Баланың мектепке барғанға дейінгі дамуы

ЖОСПАР

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3.4

I. Баланың мектепке барғанға дейінгі дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5.9

1.1. Оқу қызметінің тәрбиелеушілік мүмкіндіктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10.15
1.2. Бастауыш сынып жетекшісінің атқаратын қызметтері ... ... ... ... ... ... ... ..16.30
II. Оқу тәрбие жұмысын басқарудағы сынып жетекшілерінің ролі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31.36
2.1. Мұғалім . мектепте балаға тәлім.тәрбие берудің негізгі тұлғасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .37.39
2.2. Оқу іс.әрекеті және оның пайда болуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .40.43

III. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..44

IV. Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..45.46
КІРІСПЕ
Бастауыш сынып оқушылары, әрбір пәнді оқып, оны дамыту, яғни білімін дамыту, тәрбиені жақсылап алуы үшін мұғалім еңбегі зор. Тәрбие процесін басқару өте қиын, ол еш уақытта. бірқалыпты жағдайда өтпейді.: Белгіленген мақсаттан ауытқып кетушілік болады. Өйткені педагогтар мен ата-аналар тарапынан баланың дамуында адамгершілік қасиеттерінің қалыптасуында ағаттық, педагогикалық қателіктер жіберіледі. Осының нәтижесінде тәрбиесі қиын балаларды байқауға болады. Егер сіз өз балаларыңыздың тәрбиесін бастамақ болсаңыз бірінші өзіңіздің мінез-құлқыңызды текееріңіз. Сіздің мінез-құлқыңыз нағыз шешуші нәрсе. Ата-аналардың өздеріне талап қоюы, олардың өз үйелменін қадірлей білуі, өзінің әрбір қадамын қадағалап отыруы тәрбиенің ең бірінші, ең басты әдісі — деген болатын А.С.Мақаренко. Оның сөзін дөрекі және мақтаншақ немесе маскүнем болсаңыз, ал онда сізге тәрбие туралы ойланудың қажеті жоқ. Егер әке маскүнем болса, мектеп жасына дейінгі балалар жүйке ауруынан, жиі қояншық ұстамадан азап шегеді, олардың ақыл ойы баяу дамиды. Міне қазіргі кезде әрбір тәрбие беруші, мұғалім, сынып жетекшісі балаға оның болашағына үлкен мән беруі керек. Оларға рухани азық болатындай кеңес беру керек.
Мектепте сабақтан тыс тәрбие жұмысын іске асыру қажет. Тәрбие құралдарына іс-әрекеттерінің түрлері, көрнекі құралдар, көптеген коммуникация құралдары, педагогикалық ықпал жасау кұралдары (мұғалім, ата-ана, ересек адамдардың сөзі, олардың өнегесі т.б.) жатады. Тәрбие мақсаты жемісті болу үшін осы әдістерді тиімді пайдалану қажет.
Бастауыш мектеп шағында баланың дене, психикалық дамуында кейбір ерекшеліктер байқалады. Олардың бұлшық еттерінің күші артады. Бұл жастағы балалар үшін еңбектің тәрбиелік мәні өте зор.
Балаларды бірте — бірте еңбекке баулу ұжым және қоғамға пайдалы еңбектің үй шаруашылығына қатысу, сынып бөлмелерін жинау, саябақта бақша өсіру, мектеп тәжірибе учаскесінде, спорт алаңында жұмыс істеу т.б. үйрету қажет. Бастауыш сыныптардағы оқу процесі қазір өте күрделі. Осы жолда бала дарынды болып, көзге түсе білсе ол ары да жақсы болады деп сенуге болады! Оқушыларға білім мен тәрбие беру ісін одан әрі дамыту және жетілдіру қажет.
Бүгінгі таңда жастарға әлемдік ғылым мен прогресс деңгейіне сәйкес білім мен тәрбие беру, оның рухани байлығы мен мәдениеттілігін, ойлай білу мүмкіндігін жетілдіру, сонымен қатар әр, адамның кәсіби біліктілігін іскерлігін арттыру әділетті, қоғамның міндеті болып табылады. Бастауыш сынып мұғалімі баланың фундаментін жақсы жетілдіру оның басты міндеті болып табылады.
Жұмыстың көкейтестілігі: Баланың мектепте оқуға дайындығын қамтамасыз ету үшін балалар бақшаларының тәрбиешілері кішкене жас топтарынан бастап, мұғалім өз сыныбына келген кішкене оқушылардың дамуы жолындағы жұмысты одан әрі жалғастыруды сүйене алатындай балалардың алған білімдерін, әдеттерін, шеберліктерін, дағдыларын, қабілеттері мен мүдделерін дамыту жолында жұмыс жүргізуі.
Жұмыстың мақсаты: Мектепте жұмысты балалардың жалпы "оқуын" көтеретіндей етіп ұйымдастыру.
Жұмыстың міндеті:
1. Тәрбие ісінің негізгі мақсатын, міндеттерін, маңызын біліп, түсіну, өзекті мәселелерін көре білу.
2. Талдау барысында тәрбие ісінің белгіленген мақсатында сәйкестігін анықтау, кемшіліктерінің себептерін түсіну.
3.Өз жұмысының нәтижесін болжай білуі, нақты нәтижелердің тәрбиесін мақсатқа сәйкестігін аңғаруы, қайшылықтарды, тәрбие ісінің перспективаларын көре білуі.
4.Оқушыларды зерттеу арқылы тәрбиесін міңдеттерді анықтауы.
5.Оқушылардың даму деңгейінде байланысты тәрбиенің негізгі міндеттерімен, оларға сәйкес іс-әрекеттерін белгілеуі.
Жұмыстың құрылымы: Кіріспеден, екі тараудан, қорытынды және әдебиеттер тізімінен тұрады.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1 Назарбаев Н.А. «Қазақстан 2030» Алматы -1997ж.

2 Бастауыш мектеп -Тәрбиенің қайнар көзі педагогикасы №3 2000

3 Бастауыш мектеп -Ұлттық өсиеттер мен даналық сөздер №8 -9
1999ж

4 Болашақ-Халық педагогикасы-тәрбие өзегі №6 2000ж

5 Болашақ -Халық педагогикасын оқыту -тәрбиелік үрдісіндегі
орны №9 2000ж

6 Мектепке дейінгі педагогика -А Меңжанова 1994ж

7 Қоянбаев Б «Педагогика» Астана -1998ж

8 Толыбаев К «Бабадан қалған бар байлық » Алматы 2000ж 53 бет

9 А Құнанбаев «Назидания» Алматы Жалын -1983

10 «Қазақ ойшылықтарының педагогикалық Антологиясы.»
Жарықбаев К.Б, Тәжібаев К. Б, Алматы 1996ж

11 Аймауытов Ж. «Тәрбиеге жетекші» Алматы Қазақстан -1996ж

12 Садыров М. «Болашақ мұғалімдердің дидактикалық
дайындығын жетілдіру» Алматы 1999ж

13 Бабанский Ю. К. «Педагогика» М провенсия 1983

14 Ахметова А, «Педагогикалық технологиялар» (әдістемелік
нұсқаулар) Шымкент 2006ж
15 М Жумабаев «Педагогика» Алматы «Ана тілі »-1992ж

16 Серғазы Қалиұлы «Этнопедагогика» Алматы 2001ж

17 С.Қалиев «Обычай традиции» Алматы 2000ж.

18 М Қожахметова «Адам купия» Алматы 1997

19 Балиев Қ «Болашақ мұғалімдерді ұлттық тәрбиеге дайындау»
Алматы : Нұралы Әлем 1998-200 бет

20 Қалиев С «Қазақтың халықтың тәлім-тәрбиесінің ғылым-
педагогикалық негіздері» пед ғыл докт. дис Автореф-Алматы:
1996-66 бет

20 Ұзақбаев С.А. «Халықтық педагогикадағы эстетикалық тәрбие:»
пед ғыл докт. дис Автореф-Алматы: 1993-46 бет

21 Тілеубаева Р.К. «Халықтық педагогикадағы эстетикалық тәрбие»
пед ғыл докт. дис Автореф-Алматы: 1993-34 бет
        
        ЖОСПАР
Кіріспе.....................................................................
......................................................3-4
I. Баланың ... ... ... ... ... ... ... ... ... Оқу тәрбие жұмысын ... ... ... ...... балаға тәлім-тәрбие берудің ... Оқу ... және оның ... ... ... ... ... ... оқушылары, әрбір пәнді оқып, оны дамыту, яғни білімін
дамыту, тәрбиені жақсылап алуы үшін мұғалім еңбегі зор. ... ... өте ... ол еш ... ... жағдайда өтпейді.: Белгіленген
мақсаттан ауытқып кетушілік болады. Өйткені педагогтар мен ... ... ... ... ... ... педагогикалық қателіктер жіберіледі. Осының нәтижесінде тәрбиесі
қиын балаларды ... ... Егер сіз өз ... ... ... ... өзіңіздің мінез-құлқыңызды текееріңіз. ... ... ... нәрсе. Ата-аналардың өздеріне талап қоюы,
олардың өз үйелменін қадірлей білуі, өзінің әрбір қадамын ... ... ең ... ең басты әдісі — деген болатын А.С.Мақаренко. Оның
сөзін дөрекі және мақтаншақ немесе маскүнем ... ал онда ... ... ... қажеті жоқ. Егер әке маскүнем болса, мектеп жасына дейінгі
балалар жүйке ауруынан, жиі қояншық ұстамадан азап ... ... ақыл ... ... Міне ... ... ... тәрбие беруші, мұғалім, сынып
жетекшісі балаға оның болашағына үлкен мән беруі керек. Оларға ... ... ... беру ... сабақтан тыс тәрбие жұмысын іске ... ... ... ... түрлері, көрнекі құралдар, көптеген
коммуникация құралдары, педагогикалық ықпал жасау кұралдары ... ... ... ... ... ... өнегесі т.б.) жатады. Тәрбие мақсаты
жемісті болу үшін осы ... ... ... ... ... шағында баланың дене, психикалық дамуында кейбір
ерекшеліктер байқалады. Олардың бұлшық еттерінің күші ... Бұл ... үшін ... ... мәні өте зор.
Балаларды бірте — бірте еңбекке ... ұжым және ... ... үй шаруашылығына қатысу, сынып бөлмелерін жинау, саябақта ... ... ... ... ... ... ... істеу т.б. үйрету
қажет. Бастауыш сыныптардағы оқу процесі қазір өте күрделі. Осы ... ... ... ... түсе ... ол ары да жақсы болады деп сенуге болады!
Оқушыларға білім мен тәрбие беру ісін одан әрі ... және ... ... ... ... ... ғылым мен прогресс деңгейіне сәйкес
білім мен ... ... оның ... ... мен мәдениеттілігін, ойлай білу
мүмкіндігін жетілдіру, ... ... әр, ... ... ... ... әділетті, қоғамның міндеті ... ... ... ... ... ... ... жетілдіру оның басты міндеті болып
табылады.
Жұмыстың көкейтестілігі: Баланың мектепте оқуға дайындығын қамтамасыз
ету үшін балалар бақшаларының ... ... жас ... ... өз ... ... ... оқушылардың дамуы жолындағы жұмысты одан
әрі жалғастыруды сүйене алатындай балалардың алған білімдерін, әдеттерін,
шеберліктерін, дағдыларын, ... мен ... ... жолында жұмыс
жүргізуі.
Жұмыстың мақсаты: Мектепте жұмысты ... ... ... етіп ұйымдастыру.
Жұмыстың міндеті:
1. Тәрбие ісінің негізгі мақсатын, міндеттерін, маңызын біліп, түсіну,
өзекті мәселелерін көре ... ... ... тәрбие ісінің белгіленген мақсатында ... ... ... ... жұмысының нәтижесін болжай білуі, нақты нәтижелердің тәрбиесін
мақсатқа сәйкестігін аңғаруы, қайшылықтарды, тәрбие ісінің перспективаларын
көре білуі.
4.Оқушыларды ... ... ... ... ... даму ... ... тәрбиенің негізгі
міндеттерімен, оларға сәйкес іс-әрекеттерін белгілеуі.
Жұмыстың құрылымы: Кіріспеден, екі ... ... және ... ... Баланың мектепке барғанға дейінгі дамуы.
Мектеп табалдырығын алғаш аттаған жеті жасар баланың енді
өз өмір тарихы бар. Оның өмірбаяны өте ... және бар ... жас ... да, ... мәні жағынан, өзінің мазмұнының
байлығы жағынан бұл уақыт баланың кейінгі өмір ... ... ... ... ... шақтың ерте кезеңінде ғана
жеке бастың басты ... ... ... ... ... ... дағдысы, өсіп келе жатқан
адамның ... ... ... және ... негізгі қатынас
бағыттары айқындалады. Бала өз өмірінің алғашқы жеті жылында
үш ... ... ... бір ... дейін.
2. Сәбилік шақ немесе мектепке барар алдындағы.
3. Мектепке дейінгі балалық: 3 жастан 7 жасқа дейін.
Өзінің дамуында баланың мектепке дейінгі ... ... ұзақ ... ... ... оның өмірінің әр түрлі кезеңіндегі денесінің және ... ... ... кейбір мәліметтерді келтіру аса қызықты.
Сонымен, адамның негізгі мүшесінің психикалық қызметінің қалыптасуы
қарқынының бір ... ... ... ... ... ... үштен бірінің "өзімен ала келеді", үштен екісі екі жарым жастарында,
ал үшіншісі 21 ... ... ... Бала ... әр ... да ... Мектепке барғанға дейін бала үш кезеңнен өтеді
және де олардың әр қайсысында әр ... өмір ... әр қилы ... ... әр ... ... ... және өзінің жетістікгерімен
сипатталады. Бала мектепке дейін екі ... даму ... ... ... шақта дамуы, екіншісі мектепке дейінгі жаста дамуы.
Балалар бақшасы мен мектеп жасындағы сабақтастық, ... ... ... ... жарық көрген еңбектерімен арнаулы
конференциялардың материалдары мектепке дейінгі мекемелер мен мектептің
жұмысында кездесетін кемшіліктерді ашып көрсетеді, ... ... мен ... ... ... әлі толық қамтамасыз
етілмеген.Сабақтастық деп балаларға тәрбие берудің бір ... ... ... ... да) сол міндеттердің, мазмұны мен
методтардың ... ... ... ... ... ... ... жұмыс бала дамитындай оқытудың сондай келесі сатысындағы
дәл сол балаларға қойылатын талаптарға ... ... ... ғана ал бұл ... және ... ... ... меңгерген материалға мектеп ... ... қол ... мектепте оқуға дайындығын қамтамасыз ету үшін ... ... ... жас ... бастап, мұғалім өз
сыныбына келген кішкене оқушылардың дамуы ... ... одан ... ... ... ... алған білімдерін, әдеттерін,
шеберліктерін; дағдыларын, қабілеттері мен ... ... ... ... іс - әрекеті — бастауыш ... ... ... дамуының
негізгі факторы. :
Біздің елімізде бала жеті жасқа толған соң ... ... ... Ол ... ... ... ... уақытта жеті жасар дені сау,
әдеттегі баланың басым көпшілігі мектепте оқытуға ... ... ... ... бұл жас ... көрсеткіш қана. ... одан ары ... даму үшін жеті ... бала өзінің мектепке
дейінгі өмірін өзгертуі тиіс және мектепте оқуы керек.
Баланың дамуының шешуші ... ... ... ... ... оның өз ... ... табылады. Ол баланың
өзін қоршаған ортамен өзара ... кең ... ... ... келе жатқан жанды заттың өмірлік талаптарын қанағаттандырудың ... ... ... ... ... "теңгелуінің"
барлық механизмдерінің пайда болу жағдайы болып табылады. Алайда, бала тек
организм ретінде ғана емес, ... — ақ жеке бас ... даму ... ... ... ... ... мүшесіне айналуы үшін, оның
белсенділігін ересектер, жетілген ... ... ... Дені сау
организмге тән белсенділік саналы адамның іс - әрекетіне ... ... әр ... ... ... ұстана отырып, баланың іс -
әрекетін шебер үйлестіріп, ... және ... ... ... табысты
нәтиже ылғи бола бермейтіндігін, кейде ол өте ... айта ... ... серпілту үшін оқу тапсырмасын орындау барысында оқушының
жұмсаған күш — жігерін, ... ... зор ... ... ... баға ... одан әрі, одан да күрделірек, қызықты
және нәтижелі іс - әрекетке ынталандыратын роль ... ... ... ... мүмкіндіктері. Мектеп өмірінде, оның ішінде
төменгі сыныптарда. ... ... ... ... болды. 1969 жылдан
бастап бастауыш сыныптар бұрынғыға қарағанда күрделіректе көлемдіректе жаңа
бағдарламалар бойынша жұмыс істей ... ... ... курсы жылға
қысқартылды. Бастауыш мұндай қайта ... ... ... ... кеңейтілген жеті жыл бойы эксперимент жүргізілді, психологтар мен
методисттер, мұғалімдер" мен оқу ағарту министрліктерінің ... ... беру ... ... құру ... ескі жүйенің жастарды
еңбекке әзірлеуде өмір ... ... ... ... ... ... ... тарихи дерек заңды. Ғылыми — техникалық революция
жағдайында қоғамымыздың өмірі айтарлықтай өзгерді, ... ... ... ... оның ... оның ... ... қоғамның қоятын
талаптары күрт өсті. 1969 жылға дейін бастауыш мектеп үшін ... ... ... ... ... ... ... методтары ескірді. Олар енді төменгі сыныптардан бастап, оқушыларға
қойылатын айтарлықтай өскелең талаптарға, ... әр ... ... бере алмайтын болды. Бұрынғы бағдарламалар анағұрлым жоғары дамыған
қоғамның келешектің адамның санасын қалыптастыру үшін перспективасыз ... жаңа ... ... ... ... ... Ұлы ... төңкерісіне дейін халықтың басым көпшілігі
мүлдем сауатсыз болды немесе бар болғаны хат танырлық ... ... ... ... ... тек ... ... төрт
класымен шектелді. Сондықтан бастауыш мектептің міндеті балаларға жеңіл
білімдер беру мен оқу ... ... ... маңызды дағдыларды үйрету болды.
Қазіргі мектептің міндеті оқушыларды айтарлықгай білім көлемін байыту
ғана ... ... — ақ ... ... және ... өмірге белсене
қатысуға ... ... мен ... ... ақыл - ой және
адамгершілік дамуына жету болып табылады. Бұл ... ... ... балаларды оқытудың мазмұны мен методтарына қайта қарауды талап етті.
Д.П.Элькониннің ... ... атап ... ... ... ... өзінің жұмысын қоғамдық мәні бар, қатаң міндетті
қызмет ... ... ... бұл онда оқудың жаңа қоғамдық ой ... ... ... өзіндік дербес жаңа бағытын, өзіне ... ... жаңа ... мен талаптарды қалыптастыра бастайды.
Мектептің төменгі сыныбындағы балаларды оқытудың бағытын өзгерту алғашқы
үш жылда меңгеруі ... оқу ... ... және ... ... ... айқын анық. Алайда оқыту мақсатынан осы дағдыларды
қалыптастырудағы жұмыс ... ...... дамуын шешу кұралына
айналады және мұнда жалғыз емес.
Демек, мектепте жұмысты ... ... ... етіп ұйымдастыру керек.
Жоғарыда айтылғандай, кез — ... ... ... ең ... оның ... мен ... толығырақ
тоқталайық, өйткені қазір жаңа бағдарламасына толығырақ тоқгалайық,
өйткені ... ... ... ... оқу іс - ... дамытушы
сипатын қамтамасыз ететін принципті оқу жаңалықтары нақ ... ... ... ... оқу іс ... ... ... іс - әрекетінің мазмұнында,
сондай — ақ ... ... ... ... ... ... оқу ... ұйымдастыра отырып, мектептің шешуге тиісті
тікелей міндеті адамзат игерген және ... ... ... ... ... жинақтауға сәйкес келетін, тандап алынған белгілі бір
жүйесімен балаларды байыту. Білімді меңгеру ... бір ... әр ... ... ... әр ... шамадағы күнделікті
дербестіктің әр қилы дәрежесін, ... ... ... ... ... ... Ол үшін балалар бір ... ... ... ... ... ... ... жақсы меңгерген білімді қолдану ... ... оқу ... ... ... ... тұрақты ынтаны
және ақыл — ой еңбегін қажетсінуді қалыптастыруға тырысады. Бұл ... шешу — ... ақыл ... ... да ... ... Оқу қызметінің тәрбиелеушілік мүмкіндіктері.
Егер біз оқудың оқушының ақыл — ой ... ... ... ықпалын
ғана қарастырумен шектеліп қалатын болсақ, оқу қызметінің бастауыш мектеп
оқушыларын ... ... ... тандауымыз толық болмас еді.
Өкінішке орай, күні осы уақытқа ... ... ... ... ... ... ... қарастырылады. Алайда мектеп — оқушыларының
ұтымды ұйымдастырылған оқу ... ... ... ... ... деген орасан зор ықпал ... ... ... кішкентай оқушыларға беретін теориялық білімдердің ... ... өз ... ... ... етуіне, сан алуан
байланыстарды, соның ... ... ... адамдарға деген қатынасын
ұғындыруға бағытталған, жаңа программалар ... ... ... ... ... ... ... бір адамгершілік тәрбиелік ұғымының ... ... жеке ... ... ... Бұл ... ... тәрбие берудегі қызметінің ғана ... Олар ... Оқу ... ... ... ... ... үшін нақты мүмкіндіктер бар. Ұғым ... ... ... ... ... бар ... ортақтығы
бойынша біріктірілген тұтас бір тобы туралы қорытылған ... ... ... ... — ақ бар: ... "қорқақтық", "отан", "сатқындық", "парыз",
"зат есім" - "сан", "кеңістік", "жылдамдық" тағы басқа. ... ... ... ұсынып отырғанындай грамматиканың болсын, табиғаттанушылық
болсын, ал одан да гөрі ... ... ... бірде —
бір ұғымды дайын күйінде ... ... ... ... Шынында,
балалар сөзді 2 — 3 жастағы кезінде — ақ естерінде сақтай алады. ... ... өзі ... ... ұғым дегеніміз адамның шындық болмыс
құбылыстарын қорытып бейнелеуінің жоғарғы ... ... ұғым оның ... сезімдік өмірлік және арнайы тәжірибе ... ... ... ... : "қосынды" деген ұғым оқушының әр қилы
заттардың алуан түрлі есепсіз көпшілігі жөнінде толып жатқан және сан алуан
амал әрекеттер ... ... ... ... кейін ғана барып олардың
бейнелері, кейін сандар, ал одан кейін олардың әр қилы ... әр ... ... ... ... және екі, одан да көбірек
сандарды қосу амалының нәтижесінде "қосынды" деген сөзбен белгіленетін ... ала ... бала бұл ... ... ... - ... ... сиякты әлгі ұғым мәнді емес белгілерінің бәрін назарға
алмаи осы ұғымның мәнді — мәнді ... ... ... әрбір сан
қандай заттардың санын білдіретін және. сандар ... ... ... ... ... ... моральдық ұғымдарды меңгеруінің ... ... ... ... ... ... ... жақтары көп.
Сонымен бірге моральдық ұғымдардың құрылуының қорытылатын мазмұнның ... бір ... ... ... бар. ... ... қалыптасу
процесінің мәнді ерекшелігі олардың әрқайсысына ... ... ... ... ... ... ұғымда адамның қоғамдағы
моральдық талаптарға сәйкес келетін, немесе оған қайшы келетін қасиетіне,
әрекет амалдарына пікірлеріне қоғамның бағалаушылық, ... ... ... ... ... ... игеру, онда тиісті моральдық
позициялардың, бағалаулардың, сенімдердің қалыптасуымен, яғни адамның ... ... ... ... немесе қылығына оң немесе ... ... ... ... ... ... "Жау", "батыр",
"опасыздық", "өжеттік", "қорқақтық" ... ... ... ... емес.
Олар адамның тиісті сөздерді өзі жатқызатын мазмұнға белгілі бір қатынасын
білдіреді. Сондықган моральдық ... ... ... тарихи табиғаты
ерекше айқын аңғарылады. Бірақ бұл ... ... ... ... ... ... ... оқушының адамдардың іс - әрекетіне немесе олардың
қасиеттеріне өзіндік жеке ... ... ... ... ... ... ғана ... Адамгершілік ұғымдар өте кең "ауқымды". Олар ... ... ... ... жоқ болып көрінетін өте — мөте ... ... ... ... : "қарапайымдылық" деген моральдық ұғым
балалар үшін С.Я.Маршактың әңгімесіндегі белгісіз кейіпкердің және айрықша
бір ... ... ... басқа бір әңгіменің кейіпкері Алиша деген баланың
іс - әрекетінде ашылады. Бұл бала ешкімді құтқарып ... және ... - ... ... бар ... ... ... сырлап береді
және "иесі жоқ" бір орындықты жөндейді, бірақ бұл туралы ... ... ... өр ... бұл ... ... ... іс -
әрекетіндегі бұл ортақ қасиетті балалардың өздері саралап көрсете ... ... жаңа ... ... қалыптасуы үшін, мұғалім әр ... және ... ... ... дұрыс.
Оқу қызметінде байлар үшін аса маңызды және ... ... ... ... қалыптастыру мүмкіндіктері. мол.
Пайымдай білуді меңгеру.
Сөйтіп балалардың адамгершілік ұғымдарының қалыптасуы мен ... тағы бір ... ... ... ... бір жаңа ... ... қасиетті танып білу үшін, адам бұл жаңа фактіге талдау
жасау ... ... және ішкі ... ... ... ... ала
отырып, осы нақты қылықты тудырып отыратын жағдайлардың себептердің бәрін
ескере отырып, "пайымдай" білу ... ... ... ... бала ... әр — бір ... ... тұрғысынан баға берместен бұрын болады. Бірақ ол мұндай баға
беруге әлі де әзір ... ол ... ... ... адамгершілік талаптар
тұрғысынан әлі логикалық түрде пайымдай ... ... ... де негізді ете алмайды, адам ... ... ... ... ... ... ... эталондарға орайластыруды
білмейді.
Бала өзі оған деген көзқарасын тиянактауға ... бұл ... - адам ... ... икұрамдас бөлікгерін" әншейін
білмейді. ... пен ... көру ... - ... ... жанды қинайтын азаптарды, сезімдерді оған
белгісіз.
Демек балалар "пайымдап" үйренуге тиіс. Шешілуі адамгершілік тәрбие
беру үшін өте ... бұл ... ... де ... өзінің алдына қоюға
тиіс. Өйткені кез — келген арифметикалық немесе табиғаттану есебін ... ... ... жасауды белгілі мен белгісізді фактілер мен олардың
тәуелділікгерін саралауды талап етеді ғой. Шешу ... және ... ... ... ... есепке талдау жасаудың дәйекгілігін
логикасында талдау қажет.
Логикалық тұрғыдан ... ... ... ... ... ... табиғаттану, еңбек сабақтары жөніндегі ... ... ... ... қайсібір қорытындылар болады,
балалардың бұл қорытындыларға, келуі олардың әңгімені, есептің ... ... ... — бұл адамның өзі атқарған ойлау жұмысының нәтижесінде алған
жаңа білім. Ол текстте, ... ... ... ... ... ... жасады, әрбір құбылыстың басты — ... және ... ... ... бір ... ... арасындағы
байланысты ашуға ұмтылды — сөйтіп келіп ол түсінуге ... ... ...... ... ... шешуде түсіну дегеніміз тұтас бір
тұлғаның элеменггерінің, бөлшектерінің әр жақтарының арасындағы ... ... ашып ... ... шеше ... бұл ... ... ғана. Одан
кейін сол қылыктың когамдық түсіну, яғни бұл қылықтың неғұрлым ... және ... ... ... ... ... оларды қоғамда моральдық мінез — құлықтың ... ... ... ... ... талаптарына сәйкес бағалау келеді. Әдетте
мұндай түсінуге жеке басының ... ... ... тәжірибесі
ғана емес, сонымен бірге бастан кешірген тәжірибесі және керісінше бағалау
тәжірибесі мол адам ... ... ... ... оқу ... ... адамгершілік
тәрбие беру үшін, дұрыс моральдық баға бере білудің қалыптасуы үшін,
балалар пайымдауға ... ... ... өзі ... ... ... ... қана қоймайды, сонымен бірге адамның жұрттың күнбе —
күнгі әдеттегі істерінен мақтауға немесе ... ... ... тани ... ... аса ... сапаны жетілдіреді. Мұндай
адамгершілік бағыттағы "көргендік" кемел. жасқа ... ... ... ... де әділ және ... ... ... айналдырады.
Оқу процесінде адамгершілікке тәрбиелеу.
Сабақ үстінде мұғаліммен және құрбы - кұрдастарымен ұдайы қарым ... ... ... адамгершілігі қальштасады, оның өмірлік тәжірибесі
молаяды. Бастауыш сынып оқушыларының көңіл — күйі, ... ... ... ең ... ... ... ... тәрбиелейтін оның сәттері емес, сабақ үстіндегі бүкіл оқыту
процесі. Сабақ үстіндегі ... ... ... ... не ? Ол сабақ мазмұнының ғылымилылығы мен ... ... ... ... ... мен ... ... қуаты сабақ үстінде мұғалім мен балалар арасында қалыптасатын
өзара қарым- қатынас ... ... ... ... ... ... ... материалға көзқарасы және басқалары. Оқулық кітаптардан
мақалалар, әңгімелер, өлеңдер, ... оқу және ... ... ... іс ... ... бағалауына
жәрдемдеседі. Балалар әділеттік, адалдық, жолдастық , ... , ... ... патриотизм туралы және интернационализм туралы өздеріне
түсінікті етіліп ... ... ... оқып талдайды.
Сабақ үстінде оқушылар арасында ұдайы белгілі бір іскерлік және
адамгершілік ... - ... туып ... ... ... алдына қойылған
бәріне ортақ міндеттерді шешкенде ... ... бір — ... ... ... ... сабақ үстіндегі қызметіне қатысты бірқатар:
басқаларға бөгет болмау, бір — ... ... ... ... іске қатысу
талаптарын қойып, оқушылардың осыларды орындай алу қабілеттерін бағалайды.
Мектеп ... ... ... ... ... олардың арасында кез —
келген қоллективтік жұмысқа тән көптеген белгілері бар қарым - қатынастар
туғызады. Бұлар ең ... әр бір ... өз ... ... іс ... ортақ мақсатқа жетуі үшін, басқалармен келісімді түрде әрекет
ете білушілігі, бір;— бірін қолдайтындығы және ... ... бір — ... ... және ... ... ... сын көзбен қарай білуі және
өзінің табысын немесе сәтсіздікті ортақ іс ... ... ... бұл ... іс — жүзінде орындау үшін ... ... ... ... ... - ... ... мүмкіндігі болатындай
жағдай туғызуы қажет, сірә, балалардың сабақ, үстіндегі мінез - ... тым ... ... ... отыруды біраз бәсеңдету керек сиякты.
Мұғалімнің алдында күрделі міндет тұрады — оқушының ... ... жеке ... ... ... ... тәрбиелеуге жәрдемдесетіндей, балалардың арасында мерейлі
адамшылық қарым-қатынастар қалыптастырудың қайнар көзі ... ... ... ... ... қызметтері
Қазақстан Республикамыздың "Білім туралы" Заңды мектеп оқушыларының
бойында адамгершілік және салауаттылық тұрмыс негіздерін қалыптастыруға,
азаматтықты ... ... ... ... ... ... шешудің жауапкершілігі, мектеп оқушыларының ... ... және ... сынып жетекшісіне жүктңді.
Бірақ, соңғы уақытта мектеп өмірінің ... ... ... ... пе ... ... жиі ... жүр. Осы себеппен
педагогтардың да ой-пікірі, жан-жаққа ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруда сынып жетекшілерінің әртүрлілігі жүзеге асырылуда.
Жоғары мектептерде жекелеген сыныптарда өзін-өзі басқарудың ... ... ... ... ... ... сынып жетекшісіз-ақ
құруға мүмкіндік береді. Сірә, сынып жетекшісі жұмысының әртүрлілігі
мәселені тікелей ... ... мен ... шешу керек болар. Кейбір
жерлерде, мүмкін, тәрбие ... ... ... ... да ... педагогикалық ... және ... ... ... ... күні ... ... мектеп өмірінен
алып тастау өзін-өзі бастауыш жетекшісінің ... ... ... ... ... білім екендігі даусыз.
Ережеге сәйкес, сынып жетекшілікке сыныппен жұмыс істейтін
мұғалімдердің бірі мектеп ... ... ... Ол ... ... сеніп тапсырған сынып ұжымымен, сондай-ақ, мектеп әкімшілігі,
мұғалімдері, оқушыларының қоғамдық ... ... ... тыс мекемелермен, жалпы жұртшылықпен тығыз байланыста іске
асыруға бар күш-жігерін жұмсайды.
Демократиялық мектеп ... ... ... ... ... ... тыс қалдырмауға тырысады.Сондықган тәрбиенің мақсатын
белгілеуші тек қана мемлекет емес, сонымен қатар баланың ... ... ... ең ... ... ата- ... мұғалімдер, қоғамдық
күштер. Осы тұрғыдан алатын болсақ, біздің жеткіншектеріміздің денсаулығын,
адамгершілік табиғи қабілетін (ақыл-ой, еңбек, көркемдік, ... ... ... ... істер. Себебеі осы қасиеттер арқылы
ғасырлар бойы жинақгаған мәдени мұра ... ... ... ... ... 3 ірі ... ... әрбір тәрбиешінің міндеттерін белгілеуге болатын
сияқты. Тәрбиеші бұл міндеттерді жүзеге асыру үшін ... ... ... ... әс әрекеттер ұйымдастыру арқылы ( оқу, өнімді ... ... ... ... ... ... ... т.б.), күнделікті тұрмыс
арқылы. Өзгеше айтқанда, іс-әрекет, қатынас, тұрмыс қалпы тәрбиенің ... ... ... ... ал баланың дамуына ықпал
жасайды. Әр ... ... ... тәрбиелегендіктен ол баланың денсаулығы,
қабілеті және адамгершілігі туралы қам жейді. ... ... ... кәсіби және әлеуметтік, роліне байланысты, бала өмірінің ... ... ... ... ... ... оны ұйымдастырады — ал көбіне
оқу-тәрбие ... ... ... аіта-аналар-баланың денсаулығы
қамқорлыққа алады, мектептен тыс ұйымдар-баланың бос уақытын ... ... ... ... ролі ... , тәрбиешілер өздерінің күнделікті
қызметінде "сынып жетекшілер өздерінің әріптестерімен, отбасымен, жұртшылық
пен бірігіп ... ... ... түсінікте. Бірақ, қазіргі танда бұл
пікірге кейбір анықтау қажет сияқты; ... ... ... ... ... ... ао ... бір жағдайда қандай нақты көмек
қажет, немесе ал өзінің проблемаларын өзі шешетіндей ... бар ма ? ... жағы да ... ... ... көп жағдайда, тәрбие жұмысы ... ... ... ... ... ... ... барысында ең
басты бағыттан айырмаған абзал- ал оқушы мен сынып ... ... ... ... ... ... әр тұлғамен (баламен) өзара
түсінушілік негізінде байланыс орнату. Егер осы ... ... ... ғана ... ... ... басқа мұғалімдермен байланыс
жасауға болады. Бірақ, бұлардың барлығы екінші кезектегі істер.
Енді, жаңа ... ... ... ... ... батыттарын
анықтауға тырысайық; егер сынып жетекшісі қызмет ... ... ... ... ... байланыстыратйн болса,
онда сыныа жетекшісі мен ата-аналардың ... ... ... ... ... ... жалғыздықтан, дау-жанжалдан, т.б.); сонымен
біргс баланың дамуына жағдай жасау (рухани ... да, дене ... ... ... ... ... әлі мойындай қойған жоқ. Ал егер мектепке
гуманистік педагогика енетін болса, ондағы ең басты идея - баланы ... ... ... ... ... болуы керек.
"Оқушыны қорғаушы" функциясы сынып жетекшісінің ... ... ... ... болады. "Оқушыны қорғаушы" тұрғысынан қарағанда
снып жетекшісінің міндеті - баланың денсаулығын қамтамасыз ету. Ол ... ... ... ... ... ауру екенін сыртқы
белгілері арқылы аңғарту; жалпы серген, қайырымды болу.
Сонымен, ... ... ... меңгеретін, жүзеге асыратын
бағдарламасы- ал "Денсаулық" бағдарламасы. Бұл бағдарлама сынып ... ... ... дәрігерінің тығыз байланыста болуын ... ... бұл ... өзінің білімін жетілдіру қажет. Сынып ... ... ... ... нашар оқушының ерекшеліктеріне сәйкес демалу,
үйықтау тамақ ішу тәртібін белгілейді.
Балаға қамқорлық қажет ететін ... өріс — ал ... Осы ... ... ... көп қинайды; біреулерін ешкім байқамайды,
екіншілерін ... ... ... ... ... ойынға араластырмайды, бесіншісі қорлық көрсетеді (моральдық жағынан
да, күш жағынан да), осындай қолайсыз ... ... ... ... сенбеушілік, психологиялық тұрақсыздық пайда болады. ... ... ... ... қатынасқа өрескелдіп, дөрекілік,
әдепсіздік көрсетеді.
Тәрбиенің негізгі міндеттерінің бірі-балалардың қатынас өрісіне ену,
олардың ... ... ... отыру, қатынас мәдениетіне
баулу. Жоғарыда айтылған қатынас мәселелері адамгершілік тәрбиесімен оте
тығыз байланысты.Бұл арада біз ... ... ... ... аламыз.
Ең биік құндылықтардың - бәрі адамның ... Оған ... ... құқы жоқ. ... ... саған өмір силаған, дүниеге келген
адамның алдында бас ию. Туған жер, үй ... – бұл ... ... абыройлы нәр алып, қоректенеді, оның еркіндікке талпынысы, патриоттық,
азаматтық қасиеттері ... ... ... ... да ... ... ... құқығы екенін мойындайды. Егер осы қасиет бала
кезінен қалыптасса, ал сонда ғана басқа адамдардың, ... ... бере ... ... ... ... мәдени мұра осыны
бәрі жалпы адамзаттың ... ... ... ... әрине өте қиын. Бірақ, оларды
күнделікті өмірде балалар ұжымының даму бағыттары ретінде алып отырса, олар
адамдардың ... ... ... ... отыратын
ережелерге айналатыны сөзсіз. "Балаларды қорғаушы" тұрғысынан алатың болсақ
оқу өзіндегі сәт тіліне жетелеудегі тәрбиешінің жұмыс ... ... ... ... ... ... ... сенсе, оған жаны ашыса
ғана, оны қорғауы мүмкін. Керісінше негізінде ... ... ... ... ... ... ... өріс - баланың өмір сүретін ортасы, тұрмыс
қалып. Оқушының тұрмыс қалпы тек қана үйдің материалдық жағдайымен ... ... ... ... бір ... ... ... тұрады. Кейбір оқушылар (әсіресе, ересек). сыныптарындағы,
құрбыларындағы киім, ... ... ... ... өзін ... ... көп ... ата-аналармен келіспеушілік болады. Осы
себеппен сынып жетекшісі отбасындағы тұрмыс жағдайларын ... ... ал ... ... ... ... болар еді.
Мектепте сынып жетекшісі оқушылар оқитын бөлменің эстетиканың жағынан
тартымды, әдемі ... ... ... ... ... ... ашық
әңгімелер, пікір талас, іскерлік ойындар, т.б. ... ... ... ... келсе, айтарымыз; сынып жетекшісінің басты назарында — оқушы
— Адай, оқушы — тұлға әр оқушының ерекше ... ... ... ... Ал ... ... - әр балаға өолайлы ортағы ... ... ... ... ... ... ... ісін басқаруда сынып
жетекшісі мына логикаға бағындырса, ол жұмыстың нәтижесі болуы сөзсіз:
І. Тәрбие ісінің негізі мақсатын, ... ... ... ... ... көре білу. Негізгі психологиялық педагогикалық ұғымдарын
түсіну, оқу тәрбие ... ... ... мен қажетті түрлерін пайдалану
әдістемесін (методикасын) меңгеріп алуы.
2. Талдау барысында тәрбие ісінің белгіленген мақсатныда сәйкестігін
анықтау, ... ... ... ... іс-шараны талдау шеберлігі, ... ... ... ... Өз ... нәтижесін болжай білуі, нақты нәтижелердің тәрбиесін
мақсатқа сәйкестігін аңғаруы, қайшылықтарды, тәрбие ісінің перспективаларын
көре білуі. Жоспарды оқушылардың даму нәтижесіне ... ... ... ... ... ... ... аныктауы.
5. 0қушылардың даму деңгейіңде байланысты тәрбиенің ... ... ... іс-әрекеттерін белгілеуі:
Тандап алған іс-әрекегтердің түрлері мен тәрбие жұмысының
әдістері, формалары тәрбие ... ... ... тиісті ықпал
жасайтынына мұғалімнің толық сенуі.
б. Тәрбие ісінің нақты бағдарламасын жасауы оқушылардың көзқарасын
қалыптастыру жолдарын тереңнен ойластыруы.
7. ... ... ... ... ... іс-әрекеттерге
араластырып, өзара жақсы ... ... ... дағдыларын нығайтуы. Тәрбиеші іс-әрекеттерді ұйымдастырып
қана қоймай, оқушылардың жақсы қасиеттерінің дамуына жағдай жасау ... ... ... ... аса көңіл бөяіп, қажет
болса асырыңқырап мақтағанда артық емес, баланың мінез құлқына байланысты).
Оқушылардың ... ... ... даму деңгейіне
байланысты, тәрбиенің оларды дамыту мақсатымен; ... ... ... ... ... ... ... отыруы.
8. Тәрбиелеу мақсатында мұғалім өзінің күшті және әлсіз жақтарын
ескеруі.
9. Тәрбие ісін ... ... ... мезгіл өз жұмысын өзі (тең)
тексеріп, талдап, оқушылардың даму деңгейін зертгеп отыруы.
Ғалымдардың зерттеулері бойынша, сынып ... ... ... бар ... жетекшісі мынадай;
-тәрбиешілердің тәрбиесін ... ... ... ... ... ... ... толық хабары бар;
-белсенді оқушылар тобын қолдан, олардың ұйымдастырушылық ... ... ... жұмыстарына қатыстырып отырады;
-ұжымның негізгі белгілеріне және атқаратын қызметіне сәйкес
іс-әрекеттерін ... ... ... басқаруға, тексеруге бағыттап, олардың ынтасын
дамытып, рқымға тәртіптің ... ... ... ... ... қасиеттерін қалыптастырады.
-ұжымның даму барысында, мұғалім өзінің педагогикалық позициясын,
пікірін ... ... ... ... ... ... пайдалы
еңбектерін бағалау әдістемесін (методикасымен) қамтамасыз етеді.
Аталған жұмыстың барлығы ұжымды жоғары сатыға көтеруге, оқушылардың
субьект ... ... ... ... ... қалыптастыруға
көмектеседі.
Сынып жетекшісі - ол кім ?
Қазақстан Республикасында сынып ... - ... тыс ... ... ... негістіріп өткізетін педагог. Бастауыш
сыныптарда сынып жетекшілік қызметті сынып мұғалімі ... күні ... ... - ... ал өсіп келе ... ... адамзаттың мәдениетті меңгеруде оқушы мен қоғамның арасындағы
рухпни жалғастырушы;
-Сынып ұжымының алуан түрлі бірлескен іс-шаралары барысында олардың
өзара ... ... ... ... ... ... ... жағдай жасау мақсатымен,
олардың дамуын бақылаушы; тәрбие жүйесін қажетті өзгерістер енгізуиіі;
мектеп ... ... ... ... өміріне кейбір түзетулер
жасаушы оқушының күнделікті өмірі мен әрекетін ... ... ... қоғам өмірінің әлеуметтік, экономикалық,
саяси ерекшеліктерін түсінуде көмекші, кеңесші.
Сыныпта ... ... ... ... ... ... ... ескере отырып,
қажетті тәрбиелік ықпалдар жасаушы;
- Оқушының дамуы мен жетілуіне ықпал жасайтын барлық ... ... ... қоғам) басын қосушы, үйлестіруші.
Сынып жетекшісінің негізі ... ... ... ... ал әр ... дамыту, оның ерекшеліктерін сақтау, оынң
потенциалды қабілеттерін ашу, интеллектісінің дұрыс дамып, жетілуіне ... ... ... ... мына идеяларды негізге
алдық;
- Ең "қиын" ... ... өзі де ... ... ... кетеді, бірақ
оған айналасындағы адамдардың сенімі, сыйластығы, сүйіспеншілігі, көнегі
қажет:
- Тәрбиелейтін - тәрбие ... ақыл ... ... қателіктерін бетке
басу емес, тәрбиелейтін бірігіп атқаратын әрекет, ынтымақтастық қатынастар,
бір-біріне деген жьшы сезімдер.
Тәрбиеші өз шәкірттінің көмекшісі, қорғаушысы.
Сынып жетекшісінің негізгі міндеттері.
Тәрбиеші - өз ... ... ... ... ~ педагог өз
назарынан тыс қалдырмайтын бірінші объект- тәрбиешілік жеке дамытушылық
маңызы бар әрекет ұйымдастыру бастапқы ... ... ... ... ... ... болмайды, ал сонымен қатар, тұлғаның даму барысында
кездейсоқ жағдайлар орын алады. Ұғымды ұйымдастыру жеке дамыту — ... ... ... ... мен міндеттері.
Оқушы тұлғасының ... ... ... ... ... және ішкі ... ... орта түсінуіне жағдай жасау-сынып жетекшісінің тәрбиесін
ықпалдарының үшінші міндеті.
Кейбір зерттеушілердің пайдалануы бойынша, сынып ... ... ... ... ... ... төрт түрлі
міндеттер атқарады екен;
Бірінші топ міндеттері. Олар әлеуметтік міндеттер деп атауға ... ... ... ... ... ... ... жүйесіне енгізу,
отбасымен жеке басқа да тәрбие ... ... ... және ... ... ... ... жағдай жасау үшін байланыс
орнату.
Екінші топ міндеттерді — диагностикалық - ... ... ... тәрбие жұмысын дұрыс, ұйымдастыру үшін, ... өз ... ... ... дара ... білуін
керек.
Үшінші топ міндеттерді адамгершілік міндеттер деп атауға болады. Олар
баланың жақсылық мен жамандықтың белгілерін ... ... ... ... ... ... шешім қабылдай алуына
мүмкіндік береді.
Төртінші топ ... жеке дара ... ... ... ... Оларға оқушылармен жұмыс ұйымдастырудағы тиімді
педагогикалық құралдарды ... ... өз ... ... ... және ... ... болады.
Осы бастапқы міндеттерді ... ... ... ... ... ... ... ең басты міндетті қызметтері қандай ?
1. — диагностикалық
2. — ... ...... - ... - ...... - әдістемелік
8. — ынталандырушылық
9. — бағалаушылық
10. -қорғаушылық, ... ... ... ... ... бағыттары:
1. Оқушының жеке дамуын ... оның ... ... ... ... жағдай жасау:
2. 0қушының ынтасын, қабілетін, зерттеу, (кәсіби) бағдар беру:
3. ... ... ... жетелейтін
әрекеттерінің барлық түрлерін (жеке дара, топтық, ұжымдық) ұйымдастыру.
4. 0қушылардың еркіндіктері мен құқықтарын сақтауға ... ... Әр ... ... ... ... сынып ұжымын
тәрбиесін орта ретінде қалыптастыру.
6. ... ... ... ... ... мен
байланыстарын ұйымдастыру.
7. Сыныпта оқу тәрбиесі процесін ұйымдастыру.
8. Сынып ... ... және ... ... ... ... іс-
шараларына тарту және басқа ұжымдармен байланыс орнату.
9. Оқушыларды, олардың ... ... ... ... ... жеке ... ... оларды психологиялық және педагогикалық тұрғыдан түзету, ... ... ... ... ... ... ... шешуде оқушыларға көмек
көрсету.
12. Оқушылардың әлеуметтік және ... ... ... ... ... ... ... іс-қағаздар жүргізу оқушылардың
жеке құжаттары сынып журналы, оқушылардың күнделігі).
14. Мектептің тәрбие жұмысына ... ... ... өенр
саласындағы мамандарды тарту.
15. Үнемі тәрбие теориясына, практикасына, педагогика және ... ... ... ... ... Өз ... мен жауапкершілігін дәлелдей отырып, балалармен
кылы қарым-қатынас орната алуы керек.
17. Тәрбиелік мақсаттарды көре білуі және оны қоя ... ... ... ... ... ... бағыттардан тұрады: ... ... ... ... ұйымдастырушылық
сонымен қатар сынып жетекшісінің өзіндік жеке дара ... ... де ... ... қандан қасиеттер қабілеттер тән болуы ... ? ... ... ... ? ... - ... ... жиынтығын, қабілеттерін, білімін, ... ... ... ... ... ... тұлғасы даму
барысында, өзінің жан — жақтылығы мен, ... мен ... мен ... мына ... өте ... ... олармен қатынаса алу, сенім, түсінушілік,
төзімділік, ... ... ... ... ... ... ... кең көзқарастың, жарқындық, әзіл — оспақты
түсіне білу, ... ... және ... ... ... ... өмірінің алуан түрлі болуы (жақсы эмоциялар,
сезімдер адамды оптимисттік көңіл — ... ... ... ... ... ... ... жоғары деңгейде дамуы : қабыддауы, қимылы,
есі т.б.
Сынып жетекшісінің ... үш ... ... ... ... тиіс;
Тұлғаның және балалар ұжымының даму ерекшелікгері
туралы білімі;
Психологиялық - педагогикалық білімдері ;
Жалпы білімдері (адамның ...... әр ... қатысты
білімдер)
Сынып жетекшісінің икемдері мен дағдылары:
Диагностика
Жобалаушылық
Практикалық
Бағалаушылық
Рефлексивтік.
Сынып ... ... ... ... ... қырағылығы, жанашырлығы, басқаның қайғысына ортақтаса
алуы), басқаның орнына өзің қоя, ... ... ... субъективтік (сендіре білу ... ... ... өзін ... ... ... қабілеті), ғылыми — ... ... ... ... (функциясы):
1. Балалармен жас өспірімдердің және дара ерекшеліктерін зерттеу.
2. Әр оқушының отбасындағы тәрбие жағдайын зерттеп, ... Әр ... ... ... ... талдап, бағалау.
4. Сынып ұжымының қалыптасуы мен дамуы зерттеп, ... ... ... ... ... ықпалы зерттеп, талдау.
6. Өткізілетін іс-шараларының тәрбие кұндылығын талдау.
2. Болжамдық (прогностикалық).
- Тәрбиесін ... мен ... ... ... ... ... жеке-дара даму денгейінің нәтижесін болжау;
Ұжымының қалыптасуы мен даму кезеңцерін болжау;
2. Мектептің тәрбие жүйесіне сәйкес кіші ... ... ... ... ... келе ... қарым-
қатынастардың салдарын болжау (оқушылар арасындағы,
оқушылар мен оқытушылар арасындағы, оқушылар, ата-
аналар оқытушылар арасындағы).
4. Әр ... даму ... ... ... ... оқу әрекетінде көмек көрсету
6. Жеке ерекшеліктеріне және сынып өмірінің талабына
сәйкес оқушылардың әр түрлі қоғамдық ... ... және ... ... ... Өзін-өзі басқару ұйымдармен байланыс және көмек,
сынып ұжымының өзін-өзі басқарут ұйымдарын дамыту;
8. Оларға шешім қабылдауға жауапкершілікпен қарауды
үйрету;
Әрбір оқушыға және ... ... ... ... ... ... ... секциялар,бірлестіктер
арқылы қосымша білім алуға көмектесу;
11. Оқушылар өзін-өзі дамытуға, өзін-өзі тәрбиелеуге жағдай
жасау, мектеп психологиясымен бірігіп ... ... ... ... дербестігі мен құқыктарын қорғау;
13. Оқушылардың отбасыларьімен байланыс ұйымдастыру:
Ата — аналар жиналысын ... ата — ... ... беру ата-аналарды
мектепке көмек беруге тарту, оқушылардың денсаулығы мен өміріне ... ... ата — ... ... ... байланысу ;
14. Өз сыныбы оқушыларының үлгеріміне байланысты кіші
педагогикалық кеңестер жұмысын ұйымдастыру, пән
мұғалімдерінің сабақтарына қатысу ;
15. Әдістемелік және әкімшілік жиналыстар, ... ... ... ... ... ;
1. ... тыс мекемелермен байланыс және көмек ;
16. Кәсіби ... ... ... ... тандауға саналы
көзқарас қалыптастыру ;
17. Ата—аналардың, мұғалімдердің, оқушылардың шығармашылық, жаңашылдық
әрекеттерін қолдау, сынып
мұғалімдерінің, психолог және ... да ... ... ... ... ... тыс ... іс — шаралар барысында
оқушылардың қауіпсіздігі,-денсаулығы және өмірі үшін
жауапкершілік;
19. Оқушылардың тамақтануына, сынып, мектеп бойынша
кезекшілікке, жазғы ... ... мен ... ... ... ... ... Қажетті іс - қағазды жүргізу (журнал, сабаққа қатысуын
қадағалау, оқушылардың күнделіктерін тексеру, және іс ... - ... ... ... ... ... ... сыныптан тыс тәрбие ... ... ... қолайлы методологиялық жағдай жасауға үлес қосу;
І. Коммуникативтік :
21. Оқушылар ... ... ... ... үйретуге көмектесу, қатарларының арасында өзін
қанағаттандыратын статусқа ие болуға көмектесу;
22. "Оқушы-оқушы", "оқушы-ата-ана","ата-ана оқушы"
арасындағы қолайлы байланыс орнату;
2. Оқушылардың қоршаған ... ... ... ... ... ортамен қатынас орнатуы;
• Ұжымда әр оқушыға қолайлы психологиялық ахуал;
Сынып жетекшісі оқушылардың күнделікті әрекетін болжайды,
талдайды, ұйымдастырады. ... да ол ... ... жөн;
- Оқушы болашақ өмірге тек дайындалып қаңа
жатқан жоқ,, ал бүгінгі күннің өзінде өмір cvpin
жатыр;
- Әр ... ... ... ... ... ... ... нақты жағдайы ескерілуі
қажет;
- Жалпы адамзаттың және ұлттық қажеттілігіне,
оқушылардың жас және ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру (оқу, ... ... ... маңызды шығармашылық, . бос уақыт);
- Әр оқушы өзі ... істі ... ... ... ... керек;
- Тәрбиенің әдіс-құралдарын, түрлерін таңдағанда
оқушылармен ересектердің ерекше позициялары
ескерілуі керек;
Тәрбиелік шаралар өткізуде олар негізінен:
Дискуссия,ойын, сайыс;
- Шығармашылық ... ... ... рольдік,
психологиялық
тренингтер болған жөн; ... ... өз ... ... ... ... жасаған жөн, ал жас мамандар — бірінші жылдан бастап
материалдар жинақтауға дағдылануы қажет;
II. Оқу ... ... ... ... ... ... ... бірінге дейінгі қоғамдық заңдылықтарын сүйене
отыра Қазақстан жаңайындағы ... ... ... ... ... ... ... бөліп қарастыруға болады.
Бірінші кезең - ... ... ішкі ... яғни ... ғасырлардан бергі қазіргі түркі тілдес халықтардың
бәріне ортақ сананың алған дүниеге келу кезеңі.
Екінші кезең - ілкі орта ғасырлар заманнан ... ... қол ... кіру ... ... ... басым тәлімдік ой пікір кезеңі.
Үшінші кезең - ұлттық педагогикалық ой пікірлердің кеңес ... ... ... ... педагогикалық ілімдердің тарихын ақыл
үйренудің екі жақты принципті мәні бар. ... ... ... ... ... табылатын халықтың педагогикалық
ойлауының түп төркіліп қадағалап түсінуде; ... ... ... меңгеру арқылы педагогикалық танымымыздың терендігіне түсуде.
Құлпы тастағы жазулар Білге қаған тарихына (683-734 ж.ж.) 731-ші жыл
ұйғыр сатысында ... ... (685-731 ж.ж.) ... ... ... 750-ші ... ... Еменгі өзенінің бойына Амина тайпасынан
шыққан ... ... ... тұрғыдан келгенде Орхуан
ескерткіштеріндегі тәлімдік идеяларды оқып үйренудің ... өз ... ... көз ... азат өмір сүру құқын сезіне білу деңгейін
қалыптастырудағы мәні ерекше.
Ақыл ой ... ... ... ... тәрбиелеу үшін, дене еңбегімен
қатар, ақыл-ой тәрбиесін өрістету аса ... ... ... ... ... ұштаса өрістеумен тығыз байланысты. Қоғамдағы ... ... мен дене ... ... мен ... жетістіктерінің
ортақ жемісі.
Ақыл ой тәрбиесі жемісі жүрекпен терең сезіну, біртіндеп толыға,
молыға қалыптасатын тәжірибеден туатын ... ... ... — ой тәрбиесі, көріп — білу, жүрекпен терең сезіну тәжірибеден
туатын үздіксіз жаттығудың жемісі.
Көрген білгенді ой елегінен ... оны ... миға ... ... ... ынта ... ... қажыр-қайрат пен талапты керек етеді.
"Білімдіден шыққан сөз, талаптыға ... кез" — деп ...... ... ... құрметтеп оған жастарды ерте жаттықтыруға ерекше
мән беріп өнерлі азаматтарға жиын — ... ... орып ... ... Сөз ... ... қол ... батырмен пара — пар ... ... ... ... деп санаған.
Жастарға ақыл — ой тәрбиесін ... ой ... ... ... айтыс жаныры, оның ішінде әсіресе жұмбақ, айтысы ерекше рол
атқарған қазақ халқының әдет - ғұрпынан, салт — ... ... ойын ... кештерінде өлең - жырмен айтысу, өнер сайысына түсу, сөйтіп, жинаған
жұртты күлдіру, жастарды тапқырлыққа тәрбиелеу дәстүрі ертеден орын ... ән ... күй ... ... жұмбақ айтысып, өнер
сайысына түскен.
Ізгілік пен адамгершілік.
Адам ... ... ... ... қасиеттерімен
қайырымдылығымен, адалдығымен, әділеттілігімен ардақталады,
жақсылық пен ... , ... пен ... ... пен ... пен ... ар мен ождан адамның іс - әрекеті арқылы өлшенеді. ... ... ... ... - құлық ережесі етіп қалыптастыру тәрбиеге
байланысты. Адамгершілік қасиеттің өзекті мәселесі ... ... ... ... пен ... ... пен ... адамгершілік
қасиеттің екі түрлі белгісі ретінде егіздің сыңарындай қатар салыстыра
суреттеген. Еліне ... ... бар ... ... ... арналған адамды "Ел қамын жеген - ер" — деп ... ... жоқ", ... — ай мен ... ... ... ... туса — елдің
ырысы", "Жақсы келді дегенше, жарық келді десеңші, жақсылық лепісін ... ... ... ... ... ... халық қашып ойнайтын абзал
азамат екенін дәлелдейді. Халық мақалдарының ... мен ... ... ... ... ... тигізіп пайдасын паш етеді. Оның :
"Басыңа іс түссе, жақсы көмек етеді, жаман ... ... , ... ... елді ... ... әкім ... елді жүдетер" — деген мақал —
мәтелдерден байқауымызға болады. Халық шығармаларында дос пен қасты ажырата
білуге меңзейді. "Досың мен дос ... ... ... дос ... "Досы жоқпен сырлас, досы көппен сыйлас" — дейді. Мал үшін алдамшы
дос болушыларды "жақсы жаныңа жолдас, жаман малыңа ... ... ... — деп ... ... ... Көп ... кездесетін
кесапаттық - малға, басқа масаттану өз тәжірибесінде көп көрген халық :
"Малым бар деп - ... ... ... ... Басым бар деп мақтанба,
ажал ... ... деп ... ... мен ... отбасынан басталады" — дегендей, балаға имандылық , ар ождан
уағызы қоршаған орта, ... ... ... ... ету тәрбиеден туатын
үрдіс. "Адамның сөзі — ауылдың көзі" деп қарау, атаның ... ісін ... оның ... қуу, ән мей ... жыр мен термені рухани азық ету,
зергерлік, шеберлік ұстамдылық өнерді үйрету, ананың әлдиі, ... ... — бәрі ... ... Бұл ... бата ... бесікке салу,
тұсау кесу, атқа мінгізу, ат ұстау, сәлем беру, қазан ұстау, табақ тарту
сияқты ұлттық салт ... ... ... ... ... ... ... құбылыс.
Халықтық тәрбие тарихи даму процесіндегі тірі дене болып ... ... ... ... ... өте ... түрде болса
да олардың педагогика ғылымында негізделуінен көп бұрын. Халықтық ауызша
шығармашылығында ... ... ... ... ... есте ұстай отыра
ел қорғаған, халық тыныштығы үшін ... ... мен осы ... арналған ауызша халықтың шығармашылықтың өзі халықтың азаттық
қозғалысы тарихтың өзіндік және қарапайым түрде бейнелеп және келеме рухани
адамгершіліктік ... ... ... ... ... ... педагогикалық әлеуметтік бағыттылығы әюіресе көне жазба
ескерткіштерде мақал мен ... ... мен ... ... ... ... бейнеленген. Олардың шығу тегімен тарихи дамуын
генетикалық тұрғыда қарастыру халық педагогикасый ... ... ... және оның демократиялық сиаптына назар аударады.
Әрине ... ... ... ... ... ... кәсіпке үәретушілік
ойындар мен өмір салттары терең із ... ... ... ... ... тәрбие процесінің өзіне ғана емес,
халықтық ... ... ... ... ... ... тұрғызған әсемдік бұл рухани әлемнің, әсемдік, сонымен
бір ... ... ... жетістіктерінің
куәсі. Педагогикалық ... ... ... тек ... ... мен шығармалар бойынша ғана емес ... мен ... ... ... арқылы да пікір ... ... ... ... ... ... жуықтап келген халық
педагогтары барлық кезендерде, барлық халықтарда да болады. Олар кейін
пайда ... ... ... ... ... ... ... жағдай туғызады. Өткеннің көрнекті ... ... ... оқып ... көп көңіл бөлді.
Тәрбиенің халықтығы табиғат ... ... ... ... ... ... ... ақындар, өнер иелері философтар педагогикалық идеяларын
таңдау тәрбиенің гуманистік халықтық идеялар, олардың адам ... ... ... ... Әл-Фарабидің "Музыкалық
үлкен кітабында" халықтық музыкадан үлгілер ұсынылса, Махмут Қашқаридың
аттты еңбегінде халықтық тәрбие тәжірибесімен мысалдар мол. Асан ... ... ... халыққа сүйспеншілік, оның ... ... - ... қарым-қатына байланыстырады. Қызмет бабтары
бойынша олар бір-біріне өте ұқсаған. Асан қайғы ... ... ... ортасына енгізген көптеген рухани тарихи оқиғалардың куәгері болуы,.
оның жарқын ... ... ... ... ... ... ... көрнекті қайраткер айтқан "Ата ... өз ... ... қанша жақсы болса да, қайратты туған ер ғаріп"-
деген өнеге сөздердің қазірде тәрбиелік ... ... ... өте ... бір ... ... да ... Тұлғаның рухани
байлылығында бастау ақын пікірінше, ол өз ... ... ... ... білдіреді
"Кіндігімді кескен жұрт, кір қолымды жуған жұрт, қарағайдан садақ
тудырып, Қылшалымды соры оққа толтырып, жолға ... ... ... ... мен ... үшін ... ... болып
табылады. Олар халық педагогикасын терең білімді және оны ардақ ... ... ... ... ... да ... орта пайда болуы,
дамиды және, гүлденуде қолайлы жағдай туғызған ... ... есте ... Кез ... ... қайраткерінің жеке шығармашылығы. Оған халық және
адамзат жеңіп алған жетістіктер негізінде дамиды.
Кез келген педагог ... мен ... ... ... жақындығым, оның рухини ... ... ... ... ... ... күшті халықтың оның
өмірінен халықтық ... ... ... ... ... ... бірі - ... Уалиханов. Ол өзінің
педагогикалық қызметінің халық аузына шығармашылығы ... ... ... ... беру үшін ең алды мен ... түсіну керек. Өзінің
ағартушылық қызметінде ... осы ... ... ... ... шығармашылығы халықтық салттардың жағымды және жағымсыз тұстарын
зерттеуге, олардың тәрбиелі мәнін ... ... ... ... ... ... мол.
Халықтық педагогикалық даналығы Абайдың бүкіл қоғамдық қызметімен идеялары
аумағын қамтиды. Оның тәрбие мақсаты мен бағыттары жайлы, ... ... ... ... шығармалары, мазмұны, халықтың. Халық мақал-
мәтелдерін ол ... ... ... ... етпейтін қағида ретінде
пайдаланылады. Оларды өз ... ... ... ... ... ... ғылыми білімдерімен қисындап жинақтауға педагог
ғалымдар бірдей ... жоқ. ... үшін ... ... ... ... басқалары үшін алғашқы негіз адамзат педагогикалық ... ... ... ... ... ... ... Ж.Аймаутов халықтың -. педагогикалық тәжірибесін зерттей білуге
ерекше мән берді. Халықтық педагогика тәрбие ... ... ... бір жағдайларда, оның негізгі бір қызметін атқара алады деп
саналады.
Мыңдаған және ... ... ... пайда болған халықтық
педагогикалық ескерткіштерде оқыту мен ... бір ... ... ... өте қарапайым тұжырымдалған болса да педагогикалық талаптар
бар. Оларда халықтық педагогикалық мәдениетінің көптеген тұстары: балаларды
еңбеккбе дағдыландыру, ... ... ... кодексі":
жастардың эстетикалық идеялары, басты ұғым тәрбие халықтың түсінік тәртіпке
үйрету әдістері және т.б. ... ... ... ... ... ... ой түркі
жазбалылық ертедегі ескерткіштермен дәлелденеді. Бұл ... ... ... және үлгі ... ... ... ... ғ.ғ) Мұнда халық педагогикасының күнделігі және көп ... ... ... ... ... пен ... ... жаудың алдында қаймықтау, білуге құмарлық, қарттармен үлкеңдерге
қайырымды және ... ... және т.б. ... ... ... моральдық құндылықтардың ішінде отанға
сүйіспеншілік ... алға ... ... Тоны көк ... мен қызметі бұл
халықтың патриоттық тарихы және өсіп келе ... ... ... ... ... тәрбиелеуге шақыралды. Ол үшін ... пен отан ... ... ... ... ... ... жау келтірмедім, атты әскерін
жолатпадым.
Орхон ескерткіштерінде ... ... ... ... ... батырлардың жас кезеңдерінде сипаттама достар мен жаулардың
мінез құлықтың-бағалауға ұмтылыстар. ... ... ... тұлға бойында
болу үшін асық тиімді ықпал ету шарттарын қарастыру мінез құлықтың. Отанға
қызмететудің ... ... ... ... бағыттау.
Халыққа адам жөнінде оның шығу ... ... ... ата-
анасы мен тәрбиешілері бойынша ... айту ... ... ... — ол, ... ... жасай білу, ал жақсы іске бастайтындар,
қалай істеу керек ... ... ... ... ... ... құлық арасын
жалғастыратын буын -тәрбие тыңдай етіп ұйымдастыруы керек.
2.1. Мұғалім мектепке балаға, тәлім-тәрбие берудің негізі ... ... ... ... ... ... қатынастарын қалыптастыру - негізгі тәрбиелік міндет, ал
осы қатынастардың қалыптасқандығы адамның адамгершілік: тәрбиелілігін аса
маңызды ... ... ... ... қабілеттерін мүдделері мен
қырларын зерттеу кәсіптік кеңестік ... ... ... бір ... ... ... алу, ... басшылық рөль ұсыну және т.б. үшін
өте маңызды. Ал ... ... өзі бұл бір ... ... ... мен ... және практикалық тәжірибесінің қорытпасы ғой.
Қатынастар жеке элемент түрде емес, тұтас комплекс тұрғысында қалыптасады.
Еңбек ... ... ... силауға, жауапкершіліг сезімі немесе
қоллективімізге жекё адамныңбүкіл болмысын қалыптастырудан тыс тәрбиелеуге
болмайды.
Жақсы тәрбиеші баланы жеке бас ретінде ... ... ... ... ... басын, оның. жұмысының жемісі баланың жеке
басының барша жағы болып ... ... ... ... іс - әрекетінде не адамгершілік
үлгілерін көрсетумен шектелсе, не балалардың баға беру ... мен ... ... ... ... ... үстінде, бұларды балалардың
практикалық іс-әрекетінде жүзеге асыруға тырыспай жұмыс ... ... ... тәрбиелілігінің үш негізгі жағынан қынжыларлық
"келіспеушілігіне" кездесуі. Жала алдаудың қандай да жаман ... ... және ... ... ісінде оны сипаттайды, бірақ өзі "тығыл —
таянда", әрекеттің осы. ... ... ... Немесе оқушы өз
тәрбиесінің жолында басқа кісілерге сыпайы сөйлуге ... Бұл ... ... ... оның әдетке айналуы оқушының адамдар жайлы
білетінін толықтыру мен адамдарға эмоциялық бағалау қатынасының дамуы ... Сол ... ... әдет ... мәнге және
ситуациялық сипатқа ие. Тәрбиесі жоқ сәбиге жаңа әдеттен тыс ... бұл ... тез ... ... ол ... ... ... қатынастың қалыптасуымен ұштаспаған. ... ... жас ... ... олардың мінез-құлық ережелері жөнінде
білетіндері, ненің қажетті және ... ... ... ... әртүрлі адамдар мен әртүрлі жағдайларда кездесулерде өз
бетінше әрекет жасау арасында кейбір қайшылықтар жиі ұшырайды.
Өсіп келе жатқан адамды жеке бас ... ... ... аса қиын,
бәлкім ең күрделі міндет. Бұл ... ... ... ... ... болмайды. Дамудың әрбір жағы, ... қыры оның өзге ... ... ... ... байланысқан, өзектесіп кеткен. Ал
осы біртүгас әлі пісіп — жетпеген жеке бас тұлғасын ... ... ... ... позицияны қалыптастыру адамгершілік тәрбие беру ісінің
міндеті. Бұл аса қиын ... шешу үшін ... ... мен
формаларды пайдалануға болмайды. Әрбір индивидтің өзгешелігі оның өмір —
баянының, баланың өз ... ... ... ... ... ... таңда психология ашқан
балалардың психологиялық дамуының ... ... ... ... ... ... ... айтқан мына сөздері емес өшпес із
қалдырды. "Біз педагогтарға былай не ... ... ... ... оларға
өздерің меңгергілерің келгең ... ... ... осы ... ... және ... қодданғыларың келген
жағдайларға орай іс -қимыл ... ... ... ... болашақ тағдырына
терең жан ашырлығы, өзінің мемлекет өмірі мен гүлдену оның
әрбір азаматының даму ... ... ... орасан зор жауапкерщілігін сезіну мұғалімнің ойын,
күш қуатын, ісін ең алдымен психология ... ... ... ... тиіс.
Кәсіптік бағдар беру — шешімі табылуға тиісті өте күрделі ... ... ... және мазмұны жағынан оның психологиялық
педагогикалық, дәрілік — физиологиялық, ал ... ... ... ... болады. Нәтижесі қоғамның экономикалық өміріне әсер
етеді. Осымен қатар кәсіптік бағдар беру ... ... ... ... ... ... құралы болып табылады.
Ғылымның түрлі салаларының өкілдері бұл ... ... ... ... ... ... бағдар беру қоғамның әлеуметті —
экономикалық қажеттігіне ... ... ... бейімділігіне,
қабілеттілігіне, психикалық және күш қуатына сай ... ... ... ... ... ... ... кәсіптік оқу орындары,
ұжымдары, өндірістік ұжымдар, жұртшылықтың іс -әрекеттері деп түсінеді.
Техникалық прогрестің жеделдігіне білім ... ... , ... ... ... ресурстарын тиімді пайдалануға байланысты
кәсіптік бағдар беруді адам ... өз ... ... өмір
жағдайларының өзгеруі барысында өзі үшін оқу және еңбектің іс - ... ... ... ... жасауды түсіну керек, қысқаша айтқанда, бір
жағынан қоғамға пайдалы болу, екіншіден өзінің жеке ... ... ... ... ... кәсіптік бағдар берудің
басқа да ... бар. ... мәні жас ... ... ... алуға
көмек берудегі мақсатты іс - әрекетке тіреледі. Мектеп педагогикасы
тұрғысынан қарағанда ... ... беру кең ... ... палитехникалық
және еңбекке дайындау кезінде оқушылардың жеке бейімділігін, қабілеттерін
және қоғамдық қажетіліктерді есепке ала отырып дер кезінде еңбектің іс ... ... мен ... яғни ... ... оқу тәрбие
процесшің кұрамды бөлігі деуіміз керек. Оқушыларға кәсіптік ... ... ... ... ... ... беретін орта мектеп.
2.2. Оқу іс - әрекеті және оның пайда болуы.
Оқытудың мазмұны ең ... ... ... оқу ... ... ... оқу ... бойынша меңгеруге тиісті білімдерден тұрады.
Бұл білімнің көлемі, олардың сипаты, алу ... ... ... жоспарларында белгіленген. Бұл білім әрбір оқу пәнінің, математиканың,
орыс тілінің, ... және т.б. ... ... құрайды.
Білім баланың өмірді тануы я тікелей оның сезімдік қабылдауы ... ... ... , яғни ... ... сонымен бірге кітаптардың
авторлары да бар. ... ... ... ... бейнелеу арқылы жүзеге
асырылады. Қоршаған ортаны адамның тану нәтижесі білім
бодып табылады. Ол үш түрлі формада өмір сүреді:
а) ... ... яғни ... ... ... көп ... аз көлемінде жинақгалған бейнелері
түрінде.
ә) түйсік түрінде, яғни жалпы мәнді белгілерге ие болатын заттар ... бір тобы ... ... ... ... бірдеңе туралы мәліметтер туралы хабарлар түрінде.
Соңғылары бейнелі формаға емес және аға ұрпақтың жинақгаған
тәжірибесінің нәтижесін құрайтын әрбір білім ... ... ... ... жеткізіледі.
Мектеп оқушысының оқу, ісінің процесінде білімнің жетілуі төмендегідей
бағыттары бойынша жүреді:
A) оқушы ... ... ... ... ... Олар ... жеке - ... құрайды.
Ә) білім анағұрлым диференцияланған және дәл бола түседі. Біріккен аз
бөлшектенген түсініктер мен ... ... ... ... мен ... ... ... көшеді.
Б) білім тереңірек бола түседі. ... ... ... тек
құбылыстың өзін ... оның ... ... бұл ... мен ... ... ... осыған байланысты білім анағұрлым жинақы және сапалы сипатқа ие
болады, демек , ... ... ... ... ... , ... бірігеді. Олар байланыстырушы болып
піығады және бөлшектеген ... ... ... ... ... ... ... жылдамдық пен икемділікке ие болады. Олар ... ... ... болады.
- Жоғарғы көрсетілген бағыттардың әрқайсысы бойынша білімді меңгеруге
оқушы ұмтылуы үшін, олармен ол әрқилы әрекеттер ... ... ... ... ... түсу ... ... қимыл бағытының
көлемін немесе білімнің ... ... ... ... мазмұнда, басқа бағытта жүргізуін талап етеді. Жаңа программалардың
елеулі өзгерісі балаларға мектепте оқытудың алғашқы ... ... ... ... ... деңгейінің едәуір жоғарлағандығы ... ... ... бағдарламасында мұндай әртүрлі ғылыми
түсініктермен тиісті терминдерді ерте енгізуі төмендегідей теориялық және
экспериментпен дәлелденген жағдайлар негізіне ... ... ... мен ... әр ... ... жұмыс
істегенде, оларға ә түрлі амалдар қолданғанда, әртүрлі ұғымының ... ... ... ... ... кез келген сөзден оның ... ... ... таба ... үйренсе, олар оны шын мәніндегі
грамматикалық ұғым ... ... ... ... ... ... ... оқушы үшін "дабылдық
маңыз" алады. (Т.Г Рамзаева). Бұл ... ... ... түрліше
амалдарында, сөздің кұрамын анықтауда және оны жазу негізінде ол нақ осы
белгілерді ... ... ... бір мазмұнның ғылыми белгілену, яғни
нақты оқу пәнінің өзіне ерекше тән ... ... ... ... сөздің енгізілуі қорытындылауға оңай ... емес ... ... ... білімдердің негізі болып табылады. Мәнді белгілерді
саралауды қамтамасыз ... ... ... ... жөніндегі
үнемі атқарылатын ой жұмысы оқушылардың жалпы ой - өрісінің дамуына,
әсіресе ... ... ... ... ... ... ... бастауыш сынып ... жаңа ... ... мазмұнындағы екінші бір жаңалық байланыстар жөнінде
жұмыс ... ... ... ... ... ... беру ... емес ең болмағанда қарапайым
болса да жүйесін алуды көздеді. ... ... ... ... ... ... ... фактілері немесе құбылыстары ғана болмай,
сонымен бірге, шындық ... ... оқу ... ... арасында болатын байланыстар, тәуелділіктер, қатынастар
болуға ... ... бұл ... ... ... ... жақтары, беліктері, элементтері арасындағы байланыстар болуға тиіс
деген сөз. ... ... ... ... ... ... бүкіл материал бөліктері кейде өзгермелі болғанымен қажетті
тәуелділіктер ... ... ... логикалық материал болып шығады.
Құбылыстардың өздерінің ...... ... ... аңғарту арқылы барып ашылады ғой.
Бастауш мектеп ... оқу ... іс ... ... мектеп оқушыларының оқу қызметінде оларды механиқалық тұрғыда
жаттықтырудан игерілуге тиісті материал жөніндегі сан ... ... ... іс ... әдістері мен тәсілдерін игеруге баса көңіл қою.
Мектеп оқушысының бүкіл оқу қызметіндегі іс - әрекеттің ... мен ... ... ... түрде елестететін болсақ, балаларға жаңа
білімдерді, жаңа әріп ... жаңа ... және ... ... ... әдетте, оқушылар қажетті жаттығуларды орындайтын
еді. Бұл ... ... ... ... анықтамаларды немесе
ережелерді тианақтау ... мен ... ... жаңа жүйесінде
оқушылардың игерілуге тиісті материалы жөніндегі іс ... ... ... ... ... ... ... аддында болады. Нақ сол
мәнді — мәнді белгілерді қадалуда ... ... білу ... жаттығуларда,
тұрпаты мен мазмұны әртүрлі жаңа есептерді шығаруда, алынатын нәтижелердің
өзгеруін қадағалауда балаларда іс жүзіндегі білімдер жинақгалады.
Мұғалімнің ... жаңа ... ... ... ... ... проблемалық іс - әрекеттердің нақпа — нақ ... ... ... ... ... ... "қосылғыштардың
орындарын ауыстырғаннан қосынды өзгермейтініне", "қосындыдан бір ... ... үш ... ... ... ... "әр ... табиғатта болатын
өзгерістердің бәрі күннің бір орында ... ... ... ... т.с. ... ... ... жақсы адам, жақсы тәрбиешілер бұл халық үшін қарапайым
заңдылық. Тұлғаның ішкі мүмкіндіктері оның ... және ... ... үшін ... мойындауда осында.
Халық өзінің педагогикалық түсініктеріне сай бүкіл білімдері мен
шеберліктерін, әдет - ғұрыптары мен ... ... ... ... ... ... ... ұмтылды. Орхон ескерткіштері түркі
халқы рухани өмірінің шоғырланған жиынтық бейнесі бола отырса аса ... ... ... ол ... идеяларға аса бай, онда
білімдік материалдар айтарлықгай, ол ... ... ... ... ... кұбылыстарға зерттеушілер ресми педагогикамен
халық педагогикасының бірін — бірі толықтыратын, кеңейтіп отыратын өз — ... мен ... ... ашып ... Егер ... педагогика
түрлі әлеуметтік топтардың мүдделері білдіретін ... ... ... ... және діни көзқарастардың ықпалы
қашанда сезіліп отырса, халық педагогикасы бұл ықпалға ұшырағанмен ... ... ойы мен ... ... ... мен ... ... білдіреді.
Ертедегі түркілер педагогикалық ой — ... ... ... ... ... халық өмірінің, халық педагогикалық
мәдениетінің ... ... ... Сынып оқушылары қай жағынан
болса да ... ... және ... ... қатар алдағы уақытта
алдарына үлкен мақсаттарға ... ... ... ол ... ... Оқушылар өздерінің білім беріп ... ... ... ... ... асырады. Бастауыпг сыныптағы оқушылардан
болашаққа білімді ел басқаратын азаматтар шығады деп ... ... адал ... ... ... ... қиыншылықтардан алып шығатынына
сенемін. Аллаһ осы білім беріп жатқандардың, яғни ұстаздардың тілектерін
қабыл алып, ... ... ... ... деген ардақты атты
кірлетпей адал білім беріп қабілетті шәкірт тәрбиелейміз дегі ойлаймын.
Пайдаланылған ... ... Н.А. ... 2030» Алматы -1997ж.
Бастауыш мектеп -Тәрбиенің қайнар көзі педагогикасы №3 ... ... ... ... ... мен ... сөздер №8 -9
1999ж
Болашақ-Халық педагогикасы-тәрбие өзегі №6 2000ж
5. Болашақ ... ... ... ... ... №9 ... ... педагогика -А Меңжанова 1994ж
Қоянбаев Б «Педагогика» Астана -1998ж
8. Толыбаев К «Бабадан ... бар ... » ... 2000ж 53 ... ... «Назидания» Алматы Жалын -1983
10. «Қазақ ойшылықтарының педагогикалық Антологиясы.»
Жарықбаев К.Б, Тәжібаев К. Б, Алматы 1996ж
Аймауытов Ж. ... ... ... ... -1996ж
12. Садыров М. «Болашақ мұғалімдердің дидактикалық
дайындығын жетілдіру» ... ... Ю. К. ... М ... ... ... А, «Педагогикалық технологиялар» (әдістемелік
нұсқаулар) Шымкент 2006ж
М Жумабаев «Педагогика» Алматы «Ана тілі »-1992ж
Серғазы Қалиұлы «Этнопедагогика» Алматы ... ... ... ... ... ... ... купия» Алматы 1997
19. Балиев Қ «Болашақ мұғалімдерді ұлттық тәрбиеге дайындау»
Алматы : Нұралы Әлем 1998-200 бет
20. Қалиев С «Қазақтың ... ... ... ... пед ғыл докт. дис Автореф-Алматы:
1996-66 бет
20. Ұзақбаев С.А. «Халықтық педагогикадағы эстетикалық тәрбие:»
пед ғыл докт. дис Автореф-Алматы: 1993-46 бет
21. Тілеубаева Р.К. ... ... ... ... ғыл докт. дис Автореф-Алматы: 1993-34 бет

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 43 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бөкей ордасындағы білім беру ісі жайында3 бет
М. әуезовтың «абай жолы» романы3 бет
Сандар сыр шертеді17 бет
Қазақстанның географиялық зерттелу тарихы13 бет
12 жылдық білім беру жүйесінде мектепалды даярлау114 бет
Бірінші сынып оқушыларының мектепке бейімделу жолдары46 бет
Балабақшадағы аралас топ балаларын ұлттық ойын арқылы адамгершілікке тәрбиелеу80 бет
Балалар мен ата-аналарға арналған жұмыстар84 бет
Балалардың жас ерекшеліктерінің сипаттамасы46 бет
Баланың мектепке психологиялық дайындығын айқындау42 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь