Бұлшықет тіндерінің жасқа байланысты өзгеруі және қалпына келуі

Жоспар:
1. Бұлшықет тіндері түсінігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
2. Жүрек бұлшықет тіні регенерациясының мүмкіндіктері ... ... ... ... ... ... ... ... 5
3. Қаңқа бұлшықет тіндерінің регенерациясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
4. Тегіс бұлшықет тінінің регенерациясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
5. Бұлшық еттердің жасқа және өмір салтына байланысты өзгеруі ... ... ... ... ... .. 8
1. Бұлшықет тіндері түсінігі.
Бұлшықет тіндері – барлық түрлеріне ортақ жиырлғыштық қасиеті, яғни құрылымдық элементтерінің пішінін өзгерту қабілеті бойынша біріктірілген, бірақ шығу тегі мен құрылысы және жиырылу сипаты әр түрлі тіндер тобы.
Жиырылғыштық қасиеті арқасында бұлшықет тіндері өздерінің басты функциясын – қозғалысты қамтамасыз етеді. Олар қаңқаның иінтіректерін қозғалтып, дененің кеңістіктегі орнын ауыстырады, миокардтың ритмикалық жиырылуын, тамырларда қанның циркуляциясын, ішектің перистальтикасын, сфинктерлердің жұмысын, тармырлардың және ішкі қуысты мүшелердің тонусын қамтамасыз етеді.
Морфофункциялық жіктелуіне сәйкес көлденең жолақты және тегіс салалы бұлшықет болып бөлінеді.
Бұлшықет тіндері – барлық түрлеріне ортақ жиырлғыштық қасиеті, яғни құрылымдық элементтерінің пішінін өзгерту қабілеті бойынша біріктірілген, бірақ шығу тегі мен құрылысы және жиырылу сипаты әр түрлі тіндер тобы.
Жиырылғыштық қасиеті арқасында бұлшықет тіндері өздерінің басты функциясын – қозғалысты қамтамасыз етеді. Олар қаңқаның иінтіректерін қозғалтып, дененің кеңістіктегі орнын ауыстырады, миокардтың ритмикалық жиырылуын, тамырларда қанның циркуляциясын, ішектің перистальтикасын, сфинктерлердің жұмыс
Пайдаланылған әдебиет

1. С. А. Ажаев. “Гистология”. 2010 ж.
2. Юй Р. И., Наумова Л. И. “Гистология”. 2010 ж
3. Биоморфология терминдерінің түсіндірме сөздігі/ - Алматы: "Сөздік-Словарь"
        
        "Астана медицина университеті" АҚГистология кафедрасы
Тақырыбы: Бұлшықет тіндерінің жасқа байланысты
өзгеруі және қалпына келуі
Орындаған: ... ... ... ... тіндері түсінігі....................................................................................3
* Жүрек бұлшықет тіні регенерациясының мүмкіндіктері................................5
* Қаңқа ... ... ... Тегіс бұлшықет тінінің регенерациясы..............................................................7
* Бұлшық еттердің жасқа және өмір салтына байланысты өзгеруі...................... 8
* ... ... ... ... - ... ... ... жиырлғыштық қасиеті, яғни құрылымдық элементтерінің пішінін өзгерту қабілеті бойынша біріктірілген, бірақ шығу тегі мен құрылысы және жиырылу сипаты әр ... ... ... ... ... бұлшықет тіндері өздерінің басты функциясын - қозғалысты қамтамасыз етеді. Олар қаңқаның иінтіректерін қозғалтып, дененің кеңістіктегі орнын ... ... ... жиырылуын, тамырларда қанның циркуляциясын, ішектің перистальтикасын, сфинктерлердің жұмысын, тармырлардың және ішкі қуысты мүшелердің тонусын қамтамасыз етеді.
Морфофункциялық жіктелуіне сәйкес ... ... және ... салалы бұлшықет болып бөлінеді.
Бұлшықет тіндері - барлық түрлеріне ортақ жиырлғыштық ... яғни ... ... ... ... қабілеті бойынша біріктірілген, бірақ шығу тегі мен құрылысы және жиырылу сипаты әр түрлі тіндер тобы.
Жиырылғыштық қасиеті арқасында ... ... ... басты функциясын - қозғалысты қамтамасыз етеді. Олар қаңқаның иінтіректерін қозғалтып, дененің кеңістіктегі орнын ауыстырады, миокардтың ... ... ... ... ... ішектің перистальтикасын, сфинктерлердің жұмысын, тармырлардың және ішкі қуысты мүшелердің тонусын қамтамасыз ... ... ... ... ... және ... салалы бұлшықет болып бөлінеді.
Көлденең жолақты бұлшық ет ұлпасы (лат. textus muscularis striatus ) -- ... ... ... және ... ... ... екіге бөлінеді. Көлденең жолақты бұлшықет ұлпасы (лат. textus muscularis striatus sceletalis) -- қаңқаның, тілдің, жұтқыншақтың, өңештің алдыңғы бөлігінің, ... көз ... ... ... бұлшықеттерін құрайды. Көлденең жолақты бұлшық ет жасына, жынысына және шынығу дәрежесіне байланысты адам ... 25-50% ... ... мускулатураның жетекші құрылымдық құрамдасы. Көлденең жолақты бұлшықет ұлпасының ет талшықтарымиосимпласттардан тұрады. ... ... ... ... Сарколемма өз кезегінде екі қабат қабықтан: сыртқы негіздік жарғақтан және ішкі плазмолеммадан тұрады. Бұлшықет талшықтарының сопақша келген мыңдаган ядролары миосимпласт ... ... ... ... ... Ал миосимпласттың жалпы органеллалары ядролардың маңайында орналасады. Миосимпласттарда агранулалы эндоплазмалық тор жақсы жетілген. Олар бір-бірімен ... ... ... ... ... жатады. Бұларды саркоплазмалық тор деп атайды. Митохондриялар ... ... ... ... ... ... көзінің қызметін атқаратын гликоген дәншелері, липидтердің майда ... және ... алу ... -- миоглобин болады. Бұлшықет талшықтарының арнайы органеллалары -- ... ... ... ... ... ... ... цитоплазма орталығының көп бөлігін алып жатады. Олар ет талшығының ұзын бойын бойлай орналасады. Миофибриллалардың орташа диаметрі 1-2 мкм. Миофибриллалар ... және ... ... ... ... -- ... және миозин жіпшелерінен құралған. Соңғы аталған протеинді жіпшелерден миофибриллаларды құрап, оларды ... ... ... телофрагмалар мен мезофрагмалар құрылымдарын -- титин және ... ... ... ... (Z-сызығы) миосимпластқа көлденең орналасып, миофибриллалардың құрылымдық бірлігі саркомерлерді ... ... ... ... ... ... құрайтын протеиндер молекулаларының торы миосимпласт сарколеммасымен байланысып, миофибриллалар үшін тіректік ... ... ... ... 100 нм. ... ... екі ... аралығындағы саркомердің қақ ортасында мезофрагма (М-сызығы) орналасады. Мезофрагма да жоғарыда ... ... ... ... да ... қызмет атқарады. Мезофрагмадан телофрагмаға қарай миозин миофиламенттері, ал телофрагмадан мезофрагмаға қарай актин миофиламенттері бағытталып кездесіп, бір-біріне ... ... ... ... ... ... кірмелер түзеді. Миофибриллаларды құрайтын миозин мен актин филаменттерінің өзара орналасу орындары ... ... 10 нм, ... 1,5 мкм ... ... филаментін, диаметрі 5 нм, ұзындығы 1 мкм алты актин филаменті қоршап жатады. Тек миозин филаментінен құралған ... екі ... ... ... ... деп ... ... аймағында миосимпласт сарколеммасы ішке қарай қатпарлана еніп, көлденең түтікшелер (Т-түтікшелерді) түзеді. ... ... ... ... ... ... ... -- изотропты (I) ақшыл дискілерді, миозин миофиламенттері -- анизотропты (А) күңгірт дискілерді ... Осы ... және ... дискілер кезектесе орналасып, миофибриллалардағы миосимпласттың (ет талшықтарының) көлденең жолақтарын жасайды. Себебі, миосимпласттағы барлық миофибриллалардың кезектесе ... ... және ... ... бір деңгейде жатып, ет талшығының көлденең жолақтарын түзеді. Ет ұлпасының "көлденең ... деп ... ... байланысты. Көлденең жолақты бұлшықет ұлпасы ерікті жиырылады. Миосимпласттар бір-бірімен жұқа дәнекер ұлпалық аралықтар ... ... ... ет ... ... ... Ет ... шоғырлары бір-бірімен өзара қалыңдау келген дәнекер ұлпалық аралықтармен (перимизий) байланысып, бұлшықеттерді құрайды. Бүлшықеттер сыртынан ... ... ... ... ... жағынан бұлшықеттер -- паренхималы мүше. Оның ... -- ет ... ал ... ... қан, ... ... мен жүйкелер өтетін дәнекер ұлпалық аралықтар мен ет қабығы (эндомизий, перимизий, эпимизий) бұлшықеттің ... ... ... ... ... ... ... visceralis; лат. musculus -- бұлшық ет, viscera -- ... -- ішкі ... ... қан және ... ... етті қабықтары мен қабаттарын құрайтын бүлшықет.
Бірыңғай салалы бұлшықетті екі ұшы сүйірленіп ... ... ... ... ұқсас бірыңғай салалы ет үлпасының жасушалары -- миоциттер құрайды. Миоциттер ... жұқа ... ... ... аралық (эндомизий) арқылы байланысып, ішкі түтікше мүшелер мен қан және ... ... ... етті ... мен қабаттарын түзеді.
Бірыңғай салалы бұлшықет құрылысы жағынан паренхималы мүшеге жатады. Оның паренхимасын миоциттер, ал стромасын -- дәнекер ... ... ... ... ... -- ... кезенде мезенхимадан дамып жетіледі. Бұлшықетті вегетативті (автономды) жүйке ... ... ... ... салалы бұлшықет -- автономды түрде еріксіз жиырылып, ішкі мүшелер мен ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді.
2. Жүрек бұлшықет тіні регенерациясының мүмкіндіктері.
Қалыпты тіршілік әрекетері барысында жүрек бұлшық ет тінікөп көлемді қанды өмір бойы қан ... ... ... ... зор ... көтереді. Бұл кезде кардиомиоциттер цитоплазмасының құрылымдық құрамдастары - жалпы және арнайы маңызды органеллалары әрдайым тозып, ескіріп отырады, ... ... ... де өлуі ... Жүрек бұлшықет тінінің жасушалық регенрацмясы, яғни кардиомиоциттердің митоздық бөліну арқылы қалпына келуі физиолгиялық жағдайда да және зақымданғаннан кейін де мүмкін ... ... ... ... ... ... ... қайтымсыз айырылған.
Жүрек бұлшықет тіні жаңаруының жалғыз ғана әдіс-амалы ... ... ... ... Бұл ... ... ... орнына, синтездік процестер есебінен жаңа органеллалар құрылып отырады. Нәтижесінде, миофибрилдердің жуандығы мен мөлшерінің және митохондриялардың саны өсуі ... ... ... де ... өседі.
Паталогиялық жағдайларда - миокард инфаркты, жүректің жарақаттануы кезінде кардиомиоциттер өледі. Жасушалық регенерация болмағандықтан, олардың орнын тыртықты ... ... ... ... тіні толтырады. Инфаркттың шектеулі ошағында кардиомиоциттер некроз арқылы өледі. Соңғы ғылыми-деректер бойынша, некроздың ошақты қоршайтын миокардтың көлемділеу бөліктерінің ... ... ... ... ... Демек, инфракттан соң ерте кездерде кардиомиоциттердің апоптозын ... ... ... миокарл бұзылуының көлемін азйтуға мүмкіндік береді.
Миокардтың бұзылған жерлері функциясының компенсациясы ... ... мен ... ... ... ... ет тінінің репаративті қайта қалпына келуін күшейту.1) Миокардтың микроайналымын жақсартатын, қанның ұюы мен оның тұтқырлығын төмендететін және қанның ... ... ... препараттарды тағайындау арқылы кардиомиоциттердің апоптозының алдын алу. Кардиомиоциттердің ... ... ... күресу, миокардтың алдағы уақытта қайта қалпына келуінің бірден-бір қолайлы жағдайы болып табылады;
2) Анаболиттік препараттарды тағайындау (витаминді комплексті, РНК мен ДНК, АТФ ... және т.б.); ... ... күш ... ... дене ... ... жиынтығын ерте колдану.Соңғы уақытта зерттеу жағдайларында жүрек бұлшық ет ... ... ... келуін күшейту үшін, қаңқалық бұлшық ет тінінің миосателлитоциттерін қолдана бастады. Миокардқа енгізілген миосателлитоциттер ... ... ет ... ... ... Ол ... тек ... қана емес, сонымен қоса қызметтік те байланысады. ... ... ... ... ... ал жиырылу белсенділігі бар қаңқалық бұлшық ет тінімен ауыстыру қызметтік, тіпті механикалық ... ... ... бұл ... әрі ... ... ... миокардтың инфарктын емдеу кезінде қолайлы болуы мүмкін.
3. Қаңқа бұлшықет тіндерінің регенерациясы.
Көлденең жолақты бұлшық ет талшықтарының қалыпты морфофункциялық жағдайын қолдау физиологиялық ... ... ... ... Осы ... ... ескі және бұзылып жатқан құрамдастары жаңа органеллаларға және саркоплазманың басқа құрылымдарына алмастырылады. Бұл процесс екі ... ... ... ... 1) жасушаішілік регенерация - бұл жағдайда симпласттың жаңа миофиламенттері, ... ... ... ... ... ... ... түзіледі. 2) Жасушалық регенерация - миосателлитоциттердің пролиферациясы мен ... ... ... ... Жаңа миобласттар бұлшық ет талшығының миосимпласттық бөлігі құрамына қосылып, құрылымдарының табиғи шығынын толықтырып ... ... ... ... ет ... (зақымданғаннан кейінгі) регенерациясы да жасушаішілік және жасушалық деңгейлерде атқарылады және бірнеше фазалардан тұрады.
1)Зақымданған жерде қабыну рекциясының ... - ... ... макрофагтар мен нейтрофилдердің өлген тіндердің қалдықтарын фагоцитозбен қарқынды жойып, регенерациялық аймақты тазартуы.
2)Реваскуляризация - ... ... ... ... ... ... ... әсерінен қан тамырларының қалпына келуі.
3)Жасушаішілік регенерация - бұлшық ет талшығының зақымданбаған бөліктерінде, физиологиялық регенерация ... жаңа ... мен ... ... ... қалыптасуы. Нәтижесінде бұлшық ет талшығының зақымданған ұштары бір-біріне қарай өскен шыны сауыт тәрізді ... - ... ет ... ... ... ... ... күйіне айналуы - зақымданған бұлшық ет талшықтары бөлген заттардың әсерінен жарақаттану кезінде байқалады. Жасушалық репаративтік регенерациясының ... ... ... ... ... ет тінінің эмбриондық миогенезінің сатыларына ұқсас: а) миобласттық кезең - миосателлитоциттер ... ... ... ... ... болуы; б) миосимпласттық кезең - миобласттардың бір-бірімен қосылып, миосимпласттарды қалыптастыруы; в) бұлшық ет түтікшелерінің ... ... ... г) кемелденген бұлшық ет талшықтарының, яғни миофибрилдері ортанғы бөлігінде, ал ядролары - перифериясында орналасқан кезеңі.
3.Тегіс ... ... ... ... ... ... ... жүктеме-салмақтар ұлғайған жағдайларда және тегіс бұлшық ет тіні зақымданғаннан кеін ... ... ... ... деңгейде жүзеге асады: биосинтездік процестер есебінен жасушаның ескі компонеттері ... ... ... Бұл ... ТБЖ ... және органеллалардың мөлшері өзгермейді.
Тегіс бұлшық ет тіні ... ... ... ... ... ... да, патология кезінде де ұшырайды. Мұндай жағдайларда тегіс бұлшық ет тінінің рекциясы гипертрофия түрінде дамиды. Бұл - тін ... ... ... және ... ... ұлғаюы. Жасушалық регенерацияның көзі ретінде мына жасушалар болуы мүмкін:
1)Бөлінуге және кемелденген ТБЖ-ға дифференциялануға қабілетті қозғалыссыз ... аз ... ... Митоздық циклге қайта оралуға қабілетті дифференцияланған ТБЖ-лар;
3) Дәнекер тіннің ТБЖ-ларына айнала алатын тегіс миоциттерге тектес миофибробласт жасушалары.
Тегіс бұлшықет тінінің ... ... тін ... кейін, мысалы хирургиялық операциядан немесе жарақаттанудан кейін дамиды. Регенерацияның ... өтуі ... ... ... ... бұзылулар кезінде мерт болған бұлшық ет тінінің орнында ... ... ... соң тығыз талшықты дәнекер тінді тыртық дамиды. Кішкене бұзылулар болған жағдайда, реперативтік регенерация физиологиялық жағдайлардағы ... ... ... ... жүреді.
5. Бұлшық еттердің жасқа және өмір салтына байланысты өзгеруі
Постнаталды кезеңде ... ... ... ... ... ... ... ұзындығы және жуандығының өсуі есебінен жасөспірімдер мен ... ... ... ... ... Егде ... ... бұлшықет тіндерінің базальды мембранасы қалыңдайды, миофибрилдерінің құрылымдық ұйымдасуы бұзылады, олар көлденең жолақтылығынан айырылады, жеке фрагменттерге ... ... ... өмір ... да, ... физикалық жүктеме көлеміне байланысты өтеді. Жаттықтыру арқылы бұлшықетке түсетін жүктеме көлемін өсірген ... ... ... диаметрі үлкейіп, саны да өседі.
Қорытынды
Қаңқа, жүрек, тегіс бұлшықет тіндері ... ... ... және эмбриондық даму тегі бойынша бір-бірінен айырмашылығы болады. Бірақ, бұларды жиырылуының негізінде жалпы принцип - ... мен ... ... ... әрекеттесуі жатады. Әрбір бұлшық етте регенерация әртүрлі жүреді. Жалпы бұлшық ет тіндері жасқа байланысты саны мен ... ... ... ... ... ... еттердің тез регенрацияға ұшырап, көлемін үлкейту үшін арнайы жаттығуларды жасау ... ... С. А. ... ... 2010 ... Юй Р. И., Наумова Л. И. "Гистология". 2010 ж
* ... ... ... сөздігі/ - Алматы: "Сөздік-Словарь"

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бұлшықет тіндері6 бет
Геронтология мәселелері4 бет
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
2010-2012 жылдары аралығында атмосфералық жауын-шашынның химиялық құрамының өзгеруі46 бет
: автомобиль жолдарының жабындарын қалпына келтіру және жөндеу машиналары мен жабдықтары3 бет
Xix ғасырдағы сауда сипатының өзгеруі17 бет
Іске қатысушылардың сотқа келуін қамтамасыз ету16 бет
Адам әрекеті нәтижесінде табиғи кешендердің өзгеруі12 бет
Адам әрекеті нәтижесінде табиғи кешендердің өзгеруі туралы33 бет
Адам әрекеті нәтижесінде табиғи кешендердің өзгеруі туралы ақпарат28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь