Сөйлеу мен ойлаудың дамуы және өзара байланысы

МАЗМҰНЫ


КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2
1. Сөйлеу мен ойлаудың дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
1.1. Сөйлеу мен ойлаудың өзара байланысы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.2. Ойлау операциялары, процесстері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .17
2. Ойлаумен сөйлеудің ара.қатынасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
2.1. Сөйлеу қарым.қатынас құралы ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26
2.2. Сөйлеу мен ойлау эволюциясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..33
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .34
КІРІСПЕ

Ойлау ми қыртысында жүзеге асатын психикалық процесс болғанымен ол табиғаты жағынан әлеуметтік болады. адам кез-келген мәселені алға қойып, шешу үшін тәжірибеде ашылған заң, ереже ұғымдары пайдаланып отырады. Ғылымда жинақталған осы заңдар тәуелділіктер, әдістер, ұғымдарды әр адам ойлау үстінде пайдаланып, отырады. әрине бұл үшін ол осы заңдарды білетін болуы керек.
Ғылым, техника, өндіріс , ауыл шарушылығының барлық орасан жетістіктері бір ғана адамның емес, көптеген адамдардың , тұтас коллективтердің,тіпті бірнеше ұрпақтық ұзақ жылдар бойы дамылсыз ойлаларының нәтижесі. Адамдар тәжрибелер жасайды, зерттеулер жүргізеді, әр түрлі құбылыстардыңқасиеттерінің бетін ашады, құбылыстар арасындағы тәуелсізділіктерді және оларға әсер ету тәсілдерін ашып отырады. Практика мен теорияның өте күрделі мәселелерін шешу үшін адамдар ашылған байланыстар мен заңдылықтарды пайдаланудың жолдарын міне осылай табады.
Ойлаудың әлеуметтік табиғаты адамның оны қандай мәселені шешуге бағыттауынан да ашық көрінеді. Мысалы, атом энергиясы саласындағы, ғылыми зерттеулерді капиталистік елдердегі кейбір ғалымдардың халықты қыру мақсатына бағыттайтыны, ал социалистік лагерь елдердегі ғалымдар атом энергиясын бейбітшілік мақсатында, еңбек өнімділігін, халықтардың тұрмыс жағдайын арттырға пайдаланатыны кездейсоқ нәрсе емес қой.
Дара адамның ойлауының ғылымының, өндірістің дамуымен қоғамдағы жаңалықтар және жетістіктермен осылайша байланысуы ойлаудың айқын тарихи, әлеуметтік табиғатын білдіреді. Ойлаудың қалыптасу процессі Энгельстің «Маймылдың адамға айналу процессіндегі еңбектің ролі» деген еңбегінде көқрсетілген. Энгельс адамның еңбек әрекетінің заттар мен құбылыстар арасындағы қабылдаудан жасырын ерекшеліктер мен өзара байланыстарды танудағы маңызын ашып көрсетті. Еңбек адамның алда атқарылатын әрекетті жоспарлауды, оның нәтижелерін бақылап отыруды талап етті. Еңбек адамды құрал жасауға мәжбүр етті. Еңбек адамдарды бірлесіп әрекет жасауға итермеледі, қарым-қатынас құралы – сөздің пайда болуына әсер етті. Еңбек адамның өзін-өзі саналы түрде тануына жол ашты. Әрине, қазіргі заман адамның ойлауының дамуы адам санасының ұзақ тарихи қалып тасуында өткен барлық кезеңдерін қайталап өтпейді.
Курстық жұмыстың мақсаты мен міндетері: Сөйлеу мен ойлаудың дамуы және өзара байланысы. Осы тараудың тақырыбы – сөйлеу мен ойлаудың дамуы, әсіресе балалық шақтағы ойлаудың жоғары формаларының дамуы – қиын да күрделі мәселе. Бірақ осындай үлкен де күрделі мәселеге теориялық тұрғыдан басқа да жолдарын көріп отырған жоқпын. Суреттерді әңгімелеуі бойынша бала ойының дамуындағы негізгі кезеңдерді анықтауға жасалған белгілі тәжірибеден бастағым келеді.
Курстық жұмыстың зерттеу объектісі: Штерн және басқа авторлардын баланың сөйлеуінде оның логикалық құрылысы мен сөздердің сыртқы жағын меңгеруінде тұрақты айырмашылық болады деген пікірін Ж.Пиаж сөйлеу мен ойлаудың ерекшеліктерін ашып көрсетуге пайдаланады. Пиаженің пікірінше сөйлеу ойдың әлеуметтенуі. Бұл Пиаже үшін негзгі шешуші фактор. Осы фактор арқылы біздің ойымызға логикалық заңдар еніп, олар баланың өзгелермен қарым-қатынасын өрістетеді. Керісінше баланың ойы қисынсыз болып, шындыққа сай келмесе, онда оның ойы сөзсіз жалаң, әрі мағынасыз болғаны.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. М.Жанпейісова «Модельдік оқыту технологиясы» Бастауыш мектеп.
2. Б.Тұрғанбаева «Шығармашылық қабілеттер және дамыта оқыту».
3. Қ.Жарықбаев «Психология»
4. Қ.Жарықбаев «Жалпы психология»
5. Сауранбаев Н. Қазақ тілі. 1944.
6. Дуйсебаева М. Қазақ әдеби тілінің кейбір мәселелері. Алматы, 1973
7. Сауранбаев Н. Қазақ фонетикасы бойыпша этюдтер. Алматы, 1988
8. Кеңесбаев I., Мұсабаев Ғ. Қазіргі қазақ тілі. Лексика, фонетика. Алматы, 1975, 95-6.
9. Исаев С. Қазақ әдеби тілінің тарихы. Алматы, 1996, 65-6
10. Жарықбаев Қ.Б., Озғанбаев Ө. Жантануға кіріспе. А., 2000.
11. Немов Р.С. Психология 1к. М-99г.
12. Рогов Е.И. Курс лекции по общей психологии М-99г
13. Стюарт-Гамильтон Я. Что такое психология? Питер 2002г.
14. Столяренко Л.Д. Основы психологии. Ростов на Дону 1996г.
15. Алдамұратова Ә. Жалпы психология. А-1996г.
16. Берікұлы Н. Жантану. Ақтөбе -2006.
18. Сапогова Е.Е. Псаихология развития человека. Учебное пособие М 2000г.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ ........................................................................................................2
1. Сөйлеу мен ойлаудың дамуы ................................................................4
1.1. Сөйлеу мен ойлаудың өзара байланысы .......................................10
1.2. Ойлау операциялары, процесстері .................................................17
2. ... ... ... ..................................................19
2.1. Сөйлеу қарым-қатынас құралы ретінде ........................................26
2.2. Сөйлеу мен ойлау эволюциясы ......................................................29
ҚОРЫТЫНДЫ ..........................................................................................33
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИТТЕР ТІЗІМІ .........................................34
КІРІСПЕ
Ойлау ми қыртысында жүзеге асатын ... ... ... ол ... жағынан әлеуметтік болады. адам кез-келген мәселені алға қойып, шешу үшін ... ... заң, ... ... ... отырады. Ғылымда жинақталған осы заңдар тәуелділіктер, әдістер, ұғымдарды әр адам ойлау үстінде пайдаланып, отырады. әрине бұл үшін ол осы ... ... ... ... ... ... ... , ауыл шарушылығының барлық орасан жетістіктері бір ғана адамның емес, көптеген адамдардың , тұтас коллективтердің,тіпті бірнеше ұрпақтық ұзақ ... бойы ... ... ... ... ... ... зерттеулер жүргізеді, әр түрлі құбылыстардыңқасиеттерінің бетін ашады, құбылыстар арасындағы тәуелсізділіктерді және оларға әсер ету тәсілдерін ашып ... ... мен ... өте ... мәселелерін шешу үшін адамдар ашылған байланыстар мен заңдылықтарды пайдаланудың жолдарын міне осылай ... ... ... ... ... оны қандай мәселені шешуге бағыттауынан да ашық көрінеді. ... атом ... ... ... ... ... елдердегі кейбір ғалымдардың халықты қыру мақсатына бағыттайтыны, ал ... ... ... ... атом ... ... мақсатында, еңбек өнімділігін, халықтардың тұрмыс жағдайын арттырға пайдаланатыны кездейсоқ нәрсе емес қой.
Дара адамның ойлауының ... ... ... ... ... және ... осылайша байланысуы ойлаудың айқын тарихи, әлеуметтік табиғатын білдіреді. Ойлаудың қалыптасу процессі Энгельстің ... ... ... ... ... ... әрекетінің заттар мен құбылыстар арасындағы қабылдаудан жасырын ерекшеліктер мен өзара байланыстарды танудағы маңызын ашып көрсетті. ... ... алда ... ... жоспарлауды, оның нәтижелерін бақылап отыруды талап етті. Еңбек адамды құрал жасауға мәжбүр етті. Еңбек адамдарды бірлесіп әрекет ... ... ... ... - ... ... ... әсер етті. Еңбек адамның өзін-өзі саналы түрде тануына жол ... ... ... ... ... ... дамуы адам санасының ұзақ тарихи қалып тасуында өткен барлық кезеңдерін қайталап өтпейді. ... ... ... мен ... ... мен ... ... және өзара байланысы. Осы тараудың тақырыбы - сөйлеу мен ойлаудың ... ... ... шақтағы ойлаудың жоғары формаларының дамуы - қиын да күрделі мәселе. ... ... ... де күрделі мәселеге теориялық тұрғыдан басқа да жолдарын көріп отырған жоқпын. Суреттерді әңгімелеуі бойынша бала ойының дамуындағы негізгі ... ... ... ... тәжірибеден бастағым келеді.
Курстық жұмыстың зерттеу объектісі: Штерн және басқа авторлардын баланың сөйлеуінде оның ... ... мен ... ... жағын меңгеруінде тұрақты айырмашылық болады деген пікірін Ж.Пиаж сөйлеу мен ойлаудың ерекшеліктерін ашып көрсетуге пайдаланады. Пиаженің ... ... ... ... Бұл ... үшін ... ... фактор. Осы фактор арқылы біздің ойымызға логикалық заңдар еніп, олар баланың өзгелермен қарым-қатынасын өрістетеді. Керісінше баланың ойы қисынсыз болып, шындыққа сай ... онда оның ойы ... ... әрі ... ... Сөйлеу мен ойлаудың дамуы
Бүгінгі мәселе - ойлау және оның ... Біз бұл ... ... ... ... талдай отырып, оларды белгілі жүйемен іздестіруді шолу жасаумен бастайық.
Психологияда ойлауға байланысты өзекті ... өмір ... ... ... ... бұл ... ... мақсаты болуға тиіс. Біздер әр уақьпта бірінші орынға ойлаудың тарихи дамуын қойьш, бұл мәселені ... ... ... ... ... ... қай ... және оларды қалайша шешкендіктерін сіздерге мүмкіндігінше толық баяндап беруді басты міндетім деп ... ... ... осы ... зор қиындықтарға душар болды: бұл психология тұрғысынан ойлаудың мақсаты мен бағдарының дамуын ... ... алып ... беру ... ... ... ... байланыстардың мәні бойынша белгілі бір түсінік өзге жағдайларды тудырады. Сондай-ақ мұндай түсініктердің туындауы араластық немесе мезгілдік жағдаяттарға барып ... ... ... де ойлау бағыт-тылығы нендей түсініктердеі пайда болады? дейтін сауал біздерді ойландыра түседі. Ассоциациялық байланыстардың түсініктерінен туындайтын ой жүйесін ойлаудың даму ... ... ... ... ... ойлауы бойынша алға қойған міндеттерді қалай шешеміз? ... ... ... арқылы және адамның қарапайым ойлау әрекеттері нәтижесінде қажетті мәселелер түйінін дұрыс шеше ... ба? ... ... ... ... қосымша ұғым-түсініктерді пайдаланғанымен тәжірибе жүзінде айқын жауап бере алмады.
Дегенмен ассоциацня психологиясының өкілдері ойлаудың негізгі мақсаты мен қисынды жүйесін ... ... жаңа ... ... ... ... ... беруді қолға алып, өздерінше тырмысып бақты. Олар ... ... ... -тілінде - персеверация - қажырлылық, табандылық) деген ұғымды ендірді. Соның көмегімен ... ... ... ... ... ... мақсат етті. Бұл ұғымның мәні мұнадай: ассоциация психологгарының айтуынша біздің санамызда ... ... ... оған ... ... ... да бар. Сол ... адам санасында ірге теуіп бекиді. Егер мұндай бағдар өзге ... ... ... онда ... өзара байланысты нәтижесінде қажырлылық пен табандылық көрсететін бағдар пайда болады. Ассоциация принциптеріне орай ол ... өз ... ... ... ... ... келтіреді.
Тәжірибе жүргізген бірсыпыра авторлар біздерге қажетті болған түсініктерді, атап айтқанда, осындай қажырлы бағытты иісті орнында қолданып, ойымыз бен іс-әрекеітерімізді онан әрі арай ... ... ... дейді.
Сол кездегі психолог мамандар ойлауды дамытуда ассоциация бағыты және қажырлылык ... ... ... ... өздерінше түсіндірді. Сол кездегі мұндай пікірді қызу ... ... ... еді. Оя ... өзінше анықтама бере отырып, бұл процесс адамның тұрақты идеясы және құйын мен ... ... ... ... деп ... ... құрамы `әрі оның ажырамас қасиеті идея санадары тегеурінді (персеверациялы) мүлде, адам ондай ойдан тіптен ... ... ... ... ... мен идея ... ... орын альш орнығады да, олардан қашсаң да құтылу қиын деп ой түйеді. Шындығында ойлаудағы ... және ... ... ... ... ... жағдайынан ауытқып, сырқат күйге ұшырауы емес пе. Ойлау ... бір ... бір ... ... тұра бере ме, әлде ол ... ... ұшырай ма? Осы сұрақтың өзі-ақ ойлаудың біраз сыр-сипатын аңғартса керек. Ойлаудағы күйын мен шабыс жайыңдағы Эббингауз бен оның ... ... ... ... ... ... ... жеткен көрініс деп атаймыз. Бірақ психологияның дамуына бұл бағыт салмақты үлес ... деп айта ... ... ... ... ... ниетімеі бірнеше мысалдар келтіреді. Онын мұндай мысалдары бір жағынан қарағанда қарапайым болып көрінеді де, ал екінш ... ... жігі ... қоймайтын дерекіліктері бірден көзге түседі. Эббингауз былай деп ... Сіз ... ... ... жабык бөлмесінде қалып қойған адамды көз алдыңызға елестетіңіз және ондай қатерлі жағдайдан құтылу жолын қарастырыңыз. Сол адам ... ... ... өзін ... ұстай алар еді, ол қандай күйде болады? Ондай адамның ойы бір жағынан өкпесі алқынып, өз ойымен өзі ... ... ... келе ... ауру ... кейпін еске түсіреді емес пе. Ол есігі жабық қалған бөлмеде өрттен кұтылу айласын іздес ... ... мен есік ... ... ... алақтайды, әлде бір сырттан көмек бола ма екен деп ... оған ... ... онда ол ... ... хауіпті болса да, сыртқа секіріп түсуге мәжбүр болады.
Осындай қауіпті жағдайда оның ойы дегбірсізденіп жай тап-пай бір нәрседен екінші нәрсеге ... ... ... А ... ... алғанда, оның құқындағы мұндай қауіпті жағдайға қарсы тұратын қажыры мен табандылығы санасына ... ... ... қыздырып бара жатқан оттан аман-есе құтылудың айла-шарқын іздейді. Ойлау әрекеті адамда сабырлы сезім тудырып, қауіпті жаұдайға қарсы тұрса, онда бұл ... пен ... ... ... сөз етіп ... ... ... ойлау қасиеті. Мұның бәрі ассоциациялық байланыстардын жемісі, ол өзіне-өзі қарама-қарсы ассоциация тудырадьі.
Осы айтылған ойлаудағы екі түрлі ... ... ... ... ... адам ... ерекшеліктерін Эббингауз ауру адамның тек жабысқақ ой және ол адам идеясынын шабысы сииатыңда болады деп түсіндіреді. /1/
1.М.Жанпейісова Бастауыш мектеп.
Адам ... ... екі ... ерекшеліктің екеуі де саналы әрекет болып саналғанымен, олардың шашыраңқы жағдайында адамнын бойын ашу-ыза кернеп, есалаңдатып жібереді дейді. Баланың даму ... ... ... оның ... бір затқа, іске шүйіліп, оларды қызықтау әрекеттерімен байланысты, сөйтіп оның табандылығы мен қажырлылығы аркасында әрбір іске ... ... ... ... басталады. Алайда баланың ойлауындағы мұндай әрекеттер, ересек адамдардың істерінен айырмашылығы, ... ... ... жоқ ... ... ... ... психологиясы балалар ойлауының амуындары басты бағыт ассоциациялық және қажырлылық принциптері негізіңде өзара тығыз ұштасып, бірімен-бірі біте айнасып ... ... деп ... мүңдай тұжырымның дәрменсіз екендігін бүдан ылайғы кездерде жүргізілген тәжірибелер аркылы аныктап, ой-ау туралы ассоциация психологияеынын негізгі жүйесін сақтап алу ... ... рет ... ... ... ... Бұл ... тұжырымдаран немістің психологі Н.Ах болды.
Ахтың ойлауға арналған алғашкы зерттеулерінде ... мен ... ... ... бұл ... берген түсініктерді жеткіліксіз деп тапқаны мәлім. Өйткені бүл а бағыт та ойлаудың ақылмен ... ... жете ... ... және ассоциациялық байланыстардың өздері де жан-жақты болатындығы ескерілмеді. Соның салдарынан мұндай көзқарастар сәтсіздікке ұшырап, балалардың ойлауын зерттсу ... үш ... ... ... ... бір ... - ... бихевиоризм. Бұл арна негізінен бұрынғы ілімді жоққа шығарады. Бұл арнаны Д.Уотсон және оның жақтастары негіздеген теорияны ... ... ... процесі бұл теория бойынша алғашқы қозғалыстардың қарапайым ассоциациялармен алмасуы бастапқы сипатта, не ашық түрінде көрінеді. Уотсон теориясы мұндай пікірді ... ... ... ... ассоциациялық және қажырлылық бағыттарын біріктіре отырып, оны байқап көру мен қателесу теориясына әкеп тіреді. Мұндай теория ... ... ... ... ... ... қандай болатындығын түсіндіру үшін қолданылған болатын. Бұл теория бойынша жәндіктер психологиясында әр алуан әрекеттер жасауының әдіс-тәсілдерін байқап көруі мен ... ... ... бір ... ... ... айтқандай, болжамы сипатында болып отыратындырын көрсетеді.
Сонымен бұл арнадары теорияны қолдаушылардың көрнекі өкілі айткандай, қарапайым кимыл-қозралыстар жасау ... ... ... ... іске асуын ассоциация принциптерімен ұштастыра отырып түсіндіруде ... ... ... ... ... ... жұмыртұамен байланысты жұмбақ мәселені шешкеніне үқсас дейді. Мәселенің мұндай ... ... ... ... зор деп ... оның ... тетігі байқап көру мен қателесу әдісінің типіне жатады. Басқаша айтқанда, мәселенің бұл әдіспен кенеттен ... ... ... ... қорытындысы сиякты. Сөйтіп бұл арна бойынша ойлау процесіне қатысты психологтардың ойын алаңдатқан мәселенің бір саласы анықталды.
Екінші арнадағы психологтар бұл ... ... ... ... Бұл ... ... ... принциптерін қорғап қалуға батылдығы мен сенімі жетпеді. - Өйткені осы кезде ассоциация психологиясының принциптері мен ... ... ... сөгіле бастаған болатын. Соған орай бұл арнадағы психологтар ойлау жайындағы өзге теорияларға сүйенбей-ақ адам ойлауының ақылды әрекетгерімен төркіндес жататындығын ... ... ... сәйкес қорғап қалуға күш салды. Мұндай көзқарасты ассоциация психологиясындағы Ах бастаған аса қарқынды кезеңі деп санауға болады. Ах адам ойлауынын ... ... ... неде ... ашып ... ниетімен оны ерік процесімен ұштастырғысы келді. Ол өзінің алғашқы еңбегі деп ... ... бұл екі ... ... ашып ... ... етіп ... Ах адамның ерікті әрекетін сол кездегі тәжірибе психологиясындағы қалыптасып ірге тепкен ассоциация мен қажырлық ағымынан басқа ... бір жаңа ... - ... ... ... ... ... Осы үш түрлі ағымды біріктіріп, Ах адам ойлауының ақылды мәнін түсіндірді. Бихевиоризмге қарсы түратын өзінше басқа жол ... ... ... ... өзге де бағдарлар сияқты жекелеген нәрселердің себепті ... және оның ... күші ... ... арқылы біздер нәрселерді ассоциация процестері мен саналы түрдегі ерікті әрекетімізбен оймыздың шашырап кетпеуі үшін оларды сол ... ... ... ... ... ... айтты.
Ахтың айтуынша детерминация - ассоциациялык түсінікке тән қасиет ерікті әрекеттің мақсатты болуында. Сонымен, Ах ... ... ... ... тіректей отырьш, бір жағынан вюрцбург мектебінің идеалистік және виталистік бағытына қарсы болса, ал екінші жарғынан ескі механикалық ассоциация ... ... ... Ол үш ... бағытты біріктіріп, оларды өзара қиыстыру арқылы ойлаудың негізгі қасиеттерін түсіндіруді діни нанымдары мақсатты әрекет пен ... ... ... ... ... ... қағидаға сүйенді. Соның нәтижесінде ақылды ойдың мәні ашыла ... ... ... ... ... Алайда ойлау процесі жайындағы мұндай теориялық көзқарас пен ... ... ... ассоциация психологиясынын жолына түсіп тығырыққа келіп тірелді.
Үшінші арнадағы психологтар бұл ғылымның бүкіл даму тарихында қалыптасқан ассоциация ... ... ... ... Алайда бұл ағым да идеалистік көзқарастың батпағынан шыға алмады. Ассоциация мектебінің ілімін қайта қарастырып, оған ден қойған вюрцбург ... Бұл ... ... ... бастаған бір топ психологтар жатады. Олар тәжірибелік зерттеулерінде ойлауды психикалық процестердің /2/
2. Б.Тұрғанбаева ... ... ... ... ... оңашалап қарастырды. Бұл психологтар еске байланысты мәселені ассоциация заңдарына негіздеп іздестірді де, ... ... ... ... ... деп ... алдымен вюрцбург мектебінің нендей мәселермен шұғылданғанын естеріңізге салайын. Бұл мектептің басты бағыты сіздерге мәлім. Сондықтан бұл ... ... ... ... шолу жасайын. Екіншіден, бұл мектеп ойлау процесінің абстракті екендігін, оның сезімдік әре-кеттерге қатынассыз, ... жоқ ... ... ... ... ... олар өзара байланысы болмаған француз асихологі А.Бине бастаған мектептің пікірлерімен үндесті. Бине мектебінің өкілдері өз зерттеулерінде ... ... ... бай ... ... ... түс ... ал мағынасы жағынан сұрықсыз келеді. Бине ойлау мазмұнының бай ... ұлы ... ... ұқсайды, бірақ олардың ойынының бейнелілігі сүреңсіз дейді. Мұңдай зертеулер ойлау процесіне қа-тысты өзекті мәселелерді шешуде дәрменсіздігін бірден аңғартты. Егер ... ... ... мен ... ... ... жағдайларға орай өз байқауларымыздан аңғарылғанымен, ал ой процесінде ондай ерекшеліктер ... және ... ... ... бұл ... ... ... білдіре алмайды дейді. Олау процесі жайындағы вюрцбург мектебінен ... ... ... ... ... ... ойлау туралы идеалистік көзқарастын таралуына бастама болды. Бұл мектептің негізгі философиялық тірегі ойлау ... ... ... әуел бастан пайда болған процесс деп санауы. Ойлау ироцесіне осындай анықтама берген Кюльпенің пікірі осы үшінші арнаға. Түйсік зертеуіішіердін ... ... ... психологтар ассоциация психологиясы бағытынан ерекшелініп, бір жағынан ойлауды біз санамызға тән ... ... ... ... деп ... екінші жағынан, ойлау әуел бастан пайда болған түйсік сияқты процесс деуі. Сондықтан ол тәжірибеге тәуелді емес дейді. ... орай ... ... ... де олар адам ... қажеті деп санады. Бұл барытты сол кезде ... ... ... исихо-витализмді қолдаушыларымыз деп санаған Г. Дриша мен тағы ... ... ... Олар ... ... адамның ойлауының жоғары сатысы болып саналатын абстракциялауды тірі ... ... ... ... ... ерекшеліктерінен дамып жетілді деген ойды қуаттайды. Дриша адамның бойында әуел бастан пайда болған ақылдылықтың болуы құрттардың тіршілігіндегі қылықтарын түсіндіру заңдылығы ... ... ... ... ... ... ... етуі кажеттілігі адамның жоғары дәрежедегі ойлау әрекеттерінің сипаттарымен ... ... ... ... үш ... ... психологтардың мектептері мен ұстаған жолы және арнайы жүргізген тәжірибе зерттеулерінің бағдары ассоциация психологиясының көзқарастарына тіректеле отырып, ойлау ... ... әкеп ... ... оны ... ... арқылы негізгі мәселенін сырын аша алмай, көзқарастары тұрғысынан өресі тар ... ... ... осы үш ... ... ... ... ұсынған бағыттары мен өзара талас-тартыстары, қайшы көзқарастарын тәптіштеп ... ... ... бола ... деп ... Егер ... мектебі мен қазіргі бихениоризм ассоциация пси-хологиясына қанағаттанбай, оған сын ... ... ... ал олар өзара біріне-бірі қарама-қарсы бағыт ұстағандығын біздер айқын көріп ... ... ... бір ... вюрцбург мектебінің іліміне өзіндік серпілуі мен көзқарасын таныта білуге ... ... ... етіп ... ... ... ... исихология сының ойлау теориясы жайында өзіндік бағдары бар. Бұл психологияның мәнін түсіну үшін ең ... осы ... ... болуының тарихи жағдайымен ұштастыра отырып арастырған жөн болар деп білеміз. Шын мәнінде бүл ... ... ... ... қойылған бағыт деп тану керек. Бұл ассоццация психологиясынан тікелей туындап шыққан ... қате ... бар. Ал ... ... олай ... ... психологиясы бірсыпыра бағыттардың тууына себепкер болғаны рас. Мен жоғарыда солардың үш ... ... ... ... Бұл ... ... ... уақытта : ау теориясына қатысты бірнеше көзқарастар тудыратын бағыттарға тарамдалып кетті. Солардың ішінен виталистік және механикалық жолға түскен ағымдар да ... Бұл екі ... та ... ... тығырыққа әкеп тіреп, жеңіліске ұшырағаннан кейін ғана құрылым теориясы жарыққа ... ... ... ... басты міндеті ассоциация психологиясының кемшіліктерін жеңіп шығу еді. Бірак бұл бағыт зертгеулердегі виталистік және механикалық әдістерді жеңу қажеттігін ... ... жоқ. ... психология-сының аса тиімді болған сәті оның психологиялық процестерді бейнелеп көрсетуі. Құрылым психологиясының межелеген мақсаты ғылыми зерттеулерде витализм мен механицизм тәсілдеріне ... еді. бұл ... ... ... ... ... ... баяндап берді. Алайда, мен құрылым психология-сының ойлау ... шешу ... ... нәтижесіз аяқталғанын атап айтқым келеді. Дегенмен менің бұл пікірімнің ... , ... мен ... ... мәселеріне арналған еңбектеріне қатысы жоқ. Ойлауға арналған Келердің бір ғана ... өзі ... ... ... ағым ... Бұл ... сол ... зоопсихологиядағы аса елеулі қадам болып саналады. Ол психодог мамандарға кеңінен таныс болғандықтан, даралап талдап жатуды қажет деп санамаймын.
Келердің ... ... ... бір бағыт тудырғаны таңданарлық нәрсе болғанымен, оның балалардың ойлауына қатысты көзқарастары біздің баяндап отырған тақырымызбен үңдес. Бұл жерде ... ... ... ... ... өзіндік биологиялық ағыс бар екендігін аңғартады. Мұндай ағыс тәжірибелік зерттеулерді ретке келтіріп адамның ойлау ... ... ... ... сөйтіп ол вюрцбург мектебінің көзқарастарын жеңіп шығудың жолын қарастырады.
Осы бағытта ойлау теориясының жаңа сатысынлағы зерттеулер О.Зельц ... ... ... ... адам ... ... ... тәжірибелері оның адамның продуктивті ойлауын қарастырған тәжірибе нәтижелерімен ұш-тастырылады. Мұндай бағыттың сырларының бәрі Келлер еңбектерінде жарияланды.
О.Зельц, Бюлер сияқты, вюрцбург ... ... және ол бұл ... пен ... ... қағидаларын қосьш алып, олардың көзқарастарын ойлаудағы биол гиялық теориямен байланыстыра отырып өзара ымыраласты мақсаттарын көздеді.
Балалар психологиясындағы ... ... ... ... ... өрістеді. ол вюрцбург мектебінің ой теориясы душар болған дағдарыстан биологиялық көзқарас пен балалық кезеңді құтқарудың сәті түсті деп ... ... ... бұл жолы ... ... ... ол ... ойлау әрекеті, ең алдымен, биологиялық тұрғыдан қарастырылып, ол ... ... ... ... ... мен адам ... ... даму ерекшеліктері арасындағы олқылықты толықтыруға себебін тигізді.
1.1. Сөйлеу мен ойлаудың өзара байланысы
Ойлау мен сөйлеудің арақатынасы исихологиялық фактілердегі негізгі мәселе болғандықтан, біз бұл ... баса азар ... ... біз бала ... ... ... ... көретін болсақ, біраз мәселенің сырын ашамыз. Бала сөзінің дамуы жеке сөздерді меңгеруден. одан әрі сөз іркестері мен жай ... ... ... да, ал сол ... мен ... ... түсінулері кері жолмен дамиды.
Бала сөздерді дыбыстап айтып, еөйлем құрайды, оның сөйлемі екі сөзден, одан кейін ... ... ... құралатын болады. Сөйтіп біртіндеп баланың дыбыстан сөйлеуі өсіп, ол бірнеше жыл араға салып, құрмаалас сөйлемдер құрап, оның басыңқы, ... ... де ... ... ... ... ... Сонымен, бала сөйлеуінің дамуы ассоциация психологиясынын қағидасына орай, бала сөйлеуінің даму жолы ... ... ... ... ... көреміз.
Балалар психологиясында сөйлеудің мағыналық жағы оның сыртқы бедері делінген догмалық ... ... ... ол ... ... ... қате пікір екендігі енді анықталды. Соған орай психология оқулықтарында жіберілген баланың сыртқы ... ... ... даму оның ... даму ... ... ... бұрынғы психологиялық қағиданың шындыққа сай еместігін көрсетеді. Баланың сөйлеуі жеке сөздерді, зат ... ... ... олар ... ... бідіретіні сияқты, болмысты қабылдау да жеке заттарды қабылдаудан басталады деген-ді. Бұл пікірі қолдаушьшардың бірі болған ... еді. ... ... ... ол және ... авторлар бұл әйгілі субстанци (заттық) немесе даму процесіндегі заттық саты деп анықталған болатын-ды. Сондай-ак бұл пікірмен ... бала ... ... жетілуіндегі сөйлемнің екі мүшесі болып, ол өз сөзінде баяндауышты қолданады, оңда ... ... одан ... ... ... ... ... деген-ді. Бұл ерекшелікті с авторлар баланың қоршаған ортасы жайындағы түсінігімен бірге сөздін ... ... де ... ... ... деп ... Штерннің айтуынша баланың кабылдауы мен сөздерді меңгеруінде бұрыннан берілген параллелизмнің бол-атындығы туралы пікірі шындыққа жатпайтынын баса ... ... бұл ... ... мағыналылыры мен ақыл дылық қасиеті бұл теорияның өзекті ... ... ... ... мен ... ... практикалық маңызды мәселе болып саналады. Бұл мәселенің қандай деңгейде ... ... ... ... ... орыс тілінде жарияланған еңбектерде де жеткілікті түрде қамтылған.
Мен енді өз зейінімді ойлаудың ... мен оның ... ... ... ... ... болатын жақтарына аударғым келеді. Бұл мәселені Пиаже балалардың ойлауындағы логикалық ойы мен жүйесіз ойының арасы нәзік қылдай нәрсемен ажырап ... деп ... Бұл ... ... мен ... адамдар психологаясың тәжірибе арқылы зерттеуде қазіргі кезде көрнекті орын алып ... ... орай бұл ... ... ... ... ... болар деп есептеймін. „
Мәселенің басты нәтижесі - сөз арқылы ... аса ... және ... құбылыс емес екендігінде. Сөйлеудің атқаратын қызметіне қарай екі жағы бар. Бұл тәжірибе ... ... Оның бірі - ... ... ... ... жағы, бұл сөйлеудегі дыбыс шығару немесе дауыстап сөйлеу. Бұл сөйлеудің сыртқы көрінісі. Екінші жағы - ... ... ... ... ... Бұл ... сөйлеуде сөздер нендей мағынаны білдіреді, нені көріп білеміз, естіп білетініміз не, оқығаннан не білдік деген сұрақтардың мағыналық жағын құрайды.
Бірсыпыра ... ... ... ... ... ... ... болмаған қсиеттер, тағы да бұл қасиеттер бірін-бірі әрлей алмайды.
Зерттеушілер өздерінің ой-пікірін білдіру ниетімен қарапайым мысалдарды қолданады. Мұндай мысалды Пиаже де ... ... ... ... ... ойлау ағысындағы логикалық басқыштар оның сөйлеу әрекетінің соңында ... ... Оның ... ... ... ... ... жүйесін реттеуші деген пікірін дәйектей түсіп, егер сөйлеу ... ... оның ... да ... болмас еді дейді. /3/
3. Қ.Жарықбаев
Егер бала өзгелермен сөйлеспей өзімен-өзі тұйықталып қалса онда оның ойының жүйеге түсуі тіптен ... ... ... осы ... ... ... ішінде Штерннің көрсетуінше, балалар сөйлеуінің маңызды түрде дамуы туралы тезистеріне ... ... ... бар. Бұл, әрине, ренішті жайт. Психологиялық жағынан келгенде қажырлы ... ... мен өзге де ... ... жасаған жүйенің ішінде бадырайып көзге түсетін қайшы пікірлерін байқамады. Штерн өткен жылы Москвада болғанда өзі айтқан ... көзі ... ... ... бұл ... ... ... ұзақ жылдар бойы аңғара алмағанына өкініш білдірген еді.
Штерн баланың алғашқы сөзінің мәні бір ғана зат ... атау ғана ... ол бір сөз ... түгел сөйлемді билдіреді деген-ді. Сондықтан баланың алғашқы сөздері, ересек ... ... ... затгарды тануында ғана емес, ол әлдеқайда күрделі ... ... ... ... болып саналмақ.
А.Валлон көрсеткендей бала айтқан бір сөздің мағынасын ашып көрсететін болсақ, ол бір ғана сөйлем емес, оның ойын білдіретін бірнеше ... ... жүйе ... ... ... ... зертгеулерімен салыстырып қарағанда оның артықшылығы сол, егер Штерн тек өз баласына бақылау жүргізіп, ой түйген болса, ал Валлон және басқа ... ... ... ... ... ... ... мағынасын іздестірін білуге айтарлықтай күш жұмсады. Міне, осы аталған жәйттерден туындайтын алғашқы қорытындыны былай деп түйіндеуге болар еді: бала ... ... ... бірнеше сөзді қосып айтуды үйренеді, сөздін мағынасын түсінуден сөйлем мағынасын ... ... ой ... ... ... ... ... бөлек атап айтуға жаттығатын болады. Өзі атаған сөзде оның білдірмек болған ойының мәні байқалатын болады.
Сонымен ... ... ... мазмұн мен сөйлеуінің даму сатылары оның ойының бедерін білдіруден өзгеше ... ... ... ... ... әсер етеп ... ... сөйлеуінің дамуын арнайы тәжірибелермен теу нәтижесінде олардың сөйлеуінін мән-мағынасы суретг көріп, ... ... ... ... Міне осы ... балалардың сөйлеу әрекетінің бірнеше кезеңдердс тұратынына көз жеткізген едік. Алайда мұндай түсініктеті ... ... ... ... ... ... басқыштар да атағанымыз дүрыс екен. Мұңдай атаудың мәні А.Валлон м" Люие ... ... ... Баланың бастапқы сөйлеуін жүйелеп тусіну жағдайына кездескенде олар нәрселерді даралап көрсетпей, ... ... ... ... ... ... ... мән жайын оқып көрмесе де, Пиа: өз зерттеулерінде осы мазмұндағыдай ... ... ... ... ... ... дамьш отырады деген қорытынды жасайды. Онан әрі балалар сөйлеумен дамуы күрделене ... олар ... ... мен ... ... кеңістікте орналасуын, мезгіл-уақытын, қарама-қарсы және басқа өзара байланысты қатынастарды ойлауы арқылы білуге ұмтылып, ... ... ... ... өзгерістер болып отырады дейді. Пиаже өз пікір жүйесіне сүйене ... ... дауы мен ... ... сайын оның сөйлеу әрекеті мен логикалық ойлау жүйесі мен сөйлеуінің даму ерекшеліктері үнемі бір ... ... ... деген кесімді ойын айтады. Пиаженің бұл ойын өзгеше тұрде білдіретін болсақ бала ... ... ... ... бидің айтуымызша, сөйлеудің синтаксистік формасы бір жағынан, осы сөйлеудің дамып ... ... ... ... бір ... ... дамуы мүмкін емес, құбылысы жағынан да біріне-бірі қарама-қарсы сипатта болады дейміз.
Егер біздер казіргі ... ... ... адам ... ... атқаратын қызметін алып көретін болсақ онда біз ойлау мен сөйлеудің біріне-бірінің сай еместігіне айқын көзіміз жетеді. Бұл ... ... ... ... ... ... жыл ... айқын болғанды. Ойлау мен сөйлеудік өзіндік сипаттары ... және тіл ... ... ... ... Ал олардың бірімен бірінің байланысы мен өзара тәуелділігі жақында ғана анықталынып отыр. Егер біздер грамматикалық, ... ... кез ... сөйлемді даралап қарастыратын болсақ онда біздер сөйлемнің граматиамматикалық тұрпаты ойдың мағыналық бірлігімен сай келе бермейтініне көзіміз анық жетеді.
Бұл жайында біздің ... ... ... ... да ... тұрады. Айталық, мектеп грамматикасының бұрынғы анықтамаларында зат есім дегеніміз заттың атын ... сөз ... ал ... ... зат есім грамматикалық форма ретінде белгілі бір категорияға жататындығы атап ... ... ... сөз зат ... ... ... білдірсе, ал деген сөз нәрсенін сапасын білдіреді, сондай-ақ, , деген ... ... ... білдіреді. Бұл айтылған жайттардан сөздердің логикалық мағынасы мен ... ... ... ... ... ... ... мектептер арасында талас-тартыстың иайда болуын тудырады. Осы орайда түрлі текті тілдердін де өзіндік ... мен ... ... ... мен ... ... отыратынын біздер бекерлей алмаймыз. Бұл мәселе жөнінде Пешкошвскийдің орыс тілін синтаксистік талдау жайындағы ... ... ... айтуға болар еді. Оның тәжірибелерінде сөйлемнің құрылысында адамның психологиялық күйіне орай ойының бастауыш мен баяндаушы әдеттегі ... ... ... мен баяндауыш өзара сай келе бермейді. Өйткені адам ойының ағымы сөйлем қүрылымына кері ... ... да, оның ... да ... ... болады.
Міне осы аталған мысалдар мен тәжірибе арқылы байқалып қорытылған жайттар сөйлеу мен ойлау ... ... ... ... ... ... өз ... өзгелерге жеткізу ерекшеліктері өзара байланысты болғанымен, олардың шын мәні аса күрделі екі түрлі әрекеттен тұратындырын анықтап қарастыруды қажет етеді. Олар ... ... ... ... сыртқа шығуын физикалық және мағыналық жақтары біртұтас деп санағанымен өзара біріне-бірі сай келмейді. Мұндай ... анық ... үшін ... ... даму ерекшеліктерін түрлі жас кезеңдеріне орай тиянақты зерттеп білуі талап етеді. Осы орайда Пиаженің бала ... оның ... жағы оның ... кейін өріледі деген пікіріні шындығы тәжірибе жүзінде анық-талмады және баланың сөйлеуі мен ойлауының ... ... ... қарсы жағдайда өрістеп отыратындығын көрсетті.
Осы айтылған жәйттерден сөз бен мағынаның, сөйлеу әрекеті мен адам ойлауының арасындағы айырмашылықтарды қалай анықтап ... ... ... ... ... ... ... пайымды жауап беру үшін мен осы мәселеге қатысты өзіндік мәні бар екі түрлі ... атап ... ... жайт - ... ... ... үнемі дамып отырады. Өйткені олардың жасы өсіп, танымы дамыған сайын өздері меңгерген ... ... да ... ... Мұны ... сөйлеу әрекетінің дамуындағы алғашқы қадамы , түсінген дұрыс. Балалардың сөйлеуінің ... ... ... арналған бірнеше еңбектер бар. Бұл екінші жайт. Алай бұл еңбектер де ... ... ... ... ... шеше алды ... ... Дегенмен, мұндай зерттеу нәтижелері балалар сөзінің мағыналық жағынан дамуы мен біліміні өрістеп отыруы аса күрделі мәселе ... ... ... болып табылады. Мұндай эерттеулерден туындайтын қорытынды балалар психологиясы үшін аса маңызды болуым бірге, олардың ойлау әрекеттерінің дамуы екі ... ... ... екенін көрсетеді.
Штерннің айтуынша балалардың сөйлеу әрекетінің дамып жетілуі бес жасында толысады. Бұл кезде бала ана тілінде сөздерді, грамматика мен ... ... ... ... бұл ... ... ... өйткені баланың тілдік заңдылықтарды бұл кезеңде меңгеруінің бастапқы кезеңі қалыптасады екен. Баланың сөйлеу әрекетінің дамуының бастапқы кезеңі алғашқы ... ... ... ... осы ... бала сөздердін мағынасы мен ішкі байланыстарын түсіне бастайды, сөздік қоры артады, Сондықтан, бұл кезең бала сөйлеуінің дамуындағы аса күрделі кезеңі деп ... ... ... жоғарыда аталған зерттеулері методикалык маңызы психолог мамандарды сөздердің мағыналық дамуындағы құпия сырды ашып көрсетуге үйретуінде дейді. Байқап қарасаңыз, ... ... ... бала ... бір ... ... ... құрайды, сөйтіп өзі айтқан сөздері арқылы сізге ойын ... ... ... ... ... мен айтайын дегені даму үстінде екеңдігіне көзіңіз жетеді. Міне осы жайттық сырын ашып ... ... ... мен ойлауы қалайша дамитындығын зерттеп білу /4/
4. Қ.Жарықбаев
Зельцтің айтуынша бала сөйлеуінің жасырын процесі, . ... ... сыры ...
Психологияда ерекше манызды болған мәселенің бірі-өзінік зерттеу әдісін анықтап, сол ... ... ... даму ... ... ... ... мән-жайын ашып көрсеіу. Бұл баланың психикалық дамуындағы жеке процестердің атқаратын қызметі мен ... ... ... қандай сипатта болатындығын анықтауға жол ашу. Бұл мәселеге мен өткен тақырыптарда жанама ... ... да оған ... ... ... ... ... жеке процестерінін жетілуі мен олардың өзара байланысты болуын дәлелдеуді қажет етпейтін жағдай ретінде қарастыра ... ... ... ... қызметі баланың дамуына қалай әсер етіп, оның бойында нендей қасиеттерді қалыптастырады деген мәселе біздің ... ... ... ... ... ... ... саналып келеді. Ал процестер арасындағы байланыстар да бала дамуының барлық кезеңдерінде сондай сипатқа ие деп қарастырылады. Дегенмен. мұндай көз-қарастар ... ... ... ... ... деп ... ... психикалық сапалардың басқаша болып отыра-тыныдығын дәйектейді. Сөйтіп постулат ретінде алынған жағдай енді зерттеу ... оның ... ... қажет ететін мәселеге айналды.
Жеке психикалық процестердің атқаратын қызметтерін талдап іздестірудің маңызы қандай ... ... ... мен еске ... ... ... кең түрде сөз еткен едік. Сондай-ак, бүрынғы ... ... ... ... қатысты мәселерге де шолу жасағанбыз. Мұндай зерттеулер бірсыпыра мәселелердің ... ... ... ... болар деген жорамал еді. Бұл балалардың ойлау әрекетінің даму жолын ашып көрсету. үшін де тірек ... да деп ... ... Осы ... ескере келе еңді біз мынадай тұжырымға келдік: баланың сездердің ағынасын қаншалықты дәрежеде ұғынуына орай оның жекс ... ... ... ... сол дәрежеге сәйкестініп отырады. Баланың таным дәрежесінің дамуы мен қабылдау түрлерінін (мағыналық қабылдау, біріктіріп қабылдау, тікелей ... ... бәрі де оның ... ... ... ... ... алуьша байланысты.
Сонымен, сананың құрылысы мен психикалық қызметтердің барлық түрлерінін дамып ... ... ... ... даму деңгейі. Бұл мәселе баланың әр алуан іс-әрекеттері мен ақыл-ойының дамуымен де өзектес екендігін айқын ... ... ... ... қатысты мұңдай зерттеулер ілгеріден келе жатқан ойлау жайындағы жорамалдарды тәжірибе жүзінде зерттеп, олардың шындығын ашып көрсетуге жетелер деп ... Бала ... ... ... ой жүгіртіп түсінетін болады. Үйреншкті әрекеттері ён ... ... ... ... ... бәрі ... ... деңгейінің өсіп жетілуіне қолайлы жағдай тудыратын қажетй факторлар деп білеміз. Педагогика ... да ... ... ... бірі осы бала ... дамып жетілуін қамтамасыз ету. Баланың даму кезендеріндегі ақыл-ойының өсуі мен ... оның ... ... ... ... ... ... жол ашып береді. Сөйтін бала өзінің өмір тәжірибесі мен ішкі жан ... ... да ой ... оны өзі ... ... алатындай қабілетке ие болатыны сөзсіз. Баланың дамуы мен оның ойлау әрекетін, жетілдіруде көзделетін жеке сипаттағы мәселенің бірі - ... оку мен ... ... ... болса, екіншісі - ғылым негіздерін ... ... ... психологиялық тұрғыдан негіздеу. Мұндай іргелі де ізгі мәселені ... ... ... ... дамыту, әсіресе оның сөйлеуінің мағыналық жағына жете назар аударып, мүмікіндігінше жетілдіре түсу, жалпы алғанда баланың іс-әрекетін дамытумен ... ... ... ... ... тиіс.
Тіл , ойлау және сөйлеу Жалпы тілдік қатынасты

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 32 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жалпы психология213 бет
Ойлау, сөйлеу, таным процестері8 бет
Тіл және ойлау7 бет
Ойлау, сөйлеу және қиялдың өзара байланыс мәселелесі. Ойлаудың классификациясы. Қиялдың түрлері5 бет
Когнитивті лингвистика – жеке ғылым саласы80 бет
Ж.Пиаженің зерттеуелрі баланың сөйлеуі мен ойлауы40 бет
Ойлау мен сөйлеу туралы жалпы түсінік39 бет
Ойлау, сөйлеу9 бет
Әрбір жас кезіндегі балалардың ойлау мен сөйлеудің теориялық талдамасы11 бет
1950 - 1980 жылдардағы КСРО-ның халықаралық қатынастар жүйесіндегі Үндістанмен байланысы61 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь