Құқықтық қатнас субъектілері

МАЗМҰНЫ

Кіріспе
1. Құқықтық қатынас түсінігі
2. Құқықтық қатынас субектілері
3. Заңды тұлғалар азаматтық құқықтық қатынастардын субъектлері ретінде
4. Қылмыстық құқықтың субъектісі
Қорытынды
Пайдаланған әдебиет
КІРІСПЕ
Құқықтар мен міндеттер қашан да сол құқықтар мен міндеттердің қайсыбір субъектілеріне байланысты болады. Біз қайсыбір субъективтік құқық тіралы айтқанымызда, бұд құқыққа әлдебіреуінің ие екендігін үнемі есте ұстаймыз. Сондай-ақ міндеттің де кейбіреудің мойнындағы міндет екендігін жадымыздан шығара алмаймыз.
Заң тілінде құқықтардың және міндеттердің иелерін «құқық субъектілері» деп немесе тұлға« деп атайды. Тұлғаның заңдық тұрғыдан алғандағы ұғымы құқық қабілеттілік ұғымымен сәйкес келеді. Құқық өкілеттілігін алған құқық қабіулетті атаулының бәрін тұлға деп атауға болады. Тұлғаның екі категориясы бар. Құқық субъектілері – ең алдымен адамдар ( жеке тұлға). Әрбір адам – құқық субъектісі.
Курстық жұмыстың өзектілігі: Құқықтық қатынас – бұл құқық нормаларымен ықтиярлық қоғамдық қатынастар. Барлық құқық қатынастар келесі ерекшеліктермен сипатталады. Ол тек құқық негізінде пайда болады. Онда құқық қатынастарға қатысушылардың ықтиярлары берілген. Оны қамтамасыз ету әдісі –мемлекеттің мәжбүр ету күші. Жоғарыда айтылғандай, құқық қатынастарының ерекшелігі олардың тек құқық нормаларының негізінде пайда болады және өмір сүреді.
Құқық нормалары әр уақытта айтарлық сипатта болады, себебі олар жалпыға бірдей тәртіп ережелері. Құқық қатынастар индивидуальды – нақты, себебі нақты адамдардың өзара байланыс формасы ретінде көрінеді және бұл адамдар құқықтық қатынастарға түсе отырып сәйкес құқықтарға және міндеттерге ие болады. Басқаша айтқанда, оларға қатысты құқық нормалары қолданылады немесе индивидуалданады. Құқықтық қатынастарған олар саналы түрде түсетіндіктен олардың мақсаттары да сай келеді. Сондықтан құқық қатынастарда олардың жалпы еркі көрінеді. Мұндай еріксіз құқықтық қатынастар мүмкін емес, себебі барлық қатынас – бұл негізінде жалпылық жатқан екі жақты өзара байланыс.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі.

1. А.С. Ибраева, Н.С. Ибраев Теория государства и права: учебное пособие.- Алматы, «Жеті жарғы», 2003, - 65-71стр.
2. А.С. Ибраева Заң терминдерінің қазақша – орысша және орысша – қазақша қысаша түсіндірме сөздігі.- Алматы, «Жеті жарғы» 1996ж.
3. А. Жакупова «Конституция – основа развития государства» // Заң және заман.-2005ж. №9-17б.
4. Ә. Әділхан «Адам құқы – ең жоғары құндылық» // Заң және заман.- 2005ж.-№25-3-5 б.
5. Б. Қонақбаев «Азаматтарды құқықтық қорғау және олардың құқықтары мен бостандықтарының кепілдіктерін нығайту» // Заң.-2005ж.-№31.-26-28б.
6. Г. Адрасулова «Юридическое значение, функции и эффективность применения норм права» // Фемида.-2006ж.-№10-11-14б.
7. Ғ. Сапарғалиев, А. Ибраева Мемлекет және құқық теориясы: оқу құралы.- Алматы, «Жеті жарға», 1998ж.,-88-89б.
8. «Қазақстан Республикасының Конституциясы»: Түсініктеме.-Алматы, «Жеті жарғы», 1999ж.,-26-32б.
9. «Қазақстан Республикасының мемлекеті мен құқығының негіздері» : оқулық.-Алматы, 2003ж.,-112-116б.
10. Қ.А. Мустафаев «Құқықтық тәлім - тәрбие мен жалпы оқытудың іс-шаралары» // Заң.-2005ж.-№5.-31-33б.
11. Қ.Д. Жоламан, А.Қ. Мухтарова, А.Н. Таукелов мемлекет және құқық теориясы: оқулық.-Алматы, ҚазМЗУ-дың баспа- полиграфия орталығы 1999ж.,-124-127б.
12. «Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі» 27.12.1994ж.
13. Н.Ә. Назарбаев «Қазақтан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында»: Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаев Қазақстан халқына жолдауы .- Астана, 2006ж.,-9-11б.
14. Н.Ә. Назарбаев «Қазақстан – 2030» Алматы, 1998ж.
15. Н.Дулатов, С. Амандықова, А. Турлаев Мемлекет және құқық негіздері: Фолиант.- Астана, 2001ж.,-10-14б.
16. Н. Елікбаев, М. Нуршаев «Құқықтық сана мен құқықтық мәдениеттің жаңа сатысы» // Заң.-2004ж.,-№13-30-34б.
17. С.Д. Баққұлов Құқық негіздері: оқулық.-Алматы, 2004ж.,-28б.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе
1. Құқықтық қатынас түсінігі
2. Құқықтық қатынас субектілері
3. Заңды тұлғалар ... ... ... ... ... құқықтың субъектісі
Қорытынды
Пайдаланған әдебиет
КІРІСПЕ
Құқықтар мен міндеттер қашан да сол құқықтар мен міндеттердің қайсыбір
субъектілеріне байланысты ... Біз ... ... ... ... бұд ... әлдебіреуінің ие екендігін үнемі есте ұстаймыз.
Сондай-ақ міндеттің де кейбіреудің мойнындағы ... ... ... ... ... ... және ... иелерін «құқық
субъектілері» деп немесе тұлға« деп атайды. ... ... ... ... ... ... ... сәйкес келеді. ... ... ... ... ... ... тұлға деп атауға
болады. Тұлғаның екі категориясы бар. Құқық субъектілері – ең ... ( жеке ... ... адам – құқық субъектісі.
Курстық жұмыстың өзектілігі: Құқықтық қатынас – бұл ... ... ... қатынастар. Барлық құқық қатынастар келесі
ерекшеліктермен ... Ол тек ... ... ... ... Онда
құқық қатынастарға қатысушылардың ықтиярлары берілген. Оны қамтамасыз ету
әдісі ... ... ету ... ... айтылғандай, құқық
қатынастарының ерекшелігі олардың тек құқық нормаларының негізінде ... және өмір ... ... әр ... ... ... болады, себебі олар
жалпыға бірдей ... ... ... ... ... – нақты,
себебі нақты адамдардың өзара байланыс формасы ретінде көрінеді және бұл
адамдар құқықтық ... түсе ... ... ... және
міндеттерге ие болады. Басқаша айтқанда, оларға қатысты құқық нормалары
қолданылады немесе ... ... ... олар ... ... ... ... да сай келеді. Сондықтан құқық
қатынастарда ... ... еркі ... ... ... құқықтық
қатынастар мүмкін емес, себебі барлық қатынас – бұл ... ... екі ... ... байланыс.
Азаматтар әр түрлі құқықтық қатынастардың субъектісі болып саналады.
Бірақ олардың ... ... ... ... ... ... ... Әкімшілік құқықтық қатынастардың субъектісі болып тек
соған қатысы бар тұлғалар саналады. Пенсиямен ... ету ... ... жоқ ... бұл қатынасқа субъекті бола алмайды,
себебі олар пенсия жасына жетпеген, не ... ... ... де оған ... ... жоқ ... екі ... бар тұлғалар құқық
қатынастарына қатысушылардың ішінде ерекше орын ... ... ... ... міндеттерді орындау шетелдік азаматтығы жоқ
тұлғалар үшін ... ... ... ... ... ... шектеледі.
Мысалы, олар парламентке мүше бола алмайды, қарулы күштердің қатарында
қызмет етпейді, мемлекеттік ... ... және ... ... және т.б. екі азаматтығы бар тұлғалар екі елдің азаматы ретінде
оның екеуінде құқық қатынастардың барлық салаларына тең ... ... ... тек заңмен қаралған жағдайларда басқа кезде, мысалы, екі
азаматтығы бар ... ... ... бола алмайды.
Курстық жұмыстың мақсаты: Қазақстан ұзақ жылдар бойы өзге мемлекеттің
құрамына болып, яғни КССРОның құрамдас бөлігі боп саналды. ... ... ... мен ... өз ... өзі ие бола ... да түсінікті.
Ұлттық юриспруденцияға ең алдымен бөгде елдің ғылыми дәрежесіне көтерілу
міндеті тұрды. Міне, сондықтан да ... ... ... ... ... азаматтық құқығының тағдырымен тығыз байланысып жатыр. Әділіне
жүгінсек, орыс ... ... ... ... ... құқық теориясын сомдап берді. Дәл қазір де ... ... ... ... биік ... көтеруде оң әсерін
тигізуде. Егеменді Қазақстанға бүгінгі талапқа толық ... ... ... ... ... ... мәселе болып отыр.
Курстық жұмыстың обьектілігі: Заңды ... ... ... ... ... ... бір ... өз атынан түседі,
өзінің мүлкі және банкте есеп шоты бар, өзіндік ... ... ... ... ... ... ... сотта талап етуші және
жауапты бола ... ... ... ... ... ... тұлға емес
ұйымдар да саналуы мүмкін.
1. Құқықтық ... ... ... – құқық нормаларымен реттелетін қоғамдық
қарым-қатынас. Бұған қатысушылар субъективті құқық иелеріне айналып, ... ... ... ...... ... ұйымдар, мемлекеттік органдар мен азаматтар) арасындағы қарым-
қатынас, олар заңмен қамтамасыз етілген ықтимал және ... ... ... ... және ... ... ... пен парыз нақты іс-әрекетпен, нақты ... ... ... қарым-қатынас заңда көзделген фактілер орын алғанда,
яғни шарттар жасасылғанда, әкімшілік ... ... ... ... оқиға болғанда, т.б. жағдайларда туындайды.
Құқықтық қатынас - қатысушылардың субъективті құқықтары мен заңды
міндеттері болатын, ... ... мен ... ... ... сәйкес
туындайтын, ерік-ықтиярды білдіретін қоғамдық қатынастар.
Құқық нормасы құқықтық реттеудің статистикалық жағдайын білдіретін
болса, құқықтық ... оның ... яғни ... жағдайын
көрсетеді. Құқықтық қатынас ... ... ... жекеленген
байланыстар, яғни белгілі бір субъектілер үшін субъективті құқықтар мен
заңды міндеттер деңгейіне аударуға мүмкіндік ... ... ... ... субъектілер арасындағы екі жақты нақты байланысты көрсететін
қоғамдық қатынас;
- құқық нормасы негізінде пайда ... ... ... ... талаптары
нақты субъектіге және оның жағдайына байланысты дербестенеді);
- адамдар арасындағы субъективті құқықтар мен заңды ... ... ... ... ... ... болып табылады, себебі оның ... ... ең ... ... еркі ... ... белгілі бір объектінің, құндылықтың төңірегінде жүргізіледі;
- мемлекеттің мәжбүр ету күшімен қорғалатын және ... ... ... ... құрамға ие. Оның құрамының ... ... ... ... ... ... құқық және заңды міндет (заңдық мазмұн).
Қоғамдық қатынастар құқықтық қатынастың материалдық мазмұнын ... ... ... мен ... ... оның ... ... Құқықтар мен міндеттер арқылы құқықтық қатынасқа ... ... ... ... ... – субъектіге жеке ... ... ... ... ... ... ... мөлшері. Оның негізгі ролі,
маңызы субъектіге өз мүддесін қанағаттандыруға, белгілі бір ... ... ... беру болып табылады. Субъективті құқықтың құрылымы:
- өкілді жанның белгілі бір әрекетке мүмкіндігі;
- міндетті жаннан әрекеттің белгілі бір түрін ... ету ... ... ... үшін ... мемлекеттік органға қайырылу мүмкіндігі;
- белгілі бір әлеуметтік құндылықты пайдалану ... ... ... ... ... ... ... үшін
тағайындалған заңды қажетті әрекет өлшемі. Міндеттілік субъективті құқықты
жүзеге ... ... ... міндеттілік құрылымына мыналар кіреді:
- белгілі бір әрекеттерді жасау немесе олардан бас тарту міндеті;
- өкілді ... ... бет бұру ... аталған талаптарды орындамаған жағдайда ... ... ... ... ... ... құқығына кедергі келтірмеу.
Субъективті құқық пен заңды міндеттер арасындағы айырмашылықтар:
1) егер ... ... өз ... ... ... заңды
міндет өзгенің мүддесін қанағаттандыруға бағытталған;
2) субъективті құқық мүмкін болатын әрекет мөлшері болса, заңды міндет
тиісті әрекет ... ... ... ... ... және ... ... болатын құқықтық қатынасқа қатысушылар. Құқықтық қатынас субъектілері
өзінің құқық, әрекет қабілеттілігін ... ... ... ... деп ... нормалар негізінде жеке құқықтық қатынастарға
түсетін, жеке құқықтар мен заңды міндеттерге ие болатын жеке ... ... ... айтамыз. Құқықтық қатынас субъектілері екі топқа
жіктеледі: жеке және ... Жеке ... ... ... ... екі азаматтылығы бар адамдар;
- азаматтығы жоқ адамдар;
- шет ел азаматтары.
¦жымдық субъектілерге мыналар жатады:
- мемлекет;
- мемлекеттік ... ... емес ... ... ... аймағындағы ұжымдық субъектілер заңды тұлға
белгісіне ие. Заңды ұйым - ... ... ... ... ... ... оқшау мүлкі бар және сол ... өз ... ... ... өз атынан мүліктік және мүліктік емес жеке құқықтар
мен міндеттерге ие болып, оларды жүзеге ... ... ... ... ... бола алатын ұйым.
Құқық қабілеттілігі адамның - құқық субъектісін өлуімен ... ... ... ие ... ... ... мен міндеттері ішінара
мұра қысқарады, ішінара мұрагерге ... Өлім – ... ... ... ... факт. Сондықтан, адам туылғанда тіркелсе, қайтыс болған
азаматты да хал актілерінде ... ... Айта ... ... ... және ... жағдайы оның құқық қабілеттілігіне әсер етпейді.
2. Құқықтық қатынас субектілері
Тұлғаның қуқық субъектілігі. ... ... ... субъектілігі
дегеніміз, онда құқық субъектісінің қасиеті болуы, ягаи қүкық қабілеттілігі
және әрекет қабілеттілігі болуы.
Құқықтық ... ... ... ... ... қабілеттілік
және әрекет қабілеттілік туралы ерекше тоқталу қажет. Құқық қабілеттілік –
азаматтық ... ие ... ... ... қабілеті. Құқық қабілеттілік
адамға тумысынан беріледі, ... ... ... ... ... ... ... берген балалардың да құқыққа қабілеттілігі
танылады. Мысалы, мұрагерлік құқықта.
Әрекет қабілеттілік құқық субъектілерінің өз әрекетімен құқықтарға ... және оны ... ... өзі үшін ... ... ... ... Әрекет қабілеттілік субъектінің психикалық және ... ... ... ... ... ... 18 жастан бастап танылады. Әрекет қабілеттіліктің бірнеше түрі
кездеседі:
-толық әрекет ... (18 ... ... ... ... (14 пен 18 жас аралығында);
-шектелген әрекет қабілеттілік ... ... ... ... өзін ... ... ауыр ... жағдайға әкелетін
болса, жақын туыстарының өтінішімен немесе прокурордың талабымен 18 асқан
азамат сот арқылы әрекет ... ... ... ... ... ... ауруына байланысты
кәмелетке толған субъект өз әрекетіне жауап бере алмайтын жағдайда ... ... ... ... ... деп танылады.
Қазіргі кезде азаматтық құқықта 16 толған ... ... ... ... ... ... ... ата-анасының немесе қамқоршыларының
келісімімен кәсіпкерлік қызметпен айналысатын болса, толық әрекет қабілетті
деп сот арқылы тануға рұқсат етіледі.
Құқық ...... ... ... ... қатынас
субъектісі болу қабілеті (құқық қабілеттілік пен әрекет қабілеттіліктің
бірлігі). ¦жымдық субъектілер құқықсубъектілікке ие ... ... ... деп құқықтық ... ... жеке ... мен заңды міндеттерін жүзеге асыру арқылы өз
қажеттіліктерін (рухани, ... ... ... мүдделерін
қанағаттандыруын айтамыз.
Құқықтық қатынастың пәні деп материалдық немесе рухани ... ... ... ... ... ... болатын адам әрекетін
айтамыз.
Объектіні түсінудің екі ... жағы ... ... ... ... болып тек адам әрекеті танылады;
- құқықтық қатынастың объектілері сан қырлы.
Олардың қатарына:
1) материалдық құндылықтар (мүлік, зат, ... ... емес ... ... ... денсаулығы, намысы, ар-
ұяты);
3) рухани шығармашылық туындылары (әдебиет, ... ... ... ... ... ... ... нәтижесі;
5) бағалы қағаздар мен құжаттар жатқызылады.
Құқықтық қатынастар әр түрлі негіздер бойынша топтастырылады. Құқықтық
реттеу ... ... ... ... ... құқықтық
қатынастар, азаматтық құқықтық қатынастар, қылмыстық ... ... ... ... ... ... қатынастар, еңбектік
құқықтық қатынастар және т.б. болып бөлінеді.
Сипатына байланысты ... және ... ... бөлінеді.
Функционалдық роліне байланысты реттеуші (құқық ... ... ... ... ... және ... (мемлекеттік мәжбүр ету мен ... ... ... ... ... екіге бөлінеді.
Заңды міндеттерінің табиғатына байланысты құқықтық қатынастар ... ... ... ... құрамына байланысты құқықтық қатынастар қарапайым және
күрделі болып ажыратылады. Қарапайым құқықтық қатынас екі ... ... ... ... сатып алу - сату шарты. Ал күрделі құқықтық
қатынастар бірнеше субъектінің арасында жүзеге асады. ... ... ... ... әрекет ету мерзіміне байланысты ... ... және ұзақ ... (азаматтық) болып бөлінеді. Жақтардың анықталу
дәрежесіне байланысты ... ... және ... ... болып айырылады.
Салыстырмалы құқықтық қатынас деп екі тарап та дербес және нақты
анықталған және ... ... ... мен ... иесі болып
табылатын құқықтық қатынастың бір түрін айтамыз. Абсолютті ... деп ... ... иесі ғана ... анықталған, өзге
субъектілердің барлығына оның ... ... ... ... жүктелген
құқықтық қатынастың түрін айтамыз.
Жалпы құқықтық қатынастар жеке тұлға мен ... ... ... ... заңдардан бастау алатын қатынастың бір түрі. Нақты
құқықтық қатынастар нақты ... ... ... ... ... ... ... немесе белгілі бір ұйыммен, мекемемен қарым қатынасын
реттейтін құқықтық қатынастың бір түрі.
Заңды факт деп ... ... ... ... ... болуын,
өзгеруін немесе тоқтатылуын байланыстыратын өмірлік нақты мән-жайларды
айтамыз. Заңды фактілер құқықтық қатынастардың алғы ... ... ... ... ... ... гипотезасында тіркеледі. Заңды фактілерді де
әр түрлі негізде ... ... ... ... ... құқық қалыптастырушы;
- құқық өзгертуші;
- құқықты тоқтатушы болып бөлінеді.
Құқықтық қатынасқа қатысушылардың еркіне байланысты:
- оқиға;
- әрекет болып бөлінеді.
Оқиға ... ... ... ... өзгеруіне немесе тоқтатылуына
әсер ететін, адамдардың еркінен тыс ... ... ... Оған ... ... ... т.б. ... құқықтық қатынасқа түсуші субъектінің еркіне байланысты болады
да ... ... ... және ... ... Құқықтық әрекеттің өзі
екіге бөлінеді: заңдық актілер және заңдық әрекет. Заңдық акт ... ... ... ... ... ... ... әрекет жанның ой-
пиғылынан тыс заңдық нәтижелердің пайда болуына әкелетін әрекеттер.
Құқыққа қарсы әрекеттер ... ... ... ... ... ... ... құқықтық қатынастардын субъекплері
ретінде
Азаматтық кодекс тің 12-бабына сәйкес жеке ... деп ... ... ... ... ... ... жоқ адамдарды айтамыз. Азаматтық алған адам сол мемлекеттің
құқық субъектісі болады. ... да ... ... жеке ... ... ... ... азаматтардың құқық қабілеттілігі туралы
ғана айтылған. Құқық қабілеттілігі ең алдымен толық ... ... ... ... Республикасының Президентінің 1995 жылғы 19 маусымда
қабылданған «Шетелдік азаматтардың құқықтық жағдайлары туралы» Заң күші ... ... ... ... ... ... ... және басқа мемлекеттің азаматы туралы дәлелі бар азаматтар
шетел азаматтары болып ... ... ... ... ... ... өзінің мемлекетінің заңымен емес, Қазақстан
Республикасының заңымен айқындалады. Олар Қазақстан Республикасының заңында
қаралмаған азаматтық ... ... ... және де егер ... ... ... қабілеттілігі шектелуге жатпайды. Аталған Жарлықтың 2-
бабының 11-бөлігіне сәйкес, «Қазақстан ... ... ... және ... мемлекеттің азаматтығы туралы дәлелі жоқ адамдар
азаматтығы жоқ адамдар деп ... Егер заң ... ... жоқ ... Қазақстан Республикасы азаматтарымен тең дәрежеде
азаматтық құқықты пайдаланады.
Құқық ... ... ... ... ... ... болып табылады. Азаматтық құқық қабілеттілігі АК-тің ... ... ... ие ... міндет атқару қабілеті барлық
азаматтарға бірдей деп тұжырымдалады. Конституцияның ... ... ... сот ... ... бәрі тең, ... әлеуметтік, лауазымдық және
мүліктік жағдайына, жынысына, нәсіліне, ұлтына, тіліне , дінге көзқарасына,
нанымына, тұрғылықты жеріне байланысты ... кез ... өзге ... ... ... ... ... Конституцияның аталған
тұжырымына орай азаматтарды құқық ... ... ... ... ... ... Азаматтық кодекстің 13-бабында азаматтаржы құқық
қабілеттілігі барлық азаматтар үшін тең ... ... ... ... ... ... ... нақты субъективтік
құқық шеңберәіне жекеленген азматтарға берілетін міндеттілік ... ... ... ... ... бәрінде бірдей кез келген
құқықты ала беру мумкіндігі бола бермейді. Құқық қабілеттілігінің теңдігі
деген ... бұл ... ... ... ... ... ... алуға алуға тыйым салмайтындығы тұрғысынан түсіну керек.
Азаматтық құқық ... ... ... жалпы ережеге сәйкес
оны шектеуге жол берілмейді. Азаматтық Кодекстің ... ... деп ... «Заң ... ... ... мен тәртіп бойынша
болмаса, ешкімнің де құқық қабілеттілігі мен ... ... ... жүрген заңға сәйкес, құқық қабілеттілігін шектеу
азаматтың қылмыс жасау негізінде сот ... ... шара ... ... Бұл ... ... ... қабілеттілігін толықтай айрылмайды. Қазіргі
қылмыстық заңдаазаматтың құқықғын айыру мына ... ... бір ... ... немесе белгілі бір қызметті жасауға
(жүргізуші, ... және ... ... ... ... ... тұруға (жер аударумен шектелу)
Ескерте кеткен жөн, біздің заң бойынша құқықты жою қашан да уақытша
сипатта болады. ... ... ... ... ... ... ... құқықтарынан айыру жағдайымен шатастыруға болмайды.
Құқық ... ... ... ... бір құқықты алу
мүмкіндігінен айыру болып табылады.
Субъективтік құқықтан айыру дегеніміз, ... іс ... ... деп түсінген жөн. Мұндай ... ... ... ... ... ... болмауы мумкін. Мысалы,
қылмыс жасаған адамның мүлкі тәркіленді делік, яғни оның ... бір ... ... аң ... мен ... ... және т.б. меншіктік құқығы
жойылады. Алайда, заңдық жауакершіліктің мұндай шарасы оның жаңа ... ... үйді ... құқығынан айыра алмайды.
Қүқық қабілеттілігі арнаулы және жалпы ... ... ... ... занды тұлғаның жарғыда кезделген қызметінің
мақсатына сай келетіндей азаматтық құқықтары мен міндеттері ... ... ... олар ... ... ... түрлері корсетіледі. Осыған
байланысты, ҚР АК 159-бабында былай делінген: ... ... ... накты шектелген қызмет максатына кайшы келетін етіп жасаған
...мәмілесі... жарамсыз деп таны-луы ... ... ... қабілеті бар
занды тұлғаның мысалы ретінде қазыналық кәсіпорьшды ... ... ... кәсіпорынның шаруашылық қызметі жарғыда бекітілген мақсаттарымен және
міндеттерімен ... ... ... қабілеттілігі ... емес ... да: ... қоғамдық бірлестіктерге,
коғамдыккорларға, тұтьшу кооперативіне, діни бірлестіктерге, ... ... ... одақ ... бірлестіктеріне (ҚР АК
105—110 баптары) тән. Жалпы қүқық қабілеттілігі бар ... ... ... кез ... ... ... алады, кез келген азаматтык қүкығы
және ... ... ... ... ... ұйымға жататын
(шаруашьшық серік-тестіктер мен қоғамдар) көптеген занды ... ... ... ... АК ... ... «занды түлға тізбесі заң актілеріңде
белгіленетін жекелеген қызмет түрлерімен лицензия негізінде ғана айналыса
алады» делінген. Лицензия ... ... ... ... ... арнаулы рұқсат беруі деп түсінген жөн.
ҚР АК 10-бабының ... ... деп ... ... ... ... ... ету, ай-
наладағы ортаны, азаматтардың меншігін, өмірі мендеңсаулы-ғьш корғау
мақсатында тауарлардың, жұмыстьщ немесе қыз-меттің кейбір түрлерін ... сату ... ... ... жүзеге асырылады. ... ... ... ... ... ... лицензиялар
беру тәртібі зан құжатгарымен немесе ... ... ... ... қатарына Қазақстан Республикасы Презвдентінің ... 20 ... 1995 ... 31 тамыз-дағы, 1995 жылғы 23 желтоқсандағы
заң күші бар ... ... ... 1996 жылғы 10 маусым-
дағы, 1997 жылғы 21 қантардағы, 1997 жылғы 7 сәуірдегі, 1998 ... ... ... ... өзгертулері және түзетулері бар ... ... 1995 ... 17 ... ... туралы»
заң күші бар Жарлығы жатады. 1995 жылғы 17 ... ... ... ... ... ... ... 39 түрі аталған.
Лвдензиялауға жататын кызмет түріне лицензиялар беру re, соньщ ішінде
патент түрінде, уәкілетті мемлекеттік органдар-дын (лицензиялардың) тізбесі
Қазақстан Республикасы ... 1995 ... 29 ... ... Президентінін 1995 жылғы 17 сәуірдегі Жарлығын жүзеге ... ... ... ... 17 ... ... ... табиғи оесурс-тарды пайдалану
мен айналадағы ортаны қорғау ... ... ... ерекшелігі
арнаулы заңмен белгі-ленеді. Жер қойнауын геологиялық зерттеу женіндегі
жұмыс-тарды жүргізу үшін жер ... ... ... ... ... ... пайдалы қазбалар алумен байланыс-ты емес құрылыс пен жер ... ... ... ... пайдалану және солармен
байланысты қай-та өндеу өндірісін, жер койнауын басқа мақсаттарға пайдалану
құқығына лицензия беру ... ... ... ... 1996 жылғы
16 тамыздағы каулысымен бекітілген «Қазақстан Республикасында жер қойнауын
пайдалануды лицензиялаудьщ тәртібі туралы ... ... ... ... ... ... ... пайда болуы
және токтатылуы туралы ереже белгіленген. КР ... ... ... ... ... туралы былай делінген: «Занды тұлғаның құқык
кабілеттілігі ол қүрылған кезде пайда болып, оны тарату ... ... ... үшін лицензия алу кажет болатын кызмет саласында
занды түлғаның қүқық кабілеттілігі сондай ли-цензияны ... ... ... болып, ол кайтарып алын-ған, оның колданылу мерзімі ... ... ... ... ... ... деп ... кезде
токтатылады».
Занды тұлғаның азаматтық айналымға қатысуы үшін тек қана ... ... ... әрекет қабілеттілігі де керек. Азаматтарға
қарағанда занды тұлғалардьщ ... ... ... және ... бір ... пайда болып, бір мезгілде тоқтатылады. ҚР
Азаматтык кодексінің 37-бабында былай делінген: «Занды түлға заң ... ... ... сәйкес жұмыс істейтін өз органдары ... ... ... ие ... ... ... қабылдайды». Занды тұлғаның
органы — бүл заңмен, жарғы-мен ... ... ... ... ... (бас ... ... президент, бастық, меңге-руші,
төраға) және үйым катарында ... ... ... ... ... ... (мысалы, акционерлік коғамда — директорлар кеңесі, ал
кооперативтік және қоғам-дық ұйымдарда — ... ... ... ... ... ... оны жүзеге асырады.
ҚР Азаматтық кодексінде занды түлғалардың жекелеген түрлеріне қатысты
органдардьщ құралы мен олардың ... ... ... ... ... ... катысушылардың жалпы жиналысы екендігі
белгіленген. То-лық серіктестіктің ішкі мәселелері ... ... ... ... ... ... ... (65-бап), сенім
серіктестігінің ісін баскаруды толық серіктес-тіктер жүзеге асырады (75-
бап), ... ... ... ... оның ... жалпы
жиналысы болып та-былады (92-баптың 1-тармағы). Акционерлік қоғамнын атка-
рушы органы алқалық (басқарма) ... ... ... (директор, бас
директор, президент) болуы мүмкін. Ол ... ... ... басшылыкты жүзеге асырады және директорлар кеңесі ... ... ... есеп ... Коғамның басқа да органдарының
-заңцармен немесе қүрылтай құжаттарымен ... ... ... ... мәселелерді шешу акцио-нерлік қоғамның аткарушы органыньщ
айрыкша құзыретіне ... ... ... ... ... ... органы оның мүшелерщщ жалпы жиналысы болып табылады (99-
бап).
Азаматтық кодекстің 1-ші ... 1-ші ... ... зандармен тауар-акты қатынастары және қатысушылардың ... өзге де ... ... ... ... ... ... емес жеке катынастар реттеледі. Сонымен катар, мүліктік
қатынастарға байланысы жок мүліктік емес жеке ... да ... ... өйткені олар заң құжаттарында өзгеше көзделмеген, не
мүліктік емес жеке катынастар мәнінен ... ... ... ... ... ... қоғамдық
катынастардын негізгісі болып табылатыны — мүліктік катынастар. Сондықтан
да ... ... жөн ... кез келген мүліктік қатынастар емес, коғамның
негізін қалайтын тауар-ақша катынастары, яғни ... ... кез ... ... және әр түрлі көріністерде (мүлік
беру, жұмыс, қызмет) байқалатын мүліктік катынастар.
Өз құқықтарымызды ұстанып ұрпакка қалдырайық ... ... ... ... ... ... қылмыс жасаған жеке тұлғалар мен
мемлекеттің құзыретгі органдары (тергеу, прокуратура, сот т.б.) ... ... ... құқықтары мен міндеттері осы қатынастың
мазмұнын құрайды. Мемлекеттің құзыретті, құқык қорғау ... ... ... ... кұқы бар әрі ... Сол ... ... субъектіде заң аддында жауап беруге міндетті. Сонымен бірге жауапқа
тартылған қылмыс жасаушының құқықтары бұзылмай, заң бойынша сақталуы кажет.
Қылмыстық құқық – ... ... ... іс-әрекеттің
қылмыстылығы мен жазаланушылығын, сондай-ақ қылмыстық жауаптылық пен ... ... ... норманың жиынтығы.
Қылмыс – қоғам үшін қауіпті заң бұзушылықтың өрескел көрінісі, ол
заңда тыйым салынған, ... ... ... ... әрекетсіздік.
Қылмыстық құқық пәні қылмыс істеуге байланысты пайда болатын ... ... ... Ал ... ... қылмыстық құқықтық
қатынастардың субъектілері болып бір жағынан қылмыс істеген адам ... үшін ... ... ... шара қолданатын мемлекеттік құқық
қолдану және құқық қорғау органдары болады. Қылмыстық ... ... ... ... тұрады.
Жалпы бөлімде 95 бап, Ерекше бөлімде 295 бап бар. Жалпы 390 ... ... ... ... оқулығын қараңыз).
Іс-әрекеттің қоғамды қауіптілігінің дәрежесі мен мәніне қарай құрамдар
негізге, ... ... ... ... және ... қылмыс құрамдары болып бөлінеді. Негізгі қылмыс құрамы деп ... ... түрі ... онда ... ... ... ... Негізгі қылмыс құрамында қылмысты ауырлататын немесе жеңілдететін
жағдайлар көрсетілмейді.
Қылмыс құрамының ... ... ... ... жай ... ... ... құрамы және балама қылмыс құрамы деп ... ... ... қарай құрамды түрге бөлудің де практикалық
маңызы ерекше. Осы белгісі бойынша ... ... ... ... ... ... құрамы болып бөлінеді. (Ағыбаевтің Қылмыстық құқық
оқулығын қараңыз).
Формальдық қылмыс құрамы деп ... ... ... ... Кейде
заң шығарушы қылмыстың аяқталған уақытын алдын ала қылмысты әрекет сатысына
көшіреді. Мұндай ... ... ... ... құрам деп атаймыз.
Қылмыстық құқық бойынша ... ... ... жақ ... бөлінеді.
Қылмыстың жалпы объектісі деп қылмыстың заң нормасы арқылы қорғалатын
қоғамдық қатынастардың жиынтығын айтамыз.
Топтық объект дегеніміз ... қол ... ... заң
қорғайтын біртектес немесе өзара ұқсас қоғамдық қатынастардың ... ... ... ... ... ... деп қылмыстық заң қорғайтын нақты
қатынастарға бір ... ... ... тура ... ... ... ... негізгі, қосымша және факультативті тікелей объектілер
болып бөлінеді.
Негізгі ... ... деп бұл ... ... ... үшін ... ... шығарылатын және осы басты белгісі бойынша Қылмыстық кодекстің
тиісті тарауына ... ... ... ... ... Мысалы,
қарақшылықтың негізгі тікелей объектісі – бөтен ... ... ... ... объект дегеніміз қылмыстық заң бойынша қорғалып,
негізгі объектіге зиян ... ... зиян ... қаупі болғанда жол-
жөнекей оған да қауіп туатын, тағдыры негізгі тікелей объектімен байланысты
объектіні ... ... ... ... ... ... ... зиян
келтірілу қаупі туатын, ... ... ... ... ... ... заңмен қорғалатын қоғамдық қатынастарды айтамыз.
Қылмыстың объективтік жағы дегеніміз қорғалатын объектіге қол ... ... ... немесе әрекетсіздік сыртқы көрінісін сипаттайтын
заңда көрсетілген белгілердің жиынтығы.
Қылмыстық құқықтағы зиян қылмыстың объективтік жағының ... ... ... қауіпті зардап» деген ұғымды білдіреді. Қоғамға ... пен одан ... ... ... ... белгіні
себепті байланыс деп атайды. Сонымен, қоғамға қауіпті іс-әрекет, қылмыстық
зардап, себепті ... ... ... ... ... болып
табылады.
Қоғамға қауіпті іс-әрекет бұл адамның құқыққа қайшы, саналы, ... ... ... қоғамдық, қатынастарға зиян келтіретін мінез-құлқының
сыртқы көрінісі болып табылады.
Қылмыстық құқықта заң шығарушының ... ... ... ... құрамының объективтік жағын белгілеуге байланысты құрам материалды
және формальды деп екі түрге бөлінеді.
Қылмыстың субъектісі болып ... ... ... жасаған және
заңға сәйкес сол үшін қылмыстық жауаптылықты ... ... ... ... субъектісі жалпы және арнаулы болып екі түрге бөлінеді.
Есі дұрыстық заңда белгіленген жасқа толу және жеке адам болу ... ... ... тән, ... ... Бұл ... ... түсінігін береді. Жалпы субъектінің осы белгілермен қатар
жекелеген ... ... ... ... ... ... ... ететін адам қылмыстың арнаулы субъектісі болып табылады.
Қылмыстың субъективтік жағы бұл ... ... ... ... ... ... ... байланысты жағының көрінісі болып
табылады. Қылмыстың ... ... ... ... ... ... қылмыстық ниет, мақсат құрайды.
Кінә екі түрлі қасақаналық және абайсыздық нысанда ... ... ... ... ... нысанын ашып білу үшін Ағыбаевтің
«Қылмыстық ... ... ... ... деп ... ... мынадай негізгі жазалар:
а) айыппұл салу;
б) белгілі бір лауазым атқару немесе белгілі бір қызметпен ... ... ... ... ... ... жұмыстары;
д) әскери қызмет бойынша шектеу;
е) бас бостандығынан шектеу;
ж) қамау; т.б. (Қылмыстық кодекске қараңыз).
Екінші топқа қосымша жазалар жатады:
Қосымша жазалар деп негізгі ... ... ... ... ... ... оған көмекші роль атқаратын жазаларды айтамыз.
Қосымша жаза жеке-дара тағайындалмайды, ол тек қана негізгі жазаға
қосылып тағайындалады.
Сотталғандарға негізгі ... ... ... ... ... ... әскери немесе құрметті атағынан, ... ... ... ... ... және мемлекеттік
наградаларынан айыру;
б) мүлкін тәркілеу ... ... ... 2-бөлігі).
Жалпы қағидаға сәйкес қылмыстық жауаптылық сот арқылы қылмыс жасаған
кінәлі ... жаза ... ... ... асырылады.
Қылмыстық заң бойынша қылмыстық жауаптылықтан босатудың мынадай
түрлері ... Шын ... ... ... ... босату.
− Қажетті қорғану шегінен асқан кезде қылмыстық жауаптылықтан
босату.
− Жәбірленушімен татуласуына ... ... ... ... ... ... ... жауаптылықтан босату.
т.б. (Қылмыстық кодекске сүйеніп қараңыз).
Қылмыстық заң бойынша кінәлі деп танылған адам жаза өтеуден ... ... ... ... оның жазасының жеңілірек жазамен
ауыстырылуы мүмкін.
Қылмыстық заң бойынша ... ... ... ... ... ... ... шалдығуына байланысты жазадан босату;
− Жазаны өтеуден мерзімінен бұрын ... ... ... ... ... бөлігін неғұрлым жеңіл жаза түрімен ауыстыру;
− Жүкті әйелдердің және жас ... бар ... ... өтеуден
кейінге қалдыру;
− Төтенше мән-жайлардың салдарынан жазадан босату мен жазаны
өтеуді кейінге қалдыру;
− Айыптау үкімінің ескіру мерзімі өтуіне ... ... ... Рахымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде жазадан босату.
Қорытынды
Қазақстан Республикасының бір тұтас құкық ... ... ... ... ... Сол ... бірі ... табылатын —
азаматтық құқык. Құқық салалары елімізде калыптасып келе жаткан нарықтық
экономиканың бірден-бір ... ... те ... шығар. Өйткені, бұл саламен
ретгелінетін құқык қатынастарының шеңбері кең. ... ... ... ... беру үшін құқык теориясында қолданылып
жүрген ережелерге сүйенуіміз кажет. Яғни айтқанда, ... пәні мен ... Осы ... ... екі ... ... азаматтық
құкығына сала ретінде тек анықтама ғана емес, оның басқа құкық ... де ... ... ...... ... құқық негізіндегі
қатынастар. Құқықтық қатынастарға тән мынандай белгілер:
Құқық қатынас – бұл ... ... ... ... адамдардың
арасындағы қатынас және олардың іс-әрекетімен, мінез құлқымен ... ... ... өз ... ... бар, ... бұл қатынас
жасағанда жұзеге асырылады.
Құқықтық қатынас тек қана ... ... ... ... ... ... болады. Құқықтық норма мен ... ... ... бар, ... тек қана ... ... көрсетілген құқықтық
қатынас пайда болады. Кейде ... ... ... да ... сипатқа ие болуы мүмкін. Мысалы, құқықтық қатынас болған жағдайда
құқықтық норма ... ... ... ... ... қатынас – бұл субъективтік құқықтар мен міндеттер арқылы
пайда ... ... ... ... ... ... ие ... пайдаланатын тұлға, ал құқықтық міндет ... болу ... еркі ... ... ... ... сол ... тиіс тұлға. Құқықтық қатынаста хақысы бар тұлға және міндет бар
тұлға болады: адам, ұйым, ... ... ... ... ... ... ... пайда болу үшін
тараптардың еркі қажет (мүліктік қатынастар). Ал кейбір құқықтық қатынас
тек бір тараптың еркіне ... ... ... (қылмыстық іс заң қорғаушы
органның еркі бойынша қозғалады).
Құқықтық қатынасты мемлекет қорғайды. Құқықтық нормалардың талаптарын
жүзеге асыруды қамтамасыз ете ... ... ... ... ... Мемлекет қорғайтын құқықтық қатынастар қоғамдағы ... ... ... ... құқықтық қатынастар дегеніміз – қатысушыларының субъективті
құқықтары мен заңда көрсетілген айғақтарға (фактілерге) сәйкес ... ... ... қатынастар.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі.
1. А.С. Ибраева, Н.С. Ибраев Теория государства и ... ... ... ... жарғы», 2003, - 65-71стр.
2. А.С. Ибраева Заң терминдерінің қазақша – орысша және орысша – қазақша
қысаша түсіндірме сөздігі.- Алматы, «Жеті ... ... А. ... ...... развития государства» // Заң және
заман.-2005ж. №9-17б.
4. Ә. Әділхан «Адам құқы – ең жоғары құндылық» // Заң және ... ... ... Б. ... ... ... ... және олардың құқықтары мен
бостандықтарының кепілдіктерін нығайту» // Заң.-2005ж.-№31.-26-28б.
6. Г. Адрасулова «Юридическое значение, функции и эффективность ... ... // ... Ғ. ... А. ... ... және құқық теориясы: оқу құралы.-
Алматы, «Жеті жарға», ... ... ... Конституциясы»: Түсініктеме.-Алматы, «Жеті
жарғы», 1999ж.,-26-32б.
9. «Қазақстан Республикасының мемлекеті мен құқығының негіздері» : оқулық.-
Алматы, 2003ж.,-112-116б.
10. Қ.А. Мустафаев «Құқықтық тәлім - ... мен ... ... ... ... Қ.Д. ... А.Қ. Мухтарова, А.Н. Таукелов мемлекет және құқық
теориясы: оқулық.-Алматы, ҚазМЗУ-дың баспа- полиграфия орталығы 1999ж.,-124-
127б.
12. «Қазақстан ... ... ... ... Н.Ә. ... ... өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында»:
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. ... ... ... .- ... ... Н.Ә. Назарбаев «Қазақстан – 2030» Алматы, 1998ж.
15. Н.Дулатов, С. Амандықова, А. ... ... және ... ... ... ... Н. Елікбаев, М. Нуршаев «Құқықтық сана мен құқықтық мәдениеттің жаңа
сатысы» // Заң.-2004ж.,-№13-30-34б.
17. Н.И. Матузов, А.В. Малько ... ... и ... курс ... ... «Общая теория государства и права»: Академический курс 1-том.-Москва,
Зерцало, 1998ж.,-70б.
19 «Общая теория государства и права»: Академический курс 2-том.-Москва,
Зерцало,1998ж.,-74-78б.
20. С.Д. Баққұлов ... ... ... ...

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Материялдық жауапкершілік50 бет
Сақтандыру нарығының мәні мен функциялары3 бет
Қазақстан Республикасында салықтық әкімшілік ету механизімін жетілдіру туралы14 бет
Азаматтық құқықтағы мәмәле және оның маңызы17 бет
Біз тұрмыстық зорлық-зомбылық туралы не білеміз?5 бет
Египет Араб Республикасы мен Қазақстан Республикасы арасындағы қарым қатынастың даму тарихы (1992-2003 жылдар)46 бет
Норвегия5 бет
Педагогикалық қарым-қатынасты ұйымдастыру22 бет
Работа с базами данных16 бет
Тауар ақша қатынастары және қаржы22 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь