Ахмет Байтұрсыновтың мысал жанрын оқыту

МАЗМҰНЫ


Түсінік хат 3.4

I Негізгі бөлім

1.1. Ахмет Байтұрсыновтың мысал жанры5.8
1.2 Мысал жанрын оқыту ерекшеліктері мен әдістері 8.12

II Тәжірибелік бөлім

2.1 Ахмет Байтұрсынов мысалдарын оқыту әдістері 13.15
2.2 А. Байтұрсынұлы «Өгіз бен бақа», «Егіннің бастары» мысалдарын меңгерту 16.18

Қорытынды 19.20

Қолданылған әдебиеттер тізімі21
Түсінік хат

Мысал –тұспалмен, ишарамен айтылатын жанр. Мұндағы ой астармен, жұмбақпен беріледі. Мысалдың басқа жанрдан ерекшелігі оған адам қатыспайды. Мысал жанрына аң, құс, өсімдік бейнесі алынады. Әдебиетті оқу бағдарламасында мысал жанрын оқыту көбіне бастауыш буындарында беріледі. Мысал жанрын сонау Эзоп заманынан бастау ала отырып, қазақ топырағында да дамыған. Жазба әдебиетінен бұрын қазақ ауыз әдебиетінде де осы жанрдың элементтері кездесіп отырған. Ақын-жыршылардан бастап, мысал жанрына ықылас білдірген әдебиет өкілдері мол болған. Мәселен, Абай, Ыбырай, Дулат, А. Байтұрсынұлы, С.Дөнентаев, С.Көбеев, секілді қаламгерлер өздерінің төл шығармалары мен аударма мұраларында мысал жанрына ерекше көңіл бөлген. Зертеуші М. Әуезов: «Тегінде, қазақ әдебиеті тарихына Крылов мысалдары жалғыз Абайдың аудармасынан емес, одан бұрын да кіре бастаған. Бұл және де бір Крылов емес, орыс көркем әдебиетінің өлең сөз, қара сөздегі әр алуан үлгісін өзі жазған оқу кітабына кіргізіп, алғаш аударған Ыбырай Алтынсарин болатын. »-деген екен. Мысалдың басты мақсаты-адам баласының бойына жақсы, ізгілікті қасиеттерді сіңіру, терең ғибрат пен тәлім өнеге беру. Курстық жұмыстың зерттеу мәселесіне айналған өзекті сұрақтардың бірі осы мысал жанрын таныту, соның ішінде қазақ мысалышыларының бірі Ахмет Байтұрсыновтың мысал жанрындағы шығармаларын меңгертудің тиімді жолдарын саралау болып табылады. Курстық жұмыстың көкейкестілігі - мысал жанырн танытудағы тиімді және нәтижелі тәсілдерді ұсыну болып табылады. Ұрпақ тәрбиесінде ең тиімді тәрбие құралы ретінде мысал тілі жеңіл, түсінуі оңай болғандықтан, мысалдың балаларға отансүйгіштік, еңбексүйгіштік, т.б. тәрбиелер беруде ғана емес, олардың тілін дамытуда да атқарар қызметінің маңызы өте зор. Мысалдар бастауыш мектеп оқушыларының ой-өрісін жетілдіріп, Отанын сүюге, елін қорғауға, өнерді игеруге, жалпы адамгершіліктік құндылықтарды бойына сіңіруге септігін тигізеді. Сонымен қатар баланың сөздік қорын да молайтуда қызметі өте зор. Ал сөздік қоры мол, тілі дамыған бала - үздік оқушы, себебі жоғарыда аталғандар - жақсы үлгілердің негізі. Ой өрісі дамып, сөздік қоры молайған баланың айтар ойы да, істер ісі де өнегелі болмақ. Демек, бала тілін дамыту - қоғам дамыған сайын күнделікті қажеттілікке айнала беретін ең өзекті мәселелердің бірі.

Зерттеу мақсаты: Ахмет Байтұрсыновтың мысал жанырн оқыту барысында тиімді тәсілдерді пайдаланып, балалардың тілін дамыту жолдарын көрсету.

Зерттеу нысаны: мектептегі оқу - тәрбие процесі.
Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Байтұрсынов А. Ақ жол. А., 1991. 36-б.
2. Қабдолов З. Сөз өнері. А., 2002. 312-б.
3. РадцигКөне грек әдебиетініңтарихы. М. 1963. С.340
4. Иманғазинов М.М. Антика әдебиеті. Т., 2006. 253-б.
5. Ыбыраев Ш. Эпос әлемі. А., 1993. 422-б.
6. Қасқабасов С. Қазақ халықпрозасы. А., 1972. 107-б.
7. Қабдолов З. Сөз өнері. Алматы: Санат, 2002.
8. Қазақ әдебиетінің тарихы: Кеңес дәуірі (1941-1956). Алматы, 2004.
9. Ақшолақов Т. Шығарманың көркем айшықтарын таныту. Алматы: Рауан, 1994.
10. Бітібаева Қ. Әдебиетті оқыту әдістемесі. Алматы: Рауан, 1997
11. Беспалько В.П. Слагаемые педагогической технологий. -М,: Педагогика, 1989 г.
12. Беспалько В.П. Педагогика и прогрессивные технологии обучения.- М., 1995 г.
13. Давыдов В.В. Теория развивающего обучения. -М., 1996 г. Дьяченко В.К. Новая педагогическая технология учебно-васпитательного процесса. -Усть-Каменагорск, 1992 г.
14. Қазақ ұлттық энциклопедиясы
15. Әуезов М., Әдебиет тарихы, Қызылорда, 1927
16. Сейфоллаұлы С., Қазақтың ескі әдебиет нұсқалары, Қызылорда, 1931
17. Қазақ фольклористикасының тарихы, А., 1988
18. Қазақ фольклорының тарихилығы, А., 1993
19. Жұмалиев Қ., Қазақ эпосы мен әдебиет тарихының мәселелері, А., 1958
20. Ғабдуллин М., Қазақ халқының ауыз әдебиеті, А., 1972
21. Ысмайылов Е., Ақындар, А., 1956
22. Қазақ фольклорының типологиясы, А., 1981
23. Бiтiбаева Қ. Әдебиетті оқыту әдістемесі. А., 1997.
24. Әбдiбекқызы К. Оқушылардың көркем шығармашылық қабiлетiн дамыту. А., 1994.
25. Бiтiбаева Қ. Әдебиет пәнiн оқытудың тиiмдi жолдары (Мұғалiмге арналған көмекшi құрал). А., 1990.
26 Жұмажанова Т. Қазақ әдебиетi әдiстемесi. А., 2003.
27. Қоңыратпаев Ә. Әдебиетті оқыту методикасы. А., 1985.
28. Бітібаева Қ. Қазіргі кезең әдебиетін тереңдетіп оқыту. Семей, 2007.
        
        Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
Инновациялық Еуразия университетінің Екібастұз колледжі
Курстық жұмыс
Пәні :
Курс /тобы : ОСО-410 ... : ... : ... ... : 0111000
Т.А.Ә.: Мукашева Айгерім Абайқызы
Оқытушы : Абрарова Т.Б.
Баға ________________________________
2013-2014 оқу жылы
МАЗМҰНЫ
Түсінік хат ... ... ...
+ ... ... мысал жанры 5-8
1.2 ... ... ... ... мен ... 8-12
II ... ... Ахмет Байтұрсынов мысалдарын оқыту әдістері ... А. ... , ... ... ... ... әдебиеттер тізімі 21 ... ... - ... ... ... ... Мұндағы ой астармен, жұмбақпен беріледі. Мысалдың басқа ... ... оған адам ... ... ... аң, құс, ... бейнесі алынады. Әдебиетті оқу бағдарламасында мысал жанрын оқыту көбіне бастауыш ... ... ... ... ... Эзоп ... бастау ала отырып, қазақ топырағында да дамыған. Жазба әдебиетінен бұрын қазақ ауыз әдебиетінде де осы жанрдың элементтері кездесіп отырған. Ақын-жыршылардан ... ... ... ... ... ... ... мол болған. Мәселен, Абай, Ыбырай, Дулат, А. Байтұрсынұлы, С.Дөнентаев, С.Көбеев, секілді қаламгерлер өздерінің төл шығармалары мен аударма мұраларында мысал жанрына ... ... ... ... М. Әуезов: -деген екен. Мысалдың басты мақсаты-адам баласының бойына жақсы, ізгілікті қасиеттерді сіңіру, терең ғибрат пен ... ... ... Курстық жұмыстың зерттеу мәселесіне айналған өзекті сұрақтардың бірі осы мысал жанрын таныту, соның ішінде қазақ ... бірі ... ... ... ... ... меңгертудің тиімді жолдарын саралау болып табылады. Курстық ... ... - ... ... ... ... және нәтижелі тәсілдерді ұсыну болып табылады. Ұрпақ тәрбиесінде ең тиімді тәрбие құралы ретінде мысал тілі жеңіл, түсінуі оңай болғандықтан, ... ... ... ... т.б. ... ... ғана ... олардың тілін дамытуда да атқарар қызметінің маңызы өте зор. ... ... ... ... ой-өрісін жетілдіріп, Отанын сүюге, елін қорғауға, өнерді игеруге, жалпы адамгершіліктік құндылықтарды ... ... ... ... ... ... баланың сөздік қорын да молайтуда қызметі өте зор. Ал сөздік қоры мол, тілі дамыған бала - ... ... ... ... ... - ... үлгілердің негізі. Ой өрісі дамып, сөздік қоры молайған баланың айтар ойы да, ... ісі де ... ... Демек, бала тілін дамыту - қоғам дамыған сайын күнделікті қажеттілікке айнала беретін ең өзекті ... ... ... ... ... ... мысал жанырн оқыту барысында тиімді тәсілдерді пайдаланып, балалардың тілін дамыту жолдарын көрсету.
Зерттеу нысаны: мектептегі оқу - ... ... ... ... ... ... дүниетынымын қалыптастыру және тілін дамыту процесі.
Болжамы : мектепте мысалдарды ... ... ... ... ... ... сол арқылы тілін дамытып, сөздік қорын молайтуға қол ... ... ... ... ... қазақтың мысал жанрының қалыптасуы мен даму тарихы туралы қысқаша мағлұмат ... ... ... шолу;
3. оқушылардың тілін дамытуда мысалдардың рөлін сипаттау;
4. оқушылардың тілін дамытуда ... ... ... ... ... ... мысалдарын оқытудың тиімді тәсілдерін ұсыну.
Зерттеу әдістері:
- Талдау;
- Жинақтау;
- ... ... ... ... ... ... ... қарастырылған әдіс-тәсілдерімен болашақ әдебиет пәні оқытушылары танысып, қолдана алады.
Зерттеу жұмысының теориялық ... ... ... ... ие жаңа әдіс - ... мен қалыптасып кеткен әдіс-тәсілдердің нәтижелілігі мен тиімділігі жағынан салыстыру.
Курстық жұмыстың құрылымы:
Жұмыс түсінік хаттан, ... және ... ... ... мен пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады. Негізгі бөлімде ... ... шолу ... қалыптасу тарихы сараланады; әдебиет сабағында қолданысқа ие жаңа әдіс-тәсілдер қарастырылады. Тәжірибелік бөлімде зерттеу жұмысының өңделген талдауы мен ... ... ... ... ... мен пайдаланылған әдебиеттер тізімі аяқтайды.
І Негізгі бөлім
+ Ахмет Байтұрсыновтың мысал жанры
XX ғасырдың басында ... ... аса ірі ... ... ... ... рухани жаңғыруларды да бастан кешті. Ұлттық мәдениет пен әдебиеттің, білім мен ғылымның туын көтерген, жұртшылықтың ... ... ... сіңіріп, алға жетелеуге ұмтылған зиялы топ қалыптасты. Халықтың зердесіне сәуле түсіріп, санасын оятқан осы топтың рухани көсемі ... ... еді. ... ауыз ... ... А.Байтұрсынов пен Х.Досмұхамедовтан бастау алары сөзсіз. Аталмыш ғалымдардың ауыз әдебиеті жайлы алғашқы пікір-пайымдаулары кейінгі фольклорист-зерттеушілерге сара жол салды. Осы ... ... ... ... тыс ... ... ... да ауыз әдебиетінен бастау алғандығына көз жеткізуге ... ... ... ... жағы ... ... ... мысал жанры қалыс қалып жатады, дегенмен мысал жеке түр ретінде қарастырылмаса да, ол жайында азды-көпті пікірлер бар. [1, 36] ... ... ие ... түп ... ... туралы тұспалды мағынасы бар ертегі, қысқа әңгімелер ... ... ... ... ... дәлелді екенін қазақ ғалымдарының осы жанрға байланысты ой-пікірлерімен нақтылай түсейік.
Қазақ әдебиетінің ... ұлы ... ... ... ... фольклорын сұрыптап, саралауда мысал жанрын назардан тыс қалдырмай, біраз ой толғап, анықтама ... ... ауыз ... ... қарай екіге бөледі:сауықтама;сарындама. Сарындаманы үшке бөледі:салт сөзі;ғұрып сөзі;қалып сөзі:Мысалдарды ғалым салт жолымен айтылатын сөздер тобына жатқыза отырып,мынадай анықтама ... [1, 37]. ... ... ... біз үшін маңызды ескертуі де бар: мысалдар көбінесе хайуандар шыққан ... ... ... ... ... адамша тіл бітіріп, адамша мінездеп, іс еткізіп, ... ... ... ... Одан әрі ... ... ... [1, 37], - деп түйіндей түседі.Орыстың ұлы сыншысы В.Г.Белинский бұл жанрды: десе [2, 300], академик З.Қабдолов ,- ... [3, ... ... атты оқулығында мысалға мынадай түсініктеме берілген: [4, 300].
Ал, академик Зейнолла Қабдолов мысал жанры турасында мынандай пікір ұстанған: ,-дейді [3, ... ... ... ... М.М. Иманғазиновтың атты еңбегінде автор: [5, 251] ... ... ... те, ауыз әдебиетін оқытуда мысал жанры қарастырылмай келеді. Бұл жөнінде Ш.Ыбыраев былайша жазады: [5, 424].
Фольклортанушы осылай дей келе, ауыз ... ... келе ... ... бірі ... ... атап ... де, қазақ ауыз әдебиетін жіктеудің жаңа түрлерін ұсынады:салтқа ... ... ... ... ... ... әрі қарай рим цифрларымен атап көрсетеді.ІІ. Эпикалық прозалық ... ... ... Кіші ... ... ... ... Ш.Ыбыраев осылайша мысал жанрын ауыз әдебиетінің өзге де түрлерімен қатар қойып, бөлек топтайды. Сонымен қатар ол ... ... ... ... ... түрде жіктеуді ұсынады:А. Мысал (мысал өлеңдер, мысал сөз, мысал айтыс)Ә. АпалогБ. Тәмсіл [5, 424].
Ғалымның бұл дәлелді тұжырымдары мысал жайындағы ұғымымызды ... ... ... осы бағытта мысалдың түрлерін анықтап, оларды жинастырып, ... ... ... айқындау шын мәнінде зерделі зерттеуді күтетіні анық.Жоғарыдағы қос ғалымның ауыз әдебиетін жіктеуі бір-бірімен бағыттас, үндес келеді. Тек басты ... ... ... ... ... Байтұрсынұлының сауықтама (барша сауық үшін айтылатын сөздер) деп отырғаны Ш.Ыбыраев еңбегінде салтқа қатысты фольклор деп ... ... ... ... ... яғни . Екі ... да мысал жанрын соңғы топқа жатқызады.Мысал жайында сөз қозғау барысында жанрдың шығу тегі қандай?, қалай қалыптасқан?, қайдан бастау ... ... ... ... ... бұл ...

Пән: Тілтану, Филология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 19 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақ әдебиетіндегі мысал жанрының дамуы26 бет
Қазақ әдебиетіндегі мысал жанрының маңыздылығы мен оның зерттелу жолы26 бет
«Өлең бунақтарының таңдамалы және талғамалы орындары (А.Байтұрсыновтың "Әдебиет танытқыш" еңбегінің "Өлең ағындары" тарауы).»6 бет
А. Байтұрсыновтың еңбектері мен ой пікірі8 бет
А. Байтұрсыновтың педагогикалық көзқарастары32 бет
А. Байтұрсыновтың педагогикалық көзқарастары жайлы30 бет
А. Байтұрсыновтың шығармашылығы19 бет
А. Байтұрсыновтың ғылыми-әдістемелік мұралары69 бет
А. Байтұрсыновтың өмірі14 бет
А. Байтұрсыновтың өмірі мен қызметі 6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь