Мемлекеттiң басқару нысандары

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. .
1 Мемлекеттін басқаруу нысаны
1.1 Мемлекеттің басқару нысанының түсінігі, сипаттамасы және мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.2 Мемлекет нысанының қалыптасуына әсер ететін факторлар мен мемлекеттің мәні, және оның басқару ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.3 Мемлекеттің басқару нысанының түрлері және мемлекет басқаруының принциптері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

2 Бүгіңгі таңдағы мемлекеттік басқару нысаны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.1 Қазақстан . Президенттік басқару нысанындағы біртұтас мемлекет ... ...
2.2 Мемлекеттік басқару нысанын жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.3 Мемлекеттік басқару нысанының болашақтағы рөлі ... ... ... ... ... ... ... ...

3 Шетел мемлекеттерінің басқаруу нысаны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
3.1 Шетелдердегі мемлекеттік басқарудың ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... .
3.2 Ресей мемлекетінің басқару нысандары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
3.3 АҚШ мемлекетіндегі басқару нысандарының формалары ... ... ... ... ... ..
Қортытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Пайдаланылған дереккөздер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Кіріспе

Тақырыптың өзектілігі. Мемлекеттiң басқару нысандары мемлекет үшiн аса маңызды мәселе болып табылады. Мемлекеттi басқару нысандары сол мемлекеттiң Ата заңына, яғни Конституциясына негiзделуi тиiс. Егер мемлекеттi басқарудың нысандары демократиялық принциптерге негiзделсе, осы елдiң азаматтары мемлекеттi басқаруға тiкелей немесе жанама түрде ат салысуға мүмкiндiк алады.
Сондықтан да кез келген мемлекет құқықтық құрылым ретiнде белгiлi бiр басқару нысандарының болуын қажет етедi. Адамзат қоғамы дамып мемлекеттiк құрылым күрделенген сайын мемлекеттi басқарудың нысандыры да күрделене түседi. Қазiргi қалыптасқан бiз бiлетiн мемлекеттердiң басқару нысандары сан алуан болып келедi. Егер мемлекеттi басқарудың нысаны ұтымды болатын болса мұндай мемлекеттiң болашақта қалыпты да қарқынды дамуына үлкен мүмкiндiк туындайды. Жалпы мемлекеттi басқарудың нысанына осы күнге дейiн көп көңiл бөлiнiп келгенi рас және бұл мәселе бойынша ғалымдар арасында әртүрлi түрлi көз қарас әлi де болса орын алуда. Мемлекеттi басқарудың нысаны демек осы күнге дейiн өзiнiң өзектiлiгiн яғни, актуальдығын жоғалтқан жоқ деп айтуға болады.
Биліктің тармақтарға бөлінуінен біз ол органдардың өз құзыреттерін жүзеге асыру үшін тиісті биліктік механизмі болатынын көреміз.
Мемлекеттік билік әр түрлі қоғамдық қатынастарда өзінің басқаруін тиісті жағдайда жүзеге асыруы керек. Билікті жүзеге асыруды бір қалыпқа келтіру үшін билік тармақтарының жузеге асыратын қажетті тетігі болады Тақырыптың зеттеу деңгейі. Жұмысты жазу барысында көптеген әдебиеттер пайдаланды. Соның қатарында ресей және еліміздің құқық саласындағы ғалымдардың: Е. Баянов., Ғ.Сапаргалиев., А.Н. Сагиндыков., Қ.Д.,Жоламан.,А.Қ. Мұхтаров., А.Н. Тәуекелев. және де Т. Ағдарбеков Т., тағы басқа бір қатар еңбектерді атап көрсетуге болады.
Зерттеу объектісі. Шетел мемлекеттенің басқару нысаның қалыптасуының түсінігі мен ерекшеліктерін қарастырып, олардың қызметін айқындап ашу.
Дипломдық жұмыстың пәні болып- Мемлекеттің басқару нысанының түсінігі, сипаттамасы және мемлекет нысанының қалыптасуына әсер ететін факторлар мен мемлекеттің мәні және шетел мемлекеттерінің басқаруу нысанының ерекшетіктерін ашып көрсету болып табылады. Осы жұмыста мемлекеттік басқарудың негізгі әдісі мен ядросы болып саналатын құқықтық реттеу мәселесі қарастырылған
Пайдаланылған дереккөздер тізімі

1. Абельдинов А.К., Копабаев О.К. Конституционное право зарубежных стран. Алматы: «Жеті жарғы», 1997.
2. Алексеев С.С. Теория права. М.: Юридическая литература. 1993.
3. Арановский К.В. Государственное право зарубежных стран. М., 1998.
4. Конституционное (государственное) право зарубежных стран. Том 2. /Под ред. Б.А.Страшуна. М., 1995.
5. Қопабаев Ө.Қ. Шет елдердің конституциялық құқығы. Алматы: «Жеті жарғы», 1998.
6. Сахаров Н.А. Институт президентства в современном мире. М. Юридическая литература, 1994.
7. Конституционное (государственное) право зарубежных стран. Том 1. / Под ред. Б.А.Страшуна. М., 1993.
8. Маклаков В.В. Парламент стран - членов Европейского Сою¬за. М. ИНИОН РАН, 1994.
9. Мишин А.А. Конституционное (государственное) право зарубежных стран. М., 1998.
10. Михалева Н.А. Конституционное право зарубежных стран СНГ. М.: Юрист. 1999.
11. Момер Ф. Конституционная защита прав и свобод личности. М. Прогресс-Универс., 1993.
12. Овсепян Ж.И. Судебный конституционный контроль в зарубеж¬ных странах. Правовая защита конституции. Ростов на Дону: Литература-Д, 1992.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
................................. .
1 Мемлекеттін басқаруу нысаны
1.1 Мемлекеттің басқару нысанының түсінігі, сипаттамасы ... ... ... ... әсер ... ... мен ... және ... ... ... ... ... және ... басқаруының
принциптері.................................................................
...........................................
2 Бүгіңгі ... ... ... ...... ... ... біртұтас
мемлекет.......
2.2 Мемлекеттік ... ... ... ... басқару нысанының ... ... ... басқаруу
нысаны....................................................
3.1 ... ... ... ... ... ... АҚШ мемлекетіндегі ... ... ... өзектілігі. Мемлекеттiң басқару нысандары мемлекет үшiн аса
маңызды мәселе болып табылады. ... ... ... сол ... ... яғни Конституциясына негiзделуi тиiс. Егер ... ... ... принциптерге негiзделсе, осы елдiң
азаматтары ... ... ... ... ... түрде ат салысуға
мүмкiндiк алады.
Сондықтан да кез келген мемлекет құқықтық құрылым ... ... ... ... болуын қажет етедi. Адамзат қоғамы дамып мемлекеттiк
құрылым күрделенген сайын мемлекеттi басқарудың нысандыры да ... ... ... бiз бiлетiн мемлекеттердiң басқару нысандары
сан алуан болып келедi. Егер мемлекеттi басқарудың нысаны ... ... ... ... ... ... да ... дамуына үлкен
мүмкiндiк туындайды. Жалпы мемлекеттi басқарудың нысанына осы күнге дейiн
көп көңiл бөлiнiп келгенi рас және бұл ... ... ... ... ... көз ... әлi де болса орын алуда. ... ... ... осы ... ... ... ... яғни, актуальдығын
жоғалтқан жоқ деп айтуға болады.
Биліктің тармақтарға ... біз ол ... өз ... ... үшін ... ... ... болатынын көреміз.
Мемлекеттік билік әр түрлі ... ... ... ... ... ... асыруы керек. Билікті жүзеге асыруды бір қалыпқа
келтіру үшін билік тармақтарының ... ... ... ... болады
Тақырыптың зеттеу деңгейі. Жұмысты жазу барысында көптеген әдебиеттер
пайдаланды. Соның ... ... және ... ... ... Е. ... ... А.Н. ... ... А.Н. ... және де Т. ... ... ... бір қатар еңбектерді атап көрсетуге болады.
Зерттеу объектісі. Шетел мемлекеттенің ... ... ... мен ... ... ... ... ашу.
Дипломдық жұмыстың пәні болып- Мемлекеттің басқару нысанының
түсінігі, сипаттамасы және ... ... ... әсер ... мен ... мәні және шетел ... ... ... ашып ... ... ... Осы ... басқарудың негізгі әдісі мен ядросы болып саналатын құқықтық
реттеу мәселесі қарастырылған
Зерттеу ... ... мен ... ... тұрғыдан
мемлекеттi басқару нысандарының түсiнiгi мен ... оған ... және ... ... ... өзiме мақсат етiп белгiлеп
отырмын. Ал оның рөлі мемлекеттік басқаруда алатын орны ерекше. Ал ... - ... ... ... ... ... талдап, және де
сол мемлекеттердің билік етуерекшеліктері мен ... ... ... оны қарастыру.
Жұмыстың методологиялық негіздері. Осы дипломдық жұмыс
ғылыми, тарихи және ... ... ... , ... ... ... ... басқарудағы құқықтық реттеудің мәні мен
элементтерінің мағынасын ашып білу үшін ең ... ... ... білу қажет. Сонымен, шетелдегі басқару нысанын ... ... ... және ... ... ... ... сұранысы белгілі бір бағытта және белгілі бір бейнедегі туындайтын
адамдардың қарым-қатынасы мен бір-бірімен байланысы кезіндегі заң және ... ... ... ... мен ... ... ... және практикалық маңыздылығы. Халықаралық қатынастардың жаңа
және қазіргі заман тарихы, шет елдердегі ... ... ... ... және ... осы ... дәріс жүргізуге, тәжірибелік
сабақтарды өткізіуге қолдануға болады.
Жұмыстың құрылымы мен ... ... ... ... үш тараудан, қорытындымен ... ... ... ... ... ... нысандары және маңызы
1.1 Мемлекеттің басқару нысанының түсінігі, сипаттамасы және мәні
Мемлекет нысандары - ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру нысанын және саяси режимді қосып алады.
Егер "Мемлекеттің негізі" санаты мемлекеттегі басты, заңдылық ... ... ... ... ... санаты - қоғамда кім ... ... ... ... жәнә ондағы мемлекеттік билік ... ... ... ол ... тұрғындары қалай біріккен, әртүрлі
аумақтық және ... ... ... ... қатынаста, қандай
әдістерді және жолдардың кемегімен саяси ... ... 77 ... ... көп ... ... саяси өмірдің өзі,
мемлекеттік институттардың ... ... ... — оның ... әлеуметтік-құқықтық факторлар, сонымен
бірге табиғи, климат жағдайы, ұлттық-тарихи және діни ... ... ... ... әсер етеді.
Мемлекет нысандарының.құрамдары (бөліктері):
- Басқару нысаны — жоғарғы мемлекеттік ... ... ... тәртібі. Олардың бір-бірімен және тұрғындармен қарым-
қатынастары сипатталады. ... ... ... ... ... ... және ... болып бөлінеді.
- Мемлекеттік құрылым нысаны — ... ... ... оның аумақтық бөліктерінің арасындағы ... ... ... нысанының түрлеріне ... жөне ... ... ... Саяси (мемлекеттік) режим — мемлекеттік билікті іске асырудың
жолдары мен әдістерінің жүйесін көрсетеді. Осы ... ... ... және ... ... ... ... нысандары — мемлекет нысанының құрамы, ол
жоғарғы мемлекеттік өкіметтің ұйымдасуының, оның ... ... және ... ... ... сипаттайды[3, 144 б.].
Дүние жүзінде басқарудың екі нысаны бар. Олар монархия және республика.
Монархия — елді ... ... ... тек бір адамның жүзеге
асыратынын, оның мемлекеттік ... ... тек ... ... ... ... билікке мемлекет басшысы жатады ... ... заң ... ... үкімет.
Мемлекет басшысының жағдайына байланысты монархияға және ... ... ... - жалғыз билеуші) — басқару нысаны, өкімет
түгеліменне жартылай жалғыз ... ... ... - ... патшаның, шахтың, императордың т.с.с).
Монархияның белгілеріне:
- жоғарғы өкімет билігі (монархтың ... мұра ... ... ... ... шексіз болады;
- сайлаушылардың еркінен тәуелсіз болады.
Республика (латын сөзінен — мемлекеттік, қоғамдық іс) — басқару нысаны,
мемлекет басшысы ... және ... ал оның ... ... не ... өкілеттік органдарымен белгіленеді. Республиканың
белгілеріне:
— өкіметтің сайлануы;
— белгілі уақытқа ғана ... ... ... тәуелділік.
Кім үкіметті құрады, ол кімнің бақылауында және кімге есеп ... ... ... ... ... және аралас
болып бөлінеді.
Президенттік республикаларда (США, Бразилия, Аргентина, ... ... т.б.) ол ... ... өзі ғана ... ... (Германия, Италия, Индия, Туркия, Израиль
т.б.) — парламент, аралас (Франция, Финляндия, Польша, ... ...... пен ... ... ... ... президент парламенттен тәуелсіз сайланады не
сайлаушылар коллегиясымен, не тікелей халықпен және бір ... және ... ... Ол өзі ... тағайындайды және оның
жұмысын өзі ... Бұл ... ... ... ... жариялай алмайды, ал президент — парламентті таратпайды. ... ... ... ... ... пен ... шектеуге мүмкіншілігі бар және бюджетті ... тағы ... ... ... ... ... (әсіресе ол
конституцияны ... ... ... ... өз ... заң шығарушы
органның шешіміне тоқтату ветосын қолдануға ... бар ... ... ... салу»)[4, 66 б.].
Парламенттік республикада - үкімет заң шығарушы органмен құрылады ... ... ... жауапты. Парламент дауыс беру арқылы сенімділік не
сенімсіздік вотумды тұтасымен үкіметтің ... ... ... ... ... ... ... нақты
министірдің өзіне жариялауға құқығы бар. Арнайы түрде мемлекеттің ... не ... не ... ... не халықтың
тікелей дауыс беруі арқылы сайланады. ... ... ... ... ол өте ... ... оның міндеттілігі, әдетте
өкілетті органдардың басқаруімен тежеледі. Яғни, ... ... ... ... ... өте аз. ... ... басшысы болып үкімет басшысы есептеледі.
Аралас (жарты президенттік, жартыпарламенттік) республиканың сыйпатына
үкіметтің екіжақты жауапкершілігі жатады — ... ... ... ... ... республикада президент және парламент тікелей
халықпен ... ... ... ... болып есептеледі.
Басқару нысандарына анықтама ... ... өте зор. ... ... ... айқындайды. Сөйтіп, мемлекеттік ... ... ... ... мен ... ашып ... ... мемлекет басшысынан қаншалықты заңды және нақты ... ... ... асыру ұшін жөне оның ... мен ... үшін оған ... бір механизм керек. Атқару билігі органдары
әртүрлі қоғамдық қатынастарға қатынасып әрекет ... ... ... ... бағыты мен мазмұнын білдіретін сипаты жағынан әр түрлі әрекеттерді
жүзеге асырады. Бұл әрекеттерді атқару органдары ... ... ... ... ... ... ... деген ғылыми категория пайда
болады. Атқару билігі органдарының нысаны өз кезегінде мемлекеттік-қүқықтық
мазмұнын білдіру әдісі болып табылады. ... ... біз ... органдары не
үшін құрылатынын жәнс басқару міндеттері мен басқаруін жүзеге ... ... ... білеміз,
Атқару органдарында (лауазымды адамда) өз өкілеттіктері ... ... ... өр ... ... бірін жасау мүмкіндігі бар.
Мысалы, заңды шешім ... ... ... ... ... ... және қадағалайтын басқару атқарады. Міне осындай
әрекеттерден басқару ... ... яғни ... ... ... Ең бастысы олардың жасаған басқару ... ... ... ... Сыртқы көрінісін таппаса онда оның ... ... ... ... дегеніміз атқару органдарының (лауазымды
адамның) өз құзіреті шегінде және белгілі бір нәтиже сыртқы ... ... ... Егер басқару нәтижесінің заңдылық сипаты бар болса немесе
белгілі заңлық маңызы бар болса, онда ... ... ... ... ... ... Бірақ атқару органдарысубьектілерінің
әрекеттері өздерінің сипаты мен мақсаттары) ... әр ... ... олардың сыртқы көрінісінің әртүрлі екенін көреміз.
Басқару нысандары мынадай екі топқа бөлінеді:
а) атқару билігін жүзеге асырудың нысаны;
ә) ішкі ұйымастыру жұмыстарының ... ... ... жүзеге асыру
арқылы атқару органдары заңдылық биліктік өкілеттіктіктің сыртқы ... ... ... ... әсер ол ... ... бір белгісіне
жатады.
Басқару нысандары (басқару басқаруі) әр түрлі бұдан біз ... ... бар ... ... ... ол үшін ... ... болады. Құқықтық құқықтың субъектілері өздерінің ... ... ету ... әр ... ... пайдаланады, соның ішінде
техникалық (мысалы, компьютерлерді), құқықтық, (материалдық ынталандыру),
ұйымдастырушылық (мамандар ісі, органның ... ... ... моральдық шаралары), эстетикалық (дизайн), психологиялык,
(еңбек ұжымындағы ынта), құқықтық ... ... ... ... ... ... шаралар мен құралдарды қолданудың белгілі бір
тәртібі болады, яғни олар белгілі бір ... мен ... ... екі категория нысан мен әдіс ... ... ... ... ... ... мен ... қамтиды және осылар кұқық
шығару және ... ... ... ... ... ... құқықтың субьектілерінің өкілеттіктерін жузеге асыру
нысанының түсінігін қарастырамыз.[37]
Өкілеттікті жүзеге ... ... ... мынадай элементтер кіреді;
а)нысан дегеніміз-бұл құқықтық ... ... ... ... ... мемлекеттік басқару органдарының шешім қабылдауы;
б)бұл өкілеттікті жүзеге асыру басқаруының бөлімі;
в)тәжірибе жүзінде қолдануға тұратын, көзге көрінетін, әрекет, іс, ... ... ... ... ... азаматтардың арызы немесе басқару
органдарының, нысан басқа нысандардан басқаруі ... ... ... мемлекеттік мекеме мен ... ... ... ... Құқықтық құқық субъектілері басқаруының нысаны көп және сол
себепті құқықтық құқық субьектілерінің өкілеттіктерін жүзеге ... ... және ... емес деп ... ... ... Құқықтық нысан
басқаруі зандылық нәтиже туындатады, яғни тұлғаға, мекемеге құқықтар ... ... ... ... ... ... лауазымды
басқаруке орналастыру туралы ... ... - ... субъектілерінің
өкілеттілігін жүзеге асырудың құқықтық нысанына мыналар жатады мемлекеттік
басқару органдарының құқықтық актілері, яғни ... ... жеке ... ... ... ... және олардың
азаматтарға да ықпалы тиюі мүмкін. Мысалы, тәртіп пен қауіпсіздікті сақтау
мәселесі бойынша. ... ... ... ... яғни ... ... мүмкін, мысалы, Їкіметпен бекітілген министірлік туралы ереже, ... ... ... ... ... айта кететін жағдай басқару
актілері міндетті түрде үйымдар мен нақты тұлғарға бағытталады жәнә бұлар
бастаушы ... ... ... ... ... орган тыс жерде
орналасқан;
а) басқару органы аппаратының ішкі ұйымдастырушылық басқаруіне ... ... ... ... ... және ... ... олар; екілеттіктерін бөлу, жұмыс уақытын
анықтау, жұмысқа алу және ... және т.б. ... ... ... бұл ... ... нәтиже туғызса да басқару актілеріне
жатпайды.
б) Жарғыны бекіту туралы (қоғамдық бірлестіктердің, кәсіпорындардың ... ... ... субъектілерінің өтініші. Бұл нысан бүгіңгі
таңда өз алдына жеке бөлінген, себебі Жарғыны ... ... ... ... бар ... жөне ... заңға қайшы келмейтін міндетті
түрде тіркелуі тиіс;
в) барлық сұрақтарға қатысты өтініштер, бұлар да ... ... ... ... ... ... құкықтық қатынастарға
қатысушы жақтың бірі ... ... ... ... ... ... және ... құқық қорғау
құрылымдарында шаруашылық-қаржылык дауды шешу мәселесі бойынша қатысуы;
е) құқықтық құқықтың ... ... пен ... ... толып жатқан міндеттерінін, болуы ( техникалық қауіпсіздік ережесі,
санитарлық-эпидемиялық ереже, өрт қауіпсіздігін ... ... ... ... басқаруының аталған қүқықтық нысандары заңдылықта
тиісті сұрақтарды шешу барысында ресми құжат ретінде ... ... ... құқықтық нәтиже; туғызбайтын нысаны да ... ... ... ... тікелей қолданғанда олар ... ... ... ... ... ... органының төменгі
тұрған ұйымдарға және жеке түлғаларға жүмыстың барысы туралы ақпарат беруі,
материалдық-техникалық ... ... ... ... ... ... ... арттыру мақсатында материалдық жағдайды
арттыру), әр ... ... ... ... ... ... қүқыктың субъектілерінің нысанын күнделікті ... ... ... жөне ... емес ... тығыз байланысты, бірақ
нәтижесінде қарай бір-бірін ажыратуымыз керек.
Мемлекеттік басқарудаңы құқықтық реттеу ... жоқ ... ... шешу ... ... ... ... басқаруды құқықтық реттеудегі әкімшілік құқық нормалары
экономикалық ... ... ... ... ... мемлекеттік басқаруды әкімшілік құқықтың қазіргі кездегі
негізгі проблемаларының қатарына Қазақстан Республикасының ... Н. ... ... халқына “Қазақстан-2030” жолдауына сәйкес және оның
жүзеге асыруға ... ... 2002 ... 20 ... мақұлданған “Қазақстан Республикасының ... ... (1) ... ... ... ... ішіндегі маңыздысы – мемлекеттік биліктің түрлі деңгейлерінің
арасындағы қызметтер ... ... мен ... ... ... ететін заңдарды одан әрі жетілдіріп, сонымен бірге
жергілікті мемлекеттік басқарудың тиімді ... ... үшін ... ... етіп қойылған. [21]
Құқық қорғау мәніндегі әкімшілік құралдардың, яғни мемлекеттік басқару
саласындағы заңдылық пен тәртіптілігін сақтауға жасалатын бақылау-қадағалау
қызметінің ... арта ... ... қайта құру барысында
қабылданған заңдардың барлығы бірдей және барлық жерлерде түгелдей орындала
бермейді, ... ... ... ... ... ... ... мойын-
ұсынбаушылық сияқты кеселдер айтарлықтай кедергі келтіруде.
1.2 Мемлекет нысанының қалыптасуына әсер ... ... ... мәні, және оның басқаруі
Мемлекеттің сыртқы нысаны мен ішкі мазмұнының диалектикалық ... ... ... ... ... ... рухани мазмұнына
байланысты. Демократиялы мемлекеттер туралы айтатын болсақ, олар тек ... ... ... ... ... өмір сүреді. Ал шығыс
мемлекеттер көбіне монархия болатыны жақсы мәлім. Қытай, ... ... ... АҚШ ... ... ... ... Вашингтон, Де Голль мемлекеттің нысанына көп ... ... ... оның нысанынан бөлінбейді, олар ... ... ... ... ... екi ... орын алғаны
белгiлi, яғни , 1993 ... ... ... 1995 жылы жаңа 
Конституция қабылданған болатын. Осы соңғы Конституция мемлекеттiң нысанын
өзгертiп, ... ... ... ... ... ... тарихи даму процесінде оның нысанына бірнеше жағдайлар
әсер ... ... ... ... ... тарихи факторлар жатады.
Егер мемлекет континентте қалыптасса немесе оның шекарасы теңізге, мұхитқа
шықса, бұл екі жағдайда екі ... ... екі ... ... Аралда
орналасқан мемлекеттердің континенттік мемлекеттермен ... ... ... ... ... ... мемлекеттерде
бірінші ірі цивилизациялардың дамуы ұлы ... ... ...... ... — Ніл, Вавилонда — Тигр және Евфрат, ... ... ... ...... ...... монархия
немесе республика құрылған. Ежелгі демократиялық республикалар Жер ... ... ... ... ... ... ... географиялық жағдайы, екі - Ресей және Қытай сияқты ірі
мемлекеттермен көршілес болуы, теңізге ... және ашық ... ... ... едәуір нұқсан келтіріп отыр[5, 325 б.].
Мемлекеттің құрылысына құқықтық және ... ... ... ...... ... ... мемлекеттерде рулық қоғамның қалдықтары
көл уақытқа дейін ... ... ... ... ... ... ... правда), Орыс мемлекетінің жинағында — Русская правда). Кейін
алғашқы қоғамның ыдырау процесінде ол қалдықтар ... да ... ... ... Мысалы, Үндістанның мемлекет құрылысы туралы қатаң
қағида болған: патшаның ... ... жеке ... ... ... және ... ... ақылдарын тыңдауы міндетті
болған. Бұл ... Ману ... ... ... ... халық жиналысының, соттың, рулық қауымның рөлдері көпке дейін
сақталып келді. Саяси жағдай, ... ... ... ... ... ... туралы айту қиын.
Мемлекеттің құрылымына қоғамның ұлттық құрамы, тарихи әдет-ғұрыптары
немесе ерекше тарихи жағдайлары да ... ... ... Үндістан,
Америка, Мексика мемлекеттері көп ұлттық мемлекеттерге жатады, сондықтан
олардың мемлекеттік құрылымдары федерация. Ал ... ... ... бір
ұлттық мемлекеттер, бірақ біреулері тұтас мемлекет, екіншілері, мысалы,
Германия федерация. Бұл ... ... үшін ... ... және ... ... білу керек. XIX ғасырда Пруссия мен Австрияның
гегемония үшін күресі . Пруссияның жеңісімен ... ... ... ... ... көшкенімен, буржуазиялық мемлекеттің
қалыптасуы аяқталған жоқ. ... ... де ... ... ... тұрады: ФРГ, Швейцария, Австрия — олар федерацияға жатады[6,
89 б.].
Қазақстан жерінде көне дәуірден қазақтың арғы атасы - ... ... - ... өмір ... XV ғасырда қазақ хандығы құрылып өзінің
тәуелсіз мемлекеті ... ... көп ... ... ... ... ... Сондықтан Қазақстан республикамыздың қазіргі Конституциясы
біртұтас, бөлінбейтін мемлекет болып жарияланды.
Мемлекеттің ... ... ... ... арасындағы
қарым-қатынастар және абыройы күшті адамдардың істері де әсер ... ... ... ... ... ... ... үлгі болатыны мәлім. Дамыған елдердің саяси-мемлекеттік құрылысы,
олардың демократиялық іс-әрекеттері дамушы ... көп әсер ... ... ... ... ... ... адамдардың басқаруі
және жүргізген саясаты әсерін тигізеді: Гитлер, Рузвельт, ... ... Петр ... Ататүрік және басқаларын еске алсақ дұрыс ... ... бір ... ... 70 жылдан аса уақытқа үлгі
болды. Тек қана Еуразия ... ... ... ... Африканың
мемлекеттерінің тарихына ықпал жасағаны мәлім[7, 277 б.].
Оқу әдебиетінде ... ... ... үшке ...... мемлекеттің құрылымының нысаны және саяси режим. Ал, негізінде,
мемлекеттің нысаны тарихи кезеңмен және әрбір мемлекеттің ... ... ... Сондықтан мемлекеттің әрбір нысанының ... бар. ... ... ... осы үш ... ... ... шығады. Қазіргі Ресейде мемлекеттің екінші элементі -
Ресей федерациясының негізгі принциптерін сақтау үшін Шешен республикасымен
соғыс ... ... ... Бұл ... ... ... негізгі принциптерін сақтау үшін істелген саясат. Бұл мемлекеттің
құрылым нысанын бірінші орынға қойып ... АҚШ ... ... ... ... арасындағы соғыс кезінде федерацияны сақтау ... ... ... ... ... ... ... кезде мемлекет
нысанының саяси режимі бірінші орынға шығады. Бейбітшілік кезде құқықтық
дамуы ... ... ... ... нысаны мемлекеттің сыртқы
жағдайын белгілейді.
Қазіргі кездегі ең бір қауіпті құбылыс-бұл қоғамдық өмірдің ... ... ... ... өріс алған сыбайлас жемқорлық. Ол қоғамның
барлық салаларына мемлекеттің конститутциялық ... ... ... ... ... қызметінде жағымсыз факторларды жою және
қызиет бабын теріс пайдаланудан сақтандыру ... ... ... ... ... оның ... ... Республикасының
қылмыстық кодексінің (1), “Қазақстан Республикасының Ұлттық қауіпсіздігі
туралы” (2), “Сыбайлас ... ... ... ... (3) ... ... ... туралы” Қазақстан Республикасы кодексінің (4)
ерекше маңыздары бар.
Сонымен қатар ... ... ... асыратын тұлғалар мен
мемлекеттік қызметшілер болып ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Респцубликасының
(1999ж 23 шілде) заңында (5) белгіленген. Аталған заң- мемлекеттік ... ... ... үшін ... ... болған бірден-бір
құқықтық акт.
Заң – мемлекеттік лауазым ұғымын пайдалануға енгізіледі, мемлекеттік
қызметшілер ... ... мен ... ... ... ... пен мемлекеттік ... ... ... ... ... жағдайының негіздерін, мемлекеттік
қызметті ... ... ... және ... ... бірнеше өзге де мәселелерді реттейді[15]
Мемлекеттік басқарудағы құқықтық реттеу бұл-мемлекеттік органдарды
ұйымдастыруда және олардың ... ету ... ... ... іс-
әрекеті. Оның пәні ерекше, себебі басқару ... ... ... ... және ... юридикалық анықтамасымен байланысты.
Мемлекеттік органдардың басқару іс-әрекеттері мен ... ... ... ... ... басқарудың құқықтық реттеудің пәні болып саналатын мемлекет
пен қоғамдық шындықтың кейбір аспектілерін көрсетуге болады:
1 Мемлекет(оның органдары) пен қоғам ... ... ... мемлекеттік-басқарушылық әсер ету (мемлекеттік аппарат арқылы қоғамды
басқару) туындайды. ... ... ... ... мен объективация басты рөлді атқарады.
2 Мемлекет ішіндегі қатынас, оның органдарының ... ... ... мен ... жүргізуі. Мұның негізгі мәселесі
мемлекеттік органдардың құқықтық мәртебесі (статусы) мен ... ... ... арасындағы ерікті қатынастар. Бұлөз мәселелерін ... ... ... ... және ... ... ... етушілер ... ... ... ... ... тек ғана оған ... ... объектілерден
қажеттілік болғанда туындайды. ... ... ... ... ... ... оның ... соған қатысты органдар мен олардың
шеңберлерінің шегі.
Мемлекеттік ... ... ... “ортасында” мемлекеттік
органдардың құқықтық ... орын ... ... орган мәртебесі
юридикалық тұрғыда 3 элемент тобынан тұрады:
Біріншіден, елдің мемлекеттік органдардың ... ... ... ... орны мен ... қамтиды. Органдардың заң
шығарушылық, атқарушылық, сот биліктеріне (көлденеңнен) немесе федералды
қатарына (тігінен) және ... да жүйе ... ... ... ... құқықтық мәртебесін тұжырымдауға негіздейді. ... ... ... ... ... сол ... ... орнын, табиғатын көрсетеді.
Екіншіден, құқықтық мәртебенің негізгі бөлігі-мемлекеттік органның
құзырлығы. Ол ... ... ... ... ... ... мен ... органдарының құзіретінің юридикалық көрінісі.
Мұнда, нақты мемлекеттік органдарының басқарушылық функцияларының жиынтығы;
соған ... ... ... ... ... ... мен әдістерін қамтитын құзірет құрамы; басқарылатын объектілер
немесе қызмет атқарудағы ... ... ... ... ... ... құқықтық мәртебесін, ұйымдық
құрылымын, юридикалық бекітілуін және де оның ... ... ... ... етуін қарастырады.[9]
Мемлекеттік басқарудағы құқықтық реттеудің ерекшеліктеріне сәйкес, оның
өзіндік әдістері бар. Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... басқарушылық жүйеге,
әлеуметтік-құқықтық сферасы мен оның ... ... ... ... ... құралдар, шаралар арқылы әсер ету.(1) Құқықтық
реттеу екі жайтпен сипатталады:
- ... ... ... ... бұл ... ... ... шығарушы құзіретті орган;
- Құқықтық нормалардың мағынасы мен мазмұны .
Түгелдей мемлекеттік басқарудағы құқықтық реттеудің құрамдас ... ... ... ... және ... ... элементтері құрайды. Бұл негізінен басқару ... ... ... ... ... және мемлекет басқаруының
принциптері
Мемлекеттің белгілері және оның түсінігі - ... ... ... да ... ұйымдардан айырмасын білуге көмектесетін, ... ... ... мемлекеттің тұтас аумағы болады, онда сол елдің өз ... және оған сол ... ... өктемдігі жүреді. Сол аумақта өмір
сүретін адамдар конституциялық құқықтары мен міндеттіктерін пайдаланып сол
мемлекеттің азаматтарына айналады. ... ... ... өзінің аумағын
сыртқы басқыншылықтан ... үшін көп ... ... және
шешеді.
Екіншіден, мемлекеттің қоғамды, оның басқаруін өз жөнінде ... ... ... бар, саяси (өкіметі) билігі болады. Демократиялық
қоғамда өкімет халықпен бірге болады, себебі ол мемлекеттің ... ... ... ... ... ... жүргізеді.
Өзіне жүктелген басқаруті орындау үшін, саяси ... ... ... ... да ... бірдей шешімдер шығарады.
Үшіншіден, тек мемлекет ғана өзін ... ... иесі ... Мемлекеттік өкімет - жоғарғы, туелсіз және бөлінбейді. Оның
жоғарғылығы және ... ... ... мысалы партияларға не болмаса
басқа да ұйымдарға бөлінбейді, себебі мемлекет өзінің ... ... ... ұйымдармен бөліспейді. Мемлекеттің тәуелсіздігі халықтың
тәуелсіздігіне қарсы қойылмаған[8, 561 б.].
Қазақстан республикасының 1995 ... ... ... тек ... өкіметті және тәуелсіздікті ұстайды. Халық референдум арқылы
мемлекеттік және ... ... ... ... құқығы бар.
Мемлекеттің тәуелсіздігіне оның әртүрлі, қандай ... да ... ішкі және ... ... шешу мүмкіндігіне ... ... өзі ... ... тегіс қамтитын ұйым. Ол барлық
халыкты біріктіреді және оның атынан шығады. Оның ... ... және ... ұйымдарына міндеттілік маңызы бар.
Бесіншіден, тек мемлекет қана, өлеуметтік қажеттіліікке, отан Қорғауға,
мемлекеттік аппаратты ... өз ... және ... ұйымдардан алым-
салық жинайды.
Мемлекет — тәуелсіз биліктің саяси ұйымы, өзінің пайдалы ... ... ... тұрған шешуші мәселелерді іске асырады.
Мемлекет — саяси биліктің ұйымы, нақтылы ... ... ... ұлттық т.с.с.) айырықша іске асыруға белгілі аумақ
көлемінде ықпал етуші.
Мемлекетті ... ... ... ... ... қарауға
көмектесетін, - оның мынандай белгілері:
1. Көпшілік ... ... ... ... алынған және елдің
тұрғындарына сай келмейді (мемлекеттің міндетті ... ... ... ... ... ... көпшілік билік — шеңеуліктер, әскер,
полиция, соған қоса ... және ... ... ... жүйесі (мемлекеттік аппаратты және заттар өндірмей, тек
басқару жұмысымен шұғылданатын ... ... ... ... ... бөлу ... өз аумағанда тұратын
тұрғындарды, өзінің билігімен біріктіріп, ... ... ... тән өз аумағындағы үстемдік және халықаралық
қатынастардағы тәуелсіздік).
5.Құқық (мемлекет құқықсыз өмір сүре ... ... ол ... заң ... ... және ... байланысты оны басқаларға
мойындатады (легитимді жасап) заңды қалпын және ... ... ... 122 ... ... ... — біртұтас қоғамдық-құқықтық
мемлекеттеріне тән, маңызды белгілердің жиынтығы.
Бір ... ... ... мемлекеттер көптеген нысандармен
қоршалады, қалыптағы тарихи бір ... ... ... ... Құл ... кейпі, монархиямен ертедегі шығыс деспотиясы -
Египет, ... ... ... Индия, ертедегі империя) сипатталса,
республика кейпіне - ... ... ... мысалы
Афин мемлекеті) сай келеді. «Феодальдық» кейіпке - монархиялар (ерте
феодальдық, феодальдық ... ... ... ... ... ... - ... республикалар (парламенттік,
президенттік, аралас) және ... ... ... ... - Париж Коммунасы, Кеңес республикасы және ... ... ... ... ... ... кейбір нысандары
тек солардың өзіне тән болды. Мысалы, сословиялық - өкілетті монархия, тек
феодальдық ... ... ... ... ... ал парламенттік
монархия және ... ... тек ... ... ... ... ... салаларында және кейбір нормаларда әдіс
деген ұғым кең мағынада қолданылады. ... ... ... де ... ... ... ... құқықтық реттеу саласында, ең бірінші
кезекте ... ... ... ... ... мемлекеттік
басқарушілер қатынасында әдістің маңызын анықтау басты мәселеге жатады.
Құқықтық құқық субъектілерінің басқару: әлеуметтік ортада ... ... ... көрсетілген өздерінің мазмұнына қарай әлеумепік
сипатқа ие болады. (Қандай ... ... ... ... қатысушы
өзінің еркін келесі ... ... ... ... ... ... туралы айтқандықтан, бұл жердс олар ... ... ... ... ... ... ... айтамыз. Бұл жағдайда әдіс құқықтық құқықтың субьектілерінің
арасын байланыстыратын кұралға айналады.
Бірақ әдіс құқықтық құқықтың субъектілерінің ... ... ... ... ол жалпы ережеге сәйкес келетін еді, ал әдіс қатысушылардың
еркін ғана білдіріп қоймайды, ... ... сол ерік ... ... ... ... қүқық субъектілерінің әдісі дегенімізге басқаруке
қатысушылырдың біреуінің екіншісіне езінің еркін білдіру сипаты ... ... ... ... ... екіншісіне кеңестерін,
ақылдарын береді, бұл ... ... ... көреміз.
Азаматқа санитарлық-эпидемиологиялық ережелерді бүзғаны үшін айыппұл
салынады, ал бұл жерде, әрине, ... ... ... ... ... басқаруының әдістерінің түрлері.
Адамзаттың басқару, соның ішінде қүқықпен реттелетін салада ерік ... ... әр ... жөне көп ... ... Сол ... мемлекетгік
басқару саласында органдармен тұлғалардың ара қатынасының әдісі де ... ... ... ... ... ... ... ішінде ең көп тарағап әдістеріне мыналар жатады:
а) сендіру жәнс ... ... ... ... тән ... ... яғни
мемлекетгік салада жөне қоғамдық ұйымдарда, тіпті қандай болмасын ... ... ... ... ... және дара басшылық әдістері тікелсй үйымдастырушылық сипаттағы
көрініс табатын ... ... ... ... ... министрліктер мен ведмоствалардағы алқалы ұйымдар. Дара басшылық
ұйымдастырушылық нысанға жатады, мысалы, министр. кәсіпорын төрағасы, т.б.
      Бұл ... ... ... жағынан кемдеу ынталандыру
әдістері(материалдық және моральдық), құқықтық одістер және т.б. ... ... ... ... заңдылық сипатына байланысты нысан
сияқты қүқықтық жене қүқықтық емес деп екіге ... ... ... ... ... ... ... екімшілік жауапксршілікке
тарту, екіншілері Құқықтық нәтиже тутызбайды, мысалы,. қаулыны ... ... ... ... ... қүқықтық және қуқықтық емес
әдістердің дұрыс үйлесуінің маңызы. Жалпы айтар болсақ мемлекеттiң сыртқы
нысаны мен iшкi ... ... ... ... ... нысаны қоғамның құқықтық, мәдени, рухани мазмұнына ... ... ... ... болсақ, олар тек қана республика
немесе шектелген монархия түрiнде өмiр сүредi. Ал ... ... ... ... ... ... ... Үндiстан, Египет (Мысыр), Англия, АҚШ
мемлекеттерiнiң философтары Аристотель, Монтескье, Локк, Вашингтон, Де
Голль мемлекеттiң ... көп ... ... ... мазмұны оның
нысанынан бөлiнбейдi, олар бiр-бiрiмен тығыз байланыста дамиды.
      Тәуелсiз Қазақстанның тарихында екi Конституцияның орын ... яғни , 1993 ... ... ... 1995 жылы ... қабылданған болатын. Осы соңғы Конституция мемлекеттiң нысанын
өзгертiп, Қазақстанда президенттiк республиканың саяси жүйесi құрылды.
      Мемлекеттiң тарихи даму процесiнде оның ... ... ... ... Бiрiншi жағдайда географиялық, климат, тарихи факторлар әсер
еттi деп айтуға болады. Егер ... ... ... ... ... ... мұхитқа шықса, бұл екi жағдайда екi мемлекеттiң ... ... ... ... ... мемлекеттердiң континенттiк
мемлекеттермен салыстырғанда ... ... ... ... ... ... ... iрi цивилизациялардың дамуы ұлы өзен-
дермен байланысты болды: Қытайда - Хуанхэ, Египетте — Нiл, Вавилонда — Тигр
және Евфрат, Їндiстанда — ... ... ...... ...
шектелген монархия немесе республика кұрылған. Ежелгi демократиялық
республикалар Жер орта теңiзiнiң ... ... ... ... ... Қазақстанның географиялық жағдайы, екi - Ресей және Қытай
сияқты iрi ... ... ... теңiзге қашықтығы және ашық
жолдың жоқтығы мемлекеттiң дамуына едәуiр нұқсан келтiрiп отыр.[15, 29-б]
      Мемлекеттiң құрылысына ... және ... ... ... тигiзедi.
Ежелгi - феодалдық немесе шығыс мемлекеттерде рулық қоғамның қалдықтары көп
уақытқа дейiн ... ... ... ... ... ... ... правда), Орыс мемлекетiнiң жинағында - Русская правда). Кейiн
алғашқы қоғамның ыдырау ... ол ... ... да мемлекеттiң
нысаны қатты өзгередi. Мысалы, Їндiстанның мемлекет құрылысы туралы қатаң
қағида болған: ... ... ... жеке ... бұзбайтын,
брахмандарды сыйлайтын жөне олардың айтқан ақылдарын тыңдауы ... Бұл ... Ману ... ... ... ... халық жиналысының, соттың, рулық қауымның рөлдерi көпке дейiн
сақталып келдi. Саяси жағдай, топтардың ... ... ... демократиялық басқару туралы айту қиын. Дағдарыс
кезiнде көбiне мемлекеттi басқару бiр адамның қолында ... ... ... ... Ал ... экономикасы жақсы дамыған кезде,
жағдай тыныш уақытта демократиялық әдiстер ... ... ... ... Швейцария, Бельгия).
      Мемлекеттiң құрылымына қоғамның ұлттық құрамы, тарихи әдет-ғұрыптары
немесе ерекше тарихи жағдайлары да әсерiн ... ... ... ... ... көп ұлттық мемлекеттерге жатады, сондықтан
олардың мемлекеттiк құрылымдары федерация. Ал Жапония, Германия, ... ... ... ... ... ... ... екiншiлерi, мысалы,
Германия федерация. Бұл ... ... үшiн ... ... және ... ... бiлiу керек. XIX ғасырда Пруссия мен Австрияның
гегемония үшiн күресi ... ... ... ... феодализм
кезеңiнен Гер-манияның капитализмге көшкенiмен, буржуазиялық мемлекеттiң
қалыптасуы аяқталған жоқ. ... ... де ... ... ... ... ФРГ, ... Австрия — олар федерацияға жатады1.
      Қазақстан жерiнде көне дәуiрден қазақтың арғы атасы ... ... - ... өмiр ... XV ... қазақ хандығы құрылып өзiнiң
тәуелсiз мемлекетi болған. Қазақстан көп ұлттық республикаға айналуы ... ... ... ... ... ... ... бөлiнбейтiн мемлекет болып жарияланды.
      Мемлекеттiң нысанына халықаралық жағдай, мемлекеттердiң арасындағы
қарым-қатынастар және абыройы күштi ... ... де әсер ... ... ... нысанына бұрынғы метрополия мемлекеттерiнiң
нысаны үлгi ... ... ... елдердiң саяси-мемлекеттiк құрылысы,
олардың демократиялық iс-әрекеттерi дамушы елдерге көп әсер ... ... ... Ұлыбритания бүкiл Еуропа континентiне, Жапония
және Скандинавия мемлекеттерiне өзiнiң шектелген конституциялық монархиясын
үлгi ... ... ... Ал АҚШ ... көршi мемлекеттерiне және
посттотали-тарлық мемлекеттерге президенттiк ... ... ... Де Голль құрған парламенттiк республика да кейбiр
мемлекеттерге әсерiн тигiздi.[19, 166-б]
      Республиканың мемлекеттiк құрылысына саяси ... ... ... жүргiзген саясаты әсерiн тигiзедi: Гитлер, Рузвельт, ... ... Петр ... ... және ... еске алсақ дұрыс болады.
Лениннiң саясаты бiр континенттiң мемлекеттерiне 70 жылдан аса уақытқа ... Тек қана ... ... ... Вьетнам, Корея, ... ... ... ... ... ... дiни факторлары да әсерiн тигiзедi. Мұсылман,
католик, ... ... ... өздерiне тән нышандары бар.
Сонымен, мемлекеттiң сыртқы формасын ... үшiн көп ... ... ... ... мемлекеттiң нысаны көбiне үшке бөлiнедi — ... ... ... ... және ... ... Ал, ... нысаны тарихи кезеңмен және әрбiр мемлекеттiң ерекшелiктерiмен
байланысты екенi мәлiм. Сондықтан мемлекеттiң ... ... ... бар. ... ... ... осы үш ... бiрiншi орынға шығады. Қазiргi Ресейде мемлекеттiң екiншi элементi -
Ресей федерациясының негiзгi принциптерiн сақтау үшiн Шешен республикасымен
соғыс әдiсiн ... ... Бұл ... ... ... ... ... сақтау үшiн iстелген саясат. Бұл мемлекеттiң
құрылым нысанын бiрiншi ... ... ... АҚШ ... жылдары Солтүстiк
пен Оңтүстiктiң арасындағы соғыс кезiнде федерацияны ... ... ... нысаны болды. Фашистiк режим құрылған кезде мемлекет
нысанының саяси режимi бiрiншi орынға ... ... ... ... ... ... мемлекеттерде басқару нысаны мемлекеттiң сыртқы
жағдайын белгiлейдi2.
      Мемлекеттiң ... ... оның ... ... және ... ... ... қарым-қатынастары қандай принциппен
қалыптасты, ... ... ... ... ... ... ... сұрақтарға
жауап бередi. Мемлекет нысандарының арасында басқару ... ... ... ... ... нысаны монархия және республика екi түрге
бөлiнедi.
      Монархия жоғарғы билiк бiр ... ... ... және бұл ... берiледi. Монархияның белгiсi: мемлекеттi басқаратын адамның
билiгi оған әкесiнiң немесе басқа туысқан-дарының қолынан көшуi, ... оның ...... билiк. Тақтың көшуiнiң екi әдiсi бар: шығыс
және кейбiр Еуропа ... тақ тек ер ... ... ... ... ... еркек адамдарға да, әйел ... ... ... ... ... ... Монархияның озбырлық жолмен де көшуi
мүмкiн; Наполеон, Каролингтердiң ... ... ... ... ... мемлекеттiк төңкерiс ұқсас даңқты революциясынан
кейiн заңды патшаның ... ... ... белгiлi.
      Монархияның көшуiнiң үшiншi түрi бар, монарх бiрнеше ақсүйектердiң
тұқымдарынан сайланды (Малайзия). Тарихта екi монарх ... ... ... да ... (Спарта). Тоталитарлық жүйеде Коммунистiк
партияның басшысының билiгi монархтың билiнiнен де күштi болды. ... ... ... ... ... ... ол өзiнiң басқаруiне
құдайдан басқа ешкiмнiң ... ... ... ол ... ... ... көзi, оның ... сот, мемлекеттiң атқару функциялары
жүзеге асырылады, ол әскердi басқарады, мемлекеттiң атынан шарт ... ... ... ... мен титулдары болады, оны асырау,
мемлекеттiң мiндетi. Мысалы, Англияның королiне 1660 ... ... ... ... ... ... ақшаны беретiн болды. ... ... ... ... мiндетiнде болды. Корольдi асырау
мемлекетке өте ауыр болса да, көп ... ... және ... тартқысы келмейдi. Қазiргi Англияның королi — Елизаветаның мұра
жалғастыратын балаларының абыройы өте күштi ... екi ... және ... ... ажырасып  кеттi3.
      Монархия екiге бөлiнедi: шексiз және шектелген ... ...... ... басқа мемлекеттiк орган шектемейдi, ... ... бәрi ... ... ... шексiз монархияның да бiрнеше
түрлерi бар. Ең бiрiншi шексiз ... - ... ... ... ... Жапония). Монархтың қолында өте күдiгi құқықтық функциялары
жиналған, ал бұл ... осы ... ... географиялық және ерекше
құқықтық жағдайларымен байланысты. Мысалы, Египет мемлекетiнде номдардың
бәрiн фараон ... Нiл ... ... ... ... ... қиын ... басқаруi өте күштi билiктiң кажет екенiн
туғызды. Сондықтан, фараондардың билiктерi шексiз болатын: ол Ра ... ... ... ... оған пирамида салады, ол құқықтық, қаржы, ... дiни, сот, ... ... басқарған. Тарихта кездескен шексiз
монархияның екiншi түрлерi көне дәуiрдегi мемлекеттерде ... Оған ... ... Бұл ... ... республиканың орнына келдi.
Императордың да ... өте ... ... оны ... ... саяси
факторлерге байланысты болған. Орта ғасырларда шексiз монархия феодализмнiң
соңғы кезiнде пайда болды. Ең ... ... ... ... ... Петр ... ... Екiншi, Елизавета Бiрiншi, Фридрих II, Эдемi
Сулейман монархиялары жатады. Людовик Х1Ї мемлекеттi 55 жыл ... ... Оның ... ... - сөз бүкiл Еуропаға мәлiм болған. Версаль
сарайын салдырды, қаржыны өзi ... ... өзi ... ... ... ... де ... да өзi басқарды. Ол өмiр бойы көршi
мемлекеттермен соғысып, сыртқы ... ... өзi ... Бiрақ
феодализмнiң шексiз монархияларының мемлекетке iстеген жақсылықтары да көп
едi. Қазiргi жаңа ... ... ... өте ... кездеседi
(Бруней, Оман).
      Монархиялардың көбi шектелген монархияларға ... Бұл ... ... ... бiр органмен немесе заңмен ... ... ... ... ... мысалы, Їндiстан. Їндiстанның
патшасы екiншi кастаға жататын — ... ол ... ... және олар ... ... ... ... Патша брахмандардың
жеке меншiгiне тисуге құқығы жоқ, оларды өлiм жазасына кесе алмайды, заң
шығару ... сот ... ... ... ... ... алмайды.[27]
      Орта ғасырларда ... ... ... ... болды. Еуропа қоғамында үш сословие қалыптасқан ... ... ... және қала ... ... ... -
буржуазия. Осы сословиелер өздерiнiң мүдделерiн қорғайтын ... ... ол ... ... Бас ... деп ... ... қалыптасқан кезде салық жинауға келiсiмiн беретiн, одан кейiн
басқаруiн ... заң ... ... қолына алды, кейiн заң шығару
билiгiн өзiне қаратты. Жапония ... ... ... ... ... ... шектеген болатын, бұл басқару форма "сегунат"
деп аталды.
Жаңа кезеңдерде ... ... ... ... деп ... екi түрi бар: ... және ... монархия. Дуалистiк
монархияда мемлекетаттi басқарған екi топтың күшi тең, ... ... ... оның ... ... ... корольдер
билiктерiнiң жартысынан айырылды, оған бiрiншiден заң шығару билiгi жатады.
Мысалы, ... ... 1791 ... ... ... ... ... билiгiн жоғалтты, ол Їлттық жиналыстың қолына ... ... ... ... билiгi әлi күштi едi: ол ... өзi ... ... ... халқына қарсы шықты, сот басқарукерлерiн, ... ... ... ... ... ... заңдарға тыйым салды және
парламентi таратуға құқығы болды. Сонымен, мемлекеттiк билiк екiге бөлiндi:
парламент буржуазияның ... ... ал ... феодалдардың. Бiрақ
тарихи процесс объективтiк ... ... ... ... ... ... ... монархияға айналды4. Парламенттiк монархия
бiрiншi Англияда құрылды. Даңқты революциядан кейiн Құқық ... ... ... ... ... осы ... ... нысаны пайда
болды. Қазiр Еуропа мемлекеттерiнiң көбi осыған жатады: Бельгия, Норвегия,
Швеция, Дания. Бұл ... ... ... басшысы. Ол
парламенттiң келiсiмiнсiз көп мәселелердi шеше алмайды. ... ... көп орын ... саяси партия өзiнiң өкiметiн құрады. Сол
партияның басшысы Премьер-министр болып ... ... өзi ... ... оған тек ... ... ... королдiң
алдында емес, парламенттiң алдында жауапты. 1997 жылы ... ... ... ... жеңiлiп, 18 жыл Англияны
басқарғаннан кейiн оппозицияға кеттi. Парламент ... ... ... ... оның жеке ... де ... ... көп мемлекеттер
монархтың құқықтарын шектесе де, бұл ескiлiк немесе керек емес мемлекеттiң
элементi деп санамайды. ...... ... ... ... келе ... әдет ғұрыптары. Сон-дықтан, кейбiр мемлекеттер жойылған
монархияларды қайтадан орнына қалыптастырғаны мәлiм (Испания 1975, Англия).
Қазiргi Ресей, ... ... ... ... патша тұқым-дары
тiрi, халықтың арасында монархияны қалпына келтiру деген пiкiрдi бiлдiрген
адамдар және саяси партиялар да бар. ... ... ... ... арасындағы арбитрi және тұрақты ... ... ... көрiнедi. Монархтын, өмiрiн реттейтiн әдет-ғұрыптардың көбiн халық
жақсы көредi: парламенттiң бiрiншi сессиясын ашу ... ... ... ... алу, ... атынан мерекелерiмен құтықтау,
монарх сараиларының өмiрiн реттейтiн әдеттер5.
Мемлекеттің басқарунысанына оның ... ... және ... ... олардың қарым-қатынастары қандай принциппен
қалыптасты, халық оларды сайлауына қандай ... ... ... ... ... ... нысандарының арасында басқару формасы маңызды
элемент болып саналады. Басқару нысаны монархия және республика екі ... ... ... ... Республикасындағы мемлекеттi басқару
нысандарының ерекшелiктерi.
2.1 Қазақстан — Президенттік ... ... ... ... басқару нысаны мынандай мәселелердi түсiнугiе мүмкiндiк
бередi.
      - мемлекеттiң жоғарғы органы қалай құрылады және ... ... ... және ... ... ... арасындағы карым-
қатынастардың негiзiнде қандай принциптер жатыр;
      - жоғарғы ... ... пен ... ... ... құрылған;
      - жоғарғы мемлекеттiк органдардың ұйымдастыру басқаруi азаматтардың
құқығы мен бостандығын ... ... ... ... ... ... ... қорытындасы 1995 жылдың 30 тамызында
қабылданған Қазақстан Республикасы Конституциясының 2-бабында көрсетiлген:
"Қазақстан ... - ... ... ... ... ... ... нысандары әр елде әр түрлi болады. Президенттiк
басқаруға тән мынандай сипаттарды айтуға болады:
      1.Президенттi Парламентсiз сайлау және ... құру ... ... ... ... ... алдындағы
жауаптылығы;
      3.Парламенттiк республиқаға қарағанда, ... ... ... кеңдiгi.
      Президенттiк Республика қазiргi қездегi мемлекеттiк басқарудың бiр
нысаны ретiнде Қазақстан ... ... ... ... ... ... және ... басшысының
өкiлеттiгiн жинап бередi.
Қазақстан Республикасы Конституциясының 40-бабы бойынша:
      1. Қазақстан Республикасының Президентi - мемлекеттiң ... iшкi және ... ... ... бағыттарын айқындайтын, ел
iшiнде және халықаралық қатынастарда Қазақстанның атынан өкiлдiк ететiн ең
жоғары лауазымды тұлға6.
      1998 ... 7 ... ... ... ... мен ... енгiзу туралы" Қазақстан Республикасының заңы
қабылданды.[27]
      Осы заңның негiзiнде, мемлекеттiк ... ... ... адал және әдiл сайлау жүйесiн құру, сайлау процесiне саяси
партиялардың қатынасуына мүмкiндiк ... ... ... ... ... ... кеңейтiп, елiмiздiң саяси өмiрiндегi
атқаратын рөлiн көтеру бекiлдi. Їкiметтiң және оның ... ... ... арттырып, Парламент депутаттарының мәртебесiн
көтеру, соттық ... ... ... басқарутi одан әрi қарай
реформалау көзделдi. 1995 жылғы Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... басқарутегi
адамдардың жасына шек қою алынып тасталды. Ендiгi жерде, өмiрлiк ... ... ... ... ... жасына байланысты шектелмей
пайдаланылады7.
      49-баптың 2-тармағына ... ... ... ... 14 жыл ... ... 50-бапқа 5-тармақ ... ... ... ... - 6 жыл, ... ... ... - 5 жыл болып белгiлендi. 50-баптың 3-тармағы өзгертiлiп, мәжiлiс
депутаттарының саны 77-ге дейiн ... 10 ... ... ... сайланады.
      Мемлекет басшысының кезектен тыс сайлауын өткiзуге заңды ... ... ... ... катысқан сайлаушылардың елу паиызынан
астамының дауысына ие ... ... ... ... ... ... ... жартысынан көбi қатысса ғана, сайлау өттi
деп есептелген кедергi жойылды. ... ... ... ... ... ... депутаттарының көбiсi мажоритарлық (көпшiлiк дауыс алуына
байланысты) жүйе ... ал ... ... - ... (тепе-
теңдiк) жүйе бойынша, партиялық тiзiмдер арқылы ... ... ... және ... басқарады, қалай ұйымдасқан және ондағы мемлекеттiк билiк
құрылымы қалай басқару iстейдi, ол ... ... ... ... ... аумақтық және саяси құрылымдар мемлекетпен қалай қатынаста, ... және ... ... ... ... ... нысанынан көп жағдайда, ... ... ... ... ... берiктiгi тәуелдi.
      Құқык нысанына - оның ... ... ... ... ... климат жағдайы, ұлттық-тарихи және дiни ерекшелiктер,
қоғамның мәдени деңгейiнiң дамуы әсер етедi.
Қазақстан Республикасы - президенттік ... ... ... мемлекет.
Басқару нысаны мынандай мәселелерді түсінуге мүмкіндік береді;
... ... ... ... құрылады және олардың құрылымы
қандай;
— жоғарғы және басқа мемлекеттік органдардың ... ... ... ... ... жатыр;
— жоғарғы мемлекеттік билік пен тұрғындардың арасындағы қарым-қатынас
қалай құрылған;
— жоғарғы мемлекеттік ... ... ... ... мен ... ... ... қандай, деңгейде мүмкіндік береді.
Жоғарыдағы белгілерге байланысты 1995 жылдың 30 ... ... ... ... ... ... «Қазақстан
Республикасы — президенттік басқару нысанындағы біртұтас ... ... ... әр елде әртүрлі болады. Президенттік
басқаруға тән мынандай сипаттарды айтуға болады:
1.Президентті парламентсіз сайлау және үкіметті құру тәсілі;
2.Үкіметтің ... ... ... ... ... ... ... мемлекет ... ... ... 256 б.].
Президенттік Республика бүгіңгі таңдагі мемлекеттік басқарудың ... ... ... ... парламентаризммен қатар,
Президенттің қолына ... ... және ... ... ... ... ... Конституциясының 40-бабы бойынша:
1.Қазақстан Республикасының Президенті — ... ... ішкі және ... ... ... бағыттарын айқындайтын,
ел ішінде және халықаралық қатнастарды Қазақстанның атынан өкілдік ететін
ең жоғарғы лауазымды тұлға.
2. ... ...... ... ... ... адам жөне азамат құқықтары мен
бостандықтарының нысаны әрі ... ... ...... биліктің барлық тармағының
келісіп жұмыс ... және ... ... ... ... ... етеді.
1998 жылғы 7 қазанда «Қазақстан ... ... мен ... ... ... Қазақстан Республикасының заңы
қабылданды.
Осы заңның негізінде, мемлекеттік билік жүйесін ... адал және әділ ... ... ... ... ... ... қатынасуына мүмкіндік жасау, Парламентті биліктің ... ... ... кеңейтіп, еліміздің саяси өміріндегі атқаратын
ролін көтеру бекітілді. Үкіметтің және оның мүшелерінің Парламент алдындағы
жауапкершілігін ... ... ... ... ... сотты
құқықтық жүйені, мемлекеттік басқаруті одан әрі қарай реформалау көзделді.
1995 жылғы ... ... ... 19 ... ... ... ... басқарудағы адамдардың
жасына шек қою алынып тасталды. Еңдігі ... ... ... ... ... мемлекеттік басқаруте жасына байланысты ... ... ... ... ... сайлану
мерзімі 4 жыл ... ... ... ... ... ... ... мерзімі — 6 жыл, Мәжіліс дапутаттарының өкілеттік
мерзімі — 5 жыл болып белгіленді. ... ... ... ... саны 77-ге ... ... 10 ... партиялық тізімдерге
байланысты сайланады.
Мемлекет басшысының ... тыс ... ... ... ... көзделді. Дауыс беруге қатысқан ... елу ... ... ие ... ... сайланғандардың есебіне кіретін
болды. Сонымен, сайлаушылардың ... көбі ... ... ... ... ... кедергі жойылды. Соған ... ... ... ... ... депутаттарының көбісі мажоритарлық (көпшілік дауыс алуына
байланысты) жүйе негізінде, ал басқа ... - ... ... жүйе ... ... ... арқылы сайланатын болды.
Конституцияның 53 бабының 3 тармағындағы депутаттың мерзімі ... ... ... ... ... не ... басқарутің берілмейтіндігі
туралы қорма алынып тасталды. Себебі, ондай норма ... ... ... ... ... ... кедергі болатын.
Заңда Президент сайлауының рөсімдері, ... ... ... сай
демократияландырылып, сайлаушылардың ел пайызынан астамы дауыс беруге
қатынасса ғана, ... ... деп ... ... ... ... алынып тасталды. Себебі, дауыс беру, не бермеу
әрбір жеке адамның еркі ... ... ... ... яғни ... келгендердің пайызы емес, сайланатын адамға деген сенімдеріне шек
қойылмай дауыс берілуі[11, 321 б.].
Конституцияның 41-бабындағы ... ... бес жыл ... жыл мерзімге ауыстырылды. Президентке кандидаттары үшін жас мөлшерін
белгілеу нормасы да ... ... ... сот жүйесіне арналған нормаларға да өзгерістер,
толықтырылулар енгізілді.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... Президенті туралы".
2. "Қазақстан Республикасының Парламенті және оның ... ... ... ... Үкіметі туралы".
4. "Республикалық референдум туралы".
5. "Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы".
2. Мемлекеттік басқару нысанын жетілдіру жолдары
Қазіргі ... ... ... ... ... ... одан ... елдің бәсекеге қабілеттілігін жоғарылатуға және ... ... ... ... ... алдына жаңа мақсаттар қоюда, ерекше
өзектілікті құқықтың одан әрі өсуін және біздің қоғамымыздың ... ... ... ... маңызды факторлар ретінде
мемлекеттік басқарудың тиімділігі мәселелері орын алуда.
«Жаңа құқық қазіргі ... ... ... және ... ... ... қабылдай алатын басқарушылық ... ... - бұл ... Ел басы Н.Ә. ... ... ... ... сөздері, қазіргі уақытта жүргізіліп жатқан құқықтық реформаның ... ... ... ... бағытты іске асыру шеңберінде
мемлекеттік ... ... ... мен ... басқарутің
сапасын жоғарылатуда маңызды міндеттер Мемлекеттік басқару істері бойынша
Агенттіктің алдында тұр. Оның ... оның орны ... ... ... құру үшін ... ... базаны құру
мәселелері бойынша ерекше.
Қазіргі әлемде болып жатқан өзгерістер көптеген елдердің ... ... бар ... ... алып ... ... ... мақсаты – тез өзгермелі саяси және құқықтық ... ... жаңа ... ... ... табылады.
Елбасы құқықтық реформаны мақсаты ретінде ... ... және ... ... ... ... негізделген қуатты
және кәсіби мемлекеттік аппаратты құруды атап көрсетті.
Бұл ... ... ... өмір сүру ... жақсарту және
бизнесті дамыту мақсатында басқару етеді. Үкіметтің құқықтық ... ... ... құқықтық реформа мемлекеттік басқару жүйесін
жаңартуға бағытталғандығымен ерекшеленеді.
Қазіргі таңда ... ... ... іске ... ... ... ... Реформа аясындағы жұмыстар алты блок бойынша
жүргізілуде. Мемлекеттік ... ... ... ... құқықтық-ұйымдастыруды қамтамасыз етуге байланысты ... ... атап ... еңбекақы, мамандар даярлау, лауазымдық
регламент, мемлекеттік басқарушіні ынталандыру, ... ... ... қайталануын болдырмау,т.б. табылады.[26]
Тәжірибемен тексерілген озат халықаралық тәжірибе ... ... ... ... ... ... ... органдарда сыбайлас жемқорлықтың деңгейін төмендетудің тиімді
тәсілі болып табылады.
Мемлекеттік ... ... ... ... елеулі жетістікке
жеткен дамыған елдердің тәжірибесін түсініп және талдау мемлекеттік
басқарутерді сапасын ... ... ... – ұзақ әрі қиын
үрдіс еендігін куәландырады. Онымен бірге кей мемлекеттерде ... ... және ... ... ... қол жеткізілген жоқ.
Осыған байланысты қазіргі уақытта ... ... ... ... ... Қазақстанның мемлекеттік құрылымының
ерекшелігін ескерумен ... ... ... ... ... жөн. Мемлекеттік басқарутің ... ... ... ... ... ... ... мысалы
Ұлыбритания бола алады.
Ескеретіні мемлекеттің мұнда атқарушы ... ... 20 ... уақыт бойы сатылап және мақсатты жүзеге асырылуда.
Онымен бірге, ... ... ... ... басқарғанына қарамастан,
стратегиялық мақсаттары өзгеріссіз қалуда.
Жүргізілген қайта құрулардың бастыларының бірі мемлекеттік басқарудың
сапасын ... ... еді. Бұл үшін 1991 жылы ... ... ... ол 10 ... ... мақсаты
стандарттарды және мемлекеттік басқарудың пайдалылығын жоғарылату, сондай-
ақ олардың ұсынуын ұйымдастыруын жақсарту табылды. Бұл ... ... ... ... мекемелер мен ұйымдардың басқаруының
негізі болған қағидаларын, сондай-ақ мемлекеттік ... ... ... ... ... анықтады.
Қарастырылып жатқан құжаттың негізгі ережелеріне сәйкес мемлекеттік
органдар және ... ... ... ... ... ... ол өзі басқару көрсету мерзімін және шағымдану ... ... ... қарапайым құжат. Осы құжатты баспада ... ... ... ... ... ... ... орындауға тиіс.
Мемлекеттік басқарудың сапасын жетілдіру және қол ... Оны ... ... ... және ... мемлекеттік
органдар, білім алу, денсаулық ... сот ... ... көмек
басқарутері жіне кейбір басқа мекемелері қатысатын. ... ... ... ... бағаланады: сапалы әзірленген стандарттар,
көрсетілетін басқарутер туралы ашық жіне ... ... ... ... мен сапасының жоғары дәрежесі; азаматтардың құқықтарын сыйлау;
ресурстарды ... ... ... ... ... және ... ... болуы.
Онымен бірге қарастырылған нәтижені талдау қол жеткізілген
жетістіктерге ... оны іске ... ... стандарттарды әзірлеуде
және көрсетілген басқарутер сапасын және тиімділік ... ... ... ... ... ... жұмыстың түпкілікті
нәтижесі үшін мемлекеттік басқарукерлердің жеткіліксіз жауапкершілігі
анықталды.
Қарастырылып жатқан ... ... ... ... қол жеткізілді. Мұнымен ... ... 1977 ... ... Оның ... ... ... қатарлы ақпараттық –
байланыс технологияларын кең қолданумен құқықтық ... ... ... Оның жағымды шешілуі үшін мынадай бағыттарды қамтитын бірқатар
жобаларды іске ... ... ... азматтарына басқарудың белгілі түрін көрсетуге жауапты барлық
мемлекеттік органдар өз ... ... ... мекемелерде көрсетілетін басқарудың сапасын бақылау топтарын
құру;
- үрдісті анықтау мақсатында қол жеткізілген нәтижелерді салыстыру ... ... ... ... басқарудың сапасының базалық деңгейлерін
әзірлеу.
Малайзияда үлкен мәнді елдің халқына басқару көрсетумен айналы-сатын
ұйымдар мен мекемелердің басқаруіне ... ... ... ... Ол 1985 жылы ... және бір ... ... танылды.
Қазіргі уақытта мемлекеттік органдар мен ... ... ... ... ... ... комитет айналысады, оның
құрамына әртрүлі бақылау-қадағалаушылық ... ... ... ... ... департаментінің, қазынашылық және басқа
органдардың өкілдері қосылады.
Реформаның жетістігіің бастысы басқару көрсету ... ... ... ... база ... Бұл үшін «Құқықтықті
дамыту жөніндегі циркуляр» атты ... ... ... ... мемлекеттік басқарутерді жоғарылату мақсатында мүдделі ұйымдар
қабылауы тиіс ... ... ... сипатталады.
Ескеретіні, құқықтық жүйенің реформасы түрлі елдерде әр түрлі
жүргізілгендігіне қарамастан, ... ... ... ... ... ... ... болады:
- мемлекеттік органдардан басқа, қоғамдықтың және іскер топтардың
өкілдері қатысқан ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... ... органдардың жұмысының тиімділігін бағалау үшін
нәтижелілігін ретінде қолданылған мемлекетік басқарутер мен ... ... ... ... ... ... беругк уәкілетті
мемлекеттік органдар мен мекемелердің басқаруіне әрекетті ... ... ... ... ... ... басқарукрелерді және халықты
оқыту, сондай-ақ мемлекеттік басқарутердіәлеуметті тұтынушыларын ... және ... беру үшін ... және мемлекеттік емес
ұйымдардың жүйесін құру.
- алдыңғы қатарлы ақпараттық технологияларды кең қолдану.
Қағидалы маңызды сәті ... ... ... ... ... ... проблемалардың ең көп саны бар, мемлекеттік басқарудың
салаларының ... ... ... ... басқарудың
стандарттарын әзірлеу алдында әрекеттегі құқықтық ... тән ... ... мақсатында ауқымды зерттеулер ... ... ... ... ... ... жаңа нысаны пайда
болды, оларды - тәуелсіз мемлекеттер достығы деп атайды. ... ... ... ... болады. Ол құрылымның Конфедерацияға
қарағанда түсініксіз жағдайлары ... ... ... ... ... нысаны - жоғарғы мемлекеттiк органдардың құрылуы мен
ұйымдасуының тәртiбi. Олардың ... және ... ... ... Сонымен бiрге, мемлекет нысанының ерекшелiгiне
байланысты монархиялық және республикалық болып бөлiнедi.
      - Мемлекеттiк құрылым ... - ... ... ... оның ... ... ... қарым-қатынастары
көрсетiледi. Мемлекеттiк құрылым нысанының ... ... ... және ... (достастық) мемлекеттер
жатады;
      -Саяси (мемлекеттiк) режим - мемлекетi билiктi iске асырудың жолдары
мен әдiстерiнiң ... ... Осы ... ... антидемократиялық және саяси (мемлекеттiк) режимдерге
бөлiнедi8.
      Мемлекеттiк басқарудың нысандары - ... ... ... ... ... ... оның ... құрылуындағы
тәртiптi және олардың тұрғындармен қарым-қатынасын сипаттайды.
       Монархияның шектелусiз түрi болады, ... ... ... ... және мемлекеттiң егемендiгiн алып жүрушi, ... ... ... ... ... ... ... абсолюттiк монархиясы -
Сауд Аравиясы мен Брунейде сақталған және шектелген ... яғни ... ... ... ... ... алып ... мемлекеттiк органдар бар, олар өз жағынан монархтың билiгiне шектеу
жүргiзу үшiн ... ... ... Испания, Швеция, Норвегия).
      Монархия бiрнеше жүз жылдарға созылған уақытта, дүние ... ... ... нысаны болды. Арнайыланған нысанда, ол бүгiнде
сақталып дүние жүзiндегi елдердiң үшiншi бөлiгiне ... ... ... - ... ... iс) - ... нысаны, мемлекет
басшысы сайланады және ауыстырылады, ал оның билiгi сайлаушылардың еркiмен,
не ... ... ... белгiленедi.    Республиканың
белгiлерiне:өкiметтiң сайлануы, белгiлi уақытқа ғана сайлау, сайлаушылардың
еркше тәуелдiлiк.
      Кiм үкiметтi құрады, ол кiмнiң ... және ... есеп ... ... ... ... парламенттiң және аралас
болып бөлiнедi9.  Президенттiк республикаларда (АҚШ, Бразилия, Аргентина.)
      Президенттiк республикада, Президент ... ... ... сайлаушылар коллегиясымен, не тiкелей халықпен сайланады және ол бiр
мезгiлде мемлекеттiң және ... ... ... ... Ол өзi
үкiметтi тағайындайды және оның жұмысын өзi ... Бұл ... ... ... вотумын жариялай алмайды, ал Президент -
Парламенттi таратпайды. Дегенмен Парламент ... ... ... пен ... жұмыстарын шектеуге мүмкiншiлiгi бар және бюджеттi
құрғанда, тағы сондай жағдайларда Президенттi жұмысынан аластауы ... ол ... ... ... жасаса). Президенттiң өз жағынан,
заң шығарушы ... ... ... ... ... ... бар (латын
тiлiнен – «тиым салу»).
      Қазақстан Республикасының Президентi (Конститутының 63- бабы) мына
жағдайларда: Парламент ... ... ... ... ... тағайындауға екi мәрте келiсiм бермегенде, Парламенттiң
Палаталары арасындағы ... ... пен ... ... ... ... еңсерiлмейтiн келiспеушiлiк салдарынан саяси дағдарыс
болғанда Парламенттi тарата алады.
      Парламенттiк республикада - үкiмет заң ... ... ... ол ... алдында жауапты. Парламен дауыс рақылы сенiмдiлiк не
сенiмсiздiк вотумды тұтасымен ... ... ... ... ... төрағасына, премьер-министiрге, канцлерге) нақты
министiрдiң өзiне ... ... бар. ... мемлекеттiк өкiмет
органдарының жүйесiнде, ол өте қарапайым орында: оның ... ... ... ... тежеледi. Яғни, конституциялық
монархиядағы мемлекет басшысының ... ... өте аз. ... ... ... ... үкiмет басшысы есептеледi.
      Аралас (жарты президенттiк, жарты ... ... ... екiжақты жауапкершiлiгi жатады – президенттiң алдында
және парламенттiң алдында. Мұндай республикада ... және ... ... ... ... басшысы Президент ... Ол ... ... және ... ... ... ... байланысты тағайындайды. ... ... ... ... ... ... құрып, оның шешiмiн
бекiтедi10.
Парламент, үкiметтi жылдағы бюджеттi бекiту ... ... бар оған ... ... сенiмсiздiк вогумын жарялауға да
болады.
Сонымен бірге, жоғарыдағы айтылған мемлекеттер нысандары сияқты тарихта
басқа да ... ... ... ... - ... және ... ... тиімділігі оның ұйымдастырушылық құрылымы өте
күрделі аймақтық басқару обьектісінің ... ... ... Оған ... ... обьектісінің көптеген қайшылықтары, жеке
нышандары бар. Оларға ұлттық мемлекеттік және құқықтық аймақтық құрылыс,
тұрғындардың ... ... ... ... т.б ... ... басқару жүйесіне кейбір ... ... тән. ... ... үшін үнемі жетілдіру қажет. Аймақтық ... ... ... кем ... екі элементтердің бірімен байланысты.
Оның бірі-аймақтық басқару обьектісі, яғни ... ... ... оның ... яғни ... басқару жүйесі. Оған өзін өзі
басқару ұйымдары кіреді.
Ынта қойып зерттейтін ... бірі – ... ... ... Бұл мәселе өзін өзі ... ... ... ... ... бірі – құқықтық әдістерге көшу. ... ... ... көптеген өкілеттілік беріліп жатыр. Нақты
айтқанда қаржының бірталай ... ... ... ... ... ... бағыттауды басқару болып табылады. Аймақтық
басқарудағы күрделі мәселелерге әлеуметтік ... ... ... ... ... үшін ... мен өкілеттіліктерді кеңейтілуін
қамтамасыз ету: а) ...... ... ... ... б) жоғарыға қарайтын кәсіпорындарда өндірісті дамыту.
Республикалық өзін өзі ... ... ... ... қажет:
• Территориялық деңгейдегі мүдделер жүйесі және басымдықтар;
• өзін өзі ... ... ... ... ... негіздері және іскерлік қағидалары;
• өзін өзі басқарудың мүдделеріне жету үшін өндіріс-материалдық және
қаражаттық құралдардың болуы;
... ... ... ... көрсеткіштер;
• мемлекеттік басқару мен территориялық өзін өзі басқару мәселелері
үйлесімді болуы қажет.
Қазақстанның әлеуметтік құқықтық ... ... ... ... ... облыстарының даму деңгейімен сипатталады. Қазақстанның әрбір
облысы өзінше қалыптасқан күрделі, аумақты, өз ерекшелігі мол ... ... Оның ... көптеген ірі ірі құқықтық мәселелерді шешу
әбден мүмкін. Облыстық органдардың орталықсыздандыруды ... ... ... өз ... ... және оны тез ... ... мол. Құқықтық, әлеуметтік, саясаттық ... ... өтіп ... ... ... ... шеңберінде тез пайдаланып
керекті басқару шешім қабылданады. Бұл құқықтық бостандықтың белгісі.
Осыған орай біздің экономика ғылымының шұғылданатын мәселесі: нақтылы
облыстар, ... ... ... ... мен ... ... ... Мәселенің осылай қойылуына көптеген жағдайлар әсер
етеді. Олар мыналар:
• тоталитарлық жүйе кезінде облыстардың жағдайларына ... ... ... ... ... өз ... салалық басқарудың күйреуі;
• республикада жалпы ... ... ... әлсізденуі,
технологиялық бірліктің ажырауы;
• республика егемендік алғаннан кейін халық шаруашылығын жаңадан жіктеу
қажеттілігі. Ол өндірісті ... ... ... әсер ... ... ... аймақтық экономиканы басқарудың негізгі қозғалтқыш
күші деп ұғыну.
2.3 Мемлекеттік басқару нысанының болашақтағы рөлі
Мемлекет дегеніміз бұл — адамзат қоғамы ... ... ... ... ... ... басқару міндетін атқару, адамдардың, топтардың, таптардың
және басқа да әлеуметтік субъектілердің қарым-қатынасын реттеп, ... ... ... жағдай жасау жүктелген;
б) оның саясатын жүзеге асыру жүктелген кең тармақты органдар жүйесі
және биліктің ұйымдастырушылық құралдары бар;
в) ... ... ... ... ... ... ... құқықтық-мәжбүрлеу өкілеттігі берілген.
Мемлекет туралы бұл түсінікті ашып, нақтылай отырып, әрбір белгі
соғылған белгілерге ... ... оның ... және ... тереңірек үңіліп, әрекет ету механизмін көрсету қажет.
Мемлекеттік басқару — ... ... ... ... ... істеуі. Бұл басқару қоғамдағы еңбектің ерекше түрі. Бұл
туралы заң, инструкция ... ... ... ... ... ... ... толықтырылып құрылады. Мемлекеттік басқару
бірнеше категорияға бөлінеді:
а). Мемлекеттік билік органдарының ... (заң ... ... ... қорғау органдары).
б). Жұмыстың сипатына қарай басқарукерлер үшке бөлінеді: басшылар,
мамандар, ... ... ... сипатына қарай басқарукерлер екіге ...... ... бар ... және өкілеттігі жоқ
басқарукерлер[12, 456 б.].
Мемлекеттік басқарудағы лауазымды тұлғалар құқықтық жауапкершілікке
тартылады. Егер ... ... ... ... оны ... қылмыс
жасаса, қылмыстық жауапкершілікке тартылады. Мемлекет басқаруының негізгі
мүдде - ... - ... ... ... ... рухани,
мәдени, экологиялық тілектерінің толық орындалуын қамтамасыз ету. Жеке
тұлғалардың мүдделерін орындау ... ... ... ... ... қарым - қатынастарды дұрыс реттеп, басқарады.
Сонымен, мемлекеттің фуикциясы — қоғамды әлеуметгік ... ... ... ... ... мен ... ... көбінде функция деген заңды түрде ұғым жоқ. ... ... ... мен мүдде - мақсаттарына қосып ... Ал, ... ... жеке ... бар ... бұл ... оқып,
білуде өзгешілік кездеседі.
Біздің пікіріміз - функцияның өзін жеке оқып, ... ... ... ... - ... мен міндеттеріне қосып, біріктіріп қарау
дұрысқа жатпайды. Себебі, бұл үшеуі үш ... ... ... олардың
мазмұны да, орындалу жолдары да, тәсілдері де түгелімен басқа.
Дамыған ... ... ... ... ішкі-сыртқы деп
бөлмейді. Өйткені олардың ... ... ... ... Олар ... қарастырады. Біздіңше, бөлген дұрыс, функцияның басым көпшілігінің
шекарасы белгілі.
Мемлекет — ... ... ... және ... ... ... - тынысын қамтамасыз ететін, оған қажетті жағдайлар ... ... ... ... ... ұйымдастырудың айрықша
нысаны. Өзіне тән ... ... мен ... ... - ақ ... ... ... қарай мемлекет экономиканы дамытудың, әлеуметтік-саяси,
рухани, ұлтаралық және жеке адамдардың арасындағы қатынастардың маңызды
мәселелерін ... ... ... ... ... жағдайына белсенді
түрде әсер ете алады. Мемлекет тек өзіне ғана тән функциялары, әсер ... мен ... бар ... құрылым ретінде сипатталады. Соның
арқасында оны қоғамда, ұйымда, құрылымдар мен институттарда ... ... ... ... ... ... күрделі саяси организм
ретінде кабылдаймыз.
Көрсетілген негізгі жағдайлар біздің түсінігімізде және ... ... ... ... ... ... көрінісін тапқан құбылыстың
күрделілігі мен көп ... ... оның ... ... ... ... ... «қабатты» қамтиды.
Мемлекет басқаруының орындалу әдістері; жеке тұлғалар ... ... ... ... ... ... ұйымдар өздерінің
құзыретінің шеңберіне сәйкес орындайды. Егер дұрыс орындалмаса, еріксіз
түрде орындау қамтамасыз етіледі. Мемлекет ... ... ... ... болады. Құқықтық тәсілдің өзі үшке
бөлінеді: ... ... ... ... ... құқықты қорғау.
Ұйымдастырушылық тәсілдің түрлері: құқықтық (дотация, кредит, баға ... ... ... ... ... ... өткізу, халыққа
идеологиялық үндеу жасау, үгіт-насихат жүргізу.
Мемлекет механизмінің ұйымдастыру мен басқару белгілі бір ... ... ... ол ... ... ... ... және тәмамдалуына ие болады. Олардың ... ... ... ... ... мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалардың
конституцияны, заңдар мен ... да ... ... ... орындауы басты талабы болып табылатын зандылық қағидаты;
• мемлекеттік тәртіп пен төменгі тұрған органдар бастама көрсеткенде
және оны ... ... ... ... ... ... барлық
мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалардың иерархиялық қағидаты
және олардың өзара ... ... ... ... дер ... ... және оны ... келіп тірелетін, толғағы жеткен ... ... ... және ... мемлекеттік-құқықтық нысандарда
тұлғалап білдіретін жедел басшылықтың, меңгерудің және ... ... ... ... ... ... ... ерекшеліктерін ескере отырып дұрыс шешім қабылдай білуінен
тұратын кәсіпкойлық пен құзыреттілік припципі;
... ... ... асырудың нәтажесінде мемлекет механизмі
демократиялық сипат алып, жұртшылыққа ашық та ... ... ... ... негізгі әлеуметтік міндеті болып табылатын халыққа
басқару ету шараларында халықтың мүддесін ескеру қағидаты.
Мемлекеттік басқарудың тиімділігі оның ұйымдық құрылымы өте ... ... ... құрылымына сәйкес келуімен қарастырылады.
Осыған дәлел: басқару обьектісінің ... ... жеке ... Оларға ұлттық мемлекеттік және ... ... ... ... ... ... ... т.б жатады. Сондықтан
аумақтық басқару жүйесіне кейбір обьективтік ... сай. ... ... үшін ... ... ... ... болады.
Аумақтық басқару жүйесін жетілдіру мақсаты кем дегенде екі ... ... Оның ... ... обьектісі, негізгіі аумақтық
жүйесі, екіншісі- оның субьектісі, сол ... ... ... жүйесі.
Осыған өзін өзі басқару ұйымдары кіріп отырады.[15]
3 Шетел мемлекеттерінің басқару нысаны
3.1 Шетелдердегі мемлекеттік ... ... айта ... ... ... ... ... басқару
нысаны тәжiрибесiн оқып үйрену және ғылыми қорытындылау мақсаты, оны бiздiң
әлеуметтiк –құқықлық жағдайымызға өзгертпей көшiрiп алу ... Бұл ... ... ... байланысты мүмкiн емес:
республика басқа елдердегi саяси, құқықтық, әлеуметтiк –демографиялық, этно-
мәдени және тағы да ... ... ... өзгешеленедi; басқару
жүйесi мен шаруашылықта ... ... ... бiр себептерге
байланысты тиiстi негiздеусiз жүргiзiледi және ... ... та шет ... ... ... қорытындылау қажеттiгi келесi
жағдайлар бойынша түсiндiрiледi: бiрiншiден, құқықты ... ... ... мен ... ... ... ... анықтауға
мүмкiндiк туады, екiншiден аралас құқықты жалпы заңдылықтарын анықтау
мүмкiндiгi ... және де бұл ... ... басқару нысаныдiң
механизмдерiн “түйiстiруге” мүмкiндiк жасайды, үшiншiден, мұндай толықтыру
мемлекеттiк басқару нысаныдiң ... ... ... ... және де ... ... жағдайда құқықтық реформаларды құруды, әлемдiк
шаруашылық процеске ... ... ... ... ... ... ... жүргiзуге мүмкiндiк бередi.
Құқықтық процестерге мемлекеттiң араласу тәжiрибесiн үйренуден шығатын
қорытынды – көптеген алдынғы қатарлы елдерде құқықты ... ... ... ... ... ... ... дамуының мақсаттары
мен басымдылықтарын анықтау, болжау, ... ... ... ... iшкi және оларға сәйкес ... ... ... тек ... ... ... ... жетуде,
арқашан тарихи жағдайды ескерудi талап етедi. Американдық iрi ғалым
П.Самуэльсон ... ... ... ... – күнге өсiп
отырған ... мен ... ... эвалюциялық жолмен
икемделе алмайтын құқықлық жүйелерге, қазiргi ... ... ... ... бара ... қатерi туындайды, өйткенi ғылым мен техника
құқықлық өрiстiң табиғи дамуын үздiксiз өзгертiп отырады” [32,153 – б.].
Басқаша ... дәл ... ... ... ... ... жүйеге”, барлық
туындайтын қиындықтарға “эволюциялық жолмен қажеттiлiгi” үздiксiз ғылыми –
техникалық процесс салдарынан ... ... ... ... аяғы мен 30 жылдардың басы)
алдыңғы қатарлы капиталистiк елдердiң нарықтық құқықтың өзiн - өзi ... ... ... ... және де ... қиындықтарда уақытында
шешу тек құқықтық мемлекеттiң белсендi араласуымен ғана ... ... Бұл ... ... ... ... ... қамтамасыз
ететiн ресми мемлекеттiк ұйымдардың ресми ұстанымдарынан көрiнiс тапты.
Дүние ... ... екі ... бар. Олар ... ... ... — елді мемлекеттік заңды басқаруды тек бір адамның
жүзеге асыратынын, оның ... ... ... тек ... ... ... Монархия абсолютті және конституциялық
болып екіге бөлінеді. ... ... ... мемлекеттік биліктің
моңарх колына топтасуы тән.
Бүгіңгі таңда абсолютті монархия, мысалы, Сауд Арабиясы корольдігінде
(мемлекет басшысы және рухани көсем — ... Оман ... ... — сұлтан), Ватиқанда (Мемлекет — Қала Ватиканда заң шығарушылық
және сот билігі папа қолында ... Оны ... ... өкілдікке
сайлайды).
Конституциялық монархия екі түрге бөлінеді: дуалистік ... ... екі ... ұйым — феодальдық монархия ... ... ... тән. Монарх үкіметті тағайындайды
(парламент тек ... ... ... ... ... заң ... монарх тарапынан шектелген, өйткені жоғарғы палатаны монархтың
өзі тағайындайды, әрі ол тыйым салу ... да, ... ... да және т.б. ие. ... ... ... (Иордания
Хашимиттер корольдігі, мемлекет басшысы — король).
Кувейтте (Кувейт мемлекеті, мемлекет ...... ол ... ... ... ... Тайландта (Тайланд корольдігі,
мемлекет басшысы — ... жене тағы ... ... ... ... ... заң ... процесінде
болсын, мемлекет басқару ісін жүзеге асыруда ... ... ... ... ... жолмен құрылады әрі өзінің басқаруі жөнінде
тек парламент алдында жауап береді. Ал, ... ... ... ... ... ... не ... парламент таратылады.
Мұндай жағдайда үкімет кезектен тыс ... ... ... монархияның дуалистік монархиямен салыстырғанда басқа да
өзіндік ерекшеліктері бар. Олар жайында біздің ойымызша, белгілі бір ... ... ... барысында ғана нақты пікірлер айтуға
болады. Бүгіңгі таңда осындай басқару түрі дүние жүзі ... ... ... ... мен Солтүстік Ирландияның Біріккен
корольдігі, мұндағы ресми мемлекет ... ... ... ... ... — король), Данияда (Дания корольдігі, мемлекет
басшысы — монарх. 1972 жылы қаңтарда ғана Маргрега II ... ... ... ... (бұл елде парламенттік мұралық монархия,
мемлекет басшысы — король), ... ... ... ... — король), Канадада (мемлекет басшысы Ұлыбритания королевасы деп
нақты қөрсетілген, ол генерал ... өзі ... ... пен ... ... ...... Люксембургте (Люксембург
ұлы Герцоттығы, мемлекет басшысы — ұлы ... ... — бұл ... ... ... ... ... халық
болып табылатын басқару нысаны. Республикалық басқару негізінен екі ... ... және ... ... ... сипаты — президент қолына мемлекет басшысы
мен ... ... ... ... шошрланады (мысалы, Аргентина,
Боливия, АҚШ, Өзбекстан).
Президенттік республиканың алғашқы тарихи әрі үлгілі түрі
АҚШ болып табылады. Бұл елде президенттік институт 1787 ... ... ... ... ... билігі тыйым салу мен ... ... ... құрылған. Бұл тыйым салу мен қарама-қайшылық
қағидаты АҚШ конституциясының жобасын жасаушы ... бірі ... ... ... ықпалына түспеген бұл идея мемлекет басқару ... ... ... қадам болды. Заң шығарушы, атқарушы және сот биліктері ... ... ... әрі өзара байланысты болып, әрбірі жеке алғанда қалған
екеуімен шектеліп отыратын еді. "Бірінің ниетіне екінші бірі қарсы тұратын
ниетті ... ... — деп ... ... айтпаған.
Міне, осы қанатты сөз әлі АҚШ саясаты мен саясаттануында альфа мен
омега (яғни басаяғы) болып отыр. ... ... салу мен ... мемлекеттарапынан қиянат етушілікті болдырмайынша тетік енгізе
білді. Сөйтіп тәуелсіз халықты ... ... әрі ... ... жасалған қысымға қатты бағынышты болмауы жағын да қарастыратын
реттерді ойластырды.
Тыйым салу мен ... ... ... 6 ... ... ... тең ... ие болады. Жалпы халыктық үкімет бұлардың
бірде-біреуіне ... ... бере ... ... үш ... жүзеге асады. Олардың бірі — заңдар шығару ... — оны ... ... ал ...... ... шешу ... Заң алдында барлық азаматтар тең, бай да, ... де, ... ... өз құқықтарының заңмен қорғалуын талап ете алады.
4. Үкімет адамдардың емес, заң өкіметі ... ... ... ... ешкім де,
ешнәрсе де жоқ. Бірде-бір өкімет басқарукерінің билікті конституция немесе
занда рұқсат етілгеннен өзге жағдайда ... ... ... ... ... ... ... билігін өзгерте алады.
6. АҚШ аумағында АҚШ-тың конституциясы, конгресс заңдары мен ... ең ... ... ... ... ... ең ... мемлекеттік биліктің жоғары
органдары жүйесінде парламенттің үстемдік ету ... ... ... ... ... ... ... те
және президенттік республиканың да белгілері болады. Осындай ... ие ... ... Бұл елдің Конституциясына сәйкес елдің
жоғары лауазымды басшысы Президент. Францияда 1962 жылы Президентке ... ... ... ... ... ... әрі ел тек ... ғана жауап береді. Президент өкіметті басқаруды жүзеге ... тек ... ... ... ... даярлауды
қамтамасыз етеді.
Сол секілді басқарудың басқа да аралас нысандары кездеседі. Мысалы,
монархия және республика ... ... ... ... мемлекеті
басшысы — монарх 9 штаттан, сұлтандар арасынан 5 ... ... 13 штат бар, оның 9-ын ... жолмен сұлтандар
басқарады. Бұл елдегі монархтың ресми ... ... ... ... алдында жауапты премьер-министр мен министрлерді
тағайындайды, Парламент екі ... ... ... (177 ... ... (58 ... тұрады. Өкілдік палатасына депутатгар тұрғандар
тарапынан, ал сенаторлардың 26-сы (әр тараптан 2 адамнан) ... ... ал ... ... ... ... Монахтың
парламентті таратуға не өзі отставкаға кетуіне құқы бар.
Мемлекеттік құрылым нысандары ... екі ... ... және ... ... ... ... қатарына: Бельгия, Греция, Эстония, Қырғызстан
Республикасы, Түркменстан, Украина, Армения, Жапония, Польша, т.б. ... ... ... негізгі сипаттарымен ерекшеленеді:
конституция бірлігі; мемлекеттік ... ... ... бірыңғай
жүйесі; азаматтық бірлігі; құқықтық жүйе бірлігі; сот ... ... ... ... ... мемлекет аумағы тәуелсіз
мемлекет сипаттарына ие емес құқықтық-аумақтық жеке бірліктерге (жергілікті
басқару органдары мемлекеттің ... ... ... ... ... басқа да унитарлық мемлекеттер (Ұлыбритания, Испания,
Италия, Дания, Финляндия) бар. ... ... ... ... ... ... құқықтықтері болуымен ерекшеленеді.
Атап айтқанда, Ұлыбритания құрамына Шотландия мен Солтүстік Ирландия
енеді, олар шектеулі автономиялық құқықтарды пайдаланады. ... ... ... ... және соттық жүйесіне өзі ие әрі өз шіркеуі бар.
Ал, Солтүстік Ирландияға аумақтық ... ... ... ... өзінің екі палатадан: кауымдық палата (52 мүшесі бар, олар 5 жыл
мерзімге ... ... беру ... ... және сенаттан (қауымдық
палата сайлайтын 26 мүшеден), кабинеттен (премьерминистр бастаған ... ... ... Ирландияда атқарушы билікті ... ... ... ... ... ... ... ғылыми дамуы әрдайым өзгеріп отыруы үздіксіз процесс, ол
қазіргі мен болашақтың өткен тарихпен өте тығыз байланысты ... ... ... ... өз ... бар. ... ... басқару XVIII ғасырда пайда болды деген деректер кездеседі.
Бірақ оның даму тарихы өте ... ... ... оған ... ... ... XVI ғасырда пайда бола бастады. 
1555 жылы IV Иванның жарлығымен жергілікті органдар ұйымдастыру, құру
басталды. Жергілікті органдар биліктің ... өз ... Бұл ... ... ... жер ... жер иелері жіне
осындаңы жақсы деген адамдар тартылды. ... ... ... ... ... жүзеге асырды: полициялық, қаржылық, экономикалық және
соттық билікті атқарды . 
XVII ғасырда Мемлекетті басқару ... ... ... бұйрықтық жүйе орнатылды. Оны әскерилер атқарды, бірақ ... ... ... тауып отырған саласын басқаруды өздеріне қалдырды. 
I Петр кезінде жергілікті органдарға ... және ... ... ... ал ... ... қызметті басқаруды
қалдырды. 1699 жылы Мәскеуде бурмистрлік палата құрылды, ол ... ... ... ... I Петр басқарған кезеңде жүргізіген
реформалар мемлекеттің Мемлекетті басқаруға араласуына негізделді , ... ... ... ... органдарына белгілі бір тәуелсіздік
берді.
Енді Ресей Федерациясы Конституциясының “Конституциялық құрылыстың
негіздері” атты ... ... ... және ... биліктің
бір ден-бір қайнар көзі де халық, ол ... ... билі гін ... ... билік органдарымен жергілікті өзін-өзі басқару органдары арқылы
да жүзеге ... ... ... ... ... осы билігінің нақты
көрінісі болып референдум және ер кін сайлау жүргізу болып табылады. ... ... ең ... ... ниеттерін көрсете алады. Ресейде
мемлекеттік билік заң шығару, атқару және сот ... яғни үш ... ... ... ... ... заң ... атқарушылық және сот
биліктері өз алдына дербес, бір-біріне тәуелсіз. Федерацияда мемлекеттік би
лікті жүзеге асыратындар: президент федеральдық құрылтай ... ... ... ... ... ресей федерациясы соттары. Ал, федерация
субъектілеріндегі мемлекеттік ... ... ... ... ... жүзеге асырады. [1, 60-б]
Россияда Мемлекеттік кеңес құрылып жоғарғы заң талқыланатын органға
айналған азаматтық, ... ... ... сауда және өскери
департаменттер құрылған. ... ... ... ... ... Дума ... ... шығаруға әрекет жасайтын құқыққа ие
болған. ... ... ... ... жер-жерде губерниялық басқару
земствосьв уездік және губерниялық земство жиналысы құрылған.
Қоғам өміріндегі өзгерістерге байланысты мемлекет аппаратында ескілері
жойылып, жаңа ... ... бола ... ... де, ... ... мемлекеттік аппарат қоғамның саяси жүйесінің ... ... ... ... құру және ... ... объективтік сипаттағы
белгілі принциптердің негізінде іске асырылады. Мемлекеттік органдарды
құруда жөне жұмыс процессінде жан ... ... алу, ... ... ... тиімділікті қамтамасыз етеді.
Осыған дейінгі кеңес үкіметі кезінде, мсмлекеттік ... ... ... заң ... мына ... ұсынды: мемлекетті
басқарудағы халықтың толық қатынасу ... ... ... ... социалистік заңдылық, социалистік
жоспарлылық, есеп жөне ... ... ... бөлімдерінің басқару
партиялық басшылықты күшейту.
Қоғам өміріндегі ... ... тағы ... ... ... ... ... құрылымына, мазмұнына және
басқарутерінің сипатына айтарлықтай ... ... ... ... ... ... аппараттардың барлық бөліктеріне азаматтардың мүдделерін
жоғары қою қағидаты тән. Ол демократиялық ... ... ... ... жеке адамдардың құқықтарына, азаматтардың бостандығына
кепілдік (гарантия) ... ... ... ... ... ... Өкіметті бөлу қағидаты (заң шығаратын, орындайтын, соттық), сол
арқылы өкімет органдары және лауазымды ... ... ... ... тетіктер құрылады.
3) Мемлекеттік аппараттың жұмысындағы жариялылық және ашықтық ... ... ... жалпы халықтық дауыс беру ... ... ... ... мемлекеттің қай органдары
болмасын өз шешімдерін ... ... ... ... ... да ... ... мамандық және мемлекеттік органдардың Құзіреттілігі, олардың
жоғарғы ғылыми деңгейде мемлекет өміріндей мәселелерді ... ... ... Кәсіби принцип, мемлекеттік басқаруда ең алдымен, ... ... яғни ... ... ... ... негізгі
мамандығына сай болуы қажеттігі. Басқаруды білмейтін адамдарды мемлекеттік
жұмысқа шақыру, ... ... ... жарамсыз жағдайларға өкеліп
соққаны белгілі. ... ... ... өндіріс не болмаса,
ауылшаруашылығының жақсы заңдары бола ... ... ... ... миссиясында, комитеттерінде) өздеріне жүктелген
міндеттерді іздей толығымен кәсіби жағынан орындай алмайтындығы.
5. ... ...... ... ... ... бөліктердің елмен
жөне бірімен-бірінің қарым-қатынасы, сонымен қатар өртүрлі ... және ... ... ... ... ... ... органдардың ... ... ... әртүрлі мүддесін, олардың ... ... ... дәстүрлерін есепке алуға мүмкіндік
береді.
7) Федеративті (одақтық) ... ... ... ... ең ... ... субординация және
жалпыфедералдық органдардың (орталықпен) және ... ... ... ... ... ... ... жатады.
Ұлттық федерацияда, олардың өз арасындағы тұрақты міндеттерін ... өте ... ... бар, ... ... бөлу федерация мүшелерінің
тәуелсіздігін қамтамасыз ... ... ... ... ... мүмкіндік береді[13, 152 б.].
Мемлекеттің тетігі, мемлекеттік биліктің негізгі ... ... ... ... ... ... оның органдары өздеріне
тапсырылған міндеттерді ... ... ... ... ... ... елде сіңуіне, тұрғындардың гүлденіп,
жақсаруына белгілі түрде ... ... ... жағдайда, егер оларға
мемлекет ұрықсат ... ... ... билігін мемлекеттікі емес
ұйымдар атқаруы мүмкін.
Қазіргі кездегі нарықтық экономика дамуы ... ... ол ... Федерациясының конститутциясына және ... ... ... ... ... ... Ең ... мақсаты
жергілікті өзін-өзі басқаруды демократияландыруды дамыту, елдің заңды
мемлекетке айналуына жағдай жасау, жергілікті ... ... ... құру ... есептеледі. Жергілікті өзін-өзі басқару мемлекетті
басқаруда ең тиімді болып есептеледі. Ол адамдардың құқығы мен ... ... және ... мемлекеттің мәселелерін шешуге тиімді.
Еуропа Кеңесі аясында, 1996 жылы ... ... осы ... ... және ... ұстанымын енгізілді – ол жалпы ұйымдастырушы билік
пен басқарудың принципі. Оның негізгі ... ... және оны ... ... ... ... тек осы топтың белгілі
бір шеше алмайтын мәселелеріне аралсуына негізделеді.
Осы принцип еуропалық хартияның ... ... ... ... орын ... Жергілікті өзін-өзі басқару мәселелерді шешуде саяси
деңгейде неғұрлым азаматтарға жақындатылған ... ... ... конститутциясында халық өз билігін тікелей
мемлекеттік ... ... ... ... басқарудың органдары
арқылы жүзеге асырады делінген. Жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... ... ... ... кепілдік берілген.
Ол конститутцияның 3-12 баптары аралығында қарастырылған. [33, 86-б]
Жергілікті өзін-өзі басқарудың өзінің ... ... ... ... ... және ... ... басқарудың өкілетті органдары
мемлекеттік билік жүйесіне кірмейді. Конститутцияның 130 ... ... ... ... ... органдары референдум, жиналыс,
сайлау арқылы ... ... ... ... ... биліктің қатысуысыз сол жерде
шешкен тиімді. Жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... орын алып ... ... ... өзін-өзі басқару
принциптеріне мыналар жатады:
1. Жергілікті жердегі мәселелерді халықпен қарым-қатынас жасай отырып
шешу.
2. Жергілікті ... ... ... мемлекеттік билік жүйесімен
қарым-қатынас жасай отырып, бір мақсатты алға қою, билік органдары мен
жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... ... ... ... територияларының материалдық және қаржылық
ресурстарын ескере отырып, ... алға ... ... ... айқындау.
4. Жергілікті өзін-өзі басқару органдарының және осында қызмет жасайтын
лауазымды тұлғалардың халық алдындағы жауапкершілігі.
5. Жергілікті ... ... ... ... ... айтылғандардың барлығы « Ресей Федерациясының ... ... ... ... ... ... ... » көрсетілген ,
және бірнеше ұйымдартыру формаларымен бекітілген.
Ұйымдастыру формаларының бірінші тобына: жергілікті өзін-өзі басқару
жүйесін ... ... Ол ... ... ... ... , ... , ауыл) азаматтардың, ... ... ... ... ... ... ... беру. Оларға:
референдум, халықтық жиналыс, сайлау тағы басқа жатады. 
Ұйымдастыру формаларының екінші тобын жергілікті өзін-өзі ... және тағы ... ... ... олар ... әр күн ... ... атқарады.
Үшінші топқа жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... ... рөлді осы териториялардағы қоғамдық жергілікті
өзін-өзі басқару ... ... ... халықтың жергілікті өзін-өзі
басқару құруға қатысуы, қоғамдық бағыттар айқындалады.
Ұйымдастыру формаларының төртінші тобына жататындар. Оларды жергілікті
жердегі ... ... ... шешу үшін ... ... ... әртүрлі ассосациялар, серіктестіктер жатады.
3.2 АҚШ мемлекетіндегі басқару нысандарының формалары
АҚШ мемлекетін  басқару  мен  штат ... ... ... ... ... ... ... әр түрлі.
Штаттардың көбісі графстваларға бөлінген. АҚШ-та 3 ... бар. ... ... ...... штат ... ... қазынашыны таңдайды. Кеңес басқармасының бұл және басқа ... ... ... ... ... ... атқарады.
Кеңес қаржыландыру жөніндегі сұрақтарды даму бағдарламаларын
анықтайды.Қалалар ... ... және ... ... өзін ... ... бар болуымен сипатталады.АҚШ-та қалалық муниципалды өзін ... 3 түрі ... ... ... жүйесі қолданылады. Тұрғындарды
кеңес таңдайды,кеңес мэрды таңдайды, ал мэр ... ... және ... ... айналыспайды. Басқарушылық қызметті арнайы
контракт бойынша ... ... ... - ... ... асырады.
Графстволар тауна мен ауншип болып бөлінеді.
АҚШ штаттарының басым көпшілік аумағы графтыққа ... ... ... 3 мың). ... тұратын халық графтық кеңесінің мүшелерін де, сондай-
ақ ... ... ... (қызметкерлерді) да сайлайды.
Графтық кеңесі алқалы да, жеке-дара да атқарушы органды құрмайды.
Қалалар ... ... және ... ... ... басқару
органдары бар. Көптеген қалаларда «басқарушы – кеңес» жүйесі қолданылады.
Халық әдетте саны 6-7 ... ... (ірі ...... ... қала кеңесі өз кезегінде мэрді сайлайды.
Бір қызығы, мэр тек кеңесте ғана төрағалық етуге уәкілетті, және ... ... ... айналысуына болмайды. Бұл қызмет келісім-шарт
бойынша жалданатын шенеуніктік-менеджерлік саладағы ... [4, ... бір айта ... ... ... ... жиналыстары өтеді,
жиналыстарда 3-5 адам құрамындағы атқарушы комитеттер сайланады. 
АҚШ территориясы - АҚШ үкіметінің басқаруындағы тәуелсіз ... ... ... ... инкорпорирлықсыз, ұйымдасқан және
ұйымдаспаған болып бөлінеді.
- инкорпорирлық территория- АҚШ конгрессінің АҚШ ... ... ... ... ... территория АҚШ-ң ажырамас
бөлігі әрі АҚШ құрамынан бөлек шығып кете алмайды.
-инкорпорирлықсыз территория- инкорпорирлық ... ... ... ... ... ... АҚШ құрамына енбеуі мүмкін,бірақ АҚШ-ң
иелігіне кіруі мүмкін.АҚШ конституциясы бұл ... ... ... ... үкімет органдарын АҚШ конгрессі 
орналастырған территория.
-ұйымдаспаған территория-АҚШ  үкіметінің өкілеттігіндегі территория.
Инкорпорирлық ұйымдасқан территория-штат құқығына ие болудың ... ... ... кезеңі.АҚШ-ң көп штаттары осындай территориядан
қалыптасқан болатын Мысалы: Орегон, Монтана, Айдохо, Вашингтон т.с.с.
Инкорпорирлық ұйымдаспаған ... ... ... ... ... теңіздегі АҚШ туының астындағы  кемелер
инкорпорирлықсыз  ұйымдасқан территория - Гуам, Солтүстік ... ... ... ... ... ұйымдаспаған территория - Американдық Самоа,формальды
ұйымдаспаған,өзін өзі басқару жүйесі  мен ... жоқ ... ... ... ... ... ... Бейкер аралы, Хауленд аралы,
Джарвис аралы, Кингмен, Навасса аралы.
Сонымен қоса ... ... АҚШ ... ... ... жалға
алынған территориялық аймақтар.Мысалы:әскери мақсаттар үшін.
АҚШ үкіметі үш тармаққа бөлінеді:
- Заң шығарушы: АҚШ Парламенті – Конгресс деп аталады. ... ... ... істейтін екі палатадан: ... және ... ... ... АҚШ ...... ... бас әскери
қолбасшы, ол заң жобасын жою құқығына ие болады.
- Сот: Жоғарғы Соты және федералдық соттар
XVII-ХVІІІ ... ... ... ... ... мемлекеттік аппараттың құрылымына жаңа ... ... ... ... ... ... ... алғашқы тарихи әрі үлгілі түрі
АҚШ болып табылады. Бұл елде президенттік институт 1787 ... ... ... ... ... тыйым салу мен қарама-қайшылық қағидаты
негізінде құрылған. Бұл тыйым салу мен ... ... ... ... ... ... бірі Дж. Мэдисонға тиесілі.
Ешбір уақыт ықпалына түспеген бұл идея мемлекет ... ... ... ... ... ... Заң шығарушы, атқарушы және сот биліктері біріне-
бірі ... ... әрі ... ... ... әрбірі жеке алғанда қалған
екеуімен шектеліп отыратын еді. "Бірінің ниетіне екінші бірі қарсы тұратын
ниетті ... ... — деп ... ... ... Міне, осы қанатты сөз
әлі АҚШ саясаты мен саясаттануында альфа мен омега (яғни ... ... ... тыйым салу мен қарама-қайшылық жүйесіне мемлекеттарапынан
қиянат етушілікті болдырмайынша тетік енгізе білді.
Сөйтіп ... ... ... "ажыратып" әрі өкіметтің де төменнен
жасалған қысымға қатты бағынышты болмауы жағын да қарастыратын реттерді
ойластырды.
Тыйым салу мен ... ... ... 6 ... ... штаттар тең құқыққа ие болады. Жалпы халыктық үкімет бұлардың
бірде-біреуіне арнайы жеңілдіктер бере алмайды.
2. Басқарудың үш органы ... ... ... бірі — ... ... ... — оны ... үшін, ал үшіншісі — құқықтық мәселелерді шешу
үшін құрылады.
3. Заң алдында барлық азаматтар тең, бай да, ... де, ... ... өз ... ... ... ... ете алады.
4. Үкімет адамдардың емес, заң өкіметі болуы тиіс. Заңнан жоғары ешкім
де, ешнәрсе де жоқ. Бірде-бір өкімет ... ... ... ... ... ... өзге жағдайда пайдалануына болмайды.
5. Халық конституцияны өзгерте отырып, үкімет билігін өзгерте ... АҚШ ... ... ... ... ... мен
келісімшарттары ең жоғары зандар болып табылады.
Парламенттік республикада ең алдымен мемлекеттік биліктің жоғары органдары
жүйесінде парламенттің үстемдік ету ... ... ... мұндай нысанында парламенттік те және президенттік
республиканың да белгілері болады
АҚШ-та мемлекет ... ... ... ... ... Заң шығарушы өкімет Конституция бойынша екі палатадан тұратын
Конгресске таптсырылады. Өкілдік ... және ... ... ... ... ... АҚШ-тың Президенті белгіленген.
Ең жоғарғы сот ретінде Жоғарғы Федеральды сот ... ... ... ... ... қайта қарауға құқығы болған.
Мемлекеттік аппарат штаттарда да құрылған: заң шығарушы ... ... ... ... сот, ... ... төн, ... тық,
қылмыстық және процессуальды заңдары болған.
Жаңа кезеңде ... екі түрі ... ... ... ... ... республиканы АҚШ 1787 ... ... Олар ... ... көп ... көргеннен кейін, абыройлы билікті орнатуды анық түсінді.
Деспотиялық режим құрылмауы үшін биліктің бөліну принциптерін енгізді.
Сонымен, ... жаңа ... ... ... ... Президенттік
республикада билік үшке бөлінеді: заң шығару парламенттің ... ... - ... пен ... ... ал сот билігі тәуелсіз ... [35, ... ... ... ... - 4 ... бір рет ... өтеді. Президент мемлекеттің бірінші басшысы, өкіметті өзі
басқарады, ... ... ... ... ... оған
бағынады.
Президент - республика бірлігінің тұтастығының ... ... ... ... қатар премьер-министр үкіметті
басқарады. Көбіне оны президенттің өзі тағайындайды және ол ... ... ... ... ... жоқ. ... ... премьер-министрден басқа бірнеше министрлерді өзі тағайындайды,
ал қалған министрлерді Премьер-министрдің өзі парламенттің ... ... бір ... билігі бар жауапты адамы
болғаннан, оның түрақты саяси режимді құратыны ... ... ... ... парламенттің қолында, және парламент белгілі басқарукерлерді
және жоғарғы сотты тағайындағанда ... ... ... заңдары екі рет тексеріледі: президент вето құқығын
қолданып, ... ... ... ... ... сот ... ... тексереді.
Сот билігі ерекше сот ... ... Сот ... ... белгілі уақытқа немесе өмірбойы тағайындалады.
Оларды тағайындайтын заңдар әрбір мемлекеттерде ерекше, ... бұл ... те, ... те ... ... бір-біріне тең болуға тиіс деп көп конституцияларда ... ... ... реттеп отыратын президенттің билігі.
Президенттік республикалардың варианттары көп, олардың біріне ... ... ... ... 1958 жылғы Конституциясы бойынша
Франция, Түркия) [14, 122 ... ... - бұл ... ... ... ... қолына жиналған. Кабинет пен премьер министрді парламенттің
төменгі палатасы тағайындайды, тексереді және түсіреді. Өкімет парламенттің
алдында ... ... ... ... ... ... ... мемлекет пен үкімет басшылары арасында бөлінген. Президент тек
мемлекет ... ... ... ... ... ... ең ежелгісі
— АҚШ Конституциясы өкіметiтің Федералдық құрылысын бекітті, оның ... ... ... әрқайсысына басқалар жөніндегі өкілеттік билігін
(«баланстар мен шектеулер» жүйесін) белгіледі.
Конституция олардың құқықтары мен міндеттері белгілеп ... ... ... ... қалдырды. Конституцияға бірнеше рет
түзетулер еңгізіліп, ол өзгеріп ... ... ... ... ... ол бұрынғыша «елдің ең жоғарі заңы» ретінде ... ... ... және ... құрылымдары — федералдық деңгейде, ... ... ... ... қағидаларын сәйкес жұмыс істеуге
тиіс.
Қорытынды
     Басқару - ... және ... ... ... құрылыстың
барлық саласында қолданылып, аз шығындармен барынша тиімділікке ... ... ... да ... ... мен тәжірибесі барлық
деңгейлерге тән. Басқару – процес ретінде ... ... ие ... ... ... яғни өлі ... тірі табиғатта және
қоғамдағы әлеуметтік жүйені басқару процестерінде орындалады. ... ... ісі ... ... территориялық бөліктерде, әлеуметтік
экономикалық жүйелерде обьективті түрде жүзеге асырылады. 
 Сонымен қорыта айтар ... ... ... ... нысаны
дегеніміз атқару органдарының (лауазымды адамның) өз құзіреті шегінде және
белгілі бір нәтиже ... ... бар ... ... Егер ... заңдылық сипаты бар болса немесе ... ... ... ... онда ... құқықтық қүқықтық деп біріктіріп ... ... ... ... әрекеттері өздерінің сипаты мен
мақсаттары) байланысты әр ... ... біз ... ... ... екенін көреміз.
       Басқару нысандары мынадай екі топқа бөлінеді:
а) атқару билігін ... ... ... ішкі ... ... ... ... билігін жүзеге асыру арқылы
атқару органдары заңдылық биліктік ... ... ... Демек, сыртқы заңдылық әсер ол басқару нысанының бір ... ... ... ... әр түрлі бұдан біз оларды жіктеу
мүмкіндігінің бар екенін көреміз, бірақ ол үшін ... ... ... Јкімшілік құқықтың субъектілері өздерінің құзіреті
шегінде әрекет ету кезінде әр түрлі ... ... ... ... ... компьютерлерді), құқықтық, (материалдық ынталандыру),
ұйымдастырушылық ... ісі, ... ... құру), моральдық
(мадақтаудың моральдық шаралары), эстетикалық (дизайн), психологиялык,
(еңбек ұжымындағы ... ... ... ... ... ... ... көптеген шаралар мен құралдарды қолданудың белгілі бір
тәртібі болады, яғни олар белгілі бір ... мен ... ... Мемлекеттiң басқару нысандары мемлекет үшiн аса маңызды ... ... ... басқару нысандары сол мемлекеттiң Ата ... ... ... тиiс. Егер ... ... ... принциптерге негiзделсе, осы елдiң азаматтары мемлекеттi
басқаруға ... ... ... түрде ат салысуға мүмкiндiк алады.
 Мемлекеттің басқару формалары — ... ... тән, ... ... ... ... ... формадағы мемлекеттер көптеген нысандармен
қоршалады, қалыптағы тарихи бір ... ... ... мемлекеттер
кездеседі. Құл иелену кейпі, монархиямен ертедегі ... ... ... ... Ассирия, Қытай, Индия, ертедегі ... ... ... - ... ... демократиялық, мысалы
Афин мемлекеті) сай келеді. «Феодальдық» кейіпке - монархиялар ... ... ... ... ... ... ... кейіпке - демократиялық республикалар ... ... және ... (шектелген) монархиялар,
социалистік кейіпке - Париж Коммунасы, ... ... және ... ... белгілі тарихи кейіптегі мемлекеттердің кейбір нысандары
тек солардың өзіне тән болды. Мысалы, сословиялық - өкілетті монархия, тек
феодальдық ... ... ... кезеңіне жатады, ал парламенттік
монархия және ... ... тек ... ... ... ... мемлекеттi басқару Президенттiк Республика
нысанында көрiнiс тапқан. Әрине, бұл мәселенiң тиiмдi жақтары өте ... ... ... ... елiмiздегi билiк көздерiнiң
қалыпты жұмыс iстеуiне жағдай жасап, Конституциялық құрылымның ... ... ... ... Парламенттiк Республика нысанында болса,
демократия үрдiстерi әлi қалыптасып болмаған, бiздiң мемлекеттiң жағдайында
көп ... ... ... едi деп ... ... ... Президент атқармайды. Оны биліктің ... өз ... және ... тән әдісімен орындайды. Президент
биліктің барлық органдардың өзара үйлесімдік және келiсушiлiгін қамтамасыз
ету керек. Президент бұйрық ... ... ... ... жету үшін ... да ... бірігіп отыру қажет. 
Қазақстан Президенті – шынында да ҚР-ның ... ... ... рөл ... Оның ... көп ... бар, ... сыртқы және
ішкі саясатына қатты әсер ете алады. Конституциямен ... ... ... оған ... ... ... ... өз қолына алуға мүмкіндік
береді. Яғни ... ... ... ... ... болса да,
президент бұл монарх-қа ұқсас деген ой туады, негізінде бұл ... ... ... және ... ... ... ... Біздің
Президентте билік, басқа елдермен салыстырғанда, әлдеқайда көп және ... ... ... нәтижесіңде оның мүмкіндіктері артты. 
Қазақстан тәуелсіздігінің таңсәрі ... ... ... ... басқарудың жаңа құрылымының негізін қалыптастыруға
мүмкіндік жасады және ... ... ... ... республиканың
саяси жүйесін реформалауға қажетті жағдайларды қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... жүзеге
асырылды. 
Саясаттанушылардың атап өтуінше, Қазақстандағы президентік институты
елдің тоталитаризмнен декмократияға қарай өтуі кезеңіндегі тарихи, ... даму ... ... ... қажеттілік ретінде пайда
болдды. Ол ұлттық ... ... ... ... ... ... бола отырып, демократиялық қайта құрудың басты құралы
ретіндегі өзінің тарихи рөлін атқаруда         
Мемлекеттiң ... ... ... ... ... және ... ... адамдардың iстерi де әсер етедi.
Отарлық мемлекеттердiң басқару нысанына бұрынғы метрополия ... үлгi ... ... ... саяси-мемлекеттiк құрылысы, олардың демократиялық iс-
әрекеттерi дамушы елдерге көп әсер етуi ... ... ... бүкiл Еуропа ... ... және ... өзiнiң шектелген конституциялық монархиясын үлгi ретiнде
сыйлағаны белгiлi.
Ал АҚШ ... ... ... және ... президенттiк республикасының әсерiн тигiздi. Франциядағы ... ... ... ... да ... ... әсерiн
тигiздi.
      Республиканың мемлекеттiк құрылысына саяси күштi адамдардың басқаруi
және ... ... ... ... ... Рузвельт, Шыңғыс хан,
Абылай, Петр Бiрiншi, Ататүрiк және бас-қаларын еске ... ... ... саясаты бiр континенттiң мемлекеттерiне 70 жылдан аса уақытқа үлгi
болды. Тек қана ... ... ... ... ... Африканың
мемлекеттерiнiң тарихына ықпал жасағаны мәлiм.
      Мемлекеттiң дамуына дiни факторлары да ... ... ... ... ... мемлекеттердiң өздерiне тән нышандары бар.
Сонымен, мемлекеттiң сыртқы формасын ... үшiн көп ... ... ... ... ... ... көбiне үшке бөлiнедi — ... ... ... нысаны және саяси режим. Ал, негiзiнде,
мемлекеттiң нысаны тарихи кезеңмен және әрбiр ... ... ... ... ... ... ... нысанының көп
варианттары бар.
Мемлекеттердiң дамыған кезiнде осы үш ... ... ... ... ... Ресейде мемлекеттiң екiншi элементi - Ресей федерациясының
негiзгi принциптерiн ... үшiн ... ... ... ... ... ... федерациясының мықтылығын көрсету, негiзгi принциптерiн сақтау
үшiн iстелген саясат. Бұл мемлекеттiң құрылым нысанын ... ... ... АҚШ ... ... ... пен ... арасындағы соғыс
кезiнде федерацияны сақтау мақсаты мемлекеттiң негiзгi нысаны ... ... ... ... ... ... ... режимi бiрiншi
орынға шығады. Бейбiтшiлiк ... ... ... ... демократиялық
мемлекеттерде басқару нысаны мемлекеттiң сыртқы жағдайын ... ... ... даму ... тым ... ... ... нысандары өзгермейiнше олар құқықтық, саяси жетiстiктерге жетуi
мүмкiн емес деп ... ... ... бар дер ... осы ... алып ... ... мемлекеттi басқару
нысандарының маңызды роль атқаратындығына көз ... ... ... кез келген қоғам үшiн маңызды болып табылады, ... ... да, ... тұрғыдан да жақсы дәлелденгендiгiне осы
жұмыстың барысында көз жеткiздiм.
            Сонымен, мен ... ... ... ... ... басқару нысандарының аса маңызды роль атқаратындығына көз
жеткiздiм.
Пайдаланылған ... ... ... А.К., Копабаев О.К. Конституционное право зарубежных ... ... ... 1997.
2. Алексеев С.С. Теория права. М.: Юридическая литература. 1993.
3. Арановский К.В. Государственное право зарубежных стран. М., 1998.
4. Конституционное (государственное) право ... ... Том 2. ... Б.А.Страшуна. М., 1995.
5. Қопабаев Ө.Қ. Шет елдердің конституциялық құқығы. Алматы: «Жеті жарғы»,
1998.
6. Сахаров Н.А. ... ... в ... ... ... литература, 1994.
7. Конституционное (государственное) право зарубежных стран. Том 1. / Под
ред. Б.А.Страшуна. М., ... ... В.В. ... ... - членов Европейского Союза. М. ИНИОН
РАН, 1994.
9. Мишин А.А. ... ... ... зарубежных стран.
М., 1998.
10. Михалева Н.А. Конституционное право зарубежных стран СНГ. М.: ... ... Ф. ... ... прав и ... ... М. Прогресс-
Универс., 1993.
12. Овсепян Ж.И. Судебный конституционный контроль в зарубежных странах.
Правовая защита конституции. Ростов на Дону: ... ... ... А.М. ... ... властей: становление, применение.
Томск. Изд-во ТОМД ун-та. 1988.
14. Баренбойм П.Д. Три тысячи лет доктрины разделения ... Суд ... ... ... Ғ., ... А. ... және құқық теориясы.- Алматы,
1997, 1998.- 49-52 беттер.
16 Өзбекұлы С., Қопаев Ө. ... және ... ... ... ... Жеті жарғы, 2006. - 264 бет.
17 Ағдарбеков Құқық және ... ... ... ... ... ... Н.А. ... право (общая часть). Учебное пособие в
двух частях. М.: Юрид. колледж. МГУ, 1996.
19Божқараұлы А Шетел конституциялық ... ... ... ... Ғ., ... А. ... және құқық теориясы.- Алматы, 1997,
1998.- 49-52 беттер.
21 Амандықова С.Қ. Қазақстан Республикасының конституциялық ... 2001ж .- 73-77 ... ... ... ... мен ... ... Алматы,
2003. - оқулық 216-227 беттер.
23 Баққұлов С.Д. Құқық негіздері.- Алматы, 2004.- 47 бет
24 Сапарғалиев Ғ. ... ... ... ... ... 20-32, 374-375, 380-382 ... ... С.К. Конституционное право Республики Казахстан. Караганда,
1998.- 54-48 беттер
26 Дулатбеков Н., Амандыкова С., А. Турлаев Мемлекет және ... ... ... ... З.О., ... Б.З. ... Республикасының құқық негіздері.
Алматы, 2003ж, 56-73 беттер.
28 ... ... ... арттыру-мемлекеттік саясаттың басты
мақсаты. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. ... ... ... – Алматы: Юрист, 2008.- 32 бет.
29 Абен Е.Н. Теория разделения власти и ... ... ... ... к ... ... № 7(38) июль 1998 с. ... Райманов Д. Роли института президента в системе разделения власти по
защите прав и ... ... ... №9. 2002 с. ... Конституционное право зарубежных стран: Учебное пособие. М., 1997.
32 ... ... ... и ... ... М.: ... 1989.
33 Чиркин В.Е. Конституционное право зарубежных стран. М., 1997.
34 Конституционное право России. Сборник методических материалов. М., 1999.
35 ... В.Е. ... ... ... ... ... и
право № 10. 2000 с. 5-12.
36 Современные зарубежные конституции. М.: Юрид.лит. 1997.
США: Конституция и законодательные ... / Пер. с ... ... Под ред. ... М., 1993
37 Жоламан Қ.Д. Мемлекет және құқық теориясы. ... ... ... – 78-85 ... ... ... и ... Учебник для вузов / Под ред. проф. В.М.
Корельского и ... В.Д. ... – М.: ... ... 2001.
39 Лукин В. Модель парламентской республики. Телеграф. ... ... ... ... ... и ... Учебник. Под ред. В.В. Лазарева. ... ... 1994.

Пән: Мемлекеттік басқару
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 65 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 3 800 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мемлекеттің негізгі нысандары және сипаттамасы23 бет
Мемлекеттің нысандары14 бет
Мемлекеттің салықтық қызметінің құқықтық нысандары22 бет
Азаматтық қоғам және мемлекет3 бет
Дағдарыс жағдайында экономиканы басқарудағы мемлекеттің рөлі74 бет
Кәсіпкерлік қызмет ұғымы және белгілері3 бет
Мемлекет және құқық теориялық негіздері және әдістері45 бет
Мемлекет пен жеке тұлғаның өзара жауапкершілігі22 бет
Мемлекет теориясы6 бет
Мемлекет туралы35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь