Құқық жүйесі түсінігі және мәні

Жоспар

I.Кіріспе
1.Құқық жүйесінің түсінігі және мәні.
1.1.Құқық жүйесінің түсінігі мен жіктелуі.
1.2.Құқық жүйесі мен заң жүйесінің қатнасы
II.Негізгі бөлім
2.Әлемнің құқықтық жүйелері және Қазақстан Республикасындағы құқықтық жүйе.
2.1. Әлемнің құқықтық жүйелері
2.2. Қазақстан Республикасының құқықтық жүйесі
III.Қорытынды
IV.Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе

Барлық заңдық нормалар бір-бірімен тығыз байланысты, өзара тәуелді, өзара негізделген және бірыңғай жүйе құрайды. Құқық жүйесі — нақтылы түрде қалыптасқан құқықтың ішкі құрылымы. Құқық жүйесін заңдылық жүйесінен айыра білу қажет, олар мән мен нысан ретінде сәйкес келеді. Құқық жүйесі төмендегідей негізгі элементтерден тұрады: құқық институты (құқықтық институт) және құқық саласы. Өз алдына дербес элементтер ретінде саладан төмен тұрған және салааралық институттар ерекшеленеді. Құқық институты — бірыңғай қоғамдық қатынастардың жеке, шартты түрде дербес түрлерін реттейтін құқық нормаларының жиынтығы. Мысалға, азаматтық құқықта — сыйға тарту, сатып алу-сату институты, конституциялық құқықта — азаматтық институты. Құқық саласы — бір-бірінен құқықтық реттеудің заты және әдісімен ерекшеленетін бірыңғай құқықтық қатынастарды реттеуші құқық нормаларының жиынтығы.
Курстық жұмыстың мақсаты. Қоғамның құқықтық өмірі саласында құқықтық жүйенің мүмкіндіктеріне кешенді талдау жасау. Құқықтық өмірдің мәдени астарының негізгі құрамдас бөліктерін жіктеу, олардың жеке – жеке орынын өзара байланысын қатынасын сарапқа салу. Аталған тақырып бойынша екі маңызды әлеуметтік міндетті тұжырымдауға болады. Біріншіден, құқықтық жүйе құқықты қолдануға байланысты барлық тәсілдерді толықтай біріктіреді. Екіншіден, құқықтық жүйе барлық құқықтық құбылыстардың жаңа деңгейде бірігуін білдіреді. Құқықтық жүйе құқықтық мемлекеттің бір белгісі болып табылады. Профессор Н.И.Матузовтың пікірі бойынша: «құқықтық жүйе ұғымының құндылығы қоғамның құқықтық жүйесін талдаумен байланысты болады». Сондықтан кез – келген заң құқықтық жүйенің иерархиялық құрылымына қайшы келмеуі керек. Құқықтық жүйенің қалыптасуы салыстырмалы ұзақ кезеңді алатын қиын іс болып табылады. Заңи әбедиеттерде құқықтық жүйе категориясын салыстырмалы түрде жаңартып отырады. Ол 80 – жылдардың аяғынан бастапенді.Бірақ та Батыс заңгерлері бұл ұғыммен бұрынғы кезден айналысуда. Құқықтық жүйе құқықтық материя құрылыммен жақын байланысты яғни, ол иерархиялық көп құрылымдық сияқты аспектілерден тұрады. Құқықтық жүйе динамикалық даму үстінде болады яғни, ол туралы ұғым үнемі өзгеріп отырады. Құқықтық жүйе басқа құқықтық терминдерден ауыстырмайды және өзгертпейді. Ол жеке ғылыми жүктемені яғни, барлық құқықтық құбылыстардың бірлігін білдіреді.
Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Булгакова Д. А. Мемлекет және құқық теориясы, А., 2003 ж.
2. Жоламан Қ. Д., Мұхтарова А.Қ., Тәукелев А.Н. Мемлекет және құқық теориясы, А., 2000 ж.
3. Основы государства и права. Под ред. Сапаргалиева Г.А., 2000
4. Сапарғалиев Ғ Қазақстан Республикасының конституциялық құқығы Алматы «Жеті-Жарғы» 1998
5. Булгакова Д.А. «Мемлекет және құқық теориясы»
6. Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы»
7. Қазақстан Республикасының Конституциясы.- Алматы, 1995.
8. Қазақстан Республикасының Конституциялық заңы “Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы”. –Алматы, 2004.
9.Заң терминдерінің түсіндірме сөздігі. Ғ. Сапарғалиев. 1995 ж.
10.Юридическая ответственность и законность. Братусь С.Н. Москва, 1996 г.
        
        Жоспар
I.Кіріспе
1.Құқық жүйесінің түсінігі және мәні.
1.1.Құқық жүйесінің түсінігі мен жіктелуі.
1.2.Құқық жүйесі мен заң жүйесінің қатнасы
II.Негізгі бөлім
2.Әлемнің ... ... және ... ... ... ... ... құқықтық жүйелері
2.2. Қазақстан Республикасының құқықтық жүйесі
III.Қорытынды
IV.Қолданылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Барлық заңдық ... ... ... ... ... ... өзара негізделген және бірыңғай жүйе құрайды. Құқық жүйесі -- нақтылы ... ... ... ішкі ... ... ... заңдылық жүйесінен айыра білу қажет, олар мән мен нысан ретінде сәйкес келеді. Құқық жүйесі төмендегідей негізгі элементтерден тұрады: құқық ... ... ... және ... ... Өз алдына дербес элементтер ретінде саладан төмен тұрған және салааралық институттар ерекшеленеді. Құқық институты -- ... ... ... ... шартты түрде дербес түрлерін реттейтін құқық нормаларының жиынтығы. Мысалға, азаматтық құқықта -- сыйға тарту, ... ... ... конституциялық құқықта -- азаматтық институты. ... ... -- ... ... ... заты және ... ... бірыңғай құқықтық қатынастарды реттеуші құқық нормаларының жиынтығы.
Курстық жұмыстың ... ... ... ... ... құқықтық жүйенің мүмкіндіктеріне кешенді талдау жасау. Құқықтық өмірдің мәдени ... ... ... ... ... ... жеке - жеке ... өзара байланысын қатынасын сарапқа салу. Аталған тақырып бойынша екі маңызды әлеуметтік міндетті тұжырымдауға болады. Біріншіден, құқықтық жүйе құқықты ... ... ... ... ... ... Екіншіден, құқықтық жүйе барлық құқықтық құбылыстардың жаңа ... ... ... ... жүйе ... ... бір белгісі болып табылады. Профессор Н.И.Матузовтың пікірі бойынша: . Сондықтан кез - ... заң ... ... иерархиялық құрылымына қайшы келмеуі керек. Құқықтық жүйенің қалыптасуы салыстырмалы ұзақ кезеңді алатын қиын іс болып ... Заңи ... ... жүйе ... салыстырмалы түрде жаңартып отырады. Ол 80 - жылдардың аяғынан бастапенді.Бірақ та Батыс заңгерлері бұл ... ... ... ... ... жүйе ... ... құрылыммен жақын байланысты яғни, ол иерархиялық көп құрылымдық сияқты аспектілерден тұрады. Құқықтық жүйе динамикалық даму үстінде болады ... ол ... ұғым ... ... ... ... жүйе басқа құқықтық терминдерден ауыстырмайды және өзгертпейді. Ол жеке ғылыми ... ... ... ... құбылыстардың бірлігін білдіреді.
Тақырыптың зерттеу деңгейі. Құқытық жүйесінің зерттеуінің тарихнамасы бірнеше ғасырлық дамуын басынан өткерді. Зерттеу жұмысын жазу ... ... заң ... ... ... ... С. Өзбекұлы, Ғ. Сапарғалиев, С. Зиманов, Рене Давид, Камилла Жофре - Спинози, К. Цвайгерт, Х. Кетц және т. б. ... ... ... сөз ... ... ... еңбектерде құқықтық жүйе ерекше құқық ретінде қарастырылған. Зерттеу обьектісінде. Барлық құқықтық ... ... ... ... және дамуына байланысты туындаған әдеттік құқықтық қатынастар, олардың табиғаты, мәні мен ... ... өрбу ... мен ерекшеліктері құрайды.
Құқықтық тенденциялар Ежелгі Грецияда және Римде сонымен қатар Ежелгі Шығыста пайда болған деп ... ... ... ... ... ... жағынан қарағанда сол кездегі құқықтық актілер қазіргі адамдар құқықтар ... ... ... ... ... айта кеткен жөн.
Курстық жұмыстың құрылымы. Жалпы курстық жұмыстың құрылымы екі бөлімнен тұрады, оның біріншісі ... ... ... ... беру және ... ... құқықтық жүйенің негізгі салалары. Ал екінші бөлімі, әлемнің құқықтық жүйелері туралы және Қазақстан Республикасындағы құқықтық жүйе туралы айтылады.
1.1. Құқық ... ... мен ... ... даму ... бір-бірімен байланысты миллиондаған қарым-қатынастар қалыптасып, жаңарып, ескіріп жатады. Бұл объективтік диалектикалық процесс. Осы процесті ... ... ... ... ... бірнеше салаға, жүйеге бөлініп жатады. Қоғамдық қатынастардың объективтік даму ... ... ... ... да, ... де ... жаңарып, дамып отырады.
Сондықтан құқық қоғамдағы нормативтік актілердің тек жиынтығы емес. Ол қоғамның әр ... ... ... диалектикалық даму процесі арқылы қалыптасатын әлеуметтік көп салалы, көп жүйелі құбылыс. Бұл күрделі құқық процесі сала-салаға, жүйе-жүйеге ... ... ... бірге қоғамның салалық-жүйелік дамуын, олардың өзара байланысын, қатынасын ... ... ... ... актілердің ескіргенін жаңартып, кемшіліктерін толықтырып, құқықтық нормаларды қоғамның ... ... ... ... ... орындалуын тездетіп, жақсартады. Бұл процестің байланысында, қатынасында алшақтыққа және қайшылыққа құқықтың ... ... жол ... ... ... ... тән белгілері:
Бірінші - құқық қоғамның объективтік-диалектикалық даму процесіне сәйкес қалыптасқан нормативтік актілердің ... және ... ... даму ... ... ... Құқық жүйелері субъективтік жолмен қалыптаспайды, сондықтан бұл жүйелер бір-бірімен объективтік ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді. Егерде қоғам мен құқықтың объективтік байланысы, қатынасы дұрыс дамымаса, қоғам дағдарысқа ұшырайды.
Екінші - ... ... көп ... көп ... ... ... реттеп, басқарып отыратын жалпыға бірдей міндетті нормалар.
Құқықтың жүйелері қоғамның әр саласына сәйкес қалыптасып сол саланы реттеп, басқарып отырады. ... ... ... бәрі ... ... құқықтың алдындағы тұрған бір саясатты, бір мүдде-мақсатты орындайды.
Құқық құрылымы. Қоғамдағы барлық ... ... ... ... ... және сол ... ... қалай іске асуын, қалай орындалу тәсілдері мен әдістерін анықтап отырады. Құқық ... ... ... ... ... ... ... саяси, экономикалық, әлеуметтік, рухани, демократиялық даму деңгейі зор әсер етеді.
Қоғамдағы демократия, бостандық, әділеттік, ... ... ... ... ... болады. Ал бұл жағдайлардың дәрежесі төмен болса, құқық құрылымы да нашар ... ... ... туралы екінші сұрақта толығырақ айтылады.
Құқықтық жүйе. Құқық теориясында құқық жүйесі және құқықтық жүйе ... екі ... ... ұғым бар. Жер ... ... мемлекеттердің құқық құрылымы, жүйесінің қалыптасуы, дамуы бірдей - ешқандай айырмашылығы жоқ. Ал, құқықтық жүйенің қалыптасуы, сол арқылы құқықтың тарихи өмірге ... ... әр елде ... ... ... әр ... тарихи дамуы, ұлттың қалыптасуы, мемлекеттік саяси-экономикалық құрылысы бір-біріне ұқсамайды. Сондықтан құқықтық жүйелерінің де қалыптасуы, дамуы әр түрлі болады. Мұны жан-жақты ... білу өте ... Әр ... ... ... ... ... алып, пайдаланып, өз ұлттық құқықтық жүйені жақсы дамытуға болады.
Құқықтық жүйе дегеніміз - әр елдің ... ... ... ... ... ... ... құқықтық жүйелер.
Құқық құрылымы дегеніміз - құқықтық нормалардың ішкі құрылымы және олардың дамуының, орындалуының әдістері мен ... ... ... - ... ... келуімен оның жүйе-жүйеге бөлінуінің объективтік заңдылықтары. Құқық жүйесі тақырыптың ең күрделі ... ... ... құрылымы мен құқықтық жүйе қоғамдағы құқықты дамыту, нығайту үшін, оның жұмысын жақсарту үшін ... даму ... ... ... ... ... Сол ... реттеу, басқару үшін объективтік жолмен құқық жүйелері қалыптасады. Қоғамдағы құқықтың қалыптасу деңгейіне қарай нормативтік актілерді бірнеше ... ... ... ... ... ... ... - құқықтық норма. Бұл деңгейде норма бір қатынастың ішкі ... ... ... ... ... екі ... құқық, міндет, жауапкершіліктері көрсетіледі. Өмірде қатынас бір нормамен шектелмейді. Ол ... ... ... ұқсас қатынастардың толық дұрыс орындалуына бірнеше құқықтық ... ... тура ... ... ... ... ... құқықтары т.б.
Құқықтық институт -- бұл жүйеге бір-бірімен байланысты нормалардың және қоғамдық қатынастардың ұқсастығына қарай ... ... ... азаматтық құқықта меншік, шарттық байланыстары т.б. мәселелері; әкімшілік құқықта лауазымды тұлғалардың жауапкершілігі, мемлекеттік органдарының қызметтерінің қағидалары мен функциялары т.б.
Құқықтық ... - бұл ... ... саласының бір тарауындағы қатынастарды реттеп, басқару. Мысалы, азаматтық құқықтағы авторлық қатынастарды реттейтін нормалар; еңбек құқығындағы еңбекті ... ... ... т.б. ... ... ... саласы - қоғамдағы барлық нормативтік актілерді жүйе-жүйеге, ... ... ... ... ... ... ... еңбек, қаржы, отбасы т.б. құқықтар.
Құқық - салалық құқықтарды біріктіріп зерттеу, қолдану, пайдалану.
Сонымен, құқық жүйесі ... ... жеке ... ... ... ... және ... саланы біріктіреді. Қазіргі кезеңдегі құқық жүйесінің негізгі салалары:
1. Мемлекеттік (конституциялық) ... бұл сала әр ... ... және ... ... ... құқықтық жағдайын, мемлекеттік аппаратты құруын, оның жұмыстарын реттеп, ... ... ... ... - бұл сала ... ... басқару қарым-қатынастарын реттеп, дамытып отырады.
3. Қаржы (қаражат) құқығы - бұл сала әр елдің ... ... ... ... ... Жер ... - бұл сала жер, су, өсімдік, табиғат, экологиялық, ... ... ... ... ... ... - қоғамның ең күрделі саласындағы ... ... ... ... ... құқығы -- азаматтардың еңбек бағытындағы қатынастарын дамытып, реттейді.
7. Жанұялық құқық - осы саладағы ерлі-зайыптылардың, олардың ... ... ... ... ... ... азаматтардың азаматтық, еңбектік, жанұялық шағым істерін қарағандағы қарым-қатынастарды ... ... ... ... - ... істерді жан-жақты тексеріп, дұрыс шешу барысындағы мәселелермен ... ... - ... ... - милиция, прокуратура, сот т.б. құқық, қорғау аппараттарының қылмыстық ... ... ... ... ... үкім жасау барысындағы қатынастарды жан-жақты реттеп отырады.
11. Еңбекпен түзеу құқығы - қылмыскерлерді тәрбиелеп, дұрыс жолға салып, қоғамға пайдалы ... ... ... ету ... ... қамтиды.
12. Халықаралық құқық - мемлекеттердің арасында туындайтын қатынастарды реттейтін құқықтық ... ... ... ... ... ... ... Қоғамның даму процесінен өмірге келген жаңа қатынастарды реттейтін, басқаратын нормативтік актілерді дер кезінде ... ... ... ... ... ... ... дамуына мүмкіншілік жасап отырады.
Бұл процесте ерекше маңызды рөл атқаратын құқық жүйесінің азаматтық, мемлекеттік, әкімшілік, қылмыстық, процессуалдық салалары. Себебі осы салалар ... ... ... ... мәдени негізін құрастырып, дамытады. Сондықтан бұл салалар құқық жүйесінің діңгегі, ұйтқысы, басқа салаларға өзінің ... ... ... ... дамуына жағдай жасап отырады.
Дамыған елдердің тарихында құқық жүйесінің өз ішінде кешенді (комплексный) ... ... ... Бұл объективтік, диалектикалық даму процесінің нәтижесі. Мысалы: теңіздік ... ... ... жер, процессуалдық жүйелерден тұрады. Бұл процесс құқық ... ... ... ... Жаңа ... ... ... жүйелерінен байланысын үзбейді.
Қоғамдағы нормативтік актілердің, жақсы жұмыс жасауын қамтамасыз ету үшін оның жүйеге, ... ... және ... ... мемлекет қатаң түрде бақылап, нығайтып, дамытып отырады. Құқықты жүйеге, салаға бөлудің екі себеп-мақсаты бар: біріншісі -- ... ... ... ... ... мазмұнын, негізгі бағытын анықтау; екінші - сол жүйелік, салалық қатынастарды реттеудегі, басқарудағы құқықтық жұмыстардың тәсілдері мен әдістерін анықтау.
Бұл ... ... ... және құқық теориясымен бірге дамып, нығайып келеді. Құқық ... әр ... ... тән ... бар. ... ... ... субъектілеріне құқықтық нормалар басым көпшілігіне толық бостандық береді. Өз еріктерімен құқықтық норма ... ... ... ... ... мүмкіншілік береді. Субъектілердің екінші тобына құқықтық нормалар ... ... ... ... субъектілердің үшінші тобына құқықтық нормалар шектеулі, нақты тыйым салады. Осы көрсетілген құқық жүйесінің тәсілдері мен әдістері ... ... ... бар.
Құқық жүйесінің тәсілдері мен әдістерін дамытуға, нығайтуға материалдық және процессуалдық құқықпен бұқаралық және жеке тұлға құқықтары көп үлес ... ... ... актілерінің дұрыс, тез, жақсы орындалуында маңызы өте зор.
Құқықтық реттеу әдісі - бұл олардың көмегімен ... ... ... ... ... ... ... заңды құралдардың жиынтығы. Құқықтық реттеудің төмендегідей негізгі әдістері болады:
1) императивтік - бұл ... ... ... ... ... ережелер, субординация әдісі;
2) диспозитивтік - рұқсат етуге негізделген, тараптардың теңқұқылығы, координация әдісі;
3) ... - ... бір ... ... үшін ... әдісі;
4) ұсынушылық - мемлекет пен қоғам үшін тиімді жүріс-тұрысты жүзеге асыруға кеңес беру ... ... - ... ... ... ... қорғап отыратын нормалар. Мысалы: қылмыстық құқықтық нормалар, азаматтық құқықтық нормалар, әкімшілік құқықтық нормалар т.б.
Процессуалдық құқық - материалдық құқықты ... ... ... ... ... көрсетеді. Мысалы: қылмыстық-процессуалдық және азаматтық процессуалдық құқықтарда ... ... ... даму процесінде құқық жүйелері азаматтардың, бірлестіктердің, ұжымдардың, мемлекеттің мүдде-мақсаттарын қорғап, дамытып отырады. Бұл мүдде-мақсаттар екіге бөлінеді: ... және жеке ... ... Осы екі ... сәйкес қоғамда бұқаралық және жеке тұлға құқығы қалыптасады.Бұқаралық құқық - мемлекет бұқаралық және жеке тұлға арасындағы ... ... ... жеке ... ... -- жеке ... арасындағы қатынастарды реттеп, басқарады. Бұл екі құқық бір-бірімен тығыз ... ... ... ... ... ... оның ... басқаратын қатынастары өте күрделі мәселелерді қамтиды. Өйткені олар қоғамдық мүдде-мақсаттарды іс жүзіне асыру бағытында қызмет атқарады. Бұл ... ... ... ... қаржылық, қылмыстық, процессуалдық, әскери нормалар жатады. Жеке тұлға құқығы адамдардың және заңды тұлғалардың мүдде-мақсаттарын іске асырады, қорғайды. Бұл ... ... ... ... сауда, кәсіпшілік, кооперативтік нормалар жатады. Бұқаралық құқық - мемлекеттік істермен, ал жеке тұлғалар құқығы - ... ... ... Жеке ... ... жеке ... тығыз байланыста дамиды. Жеке меншік болмаса жеке тұлғалар құқығы да ... ... елде ... ... жеке тұлғалар құқығы жоқтың қасы болды. Қазіргі нарықтық жүйе қалыптасу кезінде меншіктің неше түрлері өмірге ... жеке ... ... ... ... ... ... Құқық жүйесі мен заң жүйесінің қатынасы
Құқық жүйесі объективтік құбылыс. Ол қоғамның диалектикалық даму процесінің ... ... ... өмірге келеді. Бір жағынан, құқықтық нормалар субъективтік жолмен ... ... ... ... нормалар қоғамның объективтік табиғи даму процесінің тілегіне сәйкес қалыптасып елдегі әлеуметтік қарым-қатынастарды реттеп, басқарып жатады. Сондықтан мемлекеттік органдар құқықтық ... өз ... ... ... ... қабылдай салмайды. Қоғамның әлеуметтік қарым-қатынастарының даму процесіне сәйкес құқықтық нормалар жан-жақты талқыланып, бекітіледі. Қоғамдық қатынастарды ... ... ... ... ... ... жүйе-жүйеге бөлініп, дамып жатады. Сөйтіп құқық жүйесі қалыптасады.
Заң ... ... ... келу жолы ... Бұл жүйе ... ... ... процесс арқылы қалыптасады. Қоғамдағы қарым-қатынастарды жақсы дамыту үшін нормативтік актілерді дер кезінде қабылдап, елді, ... ... ... ... ... Бұл ... ... заң шығару бағытындағы аппараттары шұғылданады. Осылай қоғамда заң жүйесі қалыптасады.
Заң жүйесі дегеніміз - құқықты құрастыратын ... ... ... жиынтығы (негіздері). Нормативтік актілерсіз, заңсыз құқық болмайды. Заң жүйесі мен құқық жүйесі бір-бірімен тығыз байланысты.
Заң шығару жүйесінің ... ... Бір ... қатынастарды реттейтін заң жүйесі. Заң жүйесінің бұл түрі құқық жүйелерімен ұқсас. Мысалы: азаматтық құқық, әкімшілік құқық т.б.
2. Саланың өз ... ... ... заңдар нормативтік актілер. Мысалы: азаматтық құқықтың ішіндегі авторлық құқық; жер-су заңдарының ішіндегі тау-кен, экология туралы ... ... ... ... ... ... ... қамтитын заңдар). Мысалы: шаруашылық, транспорттық т.б. заңдар. Бұл заң ... ... ... салаларының ұқсас қатынастарын реттеп отырады.
4. Қорғаныс - әскери заң жүйелері. Бұл жүйе құқық жүйесінің басым көпшілігін ... ... ... ... ... жер, ... т.б. ... салаларын біріктіреді.
Әскери заң жүйесі арнаулы, ерекше заң саласы болғанмен, қоғамдағы құқықтың негізгі қағидаларын қатаң сақтауға ... ... ... ... ... ... ... жолмен қалыптасқан нормативтік актілерді субъективтік тұрғыдан біріктіріп, дамытып отырады.
Құқықтың дамып, ... ... ... ... ... келіп сала-салаға бөлінуі.
2. Қатынастарды реттеп, басқару үшін құқық жүйелерінің қалыптасуы.
З. Объективтік тұрғыдан ... ... ... заң ... ... Сөйтіп құқықтың рөлін, маңызын күшейту, олардың қолдануын жеңілдету, нормативтік актілердің орындалуын жақсарту.
Әр елдің ... ... ... ... ... байланысты болады. Барлық мемлекеттер ол құқықты дұрыс орындауға міндетті. Өз нормативтік ... осы ... ... ... ... тиіс. Егер қайшылықтар болса, халықаралық құқықтың нормалары басым болады.
Құқық және заң жүйелерінің даму бағыттары - құқық пен ... ... ... ... ... реформаларға байланысты. Бұл процесте құқық пен заңның мазмұны да, сапасы да тереңдеп, жақсара ... ... және заң ... даму ... ... диалектикалық құбылыстардың құқық пен заңды объективтік ... ...
2). ... жүйесінің дамуы;
3). Заң шығармашылық процестің сапасының жақсаруы.
Қоғамның диалектикалық даму ... ... мен ... ... ... ... шеңбері кеңейіп, адамдардың бостандығы мен құқықтары нормативтік актілердің негізгі ... ... жеке ... ... қоғамдағы ең күрделі, ең маңызды құқық саласына айналуы объективтік процесс. Сөйтіп, келешекте мемлекет пен ... ... мен ... бірте-бірте теңесуге тиісті. Бұл құқықтық мемлекет кезінде шындыққа айналады.
Қоғам объективтік даму процесінде көп ... ... ... ... ... ... ... ұжымдарға беріп, құқықтың қызметі азая беруі өмірге келеді. Бұған ... ... ... ... ... мемлекетаралық, халықаралық құқықта да болуы мүмкін.
Келешекте құқық жүйелері де дамып, сапалы өзгерістерге ұшырауы объективтік ... ... ... салалары бірігіп, нормативтік актілердің кешенді жүйелері қалыптасуы әбден ... Бұл ... ... ... ... маңызын жоғары деңгейге көтеруі даусыз деуге болады.
Жоғарыда көрсетілген құқық жүйесінің келешекте объективтік даму процесі ... ... заң ... ... де көтеруге, жақсартуға объективтік, заңды негіз деп толық сеніп айтуға болады. Қоғамның даму ... заң ... ... бірте-бірте Парламенттен төменгі органдарға беруге болатынына сенуге болады.
2.1. Әлемнің құқықтық жүйелері
Тарихи даму процесінде әлемдегі барлық ... ... ... ... ... ... солар арқылы қоғамдағы сан қырлы қатынастар реттеліп, шешіліп жатады. Ол әлеуметтік нормалардың (әдет-ғұрып, ... ... ... ... ... нормалар) қолдануы әр елде әр түрлі. Бір елде - әдет-ғұрып, ... елде - ... ... елде - ... ... ... қолданылады. Бұл нормаларды қолдануда айтарлықтай ерекшеліктер бар. Әр ел ол ... ... ... ... ... ... сәйкес қолданады. Сол арқылы әр елде өздерінің ұлттық ... ... ... ... бірге осы ұлттық құқық жүйелердің мазмұны мен нысандарында бір-біріне ұқсастық болады. Сол ... ... ... ... ... ... ... жүйеге бөледі, оның негізгі қағидалары мен тәсілдері:
1). Бірнеше елдердің ... ... ... және ... ... ұқсас болады. Себебі олар көне заманда бір мемлекеттің ... ... ... ... Сондықтан бұл құқық жүйелерінің түпкі негіздеріне және мазмұндарына қарай топтастыру.
2). ... ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік нормалардың қабылдануының, қолдануының ерекшеліктеріне қарай ... ... ... (Бір елде - құқық, екінші елде - әдет-ғұрып, үшінші елде -- сот ... ... ... ... және ... ... ... қарай жүйеге келтіру. Бірнеше елдің нормаларының ... ... ... ... ... ... ... институт, бөлім, сала) бір-біріне ұқсас болады. Бұл ... ... ... тәсіл болады.
4). Әлеуметтік және құқықтық нормалардың құрылу, ... ... ... ... ... келтіру. Бір елде - дін, екінші елде -- ... ... елде -- ... ... ... Осы ... ... жүйенің қағидаларының негізі болады.
Қоғамның объективтік даму процесінің мүдде-мақсатына сәйкес саяси, экономикалық, әлеуметтік ... ... әр елде ... ... қалыптасады. Дүние жүзіндегі мемлекеттердің тарихи, экономикалық, әлеуметтік, мәдени ерекшеліктеріне қарай құқық жүйелері бір-біріне ұқсамайды. Оларды ғылыми тұрғыдан ... ... ... топтық құқықтық жүйелерге жіктеу жүргізіледі.
Францияның ғалымы Давид Рененің пікірі ... ... ... ... түрі ... ... ... социалистік, діни және Қытай, Индия, Жапония т.б. құқықтық жүйелерге бөлінеді.
Англо-саксондық құқық ... Бұл жүйе ... ... ... ... өзінің аралдық жағдайын пайдаланып, ерекше әдет-ғұрыптарын сақтауға тырысты. XII ғасырдан бастап қалыптасқан Англияның демократиялық жетістіктері құқық жүйесіне зор ... ... ... Рим ... ... ... да ... ұлттық ерекшеліктерін жоғары ұстай білді. Бұл құқықтық жүйе ежелгі әдет-ғұрыптардан, сот ... ... ... ... Генрих II (1154-1187) бірнеше реформалар жүргізген, солардың арасында ең маңызды сот реформасы. Ол көшпелі корольдық сотты енгізді. Бұл сот әр ... ... ... ... жан-жақты талдап қорытынды жасап, маңызды шешімдерін баспа арқылы жариялап отырды. Соттардың бәріне бұл қорытынды шешім - ... ... заң ... оны ... ... ... болды. Сөйтіп жергілікті әдет-ғұрыптар модификациядан өтіп, ерекшеліктерін ... ... жаңа ... құқық жүйесі қалыптаса бастады.
Бұл жүйенің негізгі мазмұны сот тәжірибесінен қалыптасады, мемлекеттік органның қабылданған ... ... рөл ... ... ... бұл өте күрделі, демократиялық құқықтық жүйе. Оны статус ... деп те ... ... ... заң. Оның саны 500 ... 2000-ға жеткен. Англияда азаматтық кодекс жоқ. Сот азаматтық істерді дұрыс шешіп, жаңа ... ... Бұл ... ... жеке ... ... ... болып шығарылады. Құқықтық нормаларды кодификациялау және жүйелеуі де өте сирек кездеседі. Англияның ... ... ... ... ... дамып гүлденді. Бұл жүйеде процессуалдық нормалардың маңызы материалдық нормадан жоғары тұрады. Англия өзінің отарлық-тәуелді елдерінің ұлттық құқықтық ... ... ... Олар ... ... құқығын сақтап, бірте-бірте ағылшын құқығының жақсы, дұрыс нормаларын пайдалана бастады. (Малайзия, Сингапур, Гонконг, Бруней, ... ... ... Египет т.б.).
АҚШ ағылшын құқығын пайдаланса да, оның құқық жүйесінің көп ерекшеліктері бар. ... ... ... ... ... Екіншіден, мұнда соттың шешімдерімен қатар құқықтық нормаларды, әсіресе, Конституциялық маңызын жоғары ұстайды. АҚШ-та құқықтық нормаларды ... ... ... ... ... Қазіргі кезде англо-саксондық құқық жүйесі бірте-бірте нормативтік актілердің маңызын көтере бастады.
Англо-саксондық құқықиық жүйесінің қалыптасуы мен дамуы ... ... ... ... ... экономикалық және т.б. факторлармен байланысады.Британ империясының колонизаторлық әрекеті адамзаттың 1/3 бөлігінің жалпы құқықтың принциптерімен, ... және ... өмір ... ... туғызады.Бүкіл Англияның жалпы құқығы Вильгельм I жаулап алғаннан ... ... (1066 ж.). Бұл ... ... сотжүйесі қалыптасады, Корона атынан құқықтық іс шешу үшін жүріп тұратын корольдық судьялар пайда болады (Генрих II ... ... ... бұл ... ... ... істердің саны шектеулі болатын, ал біртіндеп олар кеңейе түсті. Қабылданған сот шешімдері басқа сот инстанциялары істерді қарастырғанда негізге алына бастады. ... ... ... ... ... прецедеттер жүйесі қалыптасып, ол жалпы құқық деген атқа ие болды.
Сот даулары қосымша Кеңесшілердің қатысуымен ... ... ... ... ... ... ... жергілікті тұрғындар арасынан алынады. Сөйтіп әдет-ғұрып нормалары сот шешімдерінің мазмұнына әсер ... ... ... ... ... ... ролі өсті. Заң жобасын дайындауда заңшығарушылар шет елдердің тәжірибесіне сүйенді (әсіресе, Роман-германдық құқықтық жүйесінің елдерінің). Бұдан осы екі ... ... ... ... болады.
Англияның прецеденттік құқығы көптеген елдердің құқықтық дамуына әсер етті (АҚШ, Канада, Австралия; Жаңа Зеландия және ... ... ... ... ... екі түрі бар:
.заң нормалары;
2.прецеденттік нормалар.
Заң нормалары - жалпыға ... ... ... ... ... ... - ... бір іс бойынша сот шешімінің бөлшегі.
Англия заңгерлері прецеденттік нормаларға:
1.істің сот шешіміндегі қорытындысын;
2.шешімнің дәлелдемесін жатқызады.
Яғни, осы екі ... сот ... ... ... құқықтың ең маңызды қайнар көзі - сот шешімдері. Бұл елдерде сот ... ... ... функцияларымен бөлінген. Сот органдары прецедент нормаларын ойлап шығармайды, тек ... ... ... ... нормаларды бекітеді.Прецеденттер барлық сот органдарымен бекітілмейді. Тек жоғарғы Сот инстанцияларының актілері ғана заң күшіне ие болып, сот прецеденттіне (құқықтың ... ... ... ... бұл ... Биік Сот, Аппелициялық Сот, Лордтар Палатасы жатады. Ал басқа соттар прецедент қабылдай алмайды. Әрбір төмен тұрған Сот ... ... ... сот ... ... негізге ала отырып шешім шығарады. Англияда мынадай прецедент ережесі қалыптасқан: . ... 1996 жылы ... ... ... ... ... соттардың қажет жағдайда прецедент нормаларынан ауытқу мүмкіндігін заң жүзінде бекітті.
Англо-саксон құқықтық жүйесінде заңдар құқықтың қайнар көзі ретінде екінші орында тұрады. Олар ... ... ... ... Алайда, әсіресе кейінгі кезде қоғамдық қатынастарды реттеуде ... ролі көп ... ... ... заң нормаларына халықаралық құқық нормаларының көп әсер еткенін байқауға болады.
Англияда заңдар бірнеше түрге бөлінеді. Әрекет ету сферасына байланысты оларды ... және жеке ... ... болады. Көпшілік заңдар Ұлыбританияның барлық территориясына және барлық субъектілерге таралады.
Жеке заңдар белгілі бір территорияға және ... ... ... Парламент өзінің заң шығарушылық функциясын басқа субъектілерге уақытша беруі мүмкін. ... ... ... немесе министрліктерге. Осының нәтижесінде қабылданған заңдар тағы бір топты құрайды. Жеке бір ... ... ... ... Олар ... бір ... ғана ... жергілікті билік органдарының немесе тағы сол сияқты мекемелердің актілері. Заң күші жағынан Парламент актілерінен ... ... ... олар құқық қолдану органдарының актілеріне жақынырақ.
Статустардың прецеденттерге ... заң күші ... ... құқықтың қайнар көзі ретінде олардан төменгі орында. Англо-саксондық құқықтың ерекшелігі: заңдар өз ... ... аса ... ... жүзеге асыратын прецеденттер. Прецеденттер арқылы жүзеге асқан заң ғана әрекет ететін заң ... ... ... ... ... ... маңызы үлкен.
Англо-саксондық құқықтың ертеректен келе жатқан қайнар көзінің бірі - әдет-ғұрып нормалары. ... ролі ... бара ... олар ... ... ... реттеуге, мемлекеттік лауазымды адамдар мен монархтың, оның семьясының қарым-қатынасын реттеуге қатысады. Англияда жазыған кодификацияланған конституцияның болмауына байланысты құқықтағы келістіктер әдет-ғұрып ... ... ... ... (тек қана ... ... ... құқықтық доктрина да құқықтың қайнар көзіне жатады. Өйткені көбінесе бұл ... ... Сот ... ... құқықтық жүйе (континенттік жүйе деп те атайды.). Европаның мемлекеттерінің көпшілігінде осы құқық жүйесі дамып келеді. ... ... ... ... сөз Рим ... ықпалымен құрылғанын көрсетеді. Феодалдық кезенде бұл жүйе жақсы дамымады. Буржуазиялық революциялар Рим құқығына өте кең жол ашты. "Жеке ... ... ... оған ... қол ... құқығы жоқ" деп бекітті.
Осыдан бастап Рим құқығы белсенді түрде буржуазиялық кодекстеріне кіріп, Германия, Франция, Италия ... ... ... тарады. Рим құқығын жалғастырған кодекстердің қатарына Наполеон атындағы 1804 жылғы Францияның азаматтық кодексі, 1896 жылғы Германияның азаматтық ... ... ... ... көпшілігі континенталдық құқық жүйесі XIII ғасырда қалыптасты деп санайды. Бес ғасыр бірінші орында Рим құқығының ықпалы басым ... деп ... ... көп ... құқық жүйесінің негізін қалады. Кейін континентальдық мемлекеттер өздерінің ұлттық ерекшеліктерін кіргізіп, дамытты. Бұл ... ... ... ... ... ... бірінші орынға қойды, сот шешімдері қосымша рөл атқарады. Кодификациялау жұмыстары белсенді түрде жүргізілді. Патшалық Россияда да бұл жұмыс қарқынды ... ... ... ... үкіметті басқару тұсында.
* Қорыта айтарымыз, англо-саксондық, романо-германдық құқықтық жүйелер ... ... ... ... ... ... елдерге үлгі болып, маңызды рөл атқарды. Сол арқылы қазіргі замандағы заң ғылымының дамуына зор үлес қосты.
* Романо-германдық құқық ХII - ХIII ғғ. ... ... рим ... рецепциясы нәтижесінде пайда болады.
Экономика сферасында рецепцияның негізінде сауданың дамуы, қалалардың өсуі ... ... ... ... ... ... қатынастарды реттей алатын бірден бір құқық ө рим құқығы болды. Алғашында бұл ... Орта ... ... тек қана қала ... ғана ... ... ... тұрмыстың күоделенуімен, жер қатынасының пайда болуымен рим құқығы Европа елдерінің ауылдық аймақтарында қолданыла бастады. Сөйтіп, ол континентальды деген атқа ие ... ... ... Рим ... ... тек қана экономикалық ғана емес және де әлеуметтік-мәдени себептер де әсер етті. Мысалы, мұндағы өнердің, білімнің, мәдениеттің дамуы рим ... ... ... ... және конструкцияларын қолдануды қажет етті.
Рим құқығының дамуына Швециядағы, Германиядағы, Фыранция және Испаниядағы университеттердің үлкен роль атқарды. ... ... ... ... ... ал ... маңызды заңдардың, кодекстердің модельдерін дайындаумен айналысты. Бұл ... ... ... әділетті құқық деп оқытты. Университеттерде білім алған прокурорлар, соттар, адвокаттар роман-герман ... ... ат ... ... ұзақ даму ... ... ... құқығы жүйелене бастады. ХIII ғасырда роман-герман құқығы бүкіл Европаны қамтыды (Англиядан ... ... ... ... оның ... ... ... және мемлекетпен қарым-қатынасын қояды.Заңның жоғарғылығы - ... ... ... ... ... Барлық заңдардың ішінде жоғарғы орын Конституцияға берілген.
Континентальды құқықтық жүйенің белгілері:
1. құқықтың ... және жеке ... ... ... ... ... негізінде мемлекеттің мүддесі, ал жеке құқықтың негізінде - жеке адамдардың, азаматтардың, бірлестіктердің мүддесі жатады.
Жалпы құқық ... пен ... ... реттейді және басып-жаншу механизміне негізделеді.Жалпы құқықтың нормаларының ... ... ... ... ... Бұл ... ... құқық, әкімшілік құқық, қылмыстық құқық, қаржы құқығы, халықаралық құқық тағы ... ... ... тең ... ... ... ... қатынасты реттейді. Басым көпшілігі диспозитивті нормалар болып келеді.
2. құқықтың салаларға ... ... ... пәні мен ... ... ... ... мен институттарға бөлінеді. Мысалы, Конституциялық құқық т.б., институт: Сайлау институты т.б.
3. континентальды ... ... ... ... ... көзі - ... ... парламенттері қабылдайды. Қабылдаған заңдар жоғарғы заңдық күшке ие болып ... ... ... және сол елде ... жатқан барлық адамдарға тарайды. Заңдар басқа қайнар көздерге қарағанда жоғарғы орында тұрады.Роман-герман құқықтық жүйесінде заңдар конституциялық және ... (жай) ... ... екіге бөлінеді. Осы жүйенің барлық елдерінде конституциялық заңдар жай заңдарға қарағанда ... ... ... ... ... ... ... Жоғарғы соттар және тағы сол сияқты мемлекеттік органдар қамтамасыз етеді. Заңдар ... аса ... ... мемлекет пен қоғамның құрылымын, адамның құқығы мен бостандығын, мемлекеттік биліктің ұйымдастырылуы мен ... ... үшін ... ... ... ... ... орны зор. Кодекстер іштей, мазмұнына қарай жүйеленген заңдар жинағы.
Әдет-ғұрыптар заңда тура көрсетілген жағдайда ғана құқықтың қайнар көзі бола алады. Яғни олар ... ... ... ғана ... ... ... құқықтың қайнар көзі бола алмайды. Оларда заң күші жоқ. Сот тәжірибесінің актілері құқықтың қолдану сферасында үлкен роль атқарады.
Діни құқықтық жүйе -- бұл ... ... ... ... ... ... Ол елдердің құқықтық саясаты екі түрге бөлінеді: біріншісі - құқықты түсінуде, дамытуда олар дінмен зиялы бағытты біріктіріп отырады. Бұл ... ... ... және иуда ... ... екіншісі - құқық деген заңды ғылыми ұғымға қарсы ... ... ... ... ... ... түрлерін бірінші қатарға қояды (әдет-ғұрып, мораль, діни, қоғамдық ұйымдардың шешімдерін). Бұл елдердің біразы бірте-бірте романо-германдық ... ... көшу ... -- діни ... ... ... деп ... Бұл бағытты-жүйені шариғат деп атайды. Сонымен қатар адат деп атайтын жүйе бар ... ... ... т.б.). ... ... шариғат басым түрде қолданылады. Исламдық құқықтың төрт түрлі негізі бар:
1). Құран - Алланың Мұхаммед ... ... ... ... ... Сүнна - Мұхаммед пайғамбардың хадистері (өсиеттері). Бұл өсиетте ... ... ... ... ... - ... ... қабылдаған, бекіткен шешімдері, қаулы-жарлықтары.
4). Китае - өмірде кездесетін мәселелерді Құранның ұқсас аяттарына сүйене отырып шешу.
Индус діні ... ... ... ... ең ... ... ... Сонымен қатар әдет-ғұрып, салт-дәстүрді де пайдаланады. Бұл діни құқық жүйесі адамдарды туысымен әлеуметтік ... ... ... өздерінің ішіндегі қатынастарды реттеп, басқаратын діни нормалары болады. Бұл әлеуметтік топтардың түрлері: байлар тобы, орта шаруалар тобы, кедей шаруалар ... діни ... ... ... ... ... Бұл топтардың аттарынан немесе атауларынан толық түсінуге болады: Бұл әлеуметтік топтардың арасында ... ... ... ... жоқ екені.
Индус құқық жүйесіндегі елдерге (Индия, Пакистан Бирма, Сингапур, Малайзия, ... ... ... т.б.) діни нормалармен қатар әдет-ғұрып, салт-дәстүр, мораль арқылы көп мәселелер реттеп, басқарылады. Индияда 1950 жьшы ... ... ... ... ... ... тыйым салды, Англияның құқық жүйесінің нормативтік актілерін қолдана бастады. Мұны "англо-индус құқық ... деп ... ... - ... дінінің маңызды компоненті болып табылатын шариғаттың бір бөлігі ретінде пайда болды. Мұсылмандық құқықтың тарихи 570-632 жылдары өмір ... ... ... басталады. Мұхаммед Алланың атынан кейбір негізгі мінез-құлық ... ... ... Бұл ... көпшіліктік діни-уағыздарда қалыптасты. Міндетті нормалардың келесі бөлігі Мұхаммедтің тіршілік әрекетінің мінез-құлқының нәтижесінде қалыптасты. Кейінірек бұл нормалардың барлығы мұсылман діні мен ... ... ... ... ... ... мұсылман қоғамындағы қатынастарды реттеу үшін аз болғандықтан, Мұхаммедтің өлімінен кейін нормалардың қатарын ... ... ... ... ... ... ... мен Суннуға сүйене отырып олар, Алла мен Мұхаммедтің еркіне сәйкес келетін жаңа ... ... - Х ... ... ... дамуына ислам құқықтанушылары мен мұсылман соттарының әсері зор болды. Мұсылмандық құқықтың қалыптасуына олардың ролінің ... ... ... ... ... ... ... заңгерлер құқығы деп те атады. Мұсылман судьялары Құранға түсінік бере отырып, мұсылмандық ... ... ... кезде мұсылмандық құқық Иран, Пакистан, Судан және тағы басқа елдерде ... ... ... ... ... көздеріне:
1. Құран
2. Сунна
3. Иджма
4. Қияс жатады.
1. Құран негізінен заң ... ... ... және ... емес ... сипаттағы адамгершілікке үндейтін қағидалардын тұрады. Ондағы ... ... ... оқу ... ... ... және ... баруға қатысты.
2. Сунна - Мухаммед пайғамбар ... оның ... мен ... ... ... аныздар жинағы.
3. Ислам білгірлердің дінге сенетін адамдардың Құран мен ... ... ... ақиқат мәніне ие болған міндеттері туралы келісілген қорытындысы "Иджма" деп ... яғни ол ... ... ... Құранда, Суннада немесе Иджмада айтылған нұсқауларды жаңа ұқсас жағдайларда қолдану ережесі Қияс деп аталады. ... ... Қияс ... қарай ойлау, сөз ету.
Социалистік құқықтық жүйе -- бұл жүйе өзі төрт жүйеге бөлініп келді: кеңестік құқық жүйесі; ... ... ... ... ... ... ... елдердің құқықтық жүйесі; Куба республикасының құқықтық жүйесі. Бірақ барлығының негізгі қағидалары бірдей болды: қоғамдық меншікті, бір орталықтан ... ... т.б. Бұл ... ... ... құрастыратын заң шығаратын органдардың нормативтік актілері. Қазіргі кезеңде бұл жүйе Қытай Халық Республикасында, Кубада, Солтүстік Кореяда сақталып, дамып келеді. Басқа ... ... ... бұл жүйе ... құрылып, айтарлықтай өзгерістерге ұшырауда. Романо-германдық құқықтық жүйеге көшуде.
Социалистік құқықтық жүйесі Советтік мемлекеттірдің құрылуымен қатар 1917 жылы ... ... Оның ... ... ... ... санасының ерекшеліктерінен, құқықтық доктринамен немесе құқықтық құрылымы мен қайнар көздерімен ... Оның ... ... ... ... оның ... ... принциптеріне негізделеді.
ХХ ғасырдың басында пайда болған осы құқықтық жүйенің басқа құқықтық жүйелерден ... ... ... мазмұнында.
Совет Одағының 2-ші дүние жүзлік Соғыта жеңісінен кейін социалистік құқық кейбір Шығыс ... ... ... ХХ ... 60-70 ... ... ... босаған кейбір африкалық елдердің құқықтық жүйесіне көптеген әсерін тигізді.
Қазіргі кезде Қытайда, Кубада Социалистік құқыққа негізделген Конституция мен ... ... ... ... ... ... пен ... жаңа типтері туралы идеясының әсерімен қалыптасты. Құқықтық актілер класстық позициядан қабылданды, бұрыннан қалыптасқан құқықтық ... мен ... ... деп ... жоққа шығарылды. Солай бола тура социалистік құқық басқа құқықтық жүйелерді жоққа шығарған жоқ, өйткені ол елдермен үнемі идеялармен, құқықтық ... ... ... ... ... ... құқықтық салаға бөлу классификациясы, құқықтық техниканың кодификациялаудың формалары мен тәсілдері ... және ... до ... елдерде келесі мақсаттар алдыға қойылды:
1. экономиканың орталықтандырылған басқаруы. Бұл мақсатты ... ... үшін ... ... ... ... қолданылады. Сонымен қатар азаматтық келісім-шарттық мазмұнның оның субъектілері өз бетінше анықтай алмайды. Ол ... ... ... ... ... ... ... жалпыхалықтық меншік жатты.
3.банктер, кәсіп орындар, жер және басқа да шаруашылық мүліктері мемлекет меншігіне айналдырылды.
4. еңбек пен ... ... ... реттеліп тұрды.
Мемлекет қоғамдық өмірдің барлық сферасына ... ... Ол жеке ... ... ал ... институттың күшейуіне әкеліп соқты. Бұл процесске Лениннің деген тезисі ... ... ... ... ... институттары, сонымен қатар меншік институты көпшілік-құқықтық сипатқа ие болды, ал шаруашылық келісім-шарттарынаң маңызды түрлері әкімшілік-жоспарлық негізінде ғана ... асып ... және ... ... ... ... ... Жеке кәсіпкершілікпен, коммерциямен, валюталық операциямен айналысуға тиым салынатын. ... ... ... ... ... мен ... ... әшкерлейтін мағлұмат тарату үшін немесе сол сияқты басқа да іс-әрекеттер үшін қатаң санкциялар қолданылатын.
Сот процедураларында айыпталушының қорғану құқығы шектелген. Ол сот ... ... ... ... ... әкеліп соқты.
Социалистік құқықтың белгілері:
1.класстық сипаты бар, яғни ... ... ... мемлекеттік биліктің құралы ретінде қарастырылады;
3.құқықта мемлекеттің мүддесі жоғары қойылып, қамтамасыз етіледі;
4.партиялық-әкімшілік шешімдер заңнан жоғарыға қойылады;
5.адамдар мен ... сот ... ... ... ... ... ... және т.б.
2.2. Қазақстан Республикасының құқықтық жүйесі
Қазақ халқының мемлекеттік және билік дәстүрлері бірнеше мыңдаған жылдардың ... ... Бұл ... ... көшпелілерінің тарихында ерекше орны бар. Қазақ аңыздарын этнологиялық тұрғыдан талдау, оны лингвистикалық зерттеу әдістерімен кірістіру, салыстырмалы тіл ... іске қосу ... ... ... ... ... ... б.э.д. IV -- III мыңжылдықтарда алғашқы жылқышы тайпалардың ... ... және ... институттарының қалыптаса бастағанын білдіреді.
Мемлекет және билік үлгілерінің көрсетілген межеден басталып бірнеше мың жыл даму барысында, неше рет ... ... ... ... атты ... ... ... әкелуі заңды. Қазақ көшпелілері XV ғасырдың ортасында Еуразиялық империя Алтын Орданың ыдырауы ... ... ... ... ... ... бастап тарихтың ауыр сауалда-рына, сынына жауап бере бастады. Еуразия жерінде ... мың жыл ... ... көшпелілердің соңғы мемлекетіне тарихтың да, көрші мемлекеттердің де сын қоюы заңды.
Сол ... ... ... ... - деген сұрақтар. Қазақ елі болса өзінің түп - ... ... ... ... заманда жасаған Алаша ханға байла-ныстырғанды жөн көрді. Ұлытаудан әдемілеп тұрып өзінің ұлы аруаққа ... ... ... кесене-мавзолей салды. Қазақ руларының құрамы күрделі екені белгілі -- сан алуан ру, сан ... ел бар, ... ... өз ... ... құрғаны қаншама? Осы қарақұрым елге сенің түпкі бабаң ... хан еді деп ... да сол ... оңай ... жоқ ... ... қазақ үш жүз болып, бір атаның үш баласы болып өз идеологиясын түзді.
Сонымен Қазақ хандығының мемлекеттік дәстүрлері ... ... ... ... сүйенеді, соған негізделеді. Ал Қазақ хандығы құрылған XV ғасырдан бергі тіршілік -- ... және ... үшін ... ... ... құқықтық жүйесі жаңадан құрылып, дамуда. Бұл жүйе, негізінен, континентальдық Еуропа елдерінің бағытында дамуға бет ... ... ... халқымыз өз елінің егемендігіне жетіп, мемлекеттің ықтимал зорлық-зомбылығынан жаңа Конституция (1995 ж.) ... ... ... ... қауымдастығының дәстүрімен, мәдениетімен ұштасқан либерализм қағидалары негізінде әлеуметтік-бағдарлы нарықтық өзгерістер жолымен дамудың ортақ тағдырына таңдау жасап отыр.
Қорытынды
Конституция Қазақстаң Республикасын ... ... ... және ... мемлекет ретінде орнықтырады.
Демократиялық мемлекет Қазақстан, ең алдымен Конституция қабылдап, тікелей мемлекет басшысы және Парламент сайлауға, өкілетті мерзімі біткен соң оларды ... ... ... билігі ел. Сонымен қатар, демократиялық мемлекет ретінде Қазақстан әлеуметтік және ұлттық нысандарына, тағы басқа да ерекшеліктеріне ... ... ... ... ... ... есепке алынуына да мүмкіндіктер береді.
Зайырлы мемлекет - ... ... діни ... мен дін ... ... ... ... және бұл жағдай Қазақстандағы ислам мен православиелік, тағы да ... ... ... ... қатысты. Мемлекет органдары қағидалық заң емес, Конституция негізінде құрылып, ... ... ... ... ... ... ... бар. Наным немесе атеизм мәселесі адамның басының шаруасы болуы тиіс.
Құқықтық ... - жеке адам мен ... ... ... заң ... мен құқық принциптеріне негізделіп құрылған мемлекет. Ол принциптер: ... ... ... мемлекеттік биліктің заң шығарушы, атқарушы және сот биліктеріне ... адам мен ... ... мен ... ... өлшем деңгейінде кепілдік берілуі; тұлға мен мемлекеттін өзара жауаптылығының болуы, т. б.
Әлеуметтік мемлекет - ... ... ... ... емес ... мен ... ... қызмет ететін мемлекет. Ол мемлекеттік қаржы көздері есебінен барлык ... ... ... мөлшерде игіліктер көрсетіп, қоғамдағы ауыртпалықтарды да теңден бөлу жолымен әлеуметтік теңсіздікті жеңілдетуге ... ... өз ... ... ... ... ... берілген білім беру, денсаулык сақтау, ғылым, мәдениет, әлеуметтік жұмысбастылық, еңбекті қорғау, әлеуметтік қамсыздандыру және табыстары ... ... ... ... сияқты әлеуметтік игілік істер арқылы анықтаған.
Конституциямызда жазылғандай, Қазақстан бір тұтас, Президенттік басқару жүйесіне негізделген мемлекет. Бұл жүйе ... ... ... ... ... ... Президент болады да, Премьер-министрдің басқаруындағы, өзінің алдыңда жауапты Үкіметті тағайындайды.
Бұл курстық жұмыста қазіргі замандағы әлем елдеріндегі ... ... шолу ... ... ... бірнеше жүйеге бөлінетіндігі айқындап айтылды. Қорытындылай келе нақты ешбір кемшілігі жоқ, идеальды және барлық мемлекеттерге ... ... ... ... ... жүйе ... болуы мүмкін еместігін айта кеткім келеді. Әрбір құқықтық жүйенің ... ... мен ... бар екендігі байқалады.
Қазақстан таңдап алған құқықтық жүйенің ... ... яғни ... ... құқықтық жүйе артықшылықтары жетерлік деп айтуға болады. Құқықтық нормалар айқын ... ... ... ... да бір ... ... тауып алу қиынға түспейді. Бірақ құқық пен ... ... ... ... роль де ... ... Мысалы мұндай жағдай 1930 жылдары Германия мен Италияда билік басына тоталитарлық режим келген кезде заңдарды өзгертіп ақырында ... ... ... ... есте ... ... ... қолданылатын англо-саксондық құқық жүйесі практикаға жақын болғанымен нақты жағдайда құқық нормаларын жүзеге асыруда прецеденттерді іздестіру мүлде ... ... ... ... ... ... өмір сүріп отырған мемлекеттердің құқықтық жүйелері бір-біріне жақындай түсіп, ұқсастықтары көбейе түсуде.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Булгакова Д. А. Мемлекет және ... ... А., 2003 ... ... Қ. Д., Мұхтарова А.Қ., Тәукелев А.Н. Мемлекет және құқық теориясы, А., 2000 ж.
3. Основы государства и права. Под ред. ... Г.А., ... ... Ғ ... ... конституциялық құқығы Алматы 1998
5. Булгакова Д.А.
6. Жоламан Қ.Д.
7. Қазақстан Республикасының Конституциясы.- Алматы, 1995.
8. Қазақстан Республикасының ... заңы ... ... ... ... - ... ... терминдерінің түсіндірме сөздігі. Ғ. Сапарғалиев. 1995 ж.
10.Юридическая ответственность и ... ... С.Н. ... 1996 г.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Құқықбұзушылықтың түсінігі және белгілері, оның әлеуметтік және құқықтық негізі7 бет
12-жылдық білім берудегі компьютерлік графиканын мүмкіншіліктері13 бет
«Экологиялық – құқықтық реттеудің түсінігі, мәні. Қоғам мен табиғаттың өзара байланысы.»32 бет
«Қылмыстық атқару-құқығы» пәнінен лекциялар37 бет
Азаматтық - құқықтық жауапкершіліктің шарты және негіздері56 бет
Азаматтық іс жүргізудегі дәлелдемелер73 бет
Азаматтық іс жүргізудегі тараптар, олардың құқықтары мен міндеттері64 бет
Азаматтық заңнаманың түсінігі мен жүйес31 бет
Азаматтық процесстің қатысушылары (жалпы сипаттама)67 бет
Азаматтық процесстегі бірігіп қатысушылық және процесстегі тиісті және тиісті емес тараптар түсінігі82 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь