |1173 |966 |1338 ... емес ... тұлғалардың | - | - | - |1031 |732 |1088 ... ... |29 |34 |59 |142 |324 |250 ... тартылған қаражаттардың ең үлкен ... ... ... тұлғалардың ағымдағы шоттарында жинақталған. Тартылған қаражаттардың
сақталу мерзімі жағынан ... ... ... ... ... ... ... байқауға болады. 2001 жылы ... ... ... ... жартысынан көбін құрайды.Бұның орын
алу себебі, банктер мерзімді салымдар бойынша ... ... ... ... ... ... әлде қайда жоғары сыйақы тағайындайды ... ... ... депозиттер бойынша оң нақты
пайыз ставкалары 2006 жылдың қарашасында ... 90 ... 180 ... ... бойынша (1.8 жылдық пайыз мөлшерлемесі) және 1 жылдан 3
жылға дейінгі депозиттер бойынша (3.2 ... ... ... ... ... арасында нақты депозиттік ставкасы ең жоғарылары – 3
жылдан ... ... және 1 ... 3 ... дейін салынған депоиттер
бойынша тағайындалған (сәйкесінше, 7.9 және 6.2 жылдық пайыз ... ... ... ... ... ... ... саясатын байқауға болады, ал халықтың салымдарына қатысты банктер
өзінің депозиттік ... Ұзақ ... ... ... ... ... ... «Ұзартуға» ұитылады.
Республикамызда теңгемен салынған депозиттердің үлесін арттыру
үшін банктер бірнеше шаралар ... Оның ... 2001 ... ... құрылған жеке тұлғалардың салымдарын (депозиттерін) міндетті
ұжымдық кепілдендіру (сақтандыру) қорының салымдарды ... ... ... ... ... депозиттердің басқаларына қарағанда біршама
артықшылықтары туындады. Депозиттің дамуындағы объективті факторлардың ... ... бір ... ... ... депозиттерге тарту бойынша
тиімді банк іс-әрекетін және оларды тиімді басқаруды жүзеге асыруда ... ... ... ... бойынша банктермен ағымдағы шоттарға және
депозиттерге тартылған қаражаттарға белгіленген пайыз мөлшерлемесі
(млрд. ... |2001 |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 ... ... ... ... ... ... шоттар | - | - | - | - |1.1 |0.4 ... емес ... ... | - | - | - | - |1.1 |0.5 ... ... | - | - | - | - |0.0 |0.1 ... ... |5.2 |3.6 |4.0 |3.4 |3.9 |4.3 ... ... ... депозиттер |2.3 |1.8 |1.7 |1.5 |1.2 |1.5 ... емес ... ... | - | - | - |1.4 |2.5 |2.6 ... ... |2.3 |1.8 |1.6 |1.8 |1.1 |1.3 ... ... |10.3 |7.0 |7.7 |5.9 |5.9 |5.4 ... емес заңды тұлғалардың | - | - | - |5.3 |5.0 |4.8 ... ... |14.6 |9.6 |10.8 |10.2 |8.7 |7.9 ... ... пайыз мөлшерлемесі, % ... ... | - | - | - | - |-4.9 |-5.3 ... емес ... ... | - | - | - | - |-4.9 |-5.3 ... ... | - | - | - | - |-6.0 |-5.7 ... ... |-5.4 |1.7 ... |-2.3 |-1.7 ... ... ... ... |-8.0 |-0.1 ... |-4.9 |-4.3 ... емес заңды тұлғалардың | - | - | - | - |-3.6 |-3.3 ... ... | - | - | - | - |-1.3 |-1.2 ... ... ... (ИПЦ) |11.2 |1.9 |17.8 |9.8 |6.4 |6.1 ... 2002 ... ... қызметін жүзеге асыруына байланысты, депозиттік
нарықтағы теңгеде салынған депозиттер үлесі арта бастады.
кесте 3.4.
Банктермен тартылған депозиттер бойынша мөлшерлемесі
(млрд.тенге)
|Депозиттер ... |0 |1 |2 |03 |04 |05 |06 ... ... ... ... емес ... | | | | | | | ... |23.7 |8.1 |5.6 |7.1 |5.8 |5.2 |5.3 ... ... ... | | | | | | | |
| |38.8 |2.7 |1.1 |3.7 |3.0 |2.7 |2.5 ... ... ... |9.9 |8.5 |7.9 |6.1 |5.6 |5.5 ... ... ... |13.3 |8.5 |6.1 |7.2 |5.9 |5.3 |5.2 ... күн |48.6 |15.8 |7.6 |13.9 |6.5 |10.2 |9.5 ... жыл |16.3 |13.7 |13.6 |8.4 |7.1 |7.6 |8.0 ... ... мерзімге| - |10.0 | - |0.3 |0.3 |0.1 |0.1 ... ... |16.7 |3.0 |1.9 |2.4 |3.2 |2.4 |2.1 ... | | | | | | | ... еткенге дейінгі |6.3 |2.3 |1.4 |1.8 |2.5 |1.5 |1.1 ... ... ... |12.0 |14.5 |13.5 |15.6 |12.8 |9.4 ... ... ... |31.9 |1.5 |17.7 |13.8 |14.0 |10.6 |5.8 ... күн |32.3 |14.4 |18.8 |18.5 |16.0 |11.7 |10.6 ... |42.2 |12.1 |17.0 |1.2 |17.8 |13.7 |12.6 ... жыл |24.7 |7.5 |9.4 |14.6 |18.3 |15.3 |14.5 |
|3 ... ... |23.4 |7.7 |11.3 |11.8 |1.7 |14.6 |15.2 ... | | | | | | | ... ... ставкалары ... емес ... |-3,9 |-2,8 |3,6 |-9,1 |-3,6 |-1,2 |-0,7 ... | | | | | | | ... еткенге дейінгі |7,8 |-7,6 |-0,8 |-12,0 |-6,2 |-3,5 |-3,4 ... ... ... |-1,2 |6,5 |-8,4 |-3,4 |-0,8 |-0,5 ... ... ... |-12,0 |-2,5 |4,1 |-9,0 |-3,6 |-1,1 |-0,8 ... күн |5,0 |0,0 |13,0 |-1,4 |-1,4 |2,3 |1,8 ... күн | | | | | | | |
| |15,5 |4,1 |5,6 |-3,3 |-3,0 |3,5 |3,2 ... жыл | -9,7 |2,2 |11,5 |-8,0 |-2,5 |1,8 |1,1 |
|3 ... астам | - |-1,1 | - |-14,9 |-8,7 |-6,0 |-5,9 ... | | | | | | | ... ... |-9,3 |-7,4 |0,0 |-13,1 |-6,0 |-3,8 |-3,7 ... | | | | | | | ... ... дейінгі |-17,4 |-8,0 |-0,5 |13,6 |-7,0 |-4,6 |-4,7 ... ... ... |0,7 |-3,7 |5,3 |6,0 |3,1 |12,4 ... ... ... |2,5 |1,2 |15,5 |-3,4 |3,8 |3,9 |-0,2 ... күн |2,8 |2,9 |16,6 |0,6 |5,6 |4,9 |4,3 ... күн |10,5 |0,8 |14,8 |-4,8 |7,3 |6,8 |6,2 ... жыл |-3,1 |-3,3 |7,4 |-2,7 |7,7 |8,3 |7,9 |
|3 ... астам |-4,1 |-3,1 |9,2 |-5,1 |2,6 |7,7 |9,1 ... | | | | | | | ... (ИПЦ) |11,2 |1,9 |17,8 |9,8 |6,4 |8,0 |6,1 ... ... Республикасындағы АҚШ долларымен салынған депозиттер бойынша
банктердің пайыз мөлшерлемесі
(млрд.тенге)
|Депозиттер |01.12.9|01.12.9|01.12.0|01.12.0|01.12.0|01.12.0|01.12.0|
| |8 |9 |0 |1 |2 |3 |5 ... ... ... ... емес ... |8.9 |4.5 |4.8 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... еткенге |14.4 |1.2 |3.2 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... ... |8.6 |4.6 |3.2 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... ... ... |6.3 |4.7 |3.6 | - | - | - | - ... күн |13.4 |10.0 |7.2 | - | - | - | - ... күн |5.3 |1.4 |8.2 | - | - | - | - ... жыл |8.9 | - |11.1 | - | - | - | - |
|3 ... ... |8.9 | - | - | - | - | - | - ... | | | | | | | ... ... |10.6 |1.8 |3.8 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... еткенге |2.6 |0.3 |0.9 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... ... |14.1 |6.9 |7.9 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... ... дейінгі |13.3 |6.2 |7.5 | - | - | - | - ... күн |12.4 |6.4 |8.0 | - | - | - | - ... күн |21.9 |8.6 |8.5 | - | - | - | - ... жыл |19.1 |13.3 |9.5 | - | - | - | - |
|3 ... ... | - |1.8 |7.8 | - | - | - | - ... | | | | | | | ... емес ... |5.4 |2.7 |3.2 |2.2 |1.5 |5.1 |1.4 ... | | | | | | | ... ... |10.7 |-0.5 |1.6 |-1.1 |-1.2 |-0.4 |-0.1 ... | | | | | | | ... соның |5.1 |2.8 |3.3 |2.3 |1.5 |5.1 |1.5 ... | | | | | | | ... ... ... |2.9 |2.9 |2.0 |2.3 |1.3 |1.8 |1.2 ... күн |9.8 |8.1 |5.6 |7.0 |2.4 |6.7 |2.7 ... күн |1.9 |-0.3 |6.6 |4.7 |5.0 |6.8 |6.4 ... жыл |5.4 | - | 9.4 | 6.1 |6.3 |5.0 |7.8 |
|3 ... астам |5.4 | - | - | - |-2.9 |-0.8 |5.6 ... | | | | | | | ... ... |7.0 |0.1 |2.2 |0.3 |1.2 |2.7 |3.7 ... | | | | | | | ... ... |-0.7 |-1.4 |-0.6 |-1.8 |-2.4 |-0.7 |0.5 ... | | | | | | | ... ... |10.4 |5.1 |6.3 |5.7 |5.0 |5.6 |5.9 ... | | | | | | | ... ... ... |9.7 |4.4 |5.9 |3.8 |2.3 |4.0 |3.7 ... күн |8.8 |4.6 |6.4 |6.7 |4.8 |5.5 |5.2 ... күн |18.8 |6.8 |6.9 |7.1 |6.5 |6.3 |6.3 ... жыл |15.3 |11.4 |7.8 |6.1 |5.1 |7.7 |7.2 |
|3 ... астам | - |0.1 |6.2 |9.3 |7.8 |7.0 |8.6 ... | | | | | | | ... (ИПЦ) |3.3 |1.7 |1.5 |2.6 |3.4 |1.6 |1.1 ...... ... ... кәсіпорындар үшін қарастырылып
отырған кезең аралығында теңгемен салынған депозиттер емес,керісінше шетел
валютасында орналастырылған ... ... ... ... ... ... пайыз мөлшерлемесі, теңгедегі ... ... ... ... осы ... орын ... жеке тұлғалардың салымдарынан ... ... ... ... ... нарығында валютадағы депозиттер бойынша жоғары пайыз
мөлшерлемелері белгіленген. Банктер тек мерзімі бір жарым ... ... ... ... сәйкесінше валютадағы депозиттермен
салыстырғанда жоғары пайыз мөлшерлемелері белгіленген. Бұл ... ... ... ... ... тарту саясаттарымен байланысты.
Қазіргі кезде, халыққа қызмет көрсету нарығында төрт ... ... ... ... ... ... ... Олардың қатарына
мынадай банктерді жатқызамыз:
- Қазақстан Халық Жинақ банкі;
- Казкоммерцбанк;
- Банк Туран ... ... ... ... және ... да ... ... Ұсыну және
қызметтер көрсету аясында да негізінен осы банктер бәсекеге түседі. ... ... ... ... деңгейдегі банктердің үлестерін
келесі диаграмма арқылы ... ... ... ... банктер
стратегиялары бәсекелестердің қаржылық жағдайына, олардың қызметін жүзеге
асыратын нарық сегментіне, клиенттеріне және ... да ... ... АҚ ... ... » ... ... банк саласының бүгінгі күнгі даму үрдісі тұрлаулы ... ... келе ... жүйе ... сипатталады. Банктік қызметте
кез келген көрсеткіш клиент сеніміне әсер ете ... ... ... ірі
қаржылық мекеме үшін объективті сипаттама ретінде бөлшек бизнес ... ... ... Банкке ақшасын салған ... саны ... ... ... - ақ клиенттің банкке деген көзқарасы бірден
байқалады. 2001 жылы ... ... ... ... ... ... ... тұрғындар салымының көлемі миллиардтық шектен асқан
болатын. Ал ... ... ... ... басқаша, Халық Банк өзінің
Қазақстандағы жеке тұлғалармен жұмыс істейтін ірі қаржылық мекеме ... ... ... банкке салынған тұрғындар депозиттері бойынша
рекордтық көрсеткішке – 1 млрд.АҚШ долларынан ... ... қол ... ... ... ... ... түрі бар:
- «Халықтық – стандарт » депозиті;
- «Халықтық – жинақтаушы » ... ...... үшін » ... ...... » депозиті;
- «Халықтық – төлемақымен » депозиті;
- «Халық – үш валюталы » депозиті;
- «Халық - ... » ... ;
- ...... » ... ... – жинақтаушы » депозиті;
Халық Банкінің депозиттеріне жеке тоқталатын болсақ, әр депозит
өздігінше ... ... ... – стандарт » депозиті – артық ақшаны салымға пайдамен
салудың ең ... әрі ... ... ... ұзақ ... бойы
пайдаланылып келе жатқан бұл депозиттің халық ... ... шын ... ... ... алады. Сонымен қатар өз қаражаттарын
неғұрлым аз қатермен салымға салып, барынша көп ... ... ... үшін ең ... депозит түрі болып келеді және салымды сақтау
мерзімінің икемділігі әрі барынша мол табыс табу. ...... ... саны ... ... ... көш ... болып
келеді.
Салымның негізгі шарттары:
Салым мерзімі: 1,3,6,9,12,13,18,24,25,36,37,48 немесе 60 ай;
Сыйақы төлеу: салым мерзімі аяқталғаннан кейін;
Салымды толықтыру мүмкіндігі: жоқ;
Салымнан ішінара ақша алу ... ... ең ... мөлшері: Алматы және Астана қалаларының тұрғындары үшін
– 15 000 теңге, 100 АҚШ доллары немесе 100 евро;
- басқа ... ... үшін – 2 000 ... 20 АҚШ доллары немесе
20 евро;
кесте 3.6
«Халықтық – стандарт » депозиті бойынша пайыздық ставкалар.
|Валюта |3,4,5 |6,7,8 |9,10,11 |12 ай |18 ай |
| |ай |ай |ай | | ... | 9% |9,5% |10% |10,25% | 10,5% ... ... | 5% |5,5% |6,5% | 7% | 7,5% ... | 5% |5,5% |6,5% | 7% | 7,5% ...... » депозиті – зейнетақыға үстеме қаржы алу
мүмкіндігі.Жинақ шотты кез ... ... ... ... ... ай сайын сыйақы алып отыруға болады.
«Халықтық – зейнетақылық » салымы ай ... ... ... ... ... үстеме. Зейнеткерлермен және 50 жастан ... ... ... салым.
Салымның негізгі шарттары:
Салымшылар : жасы 50 – ден ... жеке ... ... мәртебесі бар жасы 50 – ге толмаған адамдар;
Салым мерзімі: 7 немесе 13 ай;
Сыйақы төлеу: ай ... ... ... ... ... ақша алу мүмкіндігі: жоқ;
Ағымдағы немесе карточкалық шот ашу: қалауы бойынша;
Салымның ең төменгі ... 2 000 ... 20 АҚШ ... немесе 20 Евро;
Кесте 3.9
«Халықтық – зейнетақылық » депозиті бойынша пайыздық ставкалар.
|Валюта |7 ай |13 ай ... |7% |10% ... ... |4,5% |5,5% ... |4,5% |5,5% ... – төлемақымен » депозиті – қосымша ... ... ... ... ... алу үшін ... мерзімінің аяқталуын
күтудің керегі жоқ.
Салымның негізгі шарттары:
Салым мерзімі: 6,9,12,18,24,36,48 немесе 60 ай ;
Сыйақы төлеу: кез келген ... ... ... ... ... ... ... немесе карточкалық шот ашу мүмкіндіг: қалауы бойынша;
Салымның ең төменгі мөлшері: 15 000 теңге, 1000 АҚШ ... ... ... ...... » ... бойынша пайыздық ставкалар.
|Валюта |6 ай |9 ай |12 ай ... |8,5% |9,5% |10,0% ... |4,5% |5,5% |6,5% ... |4,5% |5,5% |6,5 ... - ... » ...... қосымша жарна қабылдаумен
қатар ішінара ақша беріліп отырады. Бұл ... ... ... ... ... ... депозитті Дербес Сервис Орталығында
(ДСО) ашсаңыз, 5 мың АҚШ долларына дейінгі сомада кредиттік ... бар әп ... ... Visa Instant ... қоса ... ... ... 12,24,36 ай
- Банк салымының шарты әрекет ететін мерзім барысында жинақ ... ... ... және ... ішінара ақша беріліп отырады.
- Салым мерзімі барысында шоттан ішінара ақша берілгенде, жинақ шоттағы
салымның кемімейтін қалдық сомасы сақталуға тиіс.
- Егер ... ... ... ... 12 ай ... ... ставкасы
салым сақталатын мерзім барысында өзгеріссіз қалады.
- Егер шартта көрсетілген салым ... 12 ... ... ... ... ... ставкасын бір жақты тәртіппен шарт бекітілген күннен
бастап әрбір 12 ... ... ... ... ... ... ... барысында оның шотта сақталған нақты мерзімі үшін сыйақы
нақты қалдық сомасына есептелінеді.
Кесте 3.12.
«Халық - әмбебап » ... ... ... ... |12 ай |24 ай |36 ай ... |9,0% |9,5% |10,0% ... доллары |5,0% |5,5% |6,5% ... |5,0% |5,5% |6,5% ...... » ......... ... салым.
- Салым: теңгемен, АҚШ долларымен, Еуромен қабылданады.
- Интернет-салым ашу: интернет шоттан ақша ... ... ... ... ... ... 3,6,9,12 ай.
- Салымның ең төменгі мөлшері: 10 000 теңге, 100 АҚШ доллары, 100 Евро.
- Салымның ең жоғары ... ... ... – салым » депозиті бойынша пайыздық ставкалар.
|Валюта |3 ай |6 ай |9 ай |12 ай ... |5,5% |6,0% |8,5% |9,0% ... ... |3,5% |4,0% |4,5% |5,0% ... |3,5% |4,0% |4,5% |5,0% ...... » депозиті – қосымша жараналары бар
жинақтаушы салым.
- Салым: теңгемен, АҚШ ... ... ... ... ... ең ... мөлшері: 2 000 теңге, 10 АҚШ доллары немесе 10
евро;
- Бастапқы жарнаның ең ... ... 300 ... 2 АҚШ ... немесе 2
евро;
- Салым мерзімі: 6,9,12,18,24,36 ай;
- Сыйақы ставкасы: салымның ... ... ... ... ... талаптар: «Жинақтаушы – плюс » депозитін ...... ... ... ... режимде ашуға да болады. Бұл жағдайда депозитті
Интернет арқылы тексеріп ... ... ... толықтыруға болады.
- Салым бойынша жинақ шоттан ішінара ... ... банк ... автоматты түрде сол мерзімге, ұзарту ... күні ... ... ... ставкасымен қайта ұзарту қарастырылған;
- Салым бойынша есептелген сыйақы Банк ... ... ... ... ... ... - жинақтаушы» депозиті бойынша пайыздық ставкалары.
|Валюта |7 ай |13ай ... |1,0% |7,0ай ... ... |5,5% |4,5% ... |5,5% |4,5% |
- ... ... ... ... 500 АҚШ ... ... сол соманың
баламасындағы теңгелік не болмаса евродағы сомаға тең ... әрі ... 6 және 12 ай ... ... ... ставкаға 0,5% мөлшерінде
бонус қосылады.
«Карточкалық – ... - ... ... ... ... клиент бұл депозитті банкке барып жатпай – ақ, банкомат арқылы
аша ... ... ... ашу: ... банкомат көмегімен карточкалық шоттан
ақша аудару арқылы ашуға немесе толықтырып отыруға болады.
- Карточкалық депозиттің мерзімі: ақша ... ... ... 12 ... карточканың әрекет мерзімінен ұзақ болмауға тиіс. Депозит ашу туралы
шарт мерзімін ұзарту ... ... ... кейін ол
автоматты түрде жабылады, ал салым сомасы мен ... ... ... ... ... ең ... мөлшері: бастапқы ең төменгі жарна мөлшері – 1000
теңге, яғни ... ... ... ... ... ... тиісті
соманың болуын қамтамасыз ету керек. Депозиттен ішінара ақша ... ... бір ... ... ерте ... етілген
жағдайда шарт бұзылған болып саналады, ал салым сомасы карточка ұстаушының
карт – шотына аударылады.
- Депозитті ... ... ... ... ... ... болады,
қосымша жарна мөлшері мен толықтыру саны шектелмейді.
- Сыйақы мөлшерлемесі: ... ... ... ... ... – 5% әрі бұл ... ... мерзім барысында өзгеріссіз
қалады. Сыйақының есебі карточкалық ... ... ... ... ақша ... ... ... барысындағы өзгерісін ескере отырып
есептеледі. Сыйақы депозит мерзімі аяқталғаннан ... ... ... бірге карт – шотқа аудару арқылы төленеді.
- Қосымша талаптар: карточкалық депозит Салымшының бастамасымен/кінәсінен
мерзімінен бұрын ... ... ... ... төлегенде, операция
жасалатын күні қолданыстағы қолма – қол ақша беру үшін ... ... ... ... ұсталып қалады. Есептелген сыйақы талап ету
салымының ... ... ... нақты сақталған мерзіміндегі
өзгеріс ... ... ... ... ... ... карточкалық депозит жалақы жобасына қатысушылар
арасында ... ... әрі ... карточкамен алатын
зейнеткерлерге пайдалы ... ... ... ... саны 1,5 ... Барлық жұртшылыққа барынша пайдалы өте тиімді, пайдалануға ыңғайлы
болып ... Бұл ... ... ... әрі ... деген ойдамын.
Қазақстан «Халық Банкі» жеке тұлғалармен жұмыс істейтін ең ... банк ... ... ... Банкі екінші деңгейдегі банктер
арасында бірінші болып халық ... ... ... 1 ... ... ... қол ... жылғы жаздың аяғында халық салымдарының көлемі бір миллиард
доллардан асып, 1116,2 млн.АҚШ долларын ... ... күні ... ... ... 1 ақпандағы жағдай ... ... қор ... ... ... 1,01 ... долларын құрады. 2006 жылғы 1 наурыздағы
жағдай бойынша бұл көрсеткіш 138,3 млрд.теңгеге ... 1,06 ... ... ... 2006 жылдың 1 наурызындағы жағдай бойынша мерзімді
депозиттер 98,7 млрд.теңгені және 71,4%, ал талап ету ... ... яғни 28,6% ... ... ... 90,4 млрд ... ... шетел валютасындағы депозиттер 47,9 млрд.теңгеге немесе 34,7% - ... ... 1 ... ... бойынша мерзімді салымдардың жалпы
сомасы 94,5 млрд.теңге болды. 1 наурызда бұл ... 98,7 ... ... осы ... 2 ... ішінде 4,4% өсімді көрсетті. Бүгінгі
күнге дейін жұртшылыққа кеңінен танымал ... ... 42,4 ... ... ... - стандарт» және 36,5 млрд.теңгені
шоғырландырған « ...... ... болып табылады.
3.1. сурет «Халық Банкінің» жеке және заңды тұлғалар салымының өсу
динамикасы.
Жалпы Халық Банктің ... ... ... жыл ... 16422,5 млрд теңге құрады. Халық Банкімен тартылған жеке тұлғалар
депозиттерінің өсу қарқыны 2004 жылы 2003 ... ... 21,7%- ға ... ол 841,4 млн ... ... Ал 2005 жыл 2004 ... қарағанда 31,1% -
ға өскен, яғни ол 1828,8 млн.теңгені құрады. 2006 жылы 2005 жылға қарағанда
25,2% - ға өскен, яғни ол 4136,6 ... ... ... ... ... өсу қарқыны 2003 жылы
заңды тұлғаларға берілген депозиттер 65,3% немесе 1008,5 млн.теңгеге өсті.
Ал 2004 жылы 2003 ... ... 78,3% ... 3032 млн.теңгеге өсті.2006
жылы 2005 жылға қарағанда 74,8% - ға ... 12885,9 ... ... АҚ ... Халық Банкінің» депозит операцияларын дамыту жолдары.
Қазақстан Республикасы қаржы нарығының дамуын қоғамдық қайта ... ... ... әдістермен ықпал етуге
мүмкіндік беретін ақша-несиелік реттеу мен ... ... ... құрмай, несиелік қатынастардың ... ... ... ... жүзеге асыру мүмкін емес.
Халық Банктің тиімді қызмет етуі үшін, біріншіден, банктік қызмет нарығын
тұрақты зерттеу және ... ... ... ... ... ... ... жағдайында Халық Банкі ілгерілеу үшін ... мен ... ... автоматтандырылған ақпараттық
басқару және ... ... ... ... ... ... ... жолдарын іздеуі қажет, сондай-ақ жаңа ... ... ... ... операцияларды модельдеу, талдау және
бағалаудың маңызды кезеңдерінің бірі ... ... ... ... банкі қызметінің маңызды түрі ... ... оны ... ... ... ... ... аз бағамен
неғұрлым көп депозит тарту екендігін алға қою керек. Осы ... ... ... міндеттерді орындауға мүмкіндік береді:
- депозиттік операцияларды жүзеге асыру кезінде банктік пайда алу;
- талап етілетін банктік өтімділік деңгейін ұстау;
- ... ... мен ... ... ... ... ... депозиттік операциялар мен ссудалық ... ... ... ... ... бос қаражаттарды минимизациялау;
- тиімді пайыздық саясат жүргізу;
- тартылған ресурстар бойынша пайыздық шығындарды ... ... ... қызмет көрсетулерді дамыту және клиенттерге қызмет көрсету
мәдениеті мен сапасын жоғарылату.
Депозиттік базаны ... ... ... қызметінің дамуына алғышарт
болады. Осылайша, жалпы банктік саланы ... үшін ... ... ... ... ... Олардың бірі ретінде
капиталды легализациялау процесін атап ... ... Ақша ... ... капиталды сыртқа шығару немесе ... ... ... экономикаға құю болып табылады. ... оның ... ... ... ... береді. Мысалы,
европалық банктере депозит ашу үшін капиталдың заңды ... ... ... бар болуы жеткілікті. Ол белгілі бір ақша ... ... ... ... ... сертификат болуы мүмкін. Ал,
банктер шот ашу кезінде ақшаның пайда болу негізін ... ... ... ... алғанда, капиталды сыртқа шығару ... ... ... ... ... табиғи реакциясы ретінде қарауға болады.
Себебі, ол жалпы приватизациялау және ... ... ... ... ... ... ... жоғарылауы, отандық валютаға
сенімнің болмауы да оған қосымша себеп болды. Қазақстан ... көп ... ... ... ... зиянын келтірген соң
капиталды легализациялау процесі қажет болды. Осылайша, көлеңкелі қызметті
төмендету үшін ... ... ... 20 ... есептелген
легализация жүргізілді. Сөйтіп, 2001-жылдың 28-маусымына құзыретті
қазақстандық банктердің арнайы ... 71 млн. ... аса ... ... ақшалардың 82%-нан астамы қолма-қол доллармен
түссе, 11,4%-ы ... ... ал 6,5%-ы ... теңгемен берілді.
Ұлттық Банк легализациядан түскен қаражаттарды ақша-несиелік ... ... деп ... Өйткені, негізінен бұрын айналымда болған қолма-
қол ақша легализацияланғандықтан, ... ... ... ... Банк өтімділігін сақтайтын маңызды фактор оның ... ... ... ... ... ... критерийі олардың тұрақтылығы
болып табылады. Депозиттердің тұрақты ... көп ... ... ... де жоғары болады. Өйткені, бұл жердегі жинақталған ресурстар
банктің ішінде болады. Депозиттердің тұрақты бөлігін көбейту банктің ... ... ... ... ол банк ... түзілуін білдіреді. Депозиттік саясаттың ... ... ... ... ... ... Нарық жағдайында
банк дамуының жалпы стратегиясында депозиттік портфельдің орны мен ролі
бірталай өседі. Бұл ... ... ... саны мен ... ... ... өсуі және ... байланысты мемлекеттің әлеуметтік іс
әрекеті шекарасының кеңеюімен белгіленеді.
Ақша қаражаттарын тарту кезінде таңдау құқығы клиентте болады да, ... үшін ... ... ... жүргізеді. Банктік бәсекелестіктің
дамуымен байланысты ресурстардың шектеулілігі ... ... ... ... ... Егер бұл ... ... тар болса,
онда банктің оларға тәуелділігі де жоғары болады. Пассивтік операциялар
бойынша банк таңдауы, әдетте, оның ... ... ... ... ... ... клиентурасымен шектеледі. ... ... ... қалыптастыру мәселесін шешу үшін салымшылардың санын
көбейту бойынша жұмысты жандандыру керек. ... ... ... жақсы
депозиттік саясат қажет. Оның негізіне диверсификацияның қажет деңгейін
ұстап отыру, ақша қаражаттарын ... ... ... ... қамтамасыз
ету, активтермен мерзімі, ... және ... ... ... ... ... потенциалын кеңейту мақсатында Халық банкі ... ... ... Оны ... ... ... асыруға болады, соның
ішінде салымшылардың санын көбейту арқылы. Осылайша, ... ... ... төленетін мақсатты салымдар пайдалы болар еді. Мұндай
мақсатты салымдар жаңа ... ... ... ... ... жөн.
Сондай-ақ, тұтыну тауарларын жеңілдікпен сатып алуға болатындай депозит
тартымды болады деген ойдамыз.
Банктің өтімділік ... ... ... көтеру үшін халықтың
мерзімді салымдарын кенеттен алуының банктің қаржылық жағдайына теріс
әсерін ... ... ... ... жөн. Тек қана ... ... ... арқылы банк өзінің ресурстарын толық ... ... ... ... ... мен ... нәтижесінде
Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктерде жүргізіліп жатқан
депозиттік операциялардың даму ... ... ... ... Яғни,
олардың жылдан-жылға өсуі мен депозит түрлерінің көбеюі осы операцияның
ілгерілеуде екенін ... ... егер ... ... ... ... ... депозиттік операцияларды жетілдіру қажеттігі
де бар екенін көреміз.
Атап айтсақ, депозиттік ресурстардың ірі банктерде көптеп шоғырлануы болып
табылады. ... ... ең ірі үш ... – «Халық Банкі»,
«Казкоммерцбанк» және «ТұранӘлемБанкінде» 2005-жылғы ... ... ... ... 61%-ы ... Соның ішінде тек «Халық
Банкінің» өзінде барлық халық депозиттерінің 23%-на жуық ... ... ... ... банктерге сенімі жоқ екендігін айқындайды.
Сондай-ақ, ... ... ... ... болған жағдайда Жеке
тұғалардың салымдарын міндетті ұжымдық сақтандыру Қоры осы ... жеке ... ... ... ... ... ... алады ма деген сұрақ туындайды. Сондықтан, депозиттерді сақтандыру
жүйесін әрі ... ... ... Ол ... ... беретін ай сайынғы жарнасын көбейту;
- Сақтандыру Қорының инвестициялық портфелін оптимизациялау;
- Депозиттерді қайтару механизмін жетілдіру;
- Банктердегі қаржылық жағдайды ... ... ... ... ... қажет.
Сонымен бірге, жоғарыда ... ірі ... ... банктердегі
депозиттердің үлесі азырақ болғандақтан, олардың қызметі де ауырлай түседі.
Жекелеген банктермен қоса олардың ... ... ... да
депозиттік ресурстардың балансталмауы байқалады. Олардағы ... ... ... ... жоғарылатады. Бұл жерден
шығатын қорытынды: көптеген банктер үшін өзгермелі макроэкономикалық және
саяси шарттарда бизнестің даму ... ... ... ... ... ... Халық банкі қазіргі депозиттердің көптүрлілігіне
қарамастан, менің ойымша, кейбір ... ... ... ... ... тартудың ең маңызды құралы – пайыздық кестесін оптималдау
қажет. Қазіргі нарық жағдайында ... ... ... ... ... өте жиі ... депозитке қаражат салған тұлға оны
өзіне ыңғайлы кез-келген уақытта қажет болған кезде алып кетуге ... ... ... ... біздің ойымызша, мерзім аралығы клиентке
тартымды ... ... ... құру ... болып табылады. Біз
келесідей пайыздық кесте ұсынамыз:
Кесте 3.15
Депозит түріне ұсынылатын пайыздық кесте үлгісі
(%-бен)
|Мерзімі |3-12 ай |12-24 ай |24-36 ай |36-60 ай ... |9 |10 |10 |11 ... | | | | ... ... ҚР ... деңгейлі банктерінің депозиттік бағдарламалары
негізінде автормен құрылған.
Бұл жерде клиент 60 ай мерзімге депозит ашса және егер ... ... ... алып кеткісі келсе, онда оған салымын ... ... ... ... Сол ... 4-ші, 5-ші ... 11-ші ... де ... мөлшерлемемен сыйақы төленеді. Тіпті сыйақы мөлшерлемесі
толық айларға ғана ... ... ... де ... ... 3 ай ... ... қаражат қажет болып қалса да, депозиттің нақты ... де ... ... Ал, ... депозиттік келісім-шартты 12 ай мен
24 айдың арасында бұзғысы келсе, онда оған 10% ... ... ... ... 60 айға депозит ашқан клиент сыйақы ... ... ... ... ... алып кете ... Бұл осындай
депозитті халықтың кез-келген категориясына тартымды етеді. Депозитке
сыйақы мөлшерлемесін келесі формуламен ... ... * См * К
= ... ... жерде Дс – депозит сомасы;
См – сыйақы мөлшерлемесі;
К – депозиттің нақты жатқан күндер саны;
Тс – төленетін сыйақы.
Соның ішінде депозиттің қосымша ... ... оның ... ... ... кез ... уақытта ішінара алуға болады. ... егер ... ... ... ашып, оның ішінен 20%-ын 1 жылдан кейін алып кететін болса,
онда сыйақы мөлшерлемесі ... ... ... ... ... ... ... сомасының орнында депозиттің орташа есептелген
сомасы тұрады. ... ... ... есептеу банкке де зиян
келтірмейді, себебі ол депозит сомасын да күнделікті пайдаланып отырады.
Депозиттің ... ұзақ ... ... тұруы үшін көп жылға келісім-шартқа
отыратын клиенттерге ... ... ... болады. Мысалы, 4 немесе 5
жылға депозит ашқан салымшыға депозит мерзімі аяқталғаннан ... ... ... ... 2% ... ... ... бұл клиентке салымын
мерзімінен бұрын алып кетпеуіне себеп болар еді.
Сонымен ... ... ... болған жағдайда депозиттің негізгі сомасының
ішінен ... ... ала ... үшін ... ... мөлшерлемесі
ай сайын төленіп отырғаны жөн. Бұл, бір жағынан ... ... әсер ете ... үстіндегі пайызы тұрғанда салымның негізгі
сомасынан ішінара алудың қажеті жоқ болатындай көрінеді. ... ... ... ... үшін ... ... ... үстіндегі ақшасын алып
отыруына мүмкіндік болады.
Аталған депозитке қосымша салуға әрқашанда мүмкіндік болуы банкке ... ... ... ... ... ... ұтыс ойнатылатындықтан,
клиенттер көп жағдайда осы критерийге де ... ... ... ... ... де ойынға қатысуы маңызды болып табылады. Ол
бойынша ай сайын әр қалада ... 10 ... ... ... ... ... ... үшін бұл жолдамаларды демалыс орындарымен
арнайы келісім-шарт ... ... ... ... Ал, бұл ... демалыс үйі банкте есеп-айырысу ... ... ол ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының банктік секторындағы
реформалар жалпы мемелекеттік экономикалық шаралармен қатар жүзеге асырылып
келеді. ... ... ... ... ... ... бірі,
уақытша бос қаражаттарды тарту және ... ішкі ... ... депозиттік нарықтың қалыптасуы мен дамуы болып
табылады.
Әлемдік тәжірибе көрсеткендей, кез келген адам үшін ... ... ... бар: ... жүйеде және басқа да қаржылық
мекемелердегі депозитке салу, өзін өзі жою ... ... ... ... сатып алу, кәсіпорындардың түрлі акцияларын иемдену тағы
басқа. Ақыр ... осы ... ... ... ... ... жақсартылуына әрекеттесу факторы ретінде қалыптасуы өте
маңызды. ... ... ... мен ... болашағы еліміздегі бүкіл ақша ... 80% - ... ... нарықтың тұрақты және тиімді дамуымен байланысты.
АҚ «Қазақстан Халық ... ... банк ... ... ... ... негізі қаланған болып табылады. Сондықтан, ол Қазақстан
Республикасының банк ... ... орын ... ... Банкі» жеке тұлғалармен жұмыс істейтін ең ірі
қазақстандық банк болып табылады. Халық Банкі ... ... ... ... болып халық депозиттерінің көлемі бойынша 1 млрд.АҚШ
долларлық рекордтық көрсеткішке қол жеткізді.
2001 ... ... ... ... ... көлемі бір миллиард
доллардан асып, 1116,2 ... ... ... ... күні Халық Банкінің
2006 жылғы 1 ... ... ... депозиттік қор көлемі 132,9
млрд.теңгені немесе 1,01 ... ... ... 2006 жылғы 1 наурыздағы
жағдай бойынша бұл көрсеткіш 138,3 ... ... 1,06 ... ... ... 2006 ... 1 наурызындағы жағдай бойынша мерзімді
депозиттер 98,7 млрд.теңгені және 71,4%, ал талап ету ... ... яғни 28,6% ... ... ... 90,4 млрд сомаға және
65,3%, шетел валютасындағы депозиттер 47,9 млрд.теңгеге немесе 34,7% - ... ... 1 ... ... ... мерзімді салымдардың жалпы
сомасы 94,5 млрд.теңге болды. 1 наурызда бұл ... 98,7 ... ... осы ... 2 ... ішінде 4,4% өсімді көрсетті. Бүгінгі
күнге дейін жұртшылыққа кеңінен танымал салымдар болып 42,4 ... ... ... - ... және 36,5 млрд.теңгені
шоғырландырған « Халықтық – ... ... ... ... ... қол ... себебі: талғампаз клиенттер
қажеттіліктерін ... банк ... мен ... ... дұрыс жүргізіліп жатқан банк саясаты болып табылады. ... ... ... бар депозиттік өнімдерді модификациялау мен жаңа
өнімдерді әзірлеу болып табылады.
Сонымен ... ... ... халыққа арнап барынша пайдалы
инновациялық өнімдерді енгізу ... ... осы ... ... ... жаңа
мерзімді Жинақтаушы депозит ашты. Бұл депозитті ... ... ... ... ... ... ... арқылы ашуына болады.
Қаражатты депозитке карточка шотынан банкомат арқылы ақша ... ... ... Бұл ... түрі ... ... ... қатысушылар мен зейнетақыны карточкадан алатын зейнеткерлерге
пайдалы болмақ. ... ... саны 1,5 ... ... ... 1 наурызындағы жағдай бойынша талап ету депозиттер көлемі
өткен жылмен салыстырғанда 30,8 млрд.теңгеден 39,6 млрд.теңгеге дейін өсті.
Бұл ... ... ... ... ... мен оның тұрақтылығына
деген дәлелі бола ... ... ... ... ... маңызды фактор оның ... ... ... ... Депозит сапасының критерийі ... ... ... ... тұрақты бөлігі көп болған сайын
банк өтімділігі де жоғары ... ... бұл ... ... ... ... болады. Депозиттердің тұрақты бөлігін көбейту
банктің ... ... ... ... өйткені ол банк
міндеттемелерінің қайта түзілуін білдіреді.
Ақша ... ... ... ... ... ... ... да, банк
салымшы үшін қатаң бәсекелестік күресін жүргізеді. ... ... ... ... ... ... ... тәуелді болуына әкеледі. Егер бұл клиенттердің шеңбері тар болса,
онда банктің оларға тәуелділігі де ... ... ... ... банк таңдауы, әдетте, оның қарыз алушыларына қарағанда ... ... ... клиентурасымен шектеледі. Сондықтан, банктің
ресурстық базасын қалыптастыру ... шешу үшін ... ... ... ... ... керек. Осыған байланысты банкке ... ... ... Оның ... диверсификацияның қажет деңгейін
ұстап отыру, ақша қаражаттарын басқа көздерден тарту мүмкіндігін қамтамасыз
ету, ... ... ... және ... ... бойынша
балансталуын сақтау жатады.
Жинақ салымдарына халықтың қорлану немесе ... ... ... ... ... ... Бұл ... бойынша мерзімді
депозиттерде біршама төмен пайыз төлейді. Кейде клиентке жеке шотының
көшірмесі ... ... ... ... ... салым операцияларының мерзіміне
және шартына байланысты келесідей түрде жіктеледі:
- мерзімді жинақ ... ... ... қосылатын мерзімді жинақ салымдары;
- жастарға сыйақы салымдары;
- шарттық ... ... ... ... сертификаттар.
Банктік тәжірибеде, клиентке есеп ... ... ашу ... ... ... ... ету депозиті де кеңінен қолданылады. Бұл
депозит міндетті сипатқа ие, ... ... ... есеп айырысу шотын ашу
барысында салынуға тиісті. Бұл депозитті шартты ... ... ... ... ... ... есеп айырысу шотын жабу мен ... Бұл ... ... ... ... ... несиелеу
ресурсы ретінде де пайдаланады. Бұл депозит бойынша ... және ... ... болмауы мүмкін.
Қазақстан АҚ « Халық Банкі» 2005 жылдың 8 ... ... ... ... ... ... «Алтын жас плюс», «Сенім плюс», «Ақ бота»,
«Проценттер алға» атты ... ... ары ... ... ... ... барысында тиімді ұсыныс жасады.
Депозиттік операциялардың басты мақсаты банктердің коммерциялық
мүддесін сақтау және банк ... ... ... болып табылады.
Осыған байланысты депозиттік операция негізіне жататын ... ... ... Біріншіден, депозиттік операциялар банктердің табыс табуы
мақсатында ұйымдастырылады. ... ... ... ... ... әр ... болуына және депозиттер
формаларының әр түрлі болып келуіне мән берілуге тиіс. ... ... ... ... барысында депозиттік операциялармен ссудалық
операциялардың ... және ... ... ... ... Төртіншіден,
депозиттік операцияларды ұйымдастыру барысында мерзімді депозиттердің
көбірек болуына мән беру ... ... ... ... ... ... ... депозиттік операцияларды ұйымдастыруда банк,
депозиттік ... бос ... ... яғни ... ... ең ... ... беретін, банкті қызметтерінің дамуына және
клиенттерге қызмет ... ... ... ... ... ... Банктің тиімді қызмет етуі үшін, біріншіден, ... ... ... ... және ... ... ... қызметті жан-жақты
жоспарлау қажет.
Жанданған бәсекелестік жағдайында Халық Банкі ілгерілеу үшін ... мен ... ... ... ... және ... ... жүйесін қолдау керек, базалық
технологияларды жетілдіру жолдарын іздеуі қажет, ... жаңа ... ... ... ... ... ... талдау және
бағалаудың маңызды кезеңдерінің бірі болып табылады.
Депозиттік операцияларды АҚ «Халық Банкі» қызметінің ... түрі ... ... оны жүзеге асырудағы негізгі мақсат неғұрлым аз бағамен
неғұрлым көп депозит тарту екендігін алға қою ... ... ... ... ... ... осы мақсатқа сәтті жетуге болады деп
ойлаймын ол:
- депозиттік операцияларды жүзеге асыру ... ... ... ... талап етілетін банктік өтімділік деңгейін ұстау;
- депозит түрлері мен депозиттік ... ... ... ... ... ... мен ссудалық операциялардың арасында
сәйкестілік сақтау;
- депозиттік ... бос ... ... ... ... ... жүргізу;
- тартылған ресурстар бойынша пайыздық ... ... ... ... ... ... ... және клиенттерге қызмет көрсету
мәдениеті мен сапасын жоғарылату.
«Халық Банкі» АҚ – да ... ... ... жоғары деңгейде
ұйымдастырылған. Банк қызметінің өз міндеттерін жауапкершілікпен атқаруының
және дұрыс жүргізіліп жатқан банк ... ... ... ... – жылға өсіп келеді.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. «Қазақстан Республикасының банктер және банк қызметі туралы» Заңы. ... ... ... мен ... ... ... Республикасындағы Ұлттық банк туралы» ... ... Заң күші бар ... ... 31 ... ... мен ... есепке алғандағы).
3. «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің» нормативтік актілері. ... ... ... ... ақша жүйесі туралы» Заңы 13.12.1997ж.
5. Қазақстан Республикасының 1998 жылғы 29 маусымдағы №237 - 1 ... ... ... ... Заңы ... ... қоса).
6. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің статистикалық бюллетені ... ... Б. ... ... и их защита // Банки Казахстана №9 2000ж
8. Алдабергенова А. С. ... как ... ... банковской системы
// Экономическое Обзрение НБ РК №2 2001ж
9. ... Н.Е. Как ... ... вкладчиков и кто несет
ответственность за их сохранность // Банк №6 ... ... О. ... деньги работают //ДН №23 2000ж
11. Банки и банкоское дело / Под ред. Балабанова. Алматы ... ... ... . оқу ... под ред. Лаврушина О.И. 1995ж
13. Делан Э.Дж. ... Р.Дж. ... ... дело и ... ... политика» литература 1991ж
14.Жакыпова Ф.П. Некоторые аспекты депозитной политики казахстанских банков
//Вестник КазГУ №2 2000ж.
15. Жакыпова Ф.П. ... ... ... в ... Казахстан:
Основные тенденции и перспиктивы// Вестник КазГУ №2 2001ж
16. Интернет – сайт ОАО ... Банк ... www .hsbk ... ... А.У. ... и ... ... рынка в Республике
Казахстан//Социально – экономические процессы в современном Казахстане в
контексте ... ... ... ... ... «Жас –
Туран – 2000» Алматы 2000ж
18. Ильясов К.К. Финансово – ... ... ... ... ред. – Алматы: Білім 1995ж
19. Куанова Г.А. Депозиты в банковской ... ... №6 ... ... Г.А. ... основы развития депозитного рынка//
Евразийское сообщество №3 2001ж
21. Кудайбергенова Л.Ж. ... и ... ... рынка в
Республике Казахстан//Экономические реформы: особенности переходного
периода: сборник научных трудов ... ... ... Б.А. ... ... банктер, валюта қатынастары» оқу құралы,
Алматы. 2001ж.
23. Лим А. Депозит – ... ... ... ... ... №11
2000ж
24. Мақыш С.Б. «Ақша айналысы және несие.» оқу ... ... ... С.Б. ... банктер операциялары» оқу құралы, Алматы.
2004ж.
26. ... К.Н. ... ... және оның даму ерекшеліктері//
«Экономическая наука в Казахстане:проблемы ипути реформирования» уч.пособие
Алматы 2003ж
27. ... Б.А. ... ... ... ... ... оқу ... 2001ж.
28. Сейтқасымов Ғ.С. «Ақша, несие, банктер» оқу құралы, Алматы ... ... М.С. ... ... банктер» оқу құралы Алматы экономика және
статистика институты 2002 ... ... ... №11 2006ж.
31. Сухов П.А. Некоторые аспекты ... ... ... и ... №5-6 2005ж.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 117 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
АҚ «БТА» банктердің қаржылық нәтижесін талдау85 бет
Банк жүйесі туралы66 бет
Банктік несие және банк депозиті47 бет
Депозитті теориялық тұрғыдан сипаттау42 бет
Депозитті теориялық тұрғыдан сипаттау. меншікті капиталдың маңызы, орындайтын функциялары мен құру тәртібі41 бет
Коммерциялық банктердің депозиттік операциялары жайлы68 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Қазақстан Республикасында депозиттік нарықтың дамуы6 бет
Қазақстан Халық Банкінің экономикалық мазмұны79 бет
Қазақстандағы депозиттік нарық57 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь