Ражиожурналистиканың функциялары

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
І тарау. Қазақстанда радионың пайда болуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.1 Қазақ радиожуранлистикасының даму кезеңдері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
1.2 Кеңес дәуіріндегі қазақ радиосы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8
ІІ тарау. Радио журналистиканың міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .10
2.1 Ақпараттық міндеті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
2.2 Қоғамды әлеуметтік топтастыру міндеті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
2.3 Мәдени ағартушылық міндеті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
ІІІ тарау. Журналистик міндеттеріне бүгінгі таңдағы
көзқарас ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .18
Қортынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22
Пайдаланылған әдебиеттір тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
КІРІСПЕ

Журналист ол - қоғам айнасы, радиодан болсын, теледидар мен газеттен болсын берілген кез-келген ақпарат қоғамдық көңіл-күйдің қалыптасуына өзіндік ықпал етеді. Әсіресе радио халықтың басым көпілігі тыңдайтын ақпарат құралы болып келе жатыр. Бүгінгі, ақпарттың қарыштап дамыған заманында, теледидар мен интернет дамып, радионың орнын аздап ығыстырғанымен, өзінің табиғи болмысы,ақпарат таратудағы шапшаңдығы жөнінен, әлі де болса алдыңғы қатардан көрініп келе жатыр. Себебі газет немесе теледидардан берілген ақпаратты алу үшін оған белгілі уақыт жұмсау қажет. Интернеттен ақпартат аларда әуелі сол хабар берілген сайтты іздеу мен уақыт өткізіп аласыз. Ал радиода арнайы уақыт жұмсап, күтудің қажеті жоқ. Кез-келген адам жұмысын істеп жүріп-ақ, радиодан берілген хабарды құлағымен естіп, көңілге түйе алады. Радионың бұл қасиеті КСРО-дағы қауырт еңбек кезінде өзін байқата алған. Әсіресе, соғыс кезінде, халық ақпарат алудың негізгі құралы ретінде радиоға басымдық береді.
Профессор Тұрсынбек Кәкішұлы айтқандай “қазіргі сөз макулатурасы көбейген кезде қалың бұлттан жарып шыққан, түн түнегін түріп” тастаған айдай болып тіл қататын” әуе толқынының әйгілі жүргізушісі болу үшін журналистиканың барлық мүмкіндіктерін жете пайдаланып, мың құбылған тәсілдер мен әралуан пішіндердің сан қилы қисындары мен толып жатқан ерекшеліктерін жан-жақты меңгеріп, аудиторияны баурап алатын тартымдылық, шешендік өнер мен интеллектуальдық деңгейдегі тапқырлықты өз образы, өз имиджі ретінде бойына сіңіріп, қалыптасқан қолтаңбасы ретінде халыққа ұсынуы керек. Бірақ, журналистің елдік тұлға дәрежесіне көтерілуі үшін бұл әлі жеткіліксіз. Өйткені, ол - қоғамдық пікір қалыптастыратын БАҚ өкілі. “Судың да сұрауы бар” демекші, эфирдегі жүргізуші сөзі де белгілі бір жауапкершілік шеңберінен аспауы шарт. Іс-әрекет мазмұны кестесінде бұл ереже – норма – заң ретінде көрініс тапқан.
Болашақ журналист ретінде өзіміздің кәсіби біліктілігімізді арттыруда теориялық ілімдерге баса назар аудару, университет қабырғасынан мүмкіндігіміз жеткенше білім алу, біздің басты міндетіміз. Соның нәтижесінде біз университет қабырғасында жүріп, өз мамандығымыздың өмірдегі қолданыс аясынан, іс жүзіндегі тәжірибелі тәлімдерінен, дүниежүзілік деңгейдегі жаңашыл бағыттарынан хабардар боламыз. Демек, болашақ мамандығымызды тәжірибе жүзінде көзбен көріп, қолымен ұстап, белгілі бір дәрежеде сол іспен тікелей шұғылдану біздің қазіргі таңдағы қажетті сұранысымызға айналып отыр деген сөз.
Соған орай осы еңбекте, қазақ радио ғылымының атасы, Н.Омашевтің "Радио журналисика" және "Қазақ журналистикасы" (ІІІ том) еңбектерін М.Барманқұлов кітаптарын негізге ала отырып, және басқа да ғалымдардың еңбектері бойынша, бүгінгі радионың сан қырлы міндеттерінің, Н.Омашев бөлген үш негізгі тобына:
1. Ақпараттық міндеттері;
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:

1. М.Барманқұлов, Журналистика. А., 1975 ж. 125-б.
2. Қазақ журналистикасы, ІІІ том, А: Таймас, 2008 ж. 6-7 б.
3. Қазақ журналистикасы, ІІІ том, А: Таймас, 2008 ж. 10-11 б.
4. Н.Омашев, Радиожурналистика, А: Эканомика, 2005 ж.120-122 б.
5. Қазақ журналистикасы, ІІІ том, А: Таймас, 2008 ж. 32-34 б.
6. Қазақ журналистикасы, ІІІ том, А: Таймас, 2008 ж. 15 б.
8. Н.Омашев, Радиожурналистика, А: Эканомика, 2005 ж.23-25 б.
9. Исакович М. Общая акустика. – М., 1973. [37-41 бб]
10. Основы радиовещания. – М., 1993. [128-140 бб]
11. Радиоискусство. Теория и практика. – М., 1983. [12З-141 б]
12. Основы радиовещания. – М., 1993. [128-140 бб]
13. Н.Омашев, Радиожурналистика, А: Эканомика, 2005 ж. 36-37 б.
14. Барманкулов М. Журналистика для всех. – Алматы, 1979. [45-50 бб]
15. Введение в журналистику: Хрестоматия сост. П. Прохоров - Москва: Высшая школа, 2006г.
16. Корконосенко С. Г. Основы журналистики: Учебник для вузов. — М.: Аспект Пресс, 2001.- 287 с.
17. Федотова Л.Н. Анализ содержания - социологический метод изучения средств массовой коммуникации. - М.: Научный мир, 2001. - 214с.
18. Фомичева И.Д. Социология интернет-СМИ: Учебное пособие / – М.:Факультет журналистики МГУ им. М.В. Ломоносова, 2005.
19. Першке Г. Журналистика как отрасль духовного производства, в сб.: Основные понятия теории журналистики. М., 1993
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.......................................................................................................................3
І тарау. Қазақстанда радионың пайда болуы........................................................5
1.1 Қазақ радиожуранлистикасының даму кезеңдері..........................................7
1.2 Кеңес дәуіріндегі қазақ ... ... ... ... ... ... ... Қоғамды әлеуметтік топтастыру міндеті......................................................13
2.3 Мәдени ағартушылық міндеті........................................................................15
ІІІ тарау. Журналистик міндеттеріне бүгінгі таңдағы
көзқарас.................................................................................................................18
Қортынды...............................................................................................................22
Пайдаланылған ... ... ол - ... айнасы, радиодан болсын, теледидар мен газеттен болсын берілген кез-келген ақпарат қоғамдық көңіл-күйдің ... ... ... етеді. Әсіресе радио халықтың басым көпілігі тыңдайтын ақпарат құралы болып келе жатыр. Бүгінгі, ақпарттың қарыштап ... ... ... мен ... ... радионың орнын аздап ығыстырғанымен, өзінің табиғи болмысы,ақпарат таратудағы шапшаңдығы ... әлі де ... ... ... ... келе ... Себебі газет немесе теледидардан берілген ақпаратты алу үшін оған белгілі уақыт жұмсау қажет. Интернеттен ақпартат аларда әуелі сол ... ... ... іздеу мен уақыт өткізіп аласыз. Ал радиода арнайы уақыт ... ... ... жоқ. ... адам ... ... ... радиодан берілген хабарды құлағымен естіп, көңілге түйе алады. Радионың бұл ... ... ... еңбек кезінде өзін байқата алған. Әсіресе, соғыс кезінде, халық ақпарат алудың ... ... ... ... ... ... ... Кәкішұлы айтқандай "қазіргі сөз макулатурасы көбейген кезде қалың ... ... ... түн ... түріп" тастаған айдай болып тіл қататын" әуе толқынының әйгілі жүргізушісі болу үшін журналистиканың ... ... жете ... мың ... ... мен ... ... сан қилы қисындары мен толып жатқан ерекшеліктерін жан-жақты меңгеріп, ... ... ... ... ... өнер мен ... ... тапқырлықты өз образы, өз имиджі ретінде бойына сіңіріп, қалыптасқан қолтаңбасы ретінде халыққа ұсынуы керек. Бірақ, журналистің елдік тұлға ... ... үшін бұл әлі ... ... ол - қоғамдық пікір қалыптастыратын БАҚ өкілі. "Судың да сұрауы бар" демекші, эфирдегі ... сөзі де ... бір ... шеңберінен аспауы шарт. Іс-әрекет мазмұны кестесінде бұл ереже - ... - заң ... ... ... журналист ретінде өзіміздің кәсіби біліктілігімізді арттыруда теориялық ілімдерге баса ... ... ... қабырғасынан мүмкіндігіміз жеткенше білім алу, біздің басты міндетіміз. Соның нәтижесінде біз университет қабырғасында ... өз ... ... ... ... іс жүзіндегі тәжірибелі тәлімдерінен, дүниежүзілік деңгейдегі жаңашыл бағыттарынан хабардар боламыз. Демек, болашақ мамандығымызды тәжірибе жүзінде көзбен көріп, қолымен ұстап, ... бір ... сол ... ... ... біздің қазіргі таңдағы қажетті сұранысымызға айналып отыр деген сөз.
Соған орай осы еңбекте, қазақ радио ғылымының атасы, ... ... ... және ... ... (ІІІ том) ... ... кітаптарын негізге ала отырып, және басқа да ғалымдардың еңбектері бойынша, бүгінгі радионың сан қырлы міндеттерінің, ... ... үш ... ... ... ... Қоғамды әлеуметтік топтастыру міндеттері;
3. Мәдени-ағартушылық міндеттеріне, анықтама беріп өтеміз.
Тақырып өзектілігін ашу мақсатында ... ... ... ... ... ... ... сана қалыптастырудағы міндеттері мен сол бағыттағы еңбектеріне тоқталамыз. Және бүгінгі таңдағы радионың атқарып отырған негізгі ... мен ... ... ... ... деген көзқарастарды саралаймыз.
Зерттеу жұмсының мақсаты-радио журналистиканың басты міндеттеріне (функцияларына) теориялық тұрғыдан сипаттама жасау.
Зерттеу жұмысының міндеті:
- Ақпараттық функциясына теориялық тұрғыдан тоқталып ... ... ... ... ... ... ... Мәдени-ағартушылық функциясының теориялық тұрғыдан мәнін ашып, оның маңызды тұстарын ерекше атап өту.
І ТАРАУ. ҚАЗАҚ ЖЕРІНДЕ РАДИОНЫҢ ПАЙДА ... ... әуе ... ... алғашқы радио хабар туралы қоғам арасында әлі күнге нақты пікір жоқ. Қоғамда ... ... ... болуы туралы сан алуан пікірдің қалыптасуы, олардың бір байламға түсірлмеуі қазақ радиосының туған жылын белгілеуде жаңсақтыққа ұрындыруда. Белгілі ... ... ... ... ... болуы жайындағы пікір алуандығын былай түсіндіреді: "Қазақстанда жаппай хабар бере бастау уақытын анықтаудағы кездесетін қиындықтар мынаған байланысты,зерттеушілер бұл хабарды: а) ... ... ә) ... хабарына, б) республика хабарына, в) жергілікті хабарға, г) радио хабарға, ғ) Морзе әліппесі көмегімен берілетін деп деп бөледі. Ал ... ... ... ... ... одан кейін Алматыға көшірілгені келіп қосылады.[1]
Ғалымның бұлай деуіне негіз бар. Мысалы "Полвек в пути" ... ... ... осы салаға біраз жетекшілк жасаған Н.Сыздықов пен И.Колчин: "Қазақстанда радио алғаш рет 1923 жылы ... ... ... ... ... ... ... сүйенгені көрсетілмеген. Радиостанцияларды қабылдап таратушы, тек қабылдаушы немесе таратушы болып бөлінетінін ескерсек, ... ... ... ... түседі.
Қазақ радиосының тарихын зерттеушілерінің бірі- Р.Сағымбеков "Алматыдан сөйлеп тұрмыз" кітабында : "1912 жылы ... ... ... ... Шпанов-Егоров, Түркістан пошта-телеграф округінің жоғары мәртебелі бастығына кезекті шағым жолдап,стансаға іргелес салынған ... ... ... ... ... ... ... алдыңғы зерттеушілерге қосылып, "Қазақстандағы алғашқы радио станция 1913 жылы Форт-Александровскіде жұмыс істеді. Ол Ресейдің ... 16 ... ... бірі ... жазады.
Қазан револютциясынан бұрынғы патша Ресей тұсындағы байланыстың жүйесін қарастыратын кітаптың (Развитие связи в СССР, М,1967) ... ... деп ... ... ... ... ... нәрсе айтылады. Ресейдің пошта және телеграф басқармасына қатысты комерциялық радиостанциялар құрылысы 1909 жылы жаңадан ... ... Оған ашық ... ... ... ... жасау үшін жағалаулардағы радиостанциялар салу жөніндегі халқаралық конвенция түрткі болыпты. Осындай радиотелеграфтық желі Ресейдің ... ... ... ... келтірілген деректерден шығатын қортынды мен біз жоғарыда талдаған ... ... ... ... Егер радиостанца жұмысын 1912 жылы бастаған болса, оған қажетті ... ... ... ... 1913 жылы жазыуы, тұрғын үйдің тарлығы, жарамсыздығы жайлы екі-үш жыл өткізіп ... ... ... ... сол кездегі халқының үштен бір бөлігі қоныстанған Сырдария мен Жетісу губерниялары Түркістан Республикасына қарады. Сондықтанда осы ... ... ... ... ... ... ... таратыла бастаған радио хабарларды тек өзбек ағайындарға теліп қою біржақтылық ... еді. ... ол ... тұратын барлық халықтардың тұрғылықты тілдерін қолдануы бірдей болған еді. Оған "Радиослушатель" журналында (1928,№ 5) ... мына бір ... ... бола ... "Қарақұм қаласынан Ташкентке жергілікті ұлтынан өкіл келді. Ол Ташкеттің радиостанциясына қазақ тілінде хабар тарату өтініш жасады. Болыстың көптеген ... мен ... ... ... мен ... ... бартын. Радиостанция өз бағдарламасына қазақ тілінде хабарларды енгізді".
Сонымен, Қазан революциясына дейін Форт-Александровскі мен Түркістанда радиостанцалар болды. Олардың жұмысы ... ... ... ... ... ... кең ... болған жоқ. Ұйымдастырушылар мен алдына ондай мақсатты қойған жоқ. ... тек ... үшін ... ... телеграфты қайталады.
Екіншіден, Радиостанцияалар мемлекетке қарағанымен,шын мәнісінде түрлі ведомостваларға қызмет етті. ... ... және ... ... ... ведомоствалары еді. Еліміздің барлық радиостанцияаларын бір мақсатқа бағындыратын,оның дамуын қадағалап отыратын жеке ұйым болған жоқ.
Үшіншіден, Қазақстан жеріндегі балық радиолар ... ... ... ... ... желі ... атқарды. Олардың әскери байланыстағы рөлімен салыстырғанда шаруашылық, әкімшілік және саяси өмірге араласуы жоқтың қасы ... ... ... ... ... бір мәселенің басы ашық болуы керек. Егер радио мекемесінің толық атауы "Радиовещание", яғни радио тарату екенін ескерсек,радионың алғашқы байланыс құралы ... ... ... ... болмайды.
Қазақ АКСР Халық Комиссарлар Кеңесінің 1921 жылға 29 кыркүйектегі шешімінің республикалық радионың ... ... ... ... ... Онда ... ... бастап Орынбордағы радиостанца арқылы күн сайын 1600 сөзден тұратын өздері дайындаған радиобюллетеньді республикаға тарату құқы ... ... 1921 ... ... айын республикалық Қазақ радиосының туған күні деп атауға толық негіз бар. Өйткені бұған дейін ресми ... ... ... ... әуе ... ... радио хабар болған жоқ. Дәл осы айдан бастап арнайы кесте (сетка) бойынша республикада жұмыс істеп ... ... ... елді ... ... дерлік жүйелі түрде хабар таратылғанын айғақтайтын дәлелдер бар. Мысалы, Орынбордағы ... ... ... екі рет ... уақытта Мәскеуден берілетін РОСТА-ның хабарын транцляциялады. Ертеңгісін және кешкісін бір сағаттан өздері дайындаған ... ... ... ... Қазақ радиожурналистикасының даму кезеңдері
Қазақ халқының мәдениетін, тілін, тарихын. дінін т/б ... ... ... ... ... келе ... радиожурналистика,бұқаралық ақпарат құралдарының бір саласы ретінде қалыптасты. Журналистиканың ... да ... ... ол да ... өз ізін ... ... алған тұсқа дейінгі қоғамдық дамуымыз Ресей империясымен байланысты болғандықтан,әрі радионың отаны да сол ел ... ... ... ... ... да сол елмен сәйкестендіріліп зерттелуде. Ресейлік ғалымдардың тұжырымдамасын ... ... ... ... даму ... ... кезеңдерге бөліп қарастырамыз:
1. Радио бағдарламалардың қалыптасу кезеңі ... ... ... ... радиосы 1927-194 ... ҰОС ... ... ... ... Соғыстан кейінгі халық шаруашылығын
қалпына келтіру кезеңіндегі радио ... ... ... ... ... тоқырау дәуірі ... ... ... құру және ... ... ... ... Нарық кезеңіндегі радио 1991ж. - бері ... ... ... ... нақты қызмет көрсетуі, хабарлар таратуы тікелей РОСТА-ның жұмысымен байланысты өрбіді. Патшалық ... ... ... ... ... ... құрылуы үлкен жаңалық болды. Түрлік РОСТА-ның міндеттері мен атқарған қызметтері жөнінен зерттеу деректері төмендегіндей: "Түркістан телеграф агенттігі алғашқында ... ... ... бөлген жоқ. Олар негізін орталықтан түскен және жергілікті ақпарат болып шартты түрде екіге бөлінді. Орталықтан алынған ақпарат елімізде ... ... ... ... ... ... ... жөнінде түсінік береді. Түрік РОСТА репортерлері жұмысындағы басты міндет ... ... ... ... ... Бұқара халықты совет үкіметін орнатуға қатыстыру ... ... ... табанды күрес кезінде, шыншыл хабар беруге аса үлкен көңіл бөлді. Жұртты ... ... ... гөрі ... ... барып, тарату негізгі принціпке айналды.
Ресейдегі радио қозғалыс өрістеген сайын Түрік РОСТА-ның қызметі де жандана түсті. "Алғашқы РОСТА радиогазеті 1924 ... 24 ... ... шықты,1928 жылдың ортасына қарай 80 радиогазет, 1930 жылы-300-дей, бұдан басқа фабрика завоттан-179, колхоздардан-100-деген радиогазеттер 29 халықтың тілінде шығып тұрды",-деген ... ... еді "Әуе ... радиосы" атты еңбекте.
"Осы жылдар хабарларын әлеуметтік-саяси бағыттарына қарап төмендегіндей бөлуге болады:
- ... ... ... көтерушілік;
Ал пішіндік жағынан:
- радиожиналыс;
- радиотеатр;
- радиоүндесу;
- радиоконцерт"- деп "Қазақ радиожурналистикасы" атты еңбекте қарастырылғанын ескерсек,бұл анықтаманың Қазақ радиосының соңғы жылдардағы хабарларына да ... ... көп ... ... та келгені анық.[4]
Қазақстанда 20-жылдардың басында радиостанциялары бар жерлерде радиоәуесқойлар үйірмелері ұйымдастырыла бастады. Олар әуесқойларға радио ісінің негіздерін оқытумен ... ... ... ... үйретті. Еңбекшілердің бұл бастамасы Қазақстанда, Радио Достар Қоғамын құруға алып келді. Сөйтіп ол радионы ... ... ... жасау мен орнатуда, әуесқойларға көмек көрсету жөнінде, қалалар мен селоларда радиоландыру ісінде үлкен жоспарлы ... ... ... ... ... мен ... ... байланыстырда және оларға күн сайынғы еліміздің саяси,мәдени және ... ... ... жаңалықтарын жеткізді. Әрине олардың дүние танымы да кеңейтілді. Осылайша халықтардың жалпы мәдени және саяси деңгейін арттыра отырып,ол ғасырлар бойы ... ... ... ... үшін қуатты қару, біздің артта қалған ауыл шаруашылық өндірісімізді айтарлықтай алға ... ... ... ... ... молайта отырып, сол арқылы саяси ағарту жүрігізіп қана қоймай. экономикалық қуатын ... ... ... ... ... ... алғаш орнай бастаған күннен бастап комунисттік идеологияны халық санасына сіңіру жолында аянбай тер төкті. Бұл ... ... ... басшылары, Ресей тәрізді бірнеше ұлт аймақтарынан құралған, әрі сол аймақтармен ... ... бол, ... жоқ, ұлан ... ... ... ... алғанда, ең әуелі, сол алыс қыйырлармен байланыс орнатып, ішкі Ресейде орын алып жатқан өзгертулермен хабардар етіп отыруды, және ... ... тап ... қарсы күреске жұмылуға насихаттауда осы радионы қолдануды жөн көреді. Бұған дәлел ретінде Қазақ өлкесін басқару жөніндегі әскери-револютциялық комитеттің ... ... ... ... ... ... ... мына мақаласын ұсынуға болады:
"Мәскеуге партия съезне немесе Кеңестер съезне келген сайын мен Ильичпен көптеген сұрақтар төңірегінде кеңесетінмін...
Осындай әңгімелесу үстінде... мен өзге емес өз ... не ... не оқи ... ... ... ... ... партиялық және ағарту жұмыстарын жүргізудің қиындығын айттым. Владимир Ильич ойланып отырып: - Мен сізге практикалық ... ... ... ... ... принціпін,ұлттық саясат туралы бірнеше баяндама ұйымдастырыңыз. Бұл баяндамаларды грамафон күйтабағына түсіру керек. Сонсоң біздің орган арқылы граммафонды көбейтіп ... ... ... мен ... көшпелі қазақ ауылдары арасына үлестіріңіз. Осылайша үгіт пен насихат жұмысының негізін салыңыз"-деді.[6]
Бұдан бөлек ҰОС ... ... ... отанды қорғау жолында жаппай еңбек етуге үндеп, әскерлердің ... ояту ... осы ... ... ... зор болды. Күндіз-түні бел жазбай завот стандарында, колхоз шаруашылығында еңбек етіп жүрген қарапайым халық ... ... ... ... ... осы ... ... алып отырды. Және үкімет басшыларының жаудан елді азат ету ... ... ести ... ... ... ... жүрсе де, еңбекке жаңаша сипатта беріле түсіп, ... ... ... ... ... орнату кезеңінде де радионың ағартушылық міндеті мен қоғамдық сана қалыптастыру және азаматтардың жүрегінде комунисттік қоғам орнатуға деген сенімді нығайтуда бұқаралақ ... ... оның ... радионың орны ерекше болды.
Насихат нанымыңды қалыптастырса, үгіт сендіру арқылы іске жұмылдырады деген ... ... бар. ... ... әсер ... үгіт ... күш ... Дегенмен, екеуінің де түпкі мақсаты бір. Бұдан шығатын қорытынды қандай жағдай болмасын, қай хабар ... ... ... ... мәдениеттің өсуіне жолбасшы болуға тиісті [7].
ІІ ТАРАУ. РАДИОЖУРНАЛИСТИКАНЫҢ МІНДЕТТЕРІ
Радиохабарларын таратудың міндеттері (функциясы) дегенде бұқаралық ... ... ... ... туралы сөз болады. сөзін сөздіктер міндеттері, қызметтік мақсаты мен ... деп ... Осы ... ... ала отырып, радиохабарын таратудың міндеттерін айқындайтын болсақ, оның ауқымы кең ... және ... ... басым екендігіне назар аударамыз. Өйткені, радионың аудиториясы кең, оның тыңдармандары қоғамның ... ... ... хабардың өзі түрлі жағдайда тыңдалады. Радиожурналист те қоғамдық қарым-қатынастардың белсенді мүшесі ретінде көпшілік мүддесіне қызмет етеді, солардың ақпараттық және ... ... ... Оның ... ... кері ... ... жалған ақпарат таратуға, немесе бұрмалауға еш құқы жоқ. Түптеп келгенде радиожурналистика да ... ... мен ... ... ... ... ... қарамастан бұқаралық хабар тарату үшін ортақ мына 3 факторға ... ... ... тарату ісі бір мезгілде бірнеше міндетті қатар атқарады,яғни ол көп функциональды.
2. Хабар тарату тәжірибесінде алға қойған мақсаттарына кері нәтиже ... ... орын алуы да ... ... ... ақпараттық қамтамасыз ету орнына жалған ақпарат тарап ... ... ... ... ... ... ... қалады. Демалыстық мақсатта талғамсыз берілген музыка тыңдармандардың дегбірін қашырып, көңіл күйін бұзуы ғажап емес. Болмаса, таңертеңгісін қайғылы ... ... ... ... оны ... адам күні бойы депрессиялық күй кешуі мүмкін.
3. Кез-келген бұқаралық ақпарат құралы, соның ішінде радиохабар таратушылар да, ... ... ... мен жарнамалық ықпалдан тыс қала алмайды, белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... бір уақыт шеңберіндегі қоғамдық-саяси және экономикалық жағдайларды сараптап, оқиғаларға баға беруде, деректерді екшеуде, жаңалықтар топтамасын іріктеуде, сыртқы ықпалды шектеу журналистен өте ... ... ... ... Көп жағдайда журналистердің өзі де қоғамдық процесстерге араласып, соған атсалысып кетеді, ... ... ... ... әуе ... ... Кей ... еш өңдеусіз, тікелей эфирге тарайды, оған тосқауыл қойып, айтар ойды шектеу мүмкін де болмайды. ... ... ... ... ... ... жалтақтық психологиясының орын алуына әкеліп соқтырды. Ақпараттарды іріктегенде оларға жақпайды-ау дегендер эфирден түсіп қалады, керісінше, ... ... ... ... ... орын ... Журналистикаға жат жағымпаздық, жағынушылық қасиеттер өтпелі кезең тәжірибесінде кеңінен орын алды.
Сонымен бірге, мемлекеттік ұстанымдар мен ... ... ... да ... бір ... алға шығарады да, кейбір жақсы мүдденің өзі екінші қатарда қалып қояды. Оның бәріне уақыт төреші, радио да уақыт төреші, ... да ... ... қызмет етеді.
Радиохабар таратудың сан қырлы міндеттерін үшке топтастыруға ... ... ... ... ... туындайды, радиожарнаманы да осы топқа жатқызамыз.
ІІ. Қоғамды әлеуметтік ... ... ... ... ... пікірді жеткізу мен қалыптастыру, қарым-қатынас, тәрбие, үгіт-насихаттық және ұйымдастырушылық функциялары. ... ... ... ... ... және ... -- ойын-сауықтық функциялары.
Радиохабарларының міндеттерін білу хабар тарату кестесін сауатты жасау, станцияның бағыт-бағдарын, форматын анықтау, бағдарламалардың ішкі мазмұнын ... және ... ... талап-тілектерін ескеру үшін қажет. [8]
2.1 Ақпараттық міндеті.
Барлық ... ... ең ... ... міндеті жеке адам, қоғам және мемлекет мүддесіне сай ақпараттық сұранысын қанағаттандыру болып табылады. Радио басқалармен салыстырғанда ақпаратты жедел, нақты және ... ... ... ... Осы ... сай ... міндетіне баса назар аударуы заңды. Дегенмен, кейбір радиостанциялар осы басымдықты тасада қалдырады, өздерін ... ... ... ... тек ... ... ... ақпараттық қызметі жұмыс істемейді, жаңалықтар жүйелі берілмейді. Бір жылдары штатында ... жоқ ... да ... ... ... ... лицензияға ие болған келеңсіздіктер де орын алды.
"Ақпарат" сөзінің бірнеше баламасы бар,біз тар және нақты мағнасында қолданып отырмыз. Адамдарды әлемде және ... ... ... ... және ... таныстыруды ақпараттық қызмет деп танимыз. Ол арқылы тыңдарман өмірде болып жатқан құбылыстармен танысып, баға береді, білімін толықтырады, кеңестер алады, бағдар ... ... ... ... ренжиді. Радиобағдарламалар ішкі элементтері арқылы бірін-бірі толықтырып сол күннің оқиғаларынан толыққанды ... ... ... сол күні ... ... ... маңызды оқиғаларға назар аударады, түске қарай оның барысынан ақпарат таратады,әдетте, кешкісін кешкісін қортындыларын шығарып ... ... адам үшін ... мәні бар ... ... ... ... қазіргі өмірдің қажеттілігіне айналған, сол арқылы қоғамдық процестерге де ... ... ... ... ... баса
назар аударады, олар хабар тарату кестесінде турақты уақытқа ие болып, жүйелі тарап ... ... ішкі ... ... орналасуы мүмкін. Мысалы, бір топтамада шетел, екіншісінде ел жаңалықтарына назар аударылса, таңертеңгісін ауа ... ... ... ақша ... ... ауады, мәдениет, спорт жаңалықтары да тұрақты сұранысқа ие болады. Соңғы уақытта жетекші радиостанциялар тәжірибесінде ... ... ... ... ... кең қолданыс табуда. Қазақстанда бұл тәжірибені жандандыратын уақыт келді. Қазір радиоарналар ... ... ... ... енді ... өсудің жолдарының бірі ретінде тікелей репортаждарды жиірек қолдануға болады. Одан ... да, ... да ... ... жеделдігі артады, имиджі жақсарады, тыңдарман еш боямасыз оқиға ортасынан берілген хабарға құлақ түріп, қиялымен жаһанды кезеді.
Халықтың ақпаратты ... ... оның ... әр түрлі көзқарас тұрғысынан бағалануы, әр түрлі көздердің қамтылуы қоғамның дамығандығынан, өркениеттілік дәрежесінен хабардар етеді. Әсіресе, төтенше оқиғалар ... ... ... ... дәл және ... ... ... маңызы артып отыр. Адамдар табиғатынан күмәншіл, бір ақпаратты бірнеше көзден естіген соң ғана ... ... ... ... ... жиі болып тұратын жер сілкіністері жағдайында ең алдымен NHK (Ен-ейч-кей) ... ... ... ... ... ... өз іс әрекеттерін жоспарлап отыратын көрінеді. Жапондықтарда бұқаралық ақпарат құралдарына деген сенім мықты. Қазақстан жағдайында оны ... ... ... ... ... жер ... мүмкіндігі жоғары аймақта орналасқан және осыған байланысты түрлі қауесеттер жиі естіліп қалады. Жергілікті БАҚ көп жағдайда ... ... кеш ... ... ... жағдайы мәз емес болжау мекемелерінен сұхбат ұйымдастырады. Ал, тұрғындар оған аса сене ... ... ... ... ... ... көздері көп жағдайда назардан тыс қалады.
Нарықтық экономика жағдайында Қазақстанда осыған байланысты ақпаратқа сұраныс артты. Көп адамдар шағын және орта ... ... ... бәрі де ... ... табылады. Қазақ радиосынан басқа радиостанциялар экономикалық саясатты түсіндіру, көпшілік көкейіндегі сұрақтарға жауап іздеуге аса көңіл бөлмейді. Мұндай ақпараттың қажеттігі ... ... ... ... ... кешке дейін көруге мүмкіндігі жоқ. Ал, радиоақпаратты басқа тірлікпен айналысып отырып та қағып алуға болады. Радиоақпараттың мақсат-мұраты ... ... жаңа ... ... ... ... болу. Солай екен деп, ақпаратқа үгіт-насихаттық сипат беруге, міндеттеуге, үндеуге болмайды. Радиожурналистің басты мақсаты ақпаратты сол күйінде боямасыз, нақты ... ал оны ... өз ... мен ... ... сай ... тиіс.
Осыдан келіп, радионың жарнамалық міндеті шығады. Жарнама да ақпараттық міндетпен ... тек ... ... бар. ... ... ... ол -- ... бір тауар, болмаса кәсіпорын туралы құлағдар ету, оның жағымды имиджін қалыптастыру және тұтынушы ретінде назарын аудару ... ... ... ... ... ... ... сәйкес келеді. Тыңдарманды селт еткізіп, көңілін аулауда юмор, метафора кең ... ... ... ... ... ерекше талап қойылатын болды. Қысқа уақытта оқырмандар мен тыңдарманның назарын аудару, пайдалы ақпарат беру және соны санасына сіңіру ... ... ... ... ... ... талап етеді. Жарнаманың үздік үлгілері қалыптасып та үлгерді, жыл сайын үздік туындыларға бәйге тағайындалып та жүр. Міне, мұның бәрі ... ... ... ... салып, қиялын ұштайтын, қаламын қатайтып, еңбекқорлыққа тәрбиелейтін факторлар болып табылады.
Барлық ақпарат құралдарының ең негізгі басты міндеті жеке ... ... және ... ... сай ... ... қанағаттандыру болып табылады[9].
Радионың ақпараттық міндеттерінің келесі бар тобына Корреспонденция жанрын жатқызуға болады. Онда ... ... мәні мен ... ... тілші тарапынан баға беріледі. Сондықтан да, оқиғаны кеңінен қамту мен қорытынды ой айту ... ... екі ... ... ... ... ... мөлшері 30-45 секунд көлемінде болса, ал корреспонденцияның көлемі 1,5-2 минутқа дейін созылады.
Корреспонденцияда факті хабарланады, сондай-ақ, факті туралы оны ... ... ... ... ... ... ... алдында өзі баяндайды. Оқиға куәгерінің өз аузынан ... ... ... нанымдылығымен тыңдармандарды баурап алады. Ал корреспонденция диктордың оқуындағы мәтін түрінде берілсе, онда міндетті түрде ... ... ...
2.2 ... ... топтастыру міндеті
Тұрғындарға қолайлы ақпараттық қызмет көрсететін радио сол қоғам мүшелерін ... ... ... ... де ... Әңгіме жүр, тұр деген ұрандармен мыңдаған адамдардың қоғамдық қылығын реттеу туралы емес, таратылған ақпарат арқылы белгілі бір іс-әрекетке ұмтылдыру, ... ... тұр. ... ... мына ... байланысты шеру өтеді деп ақпарат таратсаңыз, орнын хабарласаңыз, оны естігендердің бәрі болмаса да, көкейінен шыққандардың бір тобы сол ... ... ... ... ... туралы үндеу қолдау табады, басқа да көпшілік іс-шаралар осылай жүзеге асып жатады. Яғни, радио ақпарат тарату арқылы ... ... ... ететін іс-әрекеттерге көршілікті жұмылдыра алады. Әрине, ол үндеулер қоғамды ірітуге, белгілі бір ... ... ... ... ... тұрақты дамуы, оның мүшелері арасындағы ынтымақ пен татулық, адамгершілік пен достық қатынастар үшін радиожурналист те әрқашан жауапты. Міне, осыдан келіп ... ... ... ... ... ... ... даму бағытына топтастырушы, өз ақпараты арқылы жаңа межелерге жігерлендіруші.
Радиохабар таратудың басты мақсат-мұраты аудиторияның ортақ құндылықтарын қалыптастыру, жалпыадамзаттық, ұлттық, жалпы ... ... ... ... баса ... аудару, ортақ тауқіметтерді бірлесіп шешуге үндеу, кертартпа күштер мен ықпалды шектеу болып қала береді.
Радионың аудиториясы үлкен ... ... оның ... де ... ... ... сұранысы дегенде жас ерекшелігін, әлеуметтік жағдайын, психологиялық көңіл-күйін, ұлттық және діни ... ... оңай ... ... ... ... міндеті кез-келген хабардан көрінеді. Публицистика болсын, өнер тақырыбы ... ... ... сөз ... ... ... ... жақындастыру идеясы тұрады. Кеңестік идеология заманында бізде бәрі жақсы, ... бәрі ... ... ... ... ... еді. Қоғамның дамуы қандай дәрежеде болмасын журналист обьективті сараптама жасап, ... ... ... ... ... ... ... болмайды.
Мысалы, ертең мына мәселеге байланысты шеру өтеді деп ақпарат таратсаңыз, орнын хабарласаңыз, оны естігендердің бәрі болмаса да, көкейінен ... бір тобы сол ... ... ... ... ... туралы үндеу қолдау табады, басқа да көпшілік іс-шаралар осылай жүзеге асып жатады. Яғни, ... ... ... ... ... ықпал ететін іс-әрекеттерге көршілікті жұмылдыра алады. Әрине, ол үндеулер қоғамды ірітуге, белгілі бір топтарды арандатуға бағытталмауы ... ... ... ... оның ... ... ... пен татулық, адамгершілік пен достық қатынастар үшін журналист те әрқашан ... ... ... келіп журналистиканың интеграциялық міндеті туындайды. Журналистика қоғамдық күштерді даму бағытына топтастырушы, өз ақпараты арқылы жаңа межелерге ... Ол ... ... нығаюы мен беріктігіне, сол арқылы мемлекеттің күшеюіне ықпал етеді, биік мұраттар мен мәдениетті орнықтыруға, соған жас ұрпақты тәрбиелеуге белгілі бір ... ... ... ... да, қоғамдық пікірді жеткізу мен қалыптастыру арқылы сол нәтижелерге жетеді. Журналистика қарым-қатынас құралы, ол эфир немесе БАҚ арқылы миллиондарды бір ... ... ... ... отырған жалғызілікті зейнеткердің әңгімеге деген сұранысын қанағаттандарады. Сол ... ... ... да көп, адам мен ... топ пен топ, жас пен ... жаяу мен ... бай мен кедей арасында қарым-қатынас бір мезілде орнайды және олардың радиоақпаратқа реакциясы да ... ... ... ... ... оның ... бәріне де ортақ, осы арадан ортақ құндылықтар шығады.
Хабар таратудың басты мақсат-мұраты аудиторияның ортақ құндылықтарын ... ... ... ... ... ... аймақтық құндылықтарға баса назар аудару, ортақ тауқіметтерді ... ... ... ... ... мен ықпалды шектеу болып қала береді[11].
Радионың ендігі бір маңызды міндеттерінің бірі -- ол адам мен адам ... ... ... ... ... шүйіркелесу. Адамның күні адаммен және сәт сайын табиғатымыздан біреумен сөйлесуге, жауап алуға, пікір білдіруге, ой таластыруға бейім тұрамыз, осындай ... ... ... ... ... ... радионың орны орасан. Әсіресе, өтпелі қоғамда, жаңа ортада, саяси, болмаса экономикалық күйзелістер кезеңінде адамдар бір-бірімен әңгімелесуге, тұмшалаған ойы мен ... ... ... ... бөлісуге, жоспарларын ортаға салуға бейім. . Мұндай ... ... ... әсер ... ... сезіндіреді, қолдау мен демеу қанат бітіреді, жігерлендіреді. ... бұл ... да өсу ... ... ... ... ... қатары көбейді, тіпті журналистер бір арнаның келбетін, имиджін айқындайтын жағдайлар да кездеседі. Радио осындай тұлғалар арқылы тыңдарманына жақындай түсті. Журналистің ... ... мен ... ... ... енді оған ... бұрып, ыждаһатпен тыңдайтын болған, немесе, ұнатпаса бірден радиосын өшіре қояды. Яғни, автор мен тыңдарман арасында эфир арқылы жылы қарым- қатынастың ... өзі ... ... ... Мәдени-ағартушылық міндеттері
Хабар тарату көп қырлы мәдени-ағартушылық мақсатты жүзеге асыруда бірнеше кешенді міндеттерді қатар орындайды. Соның негізгілеріне жеке ... ... ... ... ... хабар тарату ісіндегі оның үш қыры назар ... ... ... ... үлгілері эстетикалық талапқа жауап беріп, мәдениеттіліктің бір қыры болып табылады. Яғни, жүргізушінің жалынды сөзі, диалогтардың психологиялық ... ... ... ... ... мен жаңа ... ... тыңдарманның қиялын қозғап, оқиғаны көз алдына елестететін дыбыстық бояулар, өзін оқиға ортасында сезінуі, хабардың ішкі байланысы мен өрбу ... ... ... сөз, саз бен табиғи шулардың өзара үйлесімділігі-осының бәрі ... ... ... ... ... әдіс-тәсілдер. Журналист неғұрлым бейнелеуші құралдарын дұрыс қолданып, ... ... ... әсер ете ... ... ... күшті тітіркендіреді және әдетте көңіл аудара бермейтін деректің өзі қатты тебірентеді. Қазіргі радионың көркемдік және құрылымдық мүмкіндіктері шексіз. Ол белгілі ... ... ... ... ... ... ... жанды, әрі әсерлі тыңдарманына жеткізуге қабілетті. Оның үстіне, қазір тікелей эфир тәсілі, яғни эфир тәжірибеде кең қолданыс ... ... өзі ... көп ... ... әсіресе интерактивті режимде диалогтар құрып, шексіз импровизация жасауға, сөзді тауып айтуға, тыңдарманды қызықтыруға, бірге қуанып, күйінуге, сөйтіп, ... ... ... ... шектеу жасай алмайды.
Эфир уақытын дұрыс пайдалансаң, өзіңнің бағың, танымалдығың артып, рейтингің өседі, кәсіби ... мен ... ... ... болса, уақытты зая кетіргенің, тыңдарманды жоғалтқаның. Эфир ... ... ... Журналистика өмірге келген кезден бастап өнердің әр саласын: музыка, театр, әдебиетті ... ... ... ... ... радиоэфирге шығаруда көптеген ізденістер жасалынып, небір пішіндер мен ... ... ... және олар ... әрін ... ... талғамын көтеруге тікелей ықпал етті. Сонымен бірге, өзі де басқа өнер салаларынан көп жайды үйреніп, әдіс-тәсілдерін байытты, рухани, мәдени және ... ... ... ...
3. ... ... үлгілері жылдар бойы қалыптасты және оның өзіндік дәстүрі бар. Әдебиет пен ... ... ... мен ... ... ... күйінде радиоэфирге жолдама алып жатты, сөйтіп, бірін-бірі байытты. Радиопоэмалар, фельетондар мен очерктер, трагедиялар, психологиялық драмалар, комедиялар, фарс пен ... ... ... әр ... ... тарап тыңдарман қиялын шарпығанын қалай ұмытармыз.
Сөйтіп, өзінің көп жылғы тәжірибесінде басқа өнер салаларын насихаттап қана қойған жоқ, ... ... жеке дара өмір сүре ... қабілеттілігін, өзгелермен тең екендігін, шығармашылық әдіс-тәсілдерінің сан ... ... ... қай уақытта болмасын білім мен таным көзі, ... ... озық ... ... тиімді құрал. Сондықтан оның ағартушылық міндетін де назардан тыс қалдыра алмаймыз. Қазақ даласында жаппай сауаттылыққа жол салған, ұлттық інжу-маржандарымызды насихаттап, ... ... ... ... ... ... кадрлар мен зиялы қауымның өсуіне ықпал еткен күш болғандығын ұмытпаймыз. Қазір де оның ағартушылық міндеті шексіз, әсіресе орталықтан алыс елді ... ... ... ... жетпейді, телехабарлар тарамайды.
Радио қай уақытта болмасын білім мен таным көзі, әлемдік мәдениеттің озық үлгілерін тарататын тиімді құрал. Сондықтан оның ... ... де ... тыс ... ... ... даласында жаппай сауаттылыққа жол салған, ұлттық інжу-маржандарымызды насихаттап, келешек ұрпаққа жеткізген радио екендігін, ұлттық кадрлар мен зиялы қауымның ... ... ... күш ... ұмытпаймыз. Қазір де оның ағартушылық міндеті шексіз, әсіресе орталықтан алыс елді мекендерге кітаптар, газет-журналдар ... ... ... ... Ал, ... ... ... әлдеқайда кең.
Радионың демалдыру-ойын-сауықтық міндеттері қазір алдыңғы қатарға шығып отыр. Көп радиостанциялар музыкалы, ойын-сауықтық форматта жұмыс ... және ол ... да. ... ... жеңіл ақпаратпен көтеріңкі көңіл күй сыйлайды, сөйтіп, тыңдармандардың демалуға деген сұранысын қанағаттандырады. Осы ... ... ... ойналады, жүлделер үшін сұраққа жауап береді, музыкалық жұмбақтар ... ... ... ... ... ... әңгімелер айтып, жарысады, өмірдегі қызықты жайларды әңгімелейді. Сол сияқты түрлі музыкалық кештер мен концерттерден жазылып алынған хабарлар әуе толқынына да ... ... ... ... бір тобы ... құрылады, түрлі әңгімелер мен актерлік көріністер сөз арқылы сомдалады.
Көбіне, ойын-сауықтық хабарлар журналистика талаптарына толық жауап бере алмайды, ... оның ... ... назар аударамыз. Яғни, мұнда көпшілік мәдениет, шоу-бизнес, эстрада мен ... ... ... басым түсіп жатады. Оны жүргізушілерден журналистік қабілеттен гөрі, әртістік және коммуникабельділік талап етіледі. Дегенмен, радиотыңдармандар қатарын көбейту үшін әртүрлі аудиторияның ... ... эфир ... ... ... ... таратып отыруға да көңіл бөлген жөн.
Міне, радионың міндеттері сан қырлы екендігіне көз жеткіздік. Оның ... ... да ... ... ... де мол. ... бәрінің басын біріктіретін бір қасиетті ұғым -- ... ... -- ... өнері. Бір жылдары радио ешқандай да өнер емес деп, рөлін төмендетпек болғандар орынсыз пікірталас тудырған еді.
Радиоөнер ешбір елде ... ... ... толысып кеткен жоқ. Бұның ашылар қойнауы мен құпиясы, сыры мен қыры әлі көп. Сондықтан да болар, радиоөнердің тәжірибелерін ... ... бір ... ... әлі ... ... ... [13]
1979 жылы В.В. Егоров пен В.Н.Ружников былай деп жазады: "...радио мен телевизия өнері ерекше жаңа түр ретінде барған ... ... мол ... ... Олар өзге де өнер ... ... халқымыздың рухани мәдениетінің молшылығы үшін белсенді араласып келеді. Газет, журналдардан айырмашылығы - телевизия мен радиохабары телефильмдер мен ... - өнер ... ... ... ... ... ... мүмкіндігіне байланыстырып, немесе радиожурналистиканың ерекшелігіне жатқызып айтылатын кейбір пікірлер бұл өнер ... ... ... ... ... Ол әлі де ... ... аясын кеңітіп, тыныс алғыза түсуді керек ететін, болашағы зор, сипаты сырлы ерекшеленер өзіндік негізі, бұтақ жаяр кеңістігі бар ... ... бір ... ... ... ...
ІІ тарау. ЖУРНАЛИСТИКАНЫҢ МІНДЕТТЕРІНЕ БҮГІНГІ КӨЗҚАРАС
Журналистика теориясы бойынша ... ... ... талдауға дәстүрлі маңызды орын бөлінеді. Бұл - кездейсоқ емес. Әлеуметтік қызметтің кез келген ... ... ... мен ... - оның теориясының маңызды сәті. Бұл

Пән: Журналистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 29 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Ақпарат түсінігі мен түрлері"13 бет
"Банктік қызметтер нарығының теориялық негіздері."67 бет
"Жас мәселесі және психикалық дамудың заңдылықтары."3 бет
"Мемлекеттің пайда болуы."21 бет
2 – сынып математика сабақтарында оқытудың тәрбиелік функциясын жүзеге асыру64 бет
Adobe Photoshop – графикалық редакторы12 бет
Cалықтардың қызмет етуінің теориялық негіздері7 бет
Delphі тіліндегі бағдарламаның құрылымы16 бет
Esri(ақш) фирмасының arc/info және erdas imagine бағдарламасы3 бет
MS DOS операциялық жүйелерімен жұмыс модульдері26 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь