Тауар тауарды топтастыру

Мазмұны

Кіріспе 3

1. Тауар тауарды топтастыру.
1.1 Ойланылған тауар, реальды тауар, дайындалған тауар, нығайтылған тауар. 4
1.2 Тауарды топтастырудың негізгі түрлері: көпшілік пайдаланатын тауарларды топтастыру және өндірісте пайдалануға арналған тауарларды топтастыру. 5

2. Тауарлық маркалық саясат. Тауар белгісі және брендинг.
Тауарлық белгілер иелерінің қазақстандық қауымдастығы.
2.1 Тауарлық маркалық саясат. 11
2.2 Тауар белгісі және брендинг. 27
2.3 Тауарлық белгілер иелерінің Қазақстандық қауымдастығы. 29

3. Тауарлар әзірлеу: жаңа тауарлар әзірлеуге және өмірлік цикл проблемаларына көзқарас.
3.1 Тауарды әзірлеу процесс ретінде. 31
3.2 Тауардың өмірлік циклінің кезеңдері. 33

Қорытынды 36

Пайдаланған әдебиеттер 38
Кіріспе
Маркетинг кешені 4 құрылымдық компоненттен тұрады:
1. Тауар.
2. Баға.
3. Тарату әдістері.
4. Ынталандыру әдістері.
Тауар түсініктемесінің саны жеткілікті.
Теннис ракеткасы, “Видаль сэссон” модалы шаш алдыру үшін, “Роллинг стоунс” концерті, дәрігер студенттердің клуб путевкасымен демалысы, екі тонналық торлы шанағы бар жүк машинасы, “ХЭД” және телефон анықтама қызметі – осының бәрі тауар. Бізге тауарға былай деп анықтама береміз:
Тауар дегеніміз–бұл мұқтаждықты немесе талап–тілекті қанағаттандыратын және нарыққа назар аударту, сатып алу, пайдалану немесе тұтыну үшін ұсынылатын нәрсенің бәрі. Ол физикалық объект, қызмет, адам, орын, мекеме және идея болуы мүмкін.
Сонымен қатар біздер тауар бірлігінің анықтамасын да беруіміз керек.
Тауарлық бірлік–шаманың, бағаның, сыртқы пішінінің көрсеткіштерімен және басқа да атрибуттарымен сипатталатын ерекшеленген тұтастық. Мысалы, тіс пастасы–тауар, ал “Проктер энд Гэмбл” фирмасының “Колгейт” пастасының қыспасы, бағасы 190 теңге–тауарлық бірлік.
Тауарларды ойлап шығарушылар дайындайды және оны әзірленген уақытта идеяны 3 деңгейде қабылдау қажет:
1. Ойдағы тауар, бұл деңгейде мына сұрақтарға жауап беріледі: “Сатып алушы нақты нені сатып алады? Сатып алушы қандай мұқтаждықты қанағаттандырады?” Өйткені қандай да болмасын тауар–ол белгілі бір проблеманы шешетін орау арқылы көрсетілетін қызмет.
2. Нақтылы түрінде орындалған тауар, ол бес негізгі сипатымен: сапасының деңгейімен, ерекшеліктер жинағымен, арнайы әшекейленуімен, маркалық атауымен, ерекше орауымен белгіленеді.
3. Нығайтылған тауар – тауарға қолдау ретінде қосымша көрсетілетін қызметер мен пайдасын беру. Фирма тауарға үнемі қолдау жасап отыратын тиімді жолдарды іздеуі қажет.
Тауарлар әлемі ауқымды және сан алуан, сондықтан онда дұрыс бағыт ұстану үшін оны жіктеуде әртүрлі әрекеттер жасалып жатыр.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Ассель Г. Маркетинг: принципы и стратегия: Учебник для вузов. М.: ИНФРА- М, 1999.
2. Багиев Г.Л. и др. Маркетинг: Учебник для вузов / Г.Л. Багиев, В.М. Тарасевия, X. Анн; Под общ. ред. Г.Л. Багиева. - М.: ОАО «Изд-во Экономика», 1999.
3. Голубков Е. П. Маркетинговые исследования: теория, методология и практика. - М.: Изд. «Финпресс», 1998.
4. Голубков Е. П. Основы маркетинга. - М.: Издательство «Финпресс», 1999.
5. Ілиясов Д.Қ. Маркетинг: теориясы мен практикасы: Оқу кұралы: Алматы, Қазақ университеті, 2002.
6. Есімжанова С.Р. “Маркетинг” Оқу құралы. Алматы “Экономика” 2003 ж.
7. Котлер Ф. “Маркетинг негіздері”. Ағылш. ауд. М.Т. Ізбасаров Алматы, Жазушы, 2000.
8. Қойлыбай Хожаназаров “Маркетинг негіздері” Алматы, «Экономика», 1996 ж.
9. Ламбен Жан-Жак. Стратегический маркетинг. Европейская перспектива / Пер. с фр. - СПб, Наука, 1996.
10. Маркетинг: Учебник / Под ред. Э.А. Уткина. - М: ИМП ЭКМО 1998.
11. Маркетинг: Учебное пособие /Под ред. Н.К. Мамырова. - Алматы: Экономика, 1999.
12. Мейірбеков А.К., Әлімбетов Қ.Ә. Кәсіпорын экономикасы Алматы, «Экономика», 2003.
13. Нысанбаев С.Н, Садыханова Г.А., Маркетинг негіздері, А.: Қазақ университеті, 2002.
14. Рақымжанова М. “Маркетингті стандарттау – сертификаттау негіздері” Астана 2008 ж.
15.Сатыбалдыұлы С. Маркетинг – нарықтану Алматы, «Білім», 1999.
16. Тойкин С. “Маркетинг негіздері” Астана 2009 ж.
17. Тоқабаев Ж. “Маркетинг негіздері” Астана 2008 ж.
18. Фатхудинов Р.А. Стратегический маркетинг: Учебник. - М.: ЗАО «Бизнес-школа» Интел-Синтез», 2000.
        
        Мазмұны
Кіріспе
3
1. Тауар тауарды топтастыру.
1.1 Ойланылған тауар, реальды тауар, дайындалған тауар, нығайтылған тауар.
4
1.2 Тауарды топтастырудың ... ... ... пайдаланатын тауарларды
топтастыру және өндірісте пайдалануға ... ... ... ... ... ... ... белгісі және брендинг.
Тауарлық белгілер иелерінің қазақстандық қауымдастығы.
2.1 ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... ... Тауарлар әзірлеу: жаңа ... ... және ... ... көзқарас.
3.1 Тауарды ... ... ... ... ... ... кезеңдері.
33
Қорытынды
36
Пайдаланған ... ... 4 ... ... тұрады:
1. Тауар.
2. Баға.
3. Тарату әдістері.
4. Ынталандыру әдістері.
Тауар түсініктемесінің саны жеткілікті.
Теннис ракеткасы, “Видаль сэссон” модалы шаш ... ... ... концерті, дәрігер студенттердің клуб путевкасымен демалысы, екі
тонналық торлы шанағы бар жүк машинасы, “ХЭД” және телефон ... ... ... бәрі тауар. Бізге тауарға былай деп анықтама береміз:
Тауар дегеніміз–бұл мұқтаждықты ... ... ... ... ... аударту, сатып алу, пайдалану ... ... ... ... ... Ол ... ... қызмет, адам, орын, мекеме
және идея болуы мүмкін.
Сонымен ... ... ... ... ... да беруіміз керек.
Тауарлық бірлік–шаманың, бағаның, сыртқы пішінінің көрсеткіштерімен
және басқа да атрибуттарымен ... ... ... ... пастасы–тауар, ал “Проктер энд Гэмбл” фирмасының “Колгейт” пастасының
қыспасы, бағасы 190 теңге–тауарлық ... ... ... дайындайды және оны әзірленген уақытта
идеяны 3 ... ... ... ... ... бұл ... мына ... жауап беріледі: “Сатып
алушы нақты нені ... ... ... ... қандай мұқтаждықты
қанағаттандырады?” Өйткені қандай да болмасын тауар–ол белгілі бір
проблеманы шешетін орау арқылы көрсетілетін қызмет.
2. ... ... ... тауар, ол бес негізгі сипатымен:
сапасының деңгейімен, ерекшеліктер жинағымен, арнайы әшекейленуімен,
маркалық атауымен, ерекше орауымен ... ... ... – тауарға қолдау ретінде ... ... мен ... ... Фирма тауарға үнемі қолдау жасап
отыратын тиімді жолдарды іздеуі қажет.
Тауарлар әлемі ... және сан ... ... онда дұрыс бағыт
ұстану үшін оны жіктеуде әртүрлі әрекеттер жасалып жатыр.
1. ... ... ... ... реальды тауар, дайындалған тауар, нығайтылған тауар.
Тауарды жасарда оны дайындаушы үш ... ... ... ... ... ... не алды ... сұраққа жауап беруге негіз болатын деңгей
– ойланылған тауар. Шын мәніне келетін болсақ, кез келген тауар – ... ... ... ... ... ... сатып алушы әйел тек
қана бояу иеленуші емес. Мұны әлдеқашан түсінген ... ... ... ... ... ... мынаны айтқаны дәлел: “Біздер фабрикада
косметика ... ал ... ... сатамыз”. Теодор Левит айтқандай,
сатып алушы агенттер ширек ... ... ... ... олар сондай
диаметрлі тесік сатып алады. Ал көрнекті сатушы Элмер Уилер ... ... ... еді: ... сатпаңдар, оның табадағы тәбетті
шыжғырылғанын сатыңдар”. Нарық қайраткерлерінің міндеті - әр ... ... білу және осы ... ... ... одан ... пайданы
сату керек. 1 суретте көрсетілгендей, ойланылған тауар–тауар ... ... ... ... тауарды орындалған тауарға айналдыруға тиіс.
Ерін помадасы, компьютерлер, оқу семинарлары және ... ...... бәрі ... ... ... ... орындалған
тауардың бес сипаттамасы болуы мүмкін: сапа ... ... ... ... марканың аты және арнайы орауышы.
Cоңында, дайындаушы тауарды нығайтушы қосымша қызметтер мен ... ... Егер ... ... ... ... ... тауар
құрамы: сатып алушыға көрсетілетін ізеттілік, тауарды үйге жеткізу және
ақшаны қайтару кепілдігі, ... ... ... ... ... компьютерлерді ойланған түрде реальды нығайтуға бірқатар ... ... ... өз ... ... ... ... “IBM” клиенттерге машина қажет емес, оларға өз жеке проблемаларын
шешу қажет екенін түсінген. Тұтынушы ... ... ... ... ... бағдарламау қызметтеріне, жедел
жөндеуге, кепілдікке, т.т.б. мұқтаж болатын. Демек, “IBM” корпорациясы жай
компьютер ғана ... ... ... ... ... ... ... қайраткерлерінің клиенттің тұтас
тұтынушылық жүйесіне, демек, “сатып алушы тауарды ... ... ... ... ... ... кешенді жолына көз салады”. Осы
жолды ұстаған нарық қайраткері өз тауар ұсынысын ... ... ... ... ... алады. Левиттің сөзі бойынша:
Бәсекелестің жаңа түрі–фирмалардың зауыттары мен фабрикаларында
өндірілген заттардың өзара ... ... ... ... ... ... жарнаманың, клиентке берілетін консультацияның,
қаржылаудың, жабдықтаудың айрықшылығының, жинастыру, ... және тағы ... ... ... ... өзінің тауар ұсыныстарын нығайтудың ... ... ... ... Тауардың топтастырудың негізгі түрлері: көпшілік пайдаланылатын
тауарларды топтастыру және өндірісте пайдалануға арналған тауарларды
топтастыру.
Жеке тауарлар ... ... ... үшін ... ... тән ... байланысты бірқатар тауар топтастыруларын
дайындауға тура келеді.
Тауарды пайдалану дәрежесі немесе материалдық қажеттілігі бойынша
топтастыру:
Ұзақ ... ... ... ... ... ... ... станоктар, киім);
Қысқа мерзім пайдаланылатын тауарлар–пайдаланудың бір немесе бірнеше
циклі ішінде толық қолданылатын ... ... ... ... ... тұз, сабын);
Көрсетілетін қызметтер–белгілі бір тарап ... ... ... қанағаттандыру түрінде ұсынатын сату объекті (тұрмыс қажетін өтеу
ұйымдары, заң және ... ... ... ... ... топтастыру.
Cатып алушылар неше алуан көптеген тауар түрлерін ... ... ... ... ... ... алу әдеттері
негіздеріне байланысты оларды топтарға бөлу.
Бұл нышан бойынша күнделікті сұранымдағы ... ... ... тауарлар, арнайы сұранымдағы тауарлар және ... ... деп ... ... (2 ... ... сұранымдағы тауарлар- тұтынушы, әдетте, ойланбай және
оларды өзара салыстыруға минимальды ... жиі ... ... тауарлар.
Мұндай тауарлардың мысалына темекі бұйымдары, сабын, сүт, нан және ... ... ... тұрақты сұранымдағы негізгі
тауарлдар, импульсті түрде сатып алынатын ... және ... ... ... деп ... түрде бөлектеуге болады. Тұрақты сұранымдағы
негізгі тауарларды адамдар жүйелі түрде ... ... ... “Хайнц”
кетчупын, “Крест” тіс пастасын және қытырлайтын “Ритц” печеньесін әдетті
түрде ... ала ... ... ... ... алынатын тауарларды ешқандай
алдын ала ойланбай және іздемей сатып алады. ... ... ... ... сатылатын болғандықтан, тұтынушы оларды арнайы іздемейді.
Осылай печенье, балмұздақ, торт, шоколад батончиктерін не журналдарды ... ... ... ... ... ... ... сатып алу жөнінде
ойланбаған да болар еді.
Төтенше жағдайға керекті тауарларды оларға ... өте ... ... ... ... ... гүлдер, көзәйнек, нөсер кезінде зонтикті,
қар басып ... ... және ... сатып алады. Төтенше жағдайға
керекті тауарларды шығарушылар, кнеттен тауар керек болған ... ... ... ... ... ... сауда орындары арқылы сатады.
Алдын ала ... ... ... ... ... ... ... таңдау және сатып алу процесінде дағдылы ... ... сапа және ... әшекейленуі көрсеткіштеріне байланысты
өзара салыстырады. ... ... ... жиhаздар, телевизор,
киімдер, ұсталынған автомобильдер және негізгі тұрмыстық электр тауарлары
жатады.
Алдын ала ... ... ... ... емес деп ... болады. Сатып алушы ұқсас тауарларды сапа жағынан бір– бірімен
ұқсас ... деп ... ... ... ... ... баға ... болатындай айырмашылығы бар екенін ескереді. Мұндай тауарды
сатушы сатып алушымен сөйлескенде, ... ... ... Бірақ
киімдері, жиhазды және басқа бір–біріне ұқсамайтын тауарларды сатып аларда,
олардың қасиеті ... үшін ... гөрі ... ... Егер ... ... ... керек болатын болса, онда оның фасоны, денеге
қонымдылығы және осы костюмнің түрі оның ... ... ... ... деп ... ... алдын ала таңданылатын ұқсас
тауарларды сатуда, жеке ... ... ... ... ... ... ... ассортименттері болуы керек және
тұтынушыларды қажетті ақпараттармен қамтамасыз ететін, оларға кеңес ... ... ... сатушылар штаты болуы керек.
Ерекше сұранымдағы тауарлар–оларды ... алу үшін ... ... ... күш жұмсауға дайын, өте сирек сипаттамалы не жеке маркалы
тауарлар. Мұндай тауарлардың мысалына модалы тауарлардың нақтылы ... ... ... ... ... ... жатады.
Мысалға, “Мерседес” автомобилі арнайы ... ... ... оны ... алу үшін сатушылар оны іздеуге біршама жол жүруге дайын.
Ерекше сұранымдағы тауарлар ешқандай салыстыруды қажет етпейді. ... ... оның ... ... ... ... табуға керекті уақыт
жатады. Ал дилердің ыңғайлы, ... ... аса мән ... тек ол ... сатып алушыларды өзінің қайда орналасқаны
жөнінде хабардар етуі керек.
Пассивті ... ... ... не ... де, ... ... алуды ойланбайтын тауарлар. Түтін индикаторы және тамақ өнімдерін
өңдеуге керекті ас үй ... ... ... ... олар
туралы жарнама арқылы хабардар еткенше, пассивті сұранымдағы ... ... ... ... ... және сұранымы онша емес
тауарлардың классикалық мысалына өмірді қамсыздандыру, ... ... және ... ... ... өзінің табиғатына байланысты, оларды өткізу үшін
жарнама және жеке сату ... ... ... маркетингілік әрекеттерді
талап етеді. Кейбір жеке сату әдістерінің жетік ... ... ... ... сұранымдағы тауарларды өткізуді қамтамасыз ету нәтижесі
болып саналады.
Өндірісте пайдалануға арналған тауарларды топтастыру.
Кәсіпорындар және ... ... мен ... орасан зор
көлемде сатып алады. Өндірістік тауарлар басқа тауар мен көрсетілетін
қызметтерді өндіруде шаруашылық ... және ... ... сату ... ... Өндірісте пайдаланылатын тауарларды олардың өндіріс
процесіне қатысуы негізі бойынша және олардың салыстырмалы құндылығы
бойынша топтастыруға ... Бұл ... үш ... ... ... ... және ... күрделі дүниелер және көмекші
материалдар және қызметтер (3-ші суретті қара).
Материалдар және ... ... ... ... Олар екі топқа бөлінеді: щикізат және жартылай
фабрикаттар мен бөлшектер.
Шикізат құрамына ... ... ... ... ... т.б) және ... өнімдер (балықтар, орман, шикі мұнай, темір
рудасы т.б.) кіреді. Ауылшаруашылық ... ... ... маркетингісімен шамалы айырмашылықта болады. Ауылшаруашылық
өнімдерімен көптеген шағын ... ... ... ал олар ... ... ... сақтауды ұйымдастырады,
тасымалдайды және өткізеді. Ауылшаруашылық өнімдерін ұсыну біршама ... ... ол үшін ... ... ... ... ... тауарлар және маусыммен байланысты ... ... ... пайдаланғанды талап етеді. Оларды ... ... ... ... жасайды, бірақ кей уақыттарда
өндіруші картоп, алхор не сүт ... өз ... ... ... ... ... ал кейбіреулері өз тауарларына маркалы
аттар – “Санкист” апельсині, “Чикити” бананы атын берді.
Табиғи өнімдерді ұсыну өте ... ... олар ... ... ... ... емес, ал оларды өндірушіден тұтынушыға тасымалдау
өте күрделі болады. Ірі өндірушілердің тек бірқатары ғана өз ... ... ... ... ... Бұл материалдардың
тұтынушыда үздіксіз тұрақты түрде болуы қажет ... ... ұзақ ... ... ... ... Табиғи өнімдердің
бір–бірімен ұқсастығы өткізуді ынталандыру әрекеттерін кеңейтуді шектейді.
Жабдықтаушыны таңдауға ... ... ... ... факторларға
тауардың сенімділігі және бағасы жатады.
Жартылай фабрикаттар және бөлшектер–материалдық компоненттер (темір,
жүн, цемент, сым т.б.), не комплектілеу ... ... ... шиналар,
құймалар т.б.). Материалдық компонеттер, әдетте, өңделуден ... ... ... ... (қайта өңдеу) шойын чушкаларын болатқа,
жүнді матаға ... ... ... ... ... ... ... аларда, негізгі маңызды көрсеткіші ретінде
олардың бағасы және жабдықтаушының ... ... ... ... ... өнімнің құрамына ешқандай өзгеріссіз, толық түрде
кіреді, демек, шансорғышқа мотор, ал автомобильге шина ... ... ... және комплектілеу бұйымдардың көпшілік ... ... ... ... әрі ... тапсырыстарын бір
жыл және онан да көбірек ... ... ... Бұл ... ... ұғынысқа баға және сервис жатады. Маркалық ат және жарнама
онша мәнді роль атқармайды.
Күрделі ... ... ... ... ... ... екі топқа бөлуге болады: тұрақты құрылыстар және көмекші құрылғылар.
Тұрақты құрылыстар (зауыттар, әкімшілік ғимараттар т.б) және ... ... ... ... станоктары, компьютерлер,
көтергіштер т.б.) түрлерінде болады. Тұрақты ... ... ... ... ... алынатын негізгі тауарлар,ға жатады. Мұндай
өндірушінің сауда ... ... ... инженерлерден тұратын жоғары
білікті мамандардан құралады. Өндіруші тапсырысшының ерекшелігі бойынша
тауар шығаруға және ... ... ... ... ... ... болуы
керек. Жарнама пайдаланылғанмен, оның ролі жеке сату ... ... ... ... ... құрамына қозғалмалы зауыт ... ... ... т.б) және ... ... (жазу машинкалары,
жазу столдары т.б.) кіреді. Бұл типті ... ... ... ... ... Ол ... ... қолбасшы ретінде болады. Оның
қызметтік мерзімі тұрақты ... ... ... ал жұмыс
материалдарын пайдалану мерзімінен асып ... ... ... ... оны ... ... сатады. Дегенмен, нарық
шашыраңқы, сатып алушылар өте көп, ал тапсырыстар көлемі жағынан ... олар ... ... ... ... ... Жабдықтаушыларды
таңдағанда, негізгі ұғынысқа тауар сапасы, қасиеті және бағасы әрі ... ... ... ... ... ... ... жарнамаға
қарағанда көбірек мән беріледі, бірақ ... ... ... да ескеріледі.
Көмекші материалдар және қызметтер–дайын бұйым құүрамына ... жоқ ... ... ... ... ... ... (майлайтын
майлар, тас көмір, жазатын қағаз, қалам т.б.) және техникалық ... ... ... ... ... ... т.б.). ... нарқындағы
күнделікті сұранымдағы тауарлар қандай болса, көмекші тауарлар өндірісте
пайдаланылатын тауарлар нарқында сондай болып, әдетте, ... ... ... ... ... – қайта сатып алу әдісімен орындайды.
Оларды сатып алушылар өте көп, олар ... ... ал ... ... ... болғандықтан, көмекші материалдарды сатуды
делдалдар ... ... ... ... ... ал ... ... қою нашар болғандықтан, оларды
сатып ... ... ... ... бағасы және сервис болады.
Іскерлік қызметтер–техникалық қызмет жасау, жөндеу (терезені жуу, жазу
машинасын жөндеу т.б.) және ... ... ... ... ... консультация, жарнама т.б.).
Техникалық жұмыс жасау және жөндеу, әдетте, шарт ... ... ... өндірушілер техникалық жұмыс жасауды жиірек орындайтын
болса, ... ... ... ... жөндеу қызметтерін
орындайды. ... ... ... ... әдетте, жаңа
міндеттерді шешуге арналған сатып алу ситуацияларына кездеседі. Мұндай
жағдайда өндіріс ... ... ... ... ... ... ... негізінде жабдықтаушыларды таңдайды. Сонымен, тауар
сипаттамасы маркетинг стратегиясына үлкен әсер ... ... ... ... ... стратегиясына бәсекелестер саны, нарықты сегменттеу
дәрежесі және экономика жағдайы сияқты факторлар да ықпалын ... ... ... саясат. Тауар белгісі және брендинг. Тауарлық
белгілер иелерінің қазақстандық қауымдастығы.
2.1 Тауарлық маркалық ... ... ... ... ... ... маркалы түрінде ұсынатындығы туралы шешім қабылдауға міндетті.
Тауарды маркалы сапасында ұсыну оның ... ... ... ... ... ... қабылдау тауар саясатындағы маңызды аспект болып
саналады.
Тауар саясатының маңызды элементтерінің жиынтығы ... оның ... ... қызметі және тауарлық ассортиментін әзірлеу табылады.
Бірақ біздер әуелі бұл өріс ... ... ... Төменде тауар – белгі тәжірибесіндегі түсініктемелердің
ұғымдары келтірілген.
Марка–ол ... ... ... бір ... ... ... ... олардың қосындысы.
Маркалық атау–ол марканың бір бөлігі, оны айтуға болады және тауардың
сапасы жақсы деген ойды ... ... ... “Пума”.
Маркалық белгі–ол өзге тауардан айыру үшін белгіленген сөзбен,
суретпен көлемді етіп ... ... ... ... ... (®, ™) – ... ... қамтамасыз етілген марка,
оның бөлігі.
Авторлық құқық (©)-әдебиеттік, музыкалық немесе көлемді шығармалардычң
құрамы мен ... ... ... сатуға және басқадай түрлендіруге
өзіндік құқық.
Тауарлық номенклатура–нақтылы сатушы мен сатып алушыларға ұсынылатын
тауарлардың және ... ... ... ... ... ... - өз ... қызмет жасауының ұқсастығы
бойынша немесе осы бір ... ... ... ... бір ... төңірегіне өте тығыз байланысты тауарлар тобы. Егер ... ... ... атау ... шешсе, онда ол келесі шешімдерді қабылдауы
тиіс:
А) Марканың иесі жөніндегі шешім:
- тауар өндіруші маркасының ... ... ... ... ... ... делдалға тауардың берілуімен;
- тауардың бір бөлігі өндірушінің маркасымен, келесі бір ... ... ... шығарылса.
Өз тауарын маркалы топтарға ауыстырам деп шешім қабылдаған ... үш жол ... ... ... ... өндірушінің өз
маркасымен шығаруы мүмкін (бұл бүкілұлттық марка деп аталады). ... ... ... ... ... ал ол ... ... “жеке”
маркасын (делдал маркасы, дистрибьютор не дилер маркасы деп аталады) беруі
мүмкін. Және, үшіншіден, өндіруші тауардың бір ... ... ... ал ... жеке ... ... мүмкін. “Келлогг”, “Интернэшнл
харвестер” және “IBM” фирмалары шығарған өнімдерінің барлығын дерлік өзінің
меншікті маркаларымен ... ... ... ... ... барлық
тауарларын дерлік “Сирс” сияқты әртүрлі дистрибьюторлардың маркаларымен
сатады. Ал “Уэрпул” ... ... ... ... ... ... ... де сатады.
Барлық жағынан қарағанда, америка нарықтарында өндірушілер маркалары
басымырақ. ... үшін ... ... және ... ... сияқты
белгілі маркаларды келтіруге болады. Дегенмен, соңғы жылдары ірі бөлшек
және ... ... ... ... ... ... да ... “Сирс” және “Дж. К. Пенни” сауда жүйелерінің жекеменшікті маркалы
шиналары, “Гудийр”, ... және ... ... ... кеңінен
әйгілі бола бастаған. “Сирс” фирмасы марка атауларын ... ... ... қол ...... ... приборларын “Кенмор” деп атаған. Тұтынушылар бұл маркаларды
сұрап, іздеуде. ... ... ... ... ... астамы
жекеменшік маркаларымен сатылады. “Эй энд пи” жүйесі консервалар ... ... ... ... ал ... ... ... жалпы айналымның 25%-ін құрайды. Жеке маркалар шығару ісін ... ... ... ... ... киім сатушылары, жеңіл
тамақтану орындары, аптекалық, тұрмыстық және электр тауарларын ... ... ... ... ... туралы шешімдер.
Қабылдауға қажетті бірінші шешім фирма өз тауарына маркалы атау беру ... ... ... керек. Өткен уақыттарда тауарлардың көпшілігіне мұндай
атаулар берілмейтін. Өндірушілер және делдалдар тауарларды жабдықтаушыларға
сілтемей–ақ, тікелей бөлшектерден, ... не ... сата ... алғашқы тауар маркаларын насихаттаушылар патенттелген дәрігерлік
құралдардың дайындаушылары болады. Азамат ... ... ... және ... ... ... ... болуына байланысты,
маркалы атаулар шын түрінде ... ... ... Сол ... кездегі
маркалы атаулардың кейбірі осы уақытқа ... ... ... ... ... ... “Квакер ОУТС” сұлы қауыздары, “Вазелин”
майы, “Айвори” сабыны ... ... беру ... кең ... ... ... кез ... тауарлардың атаулары бар дерлік. Тұз өндірушілер ... ... ... ... оны өндірушілердің аты жазылған штамп
басады, жай гайка және болттар дистрибьютордың этикеткасы бар ... ... ал ... ... свечалар, шиналар,
фильтрлер–оларды басқа автомобиль фирмаларының ... ... ... – маркалы атаулармен белгіленген. Маркалы атау ... ... да ... болатын.
Мэриленд штатындағы Солсбери қаласындағы “Пэрдью ... ... ... ... ... ... ... баға жағынан заң жүзінде
қолдау тапқанының ... ... ... ... Елдің оңтүстік
жағалауындағы тұтынушылардың ... ... ... ... ... Жыл ... Пэрдью өз балапандарын жоғары дәрежеде дәріптейтін
теле–және ... 1 млн. ... ... Жарнаманың негізгі
мазмұны: “Нәзік балапанды өсіру тек күшті адамның қолынан ғана ... ... ... ... қайтаруға кепілдік береді.
Соңғы кездері бірқатар ... ... ... және ... ... ... беруге қарсылық білдіру тенденциясы басталды.
Бұл тауарлар тектік аттарымен ... ... ... ... жай бір ... ... оралған түрінде сатады. Тауарларды
марка атауынсыз ұсынудың негізгі мәні–орауыш және жарнамау шығынын ... үшін оның ... ... ... ... атаудың
болу–болмау проблемасы бүгінгі күн тіртібінде тұрған мәселе.
В) Маркалық тауардың сапасы жөніндегі шешім.
Маркалық тауарды әзірленген уақытта оның сапа ... және ... ... ... ... ... шешіп алу қажет, өйткені олар мақсатты
нарықта марканың айқындамасын тұрақты ұстануды қамтамасыз етеді. ... ... өз ... орындауға еспетелген қабілеті.
Өндіруші маркалы тауарды дайындағанда, марканың мақсатты нарықтағы
позициясын қамтамасыз ететін сапа ... және ... ... ... ... ... керек. Сатушының тауарды позициялаудағы негізгі
құралы–оның сапасы. ... ... өз ... ... ... қабілеттілігі. Сапа деген түсінікке тауардың ұзақ ... ... ... ... және жөндеу қарапайымдылығы, тағы басқа
құнды қасиеттері жатады.
Бұл сипаттамалардың бірқатарын объективті түрде ... ... ... ... бойынша, сапалылықты сатып алушылыққа
сәйкес ... ... ... ... сапа ... тұтынушылар да және фирмалар да ... ... ... ... автомобильдерінің, жапон
электроникасының, еуропада өндірілетін киім және ... ... ... ... ... тұтынушылар ультрамодалы бұйымдарға қарағанда, әрі
ұзағырақ киілетін, әрі ұзағырақ элеганттық ... ... ... ... жөн ... ... алкогольсіз сусындарға, тәттілерге,
тоңазытылған жартылай фабрикаттардан дайындалған тамақтарға ... әрі ... ... ... деликатестер көбірек қызықтырады.
Кейбір фирмалар осындай сапалылықтың өсуіне мән ... ... ... әлі көп ... іске ... ... ... маркалар жөніндегі шешім.
Маркалық атаулар берілуінің мәселесіне 4 көзқарас айқындалған:
- жеке маркалық атаулар;
- барлық тауарларына бір маркалық атау ... ... ... үшін ... ... атау ... жеке атаулармен үйлестірілген фирманың сауда атауы;
Д) Маркалардың сыбайластығы туралы шешім ... ... ... ... ... ... тағы да бірнеше шешімдер
қабылдауға міндетті. Маркалық атау беру проблемасының ең кем дегенде төрт
жолы бар:
1. Маркалық ... жеке ... Бұл ... “Проктер энд Гэмбл”
корпорациясы ұстайды (“Тайд”, “Болд”, т.б. жуу ұнтақтары).
2. Барлық маркалы тауарларға ... ... ... ... саясатты
“Хайнц” және “Дженерал электрик” фирмалары ұстанады.
3. Тауар жанұялары үшін ұжымдық маркалық атаулар. Мұндай саясатты “Сирс”
(тұрмыс бұйымдары), “Кенмор” (электр ... ... ... “Хаумарг” (үйге керекті ... ... ... Тауардың жеке маркасымен үйлестірілген фирманың сауда атауы. Бұл
саясатты “Келлогс” фирмасы ... ... райс ... ... ... рейзин брэн” изюм жапалактары).
Тауарларға жеке маркалық ат берудің қандай артықшылығы бар? ... ... ... өз ... ... ... нарықта қабыл алу,
алмауымен байланыстырмайды. Егер тауар ... ... ол ... ... зиян ... ... біркелкі маркалық атау берудің де ... ... бар. ... ... ... және оған
деген ұнатушылықты жоғарылатуға керекті ... ... ... ... егер ... аты нарықта жақсы қабылданған ... ... ... ... ... ... жаңа суптарды өзінің біркелкі
маркалық атауымен шығарып, тауардың өте таныстылығының нәтижесінде нарықта
ешқандай қиыншылыққа кездеспеген.
“Дженерал фудз” ... ... жаңа ... ... ... маркалық атауын пайдаланады.
Егер фирма көп ... ... ... ... ... ... ... пайдалану ыңғайсыз болуы мүмкін. ... ... ... ... ... жанұялары бойынша бөлек ұжымдық маркалық
атаулары бар–ветчина (“Промиум”) және тыңайтқыштар ... ... ... семіруге арналған диетикалық азық – түлік шығарғанда, оған
жаңа “Нутримент” ұжымдық маркалық атауын ... Оның ... ... үшін ... ... азық – түлікке берілген ... ... ... шатастырмау. Көп жағдайда фирмалар бір тауар
классы шегіндегі сапасы ... ... ... ... ... марка
атауларын береді. “Эйн энд Пи” фирмасы жүзімнің бірінші сортын “Энн Пейди”
маркасымен, ... ... ... ... ал ... ... сатады.
Кейбір өндірушілер әрбір жеке тауардың жеке маркалық ... ... ... ... Фирманың аты жаңалыққа ... ... күш ... ал жеке ... атау оның ... ... утс кэпн Кранч” атаулы сұлы қауызының бірінщі ...... ... ... ... ... байланыстырса, ал екіншісі
(капитан Хруст) оны тиімді түрде жекелендіреді.
Марка атауы кездейсоқ болмауы керек. Ол тауар ... ... ... ... Марка атауының сапалы болуы үшін мыналар қажет: 1. Ол тауардың
пайдалы екендігін тұспалдауы керек, мысалға, матрац ... ... қол ... ... ... 2. Ол ... - әрекет не түсі
сияқты тауар сапасын тұспалдауы ... ... ... ... ... әкелу), автомобиль “Файрбрэд” (мамұрық құс). 3. Ол айтуға, айыруға
және есте қалдыруға жеңіл болуы керек. Бұл үшін ... ... ... ... ұнтағы “Тайд”, тіс пастасы “Крест”). 4. Оның ... ... ... ... ... автомобилі, “Кодак” фототаулары.
Көптеген фир малар соңынан барлық тауар категорияларын ассоциялайтын
бірден–бір марка атауларын беруге тырысады. Мұндай табысты ... ... ... ... ... киімдеріне), “Ксерокс” (көшірме
құрылғылары) жатады. Дегенмен, осындай атаулардың ... оған тек ... құқы ... ... ... ... ... “Целлофан” және
“Сечка” сияқты маркалық атаулар өазір көпшілік атауына айналған.
Е) Марканы пайдалану аясын ... ... ... Табысты болған
марка атауының пайдалану шекарасын кеңейтуге болады. ... ... ... біз ... деп ... береміз:
Марка шекарасын кеңейту стратегиясы–тауардың модификациясын не ... ... ... ... ... ... ... атауын пайдалану
әрекеттері.
“Кэпн кранч” қауызы табысты болғаннан кейін, “Квакер ... ... ... атау мен кейіпкер суретін плиткалы балмұздақты, футболканы және
басқа тауарларды нарыққа шығарарда пайдаланған. ... ... ... атты туалет сабынының маркалық атауын ... ... ... ... ... тауарларына берген. “Хондо мотор компани”
фирмасы өзінің ... ... ... жаңа ... ... пайдаланған.
Марканың шекарасын кеңейту өндірушіге жаңа маркаларды ... ... ... ... ... жаңа ... тез ... болуын қамтамасыз етеді. Екінщіден, егер жаңалық ұнамаған болса, ол
тұтынушылардың осы ... ... ... ... ... деген
көзқарасын төмендету бағытына әкеліп соқтыруы мүмкін.
Ж) Көп маркалық көзқарас жөніндегі шешім.
Көп маркалық көзқарас – ол ... бір ... ... 2 ... да көп маркаларды пайдалануы.
Маркалы тауар–бұл жоғары сапалы тауар, сол ... ол ... ... 15 – 20% ... ... маркетингілік әдісті бірінші рет “Проктер энд ... ... ... ... ... ... ... “Чир” жуу
ұнтағын нарыққа шығарарда пайдаланған. “Тайдты” өткізу шамалы төмендегеніне
қарамастан, екі ұнтақ ... де ... сату ... өсіп, бүгінгі күндері
“Проктер энд Гэмбл” жуу құралдарының әртүрлі сегіз маркаларын ... ... ... ... ... консалтинг компаниясы 1996
жылы өз зерттеулерінің нәтижелерін жарыққа шығарды, ол ... ... ... ең әйгілі 10 марка бар екен: Макдональдс, ... Кока – ... ... Мерседес – Бенц, Левис, Майкрософт, Мальборо.
Көп маркалы тәсіл стратегиясын пайдаланудың бірнеше себептері бар.
Біріншіден, ... ... өз ... орналастыруға көбірек сауда
алаңын алуға мүмкіншілігі бар. Екіншіден, бір ... ... ... онша көп бола ... басқа маркаларды да байқап көтерге жөн.
Бұрын ешқандай маркаға құмар емес “кезбені” ... ... жолы – ... оның ... ... ... жаңа маркалы тауар өндіруші мекеме
қызметкерлерінің инициативасын ынталандырып, олардың қайтарымын өсіреді.
“Проктер энд Гэмбл” және ... ... ... ... көрсеткіштері бойынша өзара жарысқа қатысады. ... ... ... ... ... ... және тауардың ... ... ... ... ... жеке ... өзіне
тұтынушылардың бөлек топтарын тартады.
Тауар маркалары санаткерлік меншіктің ... ... ... ... маркасы, қызмет көрсету белгілері мен тауардың шығу тегін білдіретін
атаулар туралы” Қазақстан Республикасының ... ... ... орау елеулі құрал ретінде орын алады. Тұтыну
тауарларын өндіретін және өткізетін нысандар қызметінде орау ... ... ... ... орауды пайдалану шеңберінің кеңеюіне
келесі факторлар әсер етеді:
- ... өзін - өзі ... ... ... әл – ... өсуі;
- фирма мен марканың бейнелері;
- жаңалықтарға мүмкіншіліктері.
А) Орау жөніндегі шешімдер.
Нарыққа ұсынылған ... ... ... ... ... ... Орауыш арзан темір–терсек бұйымдары үшін елеусіз роль атқарса,
косметика үшін өте маңызды роль атқарады. Орауыштың, кока– кола ... ... ... ... ... ... ... жүзіне белгілі.
Нарықтың көптеген қайраткерлері орауышты тауарға, бағаға тарату әдістеріне
және ынталандыруға қосымша маркетингтің бесінші ... деп ... ... ... орауышқа тауар саясатының бір элементі
деген көзқараста.
Орауыш – ... не ... ... жасау немесе орналасатын орнын
дайындау.
Тауар саясатында ораудың ролі тауардың запасы мен санын сақтап ... ... ол ... ... де ... ... стилін
білдіреді, тауарды бәсекелеп, тауарлардың арасынан ерекшелендіреді және
фирманы танымал етеді.
Ыдысты орын не сырт қабық – үщ ... ... ... ... Ішкі орауыш–тауар тікелей орналасқан ыдыс. Қырынғаннан ... ... ... ... үшін ішкі ... – ол құйылған шиша
болады. Сыртқы орауыш деп ішкі орауышты қорғайтын және тауарды ... алып ... ... ... Лосьон құйылған шишаның сыртқы
орауышына ... ... ... Ол әрі ... ... және ... ынталандыру мақсатында пайдалануға мүмкіншілік береді. Көлік
орауышы деп ... ... не ... ... ... ... ... лосьоны үшін тасымал орауышы ретінде гофр ... 72 шиша ... ... ... ... ... бөлігіне
маркировка және орауыштың сыртына жазылған не ішіне ... ... ... ... Орауыш ерте заманда пайда болған. Алғашқы қоғам ... ... ... және ... өз ... тасу үшін ... не шөптерден тоқылған корзиналарды пайдаланған. Қытайлықтар 8
мың жыл бұрын қатты және ... ... ... ... әртүрлі саздан
ыдыстар жасаған. Ежелгі египеттіктер сұйық ... ... үшін ... ... Орта ... ... ... материалдары қатарында
былғары, мата, ағаш, тас, керамика және шыны ... Көп ... ... ... ... және тасымалдау міндеттерін атқарды.
Соңғы уақыттарда орауыш маркетингтің өтімді ... ... ... ... ... ... тұтынушыға қосымша қолайлылық әкелсе, ал
өндірушіге тауарды өткізу ынталандырудың қосымша құралы ... ... ... ... ... ... ... әртүрлі
факторлар ықпалын тигізеді.
1. Саудада - өзіне өзі ... ... ... және ... ... ... өзі ... жасау әдісімен сатылатын тауарлар саны ... ... ... ... сатушының көптеген ... ... ... ... ... оның ... ... осы тауар туралы сенім беру және жалпы қолайлы пікір туғызу.
2. Тұтынушылар тұрмысының жақсаруы. Тұрмысы жақсара бастаған тұтынушы өзіне
жасалған ... ... сырт ... ... және мәртебелілігі
үшін қосымша ақы төлеуге дайын.
3. Фирма бейнесі және марка бейнесі. Фирмалар жақсы ... ... ... және фирма маркасының атын тез шығаруда қуатты күш
екенін ұғынады. Кез келген пленка саптып ... сары ... ... ... ... ... Жаңашылдық мүмкіншіліктері. Орауыш жасаудағы жаңашылдық өндірушіге көп
пайда келтіруі мүмкін. 1989 ж. жасалған ... ... ... ... сыртынан оралатын) “Унида” печеньесін, бұрынғы уақыттардағы жай
қораптар мен ... ... ... ... ... ... ... шықты. “Крафт” фирмасы ерітілген сырды қаңылтыр
банкіге салу арқылы, оның дүкендегі сақталу уақытын ... ... ... беделік көтерген. Бүгінде “Крафт” фирмасы үйреншікті
қаңылтыр банкілерді алмастыру үшін, ... ... ... және пластмассадан жасалған пакеттер мен контейнерлерді сынақтан
өткізуде. Өзінің алкогольсіз сусындарын бірінші ... ... ... бар баркілерде ұсынған және тозаңдалатын сұйықтарды –
аэрозольды орауыштарда ұсынған фирмалар өз ... ... ... аударған. Бүгіндері қақапағында жұлынатын сегменті
бар банкілерді және “картондағы пакет” түрлес орауыштарды ... ... ... тауарға тиімді орауыш дайындау көптеген шешімдер қабылдауды талап
етеді. Ең ... ... ... ... ... ... ... болуы және ол нақтылы тауар үшін қандай ... ... ... ... ... ... ... функциясы –тауарды
сенімді түрде қорғау; таратудың не құюдың жаңа әдісін ұсыну, тауардың ... ... ... не т.б. ... ... ... ... корпорациясы иттерге ет фаршынан брикет түрінде жаңа
жжем дайындаған. Корпорация басқарушылары айрықша және тәбетті брикеттиктер
максимальды ... ... ... ... ... керек деген шешімге келген.
Орауыш тұжырымдамасының ... нақ ... ... тұжырымдамасы
алынып, соның варианттары қарастырылған. Ақырында үсті мөлдір пленкамен
қапталған лотоққа ... ... ... ... басқа құрамдары туралы: оның
мөлшері, фирмасы, материалы, түсі, жазулармен ... ... ... ... ... ... Текстің қай шамада болу керектігін–аз не
көп, қандай материалды–целлофанды не басқа мөлдір ... ... ... ... ... екенін–пластиктен бе не ламинирланған материалдан
ба, т.б., әртүрлі элементтер бір бірімен байланыстырылуы керек. Орауыштың
мөлшері оны ... ... ... және ... т.б. ... бірқатар
жорамалдар жасауға мүмкіншілік береді. Орауыштың құрамы баға ... және тағы ... ... ... байланыстырылуы керек.
Орауыштың конструкциясы даярланғаннан кейін, оны сериялы сынақтардан
өткізу керек. Техникалық сынақ орауыштың әдеттегі пайдалану талаптарына ... ... ... ... және ... пішін сынақтары
текстердің қалай оқылатынын, түстердің бір–бірімен ... ... ... ... ... ... ұнау ... жүкті
аудармалауға ыңғайлылығын белгілеуі керек, ақырында болатын тұтынушылар
сынағы олардың жаңалықты қандай ... ... ... көрпсетуі керек.
Осындай сақтанушылықтың бәріне қарамастан, уақыт өткен сайын орауыш
конструкциясындағы үлкен кемшіліктер ашылып отырады.
“Хьюблин” фирмасы ... ... - ... ... ... ... оның ... орауышына байланысты, елеулі сәтсіздікке
ұшырайтындығы анықталған. “Біздер үшін жақсы банка дайындалған сияқты ... ... ... ... біздер тауар сынағын Техас және Калифорния
сынау нарықтарының дүкендерінде өткізген боладық. Осы кезде қыздырылған
банкалар ... - өзі ... ... ... ... ... ... таратуға кіріспегендіктен, шығын бірнеше миллионның
орнына, тек 150 мың доллармен шектелді”.
Жаңа тауарға тиімді ... ... ... ... жүз ... ... бірнеше айдан бір жылға дейін созылуы мүмкін. Орауыштың
тұтынушылар назарын аударуы және оларды қанағаттандыруы ... ... ... оған ... баға беру артық болмайды. Сонымен фирмалар
орауыштың әлеуметтік қамқорлық проблемаларына ... ... ... да сай және ... да, ... да ... ... қабылдауы керек.
Б) Таңбалау жөнінде шешімдер.
Cатушылар, осылардың бәрінен ... өз ... ... ... ... олар ... бекітілетін қарапайым бирка түрінде не
орауыштан бөлектенілмейтін, ұқыпты ойланылған түрде болуы керек. ... ... ... ... ... ... этикеткада не
тауардың бір маркалы ... не ол ... ... ... ақпарат болуы
мүмкін. Этикетка (жабыстырылған қағаз) мынадай бірнеше ... ... ... ... мен ... ... тауардың сортын, өлшемін, салмағын көрсетеді;
- тауар туралы баяндайды (кім, қай жерде және ... ... ... ... ... ... функция атқарады және олардың ... ... ... ... түрде этикетка тауарды не ... ... ... ... ... ... ... сортын да көрсетуі мүмкін. Мысалға, шабдал консервалараы А,
Б, және В ... ... ... ... Этикетка тауарға
бірқатар суреттеме беруі де мүмкін, мысалға, тауарды кім, қайда және ... ... не ... оны ... ... және ... ... техникалық қауіпсіздік туралы. Ең ... ... ... ... орындалуымен тауарды насихаттауы мүмкін. Кейбір
авторлар этикеткаларды ... сорт ... ... және
насихаттаушы деп айырды.
Жақсы белгілі маркалардың этикеткалары уақыт өткен ... көне ... ... ... оларды жаңартып отыру керек. Өткен
ғасырдың соңғы оң ... ... ... ... этикеткасы
бірте–бірте мөлшерін өзгерту, әріптер келбетін алмастыру арқылы 18 ... Ал ... ... ... ... сусынының этикеткасын
бәсекелестердің сусындарының этикеткаларында жаңа піскен жеміс суреттерінің
пайда болуын ескеріп, елеулі түрде ... ... ... ... ... ... краш” фирмасы жаңа піскен жемісті ... ... ... қою түстерге боялған этикетка шығарған.
Көптен бері әтикеткаға байланысты бірқатар құқ сипаты пайда ... ... ... ... айтылмауы не тауарды қауіпсіз
пайдаланудағы ... ... ... баяндамауы мүмкін. ... ... ... бірқатар заңдарымен және штатар заңдарымен
жүйеленеді, Негізгі ... заң ... ... 1966 ж. ... тауар
орауышында және маркировкасында шындықты көрсететін заң жатады. Соңғы кезде
маркировкалау тәжірибесінде тауар бірлігінің ... ... ... ... не ... тауардың жарамдылық уақыты (демек, ... ... ... және оның ... (демек, қоректілік құны)
сияқты факторларды көрсету қажет ... ... ... ... ... этикеткада тауар туралы барлық ақпарат берілуге тиіс: ... ... ... ... ... пайдалану, қоршаған ортаны ластауы
және т.б.
Сервис.
Тауар саясатының маңызды элементтерінің бірі клиенттерге ... ... ... ... ... ... Нарық қайраткерлері
тұтынушыларға қандай негізгі қызмет ... ... ... олардың
әрқайсысының салыстырмалы қандай ... бар ... біру үшін ... ... ... ... Канаданың өндіріс құрылғыларын сатып
алушылар, ... ... ... ... ... ... ... факторларын атаған: 1) жабдықтау сенімділігі, 2) баға
туралы ұсыныстарын ... ... ... 3) ... ... ... 4) жеңілдік беру, 5) сатылғаннан кейінгі қызмет, 6) ... ... 7) ... ... ... 8) тауарды
алмастыру кепілділігі, 9) жабдықтаушының өндірістік ... 10) ... жеке үлгі ... ... ... 11) ... мүмкіншілігі, 12) сынақтау құрылғыларының ... 13) ... ... ... ... ... тәртібі, бұл нарықтағы
сатушы өз бәсекелестерін кем ... ... ... баға ... шапшаңдығы, техникалық консультация беру мүмкіншілігі ... өте ... деп ... басқа қызметтер көрсету жағынан кем
түспеуі керек деген ойға келуге болады.
Дегенмен, ... ... ... ... ... ... ... оңай емес. Атқарылған қызмет тұтынушы үшін маңызды болғанымен,
егер барлық жабдықтаушылар оны бір деңгейлі сапамен ... ... ... ... таңдарда шешуші роль атқармауы мүмкін. Мына бір мысалды
қаралық:
“Монсанто компани” фирмасы қызмет көрсету кешенін жетілдіру ... ... ... ... ... “Дюпон” және “Юнион
карбайд” корпорацияларының бірақатар параметрлеріне салыстырмалы баға беру
туралы сұраған. Өйткені бұл үш ... ... ... ... зор болатын. Дегенмен, клиенттердің айтуына қарағанда, олардың
бірі де сипаттамалы қызмет көрсетуді ... ... ... ... фирмасы техникалық сипаттамалы қызметтердің ... ... ... ... ... ... дереу зерттеу жүргізіп,
олар үшін мұндай қызметтің өте маңызды екенін ... ... ... ... профильді мамандарды қосымша жалдап оларды оқытып техникалық
қызмет көрсету өрісіндегі, өзінің жетекші ролін көрсету ... ... ... ... сервисті алуға зәру сатып алушылар
санасында “Монсанто” ... ... ... ... ... ... қызметтерді қажет етуімен қатар олардың көлемі мен
сапасына да назар аударады. Егер банкі клиенттері көп уақыт кезекте ... ... ... ... ... араласатын болса,
онда олар банкіні өзгертуі мүмкін.
Фирма өз қызметтері және бәсекелестер ... ... ... сай не сай ... ылғи ... ... керек. Сервис
жүйесіндегі кемшіліктерді табудың салыстырмалы сатып алуды ұйымдастыру,
тұтынущылар арасында сұрақ ... ... ... ... орнату,
шағым және претензиялармен жұмыс атқару сияқты бірқатар әдістер бар. Осының
бәрі қалай жұмыс істеп отырғанын ... ... ал ... ...
қанағаттандыруға мүмкіншілік береді.
Нарық қайраткері әртүрлі қызметтердің қандай формада ... ... ... ... ... ... ... әртүріне қандай баға
қою керек? Ойланыңызшы, мысалға, ... ... өз ... ... қандай қызмет ұсынуы керек. Оның таңдайтын үш мүмкіншілігі бар:
1. Сатып алғаннан бастап ... жыл ... ... жөндеу.
2. Қызмет жасау контрактысын басқа фирмаға сату.
3. Жөндеу жөнінде ешқандай қызмет ұсынбай, оны мамандардың өз ... қоса ... ... ... ... үш ... ... ұсынуы
мүмкін:
1. Өз жөндеушілерін жалдап және үйретіп, оларды бүкіл ел территориясына
таратып ... ... ... ... және ... ... ... жасау.
3. Жөндеу қамын тәуелсіз мекемелердің еркіне қалдыру.
Қызмет көрсету жайында шешім қабылдамай тұрып нарық мамандары сатып
алушыны зерттеп ... ол ... ... ... және ... қайсысы
аса маңызды екендігін анықтап қалуы қажет.
Әртүрлі қызметті әртүрлі жағдайға ұсынуға ... Бұл ... ... ... ұнату талабына және бәсекелестердің қадамына байланысты
болды.
Сервистік қызмет көрсету бәсекелестіктегі ... ... ... ... ... фирмалар клиенттердің шағым және ескертулерімен
жұмыс атқаратын, несие ... ... ... және ... қызмет жасау, және де ... ... ... ... ... ... фирмасы клиенттердің шағымы
бойынша шапшаң ... ... үшін ... телефон желісін бөлген.
Клиенттерге сервистік қызмет жасау бөлімі шағым және ... ... ... ... ... ... және ... сапасын
бақылау жүйесіне, сатуды ұйымдастыру тәжірбиесіне өзгерітсер енгізу ... ... ... Жаңа ... тартуға не бұрын жоғалған клиенттерді
қайтаруға қарағанда, бар ... ... табу ... ... энд Гембл” корпорациясының ұсынатын кез ... ... ... ... ... ... не ... алуға болатын
телефонның нөмірі көрсетілген. Осы аталған ... ... ... және ... жол ... бағытында шоғырлануы
керек.
Фирманың бүкіл сервис қызметі тұтынушылардың ... ... ... және оның ... ... ... бағытталуы тиіс.
Тауарлық ассортимент және тауарлық номенклатура.
Біздер тауар саясаты өрісіне қатынасты маркалық атау беру, орауыш ... ... ... жеке ... ... ... ... қароадық. Ал
тауар саясатына ассортиментті құрастыру да жатады. Тауар ассортиментіне
біздер былай деп анықтама береміз.
Тауарлық ассортимент - өз ... ... ... ... немесе белгілі бір тұтынушылар тобына сатуына немесе бір диапазон
бағалары төңірегіне өте ... ... ... ... ... ... ассортиментін шығаратын
болса, “Ревлон” корпорациясы–косметика ассортименттерін шығарады.
Әр тауар ассортименті жеке ... ... ... ... фирмаларда әр ассортименттік тауар топтарымен жұмысты басқаруды
жеке адамдарға тапсырады. Бұл басқарушы тауар ... ... ... ... туралы бірқатар жауапты шешімдер қабылдауы керек.
Тауар ассортиментін басқарушы осы ... ... ... шешім
қабылдауы керек. Ассортимент өте қысаң, егер оны ... жаңа ... ... ... ... болса және өте кең, егер ... ... ... ... арқылы табыс өсірілетін болса.
Тауар ассортиментінің кеңдігі бір ... ... ... ... ... анықталады. Мейлінше толық ассортимент шығарытн деген атақ
алғысы келетін не нарықтың үлкен ... ие ... ... не ... ... фирмалардың тауар ассортименттері, әдетте кең болады.
Өздерінің шығаратын кейбір ... ... алып ... ... ... ... ең ... өте табысты болғанын қалайтын фирмалардың,
әдетте үлкен табысты қысаң ассортименті болады.
Әдетте, уақыт өткен сайын ... ... ... ... ... өз
тауар ассортиментін кеңейту үшін екі әдіс қолдануы мүмкін: оны ... ... ... ... ... ШЕШІМ ҚАБЫЛДАУ. Кез келген фирманың
тауар ассортименті тұтас саланы ұсынатын тауар ассортименттерінің бөлігі
болады. ... ... ... автомобильдер нарқында орта және қымбат
бағалы модельдер қатарынан орын алады. Ассортименттің өсуі фирманың ... ... ... шегінен шыққанда басталады. Бұл өсу не жоғары, не
төмен, не бірден екі бағытта болуы мүмкін.
Төмен қарау өсу. ... ... ... ... нарықтың жоғары
эшелонында болып, одан кейін төменде жатқан эшелондарға ие болу үшін ... ... өз ... ... ... қарай өсу бәсекелестерді
ұстау, оларды басу мақсатында не ... өте тез өсіп келе ... ену ... ... мүмкін.
Бірқатар американдық фирмаларының ең үлкен қателерінің бірі, олдардың
ассортиментті төмен қарай кеңітіп өз ... ... ... ... ... корпорациясы компактілігі басымырақ
автомобильдерді шығару ға қарсылық ... ... ... ... ... ... аппараттарын, ал “Харлей - ... ... ... ... Осы ... бәрінде, ашылып келе
жатқан үлкен келешекті байқаған жапон фирмалары шұғыл және табысты ... ... өсу. ... ... эшелонында әрекетін жасаушы
фирмалар оның жоғары жатқандарына енгісі келуі ... ... ... эшелонында өсу темпінің жоғарылылығы не мол ... ... Ал ... өзін ... ... қамтитын өндіруші ретінде де
позициялағысы келген болуы мүмкін.
Жоғары қарай өсу туралы шешім қабылдау қауіпті де болуы мүмкін. ... ... өз ... ... ... ... төменгі эшелонына ену үшін ... ... ... ... ... ... жаңа ... жоғары сапалы тауар ... ... де ... және ... ... сауда агенттерінің,
дистрибьюторларының нарықтың жоғарғы эшелонында қызмет жасауға ... ... ... ... ... ... Нарықтың орта эшелонында жұмыс атқаратын фирма ... бір ... әрі ... әрі жоғары қарай өсіру туралы шешім
қабылдауы мүмкін. Оның ... ... ... ... ... ... ... стратегиялық әрекеттерін келтіруге болады.
Бұл фирма ... ... осы ... ... ... баға және ... ... “Боумар” компаниясы болып алған болса, ... да баға және сапа ... ... ... ... ... ... (4-ші сурет қара). “Тексас инструментс”
фирмасы өзінің бірінші калькуляторын орта бағалы және сапасы орта ... ... ... орта ... ... Бірте – бірте ол өз
ассортиментін екі бағытта да ... ... Ол, ... ... ... жетілдірілген калькуляторды сондай бағамен, тіпті
одан да төмен ... ... ... оны ... ... жойған.
Соынмен қатар, “Тексас инструментс” ... өте ... ... шығарып, оларды “Хьюлет ... ... ... ... ... сата бастаған. Соның нәтижесінде
нарықтың ... ... ... ... сату көлемінің бірқатар
бөлігін тартып алған. Осындай “Тексас инструментс” фирмасының екі ... ... оған ... калькуляторлары нарқында лидерлікті жеңіп
алуға мүмкіндік берген.
ТАУАР АССОРТИМЕНТІН ҚАНЫҚТЫРУ ... ... ... Тауар
ассортиментін кеңейту оны қолдану шегіне жаңа бұйымдарды қосу арқылы да
атқарылады. Ассортименттерді ... ... ... ... бар:
1) қосымша табыс ұмтылыс, 2) бар ассортименттегі ... ... ... қанағаттандыруға тырысу, 3) пайдаланылмай отырған
өндіріс қуаттарын іске қосу, 4) ... ... ... ... фирма
болуға тырысу, 5) бәсекелестерді жібермес үшін, анықталған ... аса ... ... ... әкеліп соқтырады. Себебі
тауарларды өткізуде олар бір біріне зиынын тигізіп, ал ... ... ... ... жаңа тауарлар шығарғанда, жаңалықтың бұрынғы
шығарылған ... ... ... бар ... ... ... Тауарлық ассортимент шеңберінде қабылданатын шешімдер:
• тауарлық ассортиментті көбейту жөніндегі шешім (төмен, жоғары, екі ... жаңа ... іске қосу ... ... ... ... шешім.
Егер мекеменің бірнеше ассортименті тауар топтары ... онда ... ... ... ... ... номеклатурасын былай деп
анықтаймыз.
Тауарлық номенклатура–нақты ... мен ... ... ... мен ... ... ... топтарының жиынтығы.
“Эйвон” фирмасының номенклатура құрамына негізгі үш ассортименттік
тауар топтары ... ... ... ... ... ... әрқайсысының ассортименті бірнеше шағын топтардан құралады.
Мысалға, косметика тауарларының ассортиментін мынадай тауар ... ... ... ерін помадасы, румяна, пудра т.б. Тұтас ассортимент ... ... ... жеке ... ... ... ... әртүрлі 1300 тауардан құралады. Ірі универсамда шамамен 10
мың тауар түрлері болса, ... ... ... ... – 15 мың, ... ... ... шамамен 230 мың әр түрлі бұйымдар
шығарады.
Фирманың тауар номенкдатурасын, оның кеңдігін, қаныққандығын ... ... ... ... ... Бұл ... 5
суретте “Проктер энд Гэмбл” корпорациясының шығаратын көпшілік пайдалану
тауарларын сұрыптау мысалы арқылы ... энд ... ... ... кеңдігі деп
фирма шығаратын ассортименттік тауар топтарының жалпы санын айтады.
“Проктер энд Гэмбл” корпорациясының ... ... деп оның жеке ... жалпы санын айтады 5 суретте
көрсетілген.
Корпорация тауар номенклатурасының тереңдігі деп әр ... ... ... әр жаңа ... ... ... Сонымен, егер
“Крест” пастасын үш түрлі расфасовкаланған түрінде және екі ароматы түрінде
(жәй және ментолды) ұсынған болса оның ... ... ... ... ... ... ... деп әртүрлі
ассортимент топтарындағы, тауарлардың соңғы пайдалану көзқарасы, өндірісті
ұйымдастыруға қойылатын ... ... ... не ... ... бойынша, өзара ұқсастығын айтады. “Проктер энд ... ... ... ... себебі, осы
тауардың барлығы тек бір тарату арнасы арқылы өтетін ... ... ... қатар тауарлардың тұтынушыларға атқаратын функциялық
айырмашылық көзқарасы жағынан гармониялылығы ... ... осы төрт ... ... өз ... ... ... көрсетеді. Фирма өз әрекенттерін кеңейтуді төрт әдіспен
орындауы мүмкін. Ол тауар номенклатурасын ... оның ... ... ... ... ... ... Ол толық ассортиментті компания
жағдайына жақындасып бар тауар ... ... ... Және ... ... ... өрісте нақты атақ жеңіп ... не ... ... ... ... ... келетіндігіне
байланысты, ол әртүрлі асссортиментті тауар ... ... ... не оған керісінше азайтуға арналған мақсатты
бағытқа жетуге тырысуы мүмкін.
Б) ... ... ... ... номенклатураның ауқымдылығы. ... ... ... ... ... саны;
- тауарлық номенклатураның толықтырылуы. Толықтырылуы–ол тауарлар мен
құрастырушылардың жалпы саны;
- ... ... ... ... ... ... жекелеген тауарларды ұсыну жолдары;
- тауарлық номенклатураның үйлесуі. Үйлесім–ол ... ... ... ... деңгейінде тауарлар арасы жақындығының деңгейі.
Сөйтіп, тауар саясаты–кәсіпорынның маркетингтік қызметінің тауарлар
ассортименті мен тауарлар номенклатурасы белгілеуді, жаңа ... ... ... ... жетілдіруді, орау стратегиясын, тауарға тауар белгісін
беруді және қызмет көрсетуді қамтитын сан салалы, аса ... ... ... ... және ... таңбасы және тауар белгісі тауар саясатының бірліктері болып
саналады. Тауар белгісі сол ... ... ... ... ... және
оның сапалылығын білдіреді. Бұл өз ... ... ... ... ... ... ... туғызады.
Тауар белгісі үлкен экономикалық мәнге ие бола отырып, фирма
меншігінің ... ... ... Ірі ... оның ... ... миллиардтаған АҚШ долларымен бағаланады. Тауар
маркасының оны ... ... емес ... ... олардың
шамасы пайдамен бірдей құнды капитал болып ... ... ... ... ... маркасының құндылығы 31 млрд. доллар, “Coca -
Cola” отбасының құны – 24 млрд. ... ал ... ... – 10 ... ... ... ... тұрғыдан қорғалған және марка
тауарлардан сөз, ... ... ... ... ... ... ... белгілеріне термин; 2) таңба; 3) сурет; 4) символ; 5) әріптер немесе
сандар жатады. Тауар белгісі ... ... ... ... ол ... ... ... фирма белгісі ретінде қарастырылады.
Таңбалы тауардың имиджі жоғары болғандықтан, олардың бағасы ... ... ... ... ... ... 30 млн.–ға жуық тауар белгісі болса, оның 1 ... ... 3 млн. – ... Еуропа елдерінде тіркелген. Патент және сараптама
институттарының мәліметтері бойынша, республикамызда 1992– 2000 ... ... жүйе ... мың ... белгісі тіркелсе, халықаралық
жүйе бойынша–27 мың ... ... ... ... ... ... ... белгілеудің 4 түрі бар:
1. Фирмалық атау. Ол – сөз, әріп немесе сөздер мен ... ... ... ...... ... ... түрі немесе белгілеу;
3. Сауда бейнесі–дербестендірілген тауар таңбасы;
4. Сауда белгісі – фирмалық атау, фирмалық белгі, тауар ... ... заң ... қорғалған түрі.
Тіркелген тауар белгісін пайдалану R әрпімен белгіленеді.
Алғашқы келтірілген ... ... ... қорғалынбағандықтан
маркетингтік белгілеулер де есептеледі.
Таңбалы тауар мәселелері бойынша ... ... ... ... бойынша, әлемдегі ең әйгілі оң
таңба ретінде ... Coca – Cola, Disney, Kodak, Sony, ... – Bens, Lexus, ... Marlboto ... ... ... термині “тауар таңбасы” және “брендинг” деген ұғым
тығыз байланысты. Маркетинг бойынша ... ... олар ... ... Тауар таңбасы түсінігі ... ... ... Тауар маркісі немесе бренд дегеніміз, сатып алутынымыздағы тауар
бейнесімен ұштасқан тауар ... ... ... ... ... бренд болуы мүмкін емес. Тауар таңбасы болған кезде ғана біз ол
тауарды “бренд” деп ... ... ... тілінде нақты баламасы жоқ, ағылшын ... ол ... ... ... мағынаны береді. Сондықтан да, сатып алушы
оны бәсекелес тауарлардан ерекше етіп көрсететін өзіндік бейнесі ... ... ... және ... ... ... тұтынушы
санасында бекінген, нарықта танымал сауда маркасы.
Қазақстанда брендтің даму деңгейі батыс елдерімен салыстырғанда төмен.
Оның негізгі себептері–тауарды өткізудегі ... ... ... ... ... ... қабілеттілігінің төмендігі.
Отандық тауарлардың ішіндегі атақты брендтері атау әзірше қиынға соғып
отыр. Алайда, ... ... ... Мастер”, “Рахат”, “Беке және К°”, “Әсем-
ай”, және т.б. компания өнімдерінің сапалы түрі бар ... айта ... ... олар өз ... ... ... жеткіліксіз көңіл аударады.
Кез келген тауар белгісі бренд бола бермейді, ол үшін ... ... ие ... өнім ... ... ... сеніміне кіруі қажет.
Бренд құруға үлкен шығынды ... ... Оны ... ... елдерде 20–25
млн. доллар шамасында қаржы бөлсе, Ресейде орташа бетпен 4–12 млн, ... ... ... “Терра Инкогнито” деп аталатын брендқа 2 млн-ға
жуық долларға ... ... ... ... алушылардың санасын қаулап алу ... ... ... ... ... ... ... жатыр. Осыған
байланысты отандық өндірушілерге тауар белгісі ғана ... ... және ... құралдарын қолдана отырып, бренд жасау қажет.
Фирма таңбалық белгілеудің 3 әдісін ... ... ... ... ... ... ұлттық марканы қолдану.
2. Фирма тауарын өз таңбасын қоятын ... ... ... ... ... жартысын өзінің таңбасымен, ал қалғанын делдал
таңбасымен сату.
Дамыған елдердегі ... ... ... ... ... ... таңда делдалдар таңбасын жасауға көтерме және бөлшек сауда
фирмалары, киім және ... ... ... әмбебап дүкендер
мен супермаркеттер атсалысып отыр.
Тауар белгісі интеллектуалды меншік объектісіне жатады және заң арқылы
қорғалады. Заңмен ... ... ... иелеріне сол тауарға деген өз
құқығын тіркеу арқылы өткізіледі. Интеллектуалды ... ... ... ... ... құқық) тауар таңбасы кейбір елдерде іскерлік
мерзімі ... ... ... ... ... ... көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлерінің атаулары туралы”
Заңына сәйкес шаруашылық субъектісі–барлық өнлірілген тауарларға бір тауар
белгісін ... әр ... түрі үшін ... ... белгісін қолдана алады.
Тауар белгісін тіркеу туралы өтініш патенттік ведомствоға ... ... ... ... және ... ... ... тіркелуге жәберілгені жөнінде шешім қабылдайды.
Қазақстанда төменде көрсетілген белгілеуден тұратын тауар белгілеріне
рұқсат етілмейді:
1. Мемлекеттік ... ... ... ... және ... аты, ... басылымдар және т.б. ерекше белгілер;
2. Қоғам көзқарасына қайшы келетін, тауар туралы адамдарға ... ... ... ... ... ... белгісіне ұқсас белгілер;
4. ҚР қорғалатын өнеркәсіптік үлгілер;
5. Атақты әдеби туындылардың, өнер және т.б. ... ... ... ... ... 10 ... дейін жарамды.
Тауар таңбасының атын іздеу – күрделі міндет, ол ... ... ... ... ... ... аты ... оңай айтылатын, тез танылатын,
жылдам сақталатын әрі дараналатын болуы керек. Сондай–ақ тауар белгісінің
аты ... ... және ... ... қорғалатындай болуы керек.
2.3 Тауарлық белгілер иелерінің қазақстандық қауымдастығы.
Қазақстанда отандық және ... ... ... ... ... ... құрылды. Бұл ұйым
Қазақстанда тұтыну тауарлары ... ... ... ... және ... ... ... арқылы контрабандалық
(контрафактылық) өнімдермен күресуге бағытталған іс– шараларды, сонымен
қатар Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... әрі ... ... Жаңа ұйым оннан аса ірі компанияларда,
оның ішінде, “Кока - Кола”, ... энг ... ... “Филип
Моррис”, “Рахат” кондитерлік фабрикасы, “Уркер”, ... және ... ... ... және бюджеттік жоспарлау
министрлігінің Экономикалық зерттеулер институты мамандарының ... ... ... нарығында 30–50% дейінгі тауарлар жасанды немесе
контрабандалық жолмен әкелінген.
Негізінен мынадай тауар түрлері жасанды болады: ... аяқ ... және ... (80% ... киім және аяқ киім ... ... және жуу құралдары (60-70%), дәрі–дәрмек құралдары (40-50%),
ішімдік және ішімдік емес өнімдер, ... ... ... және т.б. ... ... ... Қытайдан, Үндістаннан және Түркиядан
әкелінеді.
Есептелген тауардың заңсыз айналымы нәтижесінде мемлекет ... ... жыл ... ... ... ... ... Мемлекет
нарығының жалпы көлемі 4,5-5,0 миллиард долларды ... ... ... ... доллар контрабандалық өнім жеткізіледі, ал мемлекеттік
ішінде 1,35 миллиард доллар көлемінде өнімдер өндіріледі.
Қауымдастық өкілдері атап ... ... ... ... ... ... қауіп төнуде, экономиканың криминалдығына
душар болуымыз мүмкін, өйткені “жасанды” тауарлар ғана ... ... ... ... ... ... тұтынушының
денсаулығына да әсерін тигізеді. ... ... ... ... айналымымен күресу қажет, бірақ жасанды тауарлардан мүлдем құтылу
мүмкін емес дейді мамандар.
Тіпті жоғары дәрежеде дамыған ... ... ... ... ... 20% құрайды. Сонымен қатар жасанды тауарлардың ең үлкен бөлігі
экономикаға ... ... және ... ... деңгейдегі
мемлекетте орын алады.
Сондықтан нарық мамандарының көпшілігі ... ... ... ... онда мемлекеттің араласу деңгейі, оның ішінде барлық
салық түрлері ... ... деп ... ... ... жаңа тауарлар әзірлеуге және өмірлік цикл
проблемаларына көзқарас.
3.1 Тауарды әзірлеу процесс ретінде.
Талғам, технология және ... ... тез ... ... байланысты
фирма нарықтағы тауарға сүйене алмайды. Тұтынушы жаңа бұйымдарды ... ... ... Өз ... табу үшін фирма оны жаңалықтармен, бағдарламамен
қамтамсыз ету үшін барлық күш–жігерін жұмсайды. Компания жаңа тауарды екі
жолмен ... ... ... ... алу ... патент, лицензия арқылы).
- өзінің күшімен.
Жаңа тауар немесе “жаңалық” деп сонғы бұйымдар, жақсартылған немесе
бар тауардың жетілдірілген ... ... ... ... ... ... ... жаңа тауарларды іске қосу және ескілерін жою;
- патенттік құқықтарды қорғау;
- тауарлардың сапасы мен қауіпсіздігі;
- бұйымдардың сапасына ... ... ... өте күрделі және тәуекелді; өйткені тауарларды
кеңінен тұтыну ... ... 40% ... ... ... ... ... қарсы басшысының өз идеясын бірінші
орынға қою;
- нарық көлемін ескермеу;
- нақтылы орындауында ... ... ... ... ... тым жоғары баға;
Жаңа тауарлар әзірлеудің негізгі кезеңдері (6-шы сурет қара).
6-шы сурет
Идеяларды қалыптастыру.
Жаңа тауар әзірлеу жаңа ... ... ... ... он шақты
идеялар ұсынуы мүмкін, бірақ олардың бәрі бірдей бос әурешілік болып ... ... ... және қандай нарықтарға баса назар аударуды жоғары
басшылар алдын – ала анықтап алуы қажет: бұл – ... ... көп ... ... бір бөлігінде басымдылық жағдайға ин болу немесе басқа
да мақсаттарға қол жеткізу. Олар ... ... мен ... бар ... ... және ... тапсырмаларының арасына
өздерінің күштерін қалай бөлетінін анық мәлімдеп айтуы ... ... ... ... ... берушілер– тұтынушылар.
Идеяның басқа бір көзі ғалымдар болып саналады, өйткені олар тауарлардың
жақсартылған немесе ... ... табу үшін жаңа ... ... ойлап шығарады немесе іздеп табады. Фирма бәсекелестерінің
ойларын үнемі назарда ... ... ... сатып алушыларға ең
тартымдысын бөліп алуы қажет. ... тағы да бір көзі ... ... ... мен ... ... өйткені олар тұтынушылармен
күнделікті араласып тұрады.
Идеяларды іріктеу.
Идеялар қалыптастыру кезеңінің ... ... ... көп ... ... ... Келесі кезеңдердің мақсаты–бұл мөлшерді қысқарту.
Осы жолдағы алғашқы қадам – ... ... ... ... ... ... анықтап алып, олардан құтылу.
Ой жүзіндегі әзірлеу және оны тексеру.
Ең маңыздысы–идея, ойлау және ... ... ... нақты
айырмашылықтарды айыра білу.
Тауардың идеясы–бұл фирма нарыққа ... ... ... ... ... сипаттама.
Тауарды ойлау–нақты қолда бар немесе ықтимал тауар ... ... ... ... ... ... қолда бар немесе болашақ тауар
жөнінде қалыптасқан ... ... ... ... ... үш ... ... Бірінші бөлігінде
мақсатты нарық сипаттамасының мөлшері мен құрамы, тауарға қажетті жайлы
жағдай жасау және таяу ... сату ... ... ... ... ... ... тауардың мөлшерлі бағасының бөлуіне жалпы ... ... жылы ... ... ... сметасы жөнінде жалпы
мәліметтер беріледі.
Маркетинг стратегиясының үшінші бөлігінде тауар ... ... ... ... ... ... және ... кешенін
қалыптастырудың ұзақ мерзімді стратегниялық көзқарасы беріледі.
Тауар өндіру және өткізу ... ... ... табу және ... стратегиясы жөнінде шешім
қабылдағаннан кейін басшылар ұсыныстың ... ... ... ... ... Бұл үшін сатудың, шығындардың және ... ... ... ... ... ... кезеңде мына сұрақтарға жауап ... ... ... ... іске ... ма, ... және коммерциялық тұрғыдан алғанда
идея пайдалы ма?
Нарық ... ... ... ... стратегиясын нақты пайдалану жағдайында ... ... ... ... ... ... оны қайтадан
сату проблемаларына тұтынушылар мен ... ... білу ... анықтау мақсатында жүргізіледі.
Маркетингтік көзқарас тұрғысынан алғанда жаңа ... ... ... ... ... жоқ соны ... мен зерттеулер нәтижесінде ғылымдағы
сапалы ілгерілеу әсерінен алынатын ерекше тауар.
2. Нарықта бар ұқсас тауарлармен салыстырғанда сапа жағынан ... ... ... Нарықта бұдан бұрын болған, кейіннен жақсартылған, бірақ ерекшеліктері
өзгермей, сол қалпында қалған ... ... ... яғни осы ... ғана ... жаңа ... Сәтсіздіктен ешкім сақтандырмаған, бірақ жаңа қолдану ... ... ... Жаңа ... ... ... ... түсіну
керек: жаңа тауар неге сәтсіздікке ұшырады? Тауардың коммерциялық
сәтсіздігі неде?
Егер жаңа ... ... және ... ... жұмсалған шығындарын
ақтай алмаса, бұл оны шығару пайда бермейтін кәсіпорын үшін нағыз күйреу.
Салыстырмалы сәтсіздік өндіруші жоспарланған мөлшерден аз пайда ... ... ... іскерлік абыройына теріс әсерін тигізді.
3.2 Тауардың өмірлік циклының кезеңдері.
Тауарлар адамдар ... ... ... және ... ... өмірлік
циклының кезеңдеріне көз жүгіртсек, олар алынатын пайдасымен және өткізу
көлемімен байланысты.
Тауардың өмірлік ... ... ... және пайда алу процесі
мынадай төрт негізгі кезеңнен тұрады:
- Тауарды нарыққа шығару.
- Өсу кезеңі.
- Толысу ... ... ... ... циклын 7-ші суреттен қара.
өткізу пайда
Тауардың өмірлік циклының әрбір кезеңінің маркетинг стратегиясы
әртүрлі болып келеді.
1 – кезең – зерттеу және ... ... ... өнім ... ... ... ... идеядан, ойлап
шығарудан, әзірлеулен басталады. Бұл кезеңде маркетингтің ролі ... ... ... ... ... Бұл үшін ... ... сол өнімге деген мұқтаждықты зерттейді және болашақ ... ... ... үшін тауар шығарудың бұл кезеңі–бұл тек шығындар мен ықтимал
болашақ ... ... Бұл ... ... міндеті – ықтимал
тұтынушыларға жаңа идея, іске асырылған идея қандай пайда әкелетінін оларға
түсіндіру.
2 – ...... ... баяу ... ... аз, ... олар тауарды шағын
партиялармен шығарады. Тауарды нарыққа ... ... ... ... байланысты осы кезеңде пайда болмайды.
Ықтимал тұтынушы жаңа тауарға бейқам қарайды, ... ... ... мен ... жөнінде түрлі ақпарат беру қажет.
3 – кезең - ... ... тез ... кезеңі. Бұл уақытта жарнаманың көмегі сол –
ол нарықта жаңа тауар пайда болғанын тез ... ... ... ... оған ... көбейеді.
Тауарды өткізу көлемі мен жалпы пайда тез өсе бастайды. Тауар шығару
көлемі өскен сайын шағын азая ......... ірі – ірі ... ... ... қойылған технологиялармен
және жоғары сапамен шығарылады. Сату көлемі жоғары нәтижеге ... ... ... ... түсуімен сипатталады. Бұл тауарды сатып алушылардың
көпшілігінің қабылдауымен байланысты. Бәсекенің ... ... ... соның нәтижесінде пайда мөлшері тұрақтанады немесе тауарды
бәсекелесушілерден ... үшін ... ... ... біршама азаяды.
Жарнама назары бұқаралық және керрітартпа сатып алушыларға аударылады.
Бәсеке ... бір ... ... қалу үшін ... Фирма
тауарды одан әрі жетілдіруге және жаңа өткізу салаларын іздестіруге тиіс.
5 – ...... ... ... күрт төменеп, пайда азаятын кезеңде тауарлар
кейде зиянмен сатылуы да мүмкін. Сұраныс тұрақты тұрде ... ... ... ... ... саны ... өйткені тұтынушылар саны
қысқарады, маркетингтік іс – шаралар мен жарнамаға жұмсалатын шығын азаяды.
Тауар ... ... ... ... ... ... ... орауын, бағаны және өткізу жүйелерін
өзгерту;
2. осы тауарды жақтайтын тұтынушыға жақындап қалған ... сату ... ... ... алу;
3. тауар шығаруды тоқтатып, оны сатудан бас тарту, бірақ ... ... Ең ... ... ... жоқ осы тауардың ... ... ... ... тауар ғұмырының барлық кезеңінде өндірушіге барынша көп пайда
табуына көмектесіп, одан бәр сәт қол үзіп қалмауы ... ... өзі ... ... өмір ... ... алмастырып отырмаған болса, сол уақытта ғана оның ... ... ... бір ... ... дейін келесі, жаңа тауар
нарыққа шығарылуы қажет.
Қорытынды
Тауар – маркетингтің бірінші және ең маңызды ... ... ... ... бірліктеріне, тауар ассортиментіне және тауар ... ... ... ... ... ... ... Тұтынушыларға
ұсынылатын әрбір тауар бірлігі үшін үш ... ... ... Тауар
ниеті–сатып алушының шынында алатын ... ... ... ... ... ... жинағы бар, сырттай безендірілген, деңгейлі
сапасы, маркалы атауы және орауышы бар, сатуға ұсынылған тауар. Нығайтылған
тауар, бұл ... ... ... ... және ... қоса еріп ... ... не монтаж, профилактикалық қызметтер және төлемсіз
жеткізіп беру ... ... ... ... ... ... ... тауарларды оларға тән уақыттылық ... ... ... ... ... пайдаланылатын тауарлар, ұзақ уақыт
пайдаланылатын тауарлар және ... ... ... ... ... ... әдеттері негізінде топтастырады (күнделікті
сұранымдағы тауарлар, алдын ала ... ... ... сұранымдағы
тауарлар және пассивті сұранымдағы ... ... ... ... ... ... ... дәрежесі бойынша топтастырады
(материалдар және бөлшектер, күрделі ... ... ... ... ... ... стратегиясын дайындағанда, сатушы
оларды маркалы түрінде ұсынатындығы ... ... ... ... маркалы сапасында ұсыну оның бағалық маңызын жоғарылатуы мүмкін
және мұндай шешім ... ... ... ... ... ... тауарлар, оларды қорғауды, қаржыны үнемдеуді, тауарды
ыңғайлы пайдалануды және оған ... ... ... орауыш туралы
шешім қабылдауға тиіс. Оның үстіне тауарларды идентификациялайтын сортын
көрсетуі мүмкін, ... ... ... ... ... маркировкалауға мұқтаж болады. АҚШ ... ... ... тауар этикеткаларында тұтынушыны қорғауға және ақпараттауға
арналған ... ми ... ... ... керек.
Фирма тұтынушылардың қажет ететін және бәсекелестермен күресте тиімді
қару болатын қызметтер ... ... ... ... нақ қандай маңызды
қызметтер болуы керек және олар қандай формада ұсынылуы керек екенін шешуге
тиіс. ... ... ... ... ... ... және
ескертулерін қабылдайтын, несиелеу ... ... ... ... техникалық қызметтер көрсететін және клиенттерге
қажетті ақпаратты тарататын, клиенттерге сервистік қызмет атқару бөліміміен
үйлестірілуі мүмкін.
Фирмалардың ... ... ... ... шығармайды, а белгілі
тауар ассортименттерін шығарады. ... ... бұл ... ... ... қанағаттандыру не тарату арналарының
ұқсастығы бойынша топталған тауарлар. ... ... ... ... ... талап етеді. Тауар ассортиментін өсіру проблемасы
бұл өсірудің төмен, жоғары не екі ... ... ... ... қабылдауды
талап етеді. Ассортиментті қанықтандыру проблемасы осы бір шекте ... қосу ... ... ... ... талап етеді. Өткізуді
ынталандыру шараларында барлық ассортнментті не қандай тауар арқылы ... ... да ... ... ... етеді.
Тауар номенклатурасына тауар ассортимент топтарының және нақтылы
сатушының сатып алуышға ... ... ... жинағы жатады. Тауар
номенклатурасын оның кеңдігі, нақтылығы, тереңдігі және ... ... ... Бұл ... ... сипаттамалайтын төрт
параметр фирманың тауар ... ... ... құралы болып
саналады.
Тауар саясатының маңызды элементтерінің жиынтығы болып оның ... ... ... және ... ассортиментін әзірлеу табылады.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Ассель Г. Маркетинг: принципы и стратегия: Учебник для вузов. М.: ... ... ... Г.Л. и др. ... ... для ... / Г.Л. Багиев, В.М.
Тарасевия, X. Анн; Под общ. ред. Г.Л. ... - М.: ОАО ... ... Голубков Е. П. Маркетинговые ... ... ... ... - М.: Изд. ... ... Голубков Е. П. Основы маркетинга. - М.: Издательство «Финпресс», ... ... Д.Қ. ... ... мен ... Оқу кұралы: Алматы,
Қазақ университеті, 2002.
6. Есімжанова С.Р. “Маркетинг” Оқу ... ... ... 2003 ... ... Ф. “Маркетинг негіздері”. Ағылш. ауд. М.Т. ... ... ... ... ... “Маркетинг негіздері” Алматы, «Экономика», 1996 ж.
9. Ламбен Жан-Жак. Стратегический маркетинг. Европейская перспектива / Пер.
с фр. - СПб, ... ... ... ... / Под ред. Э.А. ... - М: ИМП ЭКМО 1998.
11. Маркетинг: Учебное пособие /Под ред. Н.К. Мамырова. - ... ... ... А.К., ... Қ.Ә. ... экономикасы Алматы,
«Экономика», 2003.
13. Нысанбаев С.Н, Садыханова Г.А., Маркетинг негіздері, А.: ... ... ... М. “Маркетингті стандарттау – сертификаттау негіздері”
Астана 2008 ж.
15.Сатыбалдыұлы С. Маркетинг – нарықтану Алматы, ... ... ... С. “Маркетинг негіздері” Астана 2009 ж.
17. Тоқабаев Ж. “Маркетинг негіздері” Астана 2008 ж.
18. Фатхудинов Р.А. Стратегический маркетинг: Учебник. - М.: ЗАО ... ... ... ... не қызмет
Жабдықтау және несиелеу
Монтаж
Орауыш
Қасиет
Маркалы ат
Сапа
Сырттай көрнектеу
Сатқаннан кейін қызмет жасау
Кепілдік
Ойланылған тауар
Реальды ... ... ... ... ... ... негізгі тауарлар
Импульсті түрде сатып алынатын тауарлар
Төтенше жағдайға керекті тауарлар
1-ші сурет. Тауардың үш деңгейі
АЛДЫН АЛА ТАҢДАНЫЛАТЫН ТАУАРЛАР
Ұқсас тауарлар
Ұксас емес ... ... ... ... ТАУАРЛАР
2-ші сурет. Көпшілік тұтынатын тауарлар классификациясы
МАТЕРИАЛДАР ЖӘНЕ БӨЛШЕКТЕР
Шикізаттар
Жартылай фабрикаттар
және бөлшектер
КҮРДЕЛІ ... ... ... ... ЖӘНЕ ... ... ... ші сурет. Өндірісте пайдаланылатын тауарларды топтастыру
Жоғары
“Хьюлет
Паккард”
Төмен “Боумар”
Төмен ... ... – ші ... Қалта калькуляторлары нарқында ассортиментті екі жаққа бірден
өсіру
Идеяларды
қалыптастыру
Тауар номеклатурасының
кеңдігі”
ЖУУ ТІС ... БІР РЕТ ПАЙ- ... ... ... ... |“Глим”-19|“Айвори”-1|“Секрет”-1956 |“Памперс”-1961|“Фольгерс”-196|
|сноу”-1930 ж.|52 ж. |879 ж. |ж. |ж. |3 ж. ... ... ... ... |
|ж. |955 ж. |27 ж. | | ... | | | | |ж. ... | ... | | ... | |7 ж. | | | ... | ... | | ... | |30 ж. | | | ... ж.| ... | | |
| | |2 ж. | | | ... ... | | |
|2 ж. | |-1963 ж. | | | ... ж.| ... | | |
| | |74 ж. | | | ... | | | | ... | | | | | ... ж.| | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ж.| | | | | ... ж.| | | | | ... | | | | | ... ж. | | | | | ... ... ... энд ... корпорациясының тауар номенклатурасының
кеңдігі және тауар ассортиментінің қынықтығы
Идеяларды
іріктеу
Тауар ассортиментін қанықтандыру
Ой жүзіндегіні әзірлеу және оны тексеру
Маркетинг стратегиясын әзірлеу
Өндіру және ... ... ... ... ... ... ... өрістету
Өткізу және пайда
Зерттеу және әзірлеу кезеңі
енгізу кезеңі
өсу кезеңі
толығу кезеңі
құлдырау ... ...

Пән: Маркетинг
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жаңа тауарларды өндіру және әзірлеу25 бет
Тауар дегеніміз не ?12 бет
Тауар мәні, ассортименті, номенклатурасы26 бет
Ауыл шаруашылығында бухгалтерлік есепті ұйымдастырудың кейбір ерекшеліктері42 бет
Банк маркетингісі туралы ақпарат10 бет
Бухгалтерлік есептің принциптері44 бет
Инфляцияға қарсы саясат6 бет
Кәсіпорын ресурстары және оларды пайдалану тиімділігі7 бет
Кәсіпорында өнімдерді өткізу жөнінде мәлімет және өткізудің кәсіпорын жұмысына тигізетін әсері68 бет
Нарықты сегменттеудің ұғымы, критерийлері мен белгілері32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь