Оқушыларға поэманы оқыту

Мазмұны:
Кіріспе: ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3.4

І. Негізгі бөлім:
1.1. Поэма туралы жалпы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2. Поэма жанры, оның түрлерін, көркемдік жүйесін таныту ... ... ... ..6.7
1.3. Поэманы оқыту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8.11

ІІ. Тәжірибелік бөлім:
2.1. Сабақ жоспары: Мұқағали Мақатаев «Аққулар ұйықтағанда»..12.13
2.2. Сабақ жоспары: Мұқағали Мақатаев «Райымбек, Райымбек»..14.17

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19

А қосымшасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20.21
Б қосымшасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .22
КІРІСПЕ
«Әдебиет әдістемесі» - педагогикалық ғылымдардың саласына жататын ғылыми пән. Мұны қамтитын объектісі, қарастыратын мәселелері мектепте әдебиетті оқыту сабақтары кезінде мұғалім мен оқушылардың өзара қарым-қатынасы болып табылады, ол педагогика ғылымы теориясының жалпы қағида ережелеріне сүйенеді.Бірақ әдебиет әдістемесі педагогика сияқты мектеп, оқу-тәрбие мәселелерін тұтас алып қарастырмай, тек көркем әдебиетті оқып үйрену негізінде оқушыларға берілетін білім мен тәрбие мәселелерін ғана өз шеңберінде алып баяндайды», - деп жазды көрнекті әдіскер-ғалым А.Көшімбаев.
Әдебиет пәні жеке тұлғаның, адамның рухани әлемін, оның адамгершілігін, ойлауын, көңіл-күй сезімін, тілін, шығармашылық әрекет-бастауларын қалыптастыруда ерекше орын алады.
Әдістеменің даму тарихында, қалыптасу үрдісінде әдеби білім беру негізгі қағида болып табылатын оқу бағдарламалары мен оқулықтар жасау мәселелері, әдебиет сабағын оқытуды жетілдіру сияқты мәселелер әдебиет пәні құрылымын құрайды.
Әдебиет қашаннан «өмір оқулығы» деп танылған. Әдебиет арқылы оқушы өмірді, қоршаған ортаны, адамды танып біледі. Әдебиет даму үстіндегі құбылыс, ол өзгереді, күрделенеді, жаңа сапаға ие болады. Әдебиет – жекелеген ақын қаламгердің шығармашылық жігерімен жасалады. Әдебиет жанрлары да сол көркем сөз зергерлерінің тынымсыз ізденуімен алға басады.
Поэма – эпостық жанрдың бір түрі. Поэманы жеңіл деп, үстірт оқыту дұрыс емес. Ендеше, поэманы мұқият меңгерген оқушы повесть, роман жанрларын талдауды тез игереді. Мұғалім осы үлкен прозаның бастауы болатын поэманы меңгертуге көп көңіл бөлгені жөн. Оқушылар мәтінді түсініп, нақты сюжетті меңгеруінде жоспардың атқаратын рөлі айтарлықтай. Мұғалім жоспарды екі түрлі жолмен ұсына алады. Жоспарды оқушыларға алдын ала беріп, сол арқылы поэманың сюжетін ашып, рет-ретімен баяндауға жол салуына болады немесе мұғалім мазмұнын аша отырып, оқушылармен бірлесе жоспар құрады.
Поэманың жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, композициялық, сюжеттік құрылысы, көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Поэма сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен шешімі болады. Онда адам, оның өмірі мен тағдыры, аса маңызды деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәтпіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ.
Оқу материалын меңгеру көп жағдайда оқыту процесінде қолданылатын техникалық құралдарға байланысты.
Поэманы оқытудың сөздік және тәжірибелік әдістерімен өзара байланыста қолданылады және құбылыстармен, объектілермен оқушыларды таныстырарда олардың сезім мүшелеріне әсер етіп, алуан түрлі сурет, көшірме, сызба арқылы құбылыс, процесс, объектілердің символдық бейнелерін немесе оларды табиғи күйінде қабылдайды. Қазіргі
Қолданылған әдебиеттер тізімі:
1. Алпысбаев Қ. қазіргі қазақ лирикалық поэмасы. Оқу құралы. – Алматы,1989.
2. Алпысбаев Қ. Поэма және сюжет. Монография. – Алматы,1992.
3. Базарбаев М. Казахская поэзия: художственные искания. – Алматы,1995.
4. Бітібаева Қ. Әдебиетті оқыту әдістемесі. Алматы “Рауан”, 1997 131-бет
5. Е.Тілешев. суреткер және көркемдік әдіс. –Алматы,2005.
6. Имжарова З. “Пікірсайысы – жаңашылдық қайнары” Қазақстан мектебі 2003, №6 54-бет
7. Сағындықова Қ. “Білім сабақ санасынан” Қазақстан мектебі , 2004 №7 30-бет
8. Серікбаев Т. “Дәстүрлі емес сабақтар туралы бірер сөз” Қазақстан мектебі , 2002 №11-12 62-бет
9. Тәжібаева С. “Дәстүрлі емес сабақтар” Қазақстан мектебі , 2003 №2 27-бет
10. Үрістенбекова Г. “Пікірталас дамыту және тәрбиелеу құралы” Қазақстан мектебі 2003 №5 39-бет
        
        КІРІСПЕ
- педагогикалық ғылымдардың саласына жататын ғылыми пән. Мұны қамтитын объектісі, қарастыратын мәселелері мектепте әдебиетті оқыту сабақтары кезінде мұғалім мен оқушылардың ... ... ... ... ол ... ... теориясының жалпы қағида ережелеріне сүйенеді.Бірақ әдебиет әдістемесі педагогика сияқты мектеп, оқу-тәрбие мәселелерін ... алып ... тек ... ... оқып ... ... ... берілетін білім мен тәрбие мәселелерін ғана өз шеңберінде алып баяндайды>>, - деп жазды көрнекті әдіскер-ғалым А.Көшімбаев.
Әдебиет пәні жеке ... ... ... әлемін, оның адамгершілігін, ойлауын, көңіл-күй сезімін, тілін, шығармашылық әрекет-бастауларын қалыптастыруда ерекше орын ... даму ... ... ... ... ... беру негізгі қағида болып табылатын оқу бағдарламалары мен оқулықтар жасау мәселелері, әдебиет сабағын оқытуды жетілдіру сияқты мәселелер әдебиет пәні ... ... ... деп ... ... арқылы оқушы өмірді, қоршаған ортаны, адамды танып біледі. Әдебиет даму үстіндегі құбылыс, ол өзгереді, күрделенеді, жаңа сапаға ие ... ... - ... ақын ... ... ... жасалады. Әдебиет жанрлары да сол көркем сөз зергерлерінің тынымсыз ізденуімен алға басады.
Поэма - ... ... бір ... ... ... деп, ... оқыту дұрыс емес. Ендеше, поэманы мұқият меңгерген оқушы ... ... ... ... тез ... ... осы ... прозаның бастауы болатын поэманы меңгертуге көп көңіл бөлгені жөн. Оқушылар мәтінді түсініп, нақты сюжетті меңгеруінде ... ... рөлі ... ... ... екі ... ... ұсына алады. Жоспарды оқушыларға алдын ала беріп, сол арқылы поэманың сюжетін ашып, рет-ретімен баяндауға жол салуына болады ... ... ... аша ... ... бірлесе жоспар құрады.
Поэманың жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, ... ... ... көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Поэма сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен ... ... Онда ... оның ... мен ... аса ... деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәтпіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ.
Оқу материалын меңгеру көп ... ... ... қолданылатын техникалық құралдарға байланысты.
Поэманы оқытудың сөздік және тәжірибелік әдістерімен өзара байланыста қолданылады және құбылыстармен, ... ... ... ... сезім мүшелеріне әсер етіп, алуан түрлі сурет, көшірме, сызба арқылы құбылыс, процесс, объектілердің символдық бейнелерін немесе оларды ... ... ... Қазіргі мектепте осы мақсатпен экрандық және техникалық құралдар кең қолданылады.
Курстық ... ... ... ... оқытудың маңызы мен тиімді әдістерін қолдану. Поэманы оқытуда оқушылардың қызығушылықтарын ояту.
Курстық жұмыстың міндеттері:
* ... ... ... ... ... екенін дәлелдеу;
* Поэма жанрында әдіс - тәсілдердің пайдаланудың тиімді жолдарын көрсету;
* Поэма жанрын оқыту кезінде оқушылардың қызығушылықтарын ояту ... ... ... ... ... ... ... Поэманы оқыту
Гипотеза: Оқушылардың пәнге деген қызығушылығын оятып, шығармашылық дағдысын ояту. Поэма жанры арқылы оқушы сезімін ... және ... ... ... ... бөлім.
1.1. Поэма туралы жалпы түсінік
Поэма -- ... ... бір ... ... бір ... адам тағдырын, заман шындығын эпикалық не лирикалық үлгідегі өлеңмен сипаттайтын көлемді поэтикалық шығарма. Поэма көбіне сюжетке құрылып, ... ... ... ... ... ... ... Поэма барлық халықтың әдебиетінде кездесетін көне жанр. Мысалы, ежелгі грек әдебиетінде "Илиада", "Одиссея" ... ... ... орыс ... халықтық дастандар мен "Игорь жасағы туралы жыр", т.б. поэмалар кеңінен ... ... "Мыс салт ... М.Ю. ... ... Н.А. Некрасовтың "Русьте кім жақсы тұрады?" атты шығармалары поэма жанрының классикалық үлгісі саналады. Абайдың ... ... ... ... -- ... ... -- Қасым", М.Сералиннің "Гүлқашима", С.Торайғыровтың ... ... ... т.б. ... қазақ әдебиетіндегі поэманың үздік туындылары. Поэма кеңестік дәуірдегі қазақ әдебиетінде кемел жанрға айналды. М.Жұмабаевтың "Батыр Баян", С.Сейфуллиннің ... ... ... ... "Сұлушаш", Т.Жароковтың "Тасқын", Ә.Тәжібаевтың "Абыл", қаласыАманжоловтың "Ақын өлімі туралы аңыз", І.Бекхожиннің ... ... т.б. ... ... ... ... ... 20 ғ-дың 2-жартысында қазақ әдебиетінде поэма жанры айрықша дамыды. Х.Ерғалиевтің "Құрманғазы", Ж.Молдағалиевтің "Мен қазақпын", Ғ.Іайырбековтің "Дала қоңырауы", І.Мырзалиевтің "Қызыл кітап", ... ... ... "Жазагер жады космоформуласы" сияқты идеялық мазмұны терең, көркемдік қуаты жоғары поэмалар қазақ әдебиетінің арнасын кеңейтті.
1.2. Поэма жанры, оның ... ... ... ... - өлең ... жазылған сюжеттік желісінде әңгімелеу сипаты басым көлемді туынды. Сюжетті поэмалармен қоса , таза ... ... ... поэмалар да болады. Поэма жанры, оның көркемдік ... ... - ... және процестегі мәні мен рөлі туралы айтқанда, екі мәселені бөліп алуға болады. Гегель ... ... ... ... әлем шеңберінде ұлттық дүниетаным көрінеді деген ой айтады. Осылайша поэма мазмұнына арқау болатын оқиғаның тарихи көлемі анықталады. ... ... ... ... ... ретінде халықтың рухын көрсететін жалпыхалықтық іс көрінеді. Гегельмен бірге ... ... ... ... ... ... жеке ... рөліне, авторлық басталуға көбірек көңіл бөліп, нақты эстетикалық және тарихи әдеби талдау кезінде, баяндаушының лирикалық тебіренісі, оқиға мен кейіпкерлерге ... ... ... күйі ... шығармаға үлкен эмоция беретінін айтқан.
Қазіргі поэма жанры тақырып түрлілігімен, дәуір, ұлт рухын берумен, өткен оқиғаларға өз бағасын айтуымен ерекшеленеді. Жазба ... ... өне ... поэма әдебиеттегі бірден-бірі жетекші салаға жетеді. Өзінің жанрлық ... ... ... әр түрлі көремдік құрылымда, атап айтқанда, сюжетті, сюжетсіз, ... ... ... ... ... ... ... проблемалар, тақырып пен идея, сюжет пен композиция, кейіпкерлер жүйесі эпикалық кең тынысқа негізделеді. Қазақ ... ... қара ... жазылған поэмалар да бар.Мәселен, Ғ.Мүсірепов шығармасын қара сөзбен жазса да, поэма деп ... - ... ... жанрлардың бірі. Онда қоғамдағы алуан түрлі іргелі мәселелер, көкейкесті тақырыптар қозғалады. Мәселен, Абайдың поэмасын қарастырып ... ... Абай ... ... ... ... ... аңыз ертегілерінен алынған. Бұл поэманың сюжеті аңыз түрінде кең таралған. Сондай бір сюжет - Ескендір жайында Науаидің, ... ... ... Абай ... ... болған оқиғаны әзербайжан классигі Низами дастанынан алғандығы айтылады. Алайда, ақын ... ... ... ... мәтіні таныстырылғаннан кейін, поэмада қандай оқиғалар болды, кейіпкерлері кім, оқиға қалай баяндалған, автордың оқиғаға көзқарасы қандай деген мәселелер ... Ол үшін ... ... қатысты жоспар құрылады.
Жоспар
* Ескендердің жорықтары.
* Ескендірдің бұлаққа кездесуі.
* Жабық қақпа.
* Қақпадан жеткен сый.
* Сыйдың сыры.
* Ақынның ғибраты
1.3. ... ... ... ... ... ... ерекшелігінен туындайды. Поэмалардың басым көпшілігі сюжет пен комопзиция, образдар жүйесінен тұрып,күрделі, ауқымды порблемаларды ... ... ... ... , ... , т.б. поэмалары жатады. Поэмалардың тағы бір түрі - лиро-эпикалық, лирикалық поэмалар. Сәкеннің , ... , ... ... ... ... ... поэмаларда шиеленіскен оқиғалар болмайды, дегенмен поэманың басынан аяғына дейін әңгімеші рөлін атқаратын лирикалық кейіпкер, оның сезімі үлкен рөл ... ... ... оқытуда мәнерлеп оқуды, поэма көтерген проблеманы меңгерту үшін, мәтіндік ... ... ... ... қолдану тиімді болып келеді. Мысалы, Ілиястың оқытудың жемісті жолы - алдымен мәтінді меңгерту. Ол үшін ... оқи ... әр ... ... беру керек. Аннотацияны оқушылар үйден жазып келіп, сыныптағы талдау жұмыстарында пайдаланады. Поэманың күрделілігін ... ... оның әр ... бойынша төмендегідей мазмұндық жоспар жасап, іліп қоюға, керегінде пайдалануға болады.
Үлгі:
Поэма ...
2). ... ... ... ... ... Тарих шал әңгімесі.
Ары қарай сұрақ - ... ... ... ... кейіпкер (ақын) әңгімеші - тарих шал туралы, поэманың идеялық порблематикасы ... ... ... Тіл ... өлең ... ... де міндетті түрде талдау беру керек. Сюжетті поэмаларды образдық талдаумен де, мәтіндік талдаумен де ... ... Ең ... - ... ... ... ... поэмаларды қалай өтуге болады, соның бір үлгісі ұсынылып отыр.
1). Жансүгіровтың поэмасы - өзінің ... ... ... ... ... ... ... шығарма. Поэма әдеби талдау алдында оның мазмұнын түгелдей оқыту, меңгерту айналасында еңбек ету керек. Осы мақсатта мұғалім үйге ... ала ... ... ... ... ... түгелдей оқып, мазмұнымен танысу.
* Әр бөлімге қысқаша ... ... ... топ санына, сыныптағы оқушылар санына байланысты.
І топ.
Поэмадағы ... ... ... ... ... ... салыстыру ( поэтикалық тілі, әр ақынның өзіндік стилі т.б.).
ІІ топ.
10 - сынып әдебиеті бойынша ... ... ... ... ... ... ... жоқтау өлеңімен салыстыру.
Мақсат: Ілияс өз поэмасында Ақанның өліңін қалай пайдаланғаны туралы ... ... ... ... ... салыстыру (Күреңбай сыншы берген сипаты).
Мақсат: Екі ақынның ат ... ... ... яғни ... ... туралы іздену. Тапсырманы мына үлгіде орындауға болады:
Абай
Тәует бас, қамыс құлақ, қоян жақ.
Ілияс
Тәует бас, қамыс құлақ, қуырған ... ... ... ... ... ... - ... әдебиетшілер пікірі бойынша қысқаша хабарлама жасауға дайындалу.
Ескерту: Материалдарды мұғалім ұсыну керек, әрі осы жұмыста ... ... ... 10 - ... ... ... Ақан сері туралы қысқаша хабарлама.
ІV топ.
Поэма бөлімдері бойынша басты - ... ... ... ... - ... ... ... оны сабаққа пайдалану үшін, кестеге жазып қою ( бөлімінен бастап алу).
Үлгі:
Бөлім
Басты оқиғалар
Ақанның іс - ... ... асы, үш ... оған .
* ... ... асқа ... ... Құланы көруге жүгінуі.
* Құлагерге берген халық бағасы.
* Күреңбайдың сыны.
* Батыраштың ...
* ... ... ... Атын көзінен таса етпеуі.
* Жаршыға айтқан өтініші.
* Ақанның өткір ... ... ... ... ... ... көлемі, ауқымы ұзақ шығармалардың қатарына жатады. Бір - екі сағат ішінде оны тұтастай өзінің ... ... ... ... орнына қарай барлық қасиеттерімен оқушыларға жеткізе білу үшін, мұғалім ең тиімді деген әдіс - ... оқу ... оқу ... ... алуы керек. Әдебиетті оқытуда көрнекіліктің орны ерекше екені белгілі. Әсіресе, көлемді шығармаларды, оның ішінде поэмаларды оқытуда оның ... зор. ... ... ол ... ... ... ... кейіпкерлері, поэтикалық тілі, ақын стилін тұтастай қамтитын, оқушы алдында жинақы түрде тұжырымды етіп берілетін дәрежеде жасалуы керек.
Көрнекілік үлгісі (үзінді беріліп ... ... ... ... ... ... (Қосымша А):
Поэма өтудің әдіс - тәсілдерін төмендегі ... ... ... ... ... (Қосымша Б):
Поэманы талдауда қойылатын сұрақтар жүйесі
* Поэманың тарихи негізі ... ... ... пікір айтар едіңдер?
* Поэмада Құлагерден гөрі, Ақан жайлы көп айтылған. ... бола ... да, ... неге деп ... ... негізіндегі ақын ойы, поэманың негізгі проблематикасы туралы не айтар едіңдер?
* Поэманың ең басындағы бөлімінің поэма прорлематикасын ... ... бар ... Лирикалық шегініс арқылы Ақан тағдыры, Ақан тарихы туралы сыр ... ақын ... ... ... едің?
* Поэмадағы палуандар күресі, сол күрес үстіндегі трагедияның шығарма проблематикасына қатысы бар ма?
* Батыраштар бейнесі ақын нені жырламақшы ... ... ... ... ... ... ретінде неге Құлагер тағдыры алынған? Оның поэмадағы орны, маңызына тоқтал.
* Лирикалық қаһарман туралы не айтар едің? Оның поэмадағы орнын сарала.
* ... ... ... халықтық сипаты туралы қандай ой тастар едің?
* Поэмадағы ақынның ең басты стилі, көркемдік тәсілі неде деп ойлайсың?
* Поэманың психологиялық мәні ... не ... ... Ақынның идеялық - эстетикалық табысын ... ... ... ... Абай ... ат пен ... ... қайсысы ұнайды?
Поэманы талдау барысында үйге берілген топтық, жеке жұмыстарды, жалпы ... ... ... пайдаланып отыру керек.
Ең алдымен кестеде көрсетілгендей, тақырыптың ең маңызды, дәнді түйінін бөліп алып, бар назардысоны талқылауға, соны ... ... ... Бұл ... ... ... поэма сияқты көлемді шығармаларда өте тиімді болып келеді. Алдын ала берілген тапсырмаларды тақырыптың осы дәнді элементтерін талқылау ... ... ... ... ... әсіресе, ғылыми материалдардан берілген хабарлама немесе салыстыру жұмыстарын өз орнында пайдаланып отыру керек. Балалар жай ... ... ... бірге еңбек етуші, білімді өз ынтасы, ізденісі, қатысымен алушы ретінде отырады. Сондай - ақ ... ... ... зор. Поэманы бастамас бұрын, әнін қойып, оқушылардың эмоциясына, сезіміне әсер ету сабаққа қызығушылығын, белсендігін арттырады. Жалпы поэма психологиялық ... ... ... ... ... ... толқымай, өрлігіне сүйсінбей, тағдырына күйінбей, Құлагер өлімін Ақанмен бірге жоқтамай сабақ тыңдау, сабақ өту ... емес ... ... Бұл ... ... ... Ақан әндерін күйтабақтан тыңдаудың маңызы зор. Шағын әдеби ... ... ... да ... бар. ... ... аты мен Ілияс Құлагерінің сипатын салыстыра талдатып: - деген тақырып айналасында қызық ... ... ... ... бөлім:
Сабақ жоспары:
№1
Сабақтың тақырыбы: поэмасы.
Мақсаты:
* Білімділік: Поэманың тақырыбы мен идеясын түсіндіру. Ақынның өзіндік стилін ... ... ... ... ... ... ... берудегі ерекшелігін таныту, қорытындылай баяндау дағдысын дамыту.
* ... ... ... өзара пікір бөлісе білуге, бір-бірін тыңдай білуге тәрбиелеу.
Сабақ түрі: аралас сабақ
Әдіс-тәсіл: іздендіру,жоба жасау, зерттеу,пысықтау,сұрақ-жауап.
Сабақ барысы:
І. ... ... ... ... ... сабаққа бағыттау.
ІІ.Үй тапсырмасын сұрау. (өткен тақырыпты пысықтау)
ІІІ.Жаңа сабақ.
* поэмасының басты ... ... ... (оқушыларға көмектесу)
- ... ... ... ... ...
- ... көрінісі,сөз саптау ерекшелігі
- ерліктің,елжандылықтың қара күші,қанатты сөздер
- әділдік үшін күресуші, іздеуші
- ... ... ақын ... ... ... ... ... әр бағытын талдау, пікірталас ұйымдастыру, өздерінің моделін құрәызу.
3. Жоба ... ... ... топтарға жұмыс ұйымдастыру.
Негізгі ой
Дәлелдеме
Көркемдегіш құралдар,
мәтіннен дерек
-
IV. Жаңа сабақты бекіту.
1. Поэмадағы тарихи тұлғалар ... , ... неге ... ... ... Райымбек бейнесі ашылған ба?
V. Үйге тапсырма.
* Райымбек батыр ... ... ... ... ... ... ... Бағалау.Жауап берген оқушыларды бағалау.
VII. Қорытынды:
№2
Cабақ жоспары:
Тақырыбы: Мұқағали Мақатаев
Сынып: 8 ... ... , , ... ... , , ... ... ... іс-әрекеті:
Ресурстар: осы іс-әрекет үшін қандай құралдар, кітаптар, компьютерлік жабдық және т.б қажет?
2
Оқу мақсатын алға қою ... ... мен ... адам мен ... ... қарым-қатынастың жырдағы көркемдік шешімін таба білуге үйрету.
Ынтымақтастық пен сенім ... ... ... ... ... көңілдерін сұрады.
Оқушы идеясын қосты.
Өзара әрекеттесу арқылы сұхбаттасу, әңгімелеу дағдыларын қалыптастыру.
2
Топқа бөлу. Оқушыларға аққу, табиғат, ана ... ... ... ... ... ... ... оқушылар өз таңдауларына байланысты үш топқа бөлінеді.
Ынтымақтастық қарым-қатынаста шағын топқа бөлінді. Бес оқушыдан үш топқа бөлінді.
Тақырыптық суреттер топтамасы ... ... ана), ... картина
5
Топ ұстанымын құруға бағыт берді.
Неліктен шағын топқа бөліндік, шағын топқа бөлінудің мәні неде деп ойлайсыздар, шағын топқа бөлінген ... ... ... ... ... ... сұрақ реттері қойылады.
Оқушылар сұрақтарға жауап беру арқылы шағын топтың ережесін құрып, тұстарына іліп қойды.
Плакаттар, маркерлер.
5
Үй тапсырмасын қайталау мақсатында оқушыларға ой ... ... ... Тапсырма барлық топтарға бірдей беріледі.
- Қазақ халқының ... ұлы ... ... ... ақын ... не ... жерде, қай жылы дүниеге келген?Қандай шығармаларын білеміз?
(Интерактивті тақтада бір топтан бір оқушы шығып слайд қорғайды)
Оқушылар жеке, жұпта, топта ой ... ... ... ... ... ойды ... ... Үш топ ойларын қорғайды.
Маркер, ватман, түрлі түсті суреттер
1
Топтар ... ... ... ... ... ... ... стикерлер арқылы бағалау әрекетін іске асырды.
Түрлі түсті формадағы стикерлер
8
Ой ... Ой ... ... мына ... ... аударсақ... (Аққу, табиғат, ана)Не себептен бұл суреттер көрсетілді?
* Аққу қандай құс? (І топ )
* ... ... не үшін ... (ІІ топ ... ой ... ... адам ... орны қандай? (ІІІ топ )
- Олай болса, құрметті оқушылар! ... ақын ... ... ... етіп ... ... ескере отырып поэманы талдасақ. Мен сендерге алдын-ала оқып келуге поэмасын тапсырған болатынмын. Сонда поэма дегеніміз не? ... ... ... ... ... ... салады)
Уәждеме бағалау түрін іске асыру тапсырмасы беріледі. Бір-бірінің еңбектерін іс-әрекет арқылы бағалайды.
Оқушылар жеке ... ... ... топта ой қозғап, жинақтайды. Ойларын ортаға салып қорғау әрекетін іске асырады.
тобы ... ... ... ... сәні - ... Аққу ... ... жақтау әрекетін, тобы Ана - махаббатымен құдіретті. Бәрі де адам үшін жаратылған. Наным-сенімнен де ана махаббаты ... ... ... айту ... іске ... тобы екі топтың ойларын қорытындылайды, баға беру ... іске ... ... ... ... ... бірі бағалау әрекетін жүзеге асырды
Жұмыс дәптері, оқулық
4

А-сұрақ қоюшы, В-жауап беруші, С-жазып алушылар арасында сұхбаттасу.
3 топқа бірдей ... ... ... ... іске ... ... беріледі. Сабаққа қатысып отырған көрермендер бағалайды.
Оқушылар А-сұрақ қоюшы, В-жауап беруші, С-жазып ... ... ... ... үлгісін көрсетті. Әр топ өзінің сұхбатын құрды.
Көрермен бағалау әрекетін жүзеге асырды
Глоссарий ... ... ... ... ... аққу, жылқышы қарт т.б
7
Оқулықпен жұмыс. Поэманы түсіну үшін шығармадағы әр бөліктің негізгі ойын ... сөз ... мен ... табу ... ... ... ... одан кейін жұппен, одан әрі топта ой бөлісу әрекетін жүзеге асырды.
Мұқағали Мақатаев
7
Проблемаға шығу. Зерттеу жұмысын ұсынады.
* ... ... рең ... ... сөзді табу
* тобына:
* Ананың аққуды ату кезіндегі әрекетін поэмадан табу
* тобына
* Бала өлімін ... ана ... ... ... ... ... топ тақырыпты ашу әрекетін іске асырды. Оқушылар топтық ... ... ... тапты.
Сұлулық
Махаббат
Қасірет
Оқулық, дәптер, қарындаш
2
Қорытындылау.
а) Сабақ барысындағы еңбегіне қатысын бағалады. Қателесіп, не ... ... ... ... ... да ... үй ...
1.- эссе жазу.
2. әңгіме диалог құру
Бағалау парағына өзінің еңбегіне қалыптастырушы бағалау жүргізді.
Алдағы ... ... ... ... орындау қажеттілігін түсінді.
Бағалау парағы
2
Рефлексия
Мұғалім стикерлер таратады.
Не ұнады? Ұсыныс
Оқушылар сабақ барысында не ұнады, ұсыныстарын, пікірлерін жазды.
Сары, жасыл ... ... ... поэма - эпостық жанрдың бір түрі. Оны оқушыларға меңгертудегі қиыншылығы - оның ұзақтығында, тілінің ... ... ... көркемдік ерекшелігінде. Оқушыларға поэманы оқыту үшін мұғалім сабақ жоспарын жасау кезінде бұл мәселеге үстіртін ... ... ... ... ... ... емес ... өткізетін болса балалар поэманы жақсы меңгереді. Поэмаға әдеби талдау ... оның ... ... ... меңгерту айналасында еңбек ету керек. Көкшетау поэмасы оқушыларды табиғаттың сұлулығын, ... ... яғни ... тәрбиеге баулыса, Құлагер поэмасы психологиялық тебіреніс сәттерінен құрылып, оқушылардың эмоциясына, сезіміне әсер етеді.
Поэма тақырыбын өту ... мен ... ... ... ... ... ... жұмыс оқушыларды ұйымшылдыққа, ынтамақтастыққа тәрбиелейді. Сонымен қатар, дәстүрлі емес оқытуда әр ... ... ... ... ... сабақты толық меңгереді.
Жалпы, поэманы дәстүрлі емес түрде өткізетін болсақ, ол оқушылардың поэманы оқуға деген қызығушылығын, ... ... ... ... ... ... ... қарамай, жалықпай қызыға оқып, пәнге деген қызығушылықтары артады.
Қолданылған әдебиеттер тізімі:
* Алпысбаев Қ. қазіргі қазақ лирикалық поэмасы. Оқу құралы. - ... ... Қ. ... және ... Монография. - Алматы,1992.
* Базарбаев М. Казахская поэзия: художственные искания. - Алматы,1995.
* ... Қ. ... ... әдістемесі. Алматы "Рауан", 1997 131-бет
* Е.Тілешев. суреткер және көркемдік әдіс. - Алматы,2005.
* Имжарова З. "Пікірсайысы - ... ... ... мектебі 2003, №6 54-бет
* Сағындықова Қ. "Білім сабақ санасынан" Қазақстан мектебі , 2004 №7 ... ... Т. ... емес сабақтар туралы бірер сөз" Қазақстан мектебі , 2002 №11-12 62-бет
* Тәжібаева С. ... емес ... ... ... , 2003 №2 ... Үрістенбекова Г. "Пікірталас дамыту және тәрбиелеу құралы" Қазақстан мектебі 2003 №5 39-бет
А қосымшасы:
Сабақтың негізгі мазмұны, элементі
Әдіс-тәсілдер,оқу формалары
Оқу жабдығы.Қосымша материалдар
Алдын ала ... ... ... ... ... ... ... тақырып бойынша кіріспе бөлім.
а)Әңгіме-лекция.
ә)Сұрақ-жауап.
б)Оқушы хбарламасы.
Кесте-плакат.
Поэманың көтерген басты мәселелері, негізгі проблематикасы.
а)Проблеманы баяндау.
ә)Проблемалык жағдаят
б)Проблемалық сипаттағы сұрақтар.
в)Оқушы ... ... ... ... толғанысы.
а)Мәнерлеп оқу,кітаппен жұмыс.
ә)Түсіндірмелі әдісі.
в)Сұрақ-жауап.
Портрет(Ақан).
Үнтаспадан
Ақан әндерін тыңдау.
Инсценировка(шағын).
Лирикалық каһарманның Ақан туралы толғанысы.
а)Сұрақ-жауап.
ә)Кітаппен жұмыс.
б)Түсіндірмелі әдіс.
Таспадан үзінді тыңдау.
Поэмадағы бас ... Ақан ... ... ... ... ... ... сахара жауыздары.
а)Рөлге бөліп,мәнерлеп оқу.
ә)Проблемалық жағдаят тудыру.
б)Пікірлесу.
Электро ойнағыш(ТСО).
Халық.Күреңбай сыншы.
а)Топтық жұмысты тыңдау.
ә)Мәнерлеп оқу,салыстыру жұмыстары.
Кесте-плакат.
Күншілдік,бақталастық,рулық-патриархалдық ... ... - екі ... ... ... ... суреттелінуі
а)Сұрақ-жауап.
ә)Түсіндірмелі әдіс.
а)Кітаппен жұмыс,мәнерлеп оқу.
Көкше көріністері.
Ақын серігі - Құлагер тағдыры.
ә) әнін тындау.
б)Проблемалық сұрақтар.
в)Мұғалім дәрісі.
Поэманың көркемдік ерекшелігі, поэтикалық ... ... ... ... ... ... ... қосымшасы:
Бөлімдері
Поэманың басты оқиғалары
Ақынның көркемдік әдісі мен тәсілі.Поэманың көркем компоненттері.

Ақын толғанысы.
Көтеріңкі леп, асқақ сезім. Баяндау. ... ... ... ... ... (бұл - ... дүлділімін, тұздай, қымыздай, т.с.с.)

Көкшетау туралы толғанысы.
Суреттеу, әңгімелеу, мүсіндеу, баяндау, шешендік сұрақтар. Поэтикалық тілі: теңеу, эпитет, метафоралардың келісті келуі ... ...
, бура ... ... оның ... ... жағдайлары.Ақан туралы хабар.
Суреттеу,баяңдау,әңгімелеу,
мінездеу,шешендік сұраулар.Лирикалық шегініс.

Сағынай асы,ас көрінісі,асқа келушілердің сипаты.
Баяндау,әңгімелеу,портреттеу,
суреттеу.Поэтикалық тілі:теңеу,метафора,эпитет.

Ақанның асқа келу.Құлагер туралы Күреңбай ... ... ...

Пән: Тілтану, Филология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Масғұд» поэмасындағы Абай бейнесі7 бет
Ілияс Жансүгіровтың "Күйші" поэмасы7 бет
Абайдың поэмалары «Ескендір»3 бет
Мағжан Жұмабаев шығармалары36 бет
Торайғыров сұлтанмахмұт4 бет
Ш. Бейсенованың «Сүзгенің соңғы күндері» хикаятындағы лиризм мен психологизм. Ш.Мұртазаның «Ай мен Айша поэмасының» көркем тілі12 бет
Қазақ поэзиясындағы Әуезов бейнесі6 бет
Қайта өрлеу дәуіріндегі итальян әдебиеті6 бет
Әдебиетті оқытудың инновациялық әдістемесі, технологиясы230 бет
«Информатика сабағында оқушылардың шығармашылық белсенділігін дамыту »57 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь